Landgoed Groot-Engelenburg te Brummen

 

Detail van gevel van een gemeentelijk monument aan de Zegerijstraat
 

 

De afgelopen maanden heeft het bestuur van Bewoond Bewaard gesprekken gevoerd met de Vereniging van Monument Eigenaren Brummen (VME). Dat heeft erin geresulteerd dat de leden van de VME met ingang van 2012 lid worden van Bewoond Bewaard. VME blijft wel lokale activiteiten organiseren zoals de Brummense Monumentencafé’s onder het motto Gluren bij de Buren, waarbij kennis en ervaringen kunnen worden uitgewisseld. Op zondag 9 september vindt de volgende Open Monumentendag plaats in Brummen met als thema Groen van Toen. Ook de organisatie van deze plaatselijke open monumentendag blijft vooralsnog een aandachtspunt van deze Kring, net als de vertegenwoordiging van de Brummense monumenteneigenaren in diverse commissies en overlegorganen.

 

 

 

 

 

Op de website van Bewoond Bewaard zal een pagina speciaal voor activiteiten van Kring Brummen worden gereserveerd.

Beeldbepalende monumenten
In de gemeente Brummen staat een groot aantal gemeentelijke en rijksmonumenten, die heel bepalend zijn voor het aanzicht van de gemeente. De belangen van de eigenaren werden sinds 2001 vertegenwoordigd door de VME. Het bestuur denkt dat de leden zeer gebaat zijn bij de overstap naar de Vereniging Bewoond Bewaard, omdat ze lid worden van een groter geheel met meer kennis en mogelijkheden, terwijl daarnaast de lokale activiteiten blijven bestaan. Zo kan een betere bijdrage worden geleverd aan het behoud van het cultuurhistorisch erfgoed in Brummen. 

Kring Brummen
De VME gaat vanaf nu verder als Kring Brummen. Alle 56 leden uit Brummen en omgeving worden lid van Bewoond Bewaard, die een vertegenwoordiger is voor alle eigenaren van monumenten in Nederland en streeft naar een groter ledenaantal. De leden van de VME krijgen de voordelen van de landelijke vereniging bovenop die van lokale activiteiten die de Kring Brummen blijft organiseren. Bewoond Bewaard is uiteraard in haar nopjes is met een ledenaanwas van zo’n 10%.

 

 

 

 

 

 

 

reactie-brief-minister-IM-9-maartErfgoedorganisaties FIM (Federatie Instandhouding Monumenten), Bond Heemschut en AWN Vereniging Vrijwilligers in de Archeologie hebben bezorgd gereageerd op kabinetsnotitie van 9 maart over de stelselwijziging omgevingsrecht.

EDOC-#375872-v12-Beleidsbrief_Brim_2013 _2_

De voorstellen voor de wijzigingen in de BRIM die per 2013 moeten gaan gelden zijn op 2 april jl. door staatssecretaris Zijlstra naar de 2e Kamer gestuurd. Bewoond Bewaard heeft een actieve rol gespeeld in het behartigen van de belangen van particuliere eigenaren. Zo was de vorzitter lid van de begeleidingscommissie die op uitnodiging van het ministerie de taak had de consultants van Arcadis en Hylkema op het rechte pad proberen te houden tijdens het concipiëren van het advies.

Wie komt in aanmerking voor BRIM subsidie?
Rijksmonumenten die als woonhuis zin gebouwd komen niet in aanmerking voor BRIM subsidie. Eigenaren van woonhuizen zijn aangewezen op een laagerentende Restauratiefondslening. Eigenaren van andere rijksmonumenten (boerderijen, molens, buitenplaatsen) komen wel in aanmerking voor een BRIM subsidie. Daarin verandert niets in de BRIM 2013.

Overzicht van de belangrijkste wijzigingen.
In de brief laat de staatssecretaris er gelukkig geen twijfel over bestaan dat de rijksoverheid het stimuleren van planmatig onderhoud en restauratie van monumenten ook in de toekomst als één van haar taken blijft zien. Het BRIM budget voor de periode 2013 – 2018 wordt € 291mln. Dat is € 22 mln meer dan over de periode 2006 – 2011, maar dat komt mede door integratie van het ‘groene’ erfgoed (parken, begraafplaatsen).

Het beschikbare budget bleek de afgelopen jaren ontoereikend te zijn. Uit analyse van de consultants is gebleken dat bij ongewijzigd beleid van een structurele overvraag sprake zal zijn. Om de regeling robuuster te maken en loterijen als in het verleden te vermijden worden een aantal maatregelen genomen om tot een betere verdeling te komen.

De belangrijkste wijzigingen op een rij:
1. Subsidiepercentage omlaag.
Eén van de maatregelen om tot een betere verdeling van de subsidiegelden te komen is het verlagen van het subsidiepercentage van 60% resp. 65% naar 50%. Dat betekent dat de eigenaar de helft van de subsidiabele instandhoudingskosten zelf moet betalen. Het verlagen van het percentage op zich is natuurlijk geen goed nieuws voor de individuele particuliere eigenaren, maar daar staat tegenover dat de kans op subsidie voor alle eigenaren die een aanvraag doen wordt vergroot.

2. Herbouwwaarde als basis voor subsidiabele kosten
De staatssecretaris wil meer maatwerk bij het bepalen van de maximale subsidie. De verschillende plafonds gaan verdwijnen. In plaats daarvan is het voorstel om bij de bepaling van de maximale subsidiekosten uit te gaan van de herbouwwaarde (HBW). Hoe groter en rijker gedecoreerd, hoe hoger de HBW, aldus de staatssecretaris. Volgens het advies van Acadis en Hylkema is 0.5% van de HBW voldoende voor sober onderhoud. De helft (0,25% van de HBW) moet de eigenaar zelf betalen (zie onder 1), de andere helft komt voor subsidie in aanmerking. De maximale subsidie bedraagt derhalve 0,25% van de HBW per object.

De vraag is wel of de HBW een goede basis vormt voor het bepalen van de instandhoudingskosten. Diverse onderzoeken die wij hebben gezien geven een gevarieerd beeld. Soms is het geoeg, soms te veel en in andere gevallen weer (veel) te weinig. We houden dit in de gaten.

Een uitzondering wordt gemaakt voor de molens. Uit onderzoek van het Ministerie is gebleken dat 0,5% van de herbouwwaarde voor molens onvoldoende is om ze te onderhouden. Voor deze categorie blijft daarom het plafond van € 30.000,– gehandhaafd.

3. Prioritering
De staatssecretaris verwacht dat het totale budget behoorlijk overeen komt met de verwachte vraag. De staatssecretaris realiseert zich wel dat de subsidievraag gebaseerd is op aannames. Bij structurele afwijkingen van de aannames zal hij de regeling tussentijds aanpassen.

Om loting te voorkomen wordt een prioriteringssysteem voorgesteld. Voorrang krijgen Werelderfgoed en professionele behoudsorganisaties. Daarna komen de andere aanvragers aan de beurt. Wanneer het overgebleven budget te klein is om alle aanvragen te bedienen gaan de kleintjes met de laagste begroting voor.

Professionele organisaties met veel rijksmonumenten in bezit en veel deskundigheid in huis krijgen bovendien meer vrijheid om de subsidie naar eigen inzicht te verdelen.
Criteria voor erkenning als professionele organisatie worden dit jaar ontwikkeld.

4. Vast budget voor groen
Het budget voor groene monumenten wordt vastgesteld op € 5 mln. Voor groen is geen grondslag aan te wijzen zoals de HBW bij gebouwde monumenten. Voor die categorie geldt dan ook geen maximum. Eigenaren kunnen hun plannen voor (sober) onderhoud indienen en de RCE bepaald dan aan de hand van een leidraad wat de subsudiable kosten zijn. Daarvan wordt dan weer 50% vergoed. Hoe de leidraad eruit gaat zien is nu nog niet bekend, maar het spreekt voor zich dat Bewoond Bewaard ook de ontwikkeling van de leidraad nauwkeurig in de gaten zal houden.

5. Kerkenstrategie
Mede vanwege het relatief grote beslag dat kerken leggen op de totale BRIM subsidie besteedt de staatsecretaris aparte aandacht aan deze categorie. UItgangspunt is dat beeldbepalende kerken in stand moeten worden gehouden. Bij leegstand is herbestemming uitgangspunt, maar ook sloop moet bespreekbaar zijn. Kerkeigenaren die in aanmerking willen komen voor BRIM subsidie moeten een verklaring overleggen dat er sprake is van bestendig gebruik voor de zesjarige subsidieperiode.

Volgende stappen
Het voorstel staat–volgens de huidige planning- op 25 april op de agenda van de 2e Kamer.

Het is bijna 1 april en de deadline voor het indienen van de aangifte Inkomstenbelasting over 2011 komt snel naderbij. Voor 2011 geldt nog de oude regeling voor aftrek. Het regime dat vanaf 2012 geldt is kort besproken in de nieuwsbrief najaar 2011.

Aftrek van kosten is alleen mogelijk voor Rijksmonumenten die privé eigendom zijn. Dus niet voor gemeentelijke monumenten en ook niet voor Rijksmonumenten die eigendom zijn van een stichting.

Welke kosten zijn aftrekbaar over 2011?
Kosten van werkzaamheden aan een rijksmonument kwalificeren als uitgaven voor monumentenpanden (UMP) wanneer er sprake is van onderhoudskosten die de eigenaar heeft gemaakt in zijn hoedanigheid van eigenaar en die niet als verbetering worden aangemerkt.
Een paar opmerkingen ter toelichting.
• Wanneer een rijksmonument zodanig wordt verbouwd dat in bouwkundig opzicht in wezen sprake is van nieuwbouw, zijn de kosten van die verbouwing niet aftrekbaar. Nieuwbouw sluit onderhoud uit. Denk aan situaties waarin alleen de gevel blijft staan of herbouw van een door brand volledig verwoest pand.
• Onderhoudskosten zijn kosten voor werkzaamheden aan een monument waarmee dat monument, zoals het bij aanvang van de werkzaamheden bestond, in bruikbare staat wordt gehouden of hersteld. Het ongedaan maken van vroegere wijzigingen valt daar nagenoeg altijd buiten, althans wanneer daarvoor geen bouwkundige noodzaak bestaat. Ook het aanbrengen van nieuwe voorzieningen is verbetering, terwijl bij interne verbouwing van bijv. een keuken de kosten veelal een gemengd karakter zullen hebben. Voorafgaand overleg met de Belastingdienst is in die gevallen aan te raden. Vervanging van roerende zaken (fornuis etc.) is niet aftrekbaar.
• Alleen de zogenaamde eigenaarskosten zijn aftrekbaar. Dus niet de kosten die in een verhuursituatie door de huurder worden gedragen. Voorbeelden van typische eigenaarskosten zijn: buitenschilderwerk, grotere reparaties, binnenschilderwerk en behangen voor zover dat het gevolg is van een restauratie aan de monumentale elementen. Ook de vervanging van een cv-ketel of elektrische bedrading is aftrekbaar.
• Ook advieskosten die verband houden met werkzaamheden die als aftrekbare kosten kwalificeren zijn aftrekbaar. Denk daarbij aan architectenkosten en de
Monumentenwacht.

Box 1 of Box 3?
Is het pand het hoofdverblijf van de eigenaar, dan valt het in box 1. Wanneer er sprake is van een tweede woning of een verhuurde woning dan vindt belastingheffing doorgaans plaats in box 3.

Box 1
• Het eigen woningforfait (af te leiden uit de WOZ waarde) wordt bijgeteld.
• Eventuele financieringsrente is aftrekbaar.
• Bepaalde onderhoudskosten (zie hierboven), lasten (premie opstalverzekering, gemeentelijke onroerendezaakbelasting, waterschapslasten die aan de eigenaar worden opgelegd, jaarbijdrage Monumentenwacht en contributie Bewoond Bewaard) en afschrijvingen (0,2025% van de WOZ-waarde met een maximum van € 2.025; bij een WOZ-waarde onder € 75.000 is het percentage lager) komen in aanmerking als UMP, onder aftrek van een drempel.
• De drempel is 0,8% van de WOZ-waarde.

Box 3
• Forfaitair wordt 4% van de waarde in het economische verkeer belast tegen een tarief van 30%, wat neerkomt op een jaarlijkse heffing van 1,2% van die waarde.
• Eventuele financieringsrente is niet aftrekbaar, maar de schuld komt in mindering op het totaal van de bezittingen.
• Alleen bepaalde onderhoudskosten zijn als UMP aftrekbaar, onder aftrek van de drempel. Lasten en afschrijvingen komen niet voor aftrek in aanmerking in box 3.
• De drempel in box 3 is 4% van de waarde in het economische verkeer.

Overige voorwaarden voor aftrek.

Lasten, afschrijvingen en onderhoudskosten mogen slechts afgetrokken worden in het jaar van feitelijke betaling (waaronder ook begrepen verrekening of omzetting in een rentedragende schuld). Verder moeten de lasten, afschrijvingen en onderhoudskosten ook daadwerkelijk ‘drukken’ op de eigenaar. Voor zover kosten worden gedekt door verzekeringsuitkering, een subsidie of een gift is geen aftrek toegestaan. Ten slotte, onderhoudskosten moeten ‘in redelijkheid’ zijn gemaakt, dus niet buitenproportioneel zijn.

Disclaimer.

Bovenstaande is een beperkt overzicht van algemene aard. Bewoond Bewaard aanvaardt geen aansprakelijkheid voor onjuistheden.

Provincies nemen voortaan het voortouw in de restauratie van rijksmonumenten. De feestelijke ondertekening van deze afspraak door staatsecretaris
Halbe Zijlstra en IPO-portefeuillehouder Elvira Sweet vond vandaag plaats in het rijksmonument Paviljoen Welgelegen te Haarlem.

Na een succesvolle pilot wordt de regierol in het restauratiebeleid nu structureel gedecentraliseerd van het rijk naar provincies. Voor dit doel stort het
rijk jaarlijks 20 miljoen in het provinciefonds. Provincies bepalen welke rijksmonumenten worden gerestaureerd en verbinden geldstromen van regionale
partners, waaronder gemeenten en particulieren. Door vraaggericht te werken en regionale verbindingen te leggen komt er landelijk aanzienlijk meer dan
20 miljoen beschikbaar voor restauratie.

De afgelopen drie jaar hebben de provincies via een pilot ervaring opgedaan met deze nieuwe werkwijze. IPO-Bestuurslid Elvira Sweet: “Onder regie van
provincies hebben partijen in de regio de rijksbijdrage voor restauratie meer dan verdrievoudigd. Beter dan het rijk kunnen provincies beoordelen welke
projecten voor de regio van vitaal belang zijn en welke partijen willen bijdragen aan de financiering. Dit is niet alleen goed voor de restauratie zelf, maar
geeft ook een impuls aan de regionale economie.”

Provincies zijn verheugd de regietaak nu structureel te kunnen oppakken. Dit doen zij in samenwerking met hun partners. Op lokaal en regionaal niveau
met gemeenten en particuliere organisaties. Op landelijk niveau zal nauw contact worden gezocht met de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en het
Nationaal Restauratiefonds.

Staatssecretaris Zijlstra: “Monumenten bieden een grote economische waarde, zoals werkgelegenheid voor de bouw. Ik ben blij dat de provincies nu het
voortouw nemen voor het beheer en onderhoud van monumenten, want vanuit hun perspectief kan het beste worden bekeken welke restauraties bij
kunnen dragen aan plaatselijke ontwikkelingen.”

Voor algemene vragen kunt u ook het IPO en het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap benaderen via onderstaande telefoonnummers.

Sander Hage
Communicatieadviseur
Interprovinciaal overleg (IPO)
070 – 888 12 18
06 – 28 90 12 18
shage@ipo.nl

Aicha Lubbinge
Woordvoerder staatssecretaris Zijlstra
Ministerie van OCW
070 – 412 28 59
06 – 15 03 84 01
a.j.lubbinge@minocw.nl

Koekfabriek – ook volgens Hoge Raad geen nieuwbouw

In de laatste nieuwsbrief hebben wij aandacht besteed aan de vraag of het ombouwen van een voormalige koekfabriek (Rijksmonument) tot tien appartementen gekwalificeerd moest worden als restauratie of nieuwbouw. Dat is van belang voor de aftrekbaarheid van de kosten. Het Hof had al geoordeeld dat de werkzaamheden weliswaar omvangrijk waren en de functie van de koekfabriek is gewijzigd, maar dat het gebouw nog steeds vereenzelvigd kan worden met de koekfabriek (de constructie van het gebouw was niet aangetast). De onderhoudskosten zijn derhalve fiscaal aftrekbaar.

De Hoge Raad heeft deze beslissing bevestigd. Daardoor is er weer iets duidelijker geworden over de vraag waar restauratie eindigt en nieuwbouw begint.

Een Kernpunt in de uitspraak is: Of in bouwkundig opzicht sprake is van restauratie van oudbouw of stichting van nieuwbouw wordt bepaald door de vraag of de constructie gewijzigd wordt. De constructie van een gebouw bestaat bouwkundig uit de fundamenten en de dragende delen. Zolang die constructie niet wordt aangetast is bouwkundig in beginsel reeds sprake van instandhouding van oudbouw en ontstaat er bij restauratie bouwkundig geen nieuwbouw.
Wordt de constructie aangetast dan is er bouwkundig sprake van sloop van oudbouw en eventueel vervanging door nieuwbouw.
Voor de volledige uitspraak van de Hoge Raad klik op link

Begin nog voor het einde van dit jaar aan de opknapbeurt voor uw monumentenpand om fiscaal voordeel te behalen. Vanaf 1 januari 2012 is nog maar 80% van de onderhouds-kosten aftrekbaar in de inkomstenbelasting. Als u nog voor het einde van het jaar onherroepelijke verplichtingen aangaat voor onderhoudskosten en de uitgaven voor 1 januari 2014 doet, kunt u op verzoek toch nog aftrek krijgen voor de volledige onderhoudskosten. Verder vervallen volgend jaar voor eigenaren van monumentenpanden de aftrek van vaste eigenaarslasten (zoals de premie voor de opstalverzekering) en de afschrijvingen.

Inhoud

• Voorwoord
• Bewoond Bewaard in de toekomst
• Verzekeringen hebben onderhoud nodig
• Belastingplan 2012: Aftrek onderhoudskosten beperkt tot 80%
• Juridische zaken
• Op weg naar energielabel A
• Funderingsproblematiek
• Verslag Algemene Ledenvergadering Gouda
• Vragen van leden: Bewoond Bewaard weet raad
• Uitnodiging Ledenexcursie Zaltbommel

Nieuwsbrief Bewoond Bewaard Najaar 2011

De website van monumenten.nl is volledig vernieuwd. Kijk snel op monumenten.nl

In het voorstel voor een wijziging van de Geefwet (bijlage bij Belastingplan 2012) is het volgende opgenomen met betrekking tot de beperking van de fiscale aftrek van onderhoudskosten van monumenteneigenaren:
‘De benodigde budgettaire ruimte ………. wordt gevonden door een reeds in de hiervoor genoemde Geefwetbrief aangekondigde aanpassing van de persoonsgebonden aftrek van uitgaven voor monumentenpanden. Hierbij is gekozen voor een vereenvoudiging van de regeling door het laten vervallen van de drempels in deze persoonsgebonden aftrekpost. Verder is beoogd evenwicht te creëren met de niet-monumenteneigenaren. Dit wordt gerealiseerd door voortaan nog slechts 80% van de onderhoudskosten aftrekbaar te laten zijn. Verder vervalt de mogelijkheid tot aftrek van de eigenaarslasten en afschrijvingen in het geheel. Met deze wijzigingen blijft de kern van de regeling overeind. Voor deze aanpassing is voorzien in overgangsrecht. Met deze schuif is een budgettair belang gemoeid van € 12 mln.’
Het door Bewoond Bewaard gesignaleerde punt uit de eerdere brief van de Staatssecretarissen is daarin geadresseerd. Door het schrappen van zowel de aftrek van vaste eigenaarslasten als het laten vervallen van de drempel is de gelijke behandeling met niet-monumenteneigenaren behouden gebleven. Het beperken van de onderhoudskosten tot 80% met als onderbouwing dat daardoor evenwicht wordt gecreëerd met niet-monumenteneigenaren snijdt echter geen hout. Ook tegen deze aftopping zullen wij ons verzetten, om te beginnen door een aanvulling op onze eerdere notitie aan de respectieve vaste kamercommissies te sturen.

Onderhoud van rijksmonumenten is duur, duurder dan dat van gewone huizen. Particuliere eigenaren besteden jaarlijks veel tijd en geld aan de instandhouding van hun monumentale woning. Rijksmonumenten bepalen het karakter van veel dorpen en steden. Het behoud van gebouwd cultureel erfgoed is dan ook een zaak van algemeen belang. Om de particuliere investeringen te stimuleren geeft de Rijksoverheid een steuntje in de rug in de vorm van fiscale aftrek van kosten voor restauratie en onderhoud die een bepaalde drempel te boven gaan. Kosten van verbetering (vaak bedoeld om het comfort te verhogen) zijn niet aftrekbaar.
In een brief van de staatssecretarissen van Justitie, Financiën en Cultuur van 21 juni jl. aan de Tweede Kamer over de plannen voor de Geefwet wordt, haast terloops, gemeld dat ter financiering van hun plannen € 25 miljoen wordt bezuinigd op de aftrekmogelijkheden voor particuliere eigenaren van rijksmonumenten. De staatssecretarissen stellen daarvoor twee ingrepen in de fiscale aftrek voor.
In de eerste plaats willen zij de aftrek schrappen van vaste eigenaarslasten. Deze lasten zijn – volgens de brief – voor eigenaren van rijksmonumenten niet anders dan voor overige eigenaren. Daarom zou er volgens hen geen reden zijn om deze aftrek in stand te houden. Met dit argument slaan de staatssecretarissen de plank echter mis.
Tot de wetswijziging in 1971, waarbij het huurwaardeforfait werd ingevoerd, werden de werkelijke netto inkomsten uit eigen woning (economische huurwaarde minus kosten) tot het belastbaar inkomen gerekend. Dat betekende een hoop (reken)werk voor zowel de belastingdienst als de eigenaren. Door de invoering van het huurwaardeforfait is dit systeem vereenvoudigd. Zowel de inkomsten (waarde van het woongenot) als de uitgaven (geschatte eigenaarslasten, waaronder vaste lasten zoals eigenaardeel WOZ belasting, verzekering, afschrijving en een bedrag voor onderhoud) worden vanaf dat moment forfaitair vastgesteld op een percentage van de waarde van de woning. Het saldo van deze berekening, het huurwaardeforfait, is belastbaar inkomen.
Het huurwaardeforfait geldt ook voor particuliere eigenaren van rijksmonumenten. Omdat de werkelijke eigenaarkosten van dergelijke panden de in het forfait verwerkte kosten veelal overtreffen, heeft de wetgever voor eigenaren/bewoners van monumenten een bijzondere regeling getroffen. Die regeling houdt in dat ook bij de eigenaar van een monumentenpand het huurwaardeforfait tot het belastbaar inkomen wordt gerekend, maar dat daarnaast de werkelijk gemaakte kosten voor onderhoud en restauratie boven een bepaald bedrag (de drempel) van het belastbaar inkomen mogen worden afgetrokken. Die drempel zorgt ervoor dat eigenaren van gewone huizen en monumentale panden gelijk worden behandeld. Immers: in het huurwaardeforfait is al rekening gehouden een forfaitair bedrag voor vaste lasten en onderhoud. De drempel zorgt ervoor dat dit wordt gecompenseerd. Zonder die drempel zouden de eigenaren van monumenten het bedrag aan eigenaarslasten dat voor gewone eigen woningen in het huurwaardeforfait in aanmerking wordt genomen tweemaal kunnen aftrekken.

De door de staatssecretarissen voorgestelde afschaffing van de aftrek van vaste eigenaarslasten voor eigenaren van monumenten onder handhaving van de drempel leidt daarentegen tot benadeling van de monumenteigenaren. Dat kan worden opgelost door de drempel te verlagen met een bedrag dat gelijk is aan de vaste eigenaarslasten waarmee in het huurwaardeforfait rekening wordt gehouden, maar dat lijkt niet de bedoeling van de staatssecretarissen te zijn.

In de brief wordt ook gesproken over het aanbrengen van een plafond. Waar dat plafond dan zou moeten komen te liggen wordt in het geheel niet duidelijk. Het aanbrengen van een plafond zal voor eigenaren die daarmee te maken krijgen reden kunnen zijn hun groot onderhoud op te knippen en over meerdere jaren te spreiden, zonder dat daarvoor een technische noodzaak is.

Zowel de beperking van de aftrekmogelijkheden als het invoeren van het plafond kan leiden tot achterwege laten van noodzakelijk herstel of onderhoud, eenvoudigweg omdat het te duur wordt voor de eigenaar of omdat men de hogere financiering niet meer rond krijgt. Beide aangekondigde maatregelen zijn onverstandig en in strijd met het algemeen belang, omdat daardoor het planmatig onderhoud van ons gebouwde cultureel erfgoed in gevaar komt.
Het is bovendien ook maar de vraag of de voorgestelde maatregelen de beoogde besparing van € 25 miljoen zullen opleveren. ‘Monumentenzorg loont’ staat letterlijk in de bijlage bij de brief aan de Eerste Kamer bij de beleidsbrief Modernisering Monumentenzorg in 2009. ‘Zo vloeit van iedere geïnvesteerde euro ca. 65 cent terug in de schatkist in de vorm van belastingopbrengsten en leidt elke subsidie-euro tot neveninvesteringen die 2,5 maal zo groot waren als het subsidiebedrag zelf’. De conclusie in deze bijlage is dan ook: elke geïnvesteerde euro verdient zichzelf terug.
De voorgenomen beperking van de fiscale aftrek is overigens niet de enige maatregel waarmee monumenteigenaren te maken krijgen. Per 1 oktober wordt het BTW tarief voor arbeidskosten verhoogd naar 19%. Weliswaar krijgen alle eigenaren van woningen ouder dan 2 jaar hiermee te maken, maar door de hogere onderhoudskosten treft deze maatregel de monumenteigenaren harder dan eigenaren van niet-monumenten. Verder is per 1 januari 2010 de vrijstelling van overdrachtsbelasting voor monumenten afgeschaft. Ten slotte heeft het huidige lotingssysteem voor subsidies op grond van het Besluit Rijkssubsidiering Instandhouding Monumenten (BRIM) ertoe geleid dat voor particulieren de kans om nog voor zo’n subsidie in aanmerking te komen in de praktijk bijzonder klein is geworden.
Om tot goede beleidsbeslissingen te kunnen komen is het nodig om naar het hele stelsel van financiering (fiscale aftrek, laagrentende leningen en subsidies) te kijken, met in gedachten de vraag: komt het geld daar terecht waar het ook terecht moet komen. Bij voorkeur niet uitsluitend te beantwoorden door beleidsmakers achter gesloten deuren, maar samen met professionals die in het veld werken en eigenaren/bewoners.

Nel Viersen
Voorzitter Bewoond Bewaard
September 2011

E: voorzitter@bewoondbewaard.nl
T: 0575 553615
M: 06 51518098

“Als je een monument zoekt, kijk dan om je heen.” Deze inscriptie vlakbij het graf van de Britse architect Sir Christopher Wren, is het motto van Wiki Loves Monuments 2011, de fotowedstrijd die Wikimedia Nederland in september voor de tweede keer organiseert. Doel van de fotowedstrijd is om zoveel mogelijk vrije foto’s van rijksmonumenten te verzamelen en beschikbaar te stellen op internet.

Iedereen met een fotocamera kan meedoen. Wiki Loves Monuments stelt een handige tool beschikbaar om een route langs nog niet gefotografeerde rijksmonumenten te plannen en geeft heldere uitleg hoe de foto’s te uploaden en vrij te geven voor gebruik.
Alle foto’s van rijksmonumenten die in september worden geüpload doen automatisch mee aan de fotowedstrijd. Er zijn prijzen voor de beste foto’s en voor de fotograaf die de mééste foto’s heeft geupload. Op 5 november 2011 vindt de prijsuitreiking plaats tijdens de Wikimedia Conferentie Nederland.
In de maand september zijn er diverse gelegenheden om te gaan fotograferen. Op 10 en 11 september zijn de Open Monumentendagen. Wiki Loves Monuments organiseert ‘Wiki Takes …’ waarbij men zich kan aanmelden om samen met een groep in een stad alle nog niet gefotografeerde rijksmonumenten te fotograferen.
Enkele cijfers over Wiki Loves Monuments 2010: in één maand tijd werden 12.500 foto’s van 8.000 rijksmonumenten op het internet vrijgegeven. Het grootste aantal foto’s door één persoon gemaakt bedroeg 1.371. Het succesvolle evenement, dat in 2010 voor het eerst gehouden werd, vindt na één jaar navolging in 15 Europese landen.

Voor aankondigingen en meer informatie, kijk op www.wikilovesmonuments.nl

De jury, waaronder Hans Aarsman, verkoos de foto van rijksmonument nummer 6190 aan de Vijzelstraat 31 in Amsterdam van Rudolphous tot de beste.
CC BY-SA 3.0 Rudolphous

Inhoud

• Van de Voorzitter
• Fiscale aftrek
• Verslag Algemene Ledenvergadering 2010 Amsterdam
• Brief aan de FIM
• Oog voor detail: Gevelankers
• Vragen van Leden; Bewoond Bewaard weet raad
• Uitnodiging Ledenexcursie Middelburg
• Sfeerverslag Ledenexcursie Vorden
• Nieuwe ontwikkelingen

Klik hier om de nieuwsbrief te downloaden (PDF)

De Bewoond Bewaard nieuwsbrief van voorjaar 2011 is verschenen.

Inhoud

• Voorwoord
• Moddergat, een vissersdorp met historie
• De rol van het Restauratiefonds
• Gewoon onderhoud vergunningvrij?
• Ledenexcursie herfst 2011
• Algemene ledenvergadering 4 juni 2011 te Gouda
• Agenda van de Algemene Ledenvergadering 4 juni 2011
• Jaarrekening 2010 en begroting 2011
• Welkom bij de Sint Janskerk te Gouda!
• Het Europees Erfgoedlabel
• De website van Bewoond Bewaard
• Bewoond Bewaard weet raad
• Foto impressie van de Ledenexcursie naar Middelburg november 2010

Klik hier om de nieuwsbrief te downloaden (PDF)

Op 22 juni heeft Staatssecretaris Zijlstra het eerste exemplaar van Monumentaal Wonen aan een bewoner uitgereikt. ‘Monumentaal Wonen’ richt zich uitsluitend op eigenaren van rijksmonumenten.

De restauratie van een monument wordt vaak ervaren als een ingewikkeld proces, waarbij u met verschillende partijen te maken krijgt. Het Restauratiefonds en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed signaleert een grote behoefte aan informatie, bij u als monumenteigenaar.

Om te voorkomen dat u ‘het wiel telkens opnieuw moet uitvinden’ of dat de beschikbare informatie versnipperd wordt aangeboden, is de informatieve gids ‘Monumentaal wonen’ ontwikkeld.

Dit informatiepakket maakt u kort en bondig wegwijs in de wereld van monumentzorg en geeft essentiële informatie over de aanschaf, restauratie en het behoud van rijksmonumenten en de financiering daarvan. U krijgt hiermee inzicht in wat het betekent om een monument te hebben en te onderhouden, welke relevante organisaties er zijn, wat deze voor u kunnen betekenen bij wie u terecht kunt voor bepaalde zaken. Voor specifieke en gedetailleerde informatie verwijst de gids door naar relevante informatiebronnen, websites en instanties.
Aan deze publicatie verleenden ook de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG), Federatie Grote Monumentgemeenten en de Belastingdienst hun medewerking. Alle relevante informatie van deze organisaties is nu gebundeld beschikbaar.

De gids is er in 3 uitvoeringen: luxe, eenvoudig en digitaal. Over een aantal maanden wordt bekeken met welke vorm men doorgaat, afhankelijk van de reacties van de doelgroep.

De gids kan worden besteld of gedownload. Zie: http://www.monumenten.nl/site/nl-nl/Themas/Informatiepakket+Monumentaal+wonen.htm

Bron: monumenten.nl

link

In de NRC van 24 januari 2011 staat een interessant artikel van Koos Steehouwer met als titel ‘Monumentaal gebouw gaat straks de puincontainer in.”

Op basis van de huidige wetgeving is ‘voor iedere spijker die je bij een monument in de muur slaat’ een vergunning nodig. Er ligt nu een voorstel om voor het gewone onderhoud de vergunning plicht op te heffen. Daarmee is dan ook meteen de beschermende werking voor het cultuurgoed die deze vergunningplicht had verdwenen.

De regering gaat ervan uit dat monumenten eigenaren zo trots zijn op hun monument dat ze geen monumentale elementen zullen verwijderen of wijzigen. Of alle eigenaren zo ‘betrouwbaar’ zijn is echter maar de vraag. Als het zo uitkomt kan de grens tussen regulier onderhoud en een sluipenderwijze onttakeling van het monument heel makkelijk een stukje verlegd worden.

Minder vergunningsplicht is misschien goed nieuws voor de eigenaar, maar het is zeker niet in het belang van de te koesteren monumentale elementen in en achter de gevel.

Artikel NRC
Besluit

Monumentengemeenten reageren

Monumentengemeenten zijn voorstander van minder vergunningen, maar vrezen dat de door de staatssecretaris voorgestelde wijzigingen van de Monumentenwet ‘de intentie van de MoMo onderuit halen’. Zie voor hun bezwaren en aanbevelingen brief FGM

Inhoud

Algemeen
• Voorwoord
Nieuws
• Bouwhistorisch vooronderzoek bij rijksmonumenten en beschermd gezicht
• Archeologie in bestemmingsplannen
• Programma’s van eisen archeologisch onderzoek
• Deskundigheid toezichthouders monumenten
• Publicaties
• Erfgoedinspectie in het nieuws

Adresgegevens

Erfgoedinspectie (IPC 3500)
Postbus 16478 2500 BL Den Haag

T 070-4124012 F 070-4124014

E-mail info@erfgoedinspectie.nl
Website www.erfgoedinspectie.nl

Bewoners van monumenten worden momenteel (weer) benaderd om deel te nemen aan een collectieve gerechtelijke procedure. Het doel van deze actie is om in het verleden betaalde overdrachtsbelasting bij monumenten terug te vorderen van de belastingsdienst. Geïnteresseerden worden opgeroepen hiertoe een niet onaanzienlijke financiële bijdrage te storten.

Het bestuur van Bewoond Bewaard adviseert U om aan dit soort oproepen tot deelname GEEN gehoor te geven..

Ons bestuurslid juridische zaken, Mr. A.J.F. de Jager (van Till advocaten tr Amsterdam) is van mening dat de aangekondigde procedure geen enkele kans van slagen heeft. Aldus dient het investeren in een dergelijke procedure te worden gekwalificeerd als “Goed geld naar kwaad geld brengen”.

Voor meer informatie kunt u -tijdens kantooruren- telefonisch contact opnemen met Mr. de Jager via 020 - 4700177. Overige contactmogelijkheden vindt u op de Bewoond Bewaard contactpagina.

Aanvullende informatie over dit onderwerp:
Financieel Dagblad van 08 januari 2011 :

De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed krijgt de laatste tijd veel vragen van eigenaren van rijksmonumenten die een mailing hebben ontvangen van (…) Het wil tegen betaling van een ‘donatie’ – en bij succes een bepaald percentage van het terugontvangen bedrag – een procedure aanspannen tegen de Staat der Nederlanden om de bij de aanschaf van een rijksmonument betaalde overdrachtsbelasting terug te krijgen. De Rijksdienst wil benadrukken dat hij deze actie niet ondersteunt en niet kan adviseren of het verstandig is u hiervoor aan te melden.

Omschrijving:
Het vrijstaande huis staat op een hoek in de oude dorpskern van de voormalige vestingplaats Nieuweschans.

Het in vroeger tijden uit twee huizen bestaande pand, is nu een volledig gerestaureerde en gemoderniseerde ruime woning met authentieke details en hedendaags comfort. De inpandige galerie is geschikt voor vele doeleinden. Achter het huis bevindt zich de zonnige tuin van ca 150 m².

Meer informatie:

http://www.wittewoningmakelaars.nl

en op funda:
http://www.funda.nl

Ga dan op zaterdag 15 JANUARI zelf naar Amersfoort om uw aanvraag in te dienen.
Dat is het advies dat de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) gaf op een voorlichtingsbijeenkomst op 1 december jl. Op 15 januari 2011 begint de termijn voor het aanvragen van de subsidie. Het beschikbare bedrag is niet voldoende om alle aanvragen te honoreren en wie het eerst komt, het eerst maalt. Op is op. Daarom is de verwachting dat, praktisch gesproken, de eerste dag van de termijn ook wel eens de laatste zou kunnen zijn, al eindigt de termijn formeel op 31 augustus 2011.

Het kantoor van de RCE in Amersfoort heeft geen postbus. Dat is lastig, aangezien 15 januari 2011 op een zaterdag valt. De oplossing is de volgende: voor het indienen van BRIM subsidieaanvragen is het kantoor van de RCE in Amersfoort op zaterdag 15 januari 2011 van 9.00 – 14.00 uur geopend. Voor meer informatie over het indienen van een subsidieaanvraag verwijzen wij u naar een mededeling van de RCE d.d. 2 december 2010 http://www.cultureelerfgoed.nl

Wanneer op 15 januari 2011 inderdaad al meer aanvragen worden ingediend dan er subsidie is, vindt een loting plaats, waarbij alleen diegenen die hun aanvraag op die eerste dag hebben ingediend kunnen meedoen.

Alleen aanvragen die volgens de RCE ‘compleet en beoordeelbaar’ zijn doen mee aan de loting. Wanneer de aanvraag niet aan die eisen voldoet, kunt u deze wel aanvullen. Als datum van ontvangst geldt dan echter de datum waarop de aangevulde aanvraag is ontvangen door de RCE. U loopt dan een substantieel risico dat op die latere datum het plafond van het budget voor 2011 al is bereikt en u geen kans meer maakt op een BRIM subsidie.

Volgens de RCE was in 2009 van de ingediende aanvragen 50% niet compleet en/of beoordeelbaar. Een goede en zorgvuldige voorbereiding is dan ook aan te raden. De kosten van een externe adviseur zijn subsidiabel, maar daar heeft u alleen iets aan wanneer ook daadwerkelijk een subsidie aan u wordt toegekend.
De RCE vraagt ook om de begroting digitaal (op cd-rom of USB-stick) in te leveren. Dat scheelt hen weer een hoop werk.

Voor informatie over het BRIM (aanvraagformulieren, toelichting etc.) verwijzen wij u naar de website van de RCE.

MoMo Nieuws praat u bij over de Modernisering Monumentenzorg. Deze nieuwsbrief verschijnt elk kwartaal, zie http://www.cultureelerfgoed.nl/Momo_nb/index.html

De Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) is op 1 oktober 2010 ingevoerd. De wet bundelt 25 bestaande vergunning- en toestemmingsstelsels. Al die stelsels hebben te maken met ingrepen in de leefomgeving, zoals wonen, monumenten, ruimte en milieu.

Door deze bundeling hoeft men niet langer voor hetzelfde project meerdere vergunningen aan te vragen, maar kan men volstaan met één omgevingsvergunning. De aanvrager krijgt in één keer bericht over alle verschillende aspecten binnen zijn omgevingsvergunning.

Bekijk de site www.omgevingsloketonline.nl hierop staat een handige vergunningen check en de mogelijkheid tot digitaal indienen van de aanvraag.

U bent altijd vergunningplichtig in het geval van een monument. Ook voor regulier onderhoud. Neem contact op met de gemeente om tijdens een vooroverleg uw plannen te bespreken. Dan kan de gemeente uw aanvraag beter behandelen. Regelmatig moet een aanvrager nog extra informatie aanleveren, zoals bouwhistorische onderzoeken. Als deze onderzoeken nog moeten worden uitgevoerd na indiening van de aanvraag, wordt de doorlooptijd langer.

Deze uitgaven voor monumentenpanden kwalificeren thans als persoonsgebonden aftrekpost, mits aan de gestelde voorwaarden wordt voldaan. Eén van de voorwaarden is dat het pand als eigen woning kan worden aangemerkt.

Op Prinsjesdag is al aangekondigd dat deze aftrekpost wordt verruimd. Het voorstel is nu bij de 2e kamer ingediend. 
De aftrek moet in de toekomst ook gaan gelden voor:

• de eigen woning die leegstaat in afwachting van verkoop
• de woning die in het kader van de echtscheiding nog twee jaar kwalificeert als eigen woning
• de eigen woning die wordt aangehouden tijdens een verblijf in een AWBZ-instelling
• de eigen woning die wordt aangehouden gedurende een tijdelijk verblijf elders.

De internet encyclopedie Wikipedia heeft ter gelegenheid van open monumentendag 2010 een prachtige monumentenrubriek geopend.

Per gemeente in Nederland zijn alle rijksmonumenten met enkele kerngegevens zoals functie, bouwjaar, adres en monumentennummer vermeld.

Het mooie is nu dat er ook foto’s aan zijn toegevoegd. Die zijn er echter nog niet van alle monumenten, daarom is in de maand september 2010 het project Wiki loves monuments een wedstrijd georganiseerd waarin ieder foto’s van monumenten kan inzenden.

Dat is een leuke kans voor ons om onze eigen monumenten in beeld te brengen.

Zie voor informatie de volgende sites:

http://wikilovesmonuments.nl/

http://nl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Wikiproject/Erfgoed/Nederlandse_Erfgoed_Inventarisatie/