"BuildGreenSL"

GoGreenLK - Eco Friendly Products and Services Web Directory හඳුන්වාදීම

2020-01-27T02:34:00.000-08:00

ආයුබෝවන්!.

GoGreenLK - Eco Friendly Products and Services Web Directory

වෙබ් අඩවිය හඳුන්වා දෙන්නයි හදන්නෙ.

මෙම අඩවියේ පළ කෙරෙනු ලබන්නේ
1. “පරිසර හිතකාමී” ලෙස වර්ග කරනු ලබන, පරිසරයට හානිදායක භාණ්ඩයකට ආදේශකයක් ලෙස භාවිතා කළ හැකි “පරිසර හිතකාමී නිෂ්පාදන".
2. "පරිසර හිතකාමී" සේවාවන් (ප්‍රතිචක්‍රීකරණ ආයතන, පරිසරයට හානිකර දේ එකතු කරන ආයතන)

නිෂ්පාදකයින්ට/සේවා ලබා දෙන්නන්ට
ඉතින් ඔබත් පරිසර හිතකාමී නිෂ්පාදනයක් කරනවා නම් හෝ පරිසර හිතකාමී සේවාවක් ලබා දෙනවා නම් මෙම වෙබ් අඩවිය තුළ ඔබගේ භාණ්ඩ(ය) හා සේවාවන් නොමිලේ ලැයිස්තුගත කරන්නට පුළුවන්.

පාරිභෝගියින්ට
මෙම වෙබ් අඩවිය හරහා ඔබට පුළුවන් පරිසර හිතකාමී නිෂ්පාදන හා සේවා පිළිබඳ සොයා බලන්නට, එම නිෂ්පාදකයින් හා සේවා ලබා දෙන්නන් සෘජුවම සම්බන්ධ වීමට හා එම නිෂ්පාදන හා සේවා ඔබ වෙත ලබා ගැනීමට. (වෙබ් අඩවියට කිසිදු ගෙවීමක් සිදු කිරීමට අවශ්‍ය වෙන්නේ නෑ.)

සියළුම දෙනාට
හරිත පුරුදු, පරිසර දූෂණය, පරිසර හිතකාමී වෙන හැටි සම්බන්ධ අධ්‍යාපනික ලිපි, අඩවියේ බ්ලොග් පිටුව හරහා හා ඊ මේල් හරහා බෙදා හැරෙනවා. ඒ නිසා වෙබ් අඩවියේ Newsletter එකටත් Subscribe වෙන්න ආරාධනා කරනවා.

වෙබ් අඩවිය : www.GoGreenLK.com

ඔබගේ නිෂ්පාදන Web Directory එකට ඇතුළු කරගන්නා ආකාරය:
https://gogreenlk.com/how-to-add-your-business-on-gogreenlk/

Web Directory එක බලන්න.
https://gogreenlk.com/listings/

"Go Green with GOGREENLK."

ප්ලාස්ටික් වලින් සිදුවන පරිසර දූෂණය ගැන ඔබ නොදත් කරුණු

2019-02-14T07:40:00.000-08:00

ප්ලාස්ටික්!!!

වර්ෂ 1907දී "බේක්ලයිට්" සොයා ගැනීමත් එක්ක ආරම්භ උනු ප්ලාස්ටික් නිෂ්පාදනය අද අති විශාල කර්මාන්තයක්.

අපිට ප්ලාස්ටික් නැතිව ජීවත් වෙන්න බැරි තත්වයක් වගේ දැන් උදා වෙලා තියෙන්නෙ!
ඒ වගේ නේද?
ඔබ දැන් ඉන්න තැන ඉඳන් වටයක් ඔලුව කරකවල බලන්න. ඇත්ත නේද?
ඔබ වටේ දැන් තියෙන දේවල් වලින් ප්ලාස්ටික් නැති දේවල් කීයෙන් කීයද තියෙන්නෙ???

කෝප්ප, පිඟන්, බෝතල්, පෑන්, ෆෝන්, පරිගණක කොටස්, පුටු, මේස, අසුරන, කොතරම් දේවල්ද!!!

ඉතින් ඔහොම තියෙනකොට මේ ප්ලාස්ටික් වලින් පරිසර දූෂණයක් සිදු වන එකත් අනිවාර්යයි නේද?

ප්ලාස්ටික් හරියට වසංගත රෝගයක් වගේ. අපි හැමෝම ඒකට ගොදුරු වෙලා

ලොකුම ප්‍රශ්නය තමයි. මේ එකතු වන ප්ලාස්ටික් කසළ යන්නේ කොහාටද???

පොඩි කොටසක් ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කරනකොට, විශාලම කොටස යන්නෙ කසළ ගොඩට. Landfill වලට. සමහරක් ප්ලාස්ටික් කෙලින්ම නිවසෙන් එලියට විසි කරන අයත් ඉන්නව.

මේ කසල වලින් කොටසක් ජල මූලාශ්‍ර වලටත් එකතු වනවා. ඒවා ගංගා දිගේ සාගරයට එකතු වනවා. ඉන්දියන් සාගරයේත්, මෙසේ එකතු වූ ප්ලාස්ටික් අප ද්‍රව්‍ය විශාල ප්‍රමාණයක් තිබෙනවා.

ඉතා කුඩා ප්ලාස්ටික් කොටස් (ඇට වැනි) සමහර ද්‍රව්‍ය වල තිබෙනවා. උදා: දන්තාලේප, ස්ක්‍රබ් වර්ග (මූණෙ ගානකොට ඇට ඇට වගේ දැන්නෙන්නෙ ඒව. ගෑණු ළමයින්ට තමා ඉතින් මේ අත්දැකීම තියෙන්නෙ වැඩිපුර)

ඒව පරිසරයට හානියක් නොකළත්, මිනිස් සෞඛ්‍යයට නම් හානියක් සිදු කරනවා.

ප්‍රධානම ගැටළුව වෙන්නේ, ප්ලාස්ටික් ඉක්මනින් දිරපත් නොවීමයි. ප්ලාස්ටික් වල සිදු වන්නේ කොටස් වලට කැඩී යාම පමණයි. දිරාපත් වීමට ඉතා විශාල කාලයක් ගත වනවා.

ඉතින් ප්ලාස්ටික් වලින් සිදුවන පරිසර දූෂණය ගැන එතරම් නොදත් කරුණු ටිකක් අපි කතා කරමු.

ගිය සියවසට සාපේක්ෂව කිහිප ගුණයකින් වැඩි ප්ලාස්ටික් ප්‍රමාණයක් පසුගිය ශතකය තුළදී අපි නිෂ්පාදනය කරල තිබෙනවා.

වසරක් තුළ ප්ලාස්ටික් ටොන් ගණනක් මුහුදට එකතු වෙනවා. වසරකට මෙට්‍රික් ටොන් මිලියන 8ක ප්ලාස්ටික් අපද්‍රව්‍ය සාගර ජලයට එකතු වනවා යයි ගණන් බලා තිබෙනවා. 2025 වන විට මෙය දෙගුණයක් වේ යැයි අනුමාන කෙරෙනවා.

අපි භාවිතා කරන ප්ලාස්ටික් වලින් 50%ක්ම එක් වරක් භාවිතා කර කසළ ලෙස බැහැර වෙනවා. නමුත් ඒ ප්ලාස්ටික් කිහිප වතාවක් භාවිතා කල හැකිව තුබුණා පමණක් නොව කිහිප වතාවක්ම ප්‍රතිචක්‍රීයකරණයද කළ හැකිව තිබුනා.

දැනට ඉවතලන ප්ලාස්ටික් බෑග් වලින් 5%ක වගේ ඉතා කුඩා ප්‍රමාණයක් තමයි ප්‍රතිචක්‍රීකරණය වන්නෙ. ඉතිරි 95% ම කසළ ලෙස පරිසරයට මුදා හැරෙන අතර ඒවා තුළ මිනිස් හා සත්ත්ව ශරීරයන්ට විශ සහිත වන රසායනික මුදා හරින ප්ලාස්ටික් වර්ග බොහොමයක් තිබෙනවා.

ලංකාවට අදාල දත්ත හිඟ උනත්, ඇමරිකානුවන් සම්බන්ධ දත්ත අනුව, සාමාන්‍ය ඇමරිකානුවෙක් වසරකට ප්ලාස්ටික් කිලෝ ග්‍රෑම් 400-500ක් පමණ ප්‍රමාණයක් කසළ ලෙස පරිසරයට එකතු කරනවා. (ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ 2017 වසරේ ගණනය කරන ලද ජනගහණය මිලියන 326ක්.)

අපි පරිසරයට එකතු කරන මුළු කසළ ප්‍රමාණයෙන් 10%ක් පමණ ප්ලාස්ටික් අපද්‍රව්‍ය වනවා. අපි මේව එකතු කරන්නෙ අපගේ වටපිටාවට හෝ ජලයට වෙන්න පුළුවන්. මේ ප්ලාස්ටික් වලින් සමහරක් ඉතා සෙමෙන් දිරා යන විට සමහරක් කවදාවත් දිරා යන්නේ නෑ.

ඔබ දන්නවාද? 2016 වසරේදී ලෝකය පුරා ප්ලාස්ටික් බෝතල් බිලියන 480ක් විකිණිලා තිබෙනවා. ඒවායින් බිලියන 110ක් නිෂ්පාදනය කරල තිබෙන්නේ කොකා කෝලා සමාගම විසිනුයි.

ලංකාව තුළ එතරම්ම නොවුවත්, ඇමරිකාව විසින් පමණක් වසරකට ප්ලාස්ටික් බෝතල් බිලියන 35ක් කසළ ලෙස බැහැර කරනවා. බෝතල් කළ පානීය ජලය ඉතා පහසුවෙන් මිලට ගැනීමට හැකි වීමයි මේකට හේතුව. මේ බෝතල් පහසුවෙන්ම ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කළ හැකි වුවත් එය සිදු වෙන්නේ ඉතාම අඩු මට්ටමකින්.

ඔබ දන්නවාද? ප්ලාස්ටික් තුළ අඩංගු BPA (Bisphenol A) හා Poly Chlorinated biphenyl (PCB) කියන රසායනිකයන් අපගේ ශරීරයට අවශෝෂණය කර ගත හැකි බව? මේ රසායනිකය, ප්ලාස්ටික් බෝතල්, ප්ලාස්ටික් ක්‍රීඩා උපාංග, සීඩී තැටි, එපොක්සි රෙසින් යොදන ලද ජල නල වල, ප්ලාස්ටික් ආලේපනය කරන ලද ආහාර/බීම දවටන/කෑන් වල, බිල් ප්‍රින්ට් කරන thermal papers වල තියෙනව. මේව යම් යම් ප්‍රමාණ වලින් අපේ ශරීරයට උරා ගන්න හැකියාවක් තියෙනව. ඒ හරහා ශරීරයේ හෝමෝන ක්‍රියාකාරිත්වය වෙනස් වීම් හරහා විවිධ සෞඛ්‍යමය ගැටළු ඇති වෙන්න පුළුවන්. \

දැනට මේ ලෝකයේ නිෂ්පාදනය කර තිබෙන ප්ලාස්ටික් වලින් 97%ක්ම තවමත් ඒ නිෂ්පාදිත ආකාරයෙන්ම හෝ පොඩි වෙනසක් සහිතව පරිසරයේම පවතිනවා. කුඩා ප්‍රමාණයක් incinerate කළත් වැඩි ප්‍රමාණයක් එහෙමම තියෙනව.

ප්ලාස්ටික් කිව්වම ලොකු බෝතල්, බෑග්, උපකරණ විතරක්ම නෙමෙයි තියෙන්නෙ. ඉතා කුඩා ප්‍රමාණයේ ප්ලාස්ටික් අපද්‍රව්‍යත් පරිසරය තුළ තිබෙනවා. පරිසරය තුළ, විශේෂයෙන්ම ජලයේ, ක්ෂුද්‍ර ප්‍රමාණයේ (මිලිමීටර් කිහිපයක සිට මයික්‍රොමීටර් කිහිපයක දිගක් ඇති) ප්ලාස්ටික් කොටස් මිශ්‍ර වෙලා තිබෙනවා. මේව මිනිස් හා සත්ත්ව ශරීර තුළට පහසුවෙන්ම ඇතුළු වී, ශරීර තුළ එකතු වී, විවිධ සෞඛ්‍ය අවදානම් ඇති කිරීමේ හැකියාවක් පවතිනවා.

මෙසේ ප්ලාස්ටික් ශරීර ගත වීම නිසා වසරක් තුළ සාගර ආශ්‍රිත පක්ෂීන් මිලියනයකට අධික ප්‍රමාණයකුත්, සාගර ජීවින් 100,000කට අධික ප්‍රමාණයකුත් මිය යනවා.

Plastic නිසා කුඩා කාලයේදීම කරදරයට ලක්වූ කැස්බෑවෙක්.

පොලිතින් නිසා මුව ආවරණය වී කුසගින්නේ මියැදුනු කැස්බෑවෙක්

ප්ලාස්ටික් ආහාරයට ගැනීම නිසා මියගිය මුහුදු පක්ෂියෙකුගේ බඩ තුළ තිබූ දේ

සාගරයේ ඇති කසළ වලින් 90%කටම වග කියන්නේ ප්ලාස්ටික් අපද්‍රව්‍යයන්. ඒ ප්‍රමාණය

සාගර වර්ග කිලෝමීටරයකට ප්ලස්ටික් කොටස් 18,000-20,000ක් පමණ වනවා.

සාගර ජලයට එකතු වන ප්ලාස්ටික් ප්‍රමාණ

ප්ලාස්ටික් පහසුවෙන් දිරා යන අපද්‍රව්‍යයක් නොවන නිසා ඒවා පරිසරය තුළ වසර සිය ගණනක් නොනැසී පවතිනවා වගේම ඒ හරහා විවිධ සෞඛ්‍ය අවදානම් ඇති කරනවා. සමහර ප්ලාස්ටික් එසේම පවතින අතර සමහර ප්ලාස්ටික් කුඩා කොටස් වලට කැඩී ගියත් නොදිරා පවතිනවා. මේ කුඩා කොටස් වලට දිරා යාමට වසර 500-1000ක් වගේ ගත විය හැකියි. නමුත් මේ දිරා යාමක් නොවෙයි. කුඩා කොටස් වලට කැඩී යන ප්ලාස්ටික්, ප්ලාස්ටික් ලෙසම පරිසරය දූෂණය කරනවා.

විවිධ අපද්‍රව්‍ය දිරායාමට ගත වන කාලය

ප්ලාස්ටික් බෝතල් නිෂ්පාදනය සඳහා පමණක්, වසරකට ජලය ලීටර් බිලියන 320ක් පමණ අවශ්‍ය වනවා.

සමහර රටවල් දැනටමත් ප්ලාස්ටික්, පොලිතින් තහනම් කර හෝ සීමිත කිරීම් සිදු කර තිබෙනවා. ඕස්ට්‍රේලියාව, අයර්ලන්තය, බන්ග්ලාදේශය, චීනය, ඉන්දියාව එසේ සිදු කර ඇති රටවල් කිහිපයක්.

ඉතින් මේ ඉහත කියවුනේ, ප්ලාස්ටික් වලින් සිදු වන විනාශයෙන් සුළු ප්‍රමාණයක් පමණයි. මෙතන නොකියවුනු තවත් විශාල කරුණු රාශියක් ප්ලාස්ටික් වලින් සිදුවන හානිය ගැන තිබෙනවා.

අපිට මොනවද කරන්න පුළුවන්???

අපි දැන් යම් ආකාරයකට දන්නව ප්ලාස්ටික් වල හානිය කෙතරම්ද, ප්ලාස්ටික් වලින් මිනිසුන්ට/සතුන්ට වන හානි මොනවද කියල. ඉතින් මේ හානිය දශමයකින්වත් අඩු කරගන්න අපිටත් දෙයක් කරන්න පුළුවන් නම් කොතරම් හොඳද නේද?

කණ්ඩායම් එකතු වෙලා හිතන්න, දේවල් කරන්න පුළුවන්, නමුත් ඊටත් වඩා පහසුයි තනි තනිවම දේවල් හිතල සිදු කරන එක. ඒක අපි හැමෝටම පුළුවන්.

ඉතින් ඔබත් අදම අරඹන්න.

ඉතා සුළු දේකින් හෝ ප්ලාස්ටික් වලින් වන විනාශය අඩු කරන්න සහය දෙන්න ආරම්භ කරන්න.

එක් පොලිතින් බෑගයක් තවත් වරක් භාවිතා කිරීම වගේ සුළු දේකින් පවා ඔබට මේ දේට සහභාගි වෙන්න පුළුවන්.

ප. ලි:

මේ වසරේ මැද භාගය වන විට Sri Lanka Green Building Council මූලිකත්වයෙන් සාගර වෙරළ පිරිසිදු කිරීමේ ව්‍යාපෘතියක් සිදු කරන්න සැලසුම් කරගෙන සිටිනවා. ඔබටත් පුළුවන් ඊට එකතු වෙලා පරිසර දූෂණය අවම කිරීමට මේ සිදු කරන්න සැරසෙන සද්කාර්යයට සහය දෙන්න.

Sri Lanka NEXT - නීල හරිත යුගයක් කරා 2017 හා ජනාධිපති පරිසර සම්මාන උළෙල

2017-10-17T00:12:00.002-07:00

"ජනාධිපති පරිසර සම්මාන උළෙල" අද BMICH හිදී, ජනපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මැතිතුමාගේ සහභාගිත්වයෙන් පසුගියදා (2017.10.16) පැවැත්වුනා. මෙය "Sri Lanka NEXT" වැඩසටහන සමඟ පැවැත්වූවක්.

විවිධ ක්ෂේත්‍ර වල ආයතන රැසක් මෙහිදී, කුසලතා, ලෝකඩ, රිදී හා රන් පදක්කම් ලබා ගත්තා.

මෙය පරිසර සංරක්ෂණය, තිරසාර සංවර්ධනය, වැනි දේ පිළිබඳව ප්‍රජාව හා ආයතන තුළ පෙළඹවීමක් ඇති කිරීමට ඉතා හොඳ වටපිටාවක් සලසනවා.

ඡායාරූප කිහිපයක්

මෙම උළෙලේදී රසායනික නිෂ්පාදන අංශයෙන් රන් පදක්කම හිමි කරගත් EB Creasy Personal Care Products ආයතනයේ කම්හල් කළමණාකාර සරත් මහතා පැවසුවේ මෙය ඉතා හොඳ නැඹුරුවක් බවයි. ඒ සමභම, Green Building Council of Sri Lanka ආයතනය හරහා ලබා දෙන National Green Rating System හි Platinum Award හිමිකාර සමාගමක් ලෙස, මෙම සම්මානය ලබා ගැනීම ඉතා පහසු වූ වගත් ඔහු සඳහන් කළා,

මේ උළෙලට සමගාමීව, විවිධ ආයතන මගින් ඔවුන්ගේ නිෂ්පාදන ප්‍රදර්ශනය කරන ප්‍රදර්ශන කුටි ගණනාවකුත් පැවතුනා. ඒවා සම්පූර්ණයෙන්ම, හානිකර පොලිතින් භාවිතය අවම කිරීම සම්බන්ධ දේ වලින් පිරී තිබුණා. ජෛව හායනය වන පොලිතින්, කොලපත්, කෙසෙල් කොළ ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන, පන්/වේවැල් වලින් නිෂ්පාදිත බෑග්, බහාලුම් මේවා අතර ප්‍රධාන උනා.

ඡායාරූප කිහිපයක්

නිවසේ කසළ අවම කරගනිමු

2017-07-08T01:42:00.001-07:00

කසළ, මාසයකට දෙකකට ඉහත ලංකාවම හොල්ලපු මාතෘකාවක්.

ඉතින් ඔබගේම හා සියළු දෙනාගේ යහපත තකා ඔබ නිවසෙන් හෝ සේවා ස්ථානයෙන් එකතු වන කැළි කසළ පොඩි ප්‍රමාණයක් හරි අඩු කරන්නට කිසියම්ම හෝ අලුත් දෙයක්, වෙනසක් සිදු කළාද?

එසේ කළා නම් ඔබත් යහපත් පුරවැසියෙක්.

ඉතින් පරිසරයට මුදා හැරෙන කසළ යම් තරමකින් අවම කරන්නට අපට සිදු කළ හැකි සරළ දේවල් ටිකක් ගැන සාකච්ඡා කරමු.

ප්‍රතිචක්‍රීකරණයේ හරය තේරුම් ගන්න.

සංකීර්ණ සංකේත, වෙන් කිරීමේ උපක්‍රම ගැන හිතන්නෙ නැතිව සරළව ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කියන දේ තේරුම් ගන්න. ඔබ භාවිතා කරන දෙයක් යළිත් එයම හෝ වෙනත් ආකාරයකට භාවිතා කිරීමට උත්සාහ කරන්න. එය කසළ ගොඩකට යන්න තිබෙන කාලය හැකි තරම් දිගු කරන්න.

ප්ලාස්ටික්, පොලිතින් අසුරන භාවිතය අවම කරන්න

කසළ අවම කිරීමට ඕනෑම් තැනකදී කළ හැකි පහසුම සරළම දෙයක් තමයි ප්ලාස්ටික්/පොලිතින් අසුරන භාවිතය අවම කරන එක. නැවත භාවිතා කළ හැකි අසුරන, බෑග්, රෙදි බෑග් භාවිත කිරීම හරහා ඔබට හැකියාව ලැබෙනවා නොදිරන කසළ ප්‍රමාණය ඉතා ඉහළ ප්‍රමාණයකින් අවම කරන්නට.

ඇයි ඔබට බැරි වෙළඳසැළට යන විට රෙදි වලින් නිමවූ ලස්සන බෑගයක් රැගෙන යන්නට?

පුළුවන් නේද?

ආහාර සැලසුම් කර සකසන්න.

ද්‍රව්‍යවම කසළ හැරුණුකොට, ඉවතලන ආහාර පරිසරයට මුදා හැරෙන තවත් විශාල කසළ ප්‍රමාණයක්. සමහරෙක් ආහාර සැකසීම හොඳින් සැලසුම් කරන විට සමහරෙක් ඒ ගැන කිසිසේත්ම හිතන්නේ නෑ. විශාල ආහාර ප්‍රමාණයක් කසළ ගොඩට ගොඩට නිවෙස් වලින් එකතු වනවා. ඔබ පවුලේ අය ආහාරයට ගන්නා පමණට පමණක් ආහාර සකසන්න. වෙළඳ සැළෙන් අනවශ්‍ය තරම් එළවළු හා වෙනත් ආහාර පාන රැගෙන එන්නට එපා.

අවශ්‍ය, හා පරිභෝජනයට ගත හැකි පමණට ආහාර රැගෙන එන්න.

හොඳට ඉදුනු කෙසෙල් ඇවරියක් නිවෙසට ගෙන ගොස් ඉදී වැඩිවී ඉවතලන්නට ඔබට සිදු වී නැතිද? අනිවාර්යයෙන් ඇති. යළිත් එසේ වන්නට දෙන්නට එපා.

නැවත භාවිත කළ හැකි බඳුන් භාවිත කරන්න.

ඔබ නිවසර රැගෙන එනා ආහාර හෝ වෙනත් දේ අසුරා තබන්නට පොලිතින් බෑග්, ඉවත ලන බඳුන් භාවිතා කරනවාට වඩා, වැඩි කල් පැවැත්මක් ඇති බඳුන්, ටින්, වීදුරු බෝතල් භාවිතා කළ හැකි නම්, ඔබ පරිසරයට මුදා හරින කසළ අඩු වනවා නේද?

කොම්පෝස්ට් සැකසීම අදම අරඹන්න.

ඔබ දිනපතා කසළ ලෙස ඉවතලන දේවල් වලින් සැළකිය යුතු ප්‍රමාණයක් කොම්පෝස්ට් පොහොර බවට පත් කරගන්නට පුළුවන්. වත්තේ පොඩි ඉඩක් හා කසළ එකතු කරන්නට බැරලයක් වැනි බඳුනක් තිබේ නම් ඔබටත් ඔබගේම කොම්පෝස්ට් නිෂ්පාදනයක් සිදුකරගෙන ඔබගේ ගෙවත්තේ භාවිතා කළ හැකියි. ඔබ ඉවත ලන ආහාර කොටස්, ගෙවත්ත අතුගා ගිනි තබන්නට සැරසෙන කොළ, අතු, ඔබට වටිනා පොහොරක් බවට පත් කළ හැකියි.

ඉවත දැමීම නවතා අලුත්වැඩියාව උගනින්න.

නිවසේ, ආයතනයේ භාවිතා වන යම් දෙයක් කැඩුනු බිඳුනු විට එය ඉවත විසි කර දමා අලුතින්ම එවන් දෙයක් මිලට ගැනීම ඔබ සිදු කරනවාද? එය අලුත්වැඩියා කර තවත් ටික කාලයක් භාවිතා කරන්නට හැකියාවක් නැතිද?

බොහොමයක් අවස්ථා වල අපි එසේ ඉවත දමන්නේ, අලුත්වැඩියා කර භාවිතා කළ හැකි දෙයක් නේද?

එය පුටුවක්, මේසයක්, සපත්තු කුට්ටමක්, බෑගයක්, ඔරලෝසුවක් හෝ ඇඳුමක් වන්නට පුළුවන්.

අඩු මිලක් ගෙවා, අලුත්වැඩියා කළ නොහැකි දෙයක් මිලට ගෙන භාවිතා කරනවාට වඩා වැඩි මිලක් ගෙවා, වැඩි කාලයක් අලුත්වැඩියා කරමින් භාවිතා කළ හැකි උපකරණයක් මිලට ගන්න එක වඩා පරිසර හිතකාමී නේද?

ප්ලාස්ටික් ජල බෝතල් වලින් වළකින්න.

ඔව්, එය ලේසියි පහසුයි. කඩේකින් වතුර බෝතලයක් මිලට ගෙන ජලය පානයෙන් පසුව හිස් බෝතලය ඉවත ලෑම.

නමුත් ඔබ හිතල තියෙනවද එවන් ප්ලාස්ටික් බෝතල් කෙතරම් ප්‍රමාණයක් කසළ ගොඩට යනවාද කියා?? එය ඉතා විශාල ප්‍රමාණයක්.

ඇයි ඔබට බැරි නිවසෙන් පිටත් වන විට නැවත භාවිතයට ගත හැකි වීදුරු හෝ ඇලුමිනියම් බෝතලයකට වතුර ටිකක් පුරවාගෙන පිටත් වන්නට?

භාවිතයෙන් පසු ඉවත ලන උපකරණ වෙනුවට නැවත් භාවිත කළ හැකි උපකරණ මිලට ගන්න.

එක් වරක් භාවිතයෙන් පසු ඉවත ලන උපකරණ හරිම ලාබයි. නමුත් ඉන් එකතු වන කසළ ප්‍රමාණය ඉහළයි.

ඉවතලන කෝප්ප, පිඟන් වෙනුවට සෝදා නැවත භාවිතයට ගත හැකි පිභන් කෝප්ප භාවිතා කරන්න. තල මාරු කළ හැකි රේසර් භාවිතා කරන්න. තුනී ශොපිං බෑග් වෙනුවට ඝනැති බෑග් නැවත නැවත භාවිතා කරන්න. වියළි බැටරි වෙනුවට නැවත ආරෝපණය කළ හැකි බැටරි භාවිතා කරන්න.

මෙහි සාකච්ඡා උනේ ඉතාම පොඩ්ඩයි. නමුත් ඔබට කළ හැකි දේ බොහොමයි.

සිතා බලන්න. සිතා අමතක කර නොදමා ක්‍රියාත්මක වන්න.

කසළ ප්‍රතිචක්‍රීකරණය, කෙතරම් වටිනවාද?

2017-04-17T04:31:00.001-07:00

"Recycling" සංකේතය කසළ බෑග්, කසළ බඳුන්, කසළ එක්රැස් කරන ලොරි රථ වල බහුලව දක්නට ලැබෙන සංකේතයක්. "Reduce, Reuse, Recycle" කියන වචන ත්‍රිත්වය ලොව පුරා පාසල් වල පවා දැන් උගන්වන දෙයක් බවට පත්වී ඇත්තේ පිරිසිදු පරිසරයක අවශ්‍යතාවය සැම දෙනාටම ඇති නිසයි. අපි සැම දෙනාම දන්නවා "ප්‍රතිචක්‍රීකරණය" කියන්නෙ අපි සියළු දෙනාටම, වඩා හොඳ පරිසරයක් පවත්වාගෙන යාම සඳහා දායක විය හැකි, පහසුම මාර්ගයක් බව.

නමුත්,.....

ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා අපි විසිකරන කසළ ප්‍රමාණය අඩු වනවාට වඩා වෙනත් ප්‍රතිලාභ ඇත්තෙම නැද්ද???

අපිට කසළ එකතු කරන්න, වෙන් කරන්න, වෙන් වෙන්ව ඉවත් කරන්න කාලයක් හා ශ්‍රමයක් වැය වෙනවා.

සත්‍ය වශයෙන්ම මෙය හරහා මීට වඩා වැඩි වාසි ප්‍රමාණයක් හිමි කරගැනීමට හැකි වනවා.

ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කිරීමේ වාසි

පොළවට එකතු වන කසළ ප්‍රමාණය අඩු වීම

ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කිරීමට පෙළඹවීමට ප්‍රධානම වන සාධකය වන්නේ, ඉන් පරිසරයට සිදු වන පීඩනය අවම වීමයි. ප්‍රයෝජනවත් ආකාරයට කසළ භාවිතාව හරහා, පරිසරයට එකතු වන කසළ ප්‍රමාණය අඩු කිරීමට අපිට සෙමෙන් හා ක්‍රමානුකූලව හැකියාව ලැබෙනවා. ජනගහණයේ වර්ධනයත් සමඟ, එකතු වන කසළ ප්‍රමාණයත් ඉහළ යන නිසා පරිසරයට දරා ගත හැකි කසළ ප්‍රමාණය සීමා සහිත වනවා. මෙම සීමාව පනින විට අපගේ නගර හා අලංකාර පරිසරය දූෂණයට ලක්වීම, විෂ වීම සමඟ සෞඛ්‍යමය ගැටළු ඇතිවීම පටන් ගන්නවා.

එම නිසා ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා පරිසර දූෂණය පාලනය කිරීමටත්, පරිසරයට මුදා හැරෙන කසළ ප්‍රමාණය ටිකෙන් ටික අවම කිරීමටත් හැකියාව ලැබෙනවා.

ස්වභාවික සම්පත් සංරක්ෂණය

ඉවතලන ලෝහ කොටස්, භාවිත කළ ප්ලාස්ටික් බෝතල්, රබර් ටයර්, ඉලෙක්ට්‍රොනික කොටස් අපි පරිසරයට එකතු කරන කසළ අතර ප්‍රධාන තැන් ගන්නවා. බොහොමයක් දෙනා සිතන්නට පුළුවන්, මේවා ඕනෑ තරම් නිෂ්පාදනය කළ හැකිය කියා. නමුත් මේවා නිෂ්පාදනයට භාවිතා කරන සම්පත් සීග්‍රයෙන් ක්ෂය වෙමින් පවතින නිසා මේවා ඇති තරම් නිෂ්පාදනය කළ හැකි නෑ.

ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා, කසළ නැවත නැවත භාවිතයට ගැනීමට හැකියාව ලබා දීම තුළින් සම්පත් අලුතින් වැය වීම පාලනය කිරීමට, අවම කිරීමට අපිට හැකියාව ලැබෙනවා. මේ හරහා, ජලය, ඛණිජ, තෙල්, ස්වභාවික වායු, ලී වැනි ස්වභාවික සම්පත් රැසක් භාවිතය අඩු වනවා.

මේ සමඟම ලැබෙන තවත් ප්‍රයෝජනයක් වන්නේ. ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා මෙම කසළ නැවත භාවිතයට ගත හැකි ලෙස සැකසුම් කිරීම සඳහා නව තාක්ෂණයන් දියුණු වීමත් සිදු වනවා. එම නිසා දැන් බොහොමයක් ආයතන, ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කළ හැකි අමුද්‍රව්‍ය නැවත භාවිතයට ගත හැකි ලෙස සකසන වැඩසටහන් සඳහා සහය පළ කරනවා.

නව රැකියා අවස්ථා

කුණු වලින් කොහොමද අලුතින් රැකියා දෙන්නෙ?? බොහෝ දෙනෙක්ට හිතට එන ගැටළුවක්.

නමුත්, කසළ ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කියන්නෙ රැකියා අවස්ථා රැසක් උදා කරන අවස්ථාවක්. ප්‍රතිචක්‍රීකරණය තම තමන්ම කරගන්න එකට අමතරව, මේ තුළ විශාල රැකී රක්ෂා ප්‍රමාණයක් තිබෙනවා. ඔබ නිවසේදේ සිදු කරන්නට සූදානම් වන මූලිකම ආකාරයේ වෙන් කිරීම සිදු කළ පසු ඒවා වඩාත් විස්තරාත්මක තේරිමකට ලක් කිරීමට, අදාල ස්ථාන වලට ප්‍රවාහනය සිදු කිරීමට, යළි විවිධ ක්‍රියාවලීන්ට භාවිතා කරන අමුද්‍රව්‍ය වෙන් කිරීමට, වෙනත් කටයුතු වලට දහස් ගණන් සේවකයින් අවශ්‍ය වනවා.

මේ නිසා කසළ ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා සිදු වන තවත් ප්‍රධානම වාසියක් තමයි ඒ හරහා සමාජයට ලැබෙන රැකියා විශාල ප්‍රමාණය. කසළ ඉවත ලෑම හරහා රැකියා 7,8ක් ඇති වනවා නම් ඒවා ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා රැකියා 20,30ක් ඇති වනවා.

මූල්‍යමය වාසි හිමි වීම

පරිසරය වෙනුවෙන් ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කිරීම හරහා සමාජ සේවයක් කිරීම පමණක් නොව, ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කළ හැකි කසල එකතු කර අදාල ස්ථාන / පුද්ගලයින්ට විකිණීම හරහා ඔබට යම් මුදලක් ඉපයීම පවා සිදු කළ හැකියි.

උදා: වීදුරු බෝතල්, ප්ලාස්ටික් බෝතල්/භාජන/උපකරණ, යකඩ කොටස්, පුවත්පත් කඩදසි, මෙසේ විකුණා මුදල් කළ හැකි කසළ වර්ගයන්.

මුදල් ඉතිරි වීම

ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා රටේ ආර්ථිකයට විශාල මූල්‍යමය වාසියක් හිමි වනවා. ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කිරීම සිදු කරනවිට, යම් භාණ්ඩයක් අනවශ්‍ය ලෙස නිෂ්පාදනය සිදු කිරීමට අවශ්‍ය නොවීම නිසා ඒ භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය සඳහා වැය වන සම්පත්, බල ශක්තිය ඇතුළු සියළුම පිරිවැය අඩු වීමක් සිදු වනවා. අනවශ්‍ය අමුද්‍රව්‍ය හා බලශක්තිය භාවිතය කියන්නෙ ආර්ථිකයට අලාභයක්. අනවශ්‍ය වියදමක්. ඒ කියන්නෙ, ඉතිරි කරන පොඩි හරි අමුද්‍රව්‍ය / බලශක්තිය ප්‍රමාණයක් නිසා රටට අනවශ්‍ය ලෙස අමුද්‍රව්‍ය කණින්නට, මිලට ගන්නට උවමනා වෙන්නේ නෑ. අනවශ්‍ය තරම් බලශක්තිය නිපදවන්නට අවශ්‍ය වන්නේ නෑ.

ප්‍රතිචක්‍රීකරණය වැඩි වන විට කසළ අවම වන විට කසළ ගොඩ ගසන තැන් අඩු වීමත් එක්කම රටේ ආර්ථිකය හා පරිසර තත්වය ඉහළ යනව. ඉතිරි වන මුදල් වෙනත් ප්‍රයෝජනවත් දේකට යොදවන්නට, රටට, ආයතනයන්ට හැකියාව ලැබෙනවා.

හරිතාගාර වායු විමෝචනය අවම වීම

ඔබ කසළ ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කිරීම හරහා ඔබ වෙනුවෙන් අලුතින්ම අමුද්‍රව්‍ය නිෂ්පාදනය / නිස්සාරණය කිරීම සඳහා, නව භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය සඳහා වැය වන බල ශක්තිය සම්පූර්ණයෙන්ම ඉතිරි වනවා. ඒ හරහා ඒ වෙනුවෙන් වැය කරන්නට තිබූ ඉන්ධන ඉතිරි වනවාත් සමඟම, ඒ ඉන්ධන දහනයෙන් වායු ගෝලයට මුදා හැරෙන්නට තිබූ කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රමුඛ සියළුම හරිතාගාර වායූන් පරිසරටය මුදා හැරීම ඔබ නවත්වා තිබෙනවා. ඒ හරහා පරිසර උෂ්ණත්වය ඉහළ යාම පාලනයට අමතරව, වායු දූෂණය, කාළගුණික විපර්යාස, ග්ලැසියර දිය වීම වැනි විවිධ අතුරු ගැටළු ඇති වීම අවම කිරීමටත් ඔබ දායක වනවා.

කසළ වලින් 30%ක් ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කිරීම, මාර්ග වල ඇති රථ වාහන වලින් මිලියන 30ක වාහන ප්‍රමාණයක් ඉවත් කළා හා සමාන වනවා.

බලශක්තිය ඉතිරි වීම

ඉහත අවස්ථා වලදීත් මෙම කරුණ කියවුනා. යළිත් කිව්වොත් ඔබ කසළ ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කිරීම හරහා ඔබ වෙනුවෙන් අලුතින්ම අමුද්‍රව්‍ය නිෂ්පාදනය /නිස්සාරණය කිරීම සඳහා, නව භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය සඳහා වැය වන බල ශක්තිය සම්පූර්ණයෙන්ම ඉතිරි වනවා.

ඇලුමිනියම් බීම කෑන් ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා ඔබ ඇලුමිනියම් කෑන් එකක් නිෂ්පාදනය කිරීමට වැය කර ඇති බල ශක්තියෙන් 95%ක ප්‍රමාණයක් ඔබ ඉතිරි කරනවා. ඒ කෙසේද යත්, ඇලුමිනියම් ලෝහය නිස්සාරණය අති විශාල බලශක්තියක් වැයවන ක්‍රියාවලියක්. ඉතින් ඇලුමිනියම් භාණ්ඩ ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කරන විට යළිත් ඇලුමිනියම් නිස්සාරණය කිරීමක් සිදු නොකළ යුතු නිසා.

එක් වීදුරු බෝතලයක් ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කිරීම හරහා ඔබ ඉතිරි කරන බල ශක්ති ප්‍රමාණය විදුලි පහනක් පැය 4ක් පමණ දැල්වීමට තරම් ප්‍රමාණවත්.

මේ උදාහරණ තුළින්, ප්‍රතිචක්‍රීකරණය මහා පරිමාණයෙන් සිදු කිරීම හරහා අපට ඉතිරි කළ හැකි බලශක්ති ප්‍රමාණය අති මහත් බව ඔබට පැහැදිලි වනවා ඇති.

ඉතින් ඔබටම පෙනෙනවා ඇති ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා අපිට ඉතිරි කරගත හැකි මුදල් ප්‍රමාණය කෙතරම්ද කියා.

හරිත තාක්ෂණයන් භාවිතයට පෙළඹවීම

ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කරන ලද භාණ්ඩ භාවිතයත් සමඟ ජනයා වඩාත් හරිත, පරිසර හිතකාමී තාක්ෂණයන් භාවිතයටත් යොමු වනවා. සූර්ය ශක්තිය, සුළං බලය වැනි පුනර්ජනනීය බල ශක්ති ප්‍රභව භාවිතයටද, ජනයා දැන් ක්‍රමිකව පෙළඹෙනවා. ඒ හරහා පරිසර දූෂණය අවම වීමටද කටයුතු සිදු වනවා.

විවිධ කණ්ඩායම් හා ප්‍රජාවන් එකට එකතු වීම

සියළු දේ අවසානයේ ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා විවිධ කණ්ඩයම් එකිනෙකා සමඟ එකතු වී ක්‍රියා කිරීම හරහා පරිසරයට මහඟු සේවයක් සිදු කර තිබෙනවා. පාරේ තිබෙන කසළ අහුලා කසළ බඳුනට දැමීමේ සිට, කසළ එකතු කර ප්‍රතිචක්‍රීකරණය සඳහා විකිණීම දක්වා විවිධාකාරයේ කණ්ඩායම්, ප්‍රජාවන් ඊට සම්බන්ධ වනවා.

ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා ඇති වන වාසි ඉලක්ක කොටගෙන විවිධාකාරයේ කුඩා වැඩසටහන් ඇති කළ හැකියි. විවිධ රටවල, මෙවන් සාමූහික ප්‍රයත්නයන් හරහා මනා කසළ කළමණාකරණ පද්ධතියක් පවත්වාගෙන යාම තුළින්, තම නගරය පිරිසිදුව හා සතුටින් තබා ගැනීමට, බොහොමයක් දෙනාට හැකියාව ලැබී තිබෙනවා. මෙය අප ළමුන්ටද ඉගැන්විය යුතු හොඳ පුරුද්දක්ද වනවා.

ජෛව විවිධත්වය අඩු වීම වැළකීම

ප්‍රතිචක්‍රීකරණය යන්නෙහි වටිනාකම වන්නේ අපට අවශ්‍ය වන අමුද්‍රව්‍ය ප්‍රමාණය ක්‍රමිකව අවම වීමයි. ඒ හරහා සිදුවන අමුද්‍රව්‍ය කැනීම, නිස්සාරණය, නිෂ්පාදනය අවම වීම හරහා ඉන් පරිසරයට සිදුවන හානියද අවම වනවා. දැව නිෂ්පාදනයට අවශ්‍ය ගස් කැපීම, ඛනිජ කැණීමේදී සිදුවන පාංශු හානිය, පස/වායු/ජල දූෂණය වැනි පාරිසරික හානි අවම වීම හරහා ඒ සම්බන්ධ පරිසර පද්ධතීන්ට සිදු වන්නට තිබෙන හානිය අවම වීම හරහා ඒ අවට ඇති ජෛව විවිධත්වයටද සිදු වන හානිය අඩු වනවා. ආවේණීක ශාක හා සතුන් ආරක්ෂා වනවා.

මේ කාලයේ සිදු කෙරෙන වන විනාශය මේ නිසා සැළකිය යුතු ප්‍රමාණයකින් අඩු වනවා ඇති.

ප්‍රතිචක්‍රීකරණය හරහා ලැබෙන වාසි ඉතාම සරළයි. නමුත් සමස්ථයක් වශයෙන් හා මහා පරිමාණයෙන් ගත් විට එය අති විශාලයි. එම නිසාම, කසළ ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කිරීම, බොහොමයක් රටවල් වල රා‍ජ්‍ය මට්ටමෙන්ම අනුග්‍රහය දක්වමින්, රටේ ජනයාගේ ජීවන මට්ටම ඉහළ නැංවීමට ක්‍රියා කරනවා.

ඔබත් කසළ ප්‍රතිචක්‍රීකරණය ඔබේ නිවසෙන්ම අරඹන්න.

නිවසෙන් පිටතට ඉවත් කරන කසළ හැකි තරම් අවම කරන්න.

පරිසරය සුරැකීමට දායක වන්න.

පරිසර හිතකාමී (Eco Friendly) වී ජය ගන්න

2017-02-23T20:53:00.000-08:00

"මෙම ලිපිය Green Building Council of Sri Lanka" හි බ්ලොග් අඩවියේ Article of the Month ලෙස පළ කරන ලදී."

ඔබ හා ඔබ ආයතනය, "පරිසර හිතකාමී" පුද්ගලයෙකු හා ආයතනයක් බවට පත්වීම, මේ කාලයේ ටිකෙන් ටික වැදගත් කරුණක් වෙමින් පවතින දෙයක්. ඔබ දැකල ඇති "පරිසර හිතකාමී" කියන වචන දෙක විවිධ තැන් වල භාවිතා වනවා. විදුලි උපකරණ, නිවෙස්,ගොඩනැඟිලි, රැකියා අවස්ථා පිළිබඳ දැන්වීම් වල සහ තවත් විවිධ ස්ථාන වල.

මොකද්ද මේ "පරිසර හිතකාමී" වෙනව කියන්නෙ???

සරළවම මේ ගැන කිව්වොත්. පරිසර හිතකාමී වීම කියන්නෙ, "පරිසරයට හානියක් / අනතුරක් සිදු නොවන චේතනාවෙන් ක්‍රියාත්මක වීම හා ජීවත් වීම" කියන එකයි. වෙනත් වචන වලින් කිවහොත්, අප හා පරිසරය අතර සිදුවන අන්තර් ක්‍රියාවලි හරහා පරිසරයට හානි වන ආකාරයේ ක්‍රියාකාරකම් වලින් වැළකී සිටීමයි.

මේක අදහසක් පමණක් නොවී, ප්‍රායෝගික භාවිතයට සම්බන්ධ වෙන්නෙ, සාමාජීය වශයෙන්, ව්‍යාපාර වශයෙන් හා පුද්ගලයින් වශයෙන්. පරිසර හිතකාමී වෙනවා කියන්නෙ, කාමරයෙන් එලියට යනකොට විදුලි පහන් නිවා යන එකවත්, ඔබ නිවසින් පිට කරන කැලි කසල වෙන් කරන එකවත් පමණක් නෙමෙයි. ඒක ඔබ ජීවත් වන්නේ කෙසේද යන්න අරමුණු කරගෙන සිදු කළ යුතු දෙයක් වෙනවා.

බලශක්තිය ඉතිරි කරන, වායු/ජල/ශබ්ද දූෂණය වළකන, පරිසර හිතකාමී නිෂ්පාදන මගින් සැමවිටම පරිසර හිතකාමී ලෙස ජීවත් වීමට අනුග්‍රහය දක්වනවා. එම නිෂ්පාදන පරිසරයත්, මිනිසාගේ සෞඛ්‍යයටත් හිතකර ආකාරයට ක්‍රියාත්මක වන බව ඔවුන් සනාථ කරනවා.

සම්පූර්ණ ලිපිය කියවන්න මෙම සබැඳිය භාවිත කරන්න.

http://srilankagbc.blogspot.com/2017/02/be-eco-friendly-and-win.html

රජයේ ආයතන "හරිත ගොඩනැඟිලි" ලෙස සැකසෙන්නට ආරම්භ වෙයි

2017-01-10T00:23:00.003-08:00

පසුගියදා (09/01/2017) BMICH හිදී පැවති "Launching of Green Building Guidelines and Rating system for Government Buildings" උත්සවයේදී, එම මාර්ගෝපදේශන සංග්‍රහය මෛතීපාල සිරිසේන ජනපති තුමා අතට පත් කෙරුණා. ඊට අමතවර, ඒ සම්බන්ධව විස්තර තිබෙන වෙබ් පිටුවකුත් ප්‍රසිද්ධියට පත් කරනු ලැබුවා. (http://www.uda.gov.lk/.........)

මෙම වැඩසටහන හා මාර්ගෝපදේශන සංග්‍රහය සෑදීමට මහවැලි සංවර්ධන අධිකාරිය, පරිසර අමාත්‍යාංශය හා ශ්‍රී ලංකා හරිත ගොඩනැඟිලි මණ්ඩලය (Sri Lanka Green Building Council) මූලික උනා.

මෙහිදී, ජනපති තුමා, චම්පික රණවක මැතිතුමා, මහාචාර්ය රාහුල අතලගේ මහතා, වටිනා කථනයන් කිහිපයකුත් සිදු කළා.

මුලදී රජයේ ගොඩනැඟිලි වල මෙම වැඩසටහන ක්‍රියාත්මක කෙරෙණු ලබන අතර, පසුව මෙම මාර්ගෝපදේශනය පුද්ගලික ගොඩනැඟිලි සඳහාද දිගු කෙරෙනු ඇති. මේ සඳහා මූලිකව රජයේ ආයතන 52ක් තෝරාගෙන ඇති අතර ඔවුන් මුලින්ම මෙම වැඩසටහන තම ආයතන වල ක්‍රියාත්මක කරනු ඇති.

මීට අමතරව, Green Rating System සම්බන්ධව හා හරිත තාක්ෂණය, පරිසර දූෂණය, ගෝලීය උෂ්ණත්වය ඉහළ යාම වැනි කරුණු සම්බන්ධව, වටිනා දේශන කිහිපයක්ද පැවැත්වුනා.

මෙම වැඩසටහන සඳහා, රාජ්‍ය, පුද්ගලික අංශ වල, විශ්ව විද්‍යාල වල, වෘත්තිකයින් හා විද්වතුන් රැසක් සහභාගී වුනා.

දැනට Green Building Council මගින් නිකුත් කෙරෙන Green Labeling System ලබා ගැනීමට ඕනෑම ආයතනයකට හැකියාව පවතිනවා. ඒ ගැන විස්තර ඔබට ඔවුන්ගේ වෙබ් අඩවිය හරහා ලබා ගත හැකියි.

(http://srilankagbc.org/)

මීට අමතරව, විවිධ රජයේ හා පුද්ගලික ආයතන "හරිත සංකල්පය" වෙනුවෙන් ක්‍රියාකාරී වන ආකාරයන් පෙනවන ප්‍රදර්ශනයක්ද පැවැත්වුනා.

නීල හරිත යුගයක්" වැඩසටහන සම්බන්ධයෙන් වැඩි විස්තර ලබා ගැනීම්ට, Sri Lanka Next වෙබ් අඩවියට පිවිසෙන්න. (http://www.srilankanext.lk/)

භූතානය - ලෝකයේ එකම Carbon Negative රට - භූතාන අගමැතිගේ කතාවට සවන්දෙන්න

2016-03-31T09:44:00.000-07:00

භූතානය - ලෝකයේ එකම Carbon Negative රට
භූතාන අගමැතිගේ කතාවට සවන්දෙන්න.

අපගේ නිවස හරිත නිවසක් (Green Home) කරගමු

2016-01-23T01:48:00.002-08:00

අප වටා ඇති නිරන්තරයෙන් වෙනස් වන පරිසරය සමඟ ජීවත් වන අප, එම පරිසරය සම්බන්ධව දැන සිටීම හා සම්බන්ධව සිටීම අත්‍යවශ්‍ය කාරණාවක් වෙනවා. ඊටත් වඩා වැදගත් වන්නේ, අප එම පරිසරය රැකගැනීම හා අපගේ දූ දර්වන්ටත් එවන්ම පරිසරයක් දායක කිරීමට උත්සාහ කිරීමයි.
මෙම කර්තව්‍යය අපගේ නිවසෙන්ම අපිට ආරම්භ කළ හැකියි. අපගේ නිවෙස් "හරිත නිවෙස්" (Green Homes) බවට පත් කිරීම හරහා අපිට මේ සඳහා දායක විය හැකියි,
ඔබගේ නිවස හරිත නිවසක් බවට පත් කර ගැනීමෙන් ඉහත කරුණ හැරුණු කොට, ඔබට කොතරම් මූල්‍ය වාසියක් ලැබෙනවාද යන වගත් ඔබට දැනගැනීමට හැකි වනවා.

පරිසරයට හානිදායක දේ මුදාහරිමින් ශක්තිය අනවශ්‍ය ලෙස භාවිතා කරන ඔබගේ නිවෙස, පරිසරයට හිතකර හරිත නිවෙසක් බවට පත් කිරීම, පහසු හා සරළ ක්‍රම මගින් වුවත් සිදුකර ගත හැකි වනවා යයි ඔබට පැවසුවොත් ඔබ එය පිළිගන්නවාද??
ඔබට සිතිය හැකි, බලශක්තිය ඉතිරි කළ හැකි සියළුම දේ, අමුද්‍රව්‍ය අපතේ යාම නැවතිය හැකි සියළුම දේ, ඔබගේ නිවස හරිත නිවසක් බවට පත් කර ගැනීමට භාවිතා කළ හැකියි.

ඔබගේ නිවස හරිත නිවසක් බවට පත් කර ගැනීම හරහා, ඔබ හා ඔබගේ පවුල ජීවත් වන පරිසරය ධනාත්මක හා හිතකර පරිසරයක් බවට පත් වනවාට අමතරව, ඔබ ඔබගේ පවුලේ අයට හා අසල්වැසියන්ට එහි වටිනාකම, අවශ්‍යතාවය, හා එහි වාසි යන පාඩම් කියාදෙනවාත් වෙනවා. ඒ අතරතුර, යම් අවස්ථා වලදී මූලිකව යම් ඉහළ වියදමක් ඔබට දරන්නට සිදු වුවත්, දීර්ඝකාලීනව සැළකුවහොත්, හරිත සංකල්පය දෙසට ගමන් කිරීම ඔබට මුදල් විශාල ප්‍රමාණයකුත් ඉතිරි කරනු ලබනවා. ඔබගේ නිවස හරිත නිවසක් බවට හැරවීමට මූල්‍ය ආයතන වල සහයක් වුවත් ඔබට ලබා ගත හැකියි.

හරිත නිවෙසක් බවට ඔබගේ නිවස සකසා ගන්නට අදහස්

ස්ථානය

ඔබ නිවසක් තනන්නට නව බිම් කොටසක් මිලට ගන්නවා වන්නට පුළුවන්. ඒ මත නිවසක් / ගොඩනැඟිල්ලක් තනනවා වන්නට පුළුවන්. ඒ අවස්ථාවේදී මුලින්ම සිතට ගත යුතු දේවල් කිහිපයක් තිබෙනවා.

ප්‍රථමයෙන්ම, නිවසේ ජනෙල් තිබෙන හා වැඩි දිගක් සහිත බිත්ති බටහිරට මුහුණලන ලෙස තනන්නට එපා. සැමවිටම බටහිර දෙසට අවම බිත්ති ප්‍රමාණයක් මුහුණලන ලෙස ගොඩනැඟිල්ල/ නිවස ගොඩනඟන්න. ඒ හරහා, සෘජු හිරු එළිය ඔබගේ නිවස තුළට පැමිණීම අවම කරමින් ඔබගේ නිවස සිසිල්ව තබනවා ඇති.

දෙවනුව, ගංවතුර, කුණාටු, නායයාම් වැනි ස්වභාවික උවදුරු වලට ලක්විය හැකි ස්ථාන වල නිවස තනන්නට එපා. ඔබට හේතුව සිතාගත හැකි යයි සිතනවා.

තෙවනුව, පොදු ප්‍රවාහන සේවා ඉතා ලඟින් තිබෙන, වෙළඳපළ පහසුවෙන් ලභාවිය හැකි කෙටි දුරක තිබෙන ස්ථානයක් තෝරාගන්න. එවිට ඔබට හැකි වනවා අවම වෙහෙසකින් හා ඔබගේ වාහනය පිටතට නොගෙන පා ගමනින්ම වෙළඳපළට යන්නට හා පොදු ප්‍රවාහන සේවා භාවිතා කරමින් ඔබගේ ගමන් බිමන් වල නිරත වීමට. ඒත් එක්කම ඔබගේ ගමන් වලට ගත කරන කාලය පවා ඉතිරි වනවා.

අනවශ්‍ය ආකාරයට නිවස විශාල කරන්නට එපා.
ඔබ ඔබගේ නව නිවස වෙනුවෙන් ලොකු මුදලක් වියදම් කිරීමට සූදානමින් ඉන්නවා වන්නට පුළුවන්. නමුත් ඒ ගැන දෙවරක් සිතා බලන්න. අනවශ්‍ය තරම් විශාල නිවසකට වඩා ඔබගේ අවශ්‍යතාවයට ගැළපෙන ප්‍රමාණයේ නිවසක් තනන එක වඩා පරිසර හිතකාමී නේද? අනවශ්‍ය විදුලි පහන්, අනවශ්‍ය විදුලි පංකා, විදුලි උපකරණ ඔබ නිවස තුළ ක්‍රියාත්මක වීම නිවස කුඩා වන විට අවම වනවා.

ඉතින් ඔබ සාදන නිවස ඔබට කළමණාකරණය කර ගැනීමට හා ඵලදායී ආකාරයට පිරිවැය පාලනය කර ගැනීමට හැකි මට්ටමට සකසා ගන්න. ඔබ නිවස විශාල කිරීමට හා අමතර පිරිසක් ගෙන ඒමට බලාපොරොත්තු වනවා නම් ඊට ගැළපෙන ආකාරයට සම්පත් හා ඉඩකඩ සකසා ගන්නට සිදු වනවා.

ඒත් එක්කම, හැකි නම් නිවසට භාවිතා කරන බිම් ප්‍රමාණය (Building Foot Print) අඩු කරන්න. ඒ හරහා ඔබගේ නිවසෙන් පොළවට වන හානිය අඩු වනවා. මෙය කරන්නේ කෙසේද? ඔබට පුළුවන් තනි තට්ටුවේ විශාල පොළව ප්‍රමාණයක් ආවරණය කරන නිවසක් වෙනුවට, ඊට වඩා අඩු බිම් ප්‍රමාණයක් ආවරණය කරන තට්ටු නිවසක් තනන්නට.

කාර්යක්ෂම උපකරණ භාවිතය

බලශක්තිය භාවිතය අඩු, වඩා කාර්යක්ෂම උපකරණ භාවිතා කරන්න. ඒවා නිසා ඔබගේ නිවසේ බලශක්ති පරිභෝජනය අඩු වනවා සේම ඔබට එය විශාල මූල්‍ය වාසියක් බවට ඉතාමත් ඉක්මනින් පත් වනවා.

ඔබට සිදුකළ හැකි දේ

සූත්‍රිකා බල්බ වෙනුවට වඩාත් කාර්යක්ෂම ආලෝක ප්‍රභවයක් වන LED බල්බ භාවිතා කරන්න.
අනවශ්‍ය Wattage එකක් සහිත විදුලි පහන් භාවිතයෙන් වළකින්න.
සීලිං විදුලි පංකා වෙනුවට වඩා අඩු විදුලි ප්‍රමාණයක් වැය කරමින් වැඩි කාර්යක්ෂමතාවයක් සහිත මේසය මත තබන විදුලි පංකා භාවිතා කරන්න.
අනවශ්‍ය ලෙස දැල්ල විශාල, ලිප දැල්වීමේදී වැඩි ගෑස් ප්‍රමාණයක් වැය කරන උඳුන් වෙනුවට නිවැරදි ප්‍රමාණයේ දැල්ලක් ලබා දෙන වඩා කාර්යක්ෂම ගෑස් උඳුන් භාවිතා කරන්න.
ගෑස් උඳුනේ දැල්ල සැමවිටම නිල් පැහැයෙන් පවත්වාගන්න. රතු දැල්ලක් යනු නිවැරදිව ගෑස් දහනයක් සිදු නොවන අවස්ථාවකි. (ඔක්සිජන් හා ගෑස් අනුපාතය නිවැරදිව සකසන්න)
Energy Star සහිත වඩා කාර්යක්ෂම ශීතකරණ භාවිතා කරන්න.
CRT රූපවාහිනී වෙනුවට LED රූපවාහිනී භාවිතා කරන්න.
Electric Hot water shower වෙනුවට Solar Heater Shower භාවිතා කරන්න.

නිවැරදිව තාප පරිවරණය කරන්න.

ලංකාව වසර පුරාම සූර්යයාලෝකය ලැබෙන රටක් නිසා ලංකාවේ පරිසර උෂ්ණත්වය යම් ඉහළ අගයක වසරේ බොහෝ කාලයක් පවතිනවා. ඉතින් නිවස තුළ උෂ්ණත්වය අඩු කරගැනීමට හැකි නම් නිවස තුළ ජීවත් වන්නන්ට එය ඉතාම පහසුවක් වනවා. ඉතින් යම් ආකාරයක තාප පරිවරණ ක්‍රමයක් භාවිතය වැදගත්. (උදා: වහලයට MacFoil වැනි තාප පරිවරණ යෙදීම, සූර්යයාලෝකය සෘජුවම වැටෙන බිත්ති/ජනෙල් වලට පිටතින් සූර්යයාලෝකය වැළැක්වෙන ආකාරයට පැළලි යෙදීම, ඇතුළතින් ඝණකම් ජනෙල් තිර රෙදි යෙදීම හෝ වහලය දිගු කිරීම)
ලංකාව තුළ නිවාස වල වායු සමීකරණ භාවිතය අඩු වුවත්, ඔබ වායුසමීකරණ යන්ත්‍රයක් භාවිතා කරනවා නම් ඔබගේ නිවසේ විදුලි පරිභෝජනයෙන් 50%ම භාව්ත කරන්නේ ඒ වායුසමීකරණ යන්ත්‍රයයි. ඉතින් නිවැරදිව නිවස තාප පරිවරණය සිදු කර නැති නම් නිවසේ උෂ්ණත්වය පාලනයට වායුසමීකරණ යන්ත්‍රය වලට අනවශ්‍ය වෙහෙසක් දරන්නට සිදු වනවා. ඉතින් නිවැරදිව තාප පරිවරණය කර ඇති නම් ඒ වෙහෙස අවම වීම හරහා ඔබගේ විදුලි පරිභෝජන වියදම සැළකිය යුතු ලෙස අඩු වනවා ඇති.

අනෙකුත් නිවාස වල වුවත්, විදුලි පංකා භාවිතය මේ හරහා අවම කර ගැනීමට හැකි වනවා.

අවම කරන්න, නැවත භාවිතයට ගන්න, ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කරන්න. (Reduce, Reuse and Recycle)

ලෝක ප්‍රසිද්ධ 3R සංකල්පය තමයි මේ.

ඔබට හැකියාව තිබෙනවා පොලිතින් බෑග්, ප්ලාස්ටික් භාජන නැවත නැවත භාවිතයට ගන්නට. නිවසකින් ඉවත් කරන ජනෙල්, දොරවල් නව නිවසට සෘජුවම භාවිතයට ගැනීම හෝ ඒ ලී වෙනත් කටයුත්තකට භාවිතයට වුවත් ගන්නට පුළුවන් නේද? යම් ගොඩනැඟිල්ලක් ඉවත් කරන විට, එහි ඇති ගඩොල්, ලී, යකඩ, ඇලුමිනියම්, තහඩු වැනි දේවල් නැවත තවත් කටයුත්තකට ඔබට භාවිතයට ගන්නට හැකියාව තිබෙනවා.

පොලිතින් බෑග් භාවිතය වෙනුවට රෙදි බෑගයක් ඔබට භාවිතයට ගන්නට පුළුවන්කමක් තිබෙනවානම් පරිසරයට හානිදායක පොලිතින් භාවිතය අවම කරන්නට ඔබට පුළුවන් නේද?

ඔබ ඉවත් කරන දේ ප්‍රතිචක්‍රීකරණය සඳහා යොමු කරන්න. ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කරන ලද වීදුරු, ඇලුමිනියම්, දැව, ප්ලාස්ටික් වැඩි දෑ ඔබගේ හරිත නිවසට භාවිතයට ගන්න.

තිරසාර ගොඩනැඟිලි අමුද්‍රව්‍ය භාවිතා කරන්න.

හරිත නිවසක ගොඩනඟන එක නම් ඔබගේ අරමුණ, පරිසරයට හිතකාමී අමුද්‍රව්‍ය භාවිතය ඔබ අනිවාර්යයෙන්ම සිදු කළ යුත්තක් වෙනවා. ඒ හරහා ඔබට හැකි වෙනවා ගොඩනැඟිලි අමුද්‍රව්‍ය භාවිතය හරහා වන පරිසර විනාශය අඩු කරන්න. ඔබගේ නිවසේ භාවිතා වන අමුද්‍රව්‍ය හැකි ප්‍රමාණයක් පරිසර හිතකාමී වන ලෙස තෝරාගන්න. (සෙවිලි ද්‍රව්‍ය, ගොඩනැඟිලි අමුද්‍රව්‍ය, විදුලි පරිවාරක, කැබිනට්/කබඩ්, බිම් ඇතුරුම්, බිත්ති ආලේපන.....)

නැවත භාවිතයට ගැනීමට සැකසූ ලී, ප්‍රතිචක්‍රීකෘත ප්ලාස්ටික්, ප්‍රතිචක්‍රීකෘත වීදුරු, උණ, කිරල, වැනි නැවත ඇතිවන වෙනත් ස්වභාවික ආදේශක ඔබට භාවිතා කළ හැකියි. වෙනත් ගොඩනැඟිලි වලින් ඉවත් කරනලද යම් යම් අමුද්‍රව්‍ය ඔබට නව නිවසක් තැනීමේදී භාවිතා කිරීමටත් හැකියාව තිබෙනවා.

සූර්ය පැනල ස්ථාපනය කරන්න.

සූර්ය ශක්තිය යනු පුනර්ජනනීය බල ශක්ති විශේෂයකි. ඒ කියන්නේ නැවත් ඇති වන බලශක්තියක්. සූර්ය පැනල භාවිතය, ලෝකය පුරා වේගයෙන් ව්‍යාප්ත වන, විශාල වශයෙන් ජනප්‍රියව ඇති බල ශක්ති ප්‍රභවයක් බවට දැනටමත් පත්ව තිබෙනවා.

මූලිකව වැය කල යුතු ප්‍රාග්ධනය යම් ඉහළ අගයක පැවතියත්, දිගුකාලීන භාවිතය හරහා විශාල මූල්‍යමය ඉතිරියක් ලබා දීමට සූර්ය පැනල වලට හැකියාව තිබෙනවා.

කෙසේ වෙතත්, සූර්ය පැනල භාවිතය හරහා බල ශක්තිය උත්පාදනය, ඔබගේ නිවස ඉදිකර ඇති ස්ථානයට ලැබෙන සූර්යාලෝකය ප්‍රමාණය මත රඳා පවතිනවා.
ඒත් එක්කම, අවම වශයෙන් රු. 8,000-10,000 කවත් විදුලි බිල්පතක් ඔබ ගෙවන්නේ නැති නම් සූර්ය පැනල ඔබ නිවසේ සවිකිරීම මූල්‍යමය වශයෙන් ඔබට වාසිදායක වන්නේ නෑ. ඉතින් ඒ ගැනත් සිතිය යුතු වනවා.

වැසිජලය එකතු කිරීම හා ටැංකි රහිත ජල උණුසුම්කරණ භාවිතය

ඔබ නිවස ගොඩනඟන අවස්ථාවේදීම හෝ ඊට පසුව වුවත්, ඔබගේ නිවසේ වහලයෙන් එකතු වන වැසි ජලය එකතු කර ගබඩා කිරීමට ටැංකි සෑදීම හා ඒ ජලය භාවිතා කිරීමට ක්‍රමෝපායන් යෙදීම කළ යුතු වෙනවා. එම ජලය ඔබට වැසිකිළි වලට (flushing), ගෙවතු වගාවන්ට ජලය යෙදීම, වාහන සේදීම වැනි දේ වලට භාවිතා කළ හැකියි. (ඔබ සිටින්නේ නාගරික/කාර්මික ප්‍රදේශයක නම් වැසි ජලය වාහන සේදීම සඳහා මම රෙකමදාරු කරන්නේ නම් නෑ. මක්නිසාද යත්, ඔබ ප්‍රදේශයේ වැසි ජලයේ ආම්ලිකතාවය යම් ඉහළ අගයක පවතින නිසා එය වාහනයට හානිකර විය හැකි නිසයි.)

ටැංකි රහිත ජල උණුසුම්කාරක (online water heaters) භාවිතය හරහා ඔබට වාසි කිහිපයක් අත් වනවා. ඔබට අවශ්‍ය ජල ප්‍රමාණය පමණක් රත් කර ගැනීම සිදුවීම හරහා අනවශ්‍ය බලශක්තියක් වැය වීම වැළකීම සේම ජලය ගබඩා කිරීමට ටැංකියක් අනවශ්‍ය වීම නිසා ඉඩ කඩ ඉතිරි වීම ඒ වාසි වනවා.
ඒත් එක්කම ඔබට උණු ජලය අවශ්‍ය නම් තිබෙන, හරිත ගුණය තවත් ඉහළ ක්‍රමයක් තමයි Solar Water heaters භාවිතය. Electric Water heaters වලට වඩා ඉහළ මූලික වියදමක් වැයකරන්නට සිදු වුවත්, දීර්ඝකාලීනව භාවිතා කරන විට එය electric water heaters වලට වඩා බලශක්ති ඉතිරියක් සිදු කරන ක්‍රමෝපායක් වනවා.

පරිසර හිතකාමී ආලෝකකරණය

අවම බලශක්තියක් වැය කරමින් වැඩිම ආලෝකයක් ලබා දෙන LED, CFL වැනි බල්බ ඔබට භාවිතා කළ හැකියි. සාමාන්‍ය සූත්‍රිකා පහනකට වඩා ඉහළ කාර්යක්ෂමතාවයක් හා දිගු ජීවිත කාලයක් මෙම බල්බ වලට තිබෙනවා. ඒ නිසා අඩු වියදමක් සහිතව ඔබට ඔබගේ නිවස ආලෝකමත් කළ හැකි වනවා.

ඒත් එක්කම අවශ්‍ය මට්ටමට පමණක් ආලෝකය ලැබෙන ආකාරයට නිවස ආලෝකකරණය කරන්න.
උදා: ඔබගේ වැඩකටයුතු කරන මේසයට, මේසය මත තබන table lamp එකක් භාවිතා කරන්න, ගෙවත්තේ මාර්ග බිම් මට්ටමෙන් ආලෝකමත් කරන්න.

ජලය අපතේ නොයවන උපාංග භාවිතය

අඩු ජල ප්‍රමාණයක් ලබා දෙන ජල කරාම, වැසිකිළි, ෂවර් භාවිතය හරහා අනවශ්‍ය ජල ප්‍රමාණයක් භාවිතය හා ජලය අපතේ යාම අවම කරගැනීමට ඔබට ඉහළ හැකියාවක් තිබෙනවා. ඒ හරහා ඔබගේ නිවසේ පරිභෝජනය වන ජල ප්‍රමාණය අඩු කිරීම හරහා ඔබගේ ජල බිල්පත ඉතා පහළ අගයකට ගෙන ඒම ඔබට කළ හැකි වනවා පමණක් නොව ඔබ ස්වභාවික සම්පත් සංරක්ෂණයටද ක්‍රියාකාරීව දායක වන්නෙක් බවට පත් වනවා.

ඒ සමඟම, එකම ක්‍රියාකාරිත්වයක් සහිත, නමුත් අඩු ජල ප්‍රමාණයක් හා බලශක්තියක් භාවිතා කරන රෙදි සෝදන යන්ත්‍ර, පිඟන් සෝදන යන්ත්‍ර භාවිතා කිරීමට වග බලාගන්න.

වායුසමීකරණ (HVAC) පද්ධති භාවිතය
ඔබ වායුසමීකරණ යන්ත්‍ර භාවිතා කරන්නට සූදානම් වනවා නම්, ඉහළ කාර්යක්ෂමතාවයක් සහිත හා energy rated වායුසමීකරණ පද්ධතියක් මිලට ගන්න. එය නිවැරදිව ස්ථාපනය කරන්න. නිවැරදිව තාප පරිවරණය කරන්න. කාන්දු වළක්වනවාත් සමඟම කෙටි, සෘජු නල භාවිතා කරන්නට උත්සාහ කරන්න. නල මාර්ග 10%කට වඩා අඩු කාන්දු ප්‍රතිශතයක් පවතින ලෙස සකසා වෘත්තීයමය වශයෙන් පරික්ෂා කර බැලිය යුතු වනවා.

කාර්යක්ෂම භූමි සැකසීම (Landscaping)
නිවසට සෙවණ ලැබෙන ආකාරයකට භූ සැකසීම සිදු කිරීම හරහා ඔබබේ නිවසට සෘජු සූර්යයාලෝකය වැටීම වැළැක්වීමට හැකි වනවා. එවිට ඔබගේ නිවස අභ්‍යන්තරය අනවශ්‍ය ලෙස රත් වීම වළකිනවා. ලංකාව වැනි වසර පුරාම හොඳින් හිරු එළිය ලැබෙන රටකට මෙය ඉතා වැදගත් වනවා. මෙම ක්‍රමය ප්‍රධාන වශයෙන් නිවසේ බටහිර දෙසට සිදුකළ යුතුයි. දෙවනුව නැගෙනහිර දෙසට සිදු කළ යුතුයි. (උදෑසන පරිසර උෂ්ණත්වය සවස් වරුවට වඩා සාපේක්ෂව අඩු අගයක පැවතීම මෙසේ සිදු කිරීමට හේතුවයි.)

නිවස තුළදී ඔබට හරිත සංකල්පය ක්‍රියාත්මක කළ හැක්කේ කෙසේද.

බොහෝ දෙනෙක් සිතන මිත්‍යා මතයක් වන්නේ, "හරිත සංකල්පය" විශාල වශයෙන් මුදල් වියදම් කර සිදු කළ යුතු දෙයක් ලෙසට සිතීමයි.

නමුත්, අවම මුදලක් වියදම් කර හා අමතර මුදලක් වියදම් කිරීමකින් තොරව වුවද "හරිත සංකල්පයට" ඔබට දායක විය හැකි දේවල් බොහොමයක් තිබෙනවා. මේ දේ හරහා ඔබට, දිගු කාලීන වශයෙන් විශාල මූල්‍යමය වාසියක් පවා සැළසෙනවා. සමහර ක්‍රම කෙතරම් සරළද පවසනවා නම් ඔබ කිසි කෙනෙක් ඒ ක්‍රම ගැන සිතන්නෙවත් නැති වෙන්නට පුළුවන්.

මෙවන් ඉතා සරළ දේ කිහිපයක් අපි සළකා බලමු.

භාවිතා කරන්නේ නැති අවස්ථා වල විදුලි පහන් නිවා දමන්න. ඔබ කෙතරම් මේ දේ නොසළකා හරිනවාද කියල ටිකක් හිතල බලන්න. කොච්චර අනවශ්‍ය විදුලි පහන් ඔබගේ නිවසේ දැල්වෙනවාද??? කාමරයෙන් පිටතට යන විට කාමරයේ විදුලි පහන, විදුලි පංකාව, වායු සමීකරණ යන්ත්‍රය, නිවා දමා කාමරයෙන් පිටට යන්න.
කිසිම විදුලි උපකරණයක් Stand By Mode එකෙහි තබන්නට එපා. එය බිත්ති කෙවෙනියෙන්ම නිවා දමන්න. ඔබ දන්නවා ඇති standby mode හි පවතින විදුලි උපකරණ යම් විදුලි ප්‍රමාණයක් වැය කරනවා කියල. ඒ විදුලි ප්‍රමාණය මාස කිහිපයක් එකතු වන විට සැළකිය යුතු ශක්ති ප්‍රමාණයක් බවට පත් වෙනවා. (Laptop, Phone Charger, TV, Sound Systems, Mixer/Grinder, .... වැනි උපකරණ මේ අතර වනවා.)
විවිධ දේ සඳහා අසුරන මිලට ගන්නා විට ප්‍රතිචක්‍රීකරණය කළ හැකි අසුරන මිලට ගෙන භාවිතයට ගන්න. ඒවා භාවිතයෙන් ඉවත් කරනවිට ඒවා ප්‍රතිචක්‍රීකරණය සඳහා යවන්න.
පොලිතීන්, ප්ලාස්ටික් අසුරන හැකිතරම් කාලයක් නැවත් නැවත භාවිතයට ගන්න. නව අසුරනයක් ඔබ මිලට ගන්නා වාරයක් පාසා ඔබ පරණ අසුරණයක් කසළ ගොඩට ඉවත් කරනවා කියන්නේ නොදිරන කැළිකසළ ප්‍රමාණය වැඩි වනවා සේම, එම අසුරන නිෂ්පාදනයට වැය කළ බලශක්තියද යම් අපතේ යාමකට ලක් කරනවා කියන එකයි.
හැකි නම් භාණ්ඩ ගෙන යාමට, රෙදි බෑගයක් භාවිතයට ගන්න. එය දිගු කාලයක් භාවිතයට ගන්න පුළුවන් වගේම, නොදිරන අපද්‍රව්‍ය එකතු වීමත් වළකිනවා.
නිවැසියන් හා සාකච්ඡා කර නිවසේ බලශක්තිය භාවිතා කරන ආකාරය ගැන සාකච්ඡා කර ඒ ඒ ක්‍රියාවන් සඳහා හොඳ දිනචර්යාවක් සකසා ගන්න. උදා: සියල්ලන්ගේම රෙදි එකවර සේදීම (රෙදි සෝදන යන්ත්‍ර භාවිතා කරනවා නම්), සැමගේ ඇඳුම් එක අවස්ථාවක මැද ගැනීම, සියළු දෙනාම එක්වර ආහාර ගැනීම හරහා නිවසේ විදුලි පහන් භාවිතා වන කාලය අඩු කිරීම, රූපවාහිනී දෙකක් තිබේ නම් සියල්ලන්ම එක වැඩසටහන එක් රූපවාහිනියකින් නැරඹීම....

Energy Saving ගැන මම මීට පෙර ලියල තියෙන "Energy Saving ගැන ඔබ නොදත් දේ" ලිපිය කියවා බලන්නත් මම ඔබට ආරාධනා කරනවා.

ඉතින් අපි අද කතා කළා අපේ නිවෙස් හරිත නිවසක් කරගන්නට සිදු කළ හැකි සරළ වගේම සංකීරණ දේවල් කිහිපයක්ම.

මම ආරාධනා කරනවා ඔබත් මේ දේවල් අත්හදා බලන්න කියල.

අපගේ නිවස තුළ අපි භාවිතා කරන උපකරණ, බලශක්තිය, අමුද්‍රව්‍ය තිරසාර ලෙස හා පරිසරයට හිතකර ලෙස භාවිතා කරමින්, අපිත් හරිත සංකල්පයට දායක වෙමු,

අපගේ අනාගත පරපුරෙහි සුඛ විහරණය ආරක්ෂා කරමු.

අපගේ දූ දරුවන්ට ජීවත් වන්නට පිරිසිදු හා තිරසාර ලෝකයක් ඉතිරි කරමු.

මෙම ලිපිය "Green Building Council of Sri Lanka" හි බ්ලොග් අඩවියෙහි ජනවාරි මස "Article of the Month" ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කෙරෙන ලදී.

මේ ලිපි ඔබගේ ඊ මේල් ගිණුමට ලබා ගැනීමට පහතින් ඔබගේ ඊ මේල් ලිපිනය ඇතුළු කරන්න.

Enter your email address:

මොනවද මේ විද්‍යුත් අපද්‍රව්‍ය (Electronic Waste)

2015-11-10T01:13:00.001-08:00

ඉහත ඡායාරූපය දැක්කම ඔබට තේරෙනව ඇති මොනව ගැනද මේ කතා කරන්නට සූදානම් වෙන්නෙ කියල.

විද්‍යුත් අපද්‍රව්‍ය, නැත්තම් Electronic Waste කියන්නෙ අපි භාවිතා කරන විද්‍යුත් උපකරණ, ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ හා කොටස් භාවිතා කාලය අවසන් වූ විට කසල වශයෙන් අපි ඉවත දමන ඒවායි.

එතකොට කොහොමද මේ ඊ වේස්ට් කරළියට එන්නෙ?

අපි කෙතරම් විදුලි උපකරණ ප්‍රමාණයක් භාවිතා කරනවද නිවසක හෝ ආයතනයක. නිකමට වට පිට බලන්න ඔබ දැන් වාඩි වෙලා ඉන්න ස්ථානය වටේට. ඔබ මේ ලිපිය කියවන පරිගණකය, මූසිකය, ප්‍රින්ටරය, ඔබගේ ජංගම දුරකථනය, එහි චාජරය, රේඩියෝවක්, ඔරලෝසුවක්, විදුලි ලාම්පුවක්, .......
නිවසක කෙතරම් විදුලි හා ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ තිබෙනවාද? රූපවාහිනිය, ගුවන් විදුලිය, බත් පිසිනය, ශීතකරණය, දුරකථනය, රෙදි සෝදන යන්ත්‍රය, විදුලි උඳුන, විදුලි ලාම්පු, ස්ත්‍රික්කය..... වගේ ගොඩක් දේවල්.

පහු ගිය කාලෙ සැළකුවාම ලංකාව තුළ භාවිතා වන විදුලි හා ඉලෙක්ට්‍රොනික භාණ්ඩ වල ප්‍රමාණය ඉතා ඉහළ ගොස් තිබෙනව. ඊටත් වඩා තිබෙන අනතුරුදායක තත්වය, ඒවායේ ආයු කාලය ඉතා සීග්‍රයෙන් පහළ ගොස් තිබෙනව. දැන් ඉතා අඩු මිලට එන හුඟක් විදුලි උපකරණ වල ආයු කාලය ඉතාමත් අඩුයි කියන එක ඔබත් අත්දැකල ඇති කියල මම හිතනවා.

මොකද එතකොට වෙන්නෙ??

කැඩෙන කැඩෙන ප්‍රමාණයට තව තවත් අලුතින් භාණ්ඩ මිලට ගැනීමට හා භාවිත කිරීමට සිදු වෙනවා. ඉන් ඉලෙක්ට්‍රොනික කසළ ඔබ නිවසේ ටික එකතු වෙනවා.

ඉතින් මේ යන්ත්‍ර කැඩුනම / භාවිතා කරන්න බැරි තත්වයට පත් උනාම ඔබ කුමක්ද කරන්නෙ?

කෙනෙක් මේව අලුත්වැඩියා කරල තවත් ටික කාලයක් භාවිත කරන්නට ඉඩ තිබෙනවා.

නමුත් බොහෝ දෙනා ඒක කරන්නෙ නෑ.

අලුත්වැඩියා කරලත් භාවිතා කරල අලුත්වැඩියා කරන්නත් බැරි උනාම????

ඔබ බොහෝ දෙනෙක් මිල අඩු දෙයක් නම් අහකට විසි කරල අලුතින් එකක් ගන්නව නේද?
මිල අධික දෙයක් නම් අලුත්වැඩියා කරගන්නව. (ඒව උනත් විසි කරල අලුති ගන්න අය ඕනෙ තරම් ලංකාවෙත් ඉන්නව.)

එතකොට පරණ ඒවට ඔබ මොනවද කරන්නෙ???
සරළව හා බහුලව සිදු වන දේ තමයි කුණු ගොඩට ඒව විසි කරල දාන එක. එක්කො ගෙදර කුණු ගොඩට. එක්කො නගර සභාවෙන් කුණු එකතු කරන්න එන ලොරියට.
සමහරවිට ඔබ ඒව ගිනි තියනව, සමහරවිට එහෙමම කුණු ගොඩවල් වල එකතු වෙනව.
පොඩි ප්‍රමාණයක් නම් යකඩ බඩු, ප්ලාස්ටික් බඩු එකතු කරන මිනිස්සුන්ට දෙනව වෙන්නත් පුළුවන්.

ඔබ ඉවතට විසි කරන, ගිනි තියන මේ භාණ්ඩ වල තිබෙන අනතුරුදායක තත්වය මොකද්ද එතකොට?
මේ භාණ්ඩ සකසල තිබෙන්නෙ විවිධාකාරයේ රසායනික ද්‍රව්‍ය භාවිතා කරල. සාමාන්‍ය ලෝහ වර්ග, බැර ලෝහ වර්ග, ක්ෂාර ලෝහ වර්ග, සාමාන්‍ය හයිඩ්‍රොකාබන, විශ සහිත හයිඩ්‍රොකාබන (ප්ලාස්ටික්) වගේ විවිධාකාරයේ අමුද්‍රව්‍ය වලින්.
මේවායේ රසදිය, ඊයම්, කැඩ්මියම්, ඇන්ටිමනි, ආසනික්, බෙරලියම් වගේ විවිධ විශ සහිත ලෝහවර්ග හා බ්‍රෝමිනීකෘත රසායනික, හැලජන, ප්ලාස්ටික් වර්ග තිබෙනවා.

ඉතින් මේව නිසා මොකද්ද වෙන්නෙ?
මේ සමහර රසායනික, කුඩා ප්‍රමාණයකින් හෝ පරිසරයකට එකතු වීම ඉතාම අනතුරුදායක වන්නට පුළුවන්. වාතය, ජලය, පස දූෂණය වීම හරහා, ශාක, සතුන්, මිනිසා කියන හැම ජීවියෙකුටම හානිදායක වෙන්නට පුළුවන්.

ඔබ විසි කරන විදුලි හා ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ වලින් පරිසරයට එකතු වන විශ රසායනික මොනවාද, ඒවා නිසා විය හැකි හානි මොනවාද කියල අපි බලමු.

බ්‍රෝමිනීකෘත රසායනික (ගිනි ප්‍රතිරෝධක)
ගිනි නොගන්නා ප්ලාස්ටික භාණ්ඩ නිපදවීමේදී මේවා භාවිත වෙනව. මේවා ශරීරයට එකතු වුවහොත් ශරීරයේ හෝමෝන ක්‍රියාකාරිත්වයට භාධා පැමිණිය හැකි අතර කුඩා ලමුන්ගේ තයිරොයිඩ ග්‍රන්ථිය හා ස්නායු පද්ධතියට බලපෑ හැකි වනවා.

ලෙඩ් (ඊයම්)
සෑම ඉලෙක්ට්‍රොනික භාණ්ඩයකම වගේ තිබෙන අධික විශ සහිත ලෝහයක්. පරිපථ පෑස්සීම සඳහා බහුලව භාවිතා වන ඊයම් වලට නිරාවරණය වීමෙන්, ආහාර අරුචිය, මස් පිඬු වේදනාව, ව්‍යාධිය, හිස රුදාව, වගේ රෝගත්, දිගු කාලීන නිරාවරණය හරහා ස්නායු පද්ධතිය අඩපණ වීමත්, විශාල වශයෙන් නිරාවරණයෙන්, මොළය අඩපණ වීම හා මරණය වුවත් සිදුවිය හැකියි. නැවත ආරෝපණය කළ හැකි ලෙඩ්-කැඩ්මියම් බැටරි වලත් ඊයම් බහුලව තිබෙනවා.

රසදිය
පැරණි රූපවාහිනී යන්ත්‍ර, ප්‍රතිදීපන පහන්, බැටරි වගේ විදුලි උපකරණ වල පමණක්ම නොවෙයි, ඔබ උණ බලන්න ගන්න උණ කටුවේ පවා තිබෙන ඉතාම විශ සහිත ලෝහයක්.
කෙටි කාලීන නිරාවරණයෙන් පෙනහළු ආබාධ, ඔක්කාරය, වමනය, සෙම් රෝග, රුධිර පීඩනය, අතීසාරය, සම් රෝග, අක්ෂි ආබාධ වගේ රෝගත්, දිගු කාලීන නිරාවරණය හරහා මොළය, වකුගඩු, කළල වලට බරපතල හානි සිදුවිය හැකියි.
අමතර කරුණක්, රසදිය වාෂ්පය ඉතාම මාරාන්තිකයි. කිසිම අවස්ථාවක රසදිය රත් වෙන්නට ඉඩ තබන්න එපා. රසදිය බිඳුවකක් ජලයට මුසු වුවහොත් ඊට ජලය ලීටර් 1000ක් පමණ දූෂණය කළ හැකියි.

ආසනික්
ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ පැත්තකින් තිබ්බොත්, පහුගිය කාලෙ ලංකාවෙ කතා බහට ලක්වූ විශ ලෝහයක්. ඒ නිසා මින් විය හැකි සංකූලතා ගැන ඔබ යම් තරමකට දැන සිටිය යුතුයි.
පරිගණක චිප, ආලෝක විමෝචක දියෝඩ (කවුරුත් දන්න LED Lights) වල අඩංගු පළිකාකාරක ලෝහයක් තමයි ආසනික් කියන්නෙ. සමේ හා පෙණහළු ආශ්‍රිත පිළිකා රෝග වලට ආසනික් හේතුකාරක වනවා.

කැඩ්මියම්
මළ බැඳිම වැළක්වීමට, පරිගණක කොටස්, පරිපථ කොටස්, ස්විච වල ආලේප කරන කැඩ්මියම්, ලෙඩ්-කැඩ්මියම් බැටරි වලද අඩංගු වෙනවා.
පෙනහළු ආබාධ හා මරණය කියන්නෙ කැඩ්මියම් අධික ලෙස ශරීරගත වුවහොත් සිදුවන තත්වය. දීර්ඝකාලීනව කැඩ්මියම් වලට නිරාවරණය වීමෙන්, වකුගඩු ආබාධ හා අධික රුධිර පීඩනය ඇති විය හැකියි.

ක්‍රෝමියම්
කැඩ්මියම් වගේම ලෝහ ආලේපනයක් විදිහටත් භාවිතා කරන ක්‍රෝමියම්, ප්ලාස්ටික් ශක්තිමත් කිරීමට වගේම, තීන්ත නිෂ්පාදනයේදීත් භාවිතා වන ලෝහ රසායනිකයක්.
මිනිස් සිරුරට ඇතුළු වන ආකාරය අනුව මෙහි බලපෑම වෙනස් වනවා. ආශ්වාස කිරීමෙන් පිළිකා ඇති කිරීමේ අවදානමක් ඇති කරන ක්‍රෝමියම්, DNA අණු වලට හානි ඇති කිරීමට තරම් බලවත්.

හැලජන
හැලජන ලෙස අපි හඳුන්වන්නේ ෆ්ලුවොරීන්, ක්ලෝරීන්, බ්‍රෝමීන් වගේ මූලද්‍රව්‍යයන්.
ප්ලාස්ටික් කර්මාන්තයේදී බහුලව භාවිතා වන හැලජන, දහනය කිරීම ඉතාමත් අනතුරුදායකයි. මේවා දහනයේදී පිටවන ඩයොක්සීන් හා ෆියුරාන් වගේ විෂ වායූන් ශරීරයට ඇතුළු වීම ඉතාමත් අනතුරුදායකයි.
ඩයොක්සීන් ශරීරගත වීම හරහා ස්නායු පද්ධතියට, ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතියට, තයිරොයිඩ ග්‍රන්ථියට, බලපෑම් ඇතිවිය හැකි අතර, ඉන්, එන්ඩොමෙට්‍රියෝසිස්, දියවැඩියාව, දන්ත රෝග වගේ රෝගාබාධ ඇති විය හැකි වනවා.

PVC (Poly Vinyl Chloride)
ඔබ හැම දෙනාම වගේ දන්න PVC ජල නලත් මේ කාණ්ඩයටම තමා ඇතුළු වන්නේ. විදුලි රැහැන් වල පරිවාරකය වශයෙනුත් භාවිතා වන PVC දහනයෙන් අධික විෂ සහිත ඩයොක්සීන් වර්ග නිදහස් වෙනවා. ඉහත කිව්ව ඩයොක්සීන් වලින් වන හානි වලට අමතරව ශරීරයේ හෝමෝන වලට අධික බලපෑම් කිරීමේ හැකියාවක් මෙම ඩයොක්සීන් වලට තිබෙනවා.

ප්ලාස්ටික් වර්ග ගිනි තැබීමෙන් බරපතල වායු දූෂණයක් සිදුවන බව ඔබට තේරෙනවා ඇති. ඒත් එක්කම ඒ වායු බරපතල සෞඛ්‍ය අවදානම් ඇති කරනවා.

ඉතින් ඔබට දැන් පැහැදිලි වනවා ඇති මේ විදුලි හා ඉලෙක්ට්‍රොනික අපද්‍රව්‍යයන් අක්‍රමවත් ලෙස පරිසරයට මුදා හැරීම හරහා පරිසරයට හා ජීවීන්ට කොයි ආකාරයක හානි සිදුවිය හැකිද යන්න. එය ඉතා විශාල හා ගණනය කල නොහැකි හානියක් බව ඔබට පෙනෙනවා ඇති.
ඔබම සිතා බලන්න ඔබ කෙතරම් ඉලෙක්ට්‍රොනික කසල ප්‍රමාණයක් වසරකට, අනාරක්ෂිත ආකාරයට පරිසරයට මුදා හරිනවාද කියල. ඒවා හරහා කෙතරම් විශාල ජල දූෂණයක්, වායු දූෂණයක්, පස දූෂණයක් සිදු වනවාද කියල.

එම නිසා, අප සැමගේම සුව සෞඛ්‍යය පමණක්ම නොව, අනාගත පරපුර වලට සිදු වන සෞඛ්‍යමය හා පාරිසරිකමය හානිය අවම කිරීමට, මේ ඉලෙක්ට්‍රොනික අපද්‍රව්‍ය කළමණාකරණය සිදු කිරීම අප සැමගේම වගකීමක් වනවා.

අපිට මේ වෙනුවෙන් සිදු කළ හැක්කේ මොනවාද?

නැවත භාවිතය
මුද්‍රණ යන්ත්‍ර වලට යොදන තීන්ත කාට්‍රිජ ඉවත නොදමා නැවත නැවත පුරවා භාවිතා කිරීම, නැවත ආරෝපණය කළ හැකි බැටරි ඉවත නොදමා නැවත ආරෝපණය කර භාවිතා කිරීම, අලුත්වැඩියා කර භාවිතා කළ හැකි උපකරණ ඉවත නොදමා අලුත්වැඩියා කර භාවිතා කිරීම වගේ දේවල් හරහා නැවත භාවිතා කළ හැකි උපකරණ ඉවත නොදමා නැවත නැවත භාවිතයෙන් අනවශ්‍ය කසළ ඇතිවීම වළකිනවා.

පරිත්‍යාග කිරීම
ඔබ භාවිතා නොකරන නමුත් ක්‍රියාකාරී තත්වයේ ඇති විදුලි හා ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ ඒවා අවශ්‍ය වන පුද්ගලයෙකුට, ආයතනයකට, පරිත්‍යාග කරන්නට ඔබට පුළුවන් එවිට ඒවා කුණු ගොඩට එකතු වෙන්නෙ නැතිව තව කාලයක් භාවිතයේම පවතිනවා.

නැවත භාර දීම
සමහර විදුලි හා ඉලෙක්ට්‍රොනික නිෂ්පාදන සමාගම්, නොමිලේ හෝ, මිලක් ගෙවා හෝ, මිලක් ලබා දී, ඔබගේ පැරණි, භාවිතා කළ හැකි / නොහැකි විදුලි හා ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ යළි භාර ගන්නවා. ඔබ භාවිතා නොකරන උපකරණ, කැඩුණු උපකරණ ඔවුනට භාර දීමට ඔබට හැකියි. ඔවුන් ඒවා ප්‍රතිචක්‍රීකරණය සිදු කරනවා. රූපවාහිනී, ගුවන්විදුලි යන්ත්‍ර, කැමරා, දුරකතන වගේ ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණත්, භාවිතයට ගත නොහැකි ප්‍රතිදීපන පහන්, CFL බල්බත් විවිධ ආයතන මගින් යළි එකතු කරනවා. (උදා: Singer ආයතනයෙන් නව රූපවාහිනියක් මිලට ගැනීමේදී පැරණි රූපවාහිනිය සඳහා වට්ටමල් ලබා දීම, Orange ආයතනය, ඉවත දැමූ කැඩී බිඳි නොගිය Tube Lights, CFL Bulbs මිලක් අය කර එකතු කිරීම)

ප්‍රතිචක්‍රීකරණය
විධිමත්ව විදුලි හා ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ ප්‍රතිචක්‍රීකරණය සඳහා යොමු කරන සමාගම් / ආයතන රැසක් තිබෙනවා. මධ්‍යම පරිසර අධිකාරියෙන් අනුමැතිය සහිත එවන් ආයතනයකට / පුද්ගලයෙකුට ඔබගේ ඉලෙක්ට්‍රොනික කසළ භාර දීම ඔබට සිදු කළ හැකි වෙනවා.
මෙම සමාගම් හා මධ්‍යම පරිසර අධිකාරිය ඒකාබද්ධ වී එසේ ඉලෙක්ට්‍රොනික කසළ එකතු කරන වැඩසටහනකුත් දැන් ආරම්භ කරල තිබෙනවා.

එසේ ඉලෙක්ට්‍රොනික කසළ එකතු කරන ආයතන වල විස්තර ලබා ගැනීමට පහත සබඳතා භාවිතා කරන්න.

දු. අං: 0112 - 872 402
ලිපිනය: අධ්‍යක්ෂක, අපද්‍රව්‍ය කළමණාකරණ ඒකකය, මධ්‍යම පරිසර අධිකාරිය, 104, ඩෙන්සිල් කොබ්බෑකඩුව මාවත, බත්තරමුල්ල.
ඊ මේල්: weerasundara [at] cea [dot] lk

අවිධිමත් ලෙස ඉලෙක්ට්‍රොනික අපද්‍රව්‍ය බැහැර කිරීම නවත්වමු.

විද්‍යුත් අපද්‍රව්‍ය වලින් තොර සුරක්ෂිත පරිසරයක් නිර්මාණය කරමු.

අප සැමගේ හා අප දූ දරුවන්ගේ සෞඛ්‍යාරක්ෂාව තහවුරු කරමු.

කාබන් ඩයොක්සයිඩ් හා මිනිසා

2015-10-11T11:37:00.003-07:00

මින් පෙර අපි හරිතාගාර ආචරණය ලිපියේදීත් කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ගැන කතා කළා. අද අපි ඒ ගැන වඩාත් සවිස්තරාත්මකව කතා කරමු.

මුලින්ම මම මේ පහත ප්‍රස්තාරය දෙසට ඇස යොමු කරන්න ඔබට ආරාධනා කරනවා.

පෘථිවි වායුගෝලයේ කබන් ඩයොක්සයිඩ් වායු ප්‍රමාණය

පහුගිය වසර 1000ක් තිස්සෙ වගේ අපේ වායුගෝලයේ කාබන් ඩයොක්සයිඩ් වායුව කොපමණක් තිබෙනවාද යන්න තමයි මේ ප්‍රස්තාරයෙන් පෙන්වන්නෙ. නිල් පැහැ කොටස ඇන්ටාක්ටිකාවේ අයිස් ග්ලැසියර හරහා ලබාගත් තොරතුරු වලින් ගණනය කරන ලද ඒවාත්, රතු පැහැ කොටස හවායිහි තිබෙන විද්‍යාගාරයෙන් මිනුම් වලින් ලබා ගත් තොරතුරුත් වෙනවා.

හරි අපි මෑත ඉතිහාසයේ තොරතුරු වලට යමු.

පසුගිය වසර 50ක වගේ කාලය තුළ වාතයේ CO2 ප්‍රමාණය කොහොමද කියල මේ කෙ තියෙනව.

පසුගිය වසර 5ක කාලය ගැන පොඩ්ඩක් බලමු. ඒකට පහත ප්‍රස්තාරය බලන්න.

වර්තමාන වායු ගෝලයේ තිබෙන කාබන් ඩයොක්සයිඩ් වායු ප්‍රමාණය = 307.64 ppm (මිලියනයට කොටස්)

හරි දැන් අපි මේ ප්‍රස්තාර වල තිබෙන තොරතුරු ගැන ටිකක් බලමු,

මුල්ම එක බැලුවොත්, ඔබට පෙනෙනවා ඇති ක්‍රි. ව. 1800 වගේම වෙනතුරු වායු ගෝලයේ CO2 ප්‍රමාණය එතරම් වෙනසක් නොපෙන්වමින් එකම මට්ටමේ වගේ පැවතිලා තිබෙනව කියල. ඒ කියන්නෙ 250ppm වගේ අගයක.

වර්ෂ 1800න් පස්සෙ වාතයේ CO2 ප්‍රමාණය සීග්‍රයෙන් ඉහළ යන්නට පටන් අරගෙන තිබෙනවා.

1800 - 1900 වගේ කාලයක් යම් වේගයකිනුත්, 1900-1950 දක්වා කාලය තවත් වේගය වැඩි කරගනිමිනුත් හා 1950 සිට අද වනතෙක් ඉතාමත් සීග්‍රයෙනුත් වායු ගෝලයේ CO2 ප්‍රමාණය ඉහළ ගොස් තිබෙනවා.

1960 සිට මේ වන තෙක්, එම ඉහළ යාමේ වාර්ෂික වැඩි වීම කොහොමද බලමුද? පහත ප්‍රස්තාරය බලන්න.

ඔබට පෙනෙනවා ඇති, වාර්ෂික ඉහළ යාම, වැඩි වෙමින් හා අඩු වෙමින්, ත්වරණයක් දක්වමින් වාර්ෂිකව වැඩි වන ප්‍රමාණය වැඩි වී තිබෙනවා.

එතකොට ලෝකෙ ලොක්කො ඔක්කොමල්ල එකතු වෙලා කාබන් ඩයොක්සයිඩ් මට්ටම පාලනයට වාර්ෂිකව එකතු වෙලා සම්මේලන තියල මොකද කරල තියෙන්නෙ????

මේව බැලුවම නම් පේන්නෙ මොකුත්ම කරල නෑ කියල, නේද???

හරි, ඒක පොඩ්ඩක් පැත්තකින් තියල, අපි බලමු මිනිස්සු කාබන් ඩයොක්සයිඩ් පරිසරයට මුදා හරින්නේ මොන වගේ දේ වලින්ද කියල.

ඔබට පෙනෙනවා ඇති, ඉහළම කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රමාණයක් වායුගෝලයට මුදා හැරෙන්නේ ගොඩනැඟිලි ඉදිකිරීම හා පවත්වාගෙන යාමට කියල. දෙවනුව තිබෙන්නේ ප්‍රවාහන කටයුතු.

ලංකාව තුළ තිබෙන ගොඩනැඟිලි සැළකුවාම මේ ගණන 40%ක් වෙනවා. (M. Jayalath, 2010)

ඉතින් 1800 වෙනකම් හොඳට තිබ්බ ලෝකෙට මොකද්ද උනේ 1800න් පස්සෙ????

ඔබ දන්නවා. "කාර්මික විප්ලවය" නේද?

ඉතින් 1800-1950 අතර සිද්ධ උනු කාර්මික විප්ලවය එක්ක මිනිස්සු ගොඩක් දේවල් සොයා ගත්ත, නිර්මාණය කළා. මේක සිද්ධ උනේ ලෝක යුද්ධ දෙකත් එක්ක සමාන්තරව.

මේ කාලයේ නිර්මාණය උනු ප්‍රධානම දෙයක් තමයි "එන්ජිම" කියන්නෙ. ගල් අඟුරු, පෙට්‍රල් හා ඩීසල් එන්ජින්.

මේවත් එක්ක විශාල යන්ත්‍ර සූත්‍ර ප්‍රමාණයක් නිර්මාණය කෙරුනා. මෝටර් වාහන නිර්මාණය උනා.

ඒවාත් එක්ක විශාල වශයෙන් ගල් අඟුරු, ඩීසල් හා පෙට්‍රල් දහනය ඉහළ ගියා. ඉතින් ඛනිජ තෙල් දහනය සීග්‍රයෙන් ඉහළ යාමත් එක්ක පරිසරයට මුදා හැරෙන කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රමාණයත් සීග්‍රයෙන් ඉහළ ගියා.

මේවාත් එක්ක උනු තවත් දෙයක් තමා ලෝකයේ මිනිස් ජනගහණය වේගයෙන් ඉහළ ගිය එක. මිලියන 750 සිට බිලියන 2.5 දක්වා ජනගහණයේ සීග්‍ර වර්ධනයක් මේ කාලයේ සිදු උනා. ඒකත් එක්ක අර ඉහත කිව්ව දේ වලට වියදම් වන ශක්තිය ඉහළ යාම නිසා පරිසරයේ කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රමාණයත් සීග්‍රයෙන් ඉහළ ගියා.

ඉතින් මේක දැක්ක පරිසරවේදීන් තේරුම් ගත්ත මෙහෙම ගියොත් අනාගතේ අඳුරු වෙන්න පුළුවන් බව. ඉතින් මේ වෙනුවෙන් කතා සිද්ධ වෙන්න පටන් ගත්ත. සම්මේලන පැවැත්වුනා.

පරිසරයට මුදා හැරෙන කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රමාණය අඩු කරන්නට ලෝක නායකයින් සාකච්ඡා කළා.

වසර කිහිපයක්ම මේ දේ සිද්ධ උනත් කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රමාණය ඉහළ යාමේ වේගය වැඩි උනා මිසක් අඩු උනේ නෑ. ඉතින් ඊට පස්සෙ ඔවුන් තේරුම් ගත්ත මේක අඩු කරන්නට බෑ නමුත් තියෙන මට්ටමේ හරි තියාගන්න උත්සාහ කළ යුතුයි කියල. නමුත් ඒකත් හරි ගියේ නෑ.

දැන් මොකද්ද දන්නවද තත්වය???

මේ වෙන විදිහට වෙන්න අරිමු, ඉස්සරහට වෙනදේකට මුහුණ දෙමු.

ඉතින් ඔබ සූදානම්ද ඒකට?

අපේ අනාගත පරපුර ඔක්සිජන් ටැංකියක් පිටේ බැඳගෙන ජිවත් වෙනවාට???අනාගතයේදි. බෝතල් කළ පිරිසිදු වාතය සල්ලි දීල ගන්න????ඔබ ඔක්සිජන් මාස්ක් එකක් දාගෙන පාරෙ යන්න???

නැත්තම් මේ වෙන වායුගෝලීය දූෂණය අවම කරන්නට පොඩි හරි උත්සාහයක් ගන්නට සිතනවාද???

සිතන්නට යමක් ඉතිරි කරමින් මෙතනින් මේ ලිපිය අවසන් කරනවා.

ඔබගේ අදහස් වලට විවෘතයි.

Green buildings for sustainable built environment in Sri Lanka GREENSL? or LEED?

2015-10-06T07:35:00.000-07:00

By,

Prof. Ranjith Dissanayake

Head, Dept. of Civil Engineering, University of Peradeniya

Ex. Vice President, Green Building Council of Sri Lanka

Introduction Green building is an in integrative effort to transform the way the built environments are designed, constructed and operated. This concept should be applied from individual infrastructure to entire communities. The scope of green building reaches from the earliest stages of planning to beyond the end of a structure’s life. It runs up and down in manufacturing and supplying chain. It encompasses the production and fate of every substance that goes into or out of a green project. Therefore, scope of green building requires an interdisciplinary approach.

In this article, we are aiming to provide our strategies for achieving those valuable and much needed greener goals and GREENSL Rating System for built environment which is developed by the Green Building Council of Sri Lanka (GBCSL) and compared LEED Leadership in Energy and Environmental Design which is developed by United State Green Building council (USGBC).

The ultimate objectives of these ratings are to achieve a goal of ecological quality and energy conservation, ethical standards and social equity, economic performance and compatibility, contextual and aesthetic impact and transferability. The main objective of developing GREENSL is to consider our own requirements through the local research outputs.

GREEN^SL Rating System for built environment

Using GREENSL Rating System for built environment transforms the design, construction, and operation of built environments and shift practice towards higher performance, lower environmental impact, and ultimately leads to regenerative designs. The section that follows, describes the certification approach used by the Sri Lanka Green Building Council and its GREENSL Rating System for built environment. GREENSL is a tool that helps to create a high-performance, more sustainable built environment by providing a framework for design, construction, and evaluation. It is up to green building professionals to use this tool as part of an integrated planning and design process to achieve real results on the ground. Green building requires integrated approach, but in practice it depends on new strategies in the various aspects of design and construction. Accordingly, the heart of this rating is an introduction to the eight categories used in GREENSL namely, Management (MN), Sustainable sites(SS), Water efficiency(WE),Energy & atmosphere (EA), Material & Resources (MR),Indoor environment quality (EQ),Innovation & design process (ID) and Social & cultural awareness(SC).

Each chapter reviews the basic concepts and strategies associated with each credit category, while recognizing all intimately link relationships and consider together the effective integrative processes.

Why green building is important

Green building is important because of the conventional buildings, land use of the people, the environment, and our shared natural resources. The cumulative impact of the design, construction, and operation of built environment has profound implications for human health, the environment, and the economy. For example, with conventional development practices,

Clearing of land for development often destroys wildlife habitat;
Extracting, manufacturing and transporting materials contribute to the pollution of water and air, the release of toxic chemicals, and the emission of greenhouse gases;
Building operations require large inputs of energy and water and generate substantial waste streams; and
Building-related transportation, such as commuting and services, contributes to a wide range of impacts associated with vehicle use energy consumption, and harmful environmental effects.

In general, buildings account for a high proportion of resource use and waste generation, as follows:

15% of potable water consumption;
30% of waste output;
40% of carbon dioxide emissions;
40% of raw materials use;
50% of energy use; and
70% of electricity consumption.

These values are varied depending on country, life styles of the citizens and economical level.

Modifying the conventional way in which homes, schools, offices, shopping centers, hospitals, and cities are designed can have a beneficial effect on the environment. Green building practices can minimize human use of natural resources while generating economic benefits that include lower operational costs and higher human productivity. Green buildings are efficient and comfortable, and they contain the amenities needed for a better quality of life, including improved health. Many of the elements of green building are not new or even unique. For example, Energy efficiency, Smart growth, Water conservation, and Indoor air quality have been the main focus on various programs and incentives, both governmental and market driven. What distinguishes green building is its focus on all of these issues in an effort to contribute solutions to pressing health, environmental, and economic challenges through the location, design, construction, and operation of buildings.

The trend in Sri Lanka towards green building practices has quickened recently, contributing to a market transformation in the supply of building products, and services and in the demand for skilled professionals.

Procedure of getting GREEN^SL

The rating system of the GBCSL consists four categories. The categories are determined based on the marks (points) that are obtained by the project. The total points available are 100. The four rating categories and required points to obtain a rating are as follows.

Platinum – 70 points or above
Gold – 60~69 points
Silver – 50~59 points
YES Certified – 40-49 points

Green^SL Accredited Projects With the industrial revolution, the built environment in Sri Lanka is believed to have accelerated impacts inimical to the environment. The consequences of these environmental damages sometimes caused severe disruptions. Therefore the environmental consciousness among communities has been gradually increased. Thus Sri Lanka has become home to many green buildings than before. The Green^SL Accredited Projects have been given in the table below.

GBCSL Green Building Criteria

LEED Criteria

There are eight Green criteria considered by the GBCSL for evaluating a project as mentioned below. As the Green Consultant, we will give our best proposals throughout the project for obtaining maximum points with due considerations on safety, quality, time and cost aspects.

As the GBCSL, we will guide industry on how the essential requirements are achieved. Also, we will give all necessary advises, assistance for preparing time targets, methods, related documents and evidences etc.

Integrative Approach

The concept of an integrative approach is a new paradigm that emphasizes connections and communication among professionals throughout the life of a project. It involves bringing building owners, operators, architects, planners, engineers, and contractors together and working through an integrative process of allowing building teams to cross traditional barriers and develop innovative solutions. The term integrative design is most often applied to a new construction design process; however, the concept of integrative design is applicable to any phase in the life cycle of a building or land-use project.

The building design process begins when the basic programmatic needs and requirements for the project are determined. Schematic design follows, as the basic scheme that will be used to meet the project goals in development. During design development, the scheme is further refined into a design, and each component of that design is fleshed out. Finally, construction documents are prepared to translate the design into something that can be built.

In a conventional design process, the architect, the engineers (civil, mechanical, electrical, structural), the landscape architect, the construction contractors, and all others work relatively independently on their individual scopes of work, handing off work products to other professionals along the way. This separation of the disciplines and generally linear design process can limit opportunities for integration and synergy, particularly with construction contractors and other specialists who traditionally become engaged only towards the end of the process.

In contrast, in an integrative design process, all the disciplines come together at the beginning to discuss the project goals and requirements. A clear statement of sustainability and performance goals guides this team to find new approaches to the project. As the project progresses through the design phases, each element of the design is reviewed to verify whether it meets the original goals and intent of the owner. In this way, the project team engages in a more integrative approach that allows for deeper integration and collaborative problem solving.

In an integrative process, the property owner, designers, construction contractors, and other project team members establish a mutual understanding of the project’s goals, priorities, and budget as early as possible. Input from the major stakeholders and members of the design team is essential before schematic design begins, particularly since many of the decisions associated with environmental impacts are made early in the design process, starting with the location of the project.

GBCSL Associate Professional

In order to promote greener concept as well as to apply the integrative design process in Sri Lanka, we need to train professionals. The Associate Professional Training Course conducted by the Green Building Council of Sri Lanka (GBCSL) is designed to train property industry professionals to perform as Green Professionals who could lead the transformation of construction industry in Sri Lanka with Green building practices to ensure the future wellbeing of our Planet. For more information GBCSL secretariat can be contacted through srilankagbc[at]gmail[dot]com or 0112579130 or visiting Green Building Council Sri Lanka, “Vidya mandiraya”, No: 120/ 10(Part),Wijerama Mawatha, Colombo 07.

GBCSL has been training professionals such as architects, engineers (civil, mechanical, electrical, and structural), landscape architect town planers, Quantity surveyors, facility managers, academics, environmentalist, the construction contractors, project managers, executives and other relevant professionals. They are trained together. The training program covers all areas such as Management, Sustainable sites, Water efficiency, Energy & atmosphere, Material & resources, Indoor environment quality, Innovation & design process and Social & cultural awareness normally in four days. Then they are grouped to form an integrated team of professionals such as Architects, Engineers (civil, mechanical, electrical, and structural), Landscape Architects, Construction Contractors, Project Managers and other relevant professionals depending on the availability. These groups are assigned to design projects and they will have to use the integrative design processes and the projects will be presented and evaluated. The participants in this training course are required to sit for an examination conducted by the accreditation board of the GBCSL. Duration of the examination will be two hours. Those who are successful at the examination will be awarded with the certification of ‘Associated Professional of the GBCSL’ (GSLAP).

There are three levels:

GREENSL Green Associate
GREENSL Accredited Professional
GREENSL Fellow

Time frame of Obtaining Green Rating

Obtaining a Green rating is not a task limited to several days or weeks. It must start at the preliminary design stage of the project and continue up to the commissioning stage. Thereare procedures to follow during site selection, initial planning on construction such as erosion control, site cleaning procedure, reusing topsoil, existing habitat protection, development of footprint reduction, and assisting the architect and engineers on designing the structure in such a way that the structure will use maximum daylight and natural ventilation etc. During the design stage, the design team should achieve the Green targets related to sustainable site development, water and energy efficient design concepts including obtaining proper atmospheric conditions, indoor environment qualities and we will focus on selection of environmentally friendly material etc. Quality monitoring and submitting progress reports to GBCSL throughout the construction stage should be done. GBCSLwill take part in site visits, inspections, discussions and meetings.

Finally, verification of the commissioning plan, the onsite commissioning and building tuning procedure etc should be done at the completion stage. Re-commissioning should be done after 12 months.

Conclusion

Both GBCSL and USGBC are members of WGBC (World Green Building Council) and both have similar objectives in their respective countries. Therefore, GREENSL and LEED are similar rating developed by respective council but GREENSL is much more relevant to Sri Lankan context as it has been developed considering our own requirements and through the local research outputs. GBCSL would like to request all building which are rated other than GREENSL to go for a re certification.

GREENSL Rating system is a more appropriate tool for evaluating built environment than LEED in Sri Lanka. With consideration of social atmosphere and environmental impacts in Sri Lanka, GBCSL provides better approaches for Sri Lanka than LEED as the process is much in line with Sri Lankan needs.

Reference

GREENSL Rating System for Built Environment which is developed by the Green Building Council of Sri Lanka (GBCSL), 2015 January LEED, Leadership in Energy and Environmental Design which is developed by United State Green Building Council (USGBC), 2011.

Adopted from SLEN Magazine.

Sustainability සහ බුදු දහම

2015-09-20T05:51:00.000-07:00

මම මුලින්ම Sustainability කියන්නෙ මොකද්ද කියල කිව්ව ඔයාලට මතක ඇති.

අද කියන්න හදන්නෙ නම් පොඩි බණ කතාවක්. මේක තියෙන්නෙ ත්‍රිපිටකයේ විනය පිටකයේ චුල්ල වග්ගයේ.

ඔන්න දවසක් උදේනි රජතුමා ආනන්ද හාමුදුරුවන්ව හමු වෙන්නට ගියා. ආචාර සමාචාර පවත්වල එතුමා එකත්පස්ව හිඳගෙන කතාවට වැටුන.

අන්න ඒ දෙබස මෙන්න මෙහෙම එකක්.

රජතුමා අහනව, "හිමියනි, අද දින අපගේ දේවිය මෙහි පැමිණියාද?

ආනන්ද හිමියන් පවසනව "ඔව් රජතුමනි, ඇය පැමිණියා"

"ඇය ඔබ වහන්සේට මොනවාද ලබා දුන්නේ?"

" ඇය අප හට සිවුරු පන්සියයක් ලබා දුන්නා"

"එහෙත් හිමියනි, එතරම් සිවුරු ප්‍රමාණයකින් ඔබ වහන්සේ මොනවාද කරන්නෙ??"

"රජතුමනි, ඒවා අපි පරණ වූ සිවුරු සහිත භික්ෂූන්ට බෙදා දෙනවා"

"හිමියනි, පරණ වූ සිවුරු වලින් ඔබ වහන්සේලා කුමක් සිදු කරන්නේද?"
"රජතුමනි, අප ඒවා පොරෝනා විදිහට භාවිතා කරනවා"

"හිමියනි, පරණ වූ පොරෝනා වලට ඔබවහන්සේලා කුමක් කරන්නේද?

"රජතුමනි, අප ඒවා කොට්ටා හා මෙට්ටා කවර ලෙස භාවිතා කරනවා"

"හිමියනි, පරණ වූ කොට්ටා හා මෙට්ටා කවර වලට ඔබ වහන්සේලා කුමක් සිදු කරන්නේද?"

"රජතුමනි, අප ඒවා බිම් ඇතුරුම් ලෙස භාවිතා කරනවා"

"හිමියනි, පරණ වූ බිම් ඇතුරුම් වලට ඔබ කුමක් සිදු කරන්නේද?

"රජතුමනි, අප ඒවා පා පිස්නා ලෙස භාවිතා කරනවා"

"හිමියනි, පරණ වූ පා පිස්නා වලට ඔබ කුමක් සිදු කරන්නේද?"

"රජතුමනි, අප ඒවා දූවිලි පිස්නා ලෙස භාව්තා කරනවා"

"හිමියනි, පරණ වූ දූවිලි පිසනා වලට ඔබ කුමක් සිදු කරන්නේද?

"රජතුමනි, යළි භාවිතාවට ගත නොහැකි තත්වයට කඩමලු වී ඇති ඒවා අපි කැබලි වලට ඉරා මැටි සමඟ මිශ්‍ර කර පොළව ඇතිරීමට භාවිතා කරනවා"

රජතුමා මෙවිට කල්පනා කරනව "බුදු රජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රාවකයින් වන මෙන ශ්‍රමණයන් ඉතාමත් අරපරිස්සමින් හා ඥාණවන්ත ලෙස ක්‍රියා කරනවාද. කිසිම දෙයක් අපතේ යන්නට දෙන්නේ නෑ." කියල.

ඉතින් ඔබ මොකද්ද හිතන්නෙ?

මේ sustainability කියන එක අලුත් දෙයක් නෙමෙයි, බුදු රජාණන් වහන්සේ විසින් වසර 2700ක කාලයකට ඉස්සර උන් වහන්සේගේ ශ්‍රාවකයින්ට උපදෙස් දීල, ක්‍රියාවේ යෙදවූ දෙයක්.

ඉතින් ඇයි අපිට බැරි?

හරිතාගාර ආචරණය හා අපි

2015-09-13T08:49:00.000-07:00

මුලින් මම ප්‍රවේශය ගත්තෙ මොකද්ද sustainability කියන්නෙ කියන එකත් එක්ක. ඒක ඔයාල කියවන්න ඇතිනෙ නේද?

අද මාතෘකාව හරිතාගාර වායු හා හරිතාගාර ආචරණය ගැන. තාම මම අදාල මාතෘකාවට ආවෙ නෑ. ඒකට අවශ්‍ය වෙන මූලික කරුණු ගැන ඔබට යම් අදහසක් ලබා දීල තමයි මම අදාල විෂයයට එන්නෙ. තව ලිපි කිහිපයක් ලියන්න තියෙන ඒකට.

ඒක නෙමෙයි, මේ දවස් වල හරිම රස්නෙයි නේද? මේ දවස් වල කියලමත් නෙමෙයි, කොච්චර වැස්සත් දැන් අවුරුද්දක දෙකක ඉඳල, ටික කාලෙකට ඉස්සෙල්ලට වඩා සැළකිය යුතු උණුසුමක් තිබෙනව නේද?

ඒ ගැන හිතනවත් එක්ක, අපේ අද මාතෘකාවට එමු.

1. මොකද්ද මේ හරිතාගාර ආචරණය කියන්නෙ?

2. මොනවද මේ හරිතාගාර වායු?

3. ඉතින් ඕකෙන් මොකද්ද වෙන අවුල???

4. අපි මොකද්ද කරන්න ඕනෙ????

මේ ප්‍රශ්න ඔයාලගෙ හිතට එන්න ඕනෙ. මේ දේවල් සමහරු නම් දන්නවත් ඇතිනෙ. නමුත් ඔබ නොදන්නා කරුණු ටිකකුත් කියන්න මම බලාපොරොත්තු වෙනවා.

මුලින්ම අපි බලමු මොනවද මේ හරිතාගාර කියන්නෙ කියල.

0. මොනවද මේ හරිතාගාර?

මේක බලන්නකො.

මේව දැකල තියෙනව නේද? මේවට කියන නම මොකද්ද?

ඔව්. මේවට තමා හරිතාගාර කියන්නෙ.

මේව ඇතුළට ගිහිල්ල තියෙනවද? ගියාම මොකද්ද ඇඟට එක පාරම දැනෙන්නෙ?

රස්නෙයි. නේද?

අවට පිටත පරිසරයට වඩා මේක ඇතුළෙ උෂ්ණත්වය යම් ඉහළ අගයක් ගන්නව.

ඇයි ඒ???

1. මොකද්ද මේ හරිතාගාර ආචරණය?

අර ඉහතින් කිව්ව එක වෙන්න මූලික වෙන ක්‍රියාවලියට තමා කියන්නෙ "හරිතාගාර ආචරණය" කියල.

ඒ කියන්නෙ?

පරිසර උෂ්ණත්වය ඉහළ යන එක සිද්ධ වෙන්න හේතු වෙන ක්‍රියාවලියක තමයි හරිතාගාර ආචරණය කියන්නෙ.

ඒක වෙන්නෙ කොහොමද?

පහත රූපය බලන්න.

මොකද්ද පේන්නෙ?

අපිට සූර්යයාගෙන් තාපය ලැබෙනව.

කොටසක් වායුගෝලය හා පොළව මඟින් උරා ගන්නව.

වායුගෝලයේ පවතින තාපයෙන් කොටසක් ආපහු පොලවෙන් උරාගන්නව, තවත් කොටසක් වායුගෝලයෙන් පිටත අභ්‍යාවකාශයට මුදා හැරෙනව.

අන්න ඒක තමයි සමබරතාවය.

එතකොට මොකද්ද අලුතින් එන කොටස?

හරිතාගාර වායු?

මොනවද මේ හරිතාගාර වායු?

2. මොනවද මේ හරිතාගාර වායු?

මම කිව්වනෙ හරිතාගාර ආචරණයෙන් වෙන්නෙ පරිසර උෂ්ණත්වය ඉහළ යන එක කියල. එතකොට හරිතාගාර ආචරණය වෙන්නෙ හරිතාගාර වායු නිසා.

එතකොට, හරිතාගාර වායු කියන්නෙ පරිසර උෂ්ණත්වය ඉහළ නංවන්නට හේතු වන වායූන්.

මොනවද ඒ වායූන්?

හරිතාගාර ආචරණය ඇතිකරන්න මූලිකම වෙන වායූන් 4ක් තියෙනව. මෙහෙම ඒව ලැයිස්තුගත කරමු, ඒවායින් සිදු කරන බලපෑමත් එක්ක.

ජල වාෂ්ප (36 - 70%)
කාබන් ඩයොක්සයිඩ් (9 - 26%)
මෙතේන් (4 - 9%)
ඕසෝන් (3 - 7%)

හරි දැන් කියයි ජල වාෂ්ප වලින්නෙ ලොකුම කේස් එක තියෙන්නෙ අපි ඒකට විසඳුමක් හොයමු කියල. ඔව් ඉතින්, කාන්තාරයක් කළා නම් ඒකටත් විසඳුමක් තමයි. :D

නෑ. මෙහෙමයි, ජල වාෂ්ප කියන දේ වායු ගෝලයේ තිබෙන දෙයක්. ඒකෙ සමබරතාවයක් තිබෙනව. ඒකෙන් වෙන හරිතාගාර ආචරණය නිසා තමයි අපි මේ ගැහෙන්නෙ වෙවුලන්නෙ නැතිව හොඳට ඉන්නෙ.

එතකොට ගැටළුවට එන්නෙ. දෙවෙනියයි, තෙවෙනියයි. සිව්වැන්නට ඉන්න ඕසෝන් ඉතින් තියෙන්නෙ ඉතාම කුඩා ප්‍රමාණයක් හා ඉහළම වායුගෝලයේ නිසා, ලොකුම බලපෑමක් නෑ.

එතකොට බැලුවම ලොකුම බලපෑම කරන්නෙ කාබන් ඩයොක්සයිඩ් වායුව. දන්නවනේ ඒ මොකද්ද කියල. දහනයක් වෙන සෑමවිටම වායූගෝලයට පිටවන වායුවක් තමයි කාබන්ඩයොක්සයිඩ්.

ගින්නක් ගැහුවත්, වාහනේක ගියත්, ඛනිජ තෙල් වර්ගයකින් දුවන කිසියම්ම හෝ යන්ත්‍රයක් ක්‍රියා කරවුවත් කාබන් ඩයොක්සයිඩ් වායුව අපේ වා තලයට එකතු වෙනවා.

ආපහු අපේ ප්‍රශ්නෙට.

1. මොකද්ද මේ හරිතාගාර ආචරණය කියන්නෙ?

කොහොමද මේ හරිතාගාර ආචරණය වෙන්නෙ?

දැන් ටිකක් තාක්ෂණික වෙන්න යන්නෙ.

සූර්යයාගෙන් අපිට ලැබෙන විකිරණ වල තිබෙනව සියළුම ආකාරයේ තරංග ආයාමයන්. ඒවාට විවිධ මට්ටමේ ශක්තීන් තිබෙනවා.

ඒවායින් යම් කොටසක් වායු ගෝලයේ තිබෙන වායූන්ගෙන් උරා ගන්නව. උරා ගන්න ආකාරය ගැන මම කතා කරන්නෙ නෑ. ඒක ගැන කියන්න නම් පරමාණු වල තිබෙන ඉලෙක්ට්‍රෝන ශක්ති මට්ටම් අතර ගමන් කරන ආකාරය ගැන කතා කරන්න වෙනව. උසස්පෙළට රසායන විද්‍යාව හදාරපු අය මේ ගැන දන්නවනෙ, නේද?

ඉතින් පොළවෙන් අර සූර්ය ශක්තිය උරාගෙන ඊට වඩා පහළ ශක්තියක් ඇති, දිගු තරංග ආයාමයන් තිබෙන විකිරණ පිට කරනව. ඉතින් මේ හරිතාගාර වායු මොකද කරන්නෙ, අන්න අර දිගු තරංග ආයාම තියෙන විකිරණ වලට වායු ගෝලයෙන් පිටතට යන්න දෙන්නෙ නැතිව ආපහු ඒව උරාගෙන වායුගෝලය තුලටම මුදා හරිනව. මේ පහළ රූපයේ තිබෙන්නෙ ජල වාෂ්ප (නිල්) හා කාබන් ඩයොක්සයිඩ් (රතු) දෙක ඒ ක්‍රියාවලිය සිදුකරන තරංග ආයාමයන්.

ඉතින් එතකොට මොකද වෙන්නෙ?

වායුගෝලයේ තිබෙන තාපය ඉන් පිට වෙන්නෙ නෑ, ඇතුළෙ එකතු වෙවී එකතු වෙවී තියෙනව.

අන්තිමට පරිසරයේ උෂ්ණත්වය ටික ටික ඉහළ යනව.

ඔන්න ඕකයි හරිතාගාර ආචරණය කියන්නෙ.

3. ඉතින් ඕකෙන් මොකද්ද වෙන අවුල???

මෙන්න මේක තමයි බරපතලම ප්‍රශ්නෙ.

පරිසර උෂ්ණත්වය ඉහල යනව ටික ටික.

මම මුලින්ම ඔයාලගෙන් ඇහුවෙ, දැන් හරි රස්නෙයි නේද කියල.

ඔව්. අන්න ඒකට හේතුව මේ හරිතාගාර ආචරණය තමයි එක් පැත්තකින් බැලුවම. තව හේතුවක් තියෙනව, ඒක අපි ඉස්සරහට කතා කරමු.

ලෝකෙ පුරාම මේක වෙනකොට මොකද වෙන්නෙ???

හරිම රස්නෙයි, මොකද වෙන්නෙ? අපි ෆෑන් දාගෙන ඉන්නව, AC එක තවත් තදට දාගන්නව.... මොකද වෙන්නෙ? තව තවත් අපි බලශක්තිය වියදම් කරනව. ඒවායින් තව තවත් පරිසරයට හරිතාගාර වායු මුදා හැරෙනව, ඒකෙන් තවත් පරිසර උෂ්ණත්වය ඉහළ යනව. ඕක ඉවරයක් නැතිව වෙනව.

අපි මෝටර් වාහන වල ගොඩක් එහෙ මෙහෙ යනව. ඒවායින් පිට වෙන කාබන් ඩයොක්සයිඩ් වායුවත් වාතලයට මුසු වෙනවා.

ලංකාවෙ ටික කාලයකට ඉස්සර සාමාන්‍ය පරිසර උෂ්ණත්වය තිබ්බෙ සෙල්සියස් 27-29 අතර. දැන් සාමාන්‍යය කීයද දන්නවද? සෙල්සියස් 31 - 33. ෂුවර් නැත්තම් හොයල බලන්න. කාළගුණ විද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවෙන් එහෙම අහල බලන්න.

තව මොනවද වෙන්නෙ?

උෂ්ණත්වය ඉහළ යනකොට සාගරයේ ඇති ජලය ප්‍රසාරණය වෙනව.

එතකොට?

සාගර ජල මට්ටම ඉහළ යනව.

අයිස් ග්ලැසියර දිය වෙනව.

එතකොට?

සාගර ජල මට්ටම ඉහල යනව.

දිය වෙන අයිස් ග්ලැසියර මුහුදට එකතු වෙනව.

එතකොට?

මිනිස්සුන්ට බීමට ගත හැකි ජලය 1%න් වැඩි ප්‍රමාණයක් තියෙනව ඔය ග්ලැසියර වල. ඒව මුහුදට එකතු උනාම ලුණු වතුර බොන්න පුළුවන්ද???

තව බැලුවොත්, උෂ්ණත්වය දරාගන්න බැරිව, පොළව උඩ, පොළව යට, ජලයේ ඉන්න සත්තුන් විනාශ වෙලා යන්න පුළුවන්, නියඟ වැඩි වෙනවා, ගංවතුර උවදුරු ඉහළ යනවා....

ඔන්න ඔහොම තව දේවල් ගොඩක් වෙනව.

4. අපි මොකද්ද කරන්න ඕනෙ????

දැන් අපි එනව වැදගත්ම ප්‍රශ්නෙට.

කොහොමද මේක වළක්වන්නෙ???

කණගාටුයි කියන්න මේව වලක්වන්න දැනටමත් බැරි මට්ටමට ඇවිල්ල. අපිට කරන්න පුළුවන් මේක තවත් බරපතල වෙන්න නොදී නවත්තගෙන ඉන්න එක තමයි.

මහ ලොකුවට අන්තර්ජාතික සම්මේලන තිබ්බට ලෝකෙම එකතු වෙලා, වායුගෝලයේ තිබෙන කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රමාණය පාලනය කරන්න, ඒ කිසිවකින් කිසිවක් සිදු වෙලා නෑ. තාමත් වායුගෝලයේ ඇති CO2 ප්‍රමාණය ඉහළ යනව.

පහත ප්‍රස්තාරයේ තිබෙන්නෙ අවුරුදු ලක්ෂ 4කට ඉස්සර ඉඳල වසර 2000 වෙනකම් වායුගෝලයේ CO2 වායුවේ විචලනය (වායු කොටස් මිලියනයකට CO2 කොටස් ගණන)

අවසන් වසර 1000 වෙනමම පෙන්නල තියෙන්නෙ.

මොකද්ද පේන්නෙ? පහුගිය අවුරුදු 200ක වගේ ඉඳල අපි වායුගෝලයට මුසු කරන CO2 ප්‍රමාණය ඉතා වේගයෙන් ඉහළ දමමින් සිටින බව නේද?

මේ පහත ප්‍රස්තාරයේ තිබෙන්නෙ පහුගිය අවුරුදු 200 තුළදී විවිධ පෙට්‍රෝලියම් දහනයෙන් මේ ලෝකෙ අපි වායුගෝලයට එකතු කර ඇති කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ප්‍රමාණයන් (වසරකට කාබන් මෙට්‍රික් ටොන් වශයෙන්(

පේනව නේද කොච්චර ගොඩක්ද කියල!!!!

ඉතින් ආපහු, අපි මොකද්ද කරන්න ඕනෙ???

පුළුවන් තරම්, හරිතාගාර වායු පරිසරයට මුහු කරන එක අඩු කරන එකයි. ඒක 100%ක් නවත්වන්න කිසිම ආකාරයකින් බෑ. මොකද බිලියන 7ක් මිනිස්සු ප්‍රාශ්වාස කරන වාතයෙත් CO2 තියෙනවනෙ.

නමුත් ඒව එච්චර ගොඩක් නෙමෙයි, මේ ඉහත කිව්ව ඒව එක්ක ගත්තම.

හිතන්න. කොහොමද මේක අඩු කරන්නෙ කියල.

සරළ උදාහරණ ටිකක් දෙන්නම්.

පෙට්‍රෝලියම් තෙල් භාවිතා වන උපකරණ භාවිතය අවම කරන්න.

පොදු ප්‍රවාහන සේවා භාවිතා කරන්න උත්සාහ කරන්න. පොඩි දුරක් නම්, ඇවිදන් යන්න, නැත්තම පාපැදියක් භාවිතා කරන්න. (ඔය කිව්වම මතක් උනේ, ජපානෙ පිටරටවල් වලට කාර් හදල යවල, උන් පුශ් බයිසිකල් වල යනව. :D )

ඉන්ධන කාර්යක්ෂමතාවය ඉහළ දැමිය හැකි දේ කරන්න.

බලශක්තීන් හැකිතරම් පරිස්සමින් හා උපරිම කාර්යක්ෂමතාවයකින් හා උපරිම ඵලදායීතාවයකින් භාවිතා කරන්නට උත්සාහ කරන්න.

සාකච්ඡාවට විවෘතයි.

මොකද්ද මේ "Sustainability" කියන්නෙ?

2015-09-06T10:29:00.002-07:00

"Sustainability" කියන එකට ප්‍රවේශයක් මම ගන්නව මෙන්න මේ චීන කියමනින්. (ඉංග්‍රීසියෙන් තිබ්බ එක මම සිංහලට පරිවර්තනය කළා.)

"අප ජීවත් වන්නේ අපේ මුතුන් මිත්තන්ගෙන් අපට ලැබුනු දේපළක් වන ලෝකයක නොව, අපගේ දරු මුණුබුරන්ගෙන් ණයට ඉල්ලා ගත් දේපළක් වන ලෝකයකය."

පොඩ්ඩක් මේ ප්‍රකාශය ගැන කල්පනා කරන්නට ඔබට ආරාධනා කරනව. ඒකෙන් කියවෙන දෙය ඔබ තේරුම් ගත්තොත්, මොකද්ද මේ "sustainability" කියන්නෙ කියල ඔබට යම් අදහසක් ලැබෙනවා.

හරි.

මේ ඉහතින් තිබෙන රූපය බලන්න. මොකද්ද ඔබට පෙනෙන්නෙ?

අපි යන්නෙ කොයිබටද කියල නේද?

මේ ලෝකය දැන් යන්නෙ ටික ටික විනාශයකට නේද???

අපි මේ ලෝකයේ තිබෙන සියළුම ආකාරයේ සම්පත් ඉතා සීග්‍රයෙන් භාවිතාවට ගනිමින් සිටිනවා. අපි මේ ලෝකය ඉතා සීග්‍රයෙන් දූෂණය කරමින් සිටිනව. අපි මේ ලෝකය ටික ටික ජීවත් වීමට නොහැකි තත්වයට පත් කරමින් සිටිනවා.

ඔබ පිළිගන්නවාද?

එතකොට මොකද්ද sustainability කියන්නෙ?
ඒකට හුඟක් බරපතල definition එකක් තියෙනව. නමුත් මම සරළවම කියන්නම්.

Sustainability කියන්නෙ අර මම උඩම කිව්ව ප්‍රකාශය ආරක්ෂා වන පරිදි වර්තමානයේදී ක්‍රියා කිරීමයි.

ඒ කිව්වෙ?

"අප ජීවත් වන්නේ අපේ මුතුන් මිත්තන්ගෙන් අපට ලැබුනු දේපළක් වන ලෝකයක නොව, අපගේ දරු මුණුබුරන්ගෙන් ණයට ඉල්ලා ගත් දේපළක් වන ලෝකයකය."

ඒ කියන්නෙ,

අපි අද ලෝකයේ තිබෙන පහසුකම් හා සම්පත්, අනාගත පරපුර වෙනුවෙනුත් ආරක්ෂා කරමින් භාවිතා කළ යුතුයි කියන එකයි.

වර්තමානයේ ජීවත්වන්නන් වඩා හොඳ ජීවන තත්වයක් ගත කරමින් හා අනාගත පරපුරටත් හොඳ ජීවන තත්වයක් ලබා ගැනීමට හැකි පරිදි ලෝකයේ තිබෙන සම්පත් අරපිරිමැස්මෙන් භාවිතා කිරීම "Sustainability" වශයෙන් අර්ථ දක්වන්න පුළුවන්.

මොකද අතිශය සීග්‍රයෙන් හා කිසිදු පාලනයකින් තොරව ලෝකයේ තිබෙන සම්පත් විනාශ කරමින් අවභාවිතා කළොත් අනාගත පරපුරට මොකද වෙන්නෙ???

ඔවුන්ට ජීවත් වෙන්න කිසිදු සම්පතක් ඉතිරි නොවෙනවා ඇති.

අපි එහෙම කළොත් ඔවුන් කාටද බනින්නෙ? ඔබට හා මට නේද?

"අපේ මුතුන්මිත්තන්ට බැරි උනා තමන්ගෙ දරු මුණුබුරන්ට ජීවත් වෙන්න පුළුවන් ආකාරයේ ලෝකයක් ඉතිරි කරන්න. ඔවුන් කිසිම අරපිරිමැස්මක් රහිත කිසිදු උවමනාවක් තිබුනෙ නැති තමන් ගැන පමණක් කල්පනා කළ ආත්මාර්ථකාමී පිරිසක් නේද..."

කියල ඔවුන් අනාගතයේදී කියන එකක් නැද්ද???

අපගේ පසු පරම්පරාවන්ට ජීවත් වන්නට ලෝකයක් අපි ඉතිරි නොකළ යුතුද???

ඔබට සිතන්නට යමක් හා කියන්නට යමක් ඉතිරි කරමින් මම මෙතනින් නවතිනවා.

සාකච්ඡාවට විවෘතයි.

What is Green?

2015-09-05T07:21:00.001-07:00

Green is an opportunity unlike anything we have seen before. I would argue it is bigger than medicine, broader than information technology and more global than the Internet. It is an opportunity as large as this third planet from the sun we call home—a planet that rotates in 24-hour increments and circles the sun in 365-day periods. In short, the green opportunity is about developing innovative solutions to advance our society while enhancing our most valuable asset: the Earth.

The best and most successful entrepreneurs recognize an opportunity and create products, services, and businesses that fill that unmet need. And with this green opportunity that I like to say is approximately 8000 miles in diameter, the challenges do not come much bigger than this one. That is why this book has been written, as a tool to assist entrepreneurs tackling the wide variety of opportunities to “go green.”