Günümüzde kurum ve kuruluşlar geleceğimizi şekillendirecek olarak enerji tüketimi, çevre sorunları ve sürdürülebilirlik adına birçok çalışma yapmakta, iş yapış şekillerini gözden geçirmektedir.

“Yeşil bilgi teknolojileri ya da başka bir ifade ile yeşil bilişim kavramının köklerinin Amerika Birleşik Devletleri Çevre Koruma Ajansı’nın enerji yıldızı (energy star) programını başlattığı, Avrupa Birliği’nin enerji etiketi ile ilgili direktif yayınladığı ve dünya çapında bunlara benzer faaliyetlerin ortaya çıktığı 1990’lı yılların başlarına dayandığı söylenebilir.” (Jouma & Kadry, 2012)

Enerji verimliliği, enerji tüketimindeki artışı yönetmenin ve dizginlemenin bir yolu olarak ifade edilebilir. Enerji verimliliğine sahip ürünler, enerji tasarruflu ürünler olarak adlandırılmaktadır. Bir şey daha az enerji girdisi ya da aynı enerji girdisi ile daha çok hizmet verebiliyorsa o şey enerji konusunda verimli olarak adlandırılır (IEA, 2016).

BT sektörünün artık günümüzde hayatımızın her alanda kullanılmasıyla Yeşil bilişim kavramı daha önemli hale gelmiştir.

Bu kavramın bugüne kadar birçok tanımı yapılmıştır. BTK yeşil bilişimi şu şekilde tanımlamıştır;

“Bilişim ürün ve hizmetlerinin çevreye duyarlı ve doğanın zarar görmeden üretilmesi, kullanılması ya da kullanım sonrası faaliyetlerin çevresel olarak sürdürülebilir olması anlamına gelmektedir.” (BTK, 2010)

Karbon ayak izi kişilerin, kurumların veya ülkelerin sürdürdüğü faliyetler ile ürettiği sera gazı miktarının, karbondioksit cinsinden çevreye verdiği zararın ölçüsü olarak tanımlanabilir. Dünya Sağlık Örgütüne göre “karbon ayak izi, faaliyetlerinizin fosil yakıtların yakılması yoluyla üretilen karbondioksit (CO2) miktarı üzerindeki etkisinin bir ölçüsüdür ve üretilen CO2 emisyonlarının ton cinsinden ağırlığı olarak ifade edilir.”

Türkiye’de bilişim sektörü kaynaklı sera gazı emisyonunun miktarı konusunda net bir bilgi bulunmamaktadır. Dünyada ise GeSI Smart 2020 raporuna göre tüm BİT sektörü dünyadaki küresel sera gazlarının %2 sini üretmektedir. Bunun içinde veri merkezinin payı ise %15’dir. Yani dünyadaki küresel sera gazlarının %0.3 ü sunuculardan kaynaklanmaktadır. Büyük internet veri merkezleri ise küresel sera gazlarının %0.1 i ni üretmektedir.

İnternet Trafiği ve İş Yükünün Geleceği
Veri ağı hizmetlerine olan talepteki güçlü artışın, özellikle video servisleri, IoT cihazlarına olan ilgi, bulutta oyun oynama ve artırılmış sanal gerçeklik uygulamaları gibi veri yoğun faaliyetlerden kaynaklanarak devam etmesi beklenmektedir.

Ulusal Enerji Ajansının 2022 raporuna göre internet kullanıcı sayısındaki artış ve veri merkezi iş yüklerindeki değişim aşağıdaki gibidir.

Bilişim ürün ve hizmetlerine olan talebin her alanda hızla artacağı öngörüsü dikkate alındığında, AKCP firmasının 2022 yılındaki enerji tahminleri aşağıda görüleceği üzere veri merkezlerinin kullanımının çok daha artacağı yönündedir.

İklim Nötr Veri Merkezi Anlaşması

Ocak 2021’de Avrupa’daki veri merkezi operatörleri ve endüstri dernekleri, veri merkezlerini 2030 yılına kadar iklim açısından nötr hale getirme taahhüdünü içeren ve güç kullanımı etkililiği ve sıfır karbon üretimi için ara (2025) hedefleri olan “İklime Zararsız Veri Merkezleri” Anlaşmasını başlattı. Bu anlaşmaya göre 1 Ocak 2025’e kadar kurulan yeni veri merkezlerinde yıllık PUE 1,3 olarak hedeflenmektedir. Mevcut veri merkezleri için bu hedef 1 Ocak 2030’dur. (Climate Neutral Data Center Pact, 2022) Veri merkezleri, temiz enerji satın alarak elektrik arzını karşılayacaktır. Veri merkezi elektrik talebinin; 31 Aralık 2025’e kadar %75 yenilenebilir enerji veya karbonsuz enerji ile, 31 Aralık 2030’a kadar ise %100 oranına ulaşması hedeflenmektedir.

Sunucu ve Ekipman Yenileme Sıklığı

Uptime Enstitüsünün yaptığı ankette “kuruluşunuz sunucularını genellikle ne sıklıkta yeniliyor?” sorusuna verilen cevaplar yenileme sürelerinin her geçen yıl arttığını göstermektedir. “Bu artışın arkasında 2020’de başlayan ve bazı BT donanımları için hem yüksek fiyatlara ve hem de teslimat sürelerinin uzamasına neden olan devam eden yarı iletken kıtlığı gibi birçok faktör bulunabilir.” (Davis, Bizo, Lawrence, Rogers, Smolaks, 2022)

Buradaki artış trendi sunucu güç verimliliği kazanımlarındaki yavaşlamayı da yansıtabilir. Özellikle pazarın bir dönem çoğunu oluşturan Intel destekli sunuculardaki yenilikler, geçmişteki kuşak farklarından çok daha düşük performans ve enerji iyileştirmeleri sağladığından kuruluşlar yenileme maliyetlerinden çekiniyor olabilir.

Elektronik Atık Politikası

Elektronik ürünlerin kullanım ömürlerini tamamladıktan sonra yeniden değerlendirilebilmesi, yeni ürünlerin üretiminde kaynak olarak kullanılabilmesi tüm sektörün takip ettiği bir konudur. Veri Merkezleri kuruldukları gün itibariyle bir elektronik atık politikası geliştirmiş olmalılardır.

Ülkemizde yenilenebilir enerji kullanımı, verimliliği ve sürdürülebilirliği benimseyen her şirket tarafından herkese açık şekilde paylaşılabilmelidir. Yeşil bilişim anlamında potansiyel fırsat alanları bulunmaktadır. Bunları iyi değerlendirmemiz gerekmektedir.

Yazı Kaynağı : “Yeşil Bilgi Teknoloji Uygulamalarının Veri Merkezlerindeki Etkisi ve Ülkemizdeki Örnekleri – Ahmet Bilgehan KANDEMİR (Ocak 2023) – Gazi Üniversitesi Bilişim Enstitüsü – Yüksek Lisans Dönem Projesi”

Diğer Kaynaklar ;

• AKCP. (2022, Şubat). The Amount of Datacenter Energy Use. AKCP Monitoring
• BTK. (2010). BTK Yeşil Bilişim Raporu. Ankara: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu.
• GeSI. (2008, Haziran). Smart 2020: Enabling the low carbon economy in the information age.
• International Energy Agency. (2022, Eylül). Data Centres and Data Transmission Networks.
• Jouma, C., & Kadry, S. (2012). Green IT: Case Studies. 2012 International Conference on Future Energy, Environment and Materials . 16, s. 1052-1058. Energy Procedia.
• Climate Neutral Data Center Pact
• Davis, J., Bizo, D., Lawrence, A., Rogers, O., & Smolaks, M. (2022). Global Data Center Survey 2022. New York: Uptime Institute.

Öncelikle eğer şu an bu sayfadaysanız zaten aracınızın gizli özellikleri ve kodlaması ile alakalı bir takım konulara hakimsiniz demektir. Değilseniz yazımın başındaki BMW Kodlama içeriğine göz atabilirsiniz.
– – – – – – –
!!! DİKKAT !!! : Yaptığınız tüm kodlama işlemlerinde sorumluluk size aittir, araç beyinlerinde parametre değiştirmek riskli bir işlemdir, eğer bu riski almıyorsanız lütfen devam etmeyiniz.
– – – – – – –
3 Serisinin neredeyse en çok sevilen ve tutulan karoseri F30’da kodlama anlamında bir çok özellik mevcut. Ama ben bunlardan en çok talep edilen amerikan park kodlamasını ve hatta ayna sinyalleri amerikan park kodlamasını da E-SYS üzerinden hangi kodlarla yapıldığını paylaşacağım.

F30 ile ilgili diğer tüm kodlamaların olduğu dökümanı okumak veya indirmek için tıklayınız. (Kaynak : Halsifer)
Click to read or to download the document with all the codings about the F30. (Source: Halsifer)

FEM_BODY modülüne bağlanın ve aşağıdaki parametreleri değiştirin; (eski değerler kırmızı, yeni değerler yeşil olarak boyanmıştır.)

FEM_BODY MAPPING_SIDEMARKER_L_OUTPUT off > fra_v_l
FEM_BODY MAPPING_SIDEMARKER_L_PWM_LEVEL_1 off > 9V
FEM_BODY MAPPING_SIDEMARKER_R_OUTPUT off > fra_v_r
FEM_BODY MAPPING_SIDEMARKER_R_PWM_LEVEL_1 off > 9V

Ayna sinyallerinde amerikan park aktif edip, sinyal verildiğinde yanıp sönmesini sağlamak için;

– Sol Ayna –

MAPPING_UNIVERSAL_3_OUTPUT = Werte 34 > Werte 10
MAPPING_UNIVERSAL_3_PRIORITY = priority_03 > priority_02
MAPPING_UNIVERSAL_3_FUNCTION = parklicht Werte 10 > Werte 01
MAPPING_UNIVERSAL_3_PVM_1_LEFT = %100 -64
MAPPING_UNIVERSAL_3_PWM_2_RIGHT = pvm_01 Werte 0 > Werte 11
MAPPING_UNIVERSAL_3_PVM_2_RIGHT = 00 > 09
MAPPING_UNIVERSAL_3_PVM_LEVEL_3 = 00 > 09
MAPPING_UNIVERSAL_3_PVM_LEVEL_4 = 00 > 09
MAPPING_UNIVERSAL_3_PVM_LEVEL_5 = 00 > 09

– Sağ Ayna –

MAPPING_UNIVERSAL_4_OUTPUT = Werte 34 > Werte 11
MAPPING_UNIVERSAL_4_PRIORITY = priority_03 > priority_02
MAPPING_UNIVERSAL_4_FUNCTION = Werte 10 > Werte 01
MAPPING_UNIVERSAL_4_PVM_1_LEFT = Werte 0 > Werte 11
MAPPING_UNIVERSAL_4_PVM_2_RIGHT = %100 -64
MAPPING_UNIVERSAL_4_PVM_LEVEL_3 = 00 > 11
MAPPING_UNIVERSAL_4_PVM_LEVEL_4 = 00 > 11
MAPPING_UNIVERSAL_4_PVM_LEVEL_5 = 00 > 11

Başka bir yazıda görüşmek üzere..

E90 karoserinde 320D, ülkemize 3 ayrı versiyon ile geldi.

• 2005 Haziran-2008 Haziran arasında M47D20 (163hp),
• 2008 Haziran-2010 Haziran N47D20 (177hp),
• 2010 Haziran-2012 Üretim Sonu N47D20 (184hp)

E90 320d ilk satılmaya başlandığında yetkili servislerde ortalama 20~25.000 km aralığında servis ışığı yanıyor ve servise çağırılıyorlardı. (Webde biraz araştırma yaparak 30.000km olduğunu bile görebilirsiniz.) Ancak gerek ülke koşulları, gerek ise ticari kaygılar sebebiyle bu kilometre aralığı düşürüldü. Ortalama 12~15.000 km aralığında araçlar bakıma çağırılmaya başlandı. Genel anlamda bir çok kaynak zaten M47 ve N47 motorun uzun ömürlü ve sağlıklı olabilmesi için bakım aralığını hemen hemen bu kilometrelerde tutması gerektiğini belirtiyor.

E90 320D için yetkili servislerde tüm filtre ve yağ değişimleri Mart 2020 itibariyle maliyet 2500 TL+ civarında. Tamamen orjinal ürünler kullanılarak yapılıyor ve aracın servis geçmişine işleniyor.

E90 320D için özel servislerde maliyet ise daha farklı. Aldığınız filtrelerin kalitesine ve bakımı yaptırdığınız yere göre değişebiliyor. Piyasada 320D için çok çeşitli filtreler mevcut. Çok çok ucuz ürünleri almanızı tavsiye etmiyorum. Gerçekten kaliteli filtre grubuyla, örneğin MANN filtreler (mazot dahil) ve Castrol Edge 5w30 C3 yağ ile malzemeler Mart 2020 fiyatlarıyla 800 TL civarında tutuyor. İşçilik ise zaten malzemeyi siz aldığınız için servisle aranızdaki ilişkiye bağlı olarak değişiyor. 100-150-200 TL gibi rakamlara tüm filtre bakımı yapılabiliyor. Yani ortalama maliyet 1000 TL civarında.

Şimdi Periyodik Bakımımızda neler yapılıyor?

E90 320D 163HP 340NM (M47TU2D20)

• Yağ
  • Bu ünite 5.5 lt yağ alıyor. 4lt + 1lt + 1lt şeklinde alınabilir. BMW LL04 standartlarını karşılayan 5w30 yağ koyulmalıdır.
    • 1.ci Tavsiyem Castrol Edge 5w30 C3
    • 2.ci Tavsiyem BMW LongLife Orjinal 5w30 Yağ
• Yağ Filtresi
  • Yağ filtresi en önemli sarf bakım malzemelerinden birisi, piyasada sahte yada ucuz üretimli bir çok ürün var. Bunu içerisinden çıkan oring’in yuvaya oturmamasından ve malzemesinden anlayabilirsiniz.
    • 1.ci Tavsiyem MANN (HU722X)
    • 2.ci Tavsiyem BMW Orjinal Yağ Filtresi
• Hava Filtresi
  • Hava filtresi dizel araçta oldukça kritik bir bakım malzemesi, kaliteli bir ürün olması elzem.
    • 1.ci Tavsiyem MANN (C15105)
    • 2.ci Tavsiyem BMW Orjinal
    • 3.cü Tavsiyem Bosch
• Karbonlu Polen Filtresi
  • Piyasada çok farklı kalite tiplerinde mevcut. Karbonlu olması sağlığımız açısından önemli.
    • 1.ci Tavsiyem MANN (CUK8430)
    • 2.ci Tavsiyem BOSCH
    • 3.cü Tavsiyem BMW Orjinal (fiyat çok yüksek)
• Mazot Filtresi (2 Bakımda 1 Değiştirilmesi Önerilir)
  • Ülkemizde satılan mazot kalitesi söz konusu olduğunda maalesef bu filtreye çok iş düşüyor.
    • 1.ci Tavsiyem MANN (WK5001)
    • 2.ci Tavsiyem BMW Orjinal
    • 3.cü Tavsiyem Bosch

E90 320D 177hp 350nm – 184hp 380nm (N47D20)

• Yağ
  • Bu ünite de yaklaşık 5.5 lt yağ alıyor. 4lt + 1lt + 1lt şeklinde alınabilir. BMW LL04 standartlarını karşılayan 5w30 yağ koyulmalıdır.
    • 1.ci Tavsiyem Castrol Edge 5w30 C3
    • 2.ci Tavsiyem BMW LongLife Orjinal 5w30 Yağ
• Yağ Filtresi
  • Yağ filtresi en önemli sarf bakım malzemelerinden birisi, piyasada sahte yada ucuz üretimli bir çok ürün var. Bunu içerisinden çıkan oring’in yuvaya oturmamasından ve malzemesinden anlayabilirsiniz.
    • 1.ci Tavsiyem MANN (HU6004X)
    • 2.ci Tavsiyem BMW Orjinal Yağ Filtresi
    • 3.cü Tavsiyem BOSCH (F026407123)
• Hava Filtresi
  • Hava filtresi dizel araçta oldukça kritik bir bakım malzemesi, kaliteli bir ürün olması elzem.
    • 1.ci Tavsiyem MANN (C30135)
    • 2.ci Tavsiyem BMW Orjinal
    • 3.cü Tavsiyem Bosch (F026400119)
• Karbonlu Polen Filtresi
  • Piyasada çok farklı kalite tiplerinde mevcut. Karbonlu olması sağlığımız açısından önemli.
    • 1.ci Tavsiyem MANN (CUK8430)
    • 2.ci Tavsiyem BOSCH (1987432424)
    • 3.cü Tavsiyem BMW Orjinal (fiyat çok yüksek)
• Mazot Filtresi (2 Bakımda 1 Değiştirilmesi Önerilir)
  • Ülkemizde satılan mazot kalitesi söz konusu olduğunda maalesef bu filtreye çok iş düşüyor.
    • 1.ci Tavsiyem MANN (WK5010Z)
    • 2.ci Tavsiyem BMW Orjinal
    • 3.cü Tavsiyem BOSCH (F026402106)

Peki bu filtre kitlerini nereden temin edebiliriz? Ben son 3 bakımdır Online Yedek Parça firmasını kullanıyorum. Hem fiyatları uygun hem de güvenilir bir firma. Ülkemizdeki yetkili MANN filtre satıcılarındandır. Kesinlikle tavsiye ediyorum.

Mart 2020 itibariyle fiyatlar;

• 320D 163HP M47 BOSCH Filtre Kiti = OnlineYedekParça 380 TL
• 320D 163HP M47 MANN Filtre Kiti = OnlineYedekParça 520 TL
• 320D 177-184HP N47 BOSCH Filtre Kiti = OnlineYedekParca 390TL
• 320D 177-184HP N47 BOSCH Filtre Kiti + Castrol 5w30 C3 5lt Yağ = OnlineYedekParça 650TL
• 320D 177-184HP N47 BOSCH Filtre Kiti + Motul 5w30 EFE 5lt Yağ OnlineYedekParca 570TL
• 320D 177-184HP N47 MANN Filtre Kiti (Tüm Filtreler) = OnlineYedekParça 475TL

Ayrıca buraya yazdığım filtre parça noları ile BMW Yedek Parça satan işletmelerden kendiniz temin edebilir veya ustanızla birlikte ürünleri alabilirsiniz.

Alpina B3

Alpina firması E90’daki modellerine benzinli versiyonlarda çalışmalara 2006 yılında başladı. B3 ismi verilen bu model için bir çok dedikodu söz konusu iken (550i ve 750i’deki 4.4 V8 kullanılacağı vs) Alpina N54 motor üzerinde çalışmaya başladı. B3 modeli hem arkadan itişli hemde 4 çeker olarak satışa sunuldu. (4 çeker teknolojisi xDrive değil Allrad olarak isimlendirilmiştir.)

Dış kısımda 19 inç klasik Alpina jantları, 20 inç çok kollu jantlar veya 19 inç 4 kollu veya 5 kollu modeller tercih edilebiliyordu. Bunun yanında Alpina yan şeritleri, Alpina yazılı Ön lip, 4 egzoz uçlu Akrapoviç paslanmaz çelik egzoz sistemi gibi opsiyonlar mevcuttu.

İç kısımda ise Alpina Logoları, Alpina yan eşikleri, Isıtmalı spor koltuklar, ahşap döşeme, lavalina deri döşeme, hız sabitleyici, Alpina yer paspasları ve Avrupa için üretilen versiyonlarda 300 kmh kadar gösteren özel renkli kadranları mevcuttu.

Süspansiyon kısmında ise Alpina kendi geliştirdiği ve BMW’nin orjinal bileşenlerini harmanlayarak bazı değişiklikler yaptı. E92 ve E93’te 335i Sport versiyonun süspansiyonlarını, E90 ve E91 de ise standart 335i süspansiyonlarını kullandı. Süspansiyon değişiklikleri B3 ile D3 te hemen hemen aynıdır.

B3’te önde 245/35 ZR18 arkalarda ise 265/30 ZR18 Michelin Pilot Sport lastikler kullanılmıştır.

B3 0-100km/h yi 4.8 saniyede (5.0 saniye E93, 4.9 saniye E91) yürüyorken son hızı 285 km/h olarak (E93’te 277km/h) belirlenmiştir.

Alpina B3 S

B3 S B3’den daha performanslı bir araç üretmek için B3 üzerinde yapılan çalışmaların bir sonucu idi. 2010 Geneva Motor fuarında tanıtılan bu araçta B7 modelinden 19 inç jantlar ve yeni arka difüzör bulunuyordu. Motor ECU’su yenilenmişti ve bu işlem alınan gücü 400hp 540nm’ye çıkarttı.

Motor sıkıştırma oranı 9.4:1 ve boost basıncı 1.2 bar idi. Bu değişiklik 0-100 süresini küçük gibi gözükse de 4.7 saniyeye düşürdü. Lastikler B3 S’te 245/40 ZR18 – arka 265/40 ZR18 olarak kullanıldı.

Alpina B3 GT3

Sadece 99 adet üretilen bu araç B3 S’ten sonra ufak dokunuşlarla firmanın E9x’lerde performansta en yüksek noktaya ulaştığı en son Alpina modelidir.

Yalnızca E92 için üretilen bu model, Akrapoviç titanyum egzoz sistemine sahipti ve 408hp 540nm tork üretti. GT3 özel bir coilover sistemine ve diğer modellere göre daha alçaltılmış bir sürüş yüksekliğine sahipti.

Bu araçta öne çıkan bir başka değişiklik 10kg’dan daha hafif 19 inç siyah özel jantlara sahip olması idi. Dış değişikliklerde yeni bir spoiler, ön lipler ve daha büyük bir difüzör bulunurken performans kısmında 6 pistonlu 380 mm frenler ve Drexler difransiyel (mekanik) gibi yenilikleri vardı.

B3 GT3 0-100 km/h’yi 4.5 saniyede alarak ve son hızı 299km/h olarak belirlenmişti.

Gelelim işin dizel kısmına.. Alpina D3

D3, B3’ün dizel motorlu halidir. İlk versiyon D3 320d M47 motor üzerine yapılan modifikasyonlar ile üretilmiştir. Ancak N47 motorun üretilmesi ve bir çok performans iyileştirmesi sonrasında D3 Bi-Turbo modeli duyurulmuş, standart 320d üzerine çalışılmış gibi gözükse de N47’nin çok özel versiyonlarından biri olan 123d’deki harika bir performans ve yakıt tüketimi sunan model baz alınmıştır. B3 ile tek farkı 4 çıkışlı egzoz sistemi değil çift çıkışlı egzoz uçları bulunmasıydı. Bu motor 214hp ve 450nm güç üretiyordu.

Alpina D3’ün 325d ve 335d gibi emsallerinden daha verimli olduğunu iddia ediyordu. D3 sadece E90-E91-E92 modellerinde sunulmuştur. Cabrio versiyonu bulunmamaktadır.

D3 Bi-Turbo 0-100km/h yi 6.9 saniyede alarak son hızı 245 km/h olarak belirlenmiştir.

D3 (2005–2008 arasında) 320d M47 147 kW (200 PS; 197 bhp) at 4,000 410 N⋅m (302 ft⋅lbf) at 2,000
D3 Bi-Turbo (2008-2013 arasında) 123d’den alınan motor N1 157 kW (213 PS; 211 bhp) at 450 N⋅m (332 ft⋅lbf) at 2,000-2,500

Kaynaklar: 1 | 2

Başka bir yazıda görüşmek üzere..

2005 Mart ayında piyasaya sürülen ve ülkemize de bir benzinli & dizel motor seçeneği ile gelen E90, Avrupa – ABD ve Kanada’da ciddi satış rakamlarına ulaştı, Japonyada 2 yıl üst üste Yılın İthalat Otomobili ödülünü kazandı. Dünyada 140 farklı pazarda satılan E90, 2006 Nisan ayında “World Car of the Year” (Yılın Otomobili) ödülünü kazandı. Bu ödülü kazanan tek BMW olmayı sürdürüyor. Kullanıcılar bu kasanın hem görünümünü hemde işlevsellik kombinasyonunu çok beğenmişti. Ayrıca otomobilin etkileyici dizel motorları ve bazı motorlarda dört çeker xDrive sisteminin olması aracı daha da çekici kılıyordu.

Önceki nesilden daha geniş ve büyük olmasına rağmen daha hafif olan ve ağırlık dağılımı iyileştirilen otomobil daha iyi bir performans sunuyordu.

Euro N Cap çarpışma testlerinden de selefindeki bir çok araca kıyasla harika bir başarıyla çıkan model güvenlik anlamında da kendini kanıtlamış oldu.

Kasanın başarısı çekici tasarımı, kullanışlı son kullanıcı özelliklerine ve performansına bağlanıyor. Donanım paketlerinde ve motor seçeneklerindeki zengin çeşitlilik kullanıcılara geniş bir yelpaze sundu ve bir çok kullanıcı profili tarafından tercih edildi.

Önlerde MacPherson ve arkalarda Multi-link süspansiyonu aracın yol tutuşunu daha da pürüzsüz kıldı.

Kasa Kodları şu şekilde adlandırıldı; Sedan – E90 | Station Wagon – E91 | Coupe – E92| Cabrio – E93

BMW 3 serisinde Run on Flat (RFT) lastik kullanan ilk kasa E90 oldu. Dolayısıyla stepne olan kısım kullanıcılara fazladan saklama alanı olarak sunuldu. RFT lastiklerin özellikle aracın yol tutuşunu iyileştirdiğini ve yüksek hızlarda lastiğin patlamasıyla meydana gelebilecek kazaların büyük oranda önüne geçtiğinin ispatlanması üzerine, BMW bu kararını bazı kullanıcıların “araç çok sert” şikayetlerine rağmen sonraki nesil F30 kasada devam ettirdi.

Bu seride önce 3.16i, 318i, 320i, 323i, 320d, 320si (özel limitli üretim), 325i, 325xi, 330i, 330xi, 330xd, sonraki yıllarda ise 318d, 325d, 328i, 328xi, 330d, 335i, 335is, 335xi, 335d, M3 ve M3 GTS modelleri ile tanıştık.

2005-2013 arası dünya genelinde E9x serisi toplam satış rakamı 3.076.085 adettir.

Türkiye’deki en yaygın E90 Dizel Motorlar;

• 2005-2008 Haziran > 320d 163hp 340nm
• 2009 > 318d 143hp 300nm
• 2008 Haziran-2010 Haziran > 320d 177hp 350nm
• 2010 Haziran-2012 > 320d 184hp 380nm

Türkiye’deki en yaygın E90 Benzinli Motorlar;

• 2005-2011 316i 116hp 150nm (N43 ise 122hp 160nm)
• 2005-2012 320i 150hp 200nm
• 2006 > 320si 170hp 200nm
• 2005-2009 325i 215hp 250nm

O yıllarda WTCC (World Touring Car Championship)’de ortalığın tozunu attıran 320si modeli, şehir otomobili varyasyonlarına uyarlanarak sadece 2600 adet limitli olmak üzere üretildi. Ülkemizde de bu araçtan az sayıda da olsa mevcut. 2.0 litre 7300d/dak çevirebilen 173hp 4 silindirli motoru, özel karbonfiberden meydana gelmiş silindir kapağı, iç-dış m paket kombinasyonu, m süspansiyonları, hafifletilmiş 18 inç style 216 BBS üretimi jantları ve 6 ileri manuel şanzımanı ile göz dolduran bu model BMW için çok özel bir yere sahip.

Bu kasada sınırlı üretimlerden konu açılmışken M3 CRT’den bahsetmezsek olmaz. 67 Adet aynı renk aynı kombinasyonda üretilen CRT (Carbon Racing Technology) ile karbon fiber destekli plastik bazı aksamları bulunan ve 67 adedi de Frozen Polar Silver renginde & Melbourne kırmızı iç donanımında olan araç, dönemin M3’lerine göre 70kg kadar daha hafifti. 450 bg (331 kW) güç ve 440 Nm üretebilen 4.4 litrelik, çift turbolu V8 motordan beslenen E90 Saloon M3 CRT 7 ileri, çift kavramalı şanzıman ile üretilen güç ve torku arka tekerleklere mükemmel bir şekilde aktarıyordu. Bu güç ve hafiflik ile 100 km/s hıza 4.4 saniyede ulaşabiliyordu.

E90 Makyaj Farklılıkları

E90 2005-2008 yılı üretim modeller makyajsız, 2009-2012 üretim modeller makyajlıdır. Makyaj ile aracın içinde ve dışında bazı iyileştirmeler yapılmıştır. Makyajlı kasa LCI (Life Cycle Impulse) olarak da bilinir.

Bu araçla ilgili yaşadığım tüm deneyimleri, potansiyel E90 sahipleri için ;

E90 alınırken nelere dikkat edilmelidir?

başlığı altında ufak bir kaç hatırlatma yapalım;

BMW markası her araca verdiği VIN numarasını ve her bir aracın detaylarını üretim yapıldığında bir veritabanına kaydediyor. Sizde alacağınız aracın fabrikasyon donanımını ne zaman üretildiğini ve üretim yerini vb herkese açık internet siteleri üzerinden yapabilirsiniz. BMW VIN Decoder sitesine şasenizin son 7 hanesini yazıp tüm bilgilerine ulaşabilirsiniz.

E90’da kronik sorunlar olarak, kapı kolları eskimesi – klima yönlendirici tutamaçları kırılması – direksiyon sertliği & direksiyon pompası (bazen hidrolik eksikliğinden sert olabilir) – klima kompresörü arızaları – kalorifer arızaları (bir taraf sıcak bir taraf soğuk üfleme), airbag ışığı ve kemer ikaz yanıyor ise sensör arızası, aracın km’sine göre diferansiyelden gelebilecek uğultu vb gibi problemler olabilir yaşına göre bunları değerlendirip satıcıyla ona göre konuşmalısınız. Özellikle 177 ve 184 hp 320d motorlarda zincir sesine kulak verebilirsiniz.

İkinci el bir BMW alıyorsanız en çok dikkat edilmesi gereken nokta aracın geçmişi ve geçmiş kullanıcılarıdır. Bakımlı, düzgün kullanılmış bir E90 sizi uzun yıllar üzmeyecektir.

N47 (320d-520d) Motor Zincir Sorunu

Eski nesil 163hp’lik motordan sonra BMW yeni nesil dizel motoru N47 üzerinde çalışmaya başlamıştı. 177hp 350nm güç değerlerine sahip bu motor özellikle performanslı kullanımda (ki bazı servis yetkilileri bunun kullanımla bir alakası olmadığını düşünmekte) zincir gevşeme ve bazı senaryolarda kopma sorunlarının anlaşıldığı ve iyileştirme çalışmalarına başlanan ilk N47 motordur. İyileştirilmiş ve güçlendirilmiş N47 184hp 380nm güç değerlerinde BMW nin bir çok aracında kullanılmaya başlandı ancak zincir değişim gerekliliği yine devam etti.

Yani 184hp araçlar 177hplik’ler kadar hassas olmasa da zincir değişikliği gerekiyor. Burada eğer aracınızda zincir ses yapmaya başladıysa kontrol edilmesinde fayda var. Yetkili Servis bu konuda çok ciddi rakamlar çıkartabiliyor (zira motor dışarı alınıyor, içi açılıyor ve çok ciddi bir işçilik mevcut 2-3 gün kadar). Bu sebeple bir çok kullanıcı özel servisleri tercih ediyor. Bazı ustalar zincir değişimi ile birlikte yataklar ve pompa değişimini de öneriyorlar. (pompanın yağlamayı kesip, yatak sarma ihtimaline sebep olacağından ötürü)

BMW E90 Fabrika Üretim Adımları

BMW E90 Kullanım Kılavuzuna (İngilizce) ulaşmak için tıklayınız.

BMW E90 Detaylı Çarpışma Testi

Benim E90 ile kullanıcı olarak tanışmam 2014 yılına denk geliyor, 2005 Model Füme 320i Premium ile başlayan maceramız bugün ise 2011 Model Alp Beyazı 320d M-Sport ile devam ediyor.

2005 320i de karşılaştığım ciddi bir arıza olmadı. Sadece ateşleme sistemi ile ilgili bazı parçaları set olarak değiştirmenin, iki bakımda bir v kayışı gibi basit gözüken ama hayati olan bazı parçaların kontrolünü & değişimini yaptırmanın ve hava filtresini temiz tutmanın (veya kısa periyotlarda değiştirmenin) çok faydasını gördüm. Benzinde dikkatli kullanımda 9 lt/100km rastgele kullanımda 10lt/100km ve üzerini görebilen cömert 320i’yi benden önceki sahibi LPG dönüşümü yaptırmıştı ve kötü bir montaj söz konusu idi. Bu da araçta performans düşüklüğüne ve sönmeyen arıza lambalarına sebebiyet veriyordu. LPG tesisatını komple yeniden yaptırarak ve LPG bakımlarını da aksatmayarak bu sorunu aşmış oldum. Bir kaç kez termostat ve hidrolik direksiyon pompası ile ilgili sorunlar yaşayıp bunlarında değişimini yaptırtmıştım.

Hem ekonomi hem de performans arayanlar için biçilmiş kaftan 2011 320d de ise 14-15k km’de bir yaptırdığım rutin bakımların yanında, zamanla eskimelerinden ve işlevlerini yerine getiremediklerinden dolayı soğutma suyu hazne ayar contası, yağ kütüğü tamir takımı, üst kapak contasını orjinal BMW ekipmanları ile değiştirttim. Yakın bir gelecekte N47 motorun en ağır bakımlarından biri olan zincir seti değişmini gerçekleştireceğim. 184hp 380nm güce sahip N47 ünite ile ankara şartlarında şehir içi 8 lt/100km şehirler arası ise 5-6lt/100km tüketim elde ediyorum.

Sizin de 3 Serisi E90 hakkında eklemek/sormak istediğiniz birşey veya bu yazıya katkıda bulunmak istediğiniz şeyler varsa yorum bölümünden yazabilirsiniz.

Başka güzel bir yazı da görüşmek üzere..

Öncelikle burada bahsettiğim özellikler yapılabilecek kodlamaların tamamı olmamakla birlikte sadece benim seçtiğim özelliklerdir. Kodlama Nedir diye soran okurlarımı öncelikle şu yazımı okumaya davet ediyorum. NCS Expert, ISTA, Carly vb gibi bir çok uygulama ile aracın parametreleri değiştirilebilmekte ve yeni özellikler eklenebilmektedir.

Şimdi size E90 – E91 – E92 – E93 araçlarda aktif olabilecek bazı özellikleri listeleyeceğim,

KOMBI (Gösterge panelinde);

• Digital Hız (v = ** km/h şeklinde)
• Dijital Anlık Yakıt Tüketimi (Anlık litre cinsinden)
• Düşük yakıt uyarısını vereceği litreyi ayarlama
• Düşük menzil uyarısını vereceği kilometreyi ayarlama
• Yüksek Hız Uyarısı Ayarlama,
• Dış Sıcaklık Uyarısı Aktifleştirme,

CIC iDrive (Ekran Modülünde);

• Adres Defteri menüsü aktifleştirme,
• Not Defteri menüsü aktifleştirme,
• PDC görüntüsünü dikey veya yatay olarak değiştirme,
• Telefon çalma sesini değiştirme (BMW-Mini) (*Bluetooth mevcut ise)
• Hareket Halinde DVD izleyebilme,

FRM (Işık Modülünde);

• Angel Farların gündüz aydınlatmasında (0 modunda veya Auto’da iken gündüz) parlaklığının ayarlanması,
• Angel Farların normal park modunda gücünün artırılması,
• Angel Farların Led ampul ile değiştirilirse hata uyarısının kapatılması,
• Amerikan Park aktifleştirme,
• American Park parlaklık seviyesi ayarlama (very low – low – rather low – medium – rather high – high – very high),
  -Ek olarak amerikan park aktifleştirmesi yapan arkadaşların ön sinyaller ve sidemarker voltaj takibi ayarlarını kapattırmasını öneririm yoksa araç ön sinyaller sürekli yandığı için hata uyarısı verir.)
• Çakar Dörtlü Aktifleştirme,
• Kaza Lambaları Aktifleştirme,
• Tek Dokunuşta (1 – 3 – 5 kez) Sinyal
• Sinyal ampulleri led ile değiştirilirse uyarıyı kapatma,
• Makyajsız Kasada Bi-Xenon Aktifleştirme (Hem Kısada Hem Uzunda Xenon Perdesi iner kalkar, şimşek etkisi)
• Uzunlar açıldığında sis farları otomatik kapanması,
• Kapı açıldığında cam açma / kapama işlevinin durmasının iptali,
• Aynaların uzaktan kumanda ile katlanması (CAS modülünde de aktifleştirilmelidir.),
• Araç geri vitese alındığında sağ aynanın aşağıya bakması,
• Gündüz Aydınlatması (0 konumu veya Autoda iken gündüz)
• Gündüz Aydınlatması Parklaklığının Ayarlanması,
• Gündüz Aydınlatması Amerikan Park Eklenmesi
• Gündüz Aydınlatması Sis Farı Eklenmesi
• Gündüz Aydınlatması Plaka Lambaları Eklenmesi
• Gündüz Aydınlatması Arka Işıkların Eklenmesi
• Panik Fren Aktifleştirmesi,
• Panik Fren Minimum Hız Ayarı (20km/h ~ 50km/h)
• Panik Fren Yanıp Sönme Hızı
• Panik Fren Durumunda Angellar (Düz veya Çakar Şeklinde Yanabilir)
• Panik Fren Durumunda Dış Fren Lambaları (Düz veya Çakar Şeklinde Yanabilir)
• Panik Fren Durumunda İç Fren Lambaları (Düz veya Çakar Şeklinde Yanabilir)
• Panik Fren Durumunda Üst Fren Lambaları (Düz veya Çakar Şeklinde Yanabilir)
• Panik Fren Durumunda Arka Sis Lambaları (Düz veya Çakar Şeklinde Yanabilir)
• Follow Me Home Işıklarının Aktif Edilmesi
• Follow Me Home Işıklarının Kumanda Üzerinden Aktif Edilebilmesi
• Follow Me Home Işıklarının Süresi (40 sn – 90 sn – 150 sn – 240 sn)
• Makyajlı Kasada Far Üst Kenardaki Minik Led’in aktif edilmesi veya kapatılması
• Makyajlı Kasada Far Üst Kenardaki Minik Led’in parlaklığının ayarlanması
• Dönüş Aydınlatması (Araçta ek donanım gerekiyor standart VAG grubundaki gibi sisler aktifleşmiyor.)
• Karşılama Işıkları (Sadece 2008 6.cı ay sonrası üretim araçlarda)
• Karşılama Işıklarının Soft Şekilde Yanması
• Karşılama Işıkları ile Ön Sis Farları Aktifleştirilmesi
• Karşılama Işıkları ile Arka Sis Farları Aktifleştirmesi
• Karşılama Işıkları ile Farların Aktifleştirilmesi

CAS (Kilit Modülünde);

• Kumanda ile aynaların katlanması (*Araçta katlanır ayna mevcut ise +FRM de kodlama gerekir)
• Kumanda ile aynaların katlanma süresi (0 sn – 0,5 sn – 1,5 sn)
• Kumanda ile tüm kapılar camlar ve sunroof açılması (Comfort open)
• Kumanda ile tüm kapılar camlar ve sunroof kapanması (Comfort close)
• Kumanda ile araç açıkken tekrar açma butonuna basıldığında şöfor camını açması (Easy Entry)
• Kumanda ile araç kapalıyken tekrar kilitleme butonuna basıldığında iç ışıkları aktif etmesi
• Kapıların hangi hıza çıkıldığında otomatik kilitleneceğini ayarlama ( 2 – 6 – 12 – 18 – 24- 30 km/h)
• Uzaktan Panik Alarm etkinleştirme (*Araçta Alarm donanımı varsa bagaj açma tuşuna basılı tutulduğunda alarm çalar. DWA modülünden panic alarm menüsü de aktif edilmelidir);

IHKA (Klima Modülü);

• Önceki Hafızayı Hatırlama,
• Auto moda alındığında klima ekranında minik Auto yazısının çıkması,
• Klima ekranında fan sembolü
• E90 Makyajsız kasalarda REST olan ancak sonrasında ALL olarak değiştirilen butonun REST işlevi görebilmesi

DWA (Alarm Modülü);

• Kapı Açmada Bip Sesi
• Kapı Kapanmada Bip Sesi
• Alarm Durumunda Farların Yanıp Sönmesi
• Alarm Durumunda Park Lambalarının Yanıp Sönmesi
• Alarm Durumunda Uyarı Lambalarının Yanıp Sönmesi
• Alarm Ses Tipi (Europe, USA, UK olarak üç seçenekle sesleri değiştirilebilir)
• Alarm Durumunda Sesli Uyarı

JBBF (Silecek ve Far Yıkama Modülü);

• Silecek Silme Gecikmesini Değiştirme,
• Far Yıkama Kapatma / Açma (Özellikle kış aylarında donan far yıkama bölümleri zorlandığında kırılabiliyor)
• Far Yıkama Püskürtme Sayısı Değiştirme
• Far Yıkama Püskürtme Gecikmesini Değiştirme

Ben Carly uygulamasını kullanıyorum ve tavsiye ediyorum;

Carly uygulamasını incelemek için websitesi : https://www.mycarly.com/product/bmw-app-turk/
Carly uygulamasının Android telefonlar için adaptörü : http://www.ivini-tech.de/en/adapter/android-bmw/
Carly uygulamasının IOS telefonlar için adaptörü : http://www.ivini-tech.de/en/adapter/ios-bmw/

Burada yazmış olduğum bilgiler bugüne kadar 300’ün üzerinde E9x araca yaptığım kodlama ve gizli özellik açma işlemleri sonrasında derlenmiştir. Bu yazıdaki bilgilerin ve içeriğin sitedeki diğer içerikler gibi kopyalanması, başka sitelerde veya sosyal mecralarda izin alınmadan içeriği tamamen kopyalanarak paylaşılması yasaktır. Yazının linkini vererek paylaşım yapabilirsiniz.

Bilginize,

Bu konuda ara ara burada da soru geliyor bildiklerimi dilim döndüğünce yazayım.

Arkadaşlar kodlama dediğimiz şey araçlarımızın üzerinde bulunan kapı kilitlerinden tutun ışıklara, klimaya, gösterge paneline kadar olan bir çok donanımın kendilerine ait modüllerinde bazı parametreleri değiştirme işlemidir. Kodlama işlemi bir çok markada (ağırlıklı alman markaları) yapılabilmektedir.  BMW, Volkswagen, Audi, Seat, Opel vb gibi..

Her markanın kendine özel yazılımları ve ara bağlantı aparatları mevcuttur.

Örneğin aparatlara örnek ICOM, OBD, OBD2, E-net, VAG-COM iken yazılımlara örnek NCSExpert, E-sys, ISTA, Carly (Mobile) gibi verilebilir.

Bireysel olarak hobi amaçlı kodlama yapmak isteyen kişilere Carly telefon uygulamasını önerebilirim. Carly’den bir dahaki yazımda detaylı şekilde bahsedeceğim.

KODLAMA RİSKLİ BİR İŞ MİDİR?
Bugüne kadar bir çok çeşit aracı kodlamış biri olarak söylüyorum; EVET riskli bir iştir. Kodlama yapılan ya da parametresi değiştirilen modüller kodlama sırasında hata verebilir, yazılımı çökebilir. Voltaj yetersiz gelip kendisini araç veya modül korumaya alabilir. Kesinlikle voltaj dengeleyici, akü takviye tarzı cihazların kullanılması bence önem taşıyor.

Özellikle BMW E serilerinde 3 kez FRM arızası deneyimlemiş biri olarak söylüyorum. 350 araçta 3 kez FRM bozulduğuna şahit oldum. Yeni BMW F serilerinde modül arızalanan duymadım ama aracı çökerten ve sonradan orjinal yazılım yükletmek zorunda kalan arkadaşlarım oldu.

Kodlama hizmeti veren kimseler genelde bu işe garanti vermezler veremezler FRM (FEM) modülünün sıfır fiyatı yaklaşık 2000 TL civarındadır. (Sıfır alınmayıp modül üzerinde işlem yaptırma seçeneğine de başvurulabilir, en az 500 TL) 100 TL ye araba kodlattığınız kişilerin bozulma durumunda size ne kadar destek çıkacağı meçhuldür. O yüzden bu işi profesyonel olarak yapan insanlara gidilmesini öneriyorum. Türkiye’de isim vermeyeceğim fakat profesyonel olarak bu işi yapan insan sayısı maalesef çok azdır.

Kodlama yaptırmak araca zarar vermez aksine yeni özellikler katar. Tek bir özellikte açtırabilirsiniz, tüm özellikleri de açtırabilirsiniz tercih meselesidir.

(Bu kısımdan sonrası BMW Kodlama ile alakalıdır)

BMW markasında çok fazla kullanılan 2-3 tip kodlama vardır. En çok kullanılan 2 tanesinden bahsedeceğim;
1- FDL Kodlama (FDL Coding) – Varolan bir özelliğin değerini değiştiren,
2- VO Kodlama (Vehicle Order Coding) – Araçta hiç olmayan bir özelliği donanım olarak ekleyerek üzerine kodlama yapılan, halk arasında araca tanıtma vb.

Aracınıza kodlama yaparken aracın sipariş kodunu (VO – Vehicle Order) değiştirmiyorsanız aracınız yetkili serviste bakıma sorunsuz girebilir. (Halen bazı yetkili servisler sorun çıkartabiliyor.) Bu tip kodlamalara FDL Kodlama (FDL Coding) denkmektedir. Yani 1.ci tip sadece varolan bir özelliğin değerini değiştiren türde kodlama. Birçok özellik bu tipte açılabilmektedir. Yetkili servisler açılan özellikleri görmezden gelir. (Genelde uyguladıkları ve arkadaşlarımdan duyduğum kendimde deneyimlediğim prosedür bu)

Örneğin Amerikan park ya da uzaktan kumandadan katlanır ayna aktif etmek istiyorsunuz, kullandığınız yazılım üzerinden nich_aktiv olan değeri aktiv olarak değiştirirseniz ve aracı kapatıp açarsanız özelliğin aktif olduğunu görebilirsiniz.

2.ci tip VO Kodlamada ise örneğin dışarda spor şanzıman kodlaması (Örneğin F1 direksiyon taktırırsanız dışarda bu gerekir), launch control, NBT Ekran, katlanır ayna gibi şeyler taktırırsanız bu tip işlemler aracın sipariş kodunun değişmesi demektir. Genelde aracınızda bu tarz müdahaleler varsa yetkili servis garanti süreci ile ilgili herhangi bir problem olması durumunda aracınızı kabul etmez, değişiklikleri sildirip yada orjinale dönüp gelmenizi isterler. Sanırım resmi veritabanındaki veriler ile aracın verileri tutmadığı için bu tarz bir politika izleniyor.

Burada ise önce aracınızın sipariş kodunu bir yere yedekledikten sonra üzerinde değişiklik yapıp bunu aracın beynine yazıyorsunuz. Sonrasında araç kendisinde artık o eklenen donanımların olduğu öngörüsüyle ayarlamanız için eklenen donanıma özel FDL Kodlama seçeneklerini aktif ediyor. Örneğin araca taktırılan NBT ekranı sonrası NBT FDL Kodlama seçeneklerinin aktif olması gibi.

Ben F30 (2013 3.16i) aracımda aşağıdaki özellikleri kullanıyorum (aslında fazlası da var ama ben tercih etmedim);
•Amerikan Park (Ön Sinyaller)
•Amerikan Park (Ayna Sinyalleri, Sinyal verme fonksiyonu bozulmadan)
•Adaptif Sis Farları
•BMW Live
•Römork Kamerası
•Tek dokunuşta 7 sinyal
•Karşılama Işıkları
•Geri viteste kapı altı ışıkları
•Panik Fren ışık kodlamaları
•M Performance Gösterge logo
•Dijital Hız
•Start Stop iptali
•Eco Pro modunda başlangıç
•Kapı açma kapamada cam durmasının iptali

Bazı kodlanabilen modül isimleri.

Gösterge Paneli Modülü : KOMBI
Işık Modülleri : FEM_BODY + REM
Kapı Kilit Modülü : CAS
Klima Modülü : IHKA
Alarm Modülü : DWA
Ekran Modülü : HU_ENTRY – HU_NBT

Bugüne kadar hem kendi araçlarım hemde kulüpten üyelerimizin araçlarını kodlayarak yaklaşık 400 aracı kodlama imkanı buldum.
Sormak istediğiniz bir konu olursa yorum olarak yazabilirsiniz.

Başka bir yazıda görüşmek üzere..

Öncelikle altın ve birinci kural bütçenizi belirlemenizden geçiyor. Örneğin nakit olarak 50.000 TL’niz varsa araca verebileceğiniz parayı 48.000 TL gibi hesaplayabilirsiniz.

Peki bu 2000 TL nereye gitti diyebilirsiniz, bende size hemen bir atasözümüz ile yanıt veriyorum;

“Sen işini kış tut yaz çıkarsa bahtına”

Noter Araç Satış Ücreti Masrafı 224,5 TL (Plaka değişimi yapılacaksa +50 TL)

Araç Ekspertiz Ücreti 300-600+ TL

Almak istediğiniz ikinci el aracı marka yetkili servisine yada iyi bir ekspertiz noktasına gösterdiğinizde ödeyeceğiniz ücret.

Yol Masrafları 250-500+TL (Alınacak araç başka bir şehirde ise)

Eğer tek kişi gidecekseniz bu masraflar daha da azalacaktır. Yemek, otel, satış iptal olursa geri dönüş gibi ihtimalleri de göz önünde bulundurun. Açıkcası şehir dışına gitmeden tavsiyem araç ile ilgili tüm bilgileri öğrendikten sonra bu bilgilerden farklı bir durum oluşması durumunda tüm bu masraf kalemini satıcıdan talep etmeniz olur.

Araç Bakım Ücreti 400-800 TL+ (Markaya ve götürülecek yere göre değişebilir)

Eğer niyetlendiğiniz ikinci el araç çok yakın bir tanıdığınızdan değilse bakım ile ilgili söylenen satış cümleleri her zaman risklidir. Bakımı yeni yapıldı gibi kelimelere aldanmayın. Aracı markanın yetkili servisine ya da güvendiğiniz bir ustaya kesinlikle göstermelisiniz. Motorun çalışmasını, balatalarını, süspansiyonlarını ve yürüyenini kontrol ettirin.

Yetkili servis bakımlı ve kayıtları tutulan bir araç alıyorsanız ve bakım zamanı henüz gelmemiş ise bu adımı sadece aracın genel durumunu ve sıvılarını kontrol ettirmek (Yaklaşık 200 TL – Antifiriz, Cam Suyu, Eksik Hidrolik Sıvıları) gibi görebilirsiniz.

Ortalama 2000 TL gibi bir rakamı cebimize ekstra olarak koyduktan sonra şimdi araba bakmaya başlayabiliriz. Alacağınız otomobili seçerken bir çok kriteriniz olacak. Tasarım, ekonomi, konfor, güvenlik, performans… gibi bir çok şeyi değerlendireceksiniz ve bir modele karar vereceksiniz. Modele karar verme aşamasını da tamamladıktan sonra şimdi araç aramaya başlayabiliriz.

Sahibinden bir araç arıyorsanız ve ortalama 45.000 TL ve üzeri bir araç bakıyorsanız oto pazarlarında pek vakit kaybetmenize gerek yok, çünkü genelde bu fiyat bandındaki araçların internet platformunda kesin bir ilanları oluyor. Nadir de olsa hem ilan açıp hemde oto pazarında piyasayı yoklamak isteyen insanlar olabiliyor. Onun dışında oto pazarında lüks araç satanlar genelde oto galeriler.

İnternetten arabamızı seçerken benzer model ve kmdeki araçlara dikkat ediyoruz. Piyasasının 15.000 TL ucuzu bir ilan gördüyseniz aceleci davranmayın yüksek ihtimalle araçta şu anda yada geçmişinde bir problem olabilir.(Ağır hasar, pert, sel hasarı, motor değişikliği vs..)

Gerçekten paraya sıkışan insanlar “çok acil ihtiyaçtan” başlıklı ilanları -15.000 TL zarar ederek açmazlar. Galeriler bile bir çok arabayı piyasanın 10.000 TL altına alıyorlar zaten. “Fırsat aracı” gibi ibareleri bulunan ilanları aradığınızda karşı taraf size “aracın çok taliplisi var kapora gönderin” gibisinden tekliflerde bulunabilir. Kesinlikle bu tarz bir işlem yapmayın.

O yüzden şimdi uyanık davranmamız gereken ve satıcıyla yüzyüze görüşmeden yapacaklarımızdan bahsedeceğim;

1- Satıcıyla ilk görüşmeyi yapmak (mesaj ya da arama) ve aracın bilgilerini öğrenmek

Bu aşamayı arama şeklinde yaparsanız, satıcı ile ilgili de ön bir izlenime sahip olabilirsiniz. İnsanlar konuşma tarzlarından bir al-satçı mı yoksa aracını satan bir araç sahibimi olduklarını az çok belli ederler. Burada araçla ilgili ilanda yazılmış olanlara göre değişen-boyanan parça durumu, hasar kaydı durumu, muayene ve düzenli bakım konuları sorulabilir. Son olarak telefonu kapatmadan çok önemli ikinci kural araç ruhsat şasi ve motor noyu istediğinizi belirtin. (Bu bilgilerin gözüktüğü ruhsat sayfasını da whatsapp yada mail yoluyla gönderebilirler.)

Bu aşamada zaten size araç bilgilerini vermeyen birine ekstra dikkat etmeniz gerekir. Dolandırıcı ya da fazla paranoyak birisi olabilir.

2- Aracı araştırmak

İlk olarak ruhsattan aldığımız şasi no bilgisi ile aracın geçmişini araştırmaya başlıyoruz. Neden Plaka değilde Şasi No derseniz, plaka değişikliklerinden sonra SBM sistemine hasar kayıtları düzgün işlenemeyebiliyor. En doğru sonuç şasi no ile karşınıza çıkacaktır.

Sigorta Bilgi Merkezi üzerinden atılan her SMS 8,5 TL dir. (2020 İtibariyle)

• Aracın şasi numarası ile hasar geçmişi sorgulamak
  • HS S ŞASİNO yazıp 5664‘e SMS atın.
• Eğer herhangi bir hasar kaydı varsa; Örneğin 01/11/2019 da 5750 TL gibi, hasar detay sorgulaması yapıyoruz.
  • PARCA S ŞASİNO 01/11/2019 yazıp 5664‘e SMS atın. En Önemli Sorgulama
  • Bu gelen SMS de değişen tüm parçaları, kaza tutanağındaki kilometreyi ve diğer detayları görebilirsiniz.
  • Bazı kilometresi düşürülmüş araçlar muayene kayıtlarına dikkat edilerek kilometresi düşürülüyor, ancak bir kazası varsa bu tutanak kayıtlarından ortaya çıkartılabiliyor.
• Aracın trafiğe çıkış tarihini, şu andaki sahibinin sahiplik süresini, kaskolu kullanıldığı süreci, plaka değişikliği olup olmadığını öğrenmek için detay sorgulaması yapıyoruz.
  • DETAY S ŞASİNO yazıp 5664‘e SMS atın.

Araç KM Sorgulama

E-PTT Avm Web Sitesi veya uygulaması üzerinden Araç Kilometre ve Muayene tarihi sorguluyoruz.

Sorgulama ücreti araç başına 6 TL dir.

Araç Kilometre Sorgulama Web Sayfası için tıklayınız.

• Eğer varsa tanıdığımız ve araç aldığımızda bize yardımcı olacak sigortacı kişisinin de aracın durumunu şasi no üzerinden kontrol etmesi
• Eğer varsa alacağınız marka yetkili servisinden bir irtibat bulup aracın bilgileri ile servis geçmişi sorgulamak
• Aracın vergi borcu, trafik cezası borcu gibi noter satışını engelleyecek durumları satıcıya hatırlatmak.
  

Önemli Ek Bilgi: Size verilen bilgilerde özellikle Motor No bilgisi EGM harfleri ile başlıyorsa iki ihtimal vardır, ya araç kaskolu iken çalınmış ve bulunmuştur (çalıntı-buluntu şeklinde sigortacı kontrolünde çıkması gerekir) ya da aracın motoru herhangi bir sebepten dolayı değişmiştir ve Emniyet Genel Müdürlüğü bu sebeple araca yeni motor no vermiştir. Bu sebeple alacağınız aracın fiyatı piyasasından daha düşük olmalıdır.

• (Konuyla ilgili çok okunan bir yazım için tıklayın. Kazalı Araç Sorgulama)

3- Satıcı ile buluşmak ve aracı incelemek

Aracı satıcısıyla buluşun. (eğer araç şehir dışında ise ve 2.ci adımda bahsettiğim kontrollerinize güveniyorsanız satıcıya çok ufak bir miktar kapora göndererek -100TL gibi- aracı görmek için yaptığınız programı belirtin. Kaporayı direk şahsın kendisine ait hesaba gönderin. TC Kimlik No, IBAN gibi bilgiler olsun. Cepbank gibi yöntemlerle kapora göndermeyin.)

Öncelikle aracı internetten araştırın ve bakım periyodlarını öğrenin (30.000km bakımı-90.000km bakımı gibi), alacağınız aracın ağır bakımları fazla masraflı olduğundan satıcı araçtan kurtulmak istiyor olabilir. Fiyatı buna göre belirlemenizde yarar var, yukarda bakım için ayırdığınız nakitin miktarını artırmanız gerekebilir.

Ve araçla karşılaşma anı !

Üçüncü altın kural sakın “işte benim arabam” modunda heyecanlanıp normalde canınızı sıkacak şeyleri görmezden gelmemezlik yapmayın. Sizin çok hevesli olduğunuzu gören satıcı olası bir indirim durumunda töleranslı davranmayacaktır. Bir motor ya da kaportası ustası gibi aracı incelememiz elbette mümkün değil ama konuyla ilgili ufak ipuçları vermek isterim. Madde madde yazmayacağım onu yazan yüzlerce site mevcut zaten.

Öncelikle aracın çizgilerini kontrol edin. Nedir bu aracın çizgileri? Aracın parça birleşim noktalarına dikkatlice bakın. Eğer bir hasar ya da değişim söz konusu ise bu çizgileri simetrik olarak görmeyebilirsiniz. Ayrıca güneşli bir günde yada ışığı kuvvetli bir yerde aracı görmeye gitmek her zaman daha sağlıklıdır. Boyanan parçalar arasında renk farkı var mı ? Araca uzaktan baktığınızda bir yamukluk var mı? Bir taraf yüksek, bir taraf alçak yada aracın duruşunda vs..

Son tavsiyemde aracın şöfor koltuğuna oturarak aracın iç aksamını kontrol etmeniz olacaktır. Aracın tüm sistemlerinin çalışır olduğundan iç koltuk ve tavan döşemeleri ne durumda, klima çalışıyor mu, oto teyp (cızırtı ya da patlak hoparlörler ilerde can sıkabilir), cam açma kapama motorları düzgün mü, pedallar ve direksiyon ne kadar yıpranmış mı, varsa sunroof gibi. Bazı araçlarda ekstra lastik tamir setleri, araç takımları, kilitli bijon gibi parçalar da olabiliyor eğer varsa bunların da tam olduğunu teyit etmenizde yarar var.

Araç ile test sürüşü yapın, çekiş gücünü ve frenlerini kontrol edin. Araç egzozundan siyah ya da mavi renkli duman görüyorsanız sorun olabilir. (gri veya renksizse problem yok)

Bu aşamadan sonra servise yada ekspertize gitmeden önce satıcının söylediği bilgilere göre fiyat konuşacaksınız. Fiyatı belirlerken piyasayı ve bütçenizi iyi hesaplayın. Aracı içinize sinen bir rakamla almaya çalışın. Satıcının söylediği bilgilerin dışında ekstra bir değişen-boya-hata çıkması durumunda ekspertiz ücretini kendisinden isteyeceğinizi ya da fiyatta indirim yapmasını isteyeceğinizi belirtin. Bu noktada satıcının aracına ne kadar güvendiğini görmüş olacaksınız.

Burada tüm konularda tamam iseniz aracı yazımın başında belirttiğim gibi güvenilir bir ekspertiz noktasına götürebilirsiniz. (Yetkili servisler için daha önceden randevu almak sağlıklı olacaktır.) Aracı ekspertize götürdüğünüz yerin araç performans ve fren teslerini, çıplak gözle, ışıkla ve boya kalınlığını mikron cinsinden ölçen cihazlarla kaporta kontrollerini, aracı lifte kaldırarak alt kısmında yağ yada herhangi bir sıvı sızması yada hasar olup olmadığının kontrolünü kesinlikle yaptığından emin olun. Ve size bu ekspertiz ile ilgili yazılı rapor sunan yerleri tercih edin. Yukarıda belirttiğim gibi araçta satıcının söylediği dışında bir arıza ya da hata çıkarsa bunu satıcı ile konuşmalı ve anlaşmalısınız. Eğer satıcı indirime yanaşmıyorsa başta konuştuğunuz gibi ekspertiz ve kapora ücretini kendisinden almanız gerekiyor. Ekspertizde de tüm koşullar sorunsuz ise noter kısmına geçebilirsiniz.

4- Noter ve araç satış işlemleri

Yazımın başında belirttiğim gibi noter ile ilgili ücretleri yanınızda nakit olarak hazır tutun. Ancak araç bedeli olarak düşündüğünüz meblayı yanınızda taşımayın. Eğer yanınızda götürmeyi planlıyorsanız da bu süreçlerde tek başınıza olmayın. Ülkemizde maalesef her gün bambaşka dolandırıcılık haberleriyle karşılaşıyoruz bu yüzden temkinli olun. Parayı yanınızda götürecekseniz bankanızdan mümkünse büyük banknotlar temin etmeye çalışın. Aksi halde noter’de satıcı tarafından sayılması uzun sürecektir.

En güvenli yöntem parayı bankanızdaki havale yapılabilecek durumda bir hesabınızda tutmak ve günlük havale/eft limitlerini önceden yükseltip satıcıya noter sözleşmesi imzalanırken  aktarmanız olacaktır. Bazı durumlarda bu yöntemde aksaklıklar olabilir, EFT hesaba anında geçmeyebilir, satıcıya sakin olmasını gerekirse telefon yoluyla ya da bankaya gidip kontrol edebileceğinizi belirtirsiniz.

5- Mutlu Son

Bu aşamadan sonra satıcı ile vedalaşarak araç satış sözleşmenizi tanıdığınız sigortacıya iletip sigorta ve kasko işlemlerini başlatabilirsiniz. (Eğer plaka değiştirecekseniz ikamet ettiğiniz emniyet birimlerine giderek işlemleri gerçekleştirebilirsiniz.) Son nacizane tavsiyem aracı aldıktan sonra iyi bir kuaför ve boya koruma işleminden geçirmektir.

Sonrası mı ? Sonrası yeni aracınızın keyfini çıkarın..

İsteyenler aşağıdan aracın yıllık maliyetini hesaplayabilir

Otomobilin Size Yıllık Maliyetini Hesaplamak;

Yakıt : Aracınızın günlük kullanımdaki yakıt tüketimi değerleri, fabrika verilerinden farklı olacaktır. Burada x kadar farklı olur demek gibi bir şansım yok bu yüzden almak istediğiniz araçla ilgili biraz araştırma yapabilirsiniz. (Google’a “VW golf 1.2tsi yakıt tüketimi” yazmak gibi.)

Vergi : Ocak ve Temmuz aylarında ödeyeceğiniz motorlu taşıtlar vergisini Gelir İdaresi Başkanlığı web sayfası üzerinden kontrol edip vergi ücretlerine bakabilirsiniz.

Sigorta ve Kasko : Trafik sigortası poliçe ücretleri geçtiğimiz 1 yıl içinde maalesef çok fazla arttı, burada hem kasko hem trafik sigorta poliçe ücreti kişiye, ikamet edilen şehire, aracın marka ve modeline göre çok fazla değişebiliyor. Kasko trafik sigortasından bağımsız olarak isteğe bağlı olumsuz durumlarda maddi olarak yıpranmamak için yaptırdığımız bir tür sigortadır. Bu sigorta tipinde ücreti değiştiren şeyler genel olarak onarımın yetkili serviste yapılıp yapılmaması, onarım esnasında orjinal / yan sanayii parça kullanımı, onarım esnasında size verilecek kiralık aracın tipi ve kiralama süresi, aracınızda orjinal donanımdan farklı ekstra parçalar olması (özel jant, ses sistemi vs..) gibi. O yüzden sigortacı bir tanıdık edinip, alacağınız aracın sigorta ve kasko bedelini önceden öğrenebilirsiniz.

Muayene : Almayı planladığınız aracın muayene tarihi önemlidir ve yakın zamanda muayene yaptırmanız gerekebilir. TüvTÜRK Muayeneleri hususi otomobiller için 2 yılda bir yaptırılmaktadır. Araç muayenesi 345 TL – Egzoz Emisyon Ölçümü : 50 TL Toplam KDV Dahil : 400 TL maliyeti bulunmaktadır. (2020 itibariyle)

Buraya olası süpriz arızaları ve trafik cezaları gibi minik şeyleri yazmıyorum ama aklınızın bir köşesinde durursa iyi olabilir

2014-2015 sezonu başında çok iyi bir performans gösteremeyen Galatasaray, tüm takımın ve yönetimin 4.cü yıldız için hazırlanan platform içinde fotoğraf çektirmesiyle bir çok kesimin (özellikle ezeli rakibin) dalga konusu olmuştu. Alınan kötü skorlar kimsenin moralini bozamadı. Galatasaray inandı, başarı için kenetlerek 4.cü yıldızı ve 20.ci şampiyonluğu elde etti. Fenerbahçe’nin Başakşehir deplasmanında puan kaybetmesiyle ligin son haftasına şampiyon olarak giren Cimbom, son olarak Beşiktaş derbisini de 2-0 kazanmıştı.

Beşiktaş derbisinde de Türk Telekom Arena stadyumu mükemmel bir koreografi organizasyonuna ev sahipliği yaptı. Yedek kulübesinin dahi katıldığı organizasyonda stadyumun 4 cephesinde de görseller sergilendi.

Selam Dur !

“Herkes Rütbesini Bilecek, Galatasaray Karşısında Önünü İlikleyecek” mesajı verildi.

Fanatik bir Galatasaray taraftarı olarak, sezon başında Yunus Öyken (@yunus_oyken) tarafından hazırlanan bu harika klibi sizlerle paylaşmak istiyorum.

izlesene.com/iz/kandemir | Videoya Git

İlk olarak 2011 yılında ilk Galaxy Note sürümü tanıtılmış ve bir çok kesim tarafından çok başarılı bulunup ciddi satış rakamları elde etmişti. Serinin son üyesi Galaxy Note 4 ise 5.7 inç büyüklüğünde ve Quad HD çözünürlüğünde Super AMOLED ekran, 1.9GHz sekiz çekirdek Exynos 5433 sistem çipi (bazı marketlerde dört çekirdek 2.7GHz Snapdragon 805 sistem çipli modeli satışa çıktı), 3GB RAM, 4K video kaydedebilen 16 MP kamera ve 3,220mAh batarya gibi özelliklere sahip.

Ancak Google’ın Android için sunduğu en güncel yazılım Android 5.0 Lolipop sürümü Türkiye kullanıcıları için sunulmamıştı ve kullanıcılar eski sürüm olan Android KitKat 4.4.4 kullanıyorlardı. Telefonuna yeni sürümü kurmak isteyen kişiler diğer ülkeler için yayınlanan ROM’ları (Polonya, Özbekistan) indirip Odin yazılımı aracılığıyla kurarak bu sürümü kullanabiliyorlardı.

10.04.2015 itibariyle yeni sürüm Türkiye’ye de dağıtılmaya başlandı ve ister cihaz üzerinden;

Ayarlar > Sistem > Cihaz Hakkında > Yazılım Güncellemeleri > Şimdi Güncelle menüsü üzerinden ya da

Samsung KIES yazılımı aracılığıyla da ilgili yazılımı yükleyebilirsiniz. KIES ile ilgili detaylı bilgi için tıklayınız.

Galaxy Note 4 için Android 5 Lolipop kullanım kılavuzuna buradan erişebilirsiniz

Başka bir yazıda görüşmek üzere..