اما این سیستم‌عامل‌ها از اونجایی که نقش اصلی رو در رابط‌ و تجربه‌کاربری ما به ارمغان میارن، پس دونستن انواع و اقسام اون می‌تونه ما رو در انتخاب هرچه صحیح‌تر و هوشمندانه‌تر یاری کنه.

 سیستم‌عامل‌های هوشمند همراه از نظر سهم عمده بازار به چند دسته تقسیم می‌شن:

آی‌او‌اس(iOS) اپل، Android(اندروید) گوگل، سیمبین، Windows Phone(ویندوز فون)، Bada(بادا)، MeeGo(می‌گو) و Maemo(مائِمو) که دو سیستم‌عامل تمام لینوکسی هستنو یه سری دیگه که شاید خیلی تو کشور ما شناخته شده نیستن.

اول از همه می‌رم سراغ سیب گاز زده و با هم می‌بینیم که دلایل مقبولیت بالای دستگاه‌های مبتنی بر اون چیه.

واقعیت امر اینه‌که سیستم‌عامل شبه یونیکس اپل دارای فوق‌العاده‌ترین رابط کاربری و کاربردپذیریه که در نسخه‌ی ۵.۱ خودش به بالاترین سطح خودش رسیده.الان خیلی مهمهکه مفهموم کاربردپذیری رو برای همیشه بدونین! کاربردپذیری به‌طور خلاصه میزان سهولت کاربری یک محصول و نهایتا اثربخشی، کارایی و میزان رضایت اون رو مشخص می‌کنه. از این‌نظر سیستم‌عامل‌ آی‌او‌اس اپل پیشتاز بلامنازعه.این به این معنیه که سخت‌افزار و نرم‌افزار گوشی تا بالاترین حد همگرایی و همسانی با هم قرار دارند.حالا این شاخص فوق‌العاده رو بگذارین در کنار میلیون‌ها اپلیکیشن کاربردی و با کیفیت در فروشگاه‌های اپل(اپل استور). اپلیکیشن‌ها همون نرم‌افرارهای کاربردی قابل نصب بر روی سیستم عامل‌اند که اتفاقا یکی از فاکتورهای تعیین کننده در برتری سیستم‌عامل‌ها از سوی کاربرنهایی شناخته می‌شن.تنها نقطه ضعف دستگاه‌های مبتنی بر این سیستم‌عامل، عدم وجود تنوع و قیمت بالای اون‌ها نسبت به محصولات مشابه‌ِ. همچون میلیون‌ها کاربر محصولات مبتنی بر این سیستم‌عامل مطمئن باشین، با صرف هزینه بالا هرگز پشیمون کیفیت قابل ارائه اون نمی‌شید.اما جالبه بدونید شرکت اپل تنها با داشتن ۴درصد سهم بازار مصرف کنندگان تلفن همراه، بیش از ۵۴درصد سود بخش تلفن‌های همراه جهان رو به‌خودش اختصاص داده.همین بیان کننده‌ی کل مطلب هست.از مشکلات اپل با پلتفرم فلش شرکت ادوبی، مقررات سفت و سخت اپلیکیشن نویسی و … اپل رو می‌گذارم به بحر علاقمندان ویژه این قسمت. دیگه نخ رو به خودتون دادم.

یکی دیگه از ضعف‌های سیستم‌عامل اپل، کامل نبودن عناصر و بازوان سیستم‌عاملشه که اگه شما هم مثل من دنبال ماجراجویی‌های بیش از تنها یک وسیله همراه هستین، حتما با من با بررسی سیستم عامل بعدی یعنی اندروید همراه باشین.

سیستم عامل متن‌باز اندروید بر خلاف رقیب قبلی، از هسته‌ی بسیار قدرتمند سیستم‌عامل لینوکس بهره می‌بره. این به این معنیه که قابلیت هرگونه تغییرات سیستمی و حرکت‌های گیگ‌وار روش میسره. اهل فن حتما منظور من رو متوجه شدن! دستگا‌ه‌های مبتنی بر اندروید علاوه بر دارا بودن رابط کاربری مناسب، اپلیکیشن‌های کاربردی فراوانی دارن که از طریق اندروید مارکت(فروشگاه اندروید) قابل دسترسیه.البته دسترسی به این فروشگاه‌ محدودیت‌های خودش رو داره که من نمونه‌های مشابه داخلیش رو برای اپلیکیشن‌های رایگان توصیه می‌کنم. ناگفته پیداست که اندروید هماهنگی بسیار خوبی با سرویس‌های گوگل داره.

شاید بزرگرین مزیت اندروید رو تنوع دستگاه‌ها مبتنی بر اون و قیمتش دونست.موردی که اپل با تک محصولی بودنش هیچ حرفی واسه رد‌ه‌های پایین قیتمی نداره.البته اپل اخیرا با عرضه‌ی دوباره‌ی مدل‌های قدیمی خودش، بازار رده‌ی پایین قیمت‌ها رو هدف قرار داده.

ناگفته نمونه که در برخی مدل‌ها، رابط کاربری اندروید توسط شرکت‌های سازنده‌ی دستگاه‌های همراه دچار تغییراتی می‌شه.از این دست می‌شه به رابط کاربری تاچ‌ویز سامسونگ، سِنس اچ‌تی‌سی و تایم‌اسکیپ سونی‌اریکسون(به تازگی سونی!) اشاره کرد که در برخی موارد این دخالت خوب از کار دراومده در برخی موارد بد و ناامیدکننده.البته این روش دست‌بری برای شرکت‌های تولید کننده‌ی سخت افزارهای دستگاه‌های اندرویدی یه جور وجه تمایز به حساب می‌یاد. یه نکته جالب در مورد نسخه‌های اندروید، شیوه‌ی نام‌گذاریشونه.از دونات، شیرینی فنجانی،ماست یخ‌زده و نان‌زنجبیل بگیرید تا آخرین نسخه‌ی اندروید،یعنی نسخه‌ی۴اش به نام بستنی حصیری.

حالا بعد از آشنا شدن با پیشتازان سیستم‌عامل‌های همراه، نوبته سیستم‌عامل ویندوزه که جدیدا هم قدم‌های بلندی برای عقب نموندن از قافله برداشته.

ویندوز که نام سیستم‌عامل دستگاه‌های همراهشو از ورژن ۶.۵ به بعد از ویندوز موبایل به ویندوز فون تغییر نام داد، تلاش کرد با قرارداد بستن با شرکت‌های تولید کننده‌ی قطعات دستگاه‌های همراه، سهمی در این بازار رو به رشد به خودش اختصاص بده. نکته‌ای که قابله ذکره اینه که اپلیکیشن‌های ویندوز موبایلِ ۶.۵ به قبل، در نسخه‌های جدیدتر قابل استفاده نیستن. مایکروسافت هم با علم به فاکتورهای اصلی موفقیت یک سیستم‌عامل هوشمند، با معرفی ویندوز فون ۷ و رابط گرافیکی متروش، فروشگاه نرم‌افزاری یک‌پارچه‌اش رو با سیستم‌عامل‌های دسکتاپی ویندوز معرفی کرد.

تا حالا ۲تا از محبوب‌ترین سیستم‌عامل‌ها رو براتون معرفی کردم، نقاط مثبت و منفی‌شون رو به‌طور خلاصه براتون گفتم. ولی جایی نرین،هنوز با شما کار دارم. می‌خوام برم سراغ یه سیستم‌عامل جمع و جوری که جزء رده‌های متوسط قرار می‌گیره، با نام بادا.

بله، بادا! سیستم عامل بادا که در زبان کره‌ای به معنی اقیانوسه، تلاشیه از طرف سامسونگ برای هدف قرار دادن رده‌های میانی بازارهای مصرف. بادا یه سیستم‌عامل نوپاست که به تازگی در نسخه‌ی ۲اش نشانه‌هایی از تکامل داره دیده می‌شه.با حمایت‌ها و هزینه‌هایی که سامسونگ داره از سیستم‌عاملش به عمل می‌یاره، شاهد رشد اپلیکیشن‌های بادایی هستیم. خبر خوب اینه که بادا هم همانند اندروید متن‌بازه(به‌تنهایی متن‌باز بودن وجه‌مثبتی به‌حساب نمیاد! در پست‌های آینده به‌طور کامل به شرح دلایل می‌پردازم). اگه هزینه‌ی زیادی نمی‌خواین خرج بکنین و علاقمند به یه گوشی هوشمند ولی نه با امکانات نرم‌افزاری و سخت‌افزاری فوق‌العاده هستین، شاید بادا بهترین انتخاب ممکن شما باشه.نکته‌ی مثبت دیگه‌ی بادا داشتن پشتیبانی و نمایندگی رسمی در ایرانه.این می‌تونه یه امتیاز خوبی برای بادا به‌حساب بیاد.

سیستم‌عامل‌های تماما لینوکسی رو هم که توسط شرکت‌های بزرگی درحال حمایت هستن رو به هیچ‌وجه نباید از یاد ببریم.میگو و مائمو ۲نمونه از اینها هستن.

اگه بخوایم اشاره‌ای به سیستم‌عامل هوشمند محبوب سال‌های دور یعنی سیبمین هم بکنم چیزی به‌غیر از اعلام توفق توسعه‌ی رسمی این سیستم‌عامل که از قضا در آخرین روزهای حیاتش متن‌باز هم شده بود، ندارم. با متن‌باز شدن این سیستم‌عامل،هم‌اکنون کار توسعه اصلیش رو یک گروه کوچک ژاپنی بر عهده گرفتن. در پی این توسعه همچنان گوشی‌های محدودی توسط شرکت‌ سازنده‌اش یعنی نوکیا، به بازار عرضه می‌شه.آخرین نسخه‌ی این سیستم‌عامل Anna و Belle هستن. البته اونایی که دستگاه‌های مبتنی بر این سیستم‌عامل دارن نگران نباشن، چرا که پشتیبانی از سیمبین تا سال ۵ سال دیگه ادامه داره. یکی از نرم‌افزارهای فوق‌العاده مبتنی بر سیمبین Ovi map بوده که البته در سیستم‌عامل‌های دیگه‌ای چون ویندوز فون ۷ ، مائمو و میگو انتقال داده شده. این برنامه به دلیل توسعه‌ی خوبی که در نقشه‌های ایرانش صورت گرفته، هنوزم هم که هنوزه بهترین انتخاب برای ایرانی‌ها به‌حساب میاد. می‌دونم! حتما براتون سوال پیش اومده پس نقشِ گوگل‌مپ اینجا چی‌ می‌شه. حقیقتش اینه که هنوز نقشه‌های گوگل‌مپ برای ایران خوب توسعه پیدا نکرده. مگه اینکه من و شما با رفتن به سایت گوگل‌مپ، نقشه‌های منطقه جغرافیایی که بهش آشنای داریم رو ثبت کنیم تا ای سرویس رو هرچه بیشتر کامل‌ترش کنیم.البته مشتاقان ovi map همچنان می‌تونن به این نقشه روی هر دستگاهی که هستن از طریق آدرس اینترنتیش دسترسی داشته باشن. سیمبین در دوره‌ی حیات رسمی خودش و با توجه به نبود رقیب، با اپلیکیشن‌های خوبش، انتخاب هوشمندانه‌ای به‌حساب می‌اومد اما همون‌طور که گفتم این سیستم‌عامل رسما به تاریخ پیوسته و قراره توسعه‌ای روش صورت نمی‌گیره.توصیه ما هم اینه که دیگه دنبال دستگاه‌های مبتنی بر این سیستم‌عامل که تعداد کمی تو بازار دارن، نرین..

خوبه که از نام آشنای جاوا هم یادی بکنم. حقیقت اینه‌که جاوا به تنهایی یک سیستم‌عامل نیست و تنها چارچوبیه برای اجرای نرم‌افزارهای مختلف، سوای دستگاه‌ مورد نظرشون، به‌این معنی کهقابلیت‌ اجرای نرم‌افزارهای تحت جاوا در تمامی سیستم‌عامل‌هایی که اشاره کردم هست. پس نرم‌افرارهای بانکی رو هم می‌تونید با خیالی راحت روشون نصب کنین.

همان‌طور که دیدین، امروزه سیستم‌عامل دستگاه‌های همراه و سخت‌افزارِ به‌کار رفتشون نقش بسیار مهمی در خرید ما بازی می‌کنن.تصور خرید یه دستگاه همراه همانند یک کامپیوتر رومیزی خیلی خلاف واقع نیست. پس از این به بعد در کنار توجه به زیبایی ظاهری، به سیستم‌عامل، نوع و کیفیت صفحه نمایش و حتی نوع تکنولوژی صفحه‌نمایش لمسیش دقت کنین.کسی واقعا چه می‌دونه، شاید در آینده‌ای نه چندان در خرید یخچال و ماشین لباس شویی خونه‌ هم نوع سیستم‌عامل عامل حرف اول رو بزنه!

این نوشتار در برنامه‌ی ۲۹ام “به‌روز” شبکه سه، به‌نویسندگی اینجانب پخش شده است.

این نوشتار رو برای افراد ناآشنا به دنیای نرم‌افزارهای آزاد و گنو/لینوکس نوشتم. اون‌هایی که تازه می‌خوان طعم شیرین و باید آزادی رو بچشن!

می‌دونم تا حالا اسم لینوکس، حداقل یک‌باری به گوشتون خورده.احتمالا کاربران لینوکس رو آدمای خیلی خاص و ویژه‌ای می‌دونین.در مورد این خاص بودن و ویژگی‌های لینوکس‌کارها به‌جاش صحبت می‌کنم. اما واقعا، چقدر آشنایی با این دسته از سیستم‌عامل‌ها و مفاهیمش دارین؟ بیش‌ترین استفاده‌ای که ازشون شده کجاهاست؟ و آیا می‌شه روزی به استفاده گسترده و همگانیش خوش‌بین بود؟ شده تا حالا از زورآزمایی با ویروس‌های رایانه‌ای مختلف ویندوزتون خسته شده‌ باشینو و بخواین، واسه یک‌بار هم که شده نفس تازه‌ای بکشین؟ اگه دنبال پاسخ این سوال‌ها هستین، تا آخر  من رو همراهی کنین.

گنو/لینوکس {با تلفظ گونو/لینوکس} به خانواده‌ای از سیستم‌عامل‌های شبه یونیکس اطلاق می‌شه که از هسته‌ی لینوکس استفاده می‌کنن و از معروف‌ترین نمونه‌های نرم‌افزارهای آزاد و متن‌باز به حساب میان. دقت کردین که! گفتم گُنو/لینوکس نه لینوکس.لینوکس به تنهایی فقط یک هسته بیش‌ نیست.برای اینکه یک سیستم عامل کامل در اختیار داشته باشیم، باید از ابزارها و کتاب‌خونه‌های پروژه‌ی گنو که سال‌ها، پیش از شکل‌گیری هسته‌ لینوکس، به‌منظور ایجاد سیستم‌عامل آزاد و متن‌باز ایجاد شده بودن رو هم استفاده کنیم.البته امروزه به گنو/لینوکس به اختصار لینوکس گفته می‌شه، اما همون‌طور که گفتم، از نظر فنی غلطه!

اما اینجا باید با مفهموم چند واژه به‌خوبی آشنا بشین تا درک درستی از سیستم‌عامل‌های لینوکس و فرهنگ کاری این جامعه‌ از کاربران داشته باشین.نرم‌افزارهای آزاد به نرم‌افزارهایی گفته می‌شه که کاربر آزادانه می‌تونه تغییرات و استفاده‌های مد نظر خودشو بدون اجازه گرفتن از سازنده نرم‌افزار اعمال کنه. متن‌باز هم به نرم‌افزاری گفته می‌شه که منبع کدهای نرم‌افزاریش در رویت همگانه ولی لزوما آزاد نیست.یعنی کاربر نمی‌تونه به هر نحوی تغییراتی در اون نرم‌افزار اعمال کنه.این وسط، حالا هر گونه نرم‌افزاری می‌تونه رایگان باشه و یا نباشه.

گنو/لینوکس مزیت‌های بسیاری نسبت به سایر سیستم عامل‌ها داره. به طور خلاصه می‌تونم به امنیت بسیار بالا، به دلیل وجود دیواره‌ی آتش در هسته‌ی سیستم عامل و همچنین وجود لایه‌های امنیتی مختلف، تعداد انگشت شمار ویروس‌های رایانه‌ای شناخته شده، پایداری بسیار بالا به دلیل طراحی درست هسته، بدین صورت که اشکال در یک نرم‌افزار باعث ناپایداری کل سیستم نمی‌شه، سرعت بالای سیستم عامل، به دلیل در دسترس بودن کدِ متنِ برنامه، و در نتیجه امکان کامپایل برنامه برای یک سخت‌افزار خاص و رایگان بودن اون اشاره کنم.لینوکس علاوه بر اینکه از ابتدا یک هسته‌ی چند وظیفه‌ایه داشته، قابلیت فوق‌العاده‌ی چند کاربری رو هم داره.این یعنی اینکه چند کاربر می‌تونند از یک سیستم به طور همزمان و بدون دخالت در وظایف کاربران دیگه، از منابع سیستم استفاده کنن.

شاید مهمترین برتری گنو/لینوکس، نسبت به سیستم‌عامل‌های دیگه رو انحصاری نبودن و البته آزاد بودنش دونست. هیچ شرکت و یا گروهی صاحب گنو/لینوکس نیست. در این بین شرکت‌ها و گروه‌های بسیاری اقدام به تولید مجموعه نرم‌افزارهای خودشون که “توزیع” نام داره کرده‌ان.توزیع در واقع به مجموعه‌ای از نرم‌افزارهای قرار داده شده روی هسته‌ی لینوکس گفته می‌شه(linux distribution) که به طور معمول شامل ابزارهای گسترش نرم‌افزار، پایگاه‌های داده، سرویس دهنده‌های وب مثل آپاچی، محیط‌های رومیزی مانند گنوم و کی‌دی‌ای،مجموعه‌های اداری مانند اُپن آفیس و یا اخیرا لیبرآفیس می‌شن.توزیع‌ها رو می‌شه به دسته‌های گوناگونی چون: تجاری یا غیر تجاری، حرفه‌ای یا خانگی، سرویس دهندها،سیستم‌های موبایل،کاربران تازه‌کار یا حرفه ای، مسیریاب شبکه،پیکربندی شده برای امنیت، قابل حمل بودن و یا جامعیت داشتن و خیلی دیگه از موارد تقسیم کرد.

تعداد توزیع‌های گنو/لینوکس به اندازه‌ی کافی زیاد هست که جواب هر سلیقه‌ای رو بده. حتی، هر شخصی، با کمی دانش فنی و کمی وقت می‌تونه سیستم عامل گنو/لینوکس خودش را درست کنه. با این وجود بیشتر افراد ترجیح می‌دن که از توزیع‌های از پیش ساخته شده استفاده کنن. از معروفترین توزیع‌های گنو/لینوکس می‌تونیم به اوبونتو(Ubuntu)، مینت (Mint)، اوپن سوزه(OpenSuse) و توزیع‌های حرفه‌ای‌تری چون دبیان(Debian) ،فدورا(Fedora) ، آرچ(Arch)، جنتو(Gentoo) و اِسلَکوِر (Slackware) اشاره کنم.

البته خودتون هم می‌تونین با مراجعه به سایت distrowatch.com از آخرین رده‌بندی توزیع‌های مختلف مطلع بشین.البته این رده‌بندی به دلیل شیوه‌ی امتیازبندیش، زیاد هم دقیق نیست!

گنو/لینوکس تقریبا روی هر نوع سازه‌ و معماری رایانه‌ایه قابل نصبه.گنو/لینوکس و مشخصا لینوکس رو می‌تونین در بسیاری از دستگاه‌ها و سیستم‌های رایانه‌ای مختلف پیدا کنین.از ساعت،تلفن‌های همراه،تبلت‌ها،مسیریاب‌ها، و کنسول‌های بازی گرفته تا رایانه‌های رومیزی، رایانه‌های بزرگ و ابررایانه‌ها.گنو/لینوکس رو به راحتی می‌تونین در کنار سایر سیستم‌عامل‌‌ها از جمله ویندوز و یا مکینتاش، بر روی یک رایانه، نصب کنین. در این حالت، شما یک رایانه‌ی به اصطلاح Multi Boot خواهید داشت، و هنگام روشن نمودن رایانه، سیستم‌عامل مورد نظرتون رو انتخاب می‌کنین.

حالا با این توضیحات می‌رم سراغ توزیع‌ها و میزکارهای مختلف.

گنو/لینوکس مثل هر سیستم‌عامل دیگه‌ای دارای میزکاره.اما با این تفاوت اساسی که شما حق انتخاب‌های بیش‌تری دارید تا محیط کاربری خودتون رو انتخاب کنین! منظور از میزکار، در واقع همون رابط کاربری هست. ۲ میزکار بسیار معروف، KDE و Gnome در کنار میزکارهای سبک‌تره Xfce و LXDE ، بیش‌ترین کاربران رو به خودشون جلب کردن.میزکارها تنها یک رابط گرافیکی نیستن، بلکه شامل محیطی برای مدیریت‌ و جست‌وجوی فایل‌ها و یه سری قابلیت‌های دیگه نیز هستن.

محوری‌ترین نکته‌ای که در دنیای سیستم‌عامل‌های گنو/لینوکس مطرحه، نیازها و سلیقه‌ی شماست.یعنی شما آزادانه می‌تونین نه تنها میزکار، بلکه تمامی اجزای دیگه‌ی سیستم عاملتون رو خودتون انتخاب کنین.این کاملا به طبع و نیاز کاری شما بر می‌گرده!

با توجه به آزاد بودن و تبع کاربران، توزیع‌های بسیار بسیار زیادی، توسط برنامه‌نویسان،طراحان و مشارکت‌کننده‌گانِ داوطلبِ خوش ذوقِ سرار جهان ایجاد شده که اشاره‌ای بهشون کردم.اما نکته‌ای که حائز اهمیته، هر کدوم از این توزیع‌ها بخشی از کاربران خودشون رو جذب می‌کنن.برای مثال کاربران حرفه‌ای‌تر، با توجه به امکانات و شرایطی که توزیع‌های فدورا، آرچ، جنتو، اسلکور ارائه می‌دن، جذب اون‌ها می‌شن.اما کاربرانی مبتدی و اون‌هایی که با ترمینال لینوکس آشنایی کافی ندارن، ترجیح می‌دن با رابط‌های گرافیکی کارهاشون رو انجام بدن.از محبوب‌ترین این توزیع‌ها هم می‌شه به مینت و اوبونتو اشاره کرد.

دراین بین، توزیع‌های ایرانی خوب و موفقی هم به چشم می‌خوره که نیازمند توجه و پشتیبانی جدی ما ایرانی‌هاست.از توزیع لینوکس شریف که بگذریم، می‌تونیم نمونه‌های قدرمندی چون پارسیکس(Parsix) و آریوس(AriOS) رو نام ببریم که کاملا با توجه به نیاز کاربران ایرانی و البته سرعت اینترنت بهینه شده.

یکی از فوق‌العاده‌ترین مزیت‌های نرم‌افزارهای آزاد و متن‌باز، مبتنی بودن بر جامعه‌ی کاربری، نحوه‌ی رفع مشکلات و روحیه مشارکت بالای بین کاربران، فارغ از مکان جغرافیایی اون‌هاست.شما به‌راحتی می‌تونین با عضویت در این گروه‌های کاربری،دانش و علم خودتون و دیگران رو بدون هیچ‌چشم داشتی به اشتراک بگذارین و بهره لازم رو ببرین.این فرهنگه جامعه لینوکسه!

خوشبختانه در سال‌های اخیر شاهد رشد خودجوش وبلاگ‌ها و انجمن‌های مختلف گنو/لینوکسی بودیم.از نمونه‌های با کیفیت اون می‌شه به azadrah.net ،linuxreview.ir و وب‌کست‌هایی چون linuxfm.com و انجمن‌ موفقی چون technotux.com رو نام برد.

اگه شما هم مشتاق تجربه‌ی گنو/لینوکس، مفاهیم آزادی نرم‌افزار و البته مقدار زیادی ماجراجویی هستین، می‌تونین از راه‌های گوناگونی شروع کنین.بهترین پیشنهاد من به شما، شرکت در گردهمایی‌های هفتگی گروه‌های کاربری لینوکس و یا به اصطلاح لاگِ(LUG=linux user group) محل سکونت‌تونه. قطعا در ارتباط با افراد وارد و با تجربه‌ می‌تونین هم سرعت یادگیری‌تون رو بیشتر کنین و هم لحظات مفرهی رو با دیگران داشته باشین.یا اگه از افراد واردی هستین که دانش و تجربه کافی گنو/لینوکسی دارین، ازتون درخواست می‌کنم با شرکت در این گردهمایی‌ها،دانش خودتون رو به اشتراک همگان قرار بدین.خوبه که همگی‌مون از ابتدا با فرهنگ لینوکس، روح جمعیش و به اشتراک گذاری دستاوردها و دانشش آشنا بیشمو در ترویج این فرهنگ نیکو سهیم باشیم.

چیزی که واضحه، نرم‌افزارهای سیستم‌عامل‌های ویندوز و مک در حالت عادی در سیستم‌عامل‌های گنو/لینوکسی قابل اجرا نیست.البته راه‌هایی هم برای این کار در نظر گرفته شده که توصیه می‌کنم جزء در شرایط اضطراری دنبال این‌‌ها نرین.در مهاجرت از سیستم‌عامل‌های دیگه به گنو/لینوکس، شتاب‌زده عمل نکنین و پیش‌از هر چیز، لیستی از نرم‌افزارهایی رو که در سیستم‌عامل قبلی‌تون، استفاده روزمره داشتین،یادداشت کنین.حالا دنبال جاگیزین‌ِ نرم‌افزارهاتون در توزیع گنو/لینوکسی‌تون باشین.در نهایت دانش اندکی رو هم در مورد پارتیشن‌بندی لینوکس یاد بگیرین. با این کار می‌تونین، اولین تجربه گنو/لینوکسی خودتون بسیار دلچسب و شیرین و بدون از دست دادن اطلاعات هارد دیسکتون همراه کنین!

چیزی که لازم به تأکیده اینه که، لینوکس هنوز برای کاربران عادی انتخاب مناسبی نیست،تاکید می‌کنم،کاربران عادی، چون مهم‌ترین فاکتور، یعنی کاربذیری رو در خودش کم‌داره.البته از سوی شرکت‌های مختلف و در توزیع‌های متعددی از جمله اوبونتو، تلاش‌های زیادی صورت گرفته تا جهت گنو/لینوکس رو از سمت کاربر حرفه‌ای مفاهیم رایانه‌ای، به سمت کاربران مبتدی و عادی هم بکشونه.از طرفی گنو/لینوکس شاید برای طراحان حرفه‌ای گرافیک،انیمیشن و حتی بازی‌خورها، حرفی واسه گفتن نداشته باشه ولی امید می‌ره در آینده نه چندان دور، و با توسعه‌هایی که پیدا می‌کنه،این نقایص رو بر طرف کنه.یادمون نره، گنو/لینوکس به پایداری، امنیت و آزادیش می‌باله!

در نهایت خواهشی که از شما،به‌خصوص افرادی که علوم رایانه رو به طور جدی و در رشته‌ی دانشگاهی‌تون پی می‌گیرن دارم، اینه که بیش از پیش در مسیر نرم‌افزارهای آزاد و متن‌باز همت و تلاش کنین! موضوعی که کشورمون برای جهش‌های علمی نرم‌افزاری و سخت‌افزاری، شدیدا به اون احتیاج داره.

این نوشتار در برنامه‌ی ۳۲ام “به‌روز” شبکه سه، به‌نویسندگی اینجانب پخش شده است.

عنوان،کاملاً گویای جانِ مطلب است.منظور سرویس‌های جدیدی(نه مفهموماً جدید!) است که این روز‌ها تحت عنوان تلویزیون اینترنتی با نام‌های تجاری مختلف،از نرم‌افزارها تا سخت‌افزارهای گوناگون به بازار مصرف نهایی راه پیدا کرده‌اند.سرویسی که به اعتقاد نگارنده می‌توان در یک جمله خلاصه‌اش کرد: تلویزیون+اینترنت.به اعتقاده بنده اینترنت رسانه‌ای است فراتر از تلویزیون.به این معنی که می‌توان آن را مرجع اصلی رسانه‌های امروزی دانست.

کاربردها و کارکردهای اینترنت و تلویزیون به عنوان دو وسیله‌ی ارتباطی مجزا بر کسی پوشیده نیست.اینکه هر کدام چه جایگاهی دارند و وسایل دسترسی به آنان چگونه است.اما چیزی که مسلم است نفوذ هر چه بیشتر اینترنت در وسایل و ابزار‌های زندگی روزمره‌ی‌مان است.اینترنت به عنوان یک وسیله‌ی ارتباطی نوین و فوق‌العاده سریع،گوی سبقت را چه از نظر اطلاعاتی و چه از نظر مفهوم و کاربردپذری از دیگر رقبا،ربوده است.از حداقل کارایی‌های به جای مانده‌ی تلویزیون هم می‌توان به لذت بردن از تماشای برنامه‌ی آخر هفته به همراه خانواده در سالن پذیرایی نام برد.اما چه می‌شود که اینترنت و تلویزیون با همدیگر ادغام شوند؟ چه نتایجی دارد؟

برای پاسخ به سوال بالا،هر نفر می‌تواند لیست‌ اموراتی را که با تلویزیون و رایانه شخصی(اینترنت) انجام می‌دهد،لیست کند و همان ادغام شده‌ی موارد را از تلویزیون اینترنتی انتظار داشته باشد.تلویزیون‌های اینترنتی علاوه بر اینکه ویژگی‌های واضحی را از تلویزیون به ارث برده‌اند،دارای سیستم‌عامل و مرورگر اینترنتی هستند.فکر می‌کنم حدس زده باشید که چه می‌خواهم بگویم: همانند هر سیستم عاملی،شما می‌توانید حساب کاربری(اکانت) برای هر شخصی ایجاد کنید تا هر کسی براساس آن به محتوای اطلاعاتی دستگاه و اینترنت دسترسی داشته باشد.خوب،این برای والدینی که دارای کودک هستند می‌تواند بسیار مفید واقع گردد.همچنین کاربر می‌تواند به راحتی در هنگام تماشای برنامه‌ی تلویزیونی مورد علاقه خود،به گشت و گذار در اینترنت بپردازد.فرض کنید این قضیه چقدر می‌تواند هیجانی باشد هنگامی شما به طور همزمان سخنرانی مدیرعامل شرکتی را که صاحب درصدی از سهام آن هستید را به همراه صفحه‌ی اینترنتی آخرین تغییرات زنده‌ی بورس شرکت مورد نظر مشاهده می‌کنید! همان طور که اشاره کردم،شما کارکردهای عمومی را که از یک سیستم‌عامل انتظار دارید،در اینجا می‌توانید مشاهده کنید.

اما مورد جذاب‌تر و دلیل انتخاب عنوان ابن مطلب چیزی نیست جزء تماشای ویدئو محبوبتان از طریق تلویزیون اینترنتی.اولین نکته‌ی مثبت آن است که شما از شر برنامه‌های تلویزیونی تحمیلی رهایی یافته‌اید.به دیگر سخن،شخص دیگری برای شما تصمیم نمی‌گیرد که شما لحظه‌هایتان رو پشت صفحه‌ی جادویی(؟!) چگونه سپری کنید.بنابراین در این سرویس جدید و ادغام تلویزیون با اینترنت،نوآوری و امکان جدیدی برای شما به ارمغان آورده شده است.حال یک گام جلوتر می‌رویم.اکنون شما می‌خواهید برنامه یا فیلم محبوب خود را تماشا کنید.چه می‌کنید؟ یکی از راه‌ها آن است که به راحتی با مرورگر اینترنتی موجود در دستگاه،فیلم مورد نظر خود را خرید و در آن واحد ملاحظه کنید.حتی ببینید دوستان‌نتان مشغول تماشای چه برنامه‌هایی هستند و فیلم‌های مورد علاقه‌شان چه بوده است.یک راه دیگر آن است که شما برنامه‌ی تلویزیونی محبوبتان را که هفته‌ی پیش در فضای اینترنتی ذخیره کرده بودید،یه صورت کاملا برخط(آنلاین) تماشما کنید و هرکجا که رفتید آن را ببینید.فیلم‌ها و برنامه‌های آخر هفته‌ی مورد علاقه‌ی‌تان رو در اینترنت ذخیره کنید و همه جا با خود همراه داشته باشید.(هنوز سرویسی که این سه مورد آخر را اجرا کرده باشند پیدا نکرده‌ام و صرفا زاییده‌ی ذهن خودم است)

با تمام این اوصاف،موارد و کارکردهایی که از نظرتان گذشت تنها گوشه‌ای از کاربردهایی است که در لحظه نوشتن این مطلب به ذهنم رسید.پر واضح است که می‌توان قابلیت‌های بی‌شمار دیگری به آن اضافه کرد.نتیجه‌گیری بنده از تلویزیون اینترنتی،منسوخ شدن تدریجی کامپیوترهای شخصی و دستگاه‌های تلویزیونی است و محبوب شدن تلویزیون اینترنتی دقیقاً به همان دلیلی که گوشی‌های هوشمند(اسمارت‌فون‌) و لوح‌های رایانه‌ای(تبلت) محبوب شده‌اند! از طرف دیگر آزادی و احترام به حق انتخابی که این سرویس سخت‌افزاری جدید به کاربرانش می‌دهد ستودنی است.