Ambtenaar 2.0

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Weg met de bulletpointpresentaties!

P. le Rutte - de Monye — Fri, 10 Feb 2012 09:36:12 +0000

Hoe vaak zit je niet bij een presentatie en op het moment dat de eerste powerpointslide verschijnt weet je het al: dit wordt weer een slaapverwekkend uurtje.

Op de slides staat veel te veel informatie omgeven door nietszeggende plaatjes (of nog erger: clipart), de spreker leest zijn bulletpoints op van het scherm en met een beetje pech kun je de tekst niet eens lezen.

In mijn jaren bij de rijksoverheid heb veel van dit soort presentaties gezien. Maar het is niet persé een verschijnsel dat alleen bestaat bij de overheid. Eigenlijk kom je het overal tegen. Goede presentaties zijn zeldzaam. Jammer, want het zou het werken zoveel leuker, effectiever en inspirerender maken.

Een ding is zeker: bulletpoint presentaties zijn niet effectief.
Chris Atherton, psychologe, heeft het effect getest van 2 soorten Powerpoint slides. Een groep studenten kreeg een traditionele bulletpoint presentatie te zien en de andere groep een presentatie waarin dezelfde grafieken werden gebruikt, maar waar alle overbodige tekst was verwijderd en de informatie over meerdere slides werd verdeeld. De gesproken tekst bij beide presentaties was hetzelfde.

Een voorbeeld van de slides:

De studenten werd na afloop van de presentatie gevraagd om een aantal thema's te beschrijven waarover ze hadden gehoord. Gemiddeld bleken de studenten uit de tweede groep 2 keer zoveel thema's te noemen.

Bevindingen

Ons geheugen is beperkt, zelfs bij een goed ontworpen presentatie kunnen we ongeveer 4 brokken informatie onthouden in ons 'werkgeheugen'.
Gesproken tekst en geschreven tekst kunnen niet tegelijkertijd verwerkt worden. In mijn blog "waarom je zo min mogelijk tekst op slides moet gebruiken" lees je meer daarover.

Wat betekent dit voor je presentaties?

Beperk de hoeveelheid informatie tot de belangrijkste 3 à 4 thema's.
Zorg voor slides die gesproken tekst versterken en makkelijk door het brein zijn te verwerken. Eenvoud is daarbij het toverwoord. Ontwerpers maken gebruik van principes die je ook eenvoudig kunt toepassen op de inhoud van slides.

Per dag worden er wereldwijd 30 miljoen presentaties gehouden, waarvan ongeveer 250 miljoen dollar per dag wordt verspild door slechte presentaties (Ian Parker, Newyorker).

Als spreker kun je jezelf enorm onderscheiden door presentaties te maken zonder bullets. Ik hoor nog wel eens het bezwaar dat dat een veel grotere tijdsinvestering vraagt. Dat klopt. Maar die betaalt zich uiteindelijk dubbel en dwars terug. Denk aan de extra uren die je kwijt bent met alsnog mensen voor je standpunt winnen. Maar ook je autoriteit en expertstatus zal groeien: presenteren zonder bullets vraagt meer oefening, dus je zit beter in de inhoud. Het publiek zal jou zien als iemand die verstand heeft van zaken. Zo werkt het.
Nog los van alle voordelen voor jezelf, ben je het verplicht aan je publiek.

Daarom weg met de bulletpointpresentaties!!

Foto: Radiator2 - Carin Holder (dreamstime.com) 

Op mijn website vind je meer artikelen over het ontwerpen van overtuigende presentaties.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Innoveren is eenvoudig: innovatie bij Kadaster met kennis van de ‘crowd’

Vanessa Gosselink — Fri, 10 Feb 2012 08:30:00 +0000

Het Kadaster maakt gebruik van een online innovatie-platform - ‘Columbus’ – om innovatie te stimuleren

Aan de hand van een centraal gestelde vraag over een thema, dagen we onze medewerkers, klanten en andere stakeholders uit om op het Columbus innovatie platform ideeën te plaatsen, deze te verrijken en hun stem uit te brengen.

Dit noemen we een ‘challenge’. Een challenge heeft een looptijd van 4-6 weken, en heeft als doel zoveel mogelijk ideeën te genereren en me elkaar verder uit te werken.

Daarna volgt een selectieproces. Het team wat de challenge begeleidt voert in twee workshops de eerste voorselectie uit. Daarna geeft de Directie – al dan niet – akkoord op het verder uitwerken van de voorgedragen ideeën. Na iedere fase van uitwerking volgt de afweging of er nog (financiële) middelen in het idee worden geïnvesteerd.

We zetten bijvoorbeeld in als middel t.b.v. verbetering van producten en diensten, betere samenwerking met stakeholders en het ontdekken van ervaringen, behoeften en tevredenheid van de klanten...

Niemand is zo slim als iedereen!

Met behulp van dit online platform stellen we een grote groep mensen in staat om bij te dragen aan de verbetering van (open) innovatie bij het Kadaster:

maken gebruik van de kennis en netwerken van een brede groep mensen.
vergroten de wederzijdse betrokkenheid met en tussen medewerkers, klanten en stakeholders
‘ontdekken’ zo meer ideeën en vernieuwingen
kunnen problemen en vraagstukken effectiever en efficiënter oplossen.
de ideeën zijn vindbaar en herbruikbaar.

Hoe werkt dat in de praktijk?

Vanuit het Meerjarenbeleidsplan kiezen we een thema dat aansluit bij de strategische doelstellingen.

Uit dit thema wordt een vraagstelling afgeleid en gepubliceerd in het innovatieplatform. Ook vindt er allerlei communicatie rondom het thema plaats om zowel het proces als de inhoud toe te lichten

Vervolgens gaat de challenge van start en kan iedereen die is uitgenodigd (of - in de toekomst – die zichzelf aanmeldt) in het Columbus innovatie platform ideeën plaatsen, deze verrijken en hun stem uitbrengen.

De Directie levert uit haar midden voor iedere challenge een ‘sponsor’ aan. Hij of zijn fungeert als het ‘gezicht van de challenge’. De communicatie rondom de challenge vindt plaats uit naam van de sponsor en hij of zij participeert actief op het online Columbus platform

Een challenge heeft een looptijd van 4-6 weken, waarna het Challengeteam in twee workshops komt tot een selectie van ideeën, die eerst getoetst worden bij het Columbus team en vervolgens ter goedkeuring wordt voorgedragen aan de RvB/Directeuren.

Het Columbus team

Het Columbus team is de motor van het Open Innovatie-programma en staat in het hart van het Innovatieprogramma. Naast de Columbus Innovatiemanager bestaat het team uit een vaste bezetting van 4-5 personen en één wisselende stoel. Deze wordt ingevuld al naar gelang het thema van de challenge(‘s) die op dat moment loopt/lopen.

De Innovatiemanager

De Columbus Innovatiemanager is de trekker van Columbus Open Innovatie en zorgt voor de continuïteit in het programma, het initiëren van nieuwe challenges, het signaleren van andere onderwerpen en thema’s die aanleiding kunnen geven voor een challenge en het ondersteunen van initiatieven tot innovatie die niet zelfstandig door de organisatie (kunnen) worden opgepakt.

Het Challengeteam

Het Challengeteam heeft een uitvoerende rol en is wisselend van samenstelling, afhankelijk van het thema van de challenge. De rol van Challengeteam leader rouleert, waarbij kennis en ervaring wordt overgedragen, door steeds een lid uit het vorige challengeteam hiervoor aan te stellen.

Het Challengeteam bepaalt de exacte vraagstelling, nadat het thema voor de challenge is aangedragen door het Columbus team. Het Challengeteam

Zorgt ervoor dat gepubliceerde ideeën verder worden uitgewerkt, door zelf een verrijking te plaatsen in de vorm van een vraag of door andere betrokkenen uit te nodigen om een verrijking te plaatsen in Columbus.
Enthousiasmeert collega’s en mogelijk externen online én offline om deel te nemen
Bewaakt ongeoorloofd gedrag op het platform

Selectie van ideeën

Het Challengeteam zorgt in de vorm van 2 selectieworkshops voor de eerste voorselectie van de ideeën die zullen worden voorgedragen aan de Directie voor akkoord om verder te worden uitgewerkt.

De door de Directie geaccordeerde ideeën worden ondergebracht bij één van die Directieleden, die ervoor zorgt dat het idee verder wordt uitgewerkt en periodiek de status wordt teruggekoppeld in het Directie overleg.

Implementatie

Nadat er in de laatste fase een Proof of Concept en/of Business Case is voorgelegd beslist de Directie over de verdere toepassing en/of implementatie van het idee. Bij goedkeuring wordt het idee overgedragen aan de lijnorganisatie.

Er is een nieuwe discussie geopend op #ambtenaar20: Het oude en het nieuwe werken brengen nog geen soelaas als het gaat om zingeving en krachtgeving door het werk

Abdelhak Ben Aissa — Thu, 09 Feb 2012 20:03:45 +0000

sommige functies, vooral als het gaat om beleidswerk, zelfs als je als subsidieboer bezig bent met subsidies verlenen en vaak administratief het proces behangen, dwingen tot het nieuwe werken en voor je het weet heb je nauwelijks verblijfplaats en ben je enkel een "belichaming" van "zaken" ten minste zo zie ik het nu... maar dan nog: het nieuwe werken blijkt al, zonder het in al zijn techniek mee in de beschouwing te nemen, niet iets wezenlijks te veranderen aan "vervreemding" en "de ervaring van, of eerder het ontbreken van de ervaring die kracht geeft om steeds te bevrijden van zowel "het ontwikkelde" als de ontwikkelaar.. anders en misschien makkelijker gezegd: het nieuwe werken moet nog komen... en de eerste aanzet is er al, maar nog niet rijp..

Er is een nieuwe discussie geopend op #ambtenaar20: Duurzame Buren: Nieuwe tools voor burgerparticipatie rond lokale duurzaamheid

Markus Schmid — Thu, 09 Feb 2012 11:20:55 +0000

Heeft je gemeente de ambitie om aanzienlijk te verduurzamen en ben je geïnteresseerd in effectieve instrumenten om burgerparticipatie rond lokale duurzaamheid een flinke impuls te geven? Duurzameburen.nl biedt de mogelijkheid om buurtbewoners met elkaar, met de gemeente, en met andere duurzame buren in contact te brengen. We hebben hiernaast nieuwe tools ontwikkeld waarmee gemeenten dit proces verder kunnen faciliteren, versnellen en bottum-up sturen.

Wat is duurzameburen.nl
Duurzameburen.nl is een landelijk, digitaal platform waar inmiddels honderden mensen hun kennis en ervaringen kunnen delen over duurzaam (ver)bouwen, het besparen en opwekken van energie; wat werkt, en wat niet?

Op het forum kunnen duurzame enthousiastelingen uitwisselen over hun eigen initiatieven, inspirerende voorbeelden en ondersteuning vragen van andere duurzame buren en deskundigen. Door gebruik te maken van internettechnologie slaat duurzameburen.nl een brug om de lokale contacten te versterken. Duurzame buren kunnen zichzelf op de kaart zetten en ontdekken wie er in hun buurt of straat ook al druk bezig zijn met duurzaamheid, hoe zij dit precies aanpakken en of zij bereid zijn om samen evenementen, collectieve inkoop of -acties te organiseren. Daarnaast kunnen deelnemers hun energie- en waterverbruik met elkaar vergelijken en meedoen in de Duurzame Buren Top 10!

In principe is Duurzameburen gratis voor alle gebruikers. Sinds kort bieden we ook betaalde abonnementen voor gemeenten aan. Een abonnement biedt de volgende diensten:

·         Eigen lokale webomgeving (zie: duurzameburen.nl/denhaag)
·         Een Googlemap ingezoomd op de duurzame buren in uw gemeente
·         Het forum gefilterd voor lokale duurzame buren
·         Ruimte voor uw aankondigingen, agenda, beleids- en contactinformatie

Ook kunt u gebruik maken van de volgende opties om lokale verduurzaming extra te stimuleren:

·         Een welkomstpakket voor duurzame buren in uw gemeente
·         Gerichte verzending van lokaal promotiemateriaal aan specifieke straten en wijken
·         Een Duurzame Buren Facebook-campagne (gericht op de doelgroep in uw gemeente)
·         Buurtbijeenkomsten zoals een Housegreening Party, het energiecafé en een fietstocht langs duurzame buren.

Graag horen we reacties vanuit Ambtenaar 2.0! Onze prijslijst is verkrijgbaar via info@duurzameburen.nl

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Case: Twitter als effectief eParticipatie-middel

Paul Beentjes — Wed, 08 Feb 2012 15:30:00 +0000

Onder begeleiding van het bedrijf Wikiwise startte de gemeente Lisse een pilot-project waarmee Twitter werd ingezet als eParticipatie-middel. De gemeente werd begeleid bij het opzetten van een Twitter-account (www.twitter.com/gemlisse) en op de gemeente-website konden burgers vragen stellen aan de burgemeester en wethouders via een unieke Twitter-module (zie afbeelding onderin de pagina).

Gestage groei aantal volgers op Twitter

Sinds de start met het project in februari 2011 is het aantal Twitter-volgers van de gemeente gestegen van 160 naar 870. Tevens zijn 8057 tweets gearchiveerd met het woord ‘Lisse’ via het backend-systeem van de Twitter-module. Gearchiveerde tweets kunnen worden gebruikt om te onderzoeken wat er leeft onder burgers.

Participeren via Twitter, ook zónder Twitter-account

Via een unieke Twitter-module op de gemeente-website konden burgers met of zónder Twitter-account vragen stellen aan de gemeente. Dit kon iedere week tijdens het ‘Twitter-spreekuur’. Burgemeester en wethouders zaten tijdens dit spreekuur gereed om vragen van burgers direct te beantwoorden. Inmiddels werden meer dan 150 vragen en antwoorden behandeld via de Twitter-module. Tevens werd de module ingezet voor meerdere discussies, zoals ‘welke jeugdactiviteiten moet de gemeente subsidiëren?’.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Organisaties worden organismen. Een interview met René Jansen

Davied — Wed, 08 Feb 2012 13:43:01 +0000

Dinsdag had ik mijn derde interview in de serie over de toekomst van de overheid met René Jansen, onderzoeker aan de Universiteit van Amsterdam en eigenaar van het bedrijf Winkwaves. Het gesprek is opgenomen op video en uitgetypt. Hieronder vind je mijn samenvatting.

In de netwerksamenleving is alles met iedereen verbonden in één organisch geheel. Organisaties en samenlevingen zijn steeds minder te sturen. Hoe speel je desondanks een rol en bereik je daarin je doelstellingen? Die verandering vraagt om lenige organisaties waarin iedereen betrokken wordt en bijdraagt aan gezamenlijke waarden. Sociale software biedt daarvoor een platform en draagt zo bij aan de verandering van organisaties.

De wet van behoud van energie

Wanneer zijn mensen bereid om mee te doen, om iets van zichzelf te laten zien, om ergens energie in te steken? Het antwoord daarop is heel simpel: als ze merken dat hun bijdrage ertoe doet. Ze denken: Als ik hier energie in steek, blijft die energie behouden? Het gaat over de drijfveren van mensen. Ik noem het de wet van behoud van energie.

Begin jaren negentig dachten we over IT in termen van informatiemanagement, automatisering en informatisering. Het doel was optimalisatie en stroomlijnen. Vervolgens kwamen de jaren nul, de periode van webisering. Het internet zorgde voor transparantie: het maakt ineens niet meer uit waar je zit. Daardoor kon je ketens op een andere manier inrichten, tot op globaal niveau.

Momenteel, in de jaren tien, zien we de sociale-mediaficering. Dat gaat over het verbinden van mensen. Iedereen is met iedereen verbonden. Maar die ontwikkeling gaat nog verder, naar een samenleving waarin niet alleen iedereen met iedereen verbonden is, maar waarin alles ook van elkaar afhankelijk is geworden. Het is één organisch geheel geworden, een complex en onvoorspelbaar geheel.

De lenige organisatie

Deze ontwikkeling is zichtbaar op het niveau van samenleving en op het niveau van de organisatie. Nu redeneren mensen vaak vanuit de metafoor van de machine, met mensen als radertjes in een systeem. Dat gaat door internet en sociale software steeds minder op. Door het communicatiesysteem te veranderen, verander je eigenlijk de samenstelling van de organisatie.

Je kunt zo'n organisatie of samenleving vergelijken met het weer: daar zit een enorme complexiteit in omdat alles met elkaar samenhangt en continu verandert. Dat is niet een systeem dat je kunt aansturen. Zo'n verantwoordelijkheid kun je niet meer op je nemen. Je moet je daarentegen afvragen: wat is mijn rol in dat geheel, in die hele ecologie waar ik een onderdeel van ben?

De uitdaging is om samen met andere partijen op te trekken om gezamenlijke doelen te bereiken. Regels en structuren werken prima voor basisprocessen, maar wat een organisatie onderscheidend maakt en doet overleven, wordt bepaald door hoe ze omgaat met uitzonderingssituaties. Als jij een lenige organisatie kunt zijn, dan kun je meebewegen met die veranderingen en ben je beter voorbereid.

Droom

Daartoe moet je wel weten wat je wil bereiken. Wat is je droom? Welke waarden streef je na? Vervolgens kun je met medewerkers daarover in gesprek gaan: wat kun jij doen om die droom waar te maken? Op die manier worden mensen betrokken en kunnen ze het relateren aan hun dagelijks werk: de wet van behoud van energie. Innovatie, nadenken over hoe dingen beter kunnen, is een verantwoordelijkheid die bij iedereen ligt immers.

Het is belangrijk dat mensen, in organisaties en in de samenleving, kunnen bijdragen aan het grotere geheel en hun rol daarin hebben. Dat helpt voor de slagkracht van de overheid en het gevoel van verbondenheid. Door social software in te zetten kun je dat effect bereiken en dus efficiënter werken. Maar ja, als je op die manier gaat werken, dan zul je ook met veel minder ambtenaren toe kunnen.

Lees het volledige interview

Bekijk het videoverslag

Meer over Davieds interviews

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Wie beheert jouw identiteit? Een interview met Christian van 't Hof

Davied — Tue, 07 Feb 2012 14:30:00 +0000

Gisteren had ik mijn tweede interview in de serie over de toekomst van de overheid met Christian van 't Hof, onderzoeker naar de informatiesamenleving bij het Rathenau Instituut en schrijver van o.a. Check In / Check Uit en Voorgeprogrammeerd. Het gesprek is opgenomen op video en uitgetypt. Hieronder vind je mijn samenvatting.

Er wordt steeds meer data opgeslagen over waar we zijn en wat we doen. Dat biedt kansen voor dienstverlening, maar ook bedreigingen op het gebied van privacy en beveiliging. Bij overheidssystemen wordt steeds meer gebruik gemaakt van identiteitsmanagement om privacy en veiligheid te garanderen. Op internet wordt die rol opgepakt door bedrijven als Facebook en Google. Daar ligt een rol voor de overheid om consumenten te beschermen en ontwikkelingen te kanaliseren.

Kansen en mogelijkheden

Het internet der dingen gaat over apparaten, die allemaal zeggen ‘ik ben hier’: je mobiele telefoon, gps-apparaten, RFID-chips, etc. Veel van die data wordt vervolgens verzameld en opgeslagen. Dit biedt kansen, empowerment: je kunt toegang krijgen, dingen beveiligen, overzichtelijk maken. Maar het biedt ook bedreigingen, namelijk dat mensen gevolgd kunnen worden of juist gestuurd door anderen.

Veel van die data is gewoon openbaar beschikbaar, want geaggregeerd en geanonimiseerd. Zo gebruikt de Rijksdienst voor het Wegverkeer zelf allerlei locatiegegevens om verkeersmanagement te doen. Maar de RDW is ook een soort clearinghouse geworden en biedt die gegevens als open data aan, zodat anderen er diensten op kunnen ontwikkelen.

Risico's en bedreigingen

Een tegenvoorbeeld is echter het nieuwe paspoort, waarop een chip staat met jouw biometrische gegevens. Het plan was vervolgens om die gegevens centraal te gaan opslaan: één database met alle identificeerbare gegevens van alle Nederlanders. Het is een voorbeeld van function creep, het verzinnen van nieuwe toepassingen bij bestaande mogelijkheden.

De uiteindelijke conclusie was echter dat zo’n systeem juist minder veiligheid zou gaan opleveren. Ten eerste: alle databases zijn te hacken. Als al die gegevens van alle Nederlanders op straat liggen, dan kan vervolgens helemaal niemand zich meer identificeren. Dat is een te groot risico.

En ten tweede: het systeem werkt heel goed bij één-op-éénidentificatie (is dit jouw paspoort?), maar bij het matchen van een gelaatsscan op 14 miljoen Nederlanders gaat te vaak wat mis (vals-positieven). Daarom is het uiteindelijk toch afgeblazen.

De sleutel is identiteitsbeheer

Het techno-optimisme is wel een beetje weggegaan bij de overheid. Eén van de manieren om het echter wel goed in te richten is identiteitsbeheer. Daartoe stel je een soort gelaagd toegangsbeleid in zodat ook een politieman of ambtenaar niet zomaar overal in kan. Daarbij krijg jij een nummer en ben je anoniem te volgen. De volger krijgt ook een nummer en een derde partij heeft de sleutel daartussen.

Wie wat mag zien is vaak al in het systeem voorgeprogrammeerd. Het idee dat iedereen door iedereen wordt gevolgd kan met dergelijke systemen dus worden tegengegaan. Met een goed identiteitsmanagementsysteem heb je binnen de systemen van de overheid dus zowel de veiligheid als de privacy geregeld.

Wie beheert jouw online identiteit?

Bij identiteitsbeheer op internet wordt de belangrijke vraag voor de komende vijf jaar: wie gaat jouw online identiteit beheren? Je hebt nu bijvoorbeeld partijen als Facebook, Apple en Google die steeds meer diensten onder één inlognaam gaan verbinden. Dat is heel gemakkelijk in het gebruik, maar het zorgt ook voor een lock-ineffect. Kun je nog van die aanbieder af als consument?

Een tweede scenario is dat je als burger steeds meer met deelidentiteiten gaat werken. Maar dan vraag je nogal wat van die burger. En een derde scenario is dat er een bemiddelaar tussen komt, een identiteitsmanager die verder geen andere dienst verleent dan identiteitsbeheer. Dat wordt dan waarschijnlijk wel een betaalde dienst. Scenario 1 is echter waar we nu naar onderweg zijn.

Heeft de overheid een rol hierin?

Het zou natuurlijk erg mooi zijn als we op een democratische manier kunnen zeggen: zo ga je om met persoonsgegevens, zo doen we dat op een Nederlandse of desnoods op een Europese manier. De vraag is echter of de overheid in staat is om zo'n identiteitsvoorziening te bieden, gezien haar reputatie met ict-systemen. Daar komt bij: bij Google zijn ze reteslim! De overheid kan de ontwikkelingen wel in de gaten houden en kanaliseren.

Zo is er momenteel een interessante ontwikkeling: nu geldt bij de Wet Bescherming Persoonsgegevens dat het regime wordt gehandhaafd van het land waar de data staan. In de regel is dat in de VS. Vanaf 2012 bepaalt de EU waarschijnlijk dat niet waar de data staat, maar waar de data verzameld wordt bepalend is. Als Nederlandse gebruiker van een Amerikaanse dienst val je toch dan onder Europese regelgeving!

Lees het volledige interview

Bekijk het videoverslag

Meer over Davieds interviews

Er is een nieuwe discussie geopend op #ambtenaar20: 'Storing legt dienstverlening gemeente Groningen plat' - update

Joost Geraets — Tue, 07 Feb 2012 13:04:05 +0000

Ik lees vanmorgen op Teletekst: Groningen:kom niet naar stadhuis en nu net Storing legt dienstverlening gemeente Groningen plat (Webwereld).

Wie denk dat dit bij de eigen organisatie ook kan gebeuren en / of heeft voorbeelden van vergelijkbare ervaringen ?

Verder ben ik benieuwd naar de achtergronden. Wellicht wil iemand van de gemeente Groningen die toelichten als de storing voorbij is en alles weer zijn gewone loop heeft.

Actuele informatie: gemeente Groningen op Twitter: @stadsnieuws, query: Groningen storing.

Update: Computerstoring opgelost "... De computerproblemen zijn veroorzaakt door een storing in de aansturing van een zogenaamd Storage Area Network (SAN). [...] Vanuit Amerika heeft de leverancier de aansturingssoftware aangepast, met als resultaat dat de problemen dinsdagavond rond 23.30 uur verholpen waren."

Gerelateerd

- Computerstoring treft gemeente Groningen (Groningen.nl);

- Computerstoring legt gemeente Groningen plat (Automatiseringgids);

- Computerstoring gemeente Groningen opgelost (Automatiseringgids);

- Storing bij ING, spaarrekingen onbereikbaar;

- ...

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Via een U-bocht of S-bahn, wij hebben de BYOD-oplossing

Jan Stedehouder — Tue, 07 Feb 2012 06:00:00 +0000

Of we binnenkort een Elfstedentocht kunnen rijden is nog maar afwachten ('t kan vriezen of 't kan dooien), maar dat 2012 het jaar van BYOD gaat worden is een stuk zekerder. In ieder geval gaan 'we' het er heel veel over hebben en worden 'we' bestookt met dé oplossing voor 'ons' BYOD-probleem. De ICT-handel haalt alle bekende trucs uit de kast om ons daarvan te overtuigen. Zo heb je daar de onafhankelijke onderzoeken van het bureau WC-eend & Partners, waarin - uiteraard na grondig onderzoek onder tientallen CIO's, CEO's of andere C*O's uit meerdere landen- de conclusie wordt getrokken dat al die C*O's op zoek zijn naar een specifieke oplossing die -als het toch niet waar is- net wordt aangeboden door het bedrijf dat bureau WC-eend & Partners heeft ingehuurd. Andere topverkopers van ICT-spul kiezen een andere route. Zij schrijven een vlot leesbaar artikel met een inktzwart scenario over de rampen die op onze kwetsbare C*O's afkomen vanwege, in dit geval BYOD, en laten dat plaatsen op een goed bezochte ICT- of managementsite. Een variant van deze aanpak is het plaatsen op je eigen site en er dan in de sociale media veel herrie over maken. Dan nemen die ICT- of managementsites het vanzelf wel over. Gelukkig is het inktzwarte scenario zodanig geformuleerd dat de auteur direct een praktische oplossing kan aanreiken die -als het toch niet waar is- door het bedrijf net wordt aangeboden. Let maar eens op. Aanbieders van virtualisatie-oplossingen komen altijd met een probleem dat om een virtualisatie-oplossing vraagt. VDI-toko's komen met een probleem dat vraagt om een .... VDI-oplossing. Leveranciers van Mobile Device Management-producten weten het zo te draaien dat je een MDM-oplossing nodig hebt. En de topverkopers van veiligheidsspul, je weet wel, dezelfde bedrijven die met hun producten al jaren van Windows het meest veilige besturingssysteem ter wereld maken, zetten het scenario zodanig neer dat - je begint het vast al te raden- je hun veiligheidsoplossing nodig hebt. Kortom, de oude meuk wordt via een u-bocht of S-bahn (met dank aan Youp) aangeboden als dé oplossing voor 'ons' BYOD-probleem zoals zij dat net hebben geformuleerd. Wat is nu wijsheid?

Je hoort mij niet zeggen dat al die onderzoeken van het bureau WC-eend & Partners en al die artikelen van de ICT-handel compleet doorgestoken kaart zijn. Maar ik zou er mijn BYOD-beleid niet van af laten hangen. En ik zou ook niet zonder meer ingaan op een uitnodiging voor een BYOD-informatiebijeenkomst van een van de leveranciers waarin wordt beloofd dat je 'up-to-date' wordt gebracht over kansen en mogelijkheden van BYOD voor jouw organisatie. Noem mij cynisch, maar dat kan dan net zo zinvol zijn als een dagje Parijs met onderweg een verkoopbijeenkomst voor aardstraalbestendige pannensets. De kans dat je meer van de pannen dan van Parijs ziet is groter dan de kans dat we dit jaar nog een Elfstedentocht rijden. Wat weer niet wil zeggen dat zo'n informatiebijeenkomst zinloos hoeft te zijn. Wanneer heeft het dan wel zin?

Mijns inziens moet je als organisatie eerst eens nadenken waar BYOD past in de bredere missie, visie en strategie, in de plannen voor jouw organisatie voor de komende jaren en welke werkwijze daarbij past. Wat vraag je van je medewerkers en wat hebben zij nodig om te verwezenlijken wat je van hen vraagt? Is BYOD daarvoor een oplossing, of niet? Kortom, je moet ervoor zorgen dat het BYOD-probleem niet door de marktpartijen wordt gedefinieerd, maar door je eigen organisatie. Op basis daarvan ga je de vereisten ('business requirements') opstellen en daarmee ga je eens rondkijken. Kijk, als je daar bent aangekomen heeft het zin om de onderzoeken en artikelen door te spitten, om informatiebijeenkomsten te bezoeken en te praten met leveranciers.

De (wat cynische) opmerking over de topverkopers van veiligheidsspul (je weet wel, dezelfde bedrijven die met hun producten al jaren van Windows het meest veilige besturingssysteem ter wereld maken) is niet alleen bedoeld om een steek onder water uit te delen. De oplossing voor jouw BYOD-vraagstuk is namelijk niet een specifiek product of oplossing, hoe mooi dat ook wordt gepresenteerd. Uiteindelijk beseffen we met zijn allen heel goed dat een fors deel van de ICT-problemen, in het bijzonder rond veiligheid, terug te voeren zijn op de zwakste schakel: de mens. Voordat we dus kapitalen gaan uitgeven aan ICT-oplossingen, die grotendeels niet zijn opgezet vanuit het vrije en flexibele model van BYOD (sterker wellicht, BYOD is het antwoord van de medewerkers op het knellende van de bestaande ICT-oplossingen), is het zinvoller om te bekijken op welke wijze je het gedrag van de medewerkers de juiste kant op kan sturen.

Ik denk dan ook dat BYOD-beleid voor een zeer substantieel deel HR-beleid moet zijn. Het gaat namelijk over gedrag, over arbeidsvoorwaarden, over opleiding, over management en aansturing, en veel minder over techniek. Of de huidige HR-afdeling genoeg is toegerust voor het ontwerpen van zo'n BYOD-beleid, inclusief het selecteren van de juiste oplossingen, is wellicht de vraag. Maar door de verantwoordelijkheid voor een BYOD-beleid bij die afdeling neer te leggen, stuur je een duidelijk signaal naar de markt: "Wij stappen niet op jouw S-bahn".

Dit is artikel is oorspronkelijk geschreven voor http://bringyourowndevice.wordpress.com en wordt gepubliceerd onder de CC-NC-SA licentie.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Verder gaan dan het ICT PGB voor BYOD

Ronald Smit — Mon, 06 Feb 2012 09:48:36 +0000

Bring your own device (BYOD) is in steeds meer organisaties een actueel onderwerp. Er is een groeiende belangstelling voor het fenomeen waarin we medewerkers de vrijheid geven om met zelf gekozen (en/of gekochte) tools en hardware te werken. Door medewerkers deze vrijheid te geven, bij voorkeur aangevuld met wifi in het kantoor, doe je als organisatie al aan BYOD.

ICT PGB

Wil je BYOD vervolgens binnen je organisatie stimuleren, dan dien je het ook te faciliteren. Binnen OVER-gemeenten hebben we dat al een keer gedaan, daar kon je over lezen in deze blog. Door het verstrekken van een eenmalig ICT persoonsgebonden budget (ICT PGB) hebben veel medewerkers van OVER-gemeenten de eerste stap in de wereld van BYOD gezet.

Verder gaan dat ICT PGB

In relatie tot de vrijheid en verantwoordelijkheid die Het Nieuwe Werken kenmerkt, willen we nu verder gaan dan een ICT PGB. We willen samen met anderen onderzoeken hoe we het eenmalige ICT PGB breder (dan alleen voor ICT) kunnen toepassen. Je kan dan denken aan een budget dat vrij te besteden is voor reiskosten, vitaiteit, opleidingen en ICT middelen. Uiteraard willen we met elkaar ook de fiscale (Werkkostenregeling) mogelijkheden en grenzen onderzoeken. Een nadere beschrijving van het persoonlijke arbeidsvoorwaardenbudget vind je in dit artikel.

Wie denkt en profiteert er met ons mee?

Wil jij over dit onderwerp kennis en ideeën delen? Voeg jezelf dan toe aan onze besloten Facebook-groep waarin we elkaar kunnen helpen.

https://www.facebook.com/groups/284796988251150/

Samen weten we meer!

Er is een nieuwe discussie geopend op #ambtenaar20: #SM @OOV ~ Visie op Sociale Media in de Openbare Orde en Veiligheid

Carlijn Broekman — Mon, 06 Feb 2012 09:48:20 +0000

TNO kijkt in verschillende onderzoeken naar mogelijkheden en effecten van sociale media in het veiligheidsdomein. Deze onderzoeken zijn aanleiding geweest om onze visie te formuleren op sociale media in de openbare orde en veiligheid. Zie hier het voorwoord. U kunt het gehele boekje ontvangen door een e-mail te sturen naar carlijn.broekman@tno.nl, of u kunt het downloaden deze link.

“Sociale media zijn onze toekomst”

“Tijdens het werk geen gebruik van sociale media”

“Sociale media bieden veel nieuwe mogelijkheden!”

“Sociale media creëren nieuwe problemen en dilemma’s”

“Kunnen sociale media helpen veiligheid te handhaven,

Helpen delicten sneller op te lossen? Crises beter bestrijden?”

Sociale media, helpen ze ons verder of moeten we ze zo min mogelijk ons leven laten bepalen? Sociale media bieden heel veel nieuwe kansen en mogelijkheden. Ze beloven verandering. Het is alleen de vraag of wij daar als maatschappij op zitten te wachten.

Zoals bij elke belangrijke trend zijn ook over sociale media de meningen verdeeld. Maar één ding is zeker, we moeten er iets van vinden, want negeren kan niet meer. In deze uitgave spitsen we ons toe op maatschappelijke veiligheid.

Heel concreet: wat betekenen sociale media voor organisaties in het veiligheidsdomein? Er zijn immers mogelijkheden te over. Sociale media bieden rechtstreeks en op grote schaal toegang tot de burger. Het is dus mogelijk de ogen, oren en kennis van burgers in te zetten voor meer veiligheid. Organisaties in het veiligheidsdomein zullen zich in dat geval moeten afvragen of zij de dialoog aan wíllen gaan met die burger. Anderzijds, wat mag en kán je eigenlijk van burgers vragen? Alles is op vrijwillige basis. Of niet, is het een burgerplicht bij te dragen aan de veiligheid? En wat kan technologisch gezien? Wil je streven naar burgerparticipatie of nog een stap verder, naar overheidsparticipatie? Niemand weet op dit moment precies waar (gewenste) grenzen liggen en wat werkt. In dit boekje verwoordt TNO haar visie over hoe de nieuwe media het meest effectief kunnen worden ingezet in het veiligheidsdomein van 2015.

Er is al veel beweging op het gebied van sociale media inzetten, ook in het veiligheidsdomein. Er wordt volop geëxperimenteerd met sociale media. Dat is goed, want dit brengt de dilemma's, kansen en onmogelijkheden van sociale media aan het licht. Door de experimenten met sociale media structureel te evalueren en opgedane ervaringen te delen kan vervolgens een visie worden vastgesteld. De volgende stap is de structurele inbedding van sociale media in de (operationele) werkzaamheden van de verschillende organisaties in het veiligheidsdomein.

TNO onderzoekt de kansen en bedreigingen van sociale media. We kijken naar de beste tools, hoe deze verbeterd kunnen worden, en naar manieren om ze effectief in te zetten, bijvoorbeeld voor meer veiligheid. Wij zien grote mogelijkheden voor het veiligheidsdomein. Dit boekje zet die mogelijkheden voor de leidinggevenden en beleidsmakers in de veiligheidssector op een rij. Het boekje is bedoeld als aanzet tot nadenken en als stimulans om ervaringen systematisch te verzamelen en te delen. Het biedt handvatten voor het maken van de juiste keuzes voor effectief gebruik van sociale media in het veiligheidsdomein. Het uiteindelijke doel: verbeterd optreden en meer maatschappelijke veiligheid.

Henk Geveke

Managing Director

Defence, Safety & Security

Wanneer u geïnteresseerd bent in een exemplaar van deze uitgave, dan kunt u een e-mail sturen naar carlijn.broekman@tno.nl. Als u adresgegevens meestuurt ontvangt u het boekje per post. U kunt het exemplaar ook digitaal bekijken, via deze link. Op www.tno.nl/smoov vindt u beschrijvingen van enkele projecten van TNO waar gekeken wordt naar hoe sociale media in het veiligheidsdomein kunnen worden ingezet.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Wat maakt de iPad een BYOD-device?

Jan Stedehouder — Mon, 06 Feb 2012 09:00:00 +0000

Sinds eind vorige week kan ik met de iPad aan de slag. Na ruim een maand werken met de Asus Transformer, en een jarenlange focus op open standaarden en open source software, probeer ik te achterhalen waarom de iPad zo’n beetje het belangrijkste BYOD-apparaat lijkt te zijn. Vlak voor het weekend kwam het berichtvoorbij dat IBM bijna een Mac-shop is (IBM heeft wel veel iOS-apparaten maar ten opzichte van het totaal aantal medewerkers valt het wel weer mee). Is het zuiver en alleen de ’Cool’-factor? Na een kleine 40 uur testen en spelen is mijn antwoord, dat het wel meer is dan dat. Een overzicht van de plus- en minpunten.

Waar ben ik niet blij mee?

Met een iPad kun je zo aan de slag. Je haalt ’m uit de doos, zet ’m aan en dat is het dan wel. Ik ben vervolgens met de iPad gaan werken zoals ik al jaren met computers, laptops en smartphones werk, en sinds een maand met een Android tablet. Om direct tegen het probleem van bestandsuitwisseling aan te lopen. Hoe krijg je bestanden op een iPad? De officiële route is via iTunes. Sterker nog, je moet specifieke bestanden aan specifieke programma’s koppelen. Het is niet zo dat je via iTunes een bestandsbeheerder krijgt aangeboden. Je koppelt een PDF-bestand aan een specifieke applicatie die dat ondersteunt. Andere applicaties op de iPad die PDF kunnen lezen krijgen dat bestand niet te zien. Tenzij je het bestand ook aan die applicaties koppelt. Ik snap de meerwaarde daarvan niet.

De ’harde’ noodzaak van iTunes om bestanden naar de iPad te verplaatsen roept bij mij vragen op. Hoe doe je dat in een zakelijke omgeving? Is het mogelijke om een soort enterprise iTunes uit te rollen en moeten de medewerkers op die manier hun bestanden benaderen? Wil je dat als bedrijf, vooral als bedrijf dat niet staat te springen bij een lokale opslag van gevoelige documenten? Organisaties met een open source desktop hebben het nakijken, want iTunes is niet beschikbaar voor Linux (aan de andere kant, wil een dergelijk bedrijf wel met de iPad aan de slag?).

Het is mogelijk om onder iTunes uit te komen voor de bestandsuitwisseling. Je kunt ervoor kiezen de bestanden naar jezelf te mailen en op de iPad te openen. De integratie met verschillende clouddiensten (Dropbox, Box.net en SugarSync) is ook goed. De keerzijde is wel dat je de bestanden eerst naar de clouddienst moet verplaatsen om het vervolgens weer naar je eigen iPad te downloaden. Het lijkt mij een omweg, los van de vraag of deze oplossing voor ieder bedrijf acceptabel is. Een derde oplossing is de aanschaf van het programma GoodReader. Je kunt bestanden direct binnenhalen van eigen servers (naast de al eerder genoemde clouddiensten) en daarmee synchroon houden. GoodReader heeft een eigen bestandsbeheerder (gelukkig, herkenbaar) en je kunt zelf aangeven met welk programma een bestandstype geopend moet worden.

Het sleutelwoord is ’aanschaffen’ en daarmee kom ik bij een volgend minpunt. De markt met apps is gigantisch. Keuze genoeg dus? Ja en nee. Voor voldoende apps zijn zowel kosteloze als betaalde versies te vinden, maar wat nu het verschil in functionaliteit tussen die twee versies is? Dat is in de meeste gevallen afwachten, want uit de omschrijving is het niet af te leiden. De meerderheid van de gratis apps die ik heb getest zijn extreem beperkt, met als dieptepunt een FTP app die in de gratis versie niet de mogelijkheid had om bestanden te uploaden of downloaden. Gratis apps zijn of portalen voor in-app aankopen (anders is er weinig mee te doen) of heel beperkte demoversies. De Androidmarkt doet het op dit punt veel en veel beter. Bij de iPad ben je vrij snel gedwongen naar betaalde apps over te stappen. Goed, met de prijzen wordt het vel niet over je neus gehaald, maar het verschil tussen het iOS- en Android ecosysteem is wat dit betreft erg groot.

Voor ’open’ moet je ook niet in het iOS-ecosysteem zijn. Open source apps zijn nauwelijks aanwezig. Hoe zit het met het gebruik van open bestandsformaten? Voor de apps die tot dusverre zijn getest is dat onduidelijk. In de beschrijvingen van de apps is het niet terug te vinden, en met het ontbrekende bestandsbeheer is het lastig controleren. Door de makkelijke integratie met de clouddiensten zijn bestanden eenvoudig veilig te stellen. Maar of de opgeslagen informatie door andere applicaties te ontsluiten is? Geen idee.

Naast deze grotere pijnpunten ben ik tegen een paar kleinere punten aangelopen. Sommige taken stoppen zodra je naar een andere app overschakelt, de instellingsmogelijkheden van de apps zijn erg beperkt en het synchroniseren met Google contacts is niet standaard meegenomen (wel voor de agenda en mail).

Wat doet de iPad goed?

De problemen waar ik tegenaan ben gelopen hebben veel te maken met mijn manier van werken en de open source focus van de afgelopen jaren. Daarom maak ik me bijvoorbeeld druk over open bestandsformaten. Maar als je uit het Windows ecosysteem komt (en dat het enige is dat je goed kent), dan sta je daar minder snel bij stil.

Ik heb de iPad vrij intensief gebruikt over verschillende dagen, alles bij elkaar een kleine 40 uur. In die tijd heb ik een grote hoeveelheid apps geïnstalleerd en aan een eerste test onderwerpen, heb ik aan een lezing gewerkt, is een ruwe versie van dit artikel uitgewerkt, heb ik een video bekeken, muziek beluisterd vanaf mijn eigen server en mijzelf verder vermaakt met Bard’s Tale (een erg leuke RPG). En dat alles op de iPad. Het is een grandioos device voor nieuwsconsumptie en het volgen van de sociale media.

Het virtuele toetsenbord is voor mij prima. Het pakt beter uit dan het toetsenbord op de Asus Transformer. Ik maak veel minder tikfouten, zowel in de liggende als staande stand (net niet te breed en net niet te smal). Het touchscreen werkt heel soepel, ook bij het gebruik van een stylus.

Alles bij elkaar nodigt de iPad uit om gebruikt te worden en met een opgeladen accu gaat dat de hele dag door. Het apparaat ligt lekker in de hand en het doet gewoon wat het moet doen.

Hoe zit het met de apps?

Wat je er verder mee kan doen hangt in hoge mate samen met de apps. De iPad heeft hetzelfde probleem als de Android tablets. Er is geen goede vervanger voor de office suite op de desktop. Viewers voor Microsoft Office-bestanden zijn er genoeg (gelukkig ook voor OpenDocument-bestanden), maar apps voor het bewerken en opnieuw opslaan van die bestanden veel minder. Er is geen sprake van een 100% uitwisselbaarheid, dus dat is iets om rekening mee te houden. Meerdere apps bieden een integratie met Google Docs, maar een goede app om met Google Docs-bestanden te werken is lastig te vinden.

De ’native’ apps van de iPad zijn niet slecht. Je kunt de Google Calendar op de agenda aansluiten, al moet je voor het synchroniseren van meerdere kalenders een extra handelingverrichten. De iPad agenda vond ik maar zo zo en heb ik vervangen door een andere app. De mail app is redelijk, maar zodra ik een betere kan vinden doe ik daar ook niets meer mee. De Safari browser is supersnel, maar ik loop te vaak tegen knelpunten aan. Voor nu vang ik dat op door over te schakelen op de Opera browser.

Ik heb ook een lijstje van ’aanraders’, van apps die je echt eens moet proberen op de iPad. Dat zijn:

GoodReader: wordt aanbevolen als PDF-lezer maar is veel meer dan dat;
Note Taker HD: de betere app voor handgeschreven notities
Flipboard: een aparte manier voor het lezen van nieuws;
Friendly: een betere app voor Facebook dan de Facebook-app zelf;
Opus Domini: mijn vervanger door de agenda;
Meeting Room: een mooie app voor het verwerken van vergadernotities;
Educreations: een whiteboard app;
AgileBoard Liteen Scrumpad Pro: twee projectmanagementprogramma’s;
Mindjet: voor het betere mindmap werk; en,
Dragon Dictation: voor het omzetten van gesproken notities in leesbare tekst.

Waar ben ik nog naar op zoek?

De komende weken blijf ik de iPad intensief testen. Hoe zit het met de toegangsbeveiliging? Hoe makkelijk kun je met gevirtualiseerde applicaties werken? Wat zijn de mogelijkheden om de iPad in het zakelijke netwerk te hangen? Voor mij persoonlijk ga ik op zoek naar een mogelijkheid om webpagina’s direct op te slaan in Evernote. En ik heb nog een aantal levels te gaan in Bard’s Tale ;-).

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Organiseren vanuit kennis: een interview met Menno Lanting

Davied — Mon, 06 Feb 2012 08:00:00 +0000

Afgelopen vrijdag vond het eerste interview plaats van mijn serie over de toekomst van de overheid met Menno Lanting, veelgevraagd spreker en schrijver van de boeken Connect! en IedereenCEO. Het gesprek is opgenomen op video en uitgetypt. Hieronder vind je mijn samenvatting.

Digitalisering leidt tot een groeiende transparantie binnen organisaties, zo stelt Menno Lanting. Daardoor wordt beter zichtbaar wie welke kennis heeft en wie wat bijdraagt. Professionals kunnen zo zelf hun team samenstellen en de juiste kennis bij elkaar brengen. Zij zijn de nieuwe spin in het web, ten koste van de manager. Deze verschuiving vindt geleidelijk plaats, maar organisaties moeten er wel op inspelen en zich gaan organiseren rondom kennis en netwerken.

Machtsverschuiving

We gaan van een industriële naar een netwerksamenleving en dat vraagt om een andere manier van organiseren en leiding geven. Dat geldt voor bedrijven, maar ook voor overheden. Burgers gebruiken de digitale mogelijkheden om zaken samen te doen waar ze vroeger de overheid voor nodig hadden. De toegevoegde waarde van organisaties verandert daardoor.

De snelheid waarmee individuen de nieuwe ontwikkelingen en technologieën oppakken ligt hoger dan organisaties kunnen volgen. Als je ziet welke technologie burgers nu tot hun beschikking hebben, dan vindt daar een omkering van macht plaats. Door gebruik te maken van netwerken kun je als individu net zoveel werk verzetten als tien à vijftien jaar geleden door een middelgroot bedrijf werd gedaan.

Organisaties worden transparanter

Dat proces vindt ook binnen organisaties plaats. Je ziet nu al in organisaties dat twee culturen naast elkaar functioneren: de formele cultuur van structuren en hiërarchie en de informele cultuur van netwerken en kennis uitwisselen. Medewerkers zijn daar opportunistisch in: ze gebruiken de structuur als het moet, maar kiezen vervolgens hun eigen weg. Het wordt dan ook meer een sluipend proces dan een harde confrontatie.

Organisaties worden ondertussen steeds transparanter, ondersteund door ratings, instant feedback, etc. Dat zien we nu al online. Het hoogst haalbare zal niet meer de top van de piramide zijn, maar de spin in het web. Hoe pas je daar je organisatie op aan? Het risico is anders dat de talentvolle mensen in rap tempo de overheid zullen verlaten en er een kern achterblijft van middelmatigheid.

De professional heeft de toekomst

De manier waarop we met kennis omgaan en hoe we kennis duiden, dat wordt de bepalende factor: organiseren rondom kennis en knooppunten. Het potentieel van de huidige organisaties is enorm, maar de kennis en kwaliteiten van mensen worden chronisch onderbenut. De formele structuur is daarbij een belangrijke barrière. De netwerksamenleving vraagt om een netwerkorganisatie.

Omdat mensen elkaar via technologie makkelijker weten te vinden, zul je minder management nodig hebben. In een transparante organisatie stellen professionals hun eigen team samen. De rol van de manager is om kennis te duiden en visie te geven. De succesvolle professionals van de toekomst zijn zij die een structuur en de instrumenten krijgen om zelf initiatief te nemen en verantwoording af te leggen.

Basisprincipes

De basale principes van mensen, wat ze willen uit het leven en hoe ze samenwerken, veranderen niet. Maar door de technologie gaan we er op een andere manier naar kijken en kunnen we er veel efficiënter mee omgaan. Ik denk dat dat een heel mooi vooruitzicht is, maar dan zullen we iets moeten doen aan die structuren die gebouwd zijn in de 20e eeuw, voor het managen van fabrieken.

Lees het volledige interview

Bekijk het videoverslag

Meer over Davieds interviews

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: 'Open Source: A platform for government innovation'

Joost Geraets — Sat, 04 Feb 2012 12:06:49 +0000

Enerzijds zijn open standaarden, vrije en open source software een open platform voor innovatie en anderzijds ondersteunen ze een democratie vanwege de intrinsieke transparantie en openheid waardoor er altijd inzicht bestaat in het democratisch (besluitvormings)proces. Zie de blogpost: Open Source: A platform for government innovation.

Ook interessant in dit kader, Zweden: SE: Lower IT budgets will push public administrations to open source ((mede red.)) door lagere IT budgetten zullen overheids-administraties vaker open source software gaan gebruiken)..

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Laatste loodjes Ambtenaar 2.0 Dag

Marie Louise Borsje — Fri, 03 Feb 2012 19:30:00 +0000

Nog een paar dagen voordat de derde Ambtenaar 2.0 Dag plaats vindt. Voor de organisatie is het ei nu bijna gelegd. Voor de deelnemers begint het moment om door het programma te struinen.

De belangstelling van de deelnemers lijkt vooral uit te gaan naar de vaardigheden, het leren omgaan met social media. Dat hadden we eigenlijk niet verwacht. We horen vaak dat mensen nu wel eens willen horen/zien hoe het werken met web 2.0 in de praktijk uitpakt.

Veiligheid

Het thema Veiligheid gaat over veiligheid op internet, maar ook over veiligheid waar politie, justitie en defensie over gaan. Juist in deze omgevingen is digitale veiligheid van groot belang. Als zij met web 2.0 aan de slag kunnen, dan kunnen andere overheidsorganisatie het toch ook?

Ruim 400 aanmeldingen

Het blijft bijzonder om een evenement als dit te organiseren: ruim 400 aanmeldingen binnen twee weken, 40 workshops, Wereldcafé, infotafels, simulatie serious gaming, een geweldige locatie. En alles met gesloten beurs! In juni nam Edith Albers contact op: of we belangstelling hadden om de Ambtenaar 2.0 Dag 2012 in het provinciehuis Zuid-Holland te organiseren. Natuurlijk!

Uit de lucht

Direct na de eerste tweet over het bekijken van de locatie, belde een deelneemster van de vorige Ambtenaar 2.0 Dag. Zij had wel een idee voor een workshop. En zo ging het maar door. We hebben nauwelijks gevraagd om workshops, ze kwamen letterlijk uit de lucht vallen. Is er al een woord voor het organiserend vermogen van een netwerk? Iets van Zelfstandig Ondernemend Netwerk...

Aan publiciteit hebben we weinig gedaan. We hebben gezegd dat we alleen via de social media ruchtbaarheid zouden geven aan de Ambtenaar 2.0 Dag. Er stonden twee posters op de site (dank Astrid en Frank!). Die konden mensen zelf uitprinten en ophangen in hun gebouw. Aan de deelnemerslijst te zien heeft dat prima gewerkt, want er staan veel mensen op die niet of niet vaak in het Ambtenaar 2.0 netwerk te vinden zijn.

Helpende handen

Een compliment aan de helpende handen bij de organisatie. Even brainstormen met Marga, Aletha, Monique en Astrid en hups... workshops geregeld. Vanessa en Marissa: de website vult zich vanzelf. Hans regelt een stevige inbreng van Defensie en is degene die de buzz over de workshops op twitter oppakte. Met Edith gingen we aan de slag om het provinciehuis in gereedheid te brengen. En dan komt er ook nog een Stefan aanwaaien die toevallig dagvoorzitter is, en fotografen, gastheren en -vrouwen...

Virtuele organisatie

Persbericht, naamkaartjes, programma, workshopomschrijvingen, afstemming. Veel werk? Valt wel mee. Sommige organisatoren hadden het idee dat ze te weinig deden. Echt niet! Het zijn kleine klusjes en met veel handen ben je er zo. Het bijzondere is dat we nooit als organisatoren met z'n allen bijeen zijn geweest. Alles is geregeld via Twitter, Pleio, mail, telefoon en Skype.

Meer info: dag.ambtenaar20.nl

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Krijg meer gedaan met e-mail: zeg wat u wilt

Kees-Jan Donkers — Fri, 03 Feb 2012 15:00:00 +0000

Lees je alle berichten in je Inbox? En goed ook? Vast niet. Verwacht dan ook niet dat anderen dan wel de tijd nemen voor jóuw e-mails. Wil je de kans vergroten dat je bericht toch het gewenste effect heeft, zet dan in de onderwerpregel wat je van de ander wilt. Dus niet: feedback maar Stuur voor morgen 12 u. feedback projectvoorstel Zo ziet de lezer meteen dat je bericht urgent en belangrijk is, zelfs zonder dit te openen. Dat spaart iedereen tijd en moeite.

En vergeet bij het beantwoorden van een bericht de onderwerpregel aan te passen. Dus niet: Re: vergadering 14 uur maar Re: vergadering 14 uur: ik kom 30 m. later

't Is even wennen, maar het is besmettelijk: vaak nemen anderen je nieuwe gewoonte spontaan over.

Re Davied: Ik ken maar heel weinig gevallen waarin snelheid een bepalend criterium is, effectiviteit (d.w.z. de lezer begrijpt wat je bedoelt en komt dienovereenkomstig in actie) is meestal goed genoeg. Misschien wil je een keer een voorbeeld geven wanneer snelheid van reageren absoluut noodzakelijk is.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: (G)een site voor de overheid!

Davied — Thu, 02 Feb 2012 18:20:39 +0000

We hebben het vaak over 'de overheid', maar in de praktijk hebben we het dan over zo'n 800 organisaties die allerlei verschillende taken uitvoeren. Als individuele burger kun je daar best eens last van hebben. Het liefst regel je alles aan één loket.

Dat is dan ook sinds jaar en dag het uitgangspunt bij de ontwikkeling van overheidswebsites: niet geconfronteerd worden met al die overheidsorganisaties, maar één site waar je alles kunt vinden. Maar dat is niet het eindpunt, zo leert de ervaring in Groot-Brittannië.

Hoe zit het in Nederland?

In Nederland zien we twee ontwikkelingen om meer eenduidigheid aan te brengen in het aanbod van overheidssites. Ten eerste: op Rijksoverheid.nl is alle informatie van de rijksoverheid verzameld. De ministeries hebben geen eigen sites meer, maar er is één site met één vormgeving, de rijkshuisstijl. Dat ziet er zo uit:

Ten tweede is er Overheid.nl. Dit is een portaal waar je informatie en diensten kunt vinden van allerlei overheidsorganisaties in Nederland. Hier kun je zoeken naar bijvoorbeeld 'belastingen' in 'zwolle' en je krijgt de juiste link naar een pagina op Zwolle.nl. Geen integratie dus, maar doorverwijzing. Dat ziet er zo uit:

Beide sites lijken op elkaar: het zijn portalen die zijn georganiseerd rond thema's en waarvandaan je verder kunt klikken tot je de informatie of het formulier hebt gevonden dat je zoekt. Tenslotte is er nog eenzelfde site voor bedrijven en ondernemers, Antwoord voor bedrijven:

Naar één overheidssite in Groot-Brittannië

In het Verenigd Koninkrijk heeft elk ministerie nog een eigen site en datzelfde geldt voor de Britse minister-president: number10.gov.uk. De Britse versie van Antwoord voor bedrijven heet Business Link en de Overheid.nl is DirectGov. Die laatste ziet er zo uit:

Ook hier zien we een portaal met per onderwerp informatie om naar door te klikken. Zowel DirectGov als Business Link zullen de komende tijd worden vervangen door Gov.uk. Die ziet er heel anders uit. De site is nog in ontwikkeling, maar het verschil is enorm:

In zijn blog geeft de verantwoordelijke minister aan dat het doel is om uiteindelijk tot één overheidssite te komen: één loket waar alles te vinden is. Maar dat is niet het enige opmerkelijke aan deze site:

Geen overzicht van alles maar een simpele en krachtige vormgeving. Bij de instellingen kun je aangeven waar je woont zodat je lokale informatie vindt en als je in de zoekbalk typt, verschijnen de keuzes direct in beeld;
De site is actiegericht, zowel in taal als qua inrichting. Niet per onderwerp doorklikken naar de juiste informatie, maar je gaat zo direct mogelijk naar de activiteit die je wil uitvoeren.

De makers hebben duidelijk gekeken naar de sites van de startups en populaire 2.0-sites van dit moment.

De overheid als platform

Die startup-mentaliteit is ook aanwezig bij de bouwers zelf, zo constateert deze blog. Er wordt gebruik gemaakt van open source softwareonderdelen en er wordt open en 'agile' gewerkt: stap voor stap bouwen en testen in plaats van alles in één keer uitbesteden.

Maar het gaat verder dan dat. Er wordt bewust gewerkt met open software omdat andere partijen verder moeten kunnen bouwen op de voorzieningen van de overheid. Immers, waarom zou je nog naar een overheidssite gaan om kinderbijslag aan te vragen? Kan dat niet via de site van de kinderopvang? En de hypotheekrenteaftrek? Kan dat niet via de site van de hypotheekverstrekker?

Kortom, intermediaire organisaties en bedrijven kunnen ook de toegang zijn tot dienstverlening van de overheid. Waarom dan nog zoveel moeite stoppen in een eigen website, als eigenlijk het doel is om de dienstverlening via andere kanalen te laten lopen, zo vraagt deze analist zich af ...

Geen overheidssite

Terug naar de burger. "Het liefst regel je alles aan één loket", schreef ik hierboven. Moet dat per se een overheidsloket zijn? Misschien hebben we helemaal geen overheidssites nodig, alleen maar overheidsdienstverlening. De onzichtbare overheid.

Grenzen zijn aan het vervagen, tussen overheidsorganisaties (één loket) maar ook met andere dienstverlenende (commerciële) organisaties. Terwijl we nog druk bezig zijn om de interne grenzen voor de buitenwereld weg te poetsen, staat de volgende uitdaging alweer voor de deur. Een vervagende grens, schreef ik in 2009. Waar gaat de nieuwe grens getrokken worden?

Er is een nieuwe discussie geopend op #ambtenaar20: Open Overheid

Claude J.W. Vaessen M.A. — Wed, 01 Feb 2012 15:38:37 +0000

Hartelijke groeten uit Luik (België)!

Overheid hier en in Nederland schijnen twee helemaal verschillende planeten te zijn. Toen ik in 1986 bij BiZa in Brussel begon, gold nog het principe van de anonymiteit van het bestuur, ondat, zo de redenering toen, de ambtenaar niemands vriend mocht zijn, een ambtenaar was grijs, anoniem en vertegenwoordigde alleen maar de toepassing van wet en verordening. Kreeg je een telefoontje, dan zei je maar "Allo!", dus niet "Met...".

Pas in de loop van de jaren 90 kwam een wetgeving op waardoor nu administratieve akten gegrond diende to worden, maar dat werd aanvankelijk maar gedaan door de KB's, wetten en andere normatieve teksten te noemen, woordelijk te citeren, dit immers in een verband, waar het principe van toepassing is: "Van iedere burger wordt verwacht dat hij de wet kent!". Na de Copernicus-hervorming kwam men tot een zeg maar menselijke aanpak: Er zijn maar 5 gevallen waar wij ambtenaar geheimhouding moeten handhaven, o.a. bij de ontwikkeling van een normatieve tekst zolang het niet gepubliceerd wordt (bedoeld uiteaard in het Staatsblad).

De Belgische ambtenarij is huiverig wat transparentie aangaat: In tegenstelling to Nederland bestaat hier een overduidelijks splitsing tussen zogenaamde kabinetten (nu heten ze deels "strategische cellen"), politieke structuren rond de minister, liefst ook geografisch volledig van de administratie afgebakend (ander gebouw of door potdichte deuren met grendelapparaturen). die met de Administratie vertikaal "dialogeert" - lees: bevellen geeft. Dus wij passen wel toe, maar voelen ons geheel niet verantwoordelijk voor de politieke doeleinden die achter een beleid staan. Critisch beschouwd kun je wel van potentiële schreibtischtäter praten. Daarentegen zijn, als ik het doorheb, de ambtenaren onmiddelbaar aanspreekbaar voor de beleidsvoering zelf. Of klopt dat niet?

Ik wens jullie nog een prettig middag en wees voorzichtig bij de eventueel wat gladde terugkeer huiswaards!

Claude

Er is een nieuwe discussie geopend op #ambtenaar20: Wat doe jij om een open overheid dichterbij te brengen?

Davied — Wed, 01 Feb 2012 14:20:40 +0000

Maandag deed de Nationale Ombudsman een pleiodooi (inclusief handleiding) om een open overheid te creëren. Een logische oproep, wat mij betreft. Wat doe jij om een open overheid dichterbij te brengen?

Open overheid in de praktijk

Het is gemakkelijk om een open overheid te bepleiten, maar een stuk lastiger om ernaar te handelen (lees ook deze blog). Het is geen wondermiddel, maar vraagt inzet (zie dit onderzoek). Open werken geeft de buitenwereld inzicht in waar je mee bezig bent (voorbeelden VS), maar kan je ook werk besparen (zie dit pleidooi).

En jij?

Open Overheid is deels een zaak voor bestuurders, maar ook elke ambtenaar kan daar een bijdrage aan leveren. Hoe breng jij de open overheid in de praktijk? En waar loop je dan tegenaan? Ik ben benieuwd naar je ervaringen!

Er is een nieuwe discussie geopend op #ambtenaar20: Welke trainingen zou jij in een 'HNW Curriculum' opnemen en hoe sta je tegenover trainingen voor en door ambtenaren?

Floor Martens — Tue, 31 Jan 2012 22:57:49 +0000

HNW-team van BZK is aan het bekijken in hoeverre er behoefte is aan een HNW curriculum. De gedachte is om HNW trainingen waar behoefte aan is, op een centrale plaats in beeld te brengen. Tevens zijn we de vraag aan het onderzoeken in hoeverre rijksmedewerkers elkaar kunnen trainen, zoals nu de web2.0 trainers al doen, zie https://tdtrijk.pleio.nl/

Ik ben erg benieuwd naar jullie gedachten over bovenstaande onderwerpen, met in het achterhoofd de gedachte dat iets opzetten wat er al is (en ja Ambtenaar2.0 ken ik dus al ;-)) overbodig is! Ik heb een zevental vragen in een google doc geplaatst en wil je vragen deze in te vullen (inschatting 5-10 minuten), http://tinyurl.com/7ljztg6

Er is een nieuwe discussie geopend op #ambtenaar20: Enschede heeft Verbeterdebuurt gekoppeld aan haar klachten en meldingen systeem

Marcel Bouwhuis — Tue, 31 Jan 2012 20:04:42 +0000

Binnen de Gemeente Enschede zijn we al geruime tijd bezig met de mogelijkheden die social media bieden. Een van de ontwikkelingen waar we de afgelopen periode mee bezig zijn geweest is de mogelijkheid om meldingen in de openbare ruimte via smartphones te doen.

Wij hebben de keuze gemaakt voor Verbeterdebuurt. Belangrijkste reden hiervoor was dat het niet alleen een systeem is voor klachten en meldingen, maar ook voor ideeën. Daarnaast is het transparant en is er een overzicht van alle klachten in een gebied in 1 oogopslag (op kaart).

Voor ons was de grootste uitdaging om de systemen te koppelen. De meldingen van Verbeterdebuurt kwamen in eerste instantie binnen via de mail. Deze mail moest dan eerste verwerkt worden door ons GCC in Melddesk alvorens de melding kon worden doorgezet naar de betreffende afdelingen. Andersom hadden we hetzelfde probleem met de terugkoppeling naar Verbeterdebuurt.

In overleg met Verbeterdebuurt zijn we gestart met een project om een koppeling tussen beide systemen te maken, en dit is inmiddels gelukt. Klachten, meldingen en ideeën worden automatisch in ons systeem gemeld via Verbeterdebuurt. Ons GCC hoeft de klacht alleen nog maar door te zetten naar de vakafdeling. Als de klacht in ons systeem is afgemeld wordt deze automatisch gemeld in Verbeterdebuurt.

Ben eigenlijk benieuwd of er meer gemeentes zijn die een koppeling hebben gemaakt met social media. Hoor graag jullie reacties.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: NEN bouwt aan nieuwe standaarden voor HNW. Wie denkt mee??

Ruud Boxma — Tue, 31 Jan 2012 14:18:55 +0000

Ook Het Nieuwe Werken zal er aan moeten geloven, langzaam komen ook hier regels en normen waar men zich uiteindelijk aan heeft te houden. Maar we helpt meedenken en adviseren?

Nu kan het nog..

Het NEN, het nationale normalisatie-instituut heeft het initiatief genomen om afspraken en normen te gaan bundelen die voortkomen uit de komst van het nieuwe werken als fenomeen.

Een heel goed initiatief dunkt me.

Een aantal jaren geleden was het nog vanzelfsprekend dat je als werknemer plaatsnam achter een ergonomisch verantwoord bureau, daar neergezet door de werkgever.

Nu er steeds meer mogelijkheden en middelen komen om waar dan ook je werk te doen, wordt het ook belangrijk dat ergonomie, werktijden en afspraken tussen werkgever en werknemer helder worden gemaakt.

Het NEN is onlangs gestart met het samenstellen van een speciale werkgroep van belanghebbenden en specialisten die zich samen gaan buigen over dit onderwerp. Uiteindelijk zal er een niet bindende richtlijn komen waar naar verwezen kan worden hoe zaken rond het nieuwe werken aan te pakken.
Ondanks dat de richtlijn niet bindend is en slechts een adviserend karakter heeft, komt het er inde praktijk vaak op neer dat de richtlijn wordt ingezet om werkomstandigheden te toetsen. Meedenken leidt dus uiteindelijk tot meebepalen.

Vanuit Ambtenaar 2.0 was ik zo vrij om de informatiebijeenkomst als toehoorder bij te wonen. Het NEN zoekt echter nog actieve denkers die mee willen helpen en adviseren.
Juist in de sector van de overheid zullen steeds meer mensen te maken krijgen met Het Nieuwe Werken. Van belang is daarom dat juist vanuit deze groep ook belanghebbenden aan tafel schuiven bij de vaststelling van het rapport.

Wie doet er mee?

Meer weten?

neem contact op met :

Ir. M.A. van der Gugten
Consultant NEN Arbeid

T (015) 2 690 247

www.nen.nl

Het NEN is het nationale normalisatie-instituut zij begeleidt het maken van afspraken over producten, werkwijzen en diensten, en publiceert deze. Ze ondersteunen dit proces als onafhankelijk en betrouwbaar partner.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Samen werken of samenwerken - Op weg naar één overheid

Jonne Klaver — Mon, 30 Jan 2012 16:00:00 +0000

“Eén gedeelde arbeidsmarkt voor de hele overheid”; het was de kern van de eerste openbare toespraak van Liesbeth Spies als minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Deze oproep tot uitwisseling en verbinding is voor mij een hartenkreet. Ik geloof in die verregaande samenwerking en waar het nu nog af en toe als ‘leuke optie’ wordt weggezet, is het in de toekomst noodzaak.

De komende 10 jaar verlaten, alleen al door vergrijzing, zo’n 700 mensen onze organisatie. We zitten tegen die tijd te springen om al het talent dat we kunnen krijgen en zijn vergeten om onderscheid te maken tussen jong of oud. We kunnen dan niet meer zonder verregaande samenwerking tussen overheden en met de samenleving. Het is een interessant en wat mij betreft lonkend perspectief maar het begint klein.

Een paar maanden terug vroeg ik via Twitter of er ervaring was met het besluitvormingstraject voor deelstoel.nl- het delen van werkplekken en kennis binnen de overheid-. Nog geen dag later had ik een tweet terug met een volledig uitgewerkt beleidsstuk. Afzender: provincie Overijssel. Route... via een ‘volger’ bij BZK die mijn bericht in zijn netwerk had doorgezet.

Deze efficiëntie is op zich al bijzonder, maar toen ik het document las viel mijn mond pas echt open. Het leek wel alsof ik de nota uit Overijssel zelf geschreven had. De probleemschets was identiek, en de achtergrond exemplarisch. Zelfs een kritische lezer zou 90% overlap niet kunnen ontkennen. Resultaat; een besluitnota waar ik normaal een goede 6 uur voor nodig had was nu in een half uur klaar.

De dinsdag erop kwam er een klap op en een dag later was de provincie aangemeld als deelstoellocatie. Binnen 1 week bood de provincie gratis werkplekken voor ambtenaren en daarmee een mogelijkheid om kennis uit te wisselen. “Zuid-Holland verbindt en geeft ruimte” veel letterlijker kan het niet.

Dit is maar een klein voorbeeld, maar stelt u het zich eens voor: In Nederland schrijven we binnen de overheid nog steeds allemaal ons eigen personeelsbeleid. 12 X voor de provincies, 26 X voor waterschappen en de gemeenten doen het nog eens 415 X dunnetjes over. Dat zijn 453 beleidsdocumenten.

Mocht dit nog niet raar genoeg aanvoelen, bedenk dan dat we onderling niet worden gescheiden door concurrentie; we niet vechten om schaarse klanten en ons marktaandeel niet afhankelijk is van het falen van de concurrent. Kortom; het beschermen van kennis en innovaties is niet cruciaal voor ons voortbestaan…. het delen ervan wel!

Voor de voorverkiezing van de 'jonge ambtenaar van het jaar' mocht ik een blog voor de Provincie Zuid-Holland schrijven. Juist vanuit de drive om meer samen te werken en uit te wisselen leek het me leuk om deze breder te delen dan binnen ons eigen intranet. Van daar via deze weg mijn blog. Reacties zijn van harte welkom.

Hartelijke groet,

Jonne Klaver
Provincie Zuid-Holland

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Brieven verbeteren 2.0

Paul Beentjes — Mon, 30 Jan 2012 13:24:58 +0000

In deze blog wordt het e-Participatie project Bouwen aan Brieven besproken. Bouwen aan Brieven is een methode om via internet snel en gemakkelijk burgers en specialisten te betrekken bij het verbeteren van standaard brieven en formulieren. Overheden en uitvoeringsorganisaties versturen jaarlijks velen standaard brieven die door burgers en klanten vaak worden ervaren als onduidelijk en onbegrijpelijk. Al meer dan 25 organisaties implementeerden Bouwen aan Brieven, wat resulteerde in meer begrijpelijke taal en meer vertrouwen van de burger en/of klant. In deze blog:

• Bouwen aan Brieven in cijfers.
• Europees ‘best practice certificaat’.
• Landelijke Schrijfwedstrijd voor Ambtenaren.
• Twitter e-Participatie module.

Bouwen aan Brieven in cijfers

Momenteel wordt Bouwen aan Brieven in meer dan 25 organisaties gebruikt om samen met burgers en specialisten brieven en formulieren te verbeteren. In totaal werden er al meer dan 100 brieven verbeterd door middel van Bouwen aan Brieven. Burgers en specialisten kunnen met de technologie van Bouwen aan Brieven gemakkelijk feedback geven op brieven die online beschikbaar worden gesteld door een organisatie. Feedback is zowel tekstueel (spelling, grammatica, jargon), procesmatig (kan een procedure sneller of beter?) als reflecterend (wat vindt men van een project?). Organisaties kregen door middel van Bouwen aan Brieven meer dan 6500 beoordelingscijfers en meer dan 900 inhoudelijke reacties.

Europees ‘best practice’ certificaat

Naast de publieke innovatie-prijs in 2009 won Bouwen aan Brieven recent ook een ‘best practice’ certificaat op het ‘European Public Sector Award’ congres in Maastricht. In de categorie ‘opening up the public sector through collaborative Governance’ werd Bouwen aan Brieven beoordeeld als een hoogstaande innovatie in Europa. Bouwen aan Brieven is internationaal gezien een unieke methode om samen met burgers standaard brieven te verbeteren. Voor Bouwen aan Brieven opent dit deuren om ook in het buitenland de methode toe te passen.

Landelijke Schrijfwedstrijd voor Ambtenaren.

Op 24 november was het Bouwen aan Brieven team aanwezig op de finale van de ‘Landelijke Schrijfwedstrijd voor Ambtenaren’ in Breda. Op dit evenement werd Bouwen aan Brieven door ambtenaren, taalkundigen en communicatieprofessionals erkend als bewezen methode om standaard brieven te verbeteren. De gemeente Breda had Bouwen aan Brieven bijvoorbeeld gebruikt om brieven over de WOZ waardebepaling te verbeteren. Dit ten gevolge van positieve waardering van haar burgers. Uit onderzoek van de Vereniging Eigen Huis bleek namelijk dat de afhandeling van WOZ bezwaarschriften in vele gemeenten slecht was, met Breda als gunstige uitzondering.

Twitter e-Participatie module

Wikiwise, het bedrijf achter Bouwen aan Brieven is momenteel tevens bezig met de ontwikkeling van een Twitter-module waarmee lokale overheden burgerparticipatie kunnen faciliteren. In de gemeente Lisse is reeds een eerste pilot gedaan: zie nieuwsbericht. In deze gemeente werd de technologie ingezet om via de gemeente-website een wekelijks ‘Twitter-spreekuur’ te organiseren, waarin burgers vragen konden stellen aan de burgermeester en wethouders. Met nieuwe functionaliteiten op de planning kunnen burgers de Twitter-module in de nabije toekomst tevens gebruiken voor meldingen openbare ruimte.

Wilt u deelnemen?

Wilt u ook deelnemen aan Bouwen aan Brieven of wilt u meer informatie over de Twitter-module, mail dan naar paul@wikiwise.nl. Verder kunt u de laatste ontwikkelingen rondom Bouwen aan Brieven nu ook via Twitter volgen: @Babrieven

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Welke spelregels bepalen jouw BYOD-beleid?

Jan Stedehouder — Mon, 30 Jan 2012 09:30:00 +0000

De impuls om met ’bring your own device’ aan de slag te gaan is afkomstig van de werkvloer, van professionals die merken dat met hun consumentenspeeltje sneller, beter, leuker, effectiever en efficiënter kunnen werken. Waarom zou je dat tegen willen houden? Zij enthousiast, jij een probleem minder. Maar wacht even! Nederland is het land van wetten en regels. Welke spelregels zijn van invloed op het ontwerpen en invoeren van een BYOD-beleid?

Misschien had ik die vraag beter niet kunnen stellen, want de lijst met geldende spelregels wordt alsmaar langer. In het kort heb je te maken met:

de Belastingdienst en de regels inzake de werkkostenregeling en de vergoedingen die je medewerkers kunt geven voor het gebruik van smartphones, tablets en computers;
het College Bescherming Persoonsgegevens en de regels inzake de opslag van persoonsgegevens;
het Arbobeleid en de regels inzake telewerken;
De Nederlandsche Bank (voor financiële instellingen) en de regels voor bijvoorbeeld het gebruik van clouddiensten (PDF);
NEN 3140, de richtlijn voor elektrische installaties.

In volgende artikelen komen alle richtlijnen wat uitgebreider voorbij en zal ik stilstaan bij de vraag welke ruimte ze bieden voor een BYOD-beleid. Maar ik denk dat niemand raar staat te kijken van een antwoord dat neerkomt op: "Minder dan je zou willen".

Dit is artikel is oorspronkelijk geschreven voor http://bringyourowndevice.wordpress.com en wordt gepubliceerd onder de CC-NC-SA licentie.

Er is een nieuwe discussie geopend op #ambtenaar20: Kom je ook naar de NOA (Nationale Ontsecretaressedag) op 16 april?

Ilona van Houtum — Sat, 28 Jan 2012 09:59:57 +0000

Kom je ook? NOA 2012

Wat is ontsecretaressen?

In de organisatie van de 21-ste eeuw werken we anders en worden organisaties anders ingericht. Met de verdere digitalisering verdwijnt een groot deel van het ouderwetse werk en migreren de mensen die dat werk uitvoerden naar een ander deel van de organisatie waar zij ander werk gaan oppakken. Functienamen passen ineens niet meer op de inhoud en de profielen en procedures worden keer op keer herschreven.

De vele discussies over een nieuwe functienaam die beter de lading zou dekken dan secretaresse lopen nog altijd. Ontsecretaressen is ontstaan vanuit de behoefte deze discussie te laten voor wat het is en tijdig mee te bewegen met de huidige ontwikkelingen in management ondersteunende beroepen en werken in de 21-ste eeuw.

Een ontsecretaresse hecht geen waarde aan een mooie chique functienaam maar aan de inhoud van de te vervullen rol en op welke manier hij of zij van toegevoegde waarde kan zijn in een organisatie van de 21-ste eeuw. Ontsecretaressen is in korte tijd uitgegroeid tot enorm netwerk van secretaresses en een (netwerk) organisatie die workshops ontwikkelt, verandertrajecten begeleidt en (netwerk) bijeenkomsten organiseert.

Wat is NOA?

Ontsecretaressen is zoals hierboven omschreven binnen een jaar uitgegroeid tot een beweging en een organisatie die de secretaresse helpt zich verder te ontwikkelen. Een event heeft op Twitter een eigen #hashtag, liefst uniek en kort. De afkorting van Nationale Ontsecretaressedag bij AFAS geeft NOA en……..
Noa is een bestaand woord dat meerdere betekenissen in diverse talen kent. Zo betekent het in het Japans ‘liefde’ en op Hawaï is het een veelgebruikte meisjesnaam die ‘vrijheid’ betekent. Noa is ook een Hebreeuwse naam: afgeleid van een werkwoord dat ‘bewegen’, ‘verplaatsen’ of ‘zich verplaatsen’ betekent: dus ‘beweging’, ‘onderweg’, ‘activiteit’.

Het programma van de #NOA2012 wordt vooral inhoudelijk met boeiende sprekers en een terugblik op het afgelopen jaar.

Voor meer informatie: NOA 2012

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Groen mannetje

Hennie Castelein — Fri, 27 Jan 2012 21:14:01 +0000

Hoera. Als eerste 100.000+ gemeente heeft Leiden een groen mannetje gehaald. Dat betekent dat we het keurmerk webrichtlijnen hebben verkregen. Ik heb me tot vandaag nog niet echt in de materie verdiept, maar ben er wel van overtuigd geraakt dat dit erg belangrijk gaat worden.

Voor een eerste oriëntatie op het hoe en waarom is de website richtlijnen een goede start. Ik wil dit allemaal best een keer lezen, maar niet meteen. Al moet het wel belangrijk zijn. De minister informeert hier namelijk zelfs de kamer over. Voor gemeenten is er een algemene maatregel van bestuur in de maak. Niet iedereen maakt werk van die webrichtlijnen. Gelukkig is het tijdpad lang en heb ik nog even de tijd om dit alles te bestuderen. Met ingang van 1 januari 2015 is het een en ander pas verplicht.

En als je een voorbeeld wilt van wat dat 'een en ander' betekent? Een collega schetste mij het volgende; stel, je plaatst een filmpje op de website bij het nieuwsfeit dat het keurmerk webrichtlijnen is verkregen. Dan moet je een beschrijving maken van wat daar op te zien is. Dat klinkt bijvoorbeeld zo: “Aan een tafel zitten zes mensen. Zij hebben een groen shirt aan waarop een tekst staat. Hoera wij hebben een groen mannetje. Ze eten een appeltaart."

Kortom: ik denk dat veel gemeentewebsites weer een ambtelijke en sobere uitstraling krijgen en dat beeldmateriaal - al dan niet bewegend - weer verdwijnt. Er zijn alternatieven, zoals de inzet van Facebook. Misschien gaat het meevallen, met die webrichtlijnen.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Interviews over de toekomst van de overheid

Davied — Fri, 27 Jan 2012 15:30:00 +0000

Ruim drie jaar geleden kwam het boek Ambtenaar 2.0 uit. Daarin heb ik een visie geschetst op hoe de overheid de komende tijd gaat veranderen onder invloed internet en de netwerksamenleving: de relatie tussen overheid en samenleving, de manier van werken van de overheid zelf en de positie van ambtenaren daarin zijn sterk in ontwikkeling.

Veranderingen

In die drie jaar is al heel wat veranderd: overheidsorganisaties denken na over Het Nieuwe Werken, via Twitter geven politiemensen inzicht in hun werk, burgers weten zich online steeds beter te organiseren, er komt meer en meer overheidsdata online beschikbaar, Pleio biedt ambtenaren mogelijkheden om over organisatiegrenzen heen samen te werken en ga zo maar door.

Maar dit is nog maar het begin. De komende jaren zal het tempo van verandering door technologische ontwikkelingen, nieuwe verwachtingen en initiatieven van burgers, een nieuwe generatie medewerkers en de bezuinigingen alleen maar toenemen. Hoe gaan we daar als overheid mee om? En wat moet er gebeuren om aansluiting te houden bij al die ontwikkelingen?

Interviews

De komende maanden wil ik in een serie interviews antwoorden gaan vinden op die vragen. Ik ga een aantal mensen vragen om hun beeld te schetsen van de toekomst van de overheid: haar positie in de samenleving, de manier van werken en de rol van ambtenaren. Met welke fundamentele veranderingen krijgen we te maken en hoe gaan we ons daar op voorbereiden?

Voor deze gesprekken wil ik mensen uit de ambtenarij vragen, maar ook bestuurders en journalisten, ondernemers en wetenschappers. Op hun specifieke kennisgebieden wil ik net even wat verder doorkijken en de kansen of spanningen in beeld krijgen die dan zullen ontstaan. En ik wil weten welke stappen er gezet moeten worden om die toekomst te bereiken of juist te voorkomen.

Wie?

De bedoeling is om deze interviews uiteraard te delen via Ambtenaar 2.0, zowel via video als in een blog. Gezamenlijk vormen ze een beeld van de toekomst en hopelijk ook handvatten om praktisch mee aan de slag te gaan. Het doel is niet om een wetenschappelijke visie neer te leggen, maar leesbare teksten die voor ambtenaren overal bruikbaar en inspirerend zijn.

Voor deze interviews ben ik dus op zoek naar mensen die een visie hebben op de overheid van de toekomst, maar ook de vertaling kunnen maken naar stappen in de praktijk. Ik heb zelf al enkele interessante mensen daarvoor in gedachten, maar ik sta natuurlijk open voor ideeën (graag met argumentatie!). Uiteraard zullen we gedurende het proces leren waar het pad heen loopt!

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Droom!

Mirjam Dijk — Thu, 26 Jan 2012 13:48:06 +0000

Het is een jaar geleden toen ik de eerste woorden van onze visie HNW opschreef. Tijdens het schrijven ging er door me heen: 'Moeten we nu alweer een stuk schrijven? Het gaat toch vooral om het doen?'

Gedurende dit jaar gebeurde er veel. De fusie werd duidelijker en terwijl we ons bogen over de tekst van de visie, werd het belang van onze werkgroep HNW almaar groter.

'Kennis van en een mening over HNW' werd opgenomen in de vacaturetekst voor de nieuwe gemeentesecretaris. En ook de huisvestingswerkgroep gebruikte onze conceptnotitie HNW als input om na te denken over de toekomstige huisvesting. En ik hoop echt dat het zo doorgaat.

Iemand zei eens tegen mij: 'Het is goed een droom of een visie te hebben. Een droom zal richting geven. Het zal je helpen je doelen te bereiken. Mensen die geen droom hebben of die tegen zijn, zullen geen beweging op gang weten te brengen.'

Het is echt waar. Een droom helpt echt.

Dus neem naast het doen ook zeker de tijd om met elkaar te dromen!

Er is een nieuwe discussie geopend op #ambtenaar20: Wie is er al bezig met BYOD?

Davied — Thu, 26 Jan 2012 08:40:14 +0000

Waarom mogen we als ambtenaren niet zelf uitzoeken met welke spullen we het beste en fijnste werken? Van je werkgever krijg je een pc en eventueel een telefoon en daar moet je het dan mee doen. Maar steeds meer organisaties draaien het om: ze laten medewerkers hun eigen apparaten kiezen en zorgen er vervolgens voor dat ze met de rest van de organisatie kunnen samenwerken. Zij doen aan bring your own device!

Ervaringen en kennis uitwisselen op Ambtenaar 2.0

Verschillende overheidsorganisaties zijn nu aan het onderzoeken hoe ze dat voor hun medewerkers kunnen organiseren. We hoeven echter niet steeds het wiel opnieuw uit te vinden. Op Ambtenaar 2.0 staan al ervaringen en tips:

En er is een groep geopend waar je ervaringen kunt uitwisselen en vragen kunt stellen en in onze Yammer-groep is ook een discussie over BYOD.

BYOD elders

Wil je nog meer weten over BYOD, lees dan

Computable: 'Bring your own device' heeft de toekomst
Werken 2.0: "Bring your own device" biedt kansen

Ook op Facebook is een discussiegroep over BYOD bij de overheid.

Wat gebeurt er bij jouw organisatie op het gebied van BYOD? Of heb je al ervaringen of stukken om te delen? Laat het weten!

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Bouwstenen voor een BYOD-beleid: Strategie

Jan Stedehouder — Wed, 25 Jan 2012 07:00:00 +0000

Het stappenplan van #Legal vormt een mooie basis om tot een eigen BYOD-beleid te komen, maar het is niet compleet. De betrokkenheid van de werkvloer bij het formuleren van het BYOD-beleid ontbreekt. Het stappenplan blijft daarnaast op het operationele niveau hangen en vraagt niet expliciet om aandacht voor de strategische kant van een BYOD-beleid. Door in een vroeg stadium de verschillende partijen bij het formuleren van het beleid te betrekken zit het er impliciet wel in. Immers, je mag van de genoemde 'stakeholders' verwachten dat ze rekening houden met de missie, visie en strategie van het bedrijf, dat ze de bedrijfscultuur goed kunnen aanvoelen. Mijns inziens maakt het de discussies over het gewenste BYOD-beleid een stuk makkelijker als deze aandachtspunten wel expliciet worden meegenomen.

In het rapport "The Genie Is Out of the Bottle: Managing the Infiltration of Consumer IT Into the Workforce" van Accenture wordt stilgestaan bij mogelijke strategische keuzen in een BYOD-beleid. Welke strategie je kiest hangt samen met de missie, visie, strategie, bedrijfscultuur van het bedrijf of organisatie, en de spelregels die zijn opgelegd voor de markt(en) waar je actief bent. Accenture onderscheidt twee extremen: een anarchistische strategie versus een autoritaire strategie, met in het midden een meer iteratieve en coöperatieve strategie waarbij je als bedrijf al lerende BYOD uitrolt. Waar haalt Accenture die wijsheid vandaan? Uit interviews met 47 managers van 30 bedrijven en een onderzoek onder 4.100 professionals uit 16 landen.

Kenmerken van de anarchistische strategie

De woorden 'anarchie' en 'strategie' verwacht je niet in dezelfde zin. Het is ook geen echte strategie maar eerder de constatering dat bedrijven BYOD-apparaten en -applicaties binnen het bedrijf toelaten zonder een duidelijk beleid of met een beleid dat niet wordt afgedwongen. 36% van de bedrijven 'kiest' voor deze strategie. Professionals zijn hier niet ongelukkig mee, want ze hebben maximale vrijheid. Soms is het een bewuste keuze bij startende ondernemingen en kennisinstituten. De strategie lijkt te passen bij organisaties die ondernemerschap en innovatie bij de medewerkers willen stimuleren.

Proponents of the anarchy strategy claim that freedom of choice promotes entrepreneurship and fosters a culture of innovation. It can also reduce organizational expenditures on IT infrastructure. However, these advantages come at the expense of concerns about data security as well as technology standardization and compatibility.

Kenmerken van de autoritaire strategie

Voor 37% van de bedrijven is anarchie absoluut geen optie en wordt strak de hand gehouden op het BYOD-beleid met een scherpe controle op welke apparaten en welke applicaties binnen het bedrijf gebruikt mogen worden. Deze bedrijven voeren het bekende 'standaardisatie, consolidatie en centralisatie'-beleid, in een poging de ICT-kosten in de hand te houden. Vanuit veiligheids- en beheersoogpunt heeft deze strategie voordelen. Het voldoen aan richtlijnen van toezichthouders kan makkelijker worden afgedwongen. Maar ja, zoals andere studies ook aantonen: het opleggen van beperkingen heeft tot resultaat dat medewerkers om de beperkingen heen gaan lopen. Deze strategie wordt desalniettemin gekozen door financiële instellingen, gezondheidszorginstellingen en overheidsorganisaties. Dat medewerkers er niet gelukkiger door worden, daarover kan, volgens Accenture, zelfs president Obama over meepraten:

Mindlessly enforcing regulations can spark resistance from employees. Even President Barack Obama rebelled against what he saw as the unexciting phone technology the White House provided, insisting that he be allowed to use a smart phone like everyone else.

De gouden middenweg?

De resterende 27% van de bedrijven kiest een meer pragmatische route. Zij leggen zich neer bij de onvermijdelijke realiteit (de professionals gaan toch aan het werk met hun smartphones en tablets), maar proberen er een beetje sturing aan te geven. Accenture onderscheidt vier taktieken in de pragmatische strategie.

Een stap-voor-stap uitbreiding van het aantal toegestane apparaten en applicaties, al dan niet in combinatie het aanreiken van functionele eisen waaraan een apparaat of applicatie moet voldoen en een gedragsrichtlijn over het opslaan en verwijderen van zakelijke gegevens op het BYOD-apparaat;
Een budget dat de medewerker mag/moet gebruiken voor de aanschaf van bedrijfshulpmiddelen en applicaties, al dan niet in combinatie met een lijst van apparaten en applicaties waaruit gekozen mag worden;
Het formuleren van een BYOD-beleid op basis van de rol die medewerkers binnen het bedrijf hebben, waarbij voor iedere rol een eigen profiel wordt samengesteld van wat mag/ niet mag en welk budget er bij hoort;
Het pushen van het gebruik van nieuwe technologie door de medewerkers te voorzien van de nieuwste gadgets.

Persoonlijk zou ik de vierde taktiek niet rekenen onder een BYOD-beleid, want er is geen sprake van een keuze van de zijde van de medewerkers. Het Accenture rapport heeft een wat bredere insteek, namelijk het gebruik van consumentenelektronica in een zakelijke omgeving.

Wat is de beste strategie?

De vraag: "Wat is voor ons de beste strategie?" zul je zelf moeten beantwoorden. Wat is de bedrijfscultuur? Wat verwacht je van de professionals in jouw organisatie? Met welke richtlijnen heb je te maken en hoeveel vrijheid/ ruimte wil je daarin zoeken? Hoe zit het met de digitale geletterheid van de medewerkers, zijn daar verschillende niveaus in te onderscheiden?

De studie van Accenture maakt ook duidelijk dat alleen bij de anarchistische strategie een 'bring your own device'-beleid op een 'bring any device'-beleid uit kan lopen. In de meeste gevallen wordt BYOD beperkt tot een vooraf bepaalde bandbreedte aan apparaten en applicaties. In hoeverre bij het formuleren van die bandbreedte de wensen van de professionals of de belangen van het bedrijf de overhand hebben.....

Dat lijkt me een mooi aandachtspunt voor het uiteindelijke stappenplan dat in het boek wordt opgenomen.

Dit artikel is verschijnt tevens op http://bringyourowndevice.wordpress.com.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Bouwstenen voor een BYOD-beleid

Jan Stedehouder — Mon, 23 Jan 2012 12:00:00 +0000

Wat zijn de bouwstenen voor het ontwerpen van een ’bring your own device’-beleid in jouw organisatie? Waar moet je rekening mee houden? Wie zijn er allemaal bij betrokken? Welke afspraken moet je binnen de organisatie maken? Dit zijn zo wat vragen waar ik voor het schrijven van het boek mee bezig ben. Een paar weken geleden liep ik tegen het document "5 Steps to generating a Bring Your Own Device strategy" van #Legal aan. Het document is geschreven vanuit het perspectief van een advocatenkantoor. De aangereikte bouwstenen zijn een nadere beschouwing waard.

#Legal begint met een duidelijke waarschuwing: het voeren van een BYOD-beleid begint met het maken van een afweging tussen de potentiële voordelen (hogere productiviteit) en de potentiële risico’s (minder grip op data en toegang tot die data). Het niet voeren van een BYOD-beleid lijkt echter beroerder:

One thing is certain, without a clear policy based on extensive due diligence into the needs and risks, a law firm will fail to protect itself adequately and run the risk of potential embarrassment down the road.

Het advies is dan ook om een BYOD-beleid in vijf stappen te ontwerpen:

Betrek de belangrijkste partijen;
Breng de risico’s in kaart;
Ontwerp en implementeer een veiligheidsbeleid;
Ontwerp BYOD-richtlijnen voor de medewerkers; en
Ontwerp een ’mobile device management’.

Wie zijn de belangrijkste partijen?

Een BYOD-beleid vraagt, volgens #Legal, om de betrokkenheid van een vijftal partijen. Het hogere management moet goedkeuring geven voor het beleid. De IT-afdeling moet apparaten op hun geschiktheid beoordelen en het geheel beheren en ondersteunen. #Legal ziet ook dat een BYOD-beleid vaak samen gaat met tijd- en plaatsonafhankelijk werken (zoals Het Nieuwe Werken) en bepleit derhalve dat de HR-afdeling bij het ontwerpen van het beleid wordt betrokken. De afdeling die zich bezig houdt met compliance moet aan tafel zitten. Het betrekken van marketing vond ik wel interessant. Je zou er niet direct aan denken, maar de apparaten waarmee jouw medewerkers ’buiten’ rondlopen dragen inderdaad bij tot het beeld van jouw bedrijf of organisatie.

Waar zitten de risico’s?

Om de risico’s van een BYOD-beleid in te kunnen schatten zal een organisatie eerst een databeleid moeten hebben. Welke typen data zijn in jouw organisatie aanwezig, en welke data mag wel of niet van buitenaf toegankelijk zijn? Welke data mag wel of niet via een BYOD-apparaat geraadpleegd, bewerkt en/of opgeslagen worden? #Legal geeft op dit punt een duidelijk advies:

Data that is crucial to the operation of a business, that whenu out of their control would damage that business should potentially not be allowed to be accessed via BYOD or at least protected to a greater level than less important data.

Het is vervolgens belangrijk in kaart te brengen welke rechten je als werkgever hebt om toezicht te houden op de gegevens en activiteiten van je medewerkers? De situatie wordt er bij een BYOD-beleid niet makkelijker op. #Legal noemt het voorbeeld van persoonlijke contactgegevens die door een synchronisatie in het CRM-systeem van het bedrijf worden opgenomen. Mag dat wel? En hoe zit het met de richtlijnen van toezichthouders? Stel dat een toezichthouder informatie wil hebben die op de persoonlijke smartphone van de medewerker is opgeslagen, heb je daar dan toegang toe?

Een goed veiligheidsbeleid

’Veiligheid’ scoort hoog als aandachtspunt in de artikelen over BYOD, maar volgens #Legal moeten we daar ook niet al te moeilijk over doen.

Mobile Platforms are just extensions of the corporate networked devices, therefore the same protections, authentication policies, and access policies should be used. Security controls such as ant-virus, data-loss prevention, anti-malware, encryption and intrusion prevention shouldn’t be diluted just so as to enable a BYOD policy.

In het overzicht van aandachtspunten noemt #Legal een punt waar ik ook al een tijdje op loop te kauwen: wil je devices toestaan die door de gebruiker zijn ’gekraakt’, bijvoorbeeld het ’rooten’ van een Android telefoon of het ’jailbraken’ van een iPhone? Onder normale omstandigheden zijn er al risico’s verbonden aan het gebruik van smartphones (zie ook Welke risico’s lopen smartphones in een BYOD-beleid?), maar dan komt er het risico bij van applicaties die beheerdersrechten (kunnen) krijgen. Zelf ben ik er nog niet helemaal uit of je het wel of niet moet verbieden. En zo ja, hoe ga je dat dan controleren?

BYOD-richtlijnen voor de medewerkers

De BYOD-richtlijnen staan, volgens #Legal, niet los van reeds bestaande richtlijnen over het gebruik van bedrijfshulpmiddelen en -bijvoorbeeld- sociale media. Het stuk stelt voor dat een beleid de volgende punten kan omvatten:

Een overzicht van apparaten die zijn toegestaan;
Een overzicht van applicaties die aanvaardbaar worden geacht;
Een toestemmingsverklaring om vanuit het bedrijf op beheer gerichte software te installeren;
Een toestemmingsverklaring omtrent het monitoren en vastleggen van gebruiksgegevens, inclusief het gebruik van het internet;
Een richtlijn over de aanschaf van devices en bijbehorende vergoedingen;
Een overzicht van wat wel door ICT wordt ondersteund;
Een overzicht van wat niet door ICT wordt ondersteund;
Een richtlijn over wat te doen bij verlies of diefstal;
Best practices.

Bij de eerste twee punten wil ik wel wat vraagtekens zetten. Ik begrijp dat je als bedrijf geen apparatenchaos wil hebben, maar het opstellen van een lijst met toegestane apparaten en applicaties kan snel beperkend werken (en verouderen). Bij apparaten lijkt het me zinvoller om te stellen dat ze in staat moeten zijn om de vereiste applicaties voor beheer, veiligheid en (indien van toepassing) virtualisatie te draaien. Zo zou het in mijn ogen een vereiste moeten zijn dat de data-opslag op het apparaat versleuteld kan worden. Dus niet mikken op een limitatieve lijst van apparaten en applicaties, maar een overzicht van functionele eisen waaraan nieuwe apparaten en applicaties aan moeten voldoen.

Mobile Device management

Uiteindelijk krijgt ICT dagelijks te maken met de gevolgen van het BYOD-beleid en moet het geheel onder controle worden gehouden. Hoe krijgen de apparaten toegang tot het bedrijfsnetwerk? Hoe zorg je dat alle apparaten, applicaties en medewerkers voldoen aan het afgesproken beleid? Dus, hoe beperk je de lokale opslag van data (als dat niet is toegestaand), hoe beperk je de installatie van applicaties die niet zijn toegestaan, et cetera.

#Legal bespreekt onder dit kopje ook het in de gaten houden van de licenties en licentiekosten. En dan gaat het niet zozeer over de applicaties die medewerkers zelf op de devices installeren, maar bijvoorbeeld over de toegang tot de Microsoft Exchange server (mail, agenda, contacten). Wat voor client access licenties (CAL) heb je? Per gebruiker of per apparaat? Dat maakt nogal wat uit, want je wilt niet per medewerker betalen voor het synchroniseren met de smartphone én de tablet én de laptop.

Is dit voldoende voor een BYOD-beleid?

Het stuk van #Legal geeft een aantal mooie handvatten om vanuit het management te kijken naar ’bring your own device’. Persoonlijk mis ik hier het perspectief van de medewerkers. Zij staan er bijvoorbeeld niet bij als belanghebbende partij. Het stappenplan is erg top-down ingevuld, terwijl de impuls om met BYOD aan de slag te gaan juist van de werkvloer komt. De medewerkers die met eigen apparaten willen werken zijn professionals die -mits voorzien van de juiste informatie- prima in staat zijn een eigen verantwoordelijkheid te nemen. Het risico bestaat dat een bedrijf op basis van dit stappenplan een schoorvoetend BYOD-beleid invoert, met meer beperkingen dan mogelijkheden. Verschillende studies wijzen er inmiddels op dat een al te restrictief beleid tot gevolg heeft dat medewerkers om de beperkingen heen gaan lopen. Voor Nederland zou ik dus zeker adviseren om de medewerkers mee te laten denken in het ontwerpen van het BYOD-beleid. Uiteindelijk gaat het, mijns inziens, minder om de spelregels en de technische maatregelen en meer om het gewenste gedrag inzake verantwoord en veilig gebruik. En gedrag is nu eenmaal makkelijker ’af te dwingen’ als de medewerkers zich hierin herkennen.

Dit artikel is eerder verschreven op http://bringyourowndevice.wordpress.com. Het boek 'Bring your own device. Toepassing voor werkgevers en professionals' komt mei 2012 in de boekhandels.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Meer effect van tekst? Maak het de lezer makkelijk!

Kees-Jan Donkers — Mon, 23 Jan 2012 11:22:42 +0000

100 Jaar geleden lazen lezers alles, en met aandacht. Helaas, die tijd is voorbij. Uw lezer wil direct kunnen zien of uw tekst relevant, interessant, urgent is, en meteen kunnen begrijpen wat u van hem of haar vraagt. Als u daarop inspeelt, zijn ontvangers veel sneller geneigd u te volgen in uw betoog of te doen wat u van ze vraagt.

Eén tip hier: gebruik geen trefwoorden als titel of kop ('Project Bloemenbuurt' of 'Inleiding' of 'Doelstelling' of 'Aanpak') - die zeggen namelijk helemaal niets. Gebruik een gewone zin als titel en als tussenkoppen: 'We gaan de overlast in de Bloemenbuurt aanpakken' of 'Onderdeel van de aanpak is 1 extra wijkagent in bureau Rozenstraat' of 'De buurt gaat zelf ook een bijdrage leveren'.

Zo dwingt u zichzelf om de essentie al in de kop neer te zetten, en uw lezer weet meteen waar hij/zij aan toe is. Dat scheelt iedereen zeeën van tijd en bevordert het onderlinge begrip.

Succes!

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Reflecties op Open Data en dynamische verantwoording

Philip Marcel Karré — Sat, 21 Jan 2012 15:30:00 +0000

Graag deel ik met jullie bij deze een artikel van Iris Vanhommerig en mij over Open Data en dynamische verantwoording. Deze is vorig najaar verschenen in een themanummer over de bestuurlijke gevolgen van Web 2.0 van het wetenschappelijk tijdschrift Bestuurskunde.

Web 2.0, waarbij media niet langer een one-way stream zijn, betekent ook een verandering in de manier waarop publieke organisaties zich verantwoorden. In dit artikel beschrijven wij diverse vormen van dynamische verantwoording, die de afgelopen jaren naast de meer traditionele verticale en horizontale verantwoordingsmechanismen zijn komen te bestaan. Dynamische verantwoording gebruikt de technische mogelijkheden die web 2.0 biedt en maakt een eind aan verantwoording als eenrichtingsverkeer: de burger heeft nu de mogelijkheid om te reageren en om overheden ook actief ter verantwoording te roepen. Wij reflecteren op deze opkomende trend in dit artikel door te verkennen welke vragen die oproept voor het Nederlandse openbaar bestuur.

Vanhommerig%20Karre.pdf

Reacties zijn uiteraard zeer welkom!

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Ambtenaar2.0 dag, waar je ook bent op 10 februari: laat je virtuele stem horen!

Paula vander Knaap- van der Ham — Thu, 19 Jan 2012 12:03:44 +0000

Op 10 februari 2012 is het al de derde keer dat de Ambtenaar2.0 dag wordt georganiseerd. Ook nu weer met een gesloten beurs, iets waar de organisatoren echt trots op kunnen zijn. Dit is een praktijkvoorbeeld van virtuele interactie en co-creatie. Eind 2009 is met het netwerk van Ambtenaar2.0 een online discussie gehouden met als doelstelling om, op een virtuele manier, interactie tussen groepsleden te realiseren. Die interactie is inderdaad op gang gekomen en hoe! Onder meer het organiseren van de Ambtenaar2.0 dagen is hier een gevolg van. Tijdens de online discussie in 2009 zijn verschillende onderwerpen de revue gepasseerd, zoals het gebruik van twitter door de ambtenaar. Ook tijdens de komende Ambtenaar2.0 dag op 10 februari gaan we weer een online discussie houden. Met als aandachtspunt of de randvoorwaarden in 2011, om nog meer en beter als ambtenaar 2.0 te kunnen werken, veranderd zijn ten opzichte van 2009? Meer van dit soort vragen zullen worden gesteld om te onderzoeken of, en zo ja welke, verschuiving er heeft plaatsgevonden na 2009 als we kijken naar de wensen en de behoefte van de ambtenaren in 2011.

Wil je graag deelnemen aan de Ambtenaar2.0 dag en aan het Ambtenaar 2.0 netwerk, zodat ook jij kan samenwerken aan vernieuwing, discussieer dan mee van 14.00 uur tot 15.00 uur op de locatie van de Ambtenaar2.0 dag. Neem je laptop of iPad mee en meld je van te voren aan voor de workshop via de site van Ambtenaar 2.0 Dag

en doe mee met de online discussie. Probeer vast of je een verbinding kan krijgen met de site van de online discussie 14.00 uur a20dag via de connectietest.

Je bent hoe dan ook een initiatiefrijke ambtenaar die graag over de grenzen van zijn organisatie heen kijkt. Ook al ben je niet in staat om naar de Ambtenaar2.0 dag te komen, toch kan je zelf aan de slag met nieuwe middelen en doe mee met de online discussie die om 14.00 uur begint. Log in via de site van Ambtenaar 2.0 Dag of via deze link online discussie 14.00 uur a20dag en probeer vast of je een verbinding kan krijgen met de site van de online discussie via de connectietest.

De belangrijkste voorwaarde om mee te doen is internet aansluiting. Het kan via je eigen werkplek, je laptop of iPad.

Dus waar je ook bent op 10 februari:

laat je stem horen en doe mee!

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Verkenning Nieuw Nederland!

Yung — Tue, 17 Jan 2012 21:10:28 +0000

Nieuw NL
Met Verkenning Nieuw Nederland laten inspirerende denkers zien waar volgens hen Nederland maatschappelijk beter kan.

Verkenning Nieuw Nederland is een nieuw boek met ideeën voor een nieuw Nederland. Je kunt het boek online lezen, helemaal gratis. Het gaat dus niet om het boek zelf, maar om de inhoud.

De uitdaging is de verkenning naar dat wat we niet zien. Welke oplossingen en ideeën bevinden zich buiten het gebaande pad en zijn geestverruimend voor de discussies van vandaag? Want de toekomst is eigenlijk nog nooit een extrapolatie van het heden geweest.

In de samenleving zijn er altijd mensen die ‘nieuwe dingen zien’ of ‘nieuwe dingen bedenken’. Zij ondernemen iets of gaan allianties aan, soms impulsief of omdat ze voelen dat het goed is. Of omdat ze denken dat het roer voor hen ‘nu om moet’. De geschiedenis kruipt niet, ze springt’, zoals Taleb, hoogleraar onzekerheidskunde het verwoordt. De gedachte om ons te baseren op het verleden is zo sterk, dat dit de kracht in de kiem smoort om initiatieven te ontplooien die geen garantie kennen uit het verleden.

Grote namen en minder bekende intelligente denkers zijn gevraagd om te laten zien waar volgens hun Nederland maatschappelijk beter kan. 23 auteurs hebben hun ideeën gebundeld. Ze schrijven over: economie, kindertekeningen, gezondheidszorg, sociale netwerken en pensioenen.

Vanuit digitaal perspectief is een boek een stapel samengeperste laptops met ultra dun scherm gemaakt van natuurlijk materiaal. Soms is een boek handig, omdat je nu toevallig wel een PC met stroom hebt, maar net als je zin hebt om te lezen niet. Na gebruik het boek a.u.b. wel recyclen (doorgeven aan de volgende lezer). Download hier het boek per TNT post. Verkenning Nieuw Nederland, ISBN 978-90-8570-970-1, €19,90 + porto.

Enthousiast? Deel het op twitter: Gooi geen oude ideeën weg voordat je nieuwe hebt. Verken daarom eerst Nieuw Nederland. #NieuwNL http://ow.ly/8loXT Ongeduldig? Direct bestellen kan ook. Levering binnen 3-5 werkdagen zolang de voorraad strekt.

Naar www.VerkenningNieuwNederland.nl

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Banners in beeld: kunst op Ambtenaar 2.0!

Davied — Tue, 17 Jan 2012 07:30:00 +0000

Anderhalf jaar geleden werd de vormgeving van deze site aangepast en kwam er ruimte voor een banner bovenaan de voorpagina. Het belangrijkste nieuws staat sindsdien prominent op de site. De banners wisselen één à twee keer per week en worden speciaal ontworpen voor Ambtenaar 2.0. De meeste van deze 'kunstwerkjes' vind je nu in deze presentatie:

Via deze presentatie is ook min of meer te volgen wat er zoal is gebeurd op Ambtenaar 2.0 de afgelopen anderhalf jaar. Zo zijn de volgende onderwerpen aan bod gekomen in de banners:

diverse inhoudelijke thema's uiteraard
bijeenkomsten en activiteiten (de Dag, Open Koffie, vrijwilligersborrel, etc.)
verschillende groepen (thematisch, lokaal, etc.)
de uitgaven van Ambtenaar 2.0 (tijdschrift, Engelse vertaling, etc.)
enkele oproepen om mee te doen of te denken
berichten over Ambtenaar 2.0 zelf, waaronder terug- en vooruitblikken
andere sites en voorzieningen van Ambtenaar 2.0

Veel kijkplezier!

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Succesvolle inzet twitter

Hennie Castelein — Fri, 13 Jan 2012 21:48:41 +0000

De gemeente Leiden heeft een twitteraccount @Gemeenteleiden met rond de 3280 volgers. Het wordt tijd voor een beleidskader sociale media, de tijd van pionieren is nu echt voorbij. Maar daarover vast later. Nu een succesvolle twittercasus.

De inzet van Twitter door de gemeente Leiden tijdens Serious Request 2011 is goed voorbereid. Samen met de 3FM organisatie en de Politie Hollands Midden is nagedacht over de thema’s en het afzenderschap. Gedurende de hele week zijn er door de gemeente Leiden tweets verstuurd over bijvoorbeeld fietsparkeren, wildplassen en gevaar van glas. Niet de makkelijkste onderwerpen om in 140 tekens te verwoorden. We wilden natuurlijk geen opgestoken vingertjes.

Hoge nood tijdens #SR11? Respecteer de omwonende mama’s (en papa’s) van #GlazenHuisen gebruik de plaskruizen en Dixie toiletten!

Neem geen glas of flessen mee naar het #Glazenhuisen het eindfeest #SR11. Glas vormt een gevaar voor jezelf en anderen

Fietsend naar eindfeest #SR11in#Leiden? Hou de weg vrij voor hulpdiensten en zet je fiets op ruime afstand #GlazenHuis& Molen de Valk!

Voor de laatste dag was er ook een plan gemaakt. Twitterberichten stonden in concept klaar voor als Leiden te vol was of als er een calamiteit zou plaatsvinden. Dat was gelukkig niet nodig. Op 1 incident na is alles rustig. gebleven. Behalve op Twitter dan. Daar was sprake van een waar twittergeweld.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: Ambtenaar 2.0 draagt bij aan het tijdschrift iBestuur

Davied — Thu, 12 Jan 2012 16:00:00 +0000

Eind vorig jaar is het tijdschrift van Ambtenaar 2.0 uitgekomen, gemaakt door tientallen ambtenaren 2.0 uit heel Nederland. Het tijdschrift is nog steeds als pdf te lezen op tijdschrift.ambtenaar20.nl. Dit jaar doen we het echter anders!

In samenwerking met het ministerie van BZK wordt het tijdschrift iBestuur uitgegeven en Ambtenaar 2.0 doet daar aan mee: draai het tijdschrift om en je vindt daar iBestuur | Ambtenaar 2.0, met een eigen voorpagina en 16 pagina's inhoud.

Inhoudsopgave

Het is de bedoeling dat iBestuur | Ambtenaar 2.0 dit jaar vier keer uitkomt en bijdragen bevat van zowel ambtenaren 2.0 als van andere redacteuren. Maar de inhoud wordt 100% 2.0. Zo vind je in het eerste nummer:

Following wijkmanager Amersfoort, over de twitterende wijkmanager Niko Paap, pagina A4
Managen 2.0, over Marcel Jongmans (gemeente Rotterdam), pagina A12
Hugo in da house, over de inzet van Pleio als intranet 2.0 in Heerhugowaard (met Anouchka de Haan, zie foto), pagina A18

Daarnaast zijn er drie columnisten die een bijdrage hebben geleverd:

Aik van Eemeren: Oh Meneer, wat weet u veel, pagina A9
Mathieu Paapst: Open data is al 100 jaar oud, pagina A11
Ramon de Louw: Het sociale gezicht van de ICT, pagina A16

Je kunt je gratis abonneren op iBestuur of het eerste nummer lezen als pdf. In de pdf vind je iBestuur | Ambtenaar 2.0 vanaf pagina 75!

Wat wordt de inhoudsopgave van het volgende nummer?

Tot zover het eerste nummer. Wat moet er in het tweede nummer komen te staan? Denk je even mee?

P.S. Kijk ook nog even op iBestuur.nl.

Er is een nieuwe blog geschreven op #ambtenaar20: NetwerkDemocratie zoekt projecten voor de lancering van Voordemocratie.nl.

Mieke van Heesewijk — Wed, 11 Jan 2012 15:52:29 +0000

NetwerkDemocratie zoekt projecten voor de lancering van Voordemocratie.nl. Deze initiatieven kunnen varieren van lokale initiatieven die bijvoorbeeld de sociale cohese in de week stimuleren tot landelijke intitatieven die leiden tot meer transparantie in het democratisch proces. Voordemocratie.nl is gebaseerd op de succesvolle crowdfundingtool Voordekunst.nl en zal dit voorjaar gelanceerd worden.

Wilt u een project voordragen voor ondersteuning door Voordemocratie.nl, stuur dan een e-mail aan info@netdem.nl.

De maatschappij verandert. Via internet zijn democratische processen nog dieper geworteld in onze samenleving. Netwerk Democratie is zeer positief over deze mogelijkheden en wil hen stimuleren.

Netwerk Democratie ontwikkelt momenteel een crowdfunding tool voor zowel digitale projecten als niet digitale projecten die vernieuwing van de democratie ondersteunen. Deze vernieuwing ziet Netwerk Democratie bijvoorbeeld in het vergroten van transparantie binnen het democratisch proces en hiermee het inzicht van en participatie door de burger of door het stimuleren van sociale cohesie en het ontwikkelen van samenwerkingsverbanden

Voordemocratie.nl is een experiment met een nieuwe financieringsvorm voor burgerschap en democratische innovatie door middel van crowdfunding en crowdsourcing. Crowdfunding is kort gezegd de bereidheid van meerdere partijen om gezamenlijk een financieel doel van een kredietnemer in te vullen als alternatieve financieringsvorm. In 2012 zal voor Voordemocratie.nl het beheer en communitymanagement ingericht worden en partnerschappen aangegaan.

De ontwikkeling van deze applicatie wordt mede gefinancierd door het Ministerie van Binnenlandse Zaken (Wonen, Wijken en Integratie)