Chemia i podatki

7. Podatek rolny.

2011-11-25T08:45:00.000-08:00

Podatek rolny jest uregulowany ustawą z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (Dz.U. z 2006 r. Nr 136 poz.969 z późn.zm.). Podatek ten stanowi ważne źródło dochodów budżetowych gmin wiejskich[1].

Opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty, które zostały sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych. Nie podlegają opodatkowaniu grunty zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. [2]

Podatnikiem i płatnikiem podatku rolnego jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, która jest:

właścicielem gruntów,

posiadaczem gruntów będących własnością Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego(pod warunkiem, że posiadanie to: wynika z umowy podpisanej z właścicielem, z Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa albo z innego tytułu prawnego),

posiadaczem samoistnym gruntów,

użytkownikiem wieczystym gruntów,

dzierżawcą gruntów gospodarstwa rolnego, które zostało w całości lub części wydzierżawione zgodnie z umową zawartą stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników lub przepisów dotyczących uzyskiwania rent strukturalnych[3].

Za podstawę opodatkowania podatkiem rolnym przyjmuje się:

dla gruntów gospodarstw rolnych - liczbę hektarów przeliczeniowych ustalanych na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów oraz zaliczenia do okręgu podatkowego,

dla pozostałych gruntów - liczbę hektarów wynikającą z ewidencji gruntów i budynków.

Ponadto ustala się cztery okręgi podatkowe, do których zalicza się gminy oraz miasta w zależności od warunków ekonomicznych i produkcyjno-klimatycznych[4]

Przeliczniki powierzchni użytków rolnych zawiera tabela zawarta w art.4 ust.5 ustawy.

Stawki podatku rolnego kształtują się następująco:

dla gruntów gospodarstwa rolnego: równowartość pieniężna 2,5 q żyta - od 1 ha przeliczeniowego

dla innych gruntów rolnych podlegających podatkowi rolnemu: równowartość pieniężna 5 q żyta - od 1 ha

i są obliczone wg. średniej ceny skupu żyta za pierwsze trzy kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy.

Cena średnia skupu żyta za okres dotyczący pierwszych trzech kwartałów 2009 r. wynosiła 34,10 zł za dt i ma zastosowanie do wyliczenia podatku rolnego na 2010 r. [5].

Biorąc pod uwagę także z art. 6. ust 2 ustawy z dn. 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym to:

podatek rolny od 1 ha przeliczeniowego na 2010 rok wynosi:

34,10 zł x 2,5q = 85,25 zł za 1 ha przeliczeniowy

podatek rolny dla pozostałych gruntów na 2010 rok wynosi:

34,10 zł x 5q = 170,50 zł za 1 ha fizyczny działki rolnej.

Grunty rolne w przypadku ich zajęcia na prowadzenie działalności gospodarczej podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości[6].

Rada gminy może, w drodze uchwały, obniżyć cenę skupu żyta przyjmowaną jako podstawę obliczenia podatku rolnego na obszarze gminy[7].

Od podatku rolnego zwolnione są m.in.:

użytki rolne klasy V,VI,VIz,

grunty orne, łąki, pastwiska objęte melioracją,

grunty położone w pasie drogi granicznej,

użytki ekologiczne,

grunty przeznaczone na utworzenie nowego gospodarstwa rolnego lub powiększenie już istniejącego do powierzchni nieprzekraczającej 100 ha,

grunty gospodarstw rolnych powstałe z zagospodarowania nieużytków - na okres 5 lat,

grunty wpisane do rejestru zabytków, pod warunkiem ich zagospodarowania i utrzymania zgodnie z obowiązującymi przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami,

grunty zajęte przez zbiorniki wody służące do zaopatrzenia ludności w wodę[8].

Od podatku rolnego zwolnione są także ( zwolnienia podmiotowe):

uczelnie,

szkoły, placówki, zakłady kształcenia i placówki doskonalenia nauczycieli,

placówki naukowe PAN i jednostki badawczo-rozwojowe.

Oprócz tego ustawodawca przewidział szereg ulg podatkowych m.in.:

ulgę inwestycyjną – której podlegają wydatki poniesione na budowę lub modernizację budynków inwentarskich służących do chowu, hodowli i utrzymywania zwierząt gospodarskich oraz obiektów służących ochronie środowiska, zakup i zainstalowanie deszczowni oraz urządzeń melioracyjnych i urządzeń zaopatrzenia gospodarstwa w wodę;

ulgę dla żołnierzy;

ulgę dla gruntów podgórskich i górskich;

ulgę z tytułu klęski żywiołowej[9].

Obowiązek podatkowy dla podatku rolnego powstaje z pierwszym dniem miesiąca następującym po miesiącu, w którym powstał tytuł prawny do gruntów lub objęcie gruntów w posiadanie. Obowiązek podatkowy w podatku rolnym wygasa ostatniego dnia miesiąca, w którym przestały istnieć okoliczności uzasadniające ten obowiązek.

Osoby fizyczne powinny złożyć właściwemu organowi podatkowemu:

dokument potwierdzający tytuł prawny do gruntów (np: akt własności, umowa kupna-sprzedaży, odpis księgi wieczystej, wypis z ewidencji gruntów, umowa dzierżawy)

wypełnione formularze:

ZR-1/A „Dane o nieruchomościach rolnych”;
IR-1 „Informacja w sprawie podatku rolnego”;
ZR-1/B „Dane o zwolnieniach i ulgach podatkowych w podatku rolnym”

w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności, które uzasadniają powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego.

Podatek rolny dla osób fizycznych za dany rok podatkowy, ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia gruntów. Podatek ten należy wpłacić w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego w terminie: do dnia 15 marca, 15 maja, 15 września, 15 listopada[10].

Osoby prawne i inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej powinny:

złożyć do 15 stycznia, właściwemu ze względu na miejsce położenia gruntów organowi podatkowemu, deklarację na podatek rolny (DR-1), załączniki ZR-1/A i ZR-1/B na dany rok podatkowy, a jeżeli obowiązek ten powstał po tym dniu - w terminie 14 dni od dnia zaistnienia okoliczności uzasadniających powstanie tego obowiązku,

wpłacać w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego obliczony w deklaracji podatek rolny - bez wezwania - na rachunek bankowy gminy w terminach do dnia 15 marca, 15 maja, 15 września, 15 listopada [11] .

[1] G.Szczodrowski op.cit.,s.168

[2] Art.1 Ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (Dz.U. z 2006 r. Nr 136 poz.969 z późn.zm.)

[3] Art.3 Ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym

[4] Art.4 Ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym

[5] Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 października 2009 roku, M.P. z 2009, Nr 68, poz. 886.

[6] Art.2 Ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

[7] Art.6 Ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym

[8] Art.12 Ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym

[9] Art.13 i 13a Ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym

[10] Art.6a Ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym

[11] Art.6a Ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym oraz http://bip.uml.lodz.pl

2a. Otrzymywanie polimerów przewodzących.

2011-11-23T13:53:00.000-08:00

Generalnie polimery przewodzące można otrzymać trzema sposobami:

poprzez bezpośrednie utlenianie chemiczne,
na drodze elektrochemicznej,
poprzez polimeryzację w plazmie.

Metoda chemiczna polega na bezpośrednim utlenieniu monomerów za pomocą chemicznych utleniaczy. Reakcja polimeryzacji jest przykładem typowego procesu łańcuchowego i jest najczęściej wynikiem rozerwania wiązań podwójnych występujących
w strukturze monomeru. W przypadku chemicznego inicjowania reakcji polimeryzacji wprowadza się związki łatwo ulegające rozpadowi na wolne rodniki, które następnie zapoczątkowują proces polimeryzacji i są trwale wbudowane w cząsteczki polimeru
np.: organiczne nadtlenki i wodorotlenki, nieorganiczne nadtlenki, ozonki oraz wybrane związki azowe i dwuazowe (nadtlenek benzoilu, nadtlenek acetoilu, dwuazoaminobenzen
i in.) [1]. Wadą tej metody jest otrzymywanie polimeru zanieczyszczonego związkami stosowanych utleniaczy.

Metoda elektrochemiczna natomiast oparta jest na anodowym utlenianiu monomerów na fazie przewodzącej elektrody. Elektrochemiczne utlenianie można przeprowadzać galwanostatycznie (przy stałej gęstości prądowej), potencjostatycznie (przy stałym potencjale), bądź metodą woltamperometrii cyklicznej (przy liniowej zmianie potencjału w określonym zakresie). Elektropolimeryzacja pozwala na dobrą kontrolę produktów utlenienia monomeru oraz na otrzymanie polimeru w formie czystej (ze względu na brak utleniacza w środowisku reakcji) jako ciągły film na fazie przewodzącej elektrody pracującej. Dlatego też polimeryzacja metodami elektrochemicznymi jest powszechniej stosowana niż metodami chemicznymi. Poza tym istnieje tutaj bardzo duża możliwość kontroli prowadzonego procesu poprzez sterowanie potencjałem elektrody roboczej (hamowanie lub przyspieszanie polimeryzacji), programowanie ilości przepływającego ładunku (kontrola grubości uzyskiwanego filmu) [2].

Polimeryzacja plazmowa jest sposobem otrzymania specyficznych materiałów polimerowych, takich, które nie mogą być otrzymywane innymi metodami. Polimer plazmowy różni się w dużym stopniu od polimeru wytworzonego z tego samego monomeru, otrzymanego innymi metodami. Dla polimeru plazmowego nie jest możliwe określenie jednostki merowej. Polimeryzacji w plazmie ulegają prawie wszystkie związki organiczne,
a także znaczna ilość związków nieorganicznych. Zachodzące reakcje chemiczne podczas polimeryzacji w plazmie są skomplikowane, a ich mechanizm nie został jeszcze do końca wyjaśniony. Przebiegające obok siebie różne, konkurencyjne reakcje są zawsze uzależnione od poziomu energii w plazmie. Zaletą tej metody jest możliwość uzyskania ultracienkich filmów polimeru plazmowego w formie czystej (ze względu na brak utleniacza w środowisku reakcji), często mocno rozgałęzionego i usieciowanego, a zatem nierozpuszczalnego
i stanowiącego dobry materiał powłokowy [3].

Użycie odpowiedniej metody do polimeryzacji uwarunkowane jest rodzajem polimeru, który ma być badany [2].

LITERATURA

1. H. Koneczny; „Podstawy technologii chemicznej”, PWN, Warszawa(1973)

2. H. Scholl, T. Błaszczyk, P. Krzyczmonik; „Elektrochemia – zarys teorii i praktyki”, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź(1998)

3. J. Pielichowski, A. Puszyński; „Chemia Polimerów”, Wydawnictwa AGH, Kraków(1998)

1a.Polimery przewodzące.

2011-11-23T13:40:00.000-08:00

Polimery są to związki wielkocząsteczkowe, o makrocząsteczkach zbudowanych z powtarzających się elementów struktury, zwanych merami. Natomiast polimery przewodzące są to substancje typu polimerów zdolne do przewodzenia prądu elektrycznego, czyli wykazujące duże przewodnictwo elektryczne. Wspólną cechą polimerów przewodzących jest posiadanie układów sprzężonych wiązań podwójnych. Z punktu widzenia fizykochemicznego to, co je wyróżnia to niski potencjał jonizacji, wysokie powinowactwo elektronowe oraz niska energia przejść elektronowych [2]. Polimery mogą być łatwo i w sposób odwracalny utleniane i redukowane. Jeżeli w wyniku reakcji utlenienia z poliacetylenu usuniemy część elektronów to polimer zaczyna przewodzić wykazując przewodnictwo dziurowe (typu p). Gdy zredukujemy polimer chemicznie dodając mu elektronów, otrzymujemy przewodnik elektryczny (typu n). W trakcie tych procesów polimery zmniejszają swoją oporność elektryczną od kilku do kilkunastu rzędów wielkości i często osiągają przewodnictwo bliskie przewodnictwu metali. W trakcie procesów redoks matryca polimerowa musi być ostatecznie elektrycznie obojętna, dlatego np. w procesie utlenienia muszą być do niej wprowadzone aniony, które kompensują ładunek dodatni. Proces ten nazywamy domieszkowaniem.

Za przewodnictwo w polimerach przewodzących odpowiedzialne są następujące struktury [3,4]:

Solitony - przemieszczające się wzdłuż łańcucha niesparowane elektrony lub ładunki dodatnie (ujemne) wraz z zaburzeniem rozkładu gęstości elektronowej wokół nich;

Polarony - kationorodniki lub anionorodniki;
Bipolarony - dikationy lub dianiony.

Rysunek numer 1 pokazuje wzory tych nośników na przykładzie poliacetylenu (PA) oraz poli(p-fenylenu) (PPP):

Solitony mogą być nośnikami prądu tylko w poliacetylenie. W przypadku innych polimerów, np. w poli(p-fenylenie) (PPP) czy polianilinie (PANI), przemieszczanie się solitonu prowadziłoby do wzrostu liczby pierścieni chinoidowych i w rezultacie do wzrostu energii, co nie jest możliwe. W związku z tym w polimerach tego typu nośnikami prądu mogą być polarony lub bipolarony [4,5]. Ładunek jest przenoszony dzięki tym nośnikom nie tylko wzdłuż łańcucha polimeru, ale także pomiędzy poszczególnymi łańcuchami. Polaron powstaje na skutek usunięcia jednego elektronu z pasma walencyjnego. Powstały ładunek jest częściowo zdelokalizowany a rozciąga się poprzez kilka monomerów. Usunięcie kolejnego elektronu znajdującego się w innym segmencie łańcucha polimeru zawierającego polaron powoduje powstanie innego niezależnego polaronu. Gdy usuniętym elektronem byłby istniejący już wcześniej niesparowany elektron to powstanie bipolaron.. Bipolarony mogą powstać z dwóch polaronów w dwóch sąsiednich pierścieniach. Wówczas ich spiny parują się a łączny ładunek wynosi +2 i jest przechowywany w sieci polimeru. Przenoszony ładunek może być konsekwencją domieszkowania lub utleniania polimeru. Często zdarza się, że dla danego polimeru może występować więcej niż jeden typ przenoszenia ładunku. Zależy to od stanu utlenienia polimeru i od typów niezajętych stanów elektronowych,
które kierują przewodnictwem. Przeskok polaronów i elektronów pomiędzy sąsiednimi, niezajętymi stanami elektronowymi był proponowany jako sposób przenoszenia ładunku w przewodnikach typu polipirol. Znajdujące się w bipolaronie dwa ładunki dodatnie nie są niezależne, lecz występują jako para, która może się przemieszczać wzdłuż łańcucha dzięki przegrupowaniu podwójnych i pojedynczych wiązań[4,5,6].

Literatura:

1. J.A. Bechamp,(1954)

2. M. Łapkowski, „Synteza, wlaściwości i modyfikacja polimerów przewodzących – aspekty elektrochemiczne i spektroskopowe”, Zeszyty Naukowe Nr 1056, Politechnika Śląska, Gliwice(1990)

3. Praca zbiorowa pod redakcją Z. Florjańczyka i S. Penczka; „ Chemia polimerów tom III. Polimery naturalne i polimery o specjalnych właściwościach”, Politechnika Warszawska, Warszawa(1998)

4. R.R. Chance, D.S. Boudreaux, J.L. Brédas, R. Silbey, „Handbook of Conducting Polymers”, str 825-855, M. Dekker, N. York(1986)

5. J.L. Brédas, G.B. Street, „Polarons, Bipolarons and Solitons in Conducting Polymers, Acc.Chem.Res.”,18(1985)309

6. Katarzyna Zyga; „Zastosowanie powłok polianiliny do ochrony stali przed wpływem korozji”, praca magisterska , Uniwersytet Łódzki, Łódź (2002)

6. Podatek od środków transportowych.

2011-11-22T03:23:00.000-08:00

Podatek od środków transportowych, to podatek płacony od środków transportowych, których dopuszczalna masa całkowita (DMC) wynosi powyżej 3,5 tony. W przypadku tego podatku podstawą opodatkowania jest rodzaj środka transportu i jego cechy, np. liczba osi.

Przedmiotem opodatkowania są:

samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej (dmc.) wyższej niż 3,5 tony a poniżej 12 ton,

samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej równej lub wyższej 12 ton,

ciągniki siodłowe i balastowe, które zostały przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów od 3,5 tony do wartości poniżej 12 ton,

ciągniki siodłowe i balastowe, które zostały przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów równej lub wyższej 12 ton,

naczepy i przyczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą od 7 ton do wartości poniżej 12 ton, z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego,

przyczepy i naczepy, które razem z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą równą lub wyższą 12 ton, z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego,

autobusy [1].

Od 1997 roku wyłączono z opodatkowania samochody osobowe, motocykle i rowery. Podatek od samochodów osobowych został zastąpiony zwiększona stawka akcyzy na paliwa silnikowe.

Podatnikami i jednocześnie płatnikami tego podatku są zarówno osoby fizyczne jak i prawne oraz jednostki organizacyjne, które nie posiadają osobowości prawnej, a na które środek transportowy jest zarejestrowany. W przypadku współwłasności, obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na współwłaścicielach danego środka transportu. Obowiązek podatkowy nie ciąży natomiast na podmiotach, którzy czasowo wycofali środek transportowy z ruchu (na podstawie decyzji organu rejestrującego).Obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia w miesiącu następującym po miesiącu, w którym środek transportowy został zarejestrowany na terytorium RP, a jeżeli był już zarejestrowany, to od pierwszego dnia miesiąca po miesiącu, w którym został nabyty [2].

Płatność podatku następuje w dwóch równych ratach tj. do 15 lutego i do 15 września każdego roku (po zaokrągleniu do pełnych złotych) na podstawie złożonej do 15 lutego deklaracji rocznej [3]. Wzór deklaracji dla podatku od środków transportowych określono w rozporządzeniu Ministra Finansów z 18 października 2007 r. w sprawie wzoru deklaracji na podatek od środków transportowych (Dz. U. z 2007 r. Nr 205, poz. 1484).

Jeżeli obowiązek podatkowy powstał bądź wygasł w ciągu danego roku, to za ten rok podatek ustala się proporcjonalnie do liczby miesięcy, w których obowiązek istniał [4].

Podatnicy opodatkowani podatkiem od środków transportowych zobowiązani są do samonaliczania podatku i wpłacenia go na rachunek gminy, gdzie znajduje się miejsce zamieszkania lub siedziba podatnika [5].

Zwolnione z podatku są:

środki transportu, które są w posiadaniu przedstawicielstw dyplomatycznych, urzędów konsularnych, misji zagranicznych, osób korzystających z immunitetów (pod warunkiem wzajemności),

pojazdy specjalne oraz pojazdy używane do celów specjalnych, np. przez policję, straż pożarną, pogotowie ratunkowe,

środki transportowe stanowiące zapasy mobilizacyjne,

środki transportowe wykorzystywane w tzw. transporcie kombinowanym,

pojazdy zabytkowe w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym (czyli wpisane do rejestru zabytków lub ujęte w wojewódzkiej ewidencji zabytków) [6].

Rady gmin w drodze uchwały może według własnego uznania wprowadzić dodatkowe zwolnienia, ale nie mogą one dotyczyć posiadaczy samochodów ciężarowych i ciągników siodłowych, balastowych oraz przyczep i naczep o dopuszczalnej masie całkowitej równej lub wyższej 12 ton. W konstrukcji podatku przewidziano ulgę na tzw. transport kombinowany. Podatnik może otrzymać zwrot podatku w zależności od liczby przejazdów z ładunkiem lub bez ładunku wykonanych przez środek transportu w przewozie koleją w danym roku podatkowym w sposób, który przedstawia tabela:

LP	Liczba jazd z ładunkiem lub bez ładunku wykonanych przez środek transportu w przewozie koleją w roku podatkowym	Obniżka kwoty podatku w %
1. 2. 3. 4.	Od 100 jazd i więcej Od 70 do 99 jazd włącznie Od 50 do 69 jazd włącznie Od 20 do 49 jazd włącznie	100 75 50 25

Tabela 1 Wysokość zwrotu podatku w transporcie kombinowanym.

J.Ickiewicz op.cit. str. 224

Zwrot podatku od środków transportowych następuje w gotówce lub na rachunek bankowy podatnika w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia wniosku ( najpóźniej do 31 marca roku następującego po roku podatkowym) [7].

Stawki podatku od środków transportowych ustala rada gminy w formie uchwały i nie mogą one przekroczyć stawek maksymalnych przewidzianych w art. 10 ust.1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Stawki te nie mogą być też niższe niż przedstawione w załącznikach 1-3 do ustawy.

Przykładowe stawki maksymalne podatku od środków transportowych na 2010 rok przedstawia tabela:

Lp.	Rodzaj środka transportu	Stawki na 2010 rok w zł
1.	Samochody ciężarowe o masie całkowitej od 3,5 tony do wartości poniżej 12 ton, w tym: od 3,5 tony do 5,5 tony włącznie powyżej 5,5 tony do 9 ton włącznie powyżej 9 ton	729,28 1216,64 1459,96
2.	Samochody ciężarowe o masie całkowitej równej lub wyższej 12 ton	2786,03
3.	Ciągniki siodłowe lub balastowe o masie od 3,5 tony do wartości poniżej 12 ton	1703,27
4.	Ciągniki siodłowe lub balastowe o masie równej lub wyższej niż 12 ton, w tym: do 36 ton włącznie powyżej 36 ton	2153,41 2786,03
5.	Przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym maja masę do 7 i poniżej 12 ton	1459,96
6.	Przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym maja masę całkowitą równą lub wyższą niż 12 ton, w tym: do 36 ton włącznie powyżej 36 ton	1703,27 2153,41
7.	Autobusy w zależności od liczby miejsc do siedzenia, w tym: mniejszej niż 30 miejsc równej lub wyższej niż 30 miejsc	1703,27 2153,41

Tabela 2 Maksymalne stawki podatku od środków transportowych w 2010 roku.

Opracowanie własne na podstawie Obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 3 sierpnia 2009 roku w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych w 2010r.

[1] Art.8 Ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

[2] Art.9 Ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

^{^[3]} J.Ickiewicz Obciążenia fiskalne przedsiębiorstw Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne Warszawa 2009 r. str. 226

[4] Art.11 Ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

[5] R. Rosiński, op.cit.,s. 98

[6] J.Ickiewicz, op.cit., s.223

[7] Art.11 Ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

5. Podatek od nieruchomości.

2011-11-22T03:16:00.000-08:00

Podatek ten jest podatkiem samorządowym (lokalnym). Organem podatkowym dla tego podatku jest wójt gminy, a w miastach burmistrz lub prezydent miasta. Obowiązek podatkowy dla tego podatku regulują przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Jest to najważniejszy i najbardziej wydajny podatek lokalny.

Przedmiotem opodatkowania podatku od nieruchomości są budynki, budowle i grunty.

Za podstawę opodatkowania w podatku od nieruchomości przyjmuje się:

dla budowli ich wartość początkową stanowiącą podstawę obliczania amortyzacji w danym roku,

dla budynków bądź ich części powierzchnię użytkową w m²_,

dla gruntów ich powierzchnię w m².[1]

Podatnikami podatku od nieruchomości są:

osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej,

osoby fizyczne, które są:

· właścicielami obiektów budowlanych oraz nieruchomości,
z zastrzeżeniem dotyczącym przedmiotu opodatkowania znajdującego się w posiadaniu samoistnym,

· użytkownikami wieczystymi gruntów,

· posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych,

· posiadaczami nieruchomości lub ich części stanowiących własność Skarbu Państwa albo własność jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie to wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa lub z innego tytułu prawnego, za wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości [2].

Wysokość stawek podatkowych określa rada gminy, z tym, że nie mogą one przekroczyć maksymalnych stawek ustalonych corocznie w rozporządzeniu Ministra Finansów. Rada gminy może zróżnicować stawki podatkowe dla każdego rodzaju przedmiotu opodatkowania, uwzględniając w szczególności: lokalizację, rodzaj zabudowy, rodzaj prowadzonej działalności oraz przeznaczenie i sposób wykorzystywania gruntu [3].

Górną wysokość stawek podatku od nieruchomości w 2010 przedstawia poniższa tabela:

Wyszczególnienie	GRUNTY	BUDYNKI	BUDOWLE
1. Związane z prowadzeniem działalności gospodarczej	0,77 zł/m²	20,51 zł/m²	2%
2. Mieszkalne	0,39 zł/m²	0,65 zł/m²	-
3. Pod jeziorami, zajęte na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych	4,04 zł/ha	-	-
4. Zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie udzielania świadczeń zdrowotnych	0,39 zł/m²	4,16 zł/m²	2%
5. Zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie obrotu kwalifikowanym materiałem siewnym	0,39 zł/m²	9,57 zł/m²	2%
6. Pozostałe	0,39 zł/m²	6,88 zł/m²	-

Tabela 1 Stawki podatku od nieruchomości w Polsce w 2010 roku.

Obwieszczenie Ministra Finansów z 3 sierpnia 2009 roku dotyczące górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych Monitor Polski z 2009 r. nr 52 poz. 742 oraz R. Rosiński, op.cit.,s. 96.

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych przewiduje szereg zwolnień przedmiotowych i podmiotowych z tytułu podatku od nieruchomości.

Zwolnieniem przedmiotowym objęte są m.in.:

budowle kolejowe, które są wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, oraz zajęte pod nie grunty,

budowle o infrastrukturze portowej i zapewniającej dostęp do portów, przystani morskich, a także zajęte pod nie grunty,

budynki, budowle oraz zajęte pod nie grunty na obszarach części lotniczych lotnisk użytku publicznego,

nieruchomości i ich części zajęte w celu prowadzenia przez stowarzyszenia statutowej działalności dla dzieci i młodzieży w zakresie oświaty, nauki i techniki, kultury fizycznej oraz sportu, z wyjątkiem wykorzystywanych do prowadzenia działalności gospodarczej, a także grunty zajęte trwale na obozowiska, bazy wypoczynkowe dla dzieci i młodzieży,

budynki gospodarcze albo ich części, które służą działalności leśnej, rybackiej,

budynki gospodarcze albo ich części położone na gruntach gospodarstw rolnych, które służą wyłącznie działalności rolniczej, a także te zajęte na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej,

grunty położone na obszarach objętych ścisłą ochroną czynną lub krajobrazową, oraz budynki i budowle będące trwale związane z gruntem, służące bezpośrednio osiąganiu celów z zakresu ochrony przyrody – w rezerwatach przyrody oraz parkach narodowych,

grunty oraz budynki znajdujące się w rejestrze zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z obowiązującymi przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej,

grunty oraz budynki będące we władaniu muzeów rejestrowanych,

grunty, które stanowią nieużytki, użytki ekologiczne, grunty zadrzewione, zakrzewione, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej,

stanowiące własność Skarbu Państwa: grunty, na których występują jeziora o ciągłym dopływie lub odpływie wód powierzchniowych i grunty zajęte pod sztuczne zbiorniki wodne,

nieruchomości albo ich części zajęte na prowadzenie nieodpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego.

Od podatku od nieruchomości zwolnione są również (zwolnienia podmiotowe):

uczelnie, z wyjątkiem przedmiotów opodatkowania zajętych na działalność gospodarczą,

szkoły i inne tego typu placówki, zakłady kształcenia oraz doskonalenia zawodowego nauczycieli z wyjątkiem przedmiotów zajętych na działalność gospodarczą inną niż działalność oświatowa,

jednostki rozwojowe-badawczo, z wyjątkiem tych służących działalności gospodarczej,

placówki naukowe PAN - przy czym zwolnienie nie dotyczy przedmiotów opodatkowania zajętych na działalność gospodarczą,

prowadzący zakłady aktywności zawodowej lub zakłady pracy chronionej z zastrzeżeniem wymienionym w art.7 ust.2 pkt.4 ustawy,

przedsiębiorcy posiadający status centrum badawczego [4].

Inne zwolnienia przedmiotowe rada gminy może wprowadzić w drodze uchwały.

Obowiązek podatkowy zgodnie z ustawą powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym zaistniały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Obowiązek podatkowy wygasa natomiast po upływie miesiąca, w którym ustały okoliczności uzasadniające dany obowiązek.

Podatnicy podatku od nieruchomości będący osobami fizycznymi płacą podatek w ratach, które są proporcjonalne do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminach do 15 marca,15 maja, 15 września i 15 listopada. Obowiązek ten ciąży na podatniku wyłącznie w przypadku doręczania mu decyzji podatkowej wydanej przez właściwy organ podatkowy. Osoby fizyczne są zobowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu:

dokument potwierdzający tytuł prawny do nieruchomości

(np: umowa kupna-sprzedaży, odpis księgi wieczystej, wypis z ewidencji gruntów, umowa dzierżawy);

deklarację ZN-1/A tj. „Dane o nieruchomościach”;

deklarację IN–1 tj. „Informacja w sprawie podatku od nieruchomości”;

deklarację ZN-1/B tj. „Dane o zwolnieniach w podatku od nieruchomości”

w terminie 14 dni od momentu zaistnienia okoliczności, które uzasadniają powstanie bądź wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub od dnia wystąpienia zdarzenia mającego wpływ na wysokość podatku.

Podatnicy będący osobami prawnymi oraz jednostki nie mające osobowości prawnej dokonują samonaliczania podatku w deklaracji DN-1, składanej do 15 stycznia danego roku podatkowego. Wyliczony w deklaracji podatek opłaca się w dwunastu równych ratach [5].

[1] R. Rosiński, op.cit.,s. 95

[2] Art.3 Ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

[3] Art.5 ust.2 Ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

[4] Art.7 Ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

[5] R. Rosiński, op.cit.,s. 97

4. Podatki lokalne.

2011-11-22T03:10:00.000-08:00

Podatki lokalne należą do grupy podatków majątkowych. Cechą charakterystyczną podatków lokalnych jest to, że stanowią one w całości dochód budżetu gminny i w pewnym stopniu mogą być kształtowane przez władze samorządowe. W świetle
art. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych podatki lokalne to:

podatek od nieruchomości oraz

podatek od środków transportowych.

Do podatków lokalnych zalicza się również podatki o odrębnych podstawach prawnych, tj.:

podatek rolny uregulowany przez ustawę z 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym
(Dz. U. z 1984 r. Nr 52, poz. 268 z późn. zm.)

podatek leśny uregulowany przez ustawę z 30 października 2002 r. o podatku leśnym
(Dz. U. Nr 200, poz. 1682 z późn. zm.)

podatek od spadków i darowizn uregulowany przez ustawę z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 1983 r. Nr 45, poz. 207 z późn. zm.).

podatek od czynności cywilnoprawnych uregulowany przez ustawę z dnia 9 września 2000 roku o podatku od czynności cywilnoprawnych. (Dz. U. 200 Nr 86, poz. 959 z późn. zm.).

Zgodnie z art. 20 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych stawki podatków i opłat lokalnych mają charakter kwotowy i ustala je Minister Finansów. Górne granice stawek kwotowych są ogłaszane w drodze obwieszczenia w Monitorze Polskim. Poziom stawki maksymalnej podwyższa się corocznie uwzględniając wskaźnik cen towarów oraz usług konsumpcyjnych w okresie pierwszego półrocza roku, w którym stawki ulegają zmianie, w stosunku do analogicznego okresu roku ubiegłego. O wysokości stawek decyduje rada gminy, z tym, że stawka podatku nie może być wyższa od stawki maksymalnej.

3. Pojęcie opłaty lokalnej.

2011-11-22T03:05:00.000-08:00

Opłaty lokalne są to opłaty ponoszone na rzecz samorządów terytorialnych.

Pobierane są one na podstawie przepisów ustawy z dn. 12 stycznia 1991 r. o podatkach
i opłatach lokalnych.

Zgodnie z ustawą do opłat tych należy zaliczyć:

opłatę targową,

opłatę miejscową,

opłatę uzdrowiskową,

opłatę od posiadania psów [1].

Do opłat lokalnych zalicza się również opłaty o odrębnych podstawach prawnych, tj.:

opłatę skarbową regulowaną przez ustawę z dnia 16 listopada 2006 roku

o opłacie skarbowej (Dz. U. z 2006 r., nr 225, poz. 1635 z późn. zm.),

opłatę eksploatacyjną regulowaną przez ustawę z dnia 4 lutego 1994 r.

– Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r., nr 228, poz. 1947 z późn. zm.),

czy też opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, tzw. rentę planistyczną, o której mowa w przepisach ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
(Dz. U. z 2003 r., nr 80, poz. 717 z późn. zm.).

3.1. Podstawowe różnice pomiędzy podatkiem a opłatą.

Cechą odróżniającą opłaty od podatków jest ich odpłatność (ekwiwalentność). Oznacza to, że w przeciwieństwie do podatku, opłata jest pobierana w zamian za pewne ściśle określone świadczenie. Świadczenie to polega na dokonaniu konkretnej czynności, usługi przez organ administracji państwowej. W rzeczywistości opłata nie zawsze wiernie odzwierciedla wartość dokonywanej w zamian czynności. Może ona przewyższać całkowite koszty poniesione przez organ w związku z usługą lub wręcz przeciwnie, może mieć charakter symboliczny.

Podatki natomiast są nieekwiwalentne –płacąc podatki, podatnicy nie mogą domagać się spełnienia od państwa jakichkolwiek konkretnie zdefiniowanych świadczeń.

[1] Art.1 Ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych( Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zm.)

2. Funkcje podatków.

2011-11-22T02:59:00.000-08:00

Podatki pełnią od wieków funkcję finansowania wydatków publicznych. Głównym celem każdego podatku jest zatem dostarczanie państwu dochodów. Podatek wywołuje także pewne skutki gospodarcze i pewne skutki społeczne, które mają charakter obiektywny, tj. niezależny od woli prawodawcy [1]. Obecnie przyjmuje się założenie, że podatki nie tylko zasilają budżet, lecz za ich pośrednictwem można również aktywnie oddziaływać na działalność podmiotów gospodarczych.

Do podstawowych funkcji podatku należą:

funkcja fiskalna (dochodowa),

funkcja regulacyjna ( alokacyjna),

funkcja stymulacyjna,

funkcja informacyjna.

Funkcja fiskalna podatku polega na konieczności zapewniania sfinansowania wydatków publicznych i sprowadza się do tego, że podatek pełni bardzo ważną rolę jako podstawowy rodzaj dochodu budżetowego. Funkcja fiskalna jest jedną z najstarszych funkcji podatkowych. Zarówno w czasach starożytnych jak i w czasach współczesnych podatki zabezpieczają pokrycie głównych wydatków publicznych.

Funkcja regulacyjna podatku polega na kształtowaniu dochodu i majątku będących w dyspozycji podatników. Dzięki podatkom następuje redystrybucja dochodu i majątku narodowego między podatnikami, a związkami publicznoprawnymi, jakimi są państwo i organy samorządu terytorialnego. Zakres redystrybucji podatkowej zależy od struktury gospodarki.

Funkcja stymulacyjna podatku oznacza wykorzystanie instrumentów podatkowych w celu wywarcia wpływu na warunki działania jednostek oraz na kierunki i tempo ich rozwoju. Funkcja stymulacyjna realizuje się poprzez zróżnicowanie obciążeń podatkowych, dzięki czemu podatek może wpłynąć zachęcająco lub zniechęcająco na podejmowane decyzje w sprawie prowadzenia działalności. Praktycznym wyrazem realizacji tej funkcji w sensie pozytywnym jest system zwolnień i ulg podatkowych. Obecnie większa część ulg została zlikwidowana i zastąpiona poprzez wprowadzenie 19% podatku dochodowego dla przedsiębiorców.

Funkcja informacyjna podatku polega na tym, że realizacja wpływów podatkowych ogółem lub z określonego podatku dostarcza informacji o prawidłowościach bądź nieprawidłowościach przebiegu procesów gospodarczych. Znaczne obniżenie wpływów od podmiotów gospodarczych może świadczyć, np.: o trudnościach ze zbytem produkcji lub z wyegzekwowaniem należności od niektórych kontrahentów [2].

[1] A.Gomułowicz, J.Małecki, op.cit., s.205-206

[2] H. Litwińczuk, Prawo podatkowe przedsiębiorców, KiK Konieczny i Kruszewski, Warszawa 2000

1. Charakterystyka podatków.

2011-11-22T02:54:00.000-08:00

1.1. Pojęcie podatku.

W literaturze trudno jest znaleźć jednolitą definicję podatku.

Encyklopedyczna definicja stanowi, że podatek to świadczenie pieniężne na rzecz państwa lub innej osoby publiczno-prawnej o charakterze przymusowym, powszechnym, bezzwrotnym i nieodpłatnym, pobierane na podstawie przepisów prawnych, określających warunki, wysokość oraz terminy płatności tego świadczenia[1].

Podobną definicję można przytoczyć opierając się na art. 6 Ordynacji podatkowej, który mówi, że podatkiem jest publicznoprawne, nieodpłatne, przymusowe oraz bezzwrotne świadczenie pieniężne na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu lub gminy, wynikające z ustawy podatkowej[2].

Publicznoprawny charakter podatku wynika z tego, że jest on ustanawiany wyłącznie przez organ władzy państwowej. Nie jest on zatem świadczeniem prywatnoprawnym, opartym na stosunku prawnym wynikającym z woli stron. Obowiązek podatkowy istnieje bezwarunkowo i ma charakter ogólny. Jest nakładany według ustalonych zasad na wszystkie podmioty, które znajdują się w takiej samej, określonej przez prawo sytuacji.

Pojęcie nieodpłatności podatku oznacza, że podatnik nie otrzymuje, w zamian za świadczenie podatkowe, bezpośrednio do niego skierowanego świadczenia wzajemnego ze strony państwa.

Przymusowy i bezzwrotny charakter podatku polega na tym, że jest on przejmowany w sposób ostateczny i definitywny na rzecz budżetu państwa lub samorządu
(brak obowiązku zwrotu podatku), z możliwością zastosowania środków przymusu (sankcje karne).

Pieniężny charakter świadczeń podatkowych wiąże się z jego wymiarem i poborem w jednostkach pieniężnych. Ustawodawca dopuścił jednak inne formy zapłaty podatku
np.: papiery wartościowe, znaki akcyzy, znaki opłaty skarbowej lub urzędowe blankiety wekslowe (art. 61 Ordynacji podatkowej). Podatkami nie są natomiast świadczenia w naturze, usługi osobiste, rzeczy i prawa majątkowe[3].

1.2 Podział podatków.

Różnorodność stosowanych współcześnie podatków wymaga dokonania ich klasyfikacji według różnorodnych kryteriów. Powszechnie stosowana jest klasyfikacja według przedmiotu opodatkowania, zgodnie z którą podatki dzieli się na:

przychodowe

dochodowe

majątkowe

konsumpcyjne.

Podatki przychodowe pobierane są od przychodów uzyskiwanych przez podmioty prowadzące działalność gospodarczą. Podatki te nie uwzględniają kosztów uzyskania przychodów, są stosunkowo proste i łatwe w wymiarze i poborze oraz do ich zastosowania nie jest potrzebna specjalnie rozbudowana rachunkowość i ewidencja księgowa.

Do tej grupy podatków w Polsce można zaliczyć uproszczoną formę podatku dochodowego od osób fizycznych w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych[4].

Podatki dochodowe pobierane są od dochodów osiąganych przez podmioty gospodarcze. Podatki te uwzględniają koszty uzyskania przychodów, są zdecydowani trudniejsze do zastosowania od podatków przychodowych. Do tej grupy podatków w Polsce można zaliczyć podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) oraz podatek dochodowy od osób prawnych (CIT) [5].

Podatki majątkowe wymierzana są od wartości majątku, zmian praw majątkowych lub od przyrostu wartości majątku. Są to podatki proste, łatwe w poborze i łatwe do zmierzenia.

W Polsce zaliczyć można do nich:

podatek od nieruchomości

podatek od środków transportu

podatek leśny

podatek od spadków i darowizn

podatek rolny

podatek od czynności cywilnoprawnych[6].

Podatki konsumpcyjne są to podatki, które dotyczą podatników dokonujących obrotu towarami i usługami, ale ich faktyczny ciężar ponoszą odbiorcy finalni np. gospodarstwa domowe. Do podatków konsumpcyjnych zaliczyć można:

podatek akcyzowy

podatek od towarów i usług (VAT)

podatek od gier[7].

Z punktu widzenia jedności podmiotu opodatkowania wyróżnia się podatki:

bezpośrednie- podstawą opodatkowania jest wprost dochód lub majątek podatnika. Zalicza się tutaj podatki dochodowe i majątkowe.

pośrednie- wlicza się je w cenę dóbr i usług (np. VAT, akcyza), obciążają zatem dochód lub majątek nabywcy[8].

W zależności od organu pobierającego podatki można je podzielić na:

podatki państwowe (centralne)

podatki lokalne.

Podatki lokalne to grupa podatków stanowiących dochody własne gmin. Rady gmin mają prawo do ustalania ich wysokości, kierując się stawkami maksymalnymi zawartymi w ustawie oraz interesem gminy i jej mieszkańców. Do podatków lokalnych zalicza się: podatek od nieruchomości, podatek od środków transportu, podatek od posiadania psów[9].

W zależności od sposobu opodatkowania dochodów pochodzących z różnych źródeł rozróżnia się podatek:

globalny

cedularny.

Podatek cedularny polega na odrębnym opodatkowywaniu każdego rodzaju dochodów podatników. Pozwala na preferowanie jednych, a dyskryminowanie innych rodzajów dochodów przez ustalanie zróżnicowanych stawek i skal opodatkowania.

Podatek globalny polega na łącznym opodatkowaniu wszystkich składników dochodu podatnika, niezależnie od ich źródła, wg jednolitej skali. Jego naliczanie jest bardziej skomplikowane niż w przypadku podatku celularnego[10].

Rysunek 1 Podział podatków - opracowanie własne

[1] http://encyklopedia.pwn.pl/haslo.php?id=3958702.

[2] Art.6 Ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r., Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8. poz. 60 ze zm.).

[3] A.Gomułowicz, J.Małecki Podatki i prawo podatkowe, Warszawa 2002, s.113-114.

[4] R. Rosiński Polski system podatkowy. Poszukiwanie optymalnych rozwiązań. Warszawa 2010, s.25-26.

[5] Ibidem, s.26.

[6] R. Rosiński, op.cit.,s.26.

[7] Ibidem, s.27.

[8] G.Szczodrowski Polski system podatkowy Warszawa 2007, s.22.

[9] G.Szczodrowski op.cit.,s.22.

[10] http://pl.wikipedia.org/wiki/Podatek