Robot De Ruyter

(foto door Thomas Vugs)

Het afgelopen week-end heeft ons studententeam TeamRembrandts meegedaan aan de FIRST Robotics Challenge in New York. En daar heeft het team de Creativity Award (gesponsord door Xerox) gewonnen.

TeamRembrandts doet inmiddels al voor de vierde keer mee. Het team bestaat dit jaar uit 8 leerlingen van het Zwijsencollege in Veghel en 57 studenten van Fontys Hogeschool Engineering. Dit jaar heb ik met eigen ogen kunnen zien wat een geweldige prestaties deze jonge mensen neerzetten. Alle credits voor de studenten onder leiding van Ron Visser en docent Max Bogers, die helemaal zelfstandig aan deze wedstrijd meedoen en ook de sponsoring voor elkaar weten te krijgen.

Blijkbaar is creativiteit van zodanig belang bij Engineering dat hiervoor tot mijn verrassing een aparte prijs wordt uitgereikt op dit,  op zich toch hard core,  technisch evenement: ‘Creativity Award sponsored by Xerox celebrates creativity in design, use of component, or strategy of play’.

Bij Fontys Hogeschool Engineering staat creativiteit ook hoog in het vaandel. Onze missie:

Wij willen een inspirerende leer- en werkomgeving bieden waar onderzoekende, creatieve ingenieurs samen leren en werken in directe verbinding met het regionale bedrijfsleven.

Waarom is creativiteit zo belangrijk? Creativiteit wordt vaak geassocieerd met kunst en design. Maar creativiteit betekent ook dat je vanuit een ander perspectief naar een probleem kunt kijken en dus ook met originele oplossingen kunt komen.

Het afgelopen week-end heeft TeamRembrandts die creatieve houding volop kunnen laten zien: door niet op safe te spelen, maar vooral ook een innovatieve robot te bouwen. Waardoor het team in eerste instantie wel op wat praktische problemen stuitte (waaronder de overbelichting van het speelveld waardoor het visionsysteem niet goed werkte), maar de problemen uiteindelijk toch goed wist op te lossen. En daarbij was niet alleen creativiteit belangrijk, maar natuurlijk ook de technische skills en de geweldige teamspirit. Het team werd uiteindelijk 46ste (van de 66) in deze regionale competitie, en heeft nog een regionale wedstrijd te gaan in Troy komende week. De Creativity Award is ongetwijfeld een stimulans om de creatieve vaardigheden ook voor deze komende competitie in te zetten.

]]> https://creatieveverbindingen.wordpress.com/2016/03/14/het-belang-van-creativiteit-voor-engineering/feed/ 0 1502 ellahueting De Ruyter https://creatieveverbindingen.wordpress.com/2016/01/25/nieuwe-uitdagingen-in-het-onderwijs/ https://creatieveverbindingen.wordpress.com/2016/01/25/nieuwe-uitdagingen-in-het-onderwijs/#comments Mon, 25 Jan 2016 21:55:21 +0000 http://creatieveverbindingen.wordpress.com/?p=1492 Hieronder de nieuwjaarstoespraak 2016 die ik hield voor onze collega’s bij Fontys Hogeschool Engineering en Fontys Hogeschool Automotive.

Samenvatting: de komende jaren staan we voor ingrijpende veranderingen in het hbo-onderwijs, waarbij het zomaar eens zou kunnen gebeuren dat er opleidingen of onderwijsinstellingen kunnen verdwijnen als we niet snel genoeg mee kunnen bewegen met de veranderingen om ons heen. Er wordt momenteel geëxperimenteerd met vouchers waardoor studenten onderdelen van hun studie bij verschillende hogescholen kunnen volgen, en bekostigde en commerciële onderwijsinstellingen met elkaar gaan concurreren. Onderzoek in het hbo wordt steeds belangrijker en wordt op den duur zelfs gelijkwaardig aan onderwijs. En ‘de vierde industriële revolutie’, waarbij studenten het allerbeste onderwijs on-line kunnen volgen,  kan het hele onderwijssysteem wel eens totaal op zijn kop zetten, net als gebeurd is bij boekhandels, reisbureau’s en cd-winkels. We moeten ons serieus afvragen hoe we een aantrekkelijke omgeving kunnen blijven om te leren. Samen, door elkaar te helpen en elkaar te stimuleren. Door de verbinding te blijven zoeken met onze studenten en onze omgeving.

Beste Mensen,

Deze vakantie las ik een artikel van Klaus Schwab, de oprichter en directeur van het toonaangevende instituut het World Economic Forum. Op 15 december schreef hij over de betekenis van de Vierde Industriële Revolutie en hoe daarop te reageren. Graag wil ik enkele paragrafen uit deze blog met jullie delen in relatie tot de gedachten die deze blog bij mij oproept als het gaat om het opleiden van onze studenten.

‘We stand on the brink of a technological revolution that will fundamentally alter the way we live, work and relate to one another. In its scale, scope and complexity, the transformation will be unlike anything humankind has experienced before. We do not yet know just how it will unfold, but one thing is clear: the response to it must be integrated and comprehensive, involving all stakeholders of the global polity, from the public and private sectors to academia and civil society….There are three reasons why today’s transformations represent nog merely a prolongation of the Third Industrial Revolution but rather the arrival of a Fourth an distinct one: velocity, scope, and systems impact. The speed of current breakthroughs has no historical precedent. When compared with previouis industrial revolutions, the Fourth is evolving at an exponential rather than a linear pace. Moreover, it is disrupting almost every industry in every country. And the breadth and depth of these changes herald the transformation of entire systems of production, management, and governance.

En daar zou ik aan toe willen voegen: de vierde revolutie ontwricht bijna elk onderwijssysteem in elk land. De omvang van deze veranderingen luiden de transformatie in van ons volledige onderwijssysteem.

‘The possibilities of billions of people connected by mobile devices, with inprecedented processing power, storage capacity, and access to knowledge, are unlimited. And these possibilities will be multiplied by emerging technology breakthroughs in fields such as artificial intelligence, robotics, the Internet of Things, autonomoud vehicles, 3-D printing, nanotechnology, biotechnology, materials science energy storage, and quantum computing.’

Engineering en Automotive bevinden zich in het hart van deze nieuwe ontwikkelingen: robotica, internet of things, 3D printen, nieuwe materialen, autonoom rijden, energie-opslag. Allemaal onderwerpen die een prominente plaats innemen in de curricula en het praktijkgericht onderzoek van Fontys Hogeschool Engineering en Automotive. De inhoud van onze opleidingen zitten in het hart van deze vernieuwing; de studenten die wij opleiden zijn de mensen die de wereld veranderen. En mee aan de basis zitten van de veranderingen die ook de nodige impact zullen hebben op andere disciplines zoals de economie, het recht, de gezondheidszorg, … noem maar op. Wij leiden ze niet alleen op om de nieuwe ontwikkelingen te volgen, maar om de toekomst mee vorm te geven. Terwijl we niet weten hoe die toekomst er uit ziet. En dat betekent nogal wat: niet alleen voor hen, maar ook voor ons. Daar gaat ons programma Connecting through Technology over.

Maar Connecting through Technology gaat niet alleen over de voorbereiding van onze studenten op de toekomst. Het is mijn heilige overtuiging dat ons onderwijssysteem op dit moment staat te schudden op zijn grondvesten. Ons onderwijs is namelijk ook zelf onderhevig aan deze technologische veranderingen: leren kan momenteel al op elke plaats en op elk tijdstip. Ik denk niet dat er veel onderwerpen zijn waarover je geen informatie kunt vinden op internet: in de vorm van digitale literatuur, animaties, filmpjes, en opgenomen lessen. En binnenkort ook met virtuele practica. Het Catharina ziekenhuis opereert al sinds 2013 met de Davinci robot. Deze robot laat je niet alleen het 3D spectrum zien waarin je opereert, maar ook daadwerkelijk voelen. In december was ik bij Differ, het instituut dat zich bezig  houdt met de coatings van de kerncentrale Itter in Frankrijk. Daar gebruiken ze ook robots bij die je op afstand kunt besturen, en waarmee je ook weerstand kunt voelen. Ik heb zelf zo’n prototype mogen proberen, en je ziet niet alleen, maar voelt inderdaad ook daadwerkelijk waar je zit. Bij BMW worden op deze manier al automotoren ontworpen. Dus waarom zometeen ook niet onze practica? Nu weet ik wel: studenten zullen toch altijd van een leraar persoonlijk les willen krijgen. Maar zeiden we dat ook niet van boeken? Het is nog maar een paar jaar geleden dat Selexyz verkondigde dat mensen toch altijd liever een papieren boek zullen willen lezen. Momenteel worden er meer digitale boeken verkocht in Nederland dan papieren boeken.

Hetgeen overigens niet wil zeggen dat we met onze opleidingen on-line moeten gaan. Al zouden we dat willen, daar zijn we te laat voor. Anderen waren ons al voor: het web staat vol met Engineerings gerelateerd onderwijs. Onze kracht ligt juist in de warme contacten met onze studenten: wij bieden ze een plek waar ze graag willen komen, waar ze hun netwerken kunnen opbouwen, waar ze geïnspireerd worden. Geen student is hetzelfde. Er is in mijn opinie dan ook niet één onderwijsmethode die voor iedereen geldt. Onze kracht ligt er juist in dat we studenten op verschillende manieren kunnen laten leren: colleges, practica, werkgroepen, individuele gesprekken, werkstukken, stages, projecten.  En ja, daar horen ook alle nieuwe mogelijkheden bij die de vierde revolutie ons biedt: filmpjes, instructie op afstand, digitale practica en wat al niet meer. En vooral: actief leren, binnen de context en regelmatig feed-back. In een growth mindset zoals dit zo mooi heet.

En let op: ons Ministerie van Onderwijs zetten wij vaak weg als een oubollige organisatie. Maar ook dat Ministerie is bezig met nieuwe ontwikkelingen. Los van wat je ervan mag vinden, die ontwikkelingen zijn dat het binaire stelstel (universitair – hbo) losgelaten gaat worden, in het hbo onderzoek gelijk geschakeld gaat worden met het onderwijs, de mogelijkheden onderzocht worden om ook geldige bachelorgetuigschriften af te mogen geven door hbo instellingen die hun onderwijs alleen nog maar on-line verzorgen en on-line toetsen afnemen. Momenteel vindt in de tweede kamer een discussie plaats over het geven van vouchers aan studenten, zodat zij zelf hun onderwijs mogen inkopen en niet meer een hele bacheloropleiding bij één onderwijsinstelling hoeven te volgen. De vanzelfsprekendheid waarmee studenten uit deze regio bij ons hun onderwijs komen volgen, zal de komende jaren niet meer zo vanzelfsprekend zijn. We zullen onze studenten steeds meer moeten verleiden.

‘An underlying theme in my conservations with global CEOs and senior business executives is that the acceleration of innovation and the velocityof disruption are hard to comprehend or anticipate and that these drivers constitute a source of constant surprise, even for the best connected and most well informed. Indeed, across all industries, there is clear evidence that the technologies that underpin the Fourth Industrial Revolution are having a major impact

Het valt op dat Schwab het hier heeft over de bijna onmogelijkheid te voorspellen wat de snelheid en de omvang van innovaties voor onze samenleving betekenen, zelfs voor de mensen die het meest aangesloten zijn en het best geïnformeerd zijn. Dat doet me denken aan de vraag die ik voortdurend krijg: wat is nu onze stip op de horizon? In Connecting through Technology hebben we gezegd: we weten niet wat de stip op de horizon is. We weten alleen dat we goed moeten luisteren naar onze studenten, het werkveld en de samenleving. En moeten mee bewegen met die ontwikkelingen.

Deed me ook denken aan het verhaal dat onze student Mechatronica, Ron Visser, laatst hield bij het symposium op de Automotive Campus in Helmond over hoe het onderwijs er in de toekomst uitziet. Hij haalde daarbij Darwin aan: It Is Not the Strongest of the Species that Survives But the Most Adaptable.

Ik zei al eerder: het is mijn huidige overtuiging dat het op dit moment niet gaat om veranderingen in de marge. Het gaat om ons voortbestaan. Wij zijn het Polare. Wij zijn de Free Record Shop die de cd’s nog in de hoesjes aan het zetten is terwijl de hele wereld al luistert via Spotify. Ik ben nu 55 jaar. Mijn tijd zal het wel duren. Maar ik zou niet te boek willen staan als iemand waarvan onze collega’s die nu jonger zijn dan 55, over 10 jaar zeggen: iedereen kon toch zien dat het onderwijs zou veranderen? Waarom hebben ze toen zitten slapen? Wij overleven door ons zo snel en goed mogelijk aan te passen aan de veranderingen die plaats vinden bij de komende generaties studenten en ons werkveld. Onze primaire taak is immers om de kloof te dichten tussen wat studenten kunnen als ze bij ons komen studeren en wat het werkveld van hen verlangt dat ze kunnen na afloop. Ik zou bijna zeggen na afloop van hun studie. Maar een leven lang leren is het lot dat onze studenten en ook ons wacht. En ook daar ligt een taak voor ons. En wie zegt dat studenten in de toekomst nog een hele opleiding bij ons komen volgen?

‘Shaping the Future.

Neither technology nor the disruption that comes with it is an exogenous force over which humans have no control. All of us are responsible for guiding its evolution, in the decisions we make on a daily basis as citizens, consumers, and investors. We should thus grasp the opportunity and power we have to shape the Fourth Industrial Revolution and direct it toward a future that reflects our common objectives and values…There has never been a time of greater promise, or one of greater potential peril.’

En dat geldt ook voor ons onderwijs: wij zijn allen verantwoordelijk voor de beslissingen die we wel of niet maken en de gelegenheid grijpen om deze vierde industriële revolutie en de invloed die deze heeft op ons werk, vorm te geven. Ik zou me dan ook niet op de bedreigingen willen richten, maar vooral op de kansen en de beloften die al die nieuwe mogelijkheden voor ons inhouden.

Wat betekent dit voor ons komend jaar?

Wij gaan verder in de richting die we al op zijn gegaan: het onderzoeken van nieuwe didactische werkvormen, inzetten van on-line materiaal, de integratie van onderwijs en onderzoek, waarbij we ook de aanstelling van een lector Smart Industries aan het onderzoeken zijn. In februari starten we met 3 nieuwe minoren die in het nieuwe didactische concept passen. En ook kijken hoe we nu uiteindelijk de krachten kunnen bundelen om te komen tot een inspirerende leeromgeving die ook bedrijfsmatig gezond is. Voor het komend half jaar staan ook de volgende, meer bedrijfsmatige, onderwerpen op de agenda: de administratieve organisatie, de kwaliteitscirkel rond maken (P-D-C-A), de bijstelling van het personeelsbeleidsplan en het professionaliseringsplan, bijstelling van het internationaliseringsbeleid. En ook de accreditatie van de opleiding mechatronica en het lectoraat Mechtronica.

En zoals Nienke Meijer tijdens de nieuwjaarsbijeenkomst van Fontys al zei: “Alleen ga je sneller, samen kom je verder”. De boodschap is dan ook dat we dit samen gaan doen.

Ik wil graag eindigen met een uitspraak van Schwab die al het voorgaande gelukkig weer terugbrengt tot menselijke proporties:

‘In the end, it all comes down to people and values. We need to shape a future that works for all of us by putting people first and empowering them.’

En dat brengt me bij de Fontys docent van het jaar. Tijdens de Fontys Nieuwjaarsbijeenkomst is Max Bogers gelauwerd tot Fontys docent van het jaar:

“Impulsief, coachend, the sky is the limit, onderste uit de kast halen, trots, trots 2.0, trots 3.0, zorgzaam, niet te stoppen, inspirerend, motiverend, toegewijd, open minded, tweede kans, beste uit studenten halen, doorzetter: gewoon Max.” zeggen de studenten die hem hebben voorgedragen.

En weten jullie wat nu zo leuk is? Wij hebben maar 1 Max, maar we hebben wel heel veel inspirerende docenten. Ons doel voor het komende jaar is dan ook weer de beste Fontys docent.

Mensen, graag een toast op een heel gezond en gelukkig jaar voor jullie allen en jullie familie, en een heel inspirerend jaar bij Fontys. Op 2016.

Ik verheugde me erg op het bezoek aan de Hannover Messe op 15 april. De grootste industriebeurs van de wereld. En als Fontys zouden we er ook op verschillende plaatsen staan, onder andere met ons TeamRembrandts, en onze nieuwe collega Baxter. Maar….op 1 dag heen een weer met de bus met onze studenten….ik had het gevoel dat ik die periode toch een beetje achter me gelaten had. Ik probeerde er nog tussenuit te komen door voor te stellen op eigen gelegenheid te gaan, maar toen ik het ongelukkige gezicht van mijn collega zag, die al weken met de voorbereiding bezig was, besloot ik toch maar met de bus mee te gaan. En zo toog ik op woensdagochtend om half 5 ’s ochtends eerst met de auto naar de grenspost bij Venlo om vandaar om 6 uur opgehaald te worden door een 4-tal bussen met zo’n kleine 200 studenten. Meteen wist ik het weer: het schoolreisjegevoel. Een strenge, in ons geval Belgische buschauffeuse die de groep goed in haar greep had. Met een ‘Awel, jongen, als ge iets wilt komen zeggen, kom dan maar naar voren, dan geef ik u de microfoon en moogt ge het voor de hele groep komen vertellen’, wist ze de grote monden meteen in de kiem te smoren. Van vroeger herinnerde ik me dat we altijd veel zongen in de bus, maar daar was het nu nog te vroeg voor. De meesten, inclusief ikzelf, dutten wat tot we om 11 uur aankwamen in Hannover. O ja, zo voelt dat weer: iedereen moet tegelijkertijd een toegangsticket hebben. Afspraken maken over wanneer we weer bij de bus moeten zijn, wat je moet doen als je de weg kwijt raakt, …..Gelukkig zijn onze studenten geen kinderen meer: wie te laat is moet op eigen kracht naar huis terug.

In de immense hal viel de groep uiteen in allemaal kleine groepjes die hun eigen gang gingen. De beurs is zo groot dat het fysiek onmogelijk is om alles op een dag te zien. Elk groepje had zijn eigen prioriteiten: energie, automatisering, de digitale fabriek, onderzoek naar nieuwe productietechnologieën, … Ik was letterlijk overdonderd door de enorme omvang van deze beurs, en voelde de eerste verlammingsverschijnselen optreden door de enorme veelheid van keuzemogelijkheden. Ik overwoog even om weer terug naar de bus te gaan en daar mijn mail te gaan checken, maar gelukkig werd ik onder de hoede genomen door mijn collega’s.

Ze namen we eerst mee naar High TechNL waar we als Fontys ook vertegenwoordigd waren, met ons Centre of Expertise High Tech Systems en Expertisecentre Gezondheidszorg en Technologie. Even verderop stonden we ook nog met collega Baxter bij Brainport Industries. Ik keek er bijna overheen toen ik zocht naar een soort marktkraampje, maar we bleken met Nederland zo ongeveer een hele hal te bezetten over industriële automatisering: 1800 m2! Hoezo, einde van de maakindustrie in Nederland? Collega Wim die gespecialiseerd is in duurzame energie, leidde mij rond in de hal die daarover ging: windmolens, elektrische aandrijving, zonnecellen, waterstofcellen, biogassen, … onze collega’s van de TU/e met Storm. Wat wordt de nieuwe energiebron in de toekomst? Niet één energiebron, leerde ik, maar meerdere, afhankelijk van de omgevingsfactoren in de regio zijn de toekomst. Op dit soort momenten word ik overweldigd door het gevoel dat we met onze Engineeringsopleidingen in het hart van de verandering zitten, en tegelijkertijd met de vraag: hoe kunnen we onze studenten hier zo goed mogelijk voorbereiden op een wereld die zo snel verandert? Ik realiseerde me dat ik natuurlijk toch naar het college van collega Lambert had moeten gaan die onze studenten had voorbereid op hoe je met deze enorme hoeveelheid aan kennis en nieuwe technieken op één dag, om moet gaan. Zo gaat dat bij studenten natuurlijk ook, realiseerde ik me: op het tentamen bedenk je pas dat het toch wel handig was geweest als je de colleges had gevolgd.

Alhoewel ik mijn schoeisel had aangepast aan deze dag, had ik het toch wel een beetje gehad tegen een uur of 5. Een heerlijke Bockwurst, en wat van gedachten wisselen met Wim, deed wonderen. Om half 9 verzamelden we weer voor de terugreis.  Eén bus bleef nog even achter: toch wachten op 4 studenten die te laat waren. Iedereen was uitgelaten, er werd gezongen.  Om half 3 rolde ik mijn bed weer in. Moe en voldaan. Hier ga ik een verslag over schrijven waren mijn laatste gedachten   voordat ik in slaap viel. Net als bij een schoolreisje.

Beste collega’s,

In de loop van de middag komt het schoonmaakbedrijf met een aantal mensen onze gebouwen R1, H4, en het Helmondse doorlopen. Zij zullen alles dat op de grond staat in de kantoorruimtes en dat niet is een tafel, stoel, prullenbak of kast, meenemen en naar het opruimdepot brengen waar het vernietigd zal worden als het niet binnen een week wordt opgehaald. Hiermee willen we onze gebouwen eens een frisse opknapbeurt geven. Verstandig dus om alles, waarvan je wilt dat het niet mee wordt genomen, op te ruimen.

Dank voor jullie begrip.  

De directie van Fontys Hogeschool Engineering en Fontys Hogeschool Automotive

Een koekje van eigen deeg:

Mijn werkkamer is omgetoverd tot het opruimdepot van ons instituut.

At the beginning of March, I received the following mail from my colleague Peter van Kollenburg:

“At Engineering we have approximately 8 exchange students. To get an idea about where we stand as Fontys Engineering, maybe it would be nice if you could have lunch with these students. This is also a great and honorable gesture towards these students! They are people from all over the world. See it as ‘just an idea’ from me. Just an idea? A great idea! Last week the moment was there. We had agreed to meet at noon. With a typical Dutch lunch: buns, currant buns, milk and buttermilk. Slowly they walked in: Trevat, Ayse Betul, Cemre, Rafat, Mohammed Emin, Tero Risto Johannes, Anna, Mansahej Singh, Gonzalo, Krasimira, Gwenc’hlan, Akash and Jesus. Eventually there were 13 students: from Spain, Italy, Turkey, India, France, Bulgaria and Finland; 8 men and 4 women. Let me explain: exchange students are students who study at a different university or college and go abroad for 6 months for their studies. These students have started in February and will return home in June.

I grew up in Belgium, and eventhough I have been living in the Netherlands for years now, I still cannot get used to the Dutch lunch. I ask if the food is the greatest culture shock? That remark hit the bull’s eye: Gwenc’lan from France jokes that he has already lost 6 kilos. Or is he serious? On Wednesday evening (amongst each other Gwensday, because it is an initiative from Gwenc’lan), they get together and cook for each other. Food connects. Reminds me of the book “Teacher Man” by Frank McCourt, who tempts his students to English poetry by having them read recipies to each other. But fortunately they are more positive about their studies: the project work and the practical subjects are very educational. For all of them it is a totally new experience. Though the level of mathematics is for some of them at a higher level at their own university. They are full of praise of our teachers. They have heard that all of our teachers, including the ones who have been active in the trade and industry, have to follow a didactics course. Several times they emphasize that we need to keep that practice. Our teachers are very good at explaining! Much better than at their own universities, where it is usually a “one way street”. I glisten.

At the end, when I ask them what their best tip is for our organisations, they tell me that a lot of the information on the website is only available in Dutch. They all have a list with them which states where to look for information: klassen, roosters,… But other things they cannot read. I am imagining studying in Bulgaria and getting a change of my class schedule… in Bulgarian. Completely handicapped of course. I would be so miserable I wouldn’t come out of my Bulgarian student room. But these students remain friendly, this is just a ‘minor’ issue. They are happy that we are listening to them and will improve the information based on their remarks. Such stars! They will make it in the future.

At the end of the lunch – the buns are almost all eaten – Peter suggest a group photo. Another colleague takes the picture so that Peter can be in the picture as well. “Are you ready?” our colleague asks: “cheese….Fontys”. Everybody smiles and we all go our own way. They go to class, I go to our lab where our Council of our mayor and aldermen is waiting for a short tour. Also nice, but the conversation with our foreign students is definitely the highlight of the week.

Thank you, students. Thank you, Peter.

Team Rembrandts: de laatste loodjes

Het was vrijdagmiddag, bijna 5 uur. Om 6 uur gaat de bel: een harde toeter, die laat weten dat je nu echt het Fontysgebouw moet verlaten omdat je er anders tot maandagochtend moet blijven. Gedurende de week is de hogeschool tot 10 uur ’s avonds open, maar op vrijdag moet iedereen uiterlijk om 6 uur het week-end in. Het was mooi geweest voor deze week: laptop in de tas, het werk waar ik niet aan toe gekomen was deze week en in het week-end afgemaakt zou moeten worden, erbij. Ik kon mooi de trein van half 6 halen naar mijn zusje in Amsterdam. Sterker: de wetenschap van de toeter dwong me om het pand vandaag eens tijdig te verlaten. En toen kwam Thomas, student mechatronica,  binnen die mij zijn prachtige professionele foto’s liet zien van het Team Rembrandts dat maandag naar de VS vliegt voor een robotwedstrijd. En hun trotse docent Max die het team naar de wedstrijd begeleidt, met een setje aan promotiemateriaal met een ‘echte’ Team Rembrandts ballon. Tussendoor belde nog even iemand over een dringende bestuurlijke kwestie: ‘eerst even ons robotteam uitzwaaien’, antwoordde ik, voordat ik hem te woord kon staan.  En terwijl ik het robotteam uitzwaaide kwam ik Jonathan tegen op de gang, een Engelse student Electrical Engineering. Hij vertelde mij van zijn geweldige stage in Amsterdam, en dat hij nu community manager is geworden van een startup organisatie in Eindhoven. Wauw, wat een eer om zo’n baan aangeboden te krijgen als student. Hoezo: techniek heeft niet met mensen te maken? schoot er door mijn hoofd, toen ik dacht aan de discussie de dag ervoor met een voorlichter van Fontys. Om half 6 trok ik mijn jas aan. Ik zou nog net de trein van 6 uur kunnen halen. Op de gang naar buiten liep ik langs het Roboticslab. De studenten van het Team Rembrandts waren nog heel druk om de laatste dingen in te pakken voor hun reis naar de wedstrijd in de VS. Maar ook zij zouden er toch echt uit moeten om 6 uur. Ik maakte nog snel even een foto van het team: de laatste loodjes….Veel geluk en veel succes!

De toeter ging. Het was nu dus echt 6 uur! Ik kon nog net de trein van half 7 halen. Ik had anderhalf uur om de dag en de week na te kauwen. Er was weer veel gebeurd. Sterker: elke dag gebeurt er wel iets waarvan ik denk: daar kan ik een boek over schrijven. Het idee om mijn blog over Kunst, Wetenschap en Techniek om te zetten naar een blog met ‘Overpeinzingen van een Onderwijsmanager’ was geboren. Maar hij zou wel Creatieve Verbindingen blijven heten. Want dat zijn het.

Om 8 uur haalde mijn zusje mij op van het Amstelstation in Amsterdam: “Heb je nog iets leuks meegemaakt vandaag?”

Ruim  25 jaar heeft hij bij ons gewerkt: Wouter Oosthuizen, docent Elektrotechniek bij Fontys Hogeschool Engineering.  Afkomstig van Philips, zoals veel van onze collega’s. Ik ken hem pas een jaar; tijdens zijn afscheid leer ik hem eigenlijk pas echt kennen. Geliefd door zijn collega’s en studenten; een gangmaker. Veel van zijn collega’s en ook studenten waren dan ook aanwezig. Mooie woorden van zijn teamleider, met anekdotes die ik niet altijd kan plaatsen, maar zijn collega’s en de studenten blijkbaar wel, gezien de lach der herkenning. Ze hebben een lied voor hem gemaakt:

‘Ja, voor de studenten stond hij altijd klaar

Verzorgde een barbecue, gewoon elk jaar

En als er eens iemand een collega niet vond

Dan ging Wouter zoeken, kruipend over de grond’

Achteraf licht hij mij toe: “Met veel docenten op één kamer is gezellig, maar ook erg storend. Ons werd (en wordt) steeds in enquêtes duidelijk gemaakt dat we bereikbaar en studievriendelijk moeten zijn. Op zich juist, maar als een student, op zoek naar een collega, je langdurig afleidt dan is zoeken onder de bureaus ook een mogelijkheid …. :).”

En zoals het een goede docent betaamt, wil hij me tot op het laatste moment iets bijbrengen. Hij heeft een cadeautje voor me meegebracht: een gefreesd stuk staal in de vorm van een gezicht.  Zijn ogen knipperen geel en groen: een a-stabiele multivibrator.  Een multidisciplinaire samenwerking tussen werktuigbouwkunde en elektrotechniek. Want hij weet dat ik van gadgets houd, en van cross-overs. Thuis zoek ik het op: een multivibrator is een elektronische schakeling die de basis vormt voor een aantal eenvoudige twee-toestanden-systemen zoals knipperlichten. Wouter: “ Jaren hebben we getracht meer vrouwelijke studenten te interesseren voor onze opleidingen.   Eens per jaar werd er dan een ‘meisjes-doe-dag’ georganiseerd. Zij mochten dan zelf de   schakeling solderen. “ Ik dacht het al: een vrouwending dus, deze multivibrator.

Zijn bedankje ontroerde mij: “

“Beste Ella en Frank,

Bedankt voor jullie sympathieke toespraken, gisteren bij mijn afscheid.

En ook voor de mogelijkheid om de receptie op de ‘werkplek’ te laten plaatsvinden.

Het gaf nauwelijks verstoringen van de reguliere lessen.”

Tja, tot op het laatste moment blijft het onderwijs voorgaan. En zo hoort het ook.

Er werd veel gelachen, en af en toe ook een traantje weggepinkt….

Baxter heeft een hoge aaibaarheidsfactor, hetgeen ook te zien is op dit filmpje van RTL nieuws, waar presentatride Hella Hueck niet aan de verleiding kan weerstaan om Baxter aan te spreken alsof hij een mens is.

Maar het allerbelangrijkst is dat deze robot goed ingezet kan worden in het bedrijfsleven, met name bij het MKB. Binnen ons Mechatronica lab van het Centre of Expertise High Tech Systems and Materials, gaat Fontys onderzoek doen met Baxter voor het MKB.

Baxter, welkom.

De functie van een tafel is: Dragen van spullen
Een paar belangrijke functionele eisen zijn:
1 Stabiliteit: als je er iets oplegt, mag de tafel niet omvallen.
2 Stijfheid: als je tegen de tafel aan stoot, mag het blad niet zo schudden dat de koffie uit het kopje stroomt. Anders voelt de tafel gammel aan.
3 Wippen mag niet: de tafel kent maar 1 stand en mag tijdens belasting niet van positie veranderen. Dit is een belangrijke eis in de positioneertechniek, omdat je te allen tijde wil bepalen waar de positie van het blad is.

Om aan de eisen te voldoen kan men de volgende oplossing kiezen:
1 Eis 1: Zet de tafel op 4 poten. Verbind in gedachten de uiteinden van de poten die contact maken met de vloer met elkaar. Maak deze contactfiguur zo groot mogelijk is. Dit bereik je door de poten op de 4 hoeken te zetten. De tafel valt om als de ligging van de gezamenlijke belasting (de gewichten van alles wat op tafel gelegd is plus het gewicht van de tafel) buiten de contactfiguur ligt.
2 Eis 2: Dit bereik je door een stevige verbinding van de poten met het tafelblad te maken, zodat de poten niet onder het blad uit draaien.
3 Eis 3: Dit bereik je door 3 poten te gebruiken, maar dan is de contactfiguur van de poten met de vloer kleiner. Of gebruik 4 poten maar zorg dat het tafelblad met het frame, waar het blad aan gekoppeld is, torsieslap is.
Bij eis 1 is de contactfiguur met 4 poten aan de uiteinden een uiterste, maar een contactfiguur van één punt is een ander uiterste. Dan moet je kunnen jongleren om de boel stabiel te houden.
Foto 1 laat een tafel zien op 4 poten waarbij de poten de vorm van de vloer volgen. Het blad met frame is torsieslap. Met een dik boek onder één poot blijven de andere net op de grond staan. Dit is de ideale tafel. De tafel is stabiel en blijft altijd met 4 poten op de grond.

Iedere tafel heeft een torsiestijfheid. Bij sommige tafels kan er net een velletje papier onder, terwijl de andere 3 poten op de grond blijven. Deze tafels zijn gevoelig voor wippen. Als je zo’n tafel op een tapijt zet heb je vaak geen last meer van wippen.

Op terrassen zijn tafels met 4 poten aan de buitenkant vervelend. Mensen moeten er krap langs lopen en raken de poten of ze schoppen tijdens het zitten iedere keer met de benen tegen de poten. Er wordt dan ook vaak gekozen voor een tafel met een kleinere contactfiguur van de poten met de vloer. Om de tafel stabiel te maken, worden de poten verwerkt in een gietijzeren onderstel, zodat de tafel zelf een hoger gewicht heeft met een laag zwaartepunt. Dit is te zien bij foto 2 (blad is weggelaten). De tafel valt niet snel om onder belasting, maar gegarandeerd dat deze tafel staat te wippen.
In dat geval is de keuze voor een gietijzeren onderstel met 3 poten een uitkomst. De tafel wipt niet, maar door het kleinere contactfiguur met de vloer is hij gevoeliger voor omstoten. Zie foto 3. Men kan de 3 poten iets groter maken, zodat men er toch geen last van heeft.

foto 3
De keuze ligt bij de constructeur. Hij kan uitrekenen onder welke omstandigheden de tafel omvalt en dit voorleggen aan de terrasuitbater. Op een terras heeft alleen de klant van de uitbater last van een wippende tafel. Of dat scheelt in de omzet is maar de vraag. Dus de terrasuitbater zal dit niet echt meewegen in zijn eisen.
Opdracht:
Neem een vierkant melkpak. Knip deze op 6 cm van de bodem door. Maak er 4 pootjes aan door tussenmateriaal tot op 2 cm van de bodem weg te knippen. Zet dit op zijn pootjes en observeer wat er gebeurt als je het vlak steeds zwaarder belast.
Op foto 4 zie je één pootje los van de tafel. Te kort door productie-onnauwkeurigheid. De tafel heeft een voorkeurspositie op 3 poten.

foto 4

Foto 5 laat zien wat er gebeurt als je de tafel anders belast.

foto 5
Situatie: Je gaat met een dame een drankje nemen op een terras. Zij legt bij aankomst haar tas op tafel. Ondertussen zet de ober de drankjes op tafel. Dan weerklinkt er hemels telefoongeschal uit de tas. De tas wordt opgetild. Potverdikke….glas half leeg…..broek nat.

foto 6

Belast je het tafelblad verder door dan komen de 4 poten alle op de grond. Het beste is om dit te bereiken onder het eigen gewicht van de tafel.

Kies een stelling die bij je past:
1 Vraag een dame de tas thuis te laten als je ze vraagt mee naar een terras te gaan.
2 Vraag de dame de telefoon uit te zetten.
3 Controleer terwijl je gaat zitten heel achteloos de eigenschappen van een terrastafel.
4 Accepteer alle risico’s van verblijf met een dame met tas op terras.

Sinds enkele weken werk ik dus bij Fontys School of Engineering en School of Automotive. Het is een prachtige omgeving voor studenten om te leren met veel labfaciliteiten. Als je het gebouw binnenkomt betreed je meteen het Walhalla van de techniek. Anders is het gesteld met mijn kamer op de eerste verdieping. Niets mis mee als werkplek. Maar mijn gasten zouden net zo goed een willekeurig ander kantoor binnen kunnen lopen, en zouden het verschil niet merken. Hoe kan ik mijn gasten meteen laten zien dat we in een techniekomgeving zitten? Docenten en studenten heb ik gevraagd om attributen die mijn kamer een technischer uitstraling geven. Vorige week kwam Jan van Eck al met zijn fast energy: een lampje waar de batterij inzit.
Deze week kwam Peter Leijten mijn kamer inrijden met een karretje, waarop een doos vol met aansprekende ontwerpen. En ik kreeg er ook zomaar een les ‘statisch bepaald construeren’ bij. ‘Wat maakt ASML zo sterk?’ vraagt hij? En dan begint hij met het uitpakken van zijn doos: melkpakken, metalen constructies, en allerlei objecten waarvan ik niet weet wat ze betekenen. Peter begint mij uit te leggen aan de hand van een melkpak. Ieder voorwerp heeft 6 vrijheidsgraden: 3 verplaatsingen, 3 rotaties. En soms nog een inwendige vrijheidsgraad. Aan de hand van het melkpak laat hij het me zien: hij beweegt het melkpak vooruit en achteruit, omhoog en omlaag en draait het. Allemaal vrijheidsgraden. Die interne vrijheidsgraad laat hij zien aan de hand van een pak, waarvan in de onderkant als het waren 2 klapdeuren gesneden zijn. ‘Kijk, als dit nu een laadbak van een vrachtwagen is, en daar staan allemaal tv’s in. Dan wil je de deuren openen. Dat lukt niet als de vrachtwagen met een achterwiel op de stoep parkeert en de deuren klemmen omdat ze binnen de wanden liggen en niet tegen de wanden. Het gat van de opening krijgt een ruitvorm.’
Ik leer. Peter heeft verschillende constructies met melkpakken meegenomen om me te illustreren hoe het werkt. . ‘Papier is zo’n mooi materiaal. Juist omdat het niet zo hard is kan je met een papieren constructie precies zien wat er gebeurt. ‘
Hij gaat verder. ‘Dit is een spriet. Een spriet legt 1 graad van vrijheid vast’ legt hij uit. ‘In dit geval heb je 3 sprieten nodig zodat het vlak een X-Y as beweging kan maken. Daarom hebben ingenieurs zo’n hekel aan terrastafels met 4 poten. Die wiebelen altijd. Dan moet je er zo’n bierviltje onderschuiven.’ Ja, dat beeld herken ik.

     ‘Bij ASML willen ze op de nanometer op de goede plaats uitkomen. De plaat, wafer, moet op zijn plaats blijven liggen. Ook onder veranderende omstandigheden. Ze maken gebruik van een thermisch centrum.’

Het plateau, waarop de wafer ligt, staat op 3 sprieten, terwijl het thermisch centrum op zijn plaats blijft. De sprieten zijn zo ontworpen dat ze geen spanningen in het plateau brengen.
‘En dit is een demonstratiemodel dat een student heeft gebouwd. Deze constructie geeft een uitslag op basis van veerstijfheden. Hier kan je goed de uitslag zien als je de spriet beweegt. De uitslag mag niet te klein zijn, want dan kan je het niet zien met het blote oog en dan is het geen demonstratiemodel meer. ‘

‘Onze 4e jaars studenten werktuigbouwkunde, bij het Leonardoproject, rekenen in detail aan constructies zoals bij bedrijven als VDL en ASML dat doen en krijgen actief ondersteuning van die bedrijven. Een bedrijf moet weten wat er gebeurt als je iets aan de parameters verandert. Een HBO’er moet kunnen voorspellen.’
Heerlijk, om iets ingewikkelds op een simpele manier uitgelegd te krijgen. Dat is de kunst van goed docentschap.