CYNICAL

Οι παπαριές του ΔΝΤ για την εξέλιξη του χρέους

noreply@blogger.com (cynical) — Tue, 21 Feb 2012 11:34:00 +0000

Στις 14 Ιουνίου του παρελθόντος έτους, γράφαμε ποστ υπό τον προφητικόν τίτλον «Οι παπαριές του Παπακωνσταντίνου σχετικά με τη χρονική εξέλιξη του χρέους», όχι από έμφυτη κακοήθεια, αλλά ορμώμενοι από τα απλοικά γραφήματα και προβλέψεις, που, όπως είχαμε επισημάνει, στηρίζονταν σε γραφικότητες και φαντασιοπληξίες σχετικά με τους ρυθμούς ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας.

Παίρνοντας στα χέρια μας την τελευταία πρόσφατη έκθεση του ΔΝΤ σχετικά με τις προβλέψεις και υπολογισμούς του για τη χρονική εξέλιξη του χρέους και ΑΕΠ στα χρόνια που μεσολαβούν ως τη Δευτέρα Παρουσία, παρατηρούμε ότι ο Παπακωνσταντίνου, σε σύγκριση με αυτούς ήταν πολύ, μα πολύ ρεαλιστής.

Βλέπουμε ξανάι το γνωστό γράφημα να επανέρχεται στο προσκήνιο, σαν αυτοί οι καλοί άνθρωποι, στα τόσα χρόνια των σπουδών τους να μην έμαθαν να κάνουν τίποτε άλλο, παρά αυτό, συνοδευόμενο από ακόμα πιο παράδοξα σενάρια.

Αν οι άνθρωποι ήταν ακαδημαϊκοί και απλώς ήθελαν να δημοσιεύσουν κάτι τις για τις ανάγκες της καριέρας τους, θα τους βλέπαμε με συμπάθεια και θα τους βάζαμε μάλιστα και καλό βαθμό. Αλλά να κάθονται οι σοφοί της ΕΕ γύρω από ένα τραπέζι, ένα ολόκληρο μερόνυχτο και να το παίρνουνε μάλιστα στα σοβαρά για να καθορίσουν το μέλλον της Ελλάδας, της ΕΕ και του πλανήτη ολόκληρου, αυτό μόνο ένας ψυχίατρος θα μπορούσε να το εξηγήσει. Και ας δούμε το γιατί.

Η μπλε γραμμή στο παρακάτω γράφημα παριστά τους υπολογισμούς για το ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ στα επόμενα χρόνια, αν η Ελλάδα κάνει όλα όσα βρίσκονται στο Μνημόνιο I και ΙΙ. Η κόκκινη γραμμή δείχνει το πόσο θα πάει το ΑΕΠ, στην χειρότερη περίπτωση. Δηλ, ό,τι και να συμβεί, εκεί κάτω στο ΔΝΤ το έχουν δέσει κόμπο ότι από -7% ύφεση σε μια χρονιά, θα περάσουμε σε σταθεροποίηση τo 2013, και το 2014 σε ανάπτυξη. Έτσι, πορευόμενοι μόνο με λιτότητα και με την καλή νεράιδα παραμάσχαλα!

Το δεύτερο γράφημα, δείχνει τη χρονική εξέλιξη του χρέους με βάση τους προβλεπόμενους ρυθμούς ανάπτυξης. Η μπλε γραμμή είναι το προσδοκώμενο καλύτερο σενάριο, με βάση ενα μη αναγραφόμενο σταθερό πρωτογενές πλεόνασμα (PB), το οποίο το υπολογίζουν σε μεγαλύτερο του 3.5% για όλα τα χρόνα που ο πλανήτης θα βρίσκεται εν ζωή. Οι υπόλοιπες διακεκομμένες γραμμές αναπαριστούν το χρέος με βάση διάφορες υποθέσεις για το πρωτογενές πλεόνασμα (Primary Balance). Όσο μικρότερο, τόσο μεγαλύτερο το χρέος στο χρόνο.

Με βάση λοιπόν αυτές τις Παπαριές ΙΙ, βγήκε η Τρόικα χθες και με περισπούδαστο ύφος ανακοίνωσε ότι το χρέος το 2020, δεν θα είναι ίσο με 120.0%, αλλά με 120.5%. Άπαπα, ανατρίχιασα!

Γιατί τόσο ρε κουμπάροι; Άμα τρέξεις με διπλή ακρίβεια το μοντέλο, δεν βρίσκεις 120.5% του ΑΕΠ, αλλά 120.531415239 %.

Έχετε αντιληφθεί πόσα δεκαδικά πηδήξατε; Γνωρίζετε σε πόσα εκατοντάδες εκατομμύρια αντιστοιχούν τα οχτώ δεκαδικά ψηφία που παραλείψατε; Άντε πίσω, αγόρια μου και κορίτσια, να ξανακάνετε τις πράξεις. Αλλιώς, ξανά πίσω στα θρανία!

Αλητείες, με πρόσχημα τον Δαρβίνο

noreply@blogger.com (cynical) — Mon, 20 Feb 2012 20:33:00 +0000

Επ’ ευκαιρία των γενεθλίων του Δαρβίνου, ο Guardian της περασμένης Κυριακής (12/2) αφιέρωσε ένα κείμενο για την περίεργη, όσο και επικίνδυνη στροφή που πήρε η εκστρατεία των αρνητών της θεωρίας της εξέλιξης στις ΗΠΑ.

Η ιστορία δεν είναι πρόσφατη, έχει κάμποσα χρονάκια στην πλάτη της και συνδέεται με την επίμονη προσπάθεια ορισμένων κύκλων να εισάγουν τη διδασκαλία του «δημιουργισμού» στα δημόσια σχολεία των ΗΠΑ παράλληλα ή στη θέση της δαρβινικής θεωρίας, με το σκεπτικό ενός άκρατου σχετικισμού, ότι κάθε θεωρία οφείλει να διδάσκεται ισότιμα στα σχολεία. Η θρησκευτική αυτή πεποίθηση που αξιώνει status θεωρίας, ανάλογης με αυτήν της φυσικής επιλογής, λίγο πολύ πρεσβεύει ότι ο,τιδήποτε περπατάει, κολυμπάει, πετάει ή στέκεται στο σύμπαν, έμψυχο ή άψυχο αποτελεί έμπνευση και δημιουργία ενός υπερφυσικού όντος, δηλαδή του Θεού. Και ο λόγος που αντιμάχεται τη θεωρία του Δαρβίνου είναι ότι η τελευταία αφ’ ενός παρακάμπτει το Θεό, αφ’ ετέρου, όντας άθεη, καθίσταται υπεύθυνη από το Ναζισμό, ως τον Κομμουνισμό, και για οτιδήποτε άλλο κακό βάνει ο νους του ανθρώπου.

Κανείς θα περίμενε ότι η εκστρατεία αυτή, η οποία παρεμπιπτόντως άνθισε ιδιαίτερα στα χρόνια των Μπους, πατέρα και υιού, θα είχε τελειώσει το 1987, με την απόφαση του ανώτατου δικαστηρίου των ΗΠΑ, σύμφωνα με την οποία η διδασκαλία του δημιουργισμού στα σχολεία της Λουιζιάνα βρέθηκε αντισυνταγματική, αλλά και μετά από μια μεταγενέστερη απόφαση από το πολιτειακό δικαστήριο της Πενσυλβάνια, το 2005, με το ακριβώς ίδιο σκεπτικό.

Κι όμως, εν έτη 2012 όχι ένα, όχι δυο, αλλά έξι νομοσχέδια έχουν πάρει σειρά σε ισάριθμα νομοθετικά σώματα με στόχο την υπονόμευση της διδασκαλίας της δαρβίνειας θεωρίας: δυο στο Νιου Χάμσαιρ, δυο στο Μισούρι, κι από ένα στην Ινδιάνα και Οκλαχόμα.

Όπως εκτιμά η αρθρογράφος Κatherine Stewart, κανένα από τα εν λόγω νομοσχέδια δεν πρόκειται να περάσει και να αναβαθμιστεί σε νόμο, αλλά το γιατί συμβαίνει αυτή η μαζική προσφυγή αυτή τη στιγμή, είναι ένα ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί. Τέτοια μαζική επίθεση, μόνο τυχαία δεν πρέπει να είναι.

Και το κουμπί βρίσκεται στην Οκλαχόμα, όπου το «αντι-εξελικτικό» νομοσχέδιο κατατίθεται ταυτόχρονα και με νομοσχέδιο για την απαγόρευση της «θεωρίας» της υπερθέρμανσης του πλανήτη. Το ίδιο συμβαίνει και στο Τενεσσί, όπου κι εδώ παρατηρείται το αυτό φαινόμενο, η αφύσικη δηλαδή σύνδεση δυο διαφορετικών θεωριών που πρέπει ταυτόχρονα να καταπολεμηθούν.

Κάποιος θα μπορούσε να ισχυριστεί ότι το πρόβλημα είναι πολιτισμικό. Δηλαδή, ότι αυτοί που δεν καλύπτονται από την εξέλιξη, μπορεί ταυτόχρονα να μην θέλουν ν’ ακούσουν και για την ύπαρξη του φαινομένου της κλιματικής αλλαγής. Δεν θα προκαλούσε έκπληξη η στάση αυτή αν η διακύβευση ως προς το δεύτερο δεν ήταν τεράστια. Είναι γνωστό ότι η εκστρατεία διασποράς αμφιβολιών ως προς το πολύ-τεκμηριωμένο γεγονός της κλιματικής αλλαγής χρηματοδοτείται αδρά από τις μεγάλες πετρελαϊκές εταιρίες, οι οποίες και δεν θα ήταν ευχαριστημένες να υποστούν το κόστος της υπερθέρμανσης από την καύση υδρογονανθράκων.

Η στρατηγική λοιπόν είναι απλή και ταυτόχρονα σατανική: Βάλε και τις δυο θεωρίες μαζί στο ίδιο καλάθι, εκμεταλλεύσου το πάθος που εγείρει η μια, δηλαδή το αντι-δαρβινικό μένος, και κατεύθυνέ το εκεί όπου πρέπει να εκφραστεί, εκεί δηλαδή όπου απειλείται το χρήμα.

Αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Αυτοί που προωθούν τα παραπάνω νομοσχέδια, είναι οι ίδιοι οι οποίοι ταυτόχρονα επιτίθενται και στη δημόσια εκπαίδευση. Στην Οκλαχόμα, για παράδειγμα, ενώ ο γερουσιαστής Brecheen πολεμάει τις δυνάμεις του υλισμού και της εξέλιξης, την ίδια στιγμή κατακρεουργεί την επιδότηση των σχολείων, προωθώντας ταυτόχρονα την εκχώρηση της δημόσιας εκπαίδευσης σε ιδιώτες, οι οποίοι δια μέσου του συστήματος των κουπονιών, νέμονται με το αζημίωτο τους δημόσιους πόρους. Το ίδιο ακριβώς σκηνικό στήνεται και στην Ιντιάνα.

Το Ινστιτούτο Heartland, το οποίο προικοδοτείται από πετρελαϊκές εταιρίες ακριβώς για να διαχέει αμφιβολίες ως προς το φαινόμενο της κλιματικής αλλαγής, ταυτόχρονα αποτελεί και επιφανή προπαγανδιστή των σχολικών κουπονιών. Το ίδιο πράττει και το Discovery Institute, η κυρίαρχη φωνή στις ΗΠΑ υπέρ του ευφυούς σχεδιασμού από τη μια και της ιδιωτικοποίησης της παιδείας, από την άλλη.

Αν δεν μπορείς να εξαφανίσεις την επιστήμη και την επιστημονική σκέψη, τουλάχιστον κάνε ότι μπορείς για να εξαφανίσεις τα σχολεία. Απλή σκέψη, θα έλεγε κανείς, η οποία όμως χρειάζεται μεγάλη προσπάθεια για ν’ ανασυρθεί μέσα από τους δαιδαλώδεις διαδρόμους που χρησιμοποιεί για να μεταμφιέζεται και να καλύπτει τα ίχνη και τις πηγές της.

Όταν ο Δαρβίνος εξέδιδε το μεγαλόπνοο έργο του το 1859, πού να το φανταζόταν με τι αλήτες θα έμπλεκε 150 χρόνια μετά.

Πού βρίσκονται τα περισσότερα κλειστά επαγγέλματα;

noreply@blogger.com (cynical) — Sun, 19 Feb 2012 10:46:00 +0000

Ερ: Πού βρίσκονται τα περισσότερα κλειστά επαγγέλματα;

Απ: Στη χώρα εκείνη, η οποία και πρώτη έσπασε το σύμφωνο σταθερότητας, καταστρατηγώντας τους χρυσούς κανόνες χρέους και ελλειμμάτων. Καλά το μαντέψατε: Στη Γερμανία!

Όταν ο Μonti εγκαταστάθηκε στο θρόνο της Ιταλίας οι γερμανοί φαρμακοποιοί όχι μόνο δυσφόρησαν, όπως γράφει όσο πιο ήπια μπορεί ο Economist, αλλά επιπλέον άρχισαν να ξεσκονίζουν και τα καρυοφύλλια απ’ τις ντουλάπες, διότι έφεραν στη μνήμη τους αυτά που σκόπευε να κάνει στους δικηγόρους, γιατρούς και φαρμακοποιούς της Ευρώπης, από την εποχή που κατείχε την έδρα του επισκόπου της αγίας Ανταγωνιστικότητας.

Ενώ ο Μόντι σκέφτεται ότι ήγγικεν πλέον η ώρα του ανασκολοπισμού των ελευθέρων ιταλών επαγγελματιών, το μάτι του σκοντάφτει στους ομολόγους τους, ελεύθερους γερμανούς επαγγελματίες και προς στιγμήν θολώνει.

Δεν είναι δυνατόν, αναφωνεί. Να ανοίγουμε εμείς εδώ τα επαγγέλματα και η Γερμανία να τα κρατάει ερμητικά κλειστά;

Αρχίζει λοιπόν να σκαλίζει τα τεφτέρια του ΟΟΣΑ και να παίρνει ανάποδες.

Αν αφήσουμε κατά μέρος το γεγονός ότι η παραγωγικότητα της Γερμανίας στον τομέα των υπηρεσιών είναι από τις χαμηλότερες του ΟΟΣΑ, όπως επίσης κι οι επενδύσεις σαν ποσοστό του ΑΕΠ (οι χαμηλότερες ανάμεσα στους G7), βλέπουμε ότι κατέχει και το ρεκόρ στο πλήθος των κανόνων και νόμων που διέπουν τα περισσότερα επαγγέλματα.

Οι φαρμακοποιοί, για κάποιο ανεξήγητο λόγο, βρίσκονται πρώτοι πρώτοι στο στόχαστρο, και δακτυλοδεικτούμενοι ως η πλέον αθλία και μολυσματική επαγγελματική κατηγορία της Ευρώπης. Γιατί δεν εξηγείται αλλιώς η εμμονή της τρόικα εδώ για τους δικούς μας, του Μόντι με τους Ιταλούς ομολόγους τους, και του Economist με τους αντίστοιχους της Γερμανίας.

Είναι δυνατόν τα φαρμακεία στη Γερμανία να τα ανοίγουν μόνο φαρμακοποιοί, να μην μπορούν να κατέχουν παραπάνω από τέσσερα, και να μην επιτρέπεται σε κανένα άλλο μαγαζί να πουλάει φάρμακα; Όνειδος για μια χώρα που εξάγει το προϊόν «ανοιχτές αγορές» στην Ευρώπη.

Και δεν είναι μόνο οι φαρμακοποιοί. Σχεδόν όλα τα ελεύθερα επαγγέλματα στη Γερμανία, μαζί με τους δικηγόρους και γιατρούς, όπου απασχολούνται γύρω στα 4.2 εκατ. νοματαίοι και αποδίδουν το 10% του ΑΕΠ, είναι ρυθμιζόμενα. Το ίδιο συμβαίνει και με 150 περίπου χειροτεχνικά επαγγέλματα, όπου απασχολούνται άλλα 5.1 εκατ.

Δηλαδή το 23% του εργατικού δυναμικού στη Γερμανία ασκεί επάγγελμα το οποίο υπόκειται σε κάποιου είδους ρυθμίσεις και προστασία, με κανόνες από τους αυστηρότερους μάλιστα στον ΟΟΣΑ.

Οι γερμανοί πολιτικοί είναι απρόθυμοι να πειράξουν τους χειροτέχνες, διότι με τους μαθητευόμενους που απασχολούν κατεβάζουν κατά πολύ τη νεανική ανεργία. Αν ο κ. Μόντι, θέλει να βάλει χέρι στους ομολόγους τους στην Ιταλία, ας μη χώνει τη μύτη του και στους γερμανούς, δηλώνουν εκπρόσωποι των ομοσπονδιών τους. Ίδιες, πάνω-κάτω ρυθμίσεις ισχύουν σε όλη την Ευρώπη.

Όσοι, λοιπόν χύνουν όξος και χολή εναντίον των φερόμενων ως συντεχνιών στην Ελλάδα, ας κοιτάξουν πρώτα τα του οίκου τους. Οι ρυθμίσεις που καθορίζουν την εξάσκηση των ως άνω επαγγελμάτων στην Ελλάδα ούτε από τον ουρανό δόθηκαν, ούτε αποτελούν ελληνική παθογένεια και ιδιομορφία. Για να ισχύουν επί τόσα χρόνια, και να συνεχίζουν να ισχύουν όχι μόνο εδώ αλλά και σε σύμπασα την Ευρώπη, σημαίνει ότι κάτι εξυπηρετούσαν και συνεχίζουν να εξυπηρετούν.

Το προϊόν Ελλάς

noreply@blogger.com (cynical) — Fri, 17 Feb 2012 19:04:00 +0000

Ο αγαπημένος στόχος της βιτριολικής ανθελληνικής προπαγάνδας που εκπορεύεται από συγκεκριμένα, μεγάλης απήχησης, έντυπα του Βορρά είναι δίχως άλλο τα νησιά μας. Κάθε φορά που ανεβαίνει το θερμόμετρο στην ΕΖ, η μόνιμη πρόκληση που εισπράττει η χώρα είναι το «πουλήστε τα νησιά σας να ξεχρεώσετε».

Μπορεί τέτοιου είδους απαιτήσεις, και ο τρόπος που διατυπώνονται, να πληγώνουν την εθνική μας αξιοπρέπεια, αλλά αν το δούμε με μεγαλύτερη ψυχραιμία, ο τρόπος που αντιμετωπίζουν τη χώρα, τη γη των πατέρων μας, των ηρώων μας και των προδοτών μας, δεν διαφέρει και πολύ από τον τρόπο που εμείς οι ίδιοι τήν αντιλαμβανόμαστε, όπως αποτυπώνεται σε ανύποπτες αποστροφές της γλώσσας.

Αρκεί να δώσουμε λίγη παραπάνω προσοχή στο λεξιλόγιο που οι εγχώριοι έμποροι του τουρισμού χρησιμοποιούν αναφερόμενοι στα νησιά, λεξιλόγιο το οποίο κυριαρχείται από τη λέξη προϊόν σε όλες του τις κλίσεις. Έτσι η Ρόδος δεν είναι παρά τουριστικό προϊόν με αξιολόγηση ΑΑΑ, το ίδιο και η Μύκονος, η Κέρκυρα και η Κως, ενώ η Σαμοθράκη και η Ζάκυνθος, τουριστικά προϊόντα και αυτές, αλλά με αξιολόγηση αρκετά μικρότερη, ας πούμε, εφτά notches παρακάτω.

Η συν τω χρόνω, λοιπόν ολοκληρωτική εξοικείωση του μέσου αυτιού και της μέσης συνείδησης με την πρόσληψη συγκεκριμένων νησιωτικών περιοχών ως πρώτης τάξεως προϊόντων προς εξαγωγή, πρέπει να είναι και ο λόγος που στη δήλωση του ανεκδιήγητου σαλτιμπάγκου Χατζημαρκάκη, ότι η Ελλάδα θα πρέπει να αλλάξει όνομα, δηλαδή brand, δηλαδή, logo, δηλαδή label, όπως, για παράδειγμα το πάλαι ποτέ Datsun άλλαξε σε Nissan, κανένας δεν σηκώθηκε απ’ την καρέκλα του για να τον πνίξει…

Εκεί κάτω στο Eurogroup έχουν πολύ μεγάλη πλάκα...

noreply@blogger.com (cynical) — Wed, 15 Feb 2012 20:40:00 +0000

Με το "ό,τι θυμούνται χαίρονται" μού έμοιασε η αποψινή τηλε-συγκέντρωση του Eurogroup.

Βλέποντας τον παρακάτω κατάλογο με τις καινούργιες απαιτήσεις τους, το μόνο συμπέρασμα που έβγαλα είναι ότι οι άνθρωποι εκεί πέρα έχουν πάρα πολύ χιούμορ και το διασκεδάζουν. Και τους είχα παρεξηγήσει!

Όπως είχα παρεξηγήσει και τον Μπάμπη, βρε, του ΣΚΑΙ. Κι αυτός πλάκα κάνει όταν λέει και ξαναλέει ότι δεν είμαστε σοβαροί, που δεν είμαστε συνεπείς στις υποχρεώσεις μας.

Φαίνεται δεν κατάλαβαν τι έδειχνε η τηλεόραση την Κυριακή το βράδυ. Θα το πήραν φαίνεται για κανένα νέο επεισόδιο της Πάτυ.

Δεν πειράζει. Τους κατανοούμε και συνεχίζουμε. Με κέφι!

Ιδού το νέο μενού του Eurogroup. Κι αυτό είναι μονάχα το πρώτο πιάτο.

Να υπογράψει και το ΚΚΕ.

Να υπογράψει και ο ΣΥΡΙΖΑ.

Να υπογράψει και η Ανταρσύα.

Να υπογράψει κι ο Καζάκης.

Να εγκατασταθεί μόνιμα η Τρόικα στην Αθήνα, δηλαδή στα υπουργεία.

Να υπάρχει απ’ ευθείας έλεγχος του προϋπολογισμού.

Να αναβληθούν οι εκλογές, μέχρι νεωτέρας.

Να ανοίξει εγγυητικός λογαριασμός για την απ’ ευθείας αποπληρωμή του χρέους, χωρίς να χρειάζεται να περνάει μέσα από την Ελλάδα ούτε ένα ευρώ. Σε μας θα αποστέλλεται μόνο η λυπητερή.

Φαντάζομαι, ότι μέχρι τη Δευτέρα θα έχουν καταρτίσει και το πρώτο πιάτο. Δεν μπορεί, μέχρι το επιδόρπιο θα έχουν πια καταλάβει...

Ισπανία: Η Στατιστική ως όπλο εκβιασμού

noreply@blogger.com (cynical) — Wed, 15 Feb 2012 12:03:00 +0000

Η υπόθεση των ισπανικών στατιστικών στοιχείων έχει έντονη επάνω της τη μυρωδιά της Ελλάδας. Εν συντομία, όπως μετέδιδε χθες το Reuters, η ευρωπαική επιτροπή έχει αρχίσει να υποψιάζεται ότι τα τελευταία στοιχεία που έστειλε η νέα κυβέρνηση του Rajoy για το έλλειμμα του 2011, δεν πρέπει να ήταν τα σωστά, αλλά αρκετά παραφουσκωμένα, θέλοντας μ’ αυτόν τον τρόπο να κάνει τη μείωση του ελλείμματος που πιθανόν να επιτύχει για το 2012 να φαίνεται περισσότερο εντυπωσιακή.

Και όταν η ευρωπαική επιτροπή υποψιάζεται σπεύδει και τιμωρεί, όπως υπαγορεύει η νέα πολιτική στροφή της ΕΕ τον τελευταίο χρόνο.

Μπορεί να είναι κι έτσι με τον Rajoy, μπορεί όμως να είναι κι αλλιώς. Μετά μάλιστα την μεγάλη έκταση που είχε πάρει η υπόθεση «Greek Statistics» τα τελευταία χρόνια και το ξεμπρόστιασμα της Ελλάδας διεθνώς, λίγο δύσκολα μια κυβέρνηση στο ξεκίνημά της θα τόλμαγε να παίξει μ’ αυτά τα θερμά εργαλεία.

Η μαγειρική ala Espana έχει αντιθέτως πολλές ομοιότητες με την πρόσφατη υπόθεση Γεωργαντά, και τα «Γεωργίου Statistics», παρά με τα προηγηθέντα «Greek Statistics». Η υποβοηθούμενη από τα ίδια τα όργανα της ΕΕ διόγκωση των ελλειμμάτων, ή η δυσφήμηση της αξιοπιστίας αυτών, μπορεί κάλλιστα να χρησιμοποιηθεί στη συνέχεια ως πρόσχημα για την επιβολή συγκεκριμένων πολιτικών.

Στην Ελλάδα, το αποτέλεσμα ήταν η αυστηροποίηση των μέτρων λιτότητας, ενώ το ίδιο θα συμβεί και στην Ισπανία οσονούπω. Ήδη η νέα κυβέρνηση έχει αποτύχει κατά πολύ, να πιάσει τους στόχους που είχε υποσχεθεί ότι θα πιάσει, και μια δυσφήμηση αυτής στο εξωτερικό, μπορεί να την αποδυναμώσει και να την κάνει περισσότερο υποτακτική στα περί λιτότητας κελεύσματα της ΕΕ.

Όπως έχουμε γράψει εδώ πολλές φορές, η Στατιστική δεν είναι παρά ένα πολιτικό εργαλείο και τίποτε περισσότερο. Και η ΕΕ φαίνεται να έχει μάθει να το χρησιμοποιεί πλέον πολύ αποτελεσματικά, δηλαδή απροκάλυπτα μαφιόζικα και εκβιαστικά.

Περί της διαφύλαξης του "πολιτικού κόστους"

noreply@blogger.com (cynical) — Tue, 14 Feb 2012 12:58:00 +0000

Ο Παπαδήμος απ’ ότι φαίνεται δεν θα κάνει ευρύ ανασχηματισμό, όπως προέτρεχαν οι φήμες, αλλά παρ’ όλα αυτά η κουβέντα για κυβέρνηση τεχνοκρατών δεν λέει να εγκαταλείψει το προσκήνιο, γεγονός που προμηνύει ότι και τελικά δεν θα την αποφύγουμε.

Ένα από τα ατού μιας τέτοιας κυβέρνησης, όπως προβάλλεται μετ’ επιτάσεως στο δημόσιο λόγο, είναι η απουσία μέριμνας για το περίφημο πολιτικό κόστος, το οποίο και ανάγεται σε πρωταρχικό εμπόδιο για την απρόσκοπτη λειτουργία και, για την κατ’ αυτούς, αποτελεσματικότητά της. Και λέγε, λέγε αρχίζει και περνάει και σε μεγαλύτερα ακροατήρια η αντίληψη αυτή, που εδώ που τα λέμε δεν είναι δα και πολύ δύσκολο.

Με τον τρόπο που κυβερνήθηκε η Ελλάδα τουλάχιστον από τη μεταπολίτευση και μετά, το πολιτικό κόστος, το οποίο ανάγεται στη δυνατότητα επανεκλογής ενός πολιτικού, συνδέθηκε με το φαινόμενο της πελατοκρατείας, της αχρειότητας και της διαφθοράς, γεγονός που είναι πέρα για πέρα αληθές.

Αυτό όμως αποτελεί την μια πλευρά του φαινομένου. Διότι η άλλη πλευρά, η οποία παραμένει στο σκοτάδι, και η οποία είναι και η πιο ουσιαστική, είναι ότι η εν δυνάμει ανάληψη του πολιτικού κόστους δεν είναι παρά το συστατικό στοιχείο του δημοκρατικού πολιτεύματος και το πρωταρχικό του αντίβαρο στον αυταρχισμό, την ολιγαρχία και τη δικτατορία, πολιτεύματα τα οποία δεν έχουν καμία ανάγκη να σηκώνουν το βάρος του πολιτικού κόστους, διότι ακριβώς δεν χρειάζεται να λογοδοτούν, μιας και κυβερνούν ερήμην και ενάντια μάλιστα της κοινωνίας.

Αιτήματα, λοιπόν, για εκχώρηση της εξουσίας σε άτομα τα οποία θα είναι αποσυνδεδεμένα από το «βάρος» του πολιτικού κόστους, ουσιαστικά είναι αιτήματα για αίρεση του στοιχείου της λογοδοσίας από τους κυβερνώντες και της δυνατότητας ελέγχου αυτών από την κοινωνία. Τουτέστιν αιτήματα άρσης της ουσίας του δημοκρατικού πολιτεύματος.

Είπαμε ότι η δημοκρατία διολισθαίνει όλο και πιο πολύ σε ολιγαρχικά υβρίδια. Τουλάχιστον ας προσέξουμε να μην βγάλουμε τα ματάκια μας με τα ίδια τα χεράκια μας στο όνομα μιας φαινομενικά αφηρημένης, μα πολύ στοχευμένης, αποτελεσματικότητας.

SPIEGEL: Οι πολιτικές της τρόικα έχουν αποτύχει

noreply@blogger.com (cynical) — Mon, 13 Feb 2012 20:52:00 +0000

Από το SPIEGEL 13/2

Μετάφραση: CYNICAL

Μεγαλώνουν οι αμφιβολίες της Ευρώπης για τη στρατηγική σχετικά με το ελληνικό χρέος

….Την περασμένη Τρίτη η Μέρκελ έχει προσκληθεί σε κάποιο ίδρυμα να συμμετάσχει σε συζήτηση σχετικά με το μέλλον της Ευρώπης. Μια νεαρή γυναίκα σηκώνεται και συστήνει τον εαυτό της σαν ξένη φοιτήτρια που σπουδάζει στη Γερμανία, αντιπροσωπευτικό δείγμα της νέας γενιάς των Ελλήνων. Δηλώνει ότι φυσικά θα επιθυμούσε να επιστρέψει στην Ελλάδα μετά το τέλος των σπουδών της. Αλλά, κάθε φορά που ψάχνει για δουλειά στην Αθήνα, το μόνο που βρίσκει είναι δουλειές στη Γερμανία.

Η Μέρκελ κουνάει το κεφάλι. «Η κατάσταση στην Ελλάδα είναι πολύ δύσκολη» λέει, αλλά δεν μπορεί να φανταστεί μια νομισματική ένωση χωρίς το υπερχρεωμένο έθνος. «Θέλω η Ελλάδα να παραμείνει στο ευρώ», προσθέτει. Και μετά χωρίς να ρωτηθεί παρέχει κάτι σαν εγγύηση για την Ελλάδα, «Δεν θα συμμετάσχω στο σπρώξιμο της Ελλάδος εκτός ΕΖ. Κάτι τέτοιο θα είχε απρόβλεπτες συνέπειες».

Αυξανόμενες Αμφιβολίες

Έχουμε στα χέρια μας ένα πρόγραμμα το οποίο ούτε ακόμα οι σχεδιαστές του δεν to πιστεύουν. Οι Υπ. Οικ. στην Ευρώπη γίνονται ολοένα και πιο σκεπτικοί για την ικανότητα της Ελλάδας να κάνει μεταρρυθμίσεις, παρά την ψήφιση του νέου πακέτου μέτρων από την Αθήνα. Προσπάθειες να πείσουν τους ιδιώτες πιστωτές να συμμετάσχουν πηγαίνουν πολύ αργά. Και υπάρχει και διογκούμενη αμφιβολία και ανάμεσα σε πολιτικούς στο Βερολίνο για την παρούσα στρατηγική διάσωσης, όπως και ανάμεσα στα κόμματα στην Αθήνα.

Η Ευρώπη τώρα πληρώνει το τίμημα για την ανικανότητα των ηγετών της, μαζί με το ΔΝΤ και τη Λαγκάρντ, που δεν μπόρεσαν να βελτιώσουν την οικονομική υγεία της Ελλάδας.

Σε κάθε περίπτωση το νέο πρόγραμμα δεν φαίνεται να βγαίνει. Παρά τα 130 δις. ευρώ, το ποσό αυτό δεν θα κάνει την επανάκαμψη ευκολότερη. Και παρά τις περικοπές σε μισθούς και συντάξεις κλπ, γίνεται ακόμα λιγότερο καθαρό πώς η Ελλάδα θα επιστρέψει στην ανάπτυξη. Λίγο πολύ η νέα στρατηγική είναι μια απ’ τα ίδια.

Η απόφαση για το πακέτο σωτηρίας υποτίθεται ότι θα ληφθεί τη Τετάρτη. Αλλά ακόμα και οι Υπ. Οικ. Αμφιβάλουν με το αν τα νέα μέτρα θα είναι αρκετά. Η επίλυση του ελληνικού προβλήματος, πολλοί πλέον το αναγνωρίζουν, θα πάρει 20 και όχι 10 χρόνια.

«Οι πολιτικές της τρόικα απέτυχαν»

Το πλάνο σωτηρίας βασίζεται σε υποθέσεις που αποδείχτηκαν εντελώς αισιόδοξες. Οι αρχηγοί της Ευρώπης είχαν υποθέσει ότι οι Έλληνες θα επέστρεφαν γρήγορα στην ανάπτυξη. Αλλά η σκληρότητα των μέτρων λιτότητας το κάνουν αρκετά αμφίβολο.

Η λιτότητα δεν αποτελεί καν συνταγή για την επίλυση του προβλήματος του χρέους, δεδομένης της έλλειψης στοιχείων σχετικά με το βαθμό συμμετοχής των ιδιωτών πιστωτών. Αρκετές λεπτομέρειες παραμένουν ασαφείς και ο Σόιμπλε λέει τώρα ότι η Γερμανία δεν θα απελευθερώσει τη βοήθεια παρά μόνον όταν οι λεπτομέρειες αυτές διευθετηθούν.

Εν τούτοις, καθώς οι πιστωτές είναι ακόμα διστακτικοί, ο ελληνικός πληθυσμός έχει δώσει την ετυμηγορία του. Δηλαδή, ότι δεν θέλει να σωθεί αν αυτό συνεπάγεται χαμηλότερους μισθούς και περισσότερες περικοπές στις συντάξεις.

Το Spiegel, αναφέρεται κατόπιν στο «αριστερόστροφο(!)» ΒΗΜΑ, όπου σε άρθρο του φέρεται να παροτρύνει την κυβέρνηση να διακόψει τις συνομιλίες και να διαπραγματευτεί εναλλακτική συμφωνία με τις ΗΠΑ. «Η Ελλάδα έχει ακόμα τη δύναμη να τα τινάξει όλα στον αέρα» έγραφε η εφημερίδα, προσθέτοντας ότι αυτός είναι και ο μοναδικός δρόμος.

Ο αριθμός όσων συμφωνούν με αυτή τη γραμμή όλο και μεγαλώνει, ακόμα και μεταξύ αυτών που υποστηρίζουν τη διαδικασία των μεταρρυθμίσεων. Ο Δασκαλόπουλος του ΣΕΒ λέει: «Οι πολιτικές της Τρόικα έχουν αποτύχει». Αν και αυτό θα ηχούσε αδιανόητο λίγο καιρό πριν, ο ΣΕΒ τώρα συγκλίνει στις απόψεις του με τα συνδικάτα.

«Αυξανόμενη απογοήτευση στο Βερολίνο»

Μετά από δυο συνεχόμενα έτη ατέλειωτων συζητήσεων για την Ελλάδα, υπάρχει πλέον η αναγνώριση από τους γερμανούς πολιτικούς ότι τα πράγματα δεν μπορεί να συνεχιστούν με τον ίδιο τρόπο.

Η Μέρκελ και ο Σόιμπλε πήραν ένα καθαρό μήνυμα για την διογκούμενη δυσαρέσκεια μέσα στο κόμμα τους. Μίλησαν με τους βουλευτές του CDU σχετικά με την ψήφιση από το γερμανικό κοινοβούλιο του δεύτερου πακέτου στις 27 Φεβρουαρίου. Και η διάθεση ήταν παγωμένη. Έχουν πια κουραστεί από το κεφάλαιο Ελλάδα. Τη μια μέρα πείθονται να ψηφίσουν και την άλλη τους λένε ότι οι μεταρρυθμίσεις δεν προχωράνε.

Ο Gunther Krichbaum, πολιτικός του CDU, ζήτησε να μάθει αν το δεύτερο αυτό πακέτο των 130 δις πραγματικά θα σταματήσει στα 130 δις και τι θα μπορούσε να εγγυηθεί την πληρωμή των φόρων από τους έλληνες. Ο Σόιμπλε υποχώρησε με ελαφρά πηδηματάκια. «Αυτό είναι δύσκολο ακόμα και στη Γερμανία», απάντησε, προκαλώντας γέλια.

«Αυτό είναι το όριο»

Αλλά ακόμα και αν το γερμανικό κοινοβούλιο ψηφίσει το δεύτερο πακέτο βοήθειας, ο εκνευρισμός στο CDU έφτασε και στα υψηλότερα κλιμάκια του κόμματος. «Αν αυτοί που πρέπει να εφαρμόσουν τις μεταρρυθμίσεις μπορούσαν να ελπίζουν ότι θα έπαιρναν επιπλέον χρήματα, ποτέ δεν θα φτάναμε σε ένα σταθερό ευρώ», προειδοποιεί ο Horst Seehofer ο πρόεδρος του CSU, αδελφό κόμμα της Βαυαρίας. Ο Seehofer υποστηρίζει τη Μέρκελ, αλλά δεν επιθυμεί ατέλειωτη χρηματοδότηση. «Η συμβολή της Γερμανίας δεν μπορεί να ξεπεράσει τα 211 δις. Αυτό είναι και το όριο.

Ο Wolfgang Bosbach, ενάντιος των πακέτων διάσωσης δεν βλέπει την Ελλάδα να μένει για πολύ ακόμα στο ευρώ. «Δεν μπορώ να εγκρίνω το δεύτερο πακέτο διότι η Ελλάδα στερείται ανταγωνιστικότητας, ικανού δημόσιου τομέα και οικονομικής δύναμης ώστε να μπορέσει να σταθεί στα πόδια της».

Ο Thomas Silberhorn, από το CSU συμφωνεί. «Εγκαταλείπουμε τις βασικές μας θέσεις, τη μια μετά την άλλη», λέει.

Το FDP (των φιλελευθέρων), στηρίζει τη Μέρκελ, αλλά συμπληρώνει ότι δεν θέλε να βρεθεί υπόλογο αν αποτύχει η διάσωση της Ελλάδας. «Η Ελλάδα πρέπει να δείξει αποτελέσματα Τώρα», δηλώνει ο Ρέσλερ. Αρκετοί όμως βουλευτές έχουν αρχίσει να δηλώνουν ότι δεν είναι και απολύτως σίγουροι για μια θετική ψήφο.

Ακόμα και το κόμμα των σοσιαλδημοκρατών, το SPD, αρχίζει να βλέπει τη θέση του να δυσκολεύει. Από τη μια μεριά έχει στηρίξει τη Μέρκελ, από την άλλη όμως διαφωνεί με τα μέτρα λιτότητας. Την Παρασκευή, σε συνάντηση της κοινοβουλευτικής ομάδας τους, παρατηρήθηκε μεγάλη ένταση ανάμεσα στα μέλη του κόμματος σχετικά με το δεύτερο πακέτο.

«Το μερίδιο της Γερμανίας»

Οι γερμανοί πολιτικοί αρχηγοί γενικώς τα έχουν χαμένα. Αν η Ελλάδα χρεοκοπήσει, η Γερμανία θα χάσει αρκετές δεκάδες δις. Ως τα τώρα η Γερμανία έχει συμβάλει με 15 δις. Αλλά και οι γερμανοί φορολογούμενοι έχουν μερίδιο και στα ελληνικά ομόλογα που κατέχει η ΕΚΤ. Το Ιfo ανεβάζει το ποσό στα 13 δις.

Η Κεντρική Τράπεζα της Ελλάδας έχει ένα χρέος 108 δις στην ΕΚΤ. Αν η Ελλάδα εγκατέλειπε το ευρώ, αυτά τα χρέη θα έπρεπε να τα αναλάβουν οι υπόλοιπες ευρωπαϊκές κεντρικές τράπεζες. Το Ifo υπολογίζει ότι στη Γερμανία θα αντιστοιχούσε ένα ποσό ίσο με 30 δις.

Αλλά αυτό είναι το λιγότερο. Αν η Ελλάδα παρέλυε, ολόκληρη η χώρα θα βυθιζόταν στο χάος. Οι ΔΥ δεν θα έπαιρναν μισθό, οι συνταξιούχοι συντάξεις, οι τράπεζες, …

Οι ευρωπαϊκές τράπεζες θα έπρεπε να διαγράψουν όχι μόνο τα ελληνικά ομόλογα αλλά και τα δάνεια των ιδιωτών, συνολικά, περίπου 14 δις. Για τους Γάλλους, το ποσό αυτό φτάνει στα 35 δις.

Κάνοντας τη σούμα, μια ελληνική χρεοκοπία θα κόστιζε με το καλημέρα σας στη Γερμανία 71 δις.

«Το λιγότερο τρομαχτικό σενάριο»

Ο Hans-Werner Sinn, ο επικεφαλής του Ifo πιστεύει ότι η ελληνική χρεοκοπία είναι η καλύτερη λύση.

Αλλά τι θα συμβεί αν η Ελλάδα φύγει από το ευρώ; Με γνώμονα την ελληνική οικονομική ανάπτυξη, αν η Ελλάδα εισήγαγε τη δραχμή θα έκανε τα προϊόντα της φτηνότερα. Τον τουρισμό για παράδειγμα και θα κέρδιζε σε ανταγωνιστικότητα έναντι της Ισπανίας. «Αυτός είναι ο μόνος εφικτός τρόπος για την Ελλάδα να ξεπεράσει την κρίση», δήλωσε επίσης ο Kenneth Rogoff πρόσφατα στο Βερολίνο.

Αλλά αν και μια τέτοια κίνηση θα βοηθούσε την Ελλάδα, θα μπορούσε να έχει απρόβλεπτες συνέπειες για την υπόλοιπη ΕΖ. «Κανένας δεν μπορεί να το προβλέψει», αναφέρει ο οικονομολόγος της Οξφόρδης Clemens Fuest. Θα μπορούσε να προκαλέσει αλυσιδωτές αποχωρήσεις. Θα σημειωθούν φυγή κεφαλαίων, άνοδος των spreads κλπ.

Έτσι οι ευρωπαίοι ηγέτες βρίσκονται μπροστά σε ένα άλυτο δίλλημα. Αν προχωρήσουν όπως πάνε τώρα η χώρα δεν θα εξέλθει της κρίσης. Αν εξαναγκάσουν της Αθήνα εκτός ευρώ, τότε κινδυνεύει ολόκληρη η ΕΖ.

Αυτό αφήνει μια μόνο βιώσιμη, αλλά ακριβή λύση: Να επιτρέψουν την πτώχευση της Ελλάδας, αλλά εντός ευρώ. Το σχέδιο αυτό θα ελάφρυνε το χρέος σε διαχειρίσιμα επίπεδα και θα παρείχε τις προϋποθέσεις για ένα καινούργιο ξεκίνημα, φυσικά κάτω από τη λήψη σκληρών μεταρρυθμίσεων, αλλά και στρατηγικών ανάπτυξης.

Αυτό θα αποτελούσε και το λεγόμενο Plan B το οποίο ψάχνουν τόσο στις Βρυξέλλες, όσο και στο Βερολίνο. Δεν είναι όμως ακόμα σίγουρο πότε θα πάρουν το κουράγιο να προχωρήσουν σ’ αυτό το απαραίτητο βήμα, αλλά οι εμπλεκόμενοι έχουν αρχίσει ήδη να σκέφτονται με ποιο τρόπο θα δικαιολογήσουν καλύτερα στο εσωτερικό και εξωτερικό, την εγκατάλειψη της παρούσας στρατηγικής των συνεχόμενων bail-outs.

«Εάν η Ελλάδα αποτύχει», είπε ο Σόιμπλε, «αυτό δεν θα οφείλεται στη Γερμανία».

Όταν τα γίδια γίνονται και συνταγματολόγοι

noreply@blogger.com (cynical) — Mon, 13 Feb 2012 08:17:00 +0000

Οι νομικές σπουδές απαιτούν κόπο και χρόνο. Όσοι εκπαιδεύονται για να θεραπεύουν το δίκαιο περνούν χρόνια στα θρανία μελετώντας και αποστηθίζοντας τόμους επί τόμων. Πραγματικά αξιοθαύμαστη και επίπονη δουλειά. Περισσότερο, όσοι σκοπεύουν να γίνουν δικαστές για ν’ αποκτήσουν το δικαίωμα να διαφεντεύουν επί του βίου και των περιουσιών όλων ημών των κοινών θνητών.

Κι ακόμα παραπάνω όσοι ανεβαίνουν κι άλλα σκαλιά, μελετώντας τα συντάγματα που διαφεντεύουν τη μοίρα ολόκληρων κρατών. Και γι αυτό οι συνταγματολόγοι χαίρουν ιδιαίτερης τιμής και σεβασμού. Τόσο δε οι δικαστές, όσο και οι συνταγματολόγοι θεωρούνται αδέκαστοι, και για το λόγο αυτό ένα μεγάλο σύννεφο σιωπής σκεπάζει την χώρα όταν συσκέπτονται, ώστε να μείνουν απερίσπαστοι και να μην ενοχληθούν. Και ως συνήθως η σύσκεψη δεν είναι στιγμιαία, μα θέλει το χρόνο της, ώστε κάθε παράγραφος, κάθε υποπαράγραφος και κάθε ανθυποπαράγραφος του νομικού βιβλίου να ερευνηθεί με νηφαλιότητα και εξονυχιστικά.

Φυσικά τίποτε απ’ όλα αυτά δεν συμβαίνει, παρά αυτό που μένει είναι η προσποίηση ότι έτσι συμβαίνει. Αν δεν ήταν έτσι, οι ανώτατοι δικαστές δεν θα διορίζονταν απ’ ευθείας από την εκάστοτε πολιτική εξουσία ώστε η ερμηνεία τους να γέρνει πάντα προς τη μεριά αυτών που τους διόρισαν. Τόσα χρόνια το βλέπουμε, ώσπου στο τέλος το συνηθίσαμε να το θεωρούμε και φυσιολογικό.

Χθες όμως είχαμε τη μετάβαση σε ένα άλλο επίπεδο. Η βουλή, δηλαδή ο κάθε ανόητος, αγράμματος και υποτελής βουλευτάκος μεταβλήθηκε ως δια μαγείας σε συνταγματικό δικαστή, ο οποίος θα έπρεπε εντός δεκαλέπτου να αποφανθεί επί της συνταγματικότητας μιας δανειακής, περίπλοκης σύμβασης, 700 και πλέον σελίδων, την οποία δεν είχε καν διαβάσει, ούτε ο ίδιος ούτε και οι σύμβουλοι που υποτίθεται ότι προσλαμβάνει για το σκοπό αυτό.

Έτσι παρατηρήθηκε αφ’ ενός η βουλή να μετατρέπεται με συνοπτικές διαδικασίες σε συνταγματικό δικαστήριο, αφ’ ετέρου οι αποφάνσεις περί της συνταγματικότητας ή όχι του μνημονίου να φέρουν άμεσα την ιδεολογική σφραγίδα αυτών που εκαλούντο να τοποθετηθούν. Απλά, όσοι ήθελαν το μνημόνιο, το έβρισκαν σύννομο, όσοι δεν το ήθελαν το έβρισκαν παράνομο και αντισυνταγματικό. Και τα γίδια από κάτω, αναλόγως ψήφιζαν, χωρίς κανείς να ενοχληθεί επ' αυτού και να υποβάλει έστω και τυπικά ένσταση για το μπουρδούκλωμα της νομοθετικής με τη δικαστική εξουσία.

Από μια άποψη, βέβαια, το χθεσινό θέατρο και παρωδία που παίχτηκαν στη βουλή, είναι αρκετά ενθαρρυντικά, γιατί καταργώντας τη θεσπισμένη Δικαιοσύνη, ανοίγουν το δρόμο και για τη νομιμοποίηση των λαϊκών δικαστηρίων...

Η Γερμανία Ωθεί την Ελλάδα σε Έξοδο

noreply@blogger.com (cynical) — Sun, 12 Feb 2012 11:51:00 +0000

Τα πράγματα έχουν ως εξής: Η συντριπτική πλειοψηφία των ξένων αρθρογράφων και οικονομολόγων πιστεύει ότι αυτό που απαιτείται από την Ελλάδα είναι ακατόρθωτο, με κάθε έννοια της οικονομικής επιστήμης και της λογικής.

Από την άλλη μεριά υπάρχει μια άλλη μικρότερη μερίδα, κυρίως γερμανοκεντρική, η οποία ρίχνει την ευθύνη στους Έλληνες, με τη δικαιολογία ότι δεν θέλουν να υπακούσουν και να προβούν στις μεταρρυθμίσεις που τους ζητούν.

Όσο δε περνάνε οι μέρες γίνεται ολοένα και πιο ευδιάκριτο ότι το σχέδιο της Γερμανίας πλέον δεν είναι να «βοηθήσει» την Ελλάδα αλλά να την εξωθήσει στην εγκατάλειψη της ΕΖ.

Και τα δημοσιεύματα περί αυτού, όλο και πληθαίνουν…

Tι γράφει η κεντροδεξιά Frankfurter Allgemeine Zeitung

…Η Ελλάδα παρουσιάζει μια εξαθλιωμένη εικόνα, με την έννοια των οικονομικών της δομών, ανταγωνιστικότητας, κοινωνικής συνοχής, και πολιτικού συστήματος. Σε άλλα μέρη του κόσμου θα την ονόμαζαν «failed state». Είναι καιρός οι ευρωπαίοι να το παραδεχτούν και να προβούν στις κατάλληλες ενέργειες.

Είτε το καταληκτικό συμπέρασμα είναι ότι η Ελλάδα δεν μπορεί πλέον να σωθεί, είτε ότι θα πρέπει να πειστεί ή εξαναγκαστεί να φύγει από το ευρώ, είναι εν τέλει θέμα μαθηματικών. Ποια επιλογή θα είναι η πιο ακριβή για την Ελλάδα και τους πιστωτές της; Κανένας υπουργός οικονομικών δεν γνωρίζει την απάντηση, και ουδείς οικονομολόγος μπορεί να δώσει αξιόπιστο αποτέλεσμα. Η αβεβαιότητα αυτή είναι θανατερή και για τις αγορές και για τις χώρες. Και πρέπει να τελειώνει γρήγορα.

Τι γράφει η κεντρο-αριστερή Süddeutsche Zeitung

…Η Ελλάδα δεν μπορεί να σωθεί με τη συγκεκριμένη τακτική, δηλαδή με το κόψιμο των μισθων, κατώτατου μισθού κλπ, παρά μονάχα αν η ανεργία πέσει στο 10%. Αλλά από πού θα έρθουν οι νέες θέσεις εργασίας; Στις παρούσες συνθήκες καμιά εταιρία δεν πρόκειται να κάνει επενδύσεις στην Ελλάδα. Και ούτε πρόκειται να εισπράξει αυτά που έχει προγραμματίσει από τις αποκρατικοποιήσεις. Χαμηλότεροι μισθοί σημαίνουν χαμηλότερες εισπράξεις φόρων και μικρότερη κατανάλωση.

Τι γράφουν οι FT Γερμανίας

…Η Ελλάδα αυτή τη στιγμή προσπαθεί να κάνει το αδύνατο: το οποίο είναι η αναδιάταξη της οικονομίας της εν μέσω μεγάλης ύφεσης. Αυτό απλά δεν δουλεύει.

...Η περίπτωση της Ελλάδας είναι απέλπιδα, έλεγε ο Otmar Issing σε μια συνέντευξή του στις 24 Ιανουαρίου. Επειδή είναι αδύνατον, με νομικούς όρους να εκδιωχθεί η Ελλάδα από την ΕΖ, ιδού πως έχει η τακτική που ακολουθεί η Γερμανία τελευταία. Ζήτησε από τη χώρα να κάνει μεταρρυθμίσεις σαν αντιστάθμισμα για νέα οικονομική βοήθεια. Επειδή όμως οι όροι είναι τέτοιοι που δεν μπορούν να ικανοποιηθούν, κόβεις την οικονομική «βοήθεια», πετάς το μπαλάκι στους Έλληνες, και έτσι το παίζεις Πόντιος Πιλάτος, ότι δεν ήσουν εσύ και οι απαιτήσεις σου, αλλά οι ίδιοι οι Έλληνες που δεν ήθελαν να κάνουν τα δέοντα.

Με την τακτική αυτή εξωθούν την Ελλάδα στη χρεοκοπία, με πιθανές συνέπειες τη διάλυση της ΕΖ, και της φορτώνουν και όλες τις ευθύνες για το δυσάρεστο αυτό συμβάν.

Άλλωστε, η τακτική αυτή αντικατοπτρίζεται και με τον πλέον καθαρό τρόπο και στη σημερινή δήλωση (12/2) του Schaeuble στην κυριακάτικη Welt, (αναμετάδοση από το Reuters), ότι οι υποσχέσεις της Ελλάδας δεν είναι αρκετές, διότι τόσες φορές αθετήθηκαν και διότι η χώρα αποδείχτηκε βαρέλι δίχως πάτο. Πράγμα που σημαίνει ότι νέα τελεσίγραφα θα ακολουθήσουν οσονούπω.

Η Τρόικα είναι αποφασισμένη να τραβάει συνέχεια το χαλί κάτω από τα πόδια των όποιων συμφωνιών, μέχρις ότου να μην υπάρξει πια κανένα χαλί να τραβηχτεί.

Ό,τι και να βγάλει η κάλπη σήμερα, οι απαιτήσεις θα μεγεθύνονται με τρομακτικό ρυθμό, έως ότου η Ελλάδα εκ των πραγμάτων, τα βροντήξει.

Όπως ανέλυε χθες και ο zerohedge, η Μέρκελ έκανε τα μαθηματικά της, και βρήκε ότι εξαναγκάζοντας την Ελλάδα σε παραίτηση αυτή η στιγμή, θα της κοστίσει το λιγότερο δυνατόν.

Η Ευρωπαϊκή κρίση χρέους στρέφει τη Γερμανία ενάντια στην Ελλάδα

noreply@blogger.com (cynical) — Fri, 10 Feb 2012 17:44:00 +0000

Από τον Guardian

του Larry Elliott

μετφ: CYNICAL

Οι Γερμανοί θέλουν την Ελλάδα έξω. Αυτό είναι το καθαρό μήνυμα από την απόφαση του Eurogroup να αρνηθεί την προσφορά ενός φρέσκου πακέτου μέτρων λιτότητας σε αντάλλαγμα για τα 130 δις ευρώ του bail-out. Τις προηγούμενες μέρες έγινε φανερό με οδυνηρό τρόπο ότι η κυβέρνηση συνασπισμού της Ελλάδας είχε πραγματικό πρόβλημα στο να εξασφαλίσει τη συμφωνία, αλλά τώρα της ζητήθηκε να κόψει κι άλλα. Το Βερολίνο επιθυμεί περισσότερο πόνο και θυσίες.

Οι Γερμανοί θα μπορούσαν να πουν ότι η σκληρή προσέγγιση δικαιολογείται από το ιστορικό της Ελλάδα να δίνει υποσχέσεις και μετά να τις αθετεί. Μετά τη μαζική υποβάθμιση των ευρωπαϊκών κρατών από την S&P τον προηγούμενο μήνα, οι λοιπές χώρες με το τριπλό ΑΑΑ, είναι περισσότερο από ποτέ αποφασισμένες να δείξουν την οικονομική τους πυγμή. Στη Γερμανία, υπάρχει βαθύ μίσος ενάντια στην Ελλάδα.

Αλλά και οι Έλληνες δεν πάνε πίσω. Πιστεύουν ότι τα δρακόντεια μέτρα καταδικάζουν την οικονομία σε μόνιμη ύφεση και ότι σκοτώνουν την ανάπτυξη, όντας βέβαιοι ότι το πρόβλημα χρέους δεν θα θεραπευτεί. Το να σου ζητάνε να κόψεις παραπάνω, γνωρίζοντας ότι αυτό είναι μάταιο, είναι κάτι παραπάνω από ταπεινωτικό.

Το ερώτημα είναι πλέον αν οι Έλληνες σπρώχνονται σε μια κατάσταση να αρνηθούν τους βάρβαρους όρους της ειρήνης που τους προσφέρονται (Carthaginian peace terms) και να αποφασίσουν ότι η σκληρή ζωή που συνεπάγεται έξω από το ευρώ (η οποία και θα είναι σίγουρα), δεν θα είναι χειρότερη από την παρούσα, που τους προσφέρεται.

Με μια σημαντική προειδοποίηση, αυτό θα είναι ένα καλό αποτέλεσμα για την Μέρκελ. Εάν η Ελλάδα αποφάσιζε να αποχωρήσει από το ευρώ με τη θέλησή της, τότε η Μέρκελ θα μπορούσε να πει ότι έκανε όσα ήταν να κάνει για να κρατήσει το κοινό νόμισμα ανέπαφο, αλλά στο τέλος ήταν οι έλληνες αυτοί που αποφάσισαν ότι ήταν η ώρα να φύγουν.

Η εξήγηση είναι φυσικά ότι η αποχώρηση της Ελλάδας θα γινόταν με ομαλό παρά με άτακτο τρόπο. Αν οι Γερμανοί και οι υπόλοιπο σκληροπυρηνικοί τραβάνε το σκοινί είναι γιατί πιστεύουν ότι τους προηγούμενους μήνες οι ενέργειες της ΕΚΤ ήταν αρκετές ώστε να εξασφαλίσουν τη μη μετάδοση της μόλυνσης και στις άλλες υπερχρεωμένες χώρες και στο εύθραυστο τραπεζικό σύστημα της ΕΕ.

Αυτό είναι η μια πλευρά του παιχνιδιού και μην εκπλαγείτε αν αποτύχει. Από τότε που κατέστη φανερό στο τέλος του 2009 ότι η Ελλάδα έχει ένα ηχηρό χρέος, ο χειρισμός της κρίσης ήταν πολύ αδέξιος. Και όπως είναι πασιφανές τίποτε δεν μάθανε στο δρόμο, όλον αυτό τον καιρό.

δάχτυλα που κρύβουν τη θέα

noreply@blogger.com (cynical) — Thu, 09 Feb 2012 09:33:00 +0000

Αυτοί που έχουν κάνει επιστήμη τον χειρισμό του θυμικού και των αντανακλαστικών της κοινωνίας, δηλαδή η εκάστοτε εξουσία και οι θεραπαινίδες της, έχουν προς τούτο αναπτύξει τεχνικές και μέσα, στο να το κατευθύνουν από το "δάσος" στο "δάχτυλο", και στο βαθμό που η εξουσία επί του δακτύλου κατοχυρωθεί, να τα κατευθύνουν προς τα κει όπου αυτοί θέλουν να κατευθυνθεί, δηλαδή σε κάποιο συγκεκριμένο δέντρο και όχι σε κάποιο άλλο.

Έτσι και αυτές τις μέρες, το συγκεκριμένο δέντρο είναι η αποκρουστική τελετή του γδαρσίματος των φτωχών, και το λόγχισμα των πλευρών των πιο φτωχών κι απ' τους φτωχούς. Ουσιαστικά, για 30 αργύρια. Τόσο αξίζουν οι φτωχοί, τόσα μπορούν να πάρουν απ' το λιπόσαρκο σώμα τους. Και τους ξεσκίζουν με λύσσα, για τη χαρά του αίματος και μόνο, και την απόλαυση της απόγνωσης στο πρόσωπο του απροστάτευτου.

Τι μένει απ' έξω; Όλα τ' άλλα δέντρα, που είναι οι φόροι των μεγάλων εισοδημάτων, που είναι οι φοροαπαλλαγές των εφοπλιστών, που είναι οι μαύρες καταθέσεις και το ξέπλυμα των off-shore, που είναι τα κλεμμένα και οι μίζες των πολιτικών. Τα 300 δηλαδή, και πλέον αργύρια. Αυτά, τις τελευταίες μέρες ξαναγίνονται αθέατα, και κανείς δεν ασχολείται μαζί τους.

Συνειδητοποιούμε λοιπόν, ότι παγιδευόμαστε να κοιτάμε προς τα κει που μάς δείχνει το δάχτυλο της εξουσίας. Για να σώσεις όμως τα 30, πρέπει πρώτα και κύρια να κάνεις στροφή, να αρπάξεις το δάχτυλο που σε κατευθύνει, και να το στρέψεις στον ένα και μόνο στόχο: εναντίον του και στα 300. Κι εδώ χρειάζονται τακτικές αντιπερισπασμού, αιφνιδιασμοί, κυκλωτικές κινήσεις και επιθέσεις από τα νώτα. Στο κατά μέτωπο, δύσκολα κερδίζονται πόλεμοι και αν ναι, με πολλές πολλές απώλειες. Αντιθέτως κερδίζονται ευκολότερα όταν τους φέρνεις στο δικό σου πεδίο, και μακριά από το πεδίο του εχθρού.

Αυτό τον πόλεμο πιστεύω ότι θα τον κερδίσουμε, γιατί εδώ και δυο χρόνια μετράμε ήδη πολλά κομμένα δάχτυλα, απ' αυτά που μάς κρύβανε τη θέα. Μένουν ακόμα λίγα, για να φανεί ο στόχος ολοκάθαρος στη γύμνια του...

Γνωρίζει κανείς πόσο μειώθηκε η ανταγωνιστικότητα;

noreply@blogger.com (cynical) — Wed, 08 Feb 2012 11:01:00 +0000

Αν θέλουν οι δημοσιογράφοι να κάνουν σωστά τη δουλειά τους, θα πρέπει κάθε φορά που καλούν βουλευτή ή πολιτικό στις εκπομπές τους, αντί να τους χαϊδεύουν, να τους βάζουν και μερικές βασικές ερωτήσεις σχετικές με βασικά οικονομικά στοιχεία της χώρας και όχι να ανέχονται τις όσες παπάρες που αυτοί οι τελευταίοι, χωρίς να έχουν καμία συναίσθηση, με ευκολία εκστομίζουν. Δεν είναι δυνατόν να επιτραπεί η ψήφιση των μέτρων στη βουλή στο οποιοδήποτε τσουλάκι που δεν έχει την παραμικρή ιδέα για το τι καλείται να ψηφίσει.

Για παράδειγμα:

Ας τους ρωτήσουν για το μέγεθος της ανταγωνιστικότητας. Ας τους ρωτήσουν για το μέγεθος του κατώτατου μισθού και ας τους ρωτήσουν για το ποια η σχέση αυτών των μεγεθών με τις υπόλοιπες χώρες της ΕΕ. Και μετά ας κάνουν τον κόπο να μάς ενημερώσουν. Δεν είναι δυνατόν αυτοί που θα ψηφίσουν μέτρα αξιολόγησης να μην έχουν πρώτα αξιολογηθεί οι ίδιοι.

Ιδού λοιπόν, το έργο των δημοσιογράφων, οι οποίοι και είναι οι μόνοι που μπορούν με εύσχημο τρόπο να το κάνουν.

Και μια και το 'φερε η κουβέντα, ας δούμε πόσο έχει μεταβληθεί τελευταία η ανταγωνιστικότητα στην Ελλάδα και σε άλλες χώρες που ενδιαφέρουν. Οι μπλε μπάρες δείχνουν τη σωρευτική αύξηση του μοναδιαίου κόστους εργασίας (αντίστροφο της ανταγωνιστικότητας) την περίοδο 2005-2008, ενώ οι κόκκινες, κατά τη διάρκεια της κρίσης, 2009-2011.

Η Ελλάδα είναι η μοναδική όπου το μ.κ.ε. μειώθηκε κατά 5,3% από το 2009 μέχρι σήμερα. Αντίστοιχα στην Ιρλανδία το μκε μειώθηκε ελάχιστα.

Επίσης και κατά την προηγούμενη περίοδο, 2005-2008, η μετρηθείσα σωρευτική αύξηση στην Ελλάδα κατά περίπου 8%, ήταν πολύ μικρότερη από το σύνολο των χωρών της ΕΖ, εκτός Γερμανίας βεβαίως και Βελγίου.

Σχετικά τώρα με τον κατώτατο μισθό. Στο παρακάτω διάγραμμα απεικονίζεται η αναλογία αυτού ως προς τις μέσες μηνιαίες αποδοχές της συγκεκριμένης χώρας. Οι μπλε μπαρες είναι για το 2010, οι κόκκινες για το 2011.

Βλέπουμε ότι για Ελλάδα ο κατώτατος μισθός για το 2010 ανέρχεται στο 50% περίπου των μέσων μηνιαίων αποδοχών. Και αυτή η αναλογία είναι μέσα σε λογικά πλαίσια σε σχέση με άλλες χώρες που τον έχουν θεσπίσει.

Αν σάς παραξενεύει η μεγάλη "αύξηση" το 2011, είναι γιατί οι μέσες αποδοχές έχουν καταποντιστεί κατά 18.7%.

Ας κάνουν λοιπόν την εξής ερώτηση, οι φίλτατοι δημοσιογράφοι: Πόση μείωση του μ.κ.ε. και του κατώτατου μισθού θα θεωρήσουν οι κ.κ. βουλευτές ότι θα είναι αρκετή; Και να επιμείνουν σε μια απάντηση ποσοτική και τεκμηριωμένη. Ειδάλλως να διαπομπεύονται και να εξαναγκάζονται σε παραίτηση.

Υ.Γ. Στοιχεία από το EconoMonitor, της ομάδας Roubini.

To νέο στοίχημα: GRexit!

noreply@blogger.com (cynical) — Tue, 07 Feb 2012 15:48:00 +0000

Μέχρι πριν κάποιους μήνες το στοίχημα που έδινε κι έπαιρνε στα διεθνή στοιχηματζίδικα ήταν για το κατά πόσον η Ελλάδα θα πτωχεύσει. Δηλ. για το κατά πόσον η Ελλάδα θα μπορέσει να ξεπληρώσει τους δανειστές της.

Από σήμερα, το στοίχημα που θ’ αρχίσει να γυρνάει δεν θα είναι πια το ίδιο. Δεν θα έχει πια κανένα νόημα να σέρνει κανείς την αμφιβολία για το αν η Ελλάδα θα πτωχεύσει ή όχι.

Δεν υπάρχει κανείς σώφρων που να το πιστεύει. Το γράφει χθες άλλωστε, πρώτος πρώτος ο Spiegel. «Μόνο οι πιο αθεράπευτα αισιόδοξοι ακόμα πιστεύουν ότι η Γερμανία θα πάρει κάποτε πίσω τα λεφτά της στο ακέραιο. Το ρίσκο απωλειών ανέρχεται σε δις. Η Ελλάδα είναι τόσο απέλπιδα χρεωμένη που ούτε το κούρεμα από τους ιδιώτες δανειστές θα μπορέσει να σώσει τη χώρα».

Και επανέρχεται σήμερα με ένα νέο άρθρο υπό τον τίτλο «Σταματήστε πια τη φάρσα της διάσωσης»! «Για εβδομάδες, η ελληνική κυβέρνηση διαπραγματεύεται με τους ιδιώτες πιστωτές και την τρόικα του ΔΝΤ, ΕΕ και Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) σχετικά με ένα δεύτερο πακέτο διάσωσης. Είναι ήδη σαφές ότι το πακέτο αυτό δεν θα σώσει τη χώρα. Είναι πιθανό μόνο να καθυστερήσει την πτώχευση - και να φέρει στους Έλληνες πολίτες μόνο νέα δεινά. Ήρθε η ώρα για μια πολιτική ομολογία: Η έννοια του "καρότου και του μαστίγιου» απέτυχε. Η ιδέα ότι η χώρα θα απαλλαγεί από το βόρβορο του χρέους με τα σκληρά προγράμματα λιτότητας και τις δεσμεύσεις για βοήθεια, δεν περπατάει, ακόμη και όταν οι ιδιώτες πιστωτές της χώρας λάβουν ένα μέρος του χρέους της».

Αυτές τις μέρες επίσης, διαπιστώνεται πολλαπλασιασμός των διαδόσεων σχετικά με τις προετοιμασίες των ευρωπαίων ηγετών για την έξοδο της Ελλάδας από το ευρώ, εξ ου και η πληθώρα των καθησυχαστικών ανακοινώσεων από την Κομισιόν, όπου δηλώνουν, περισσότερο ράθυμα από πριν, είναι αλήθεια, την επιθυμία τους για την συνέχιση της παραμονής της Ελλάδας στον συνασπισμό. Βέβαια, όλες αυτές οι δηλώσεις, με το πλήθος των «μεν – αλλά» που τις συνοδεύουν δεν μοιάζουν παρά με ξεπροβόδισμα, στην ευγενική του εκδοχή.

Και το οποίο θα είχε ήδη συμβεί αν είχαν καταλήξει ότι μια ελληνική χρεοκοπία δεν θα άνοιγε τους ασκούς του Αιόλου και για μια γενικότερη χρεοκοπία της ευρωζώνης. Διότι, δεν είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς τις εικόνες αναταραχής και τις κατακρημνίσεις που θα συμβαίνουν στα ταμπλό των χρηματιστηρίων από την επομένη κιόλας της ελληνικής στάσης πληρωμών. Δεν είναι επομένως μόνο το πόσο θα χάσουν οι ευρωπαϊκές τράπεζες, ώστε να χασομεράμε μετρώντας φασούλι το φασούλι κι ένα προς ένα τα ευρώ με τα οποία είναι εκτεθειμένες στο ελληνικό χρέος. Είναι τα spreads που θα αρχίσουν να εκτοξεύονται τόσο για την Ιταλία, Ισπανία, ακόμα και για Γαλλία και Γερμανία, ώστε και το δικό τους, διόλου ευκαταφρόνητο, χρέος, κανένα τείχος, όσο και υψηλό μέσω ESM να ανορθώσουν, να μην μπορεί να το προστατέψει.

Άρα, τούτων δοθέντων, δεν είναι η Ελλάδα που βρίσκεται σε μειονεκτική θέση, αλλά η ίδια η ευρωζώνη. Μια ελληνική στάση πληρωμών, περισσότερο από ποτέ, θα απειλούσε να την τινάξει στον αέρα. Τους κρατάμε στο χέρι λοιπόν, και δεν μας κρατάνε. Η βόμβα είναι στα δικά μας χέρια και όχι στα δικά τους, γεγονός που φυσικά το γνωρίζουν πολύ καλά.

Γίνεται ολοένα και πιο κατανοητό ότι το δεύτερο πακέτο «βοήθειας» σπρώχνει ακόμα πιο βαθειά την Ελλάδα στη χρεοκοπία και όχι στην αναγέννηση. Αλλά έτσι όπως έχουν εξελιχτεί τα πράγματα, είτε η Ελλάδα πάρει το πακέτο αυτό, είτε δεν το πάρει, οι κίνδυνοι για την ΕΖ θα παραμείνουν οι ίδιοι και οι αυτοί. Η Ελλάδα έτσι κι αλλιώς θα χρεοκοπήσει.

Έτσι, πριν καλά καλά υπογραφεί το νέο μνημόνιο, ποια είναι η πιο sexy λέξη που αρχίζει να κυκλοφορεί; H Grexit!, δηλαδή «Greek exit from the eurozone», επινόηση του chief economist της Citigroup, ο οποίος και ανέβασε στο 50% την πιθανότητα εξόδου της Ελλάδας από την ΕΖ, με τη δικαιολογία ότι διαβλέπει απροθυμία των εταίρων να συνεχίζουν να δανείζουν και μικρότερο κίνδυνο μετάδοσης του χάους και στις υπόλοιπες χώρες.

Το εργασιακό τοπίο της Γερμανίας

noreply@blogger.com (cynical) — Mon, 06 Feb 2012 21:03:00 +0000

Η ανεργία θερίζει στην Ευρωζώνη, εξ αιτίας των μέτρων λιτότητας για την αντιμετώπιση της κρίσης χρέους: ρευστότητας ή φερεγγυότητας.

Σε όλες τις χώρες, με την Ισπανία και Ελλάδα στην κορυφή, και με τον μ.ο. της ΕΖ γύρω στο 10%. Νούμερο που προκαλεί εφιάλτες στις ΗΠΑ, παρ’ όλο που η ανεργία εκεί είναι κατά τι μικρότερη, ενώ στην ΕΖ το ύψος της το θεωρούν, να μην πω, ακόμα και κάπως σαν ευλογία που θα εξαγνίσει τους αμαρτωλούς.

Σε όλες τις χώρες, εκτός από τη Γερμανία. Εκεί, το Δεκέμβριο, η ανεργία έπεσε σε ιστορικά χαμηλά, στο 6,6%, νούμερο που μετά το 1991 δεν υπήρξε ποτέ χαμηλότερο. Το υψηλότερο ποσοστό το είχε πιάσει το 2005, με 12,5%, κυρίως εξ αιτίας της ξεθεμελίωσης και διάλυσης της εταιρίας «πρώην Ανατολική Γερμανία».

Εύλογα θα μπορούσε να ρωτήσει κανείς ποια είναι η μαγική γερμανική συνταγή. Πέρα από την πάγια και αλάνθαστη μέθοδο να δημιουργείς πραγματικότητες στα μέτρα των στατιστικών στοιχείων, ας δούμε τι λένε και οι ίδιοι οι γερμανοί.

Πρώτα πρώτα επιβλήθηκε μείωση των ωρών εργασίας, πρακτική που ονομάζεται «Kurzarbeit», με το κράτος να επεμβαίνει και να αναπληρώνει μέρος του χαμένου εισοδήματος.

Κατά δεύτερο υιοθετήθηκε από ορισμένες επιχειρήσεις το μέτρο του ευέλικτου χρόνου εργασίας, που σημαίνει περισσότερη δουλειά σε περιόδους αιχμής και λιγότερη σε περιόδους ύφεσης.

Τρίτο, η Γερμανία δεν έζησε το φαινόμενο της φούσκας των ακινήτων, έτσι η κρίση περιορίστηκε κυρίως στις εξαγωγές.

Παρά ταύτα, η εικόνα του εργασιακού τοπίου στη Γερμανία κάθε άλλο παρά ιδανική είναι. Στην πραγματικότητα η ελαστικοποίηση της εργασίας που καθιερώθηκε στις αρχές του 1990, συνετέλεσε στην εξαφάνιση των καλοπληρωμένων, και σταθερών θέσεων. Η εικόνα της Γερμανίας σαν χώρας όπου ο καθένας πληρώνεται καλά αποτελεί πια παρελθόν.

Στη Γερμανία δεν υπάρχει κατώτατος μισθός. Το ότι δεν απαίτησαν την ολοσχερή κατάργησή του στη Ελλάδα, οφείλεται μάλλον στο ότι η κ. Μέρκελ είχε προφτάσει να υποσχεθεί ότι θα τον θεσπίσει ώστε να επανεκλεγεί, καθώς, τουλάχιστον μέχρι πρότινος, όταν τον υποσχόταν, αισθανόταν ήδη στην πλάτη της την ζεστή ανάσα των σοσιαλδημοκρατών του SPD.

Η ελαστικοποίηση της εργασίας έδωσε ώθηση, όχι μόνο στις «Kurtz jobs» που είδαμε πριν, αλλά και στις «mini jobs», ή «one euro jobs» όπως τις λένε χαϊδευτικά, με τις οποίες οι εργαζόμενοι κερδίζουν το μεγα-ποσό των 400 ευρώ μηνιαίως. Το 2010 ένα 17% των εργαζομένων βολευόταν με αυτές τις τελευταίες. Σπάζοντας μια κανονική δουλειά στη μέση, δημιουργείς δυο κακοπληρωμένες και με τον τρόπο αυτό, σπάζεις και την ανεργία στη μέση. Ευφυές!

Άλλο ένα παράδειγμα της αγυρτείας των στατιστικών και γιατί θα πρέπει να είμαστε πολύ επιφυλακτικοί όταν τα χρησιμοποιούμε.

Η Γερμανία κέρδισε στις εξαγωγές, 1) με την σχετική καθήλωση των μισθών του Ιδ. Τομέα, κατά τη δεκαετία 2000-2010, (συνολική αύξηση κατά 21.8%, σε σύγκριση με το 35.5% του μ.ο. της ΕΕ, ενώ αποπληθωρισμένη η αύξηση ήταν σχεδόν μηδενική), και 2) με την υποτίμηση του ευρώ λόγω της κρίσης.

Αυτό όμως μπορεί εύκολα να καταστεί μπούμερανγκ, 1) από την πτώση της ζήτησης στο εσωτερικό της ΕΕ, λόγω της επιβαλλόμενης λιτότητας και 2) από την πτώση των εξαγωγών στην Κίνα, η οικονομία της οποίας ήδη βρίσκεται σε επιβράδυνση και η οποία αναμένεται να επιβραδυνθεί ακόμα παραπάνω από την εντεινόμενη ευρωπαϊκή κρίση, στην οποία έχει τα μέγιστα συμβάλει η ίδια η Γερμανία.

Και απ' ότι λένε τα «στοιχεία», το μπούμερανγκ είναι ήδη έξω από την πόρτα της Γερμανίας. Τα προγνωστικά, μετά βίας ανεβάζουν την ανάπτυξη για το 2012 σ’ ένα πενιχρό 0,7%.

«Λαϊκή Δημοκρατία της Σκοτίας»

noreply@blogger.com (cynical) — Sun, 05 Feb 2012 09:32:00 +0000

Το βαρέλι δίχως πάτο της Ελλάδας, ανάμεσα στα άλλα έβγαλε στο φως και τις βαθιές αδυναμίες του ευρωπαϊκού οικοδομήματος. Μπορεί οι πλέον καταρτισμένοι και οξυδερκείς πολιτικοί και νομικοί να επεξεργάστηκαν με την παραμικρή λεπτομέρεια τους κανόνες και τις προϋποθέσεις εισόδου και παραμονής ενός κράτους σε αυτό, αλλά κανενός δεν πέρασε απ’ το μυαλό τίνι τρόπω κάποιο από αυτά θα μπορούσε μια ωραία μέρα και να το εγκαταλείψει. Μια μικρή αβλεψία τότε, αλλά με μεγάλες συνέπειες σήμερα. Αν οι κανόνες και προϋποθέσεις εξόδου είχαν προμελετηθεί με τον ίδιο ζήλο όπως και οι αντίστοιχες της εισόδου, σήμερα η φασαρία και τα αδιέξοδα με την Ελλάδα θα είχαν προ πολλού τελειώσει.

Αλλά ας υποθέσουμε ότι το πρόβλημα εξόδου, με κάποιο τρόπο οσονούπω θα έχει ρυθμιστεί. Τι γίνεται όμως αν μια χώρα μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποφασίσει μια ωραία πρωία να διασπαστεί; Τι προβλέπεται για το νέο αποσχισθέν μέλος; Θα ανήκει και αυτό στην ΕΕ, ή θα πρέπει να ξανακάνει όλη τη διαδικασία απ’ την αρχή; Ουδείς προς το παρόν γνωρίζει. Να λοιπόν, ένας ακόμα μελλοντικός πονοκέφαλος για τις Βρυξέλλες. Και ο πονοκέφαλος αυτός ονομάζεται Σκοτία.

Εδώ και λίγες βδομάδες έχει ξεσπάσει μια μεγάλη συζήτηση στη Βρετανία σχετικά με την απόφαση του Πρωθυπουργού (First Minister) της Σκοτίας, και προέδρου του μεγαλύτερου κόμματος SNP, (Scottish National Party), Alex Salmond, να προκηρύξει το φθινόπωρο του 2014 δημοψήφισμα σχετικά με την ανεξαρτησία της Σκοτίας.

Είναι γνωστή η μακροχρόνια αγάπη και υπερηφάνεια που τρέφουν οι Σκοτσέζοι για την πατρίδα τους, και παρά την επί σχεδόν 300 χρόνια, από το 1707, συνύπαρξή τους με τους εγγλέζους κάτω από την ίδια στέγη και με την ίδια βασίλισσα, ποτέ δεν παραιτήθηκαν από την ιδέα της ανεξαρτησίας, η οποία άλλοτε φούντωνε κι άλλοτε υποχωρούσε, αλλά ποτέ δεν έσβηνε. Το προαναγγελθέν δημοψήφισμα δεν είναι άλλωστε το πρώτο. Προηγήθηκε αυτό του 1997, το οποίο αφορούσε στη δημιουργία ανεξάρτητου κοινοβουλίου. Πράγματι με ψήφους 74.3% υπέρ, το πρώτο τοπικό κοινοβούλιο με δικαιοδοσία στα εσωτερικά θέματα της Σκοτίας, κοινωνικές υπηρεσίες και κάποια ευελιξία στους φόρους, έγινε πραγματικότητα δυο χρόνια μετά, το 1999. Στις τοπικές εκλογές του 2007, το SNP υποσχέθηκε δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία μέχρι το 2010, αλλά μιας και δεν κατείχε την πλειοψηφία δεν μπόρεσε να το περάσει από τη σκοτική βουλή, αφήστε και που η πρόταση αυτή συνάντησε την οργίλη αντίδραση του Gordon Brown από το Λονδίνο.

Τα πράγματα όμως άλλαξαν άρδην, όταν στις εκλογές τον Μάιο του 2011 το SNP κατήγαγε νίκη καταιγιστική, οπότε και κατάφερε να κυριαρχήσει με 69 βουλευτές στους 129. Ο Alex Salmond υποσχέθηκε τότε ότι το δημοψήφισμα θα πραγματοποιούνταν οπωσδήποτε, ενώ πρόσφατα όρισε και το χρόνο διεξαγωγής, το φθινόπωρο του 2014, περίοδο όχι χωρίς πολιτική σκοπιμότητα, μιας και συμπίπτει με την επέτειο των 700 χρόνων από τη μεγάλη νίκη των Σκότων εναντίον των Άγγλων στη μάχη του Bannockburn, γεγονός που όπως υπολογίζει ο Salmond, θα δράσει ενισχυτικά στο ενυπάρχον πατριωτικό αίσθημα και κατά συνέπεια και στις, υπέρ της απόσχισης, ψήφους.

Τι λένε όμως οι ίδιοι οι σκωτσέζοι γι αυτά; Με τις πιο πρόσφατες δημοσκοπήσεις, μόνο ένα 33%-39% τάσσεται υπέρ της πλήρους ανεξαρτησίας, ποσοστό όμως σημαντικά αυξημένο σε σχέση με αυτό προηγούμενων δημοσκοπήσεων, ενώ η πλειοψηφία, περίπου δηλαδή το 58%, τάσσεται υπέρ μιας μεγαλύτερης αυτονομίας από τη σημερινή, το λεγόμενο «devo max». Σύμφωνα με το δεύτερο, η Σκοτία θα ασκεί πλήρη έλεγχο στο εσωτερικό της, και κυρίως στους φόρους, οι οποίοι με το παρόν καθεστώς κατευθύνονται σαν φόροι προς το νότο και επιστρέφουν, ένα μέρος τους δηλαδή, σαν επίδομα. Η Σκοτία έχει καταφέρει πολλά περισσότερα από την Αγγλία σε θέματα κοινωνικής πολιτικής, τόσα ώστε διάφοροι συντηρητικοί βουλευτές στο Westminster να την αποκαλούν ειρωνικά η «Λαϊκή Δημοκρατία της Σκοτίας». Για παράδειγμα, ενώ οι φοιτητές πληρώνουν δίδακτρα γύρω στις 9,000 λίρες το χρόνο στην Αγγλία, στη Σκοτία, όλοι όσοι προέρχονται από χώρες της ΕΕ φοιτούν δωρεάν, εκτός κι αν είναι εγγλέζοι, οπότε και χαρατσώνονται αναλόγως, η φαρμακευτική αγωγή είναι δωρεάν, ενώ η ιατρική περίθαλψη και οι μεταφορές με λεωφορείο για τους ηλικιωμένους είναι επίσης δωρεάν.

Το Λονδίνο, αυτή τη φορά έχει συμφωνήσει στη διεξαγωγή δημοψηφίσματος, με κρύα καρδιά είναι αλήθεια, υπό την προϋπόθεση όμως ότι το ερώτημα θα είναι απλό και καθαρό, δηλαδή κάπως «μέσα» ή «έξω» και μάλιστα όσο το δυνατόν γρηγορότερα και όχι τόσο μακριά όσο το 2014. Ο Salmond βέβαια, για να εξασφαλίσει τα νώτα του θέλει να βάλει κι ένα δεύτερο ερώτημα, σχετικά με το αν συμφωνούν με το «devo max» ή όχι, γεγονός που αυτή την εποχή βρίσκεται στο επίκεντρο σκληρών αντιπαραθέσεων με τα κεντρικά του Λονδίνου.

Έχει όμως η Σκοτία τα οικονομικά φόντα να ανεξαρτητοποιηθεί; Οι από πάνω, και όσοι υποστηρίζουν την απόσχιση υποστηρίζουν πως ναι, λαμβάνοντας υπ’ όψιν τα πετρέλαια της βόρειας θάλασσας τα οποία συνεισφέρουν κατά 12% στο ΑΕΠ της Σκοτίας και ελαφρύνουν κατά πολύ το 10.6% του ελλείμματος του προϋπολογισμού της. Παρ’ όλα αυτά, οι από κάτω, προειδοποιούν ότι αφ ενός τα πετρέλαια κάποια στιγμή θα τελειώσουν, ήδη έχει εξαντληθεί το ήμισυ των αποθεμάτων, και αφ ετέρου η Σκοτία σαν ανεξάρτητο κράτος θα πρέπει να επωμισθεί και το 10% τουλάχιστον, αναλογικά με τον πληθυσμό της, του χρέους του Ηνωμένου Βασιλείου, περίπου στις 140 δις λίρες. Για να μην αναφερθούμε και στα απανωτά bail outs των τραπεζών της, και ειδικά της Royal Βank of Scotland με επιπλέον 190 δις λίρες. Αυτά ποιος θα τα επωμιστεί;

Φυσικά μια απόσχιση κράτους μετά από αιώνες κοινής ζωής, έχει να αντιμετωπίσει πολύ πιο πολύπλοκα προβλήματα, απ’ ότι ένα ζευγάρι που χωρίζει. Τι νόμισμα θα έχει η ανεξάρτητη Σκοτία, για παράδειγμα; Ο Salmond δηλώνει ότι προς το παρόν θα ήθελε να μείνει στη λίρα και να διεξάγει ένα καινούργιο δημοψήφισμα για το ευρώ. Αν και με τις πρόσφατες περιπέτειες του νομίσματος, θα το έβρισκα λιγάκι χλομό. Αν μείνει όμως στη λίρα, την εποπτεία θα την έχει αναγκαστικά η κεντρική τράπεζα της Αγγλίας, γεγονός που θα αναιρούσε την επιδίωξη μιας ανεξάρτητης νομισματικής πολιτικής.

Άλλο πρόβλημα ανακύπτει με την άμυνα. Θα μπορέσει η Σκοτία να σηκώσει το βάρος ενός δικού της στρατού; Και τι θα γίνει με τα πυρηνικά υποβρύχια του Ηνωμένου Βασιλείου που βρίσκουν καταφύγιο στους βαθείς κόλπους των γραφικών ακτών της δυτικής Σκοτίας; Ο Salmond, προς το παρόν, δηλώνει αλλεργικός στα πυρηνικά και κατά συνέπεια και στα υποβρύχια.

Αναφορικά με την ΕΕ: θα ενταχθεί αυτόκλητα στους κόλπους της, ή θα πρέπει να το δει το ίδιο έργο απ’ την αρχή; Άγνωστο.

Εν πάση περιπτώσει, ο καθένας μπορεί να σκεφτεί χιλιάδες άλλα προβλήματα που θα πρέπει να διευθετηθούν, αν και ο Salmond υποστηρίζει ότι θα έχει όλο το χρόνο να τα επιλύσει μετά τα αποτελέσματα του δημοψηφίσματος. Η μεγάλη όμως και καθοριστική συζήτηση σχετικά με το τι ακριβώς πρόκειται να κερδίσουν οι Σκοτσέζοι από το διαζύγιο δεν έχει ακόμα ξεκινήσει. Μια δημοσκόπηση έδειξε ότι θα πριμοδοτούσαν την ανεξαρτησία αν αυτή τους εξασφάλιζε έστω και 500 λίρες περισσότερες το χρόνο. Μήπως τελικά είναι λιγότερο ρομαντικοί και περισσότερο πραγματιστές; Ως το 2014 άλλωστε, υπάρχει πολύς καιρός για να το διαπιστώσουμε.

"Πείτε μας Ναζί, αν αυτό σάς χαροποιεί"

noreply@blogger.com (cynical) — Fri, 03 Feb 2012 19:31:00 +0000

Ας δούμε ξανά το κείμενο (non paper) που τεχνηέντως διέρρευσε η Γερμανία σχετικά με τις νέες εκβιαστικές δεσμεύσεις που ζητάει από την Ελλάδα σαν αντάλλαγμα του νέου πακέτου των 130 δις.

1. Η Ελλάδα θα πρέπει να δεσμευτεί νομικά ώστε να δίνει απόλυτη προτεραιότητα στην μελλοντική εξυπηρέτηση του χρέους.

2. Όλα τα κρατικά έσοδα θα πρέπει να πηγαίνουν πρώτα στην αποπληρωμή των τοκοχρεολυσίων, πριν οποιοδήποτε σεντ δοθεί στις δημόσιες υπηρεσίες.

3. Η Ελληνική κυβέρνηση απαγορεύεται να απειλεί ότι θα χρεοκοπήσει.

4. Σε περίπτωση αδυναμίας πληρωμής, θα πρέπει να αποδεχτεί τις συνέπειες επιπλέον περικοπών.

5. Οι Γερμανοί επιθυμούν την επίβλεψη του εθνικού προυπολογισμού από την Ευρωζώνη κάτω από ένα αυστηρό σύστημα ελέγχου.

6. Το σχέδιο είναι η ΕΖ να διορίσει προς τούτο επίτροπο επί των δημοσιονομικών, με δυνατότητα άσκησης βέτο σε αποφάσεις που έρχονται σε αντίθεση με τους δημοσιονομικούς στόχους.

7. Το νέο αυτό σύστημα εξωτερικού ελέγχου θα πρέπει να κατοχυρωθεί σε εθνικό νόμο ή στο Σύνταγμα.

Ομόφωνα το κείμενο αυτό, «Assurance of Compliance», έχει χαρακτηριστεί από όλα τα ξένα μέσα ως ο ορισμός του απόλυτου εκβιασμού, με αρκετούς δημοσιογράφους να προσπαθούν να απωθήσουν τους άσχημους συνειρμούς που η νέα στάση της Γερμανίας γεννά σχετικά με τα τελεσίγραφα πολέμου που κάπου 70 χρόνια πριν εξέδιδε και παρέδιδε στην Ευρώπη.

Αν συμπεριφέρεται με τον τρόπο αυτό στην Ελλάδα, δεν σημαίνει ότι προς τις άλλες πάσχουσες χώρες της περιφέρειας, η συμπεριφορά είναι κατ’ ουσίαν διαφορετική. Μια ματιά στον ξένο τύπο το αποδεικνύει.

Για παράδειγμα μονταρισμένες εικόνες με την Μέρκελ μεταμφιεσμένη σε Ναζί, δεν κυκλοφορούν μόνο στα Ελληνικά μέσα, αλλά και στα ιταλικά. Κι ακόμα είναι η αρχή, όσον αφορά την Ιταλία. «Εμείς έχουμε τον Σιοτίνο, εσείς έχετε το Άουσβιτς», έγραφε πρωτοσέλιδο η ιταλική Il Giornale, απαντώντας σε κάποιο ειρωνικό σχόλιο των Γερμανών για τον ιταλό καπετάνιο του Costa Concordia. Σε άλλες εποχές, φυσικά η εφημερίδα δεν θα το πήγαινε τόσο μακριά, αλλά το ότι το πάει σημαίνει ότι οι εποχές πια αρχίζουν και μυρίζουν μπαρούτι.

Το προηγούμενο απόσπασμα είναι από την Γερμανική Die Zeit, και από χθεσινό της άρθρο με τίτλο « Πείτε μας ναζί, αν αυτό σας χαροποιεί». Και συνεχίζει παραθέτοντας επεισόδιο στην Πορτογαλία ανάμεσα σε γερμανό συγγραφέα κατά την παρουσίαση ενός βιβλίου του και στο κοινό, απ’ όπου και ερωτήθηκε αν οι γερμανοί σκοπεύουν να πάρουν με το ευρώ, όσα δεν κατάφεραν να πάρουν με τα τανκ τους.

Την ίδια πίεση της Γερμανίας νοιώθουν και οι Ιρλανδοί, ώστε και αυτοί να αρχίζουν να ανακαλούν ξεχασμένες εικόνες από το πολεμικό παρελθόν.

«Πώς θα αμυνθούμε», είναι η εύλογη απορία του αρθρογράφου; Για να τίθεται έτσι ανοιχτά το ερώτημα, σημαίνει ότι τα κύματα της οργής στο εξωτερικό αρχίζουν πλέον να καταφτάνουν και στο εσωτερικό της Γερμανίας. «Δεν θα πρέπει να αντιδρούμε με οργή, αλλά ούτε και προσβλητικά. Αλλά, το κυριότερο, δεν πρέπει να αφεθούμε να φοβηθούμε όταν μας συγκρίνουν με τους Ναζί», συνεχίζει το άρθρο, με τις συμβουλές, να είναι βγαλμένες θαρρείς από χρηστικό εγχειρίδιο αυτοβοήθειας μπροστά σε επερχόμενο κίνδυνο.

Σίγουρα επεισόδια όπως τα προηγούμενα δεν είναι μοναδικά. Θα μπορούσαν όμως να θεωρηθούν ασήμαντα και μεμονωμένα και να τα προσπεράσουμε. Έχω όμως την εντύπωση ότι δεν είναι. Και τούτο γιατί η αύξηση της δημοτικότητας της Μέρκελ και του Σόιμπλε σε πρωτοφανή ύψη αυτή τη δεδομένη στιγμή, μπορεί κάλλιστα να ερμηνευτεί ως αποτέλεσμα της τάσης συσπείρωσης του γερμανικού λαού γύρω από την ηγεσία του, συσπείρωση η οποία ενστικτωδώς εμφανίζεται σε λαούς όταν αυτοί αισθάνονται ότι απειλούνται. Όχι φυσικά από όπλα, αλλά από τα δηλητηριώδη βέλη της κοινής γνώμης όλο και περισσότερων λαών.

Μακάρι να κάνω λάθος, και η πόλωση που νομίζω ότι αρχίζει να σχηματίζεται ανάμεσα στη Γερμανία και τους λαούς της περιφέρειας να είναι μονάχα στη φαντασία μου…

Η Μεγάλη Έξοδος των Ανέργων

noreply@blogger.com (cynical) — Thu, 02 Feb 2012 10:07:00 +0000

Η ανεργία στο νότιο κυρίως ημισφαίριο της Ευρωζώνης, αλλά και στην Ιρλανδία και στις χώρες της Βαλτικής όπως είναι γνωστό, έχει εκτοξευτεί. Ειδικά, ανάμεσα στους νέους μεταξύ 16-24 είναι τόση, ώστε κοντεύει να καταπιεί ολόκληρη την εν λόγω ηλικιακή κατηγορία. Για παράδειγμα στην Ισπανία έχει γραπώσει το 51.4%, ενώ μόλις πριν από λίγα χρόνια, συγκεκριμένα το 2008, στο θυσιαστήριο πήγαινε μόνο το 18%. Στην Ελλάδα, το μαστίγιο της ανεργίας πίπτει επί του 46.6% των νέων, ενώ στην Πορτογαλία και Ιταλία έχει αγγίξει μόλις(!) το 30.7% και το 30.1% αντιστοίχως, φερόμενη θαρρείς με μεγαλύτερη αβρότητα.

Εξ αυτού και η απογοήτευση χτυπάει ταβάνι. Το 80% των Πορτογάλων θεωρεί ότι η περίοδος δεν ενδείκνυται για ψάξιμο, ενώ την ίδια γνώμη έχει και το 91% των Ιταλών, το 92% των Ισπανών, το 93% των Ιρλανδών και το 96% των Ελλήνων.

Η μετανάστευση λοιπόν αποτελεί μια εκ των ενόντων λύση. Και την ακολουθούν ουκ ολίγοι, αλλάζοντας μάλιστα για πρώτη φορά και τη φορά των μεταναστευτικών οδών.

Οι Ισπανοί αρχίζουν και κοιτάνε προς τη μεριά της Λατινικής Αμερικής. Ειδικά προς την Αργεντινή, στην οποία μετά τη χρεοκοπία, ανθίζουν χαμόγελα και δουλειές. Δεν είναι πια οι Αργεντινοί που μεταναστεύουν στην Ισπανία, αλλά το αντίστροφο. 50,000 ισπανοί πήραν το δρόμο για την Αργεντινή μόνο μέσα στο 2011.

Οι Πορτογάλοι ξαναανακαλύπτουν τις παλιές τους αποικίες. Η Αγκόλα, πέρα από το ότι μιλάει πορτογαλέζικα, αναπτύσσεται με διψήφιους αριθμούς, και τούτο λόγω των πετρελαίων. Η πρωτεύουσά της μάλιστα Λουάντα θεωρείται η πιο ακριβή πρωτεύουσα του κόσμου. Έτσι 70,000 Πορτογάλοι πήραν το δρόμο για την αφρικανική αυτή αποικία, μόνο μέσα στο 2010. Ίδια είναι τα προγνωστικά και για το 2011.

Άλλοι Πορτογάλοι τραβούν για τη Βραζιλία, που διαθέτει και περισσότερες επιλογές. Η κυβέρνηση μάλιστα άλλαξε τη μεταναστευτική της πολιτική, προς το ευνοϊκότερο, ώστε να διευκολύνει τη μετανάστευση των πιο μορφωμένων από τους πρώην επικυρίαρχους. Από κοντά κόλλησαν και οι Ισπανοί, των οποίων η μετανάστευση προς την ωραία αυτή χώρα αυξήθηκε κατά 45%.

Η Ιρλανδία, από την άλλη δείχνει μια καθαρή μεταναστευτική εκροή, όχι μόνο από τους Πολωνούς που επέστρεψαν στην πατρίδα τους, αλλά και από τους ίδιους τους Ιρλανδούς, οι οποίοι προτίμησαν την Αυστραλία και Nέα Ζηλανδία. Μέσα στο 2011 έφυγαν γύρω στους 40,000, οι περισσότερες γυναίκες.

Οι Έλληνες, μιας και χάσαμε τις αποικίες μας, εδώ και κάποιες χιλιάδες χρόνια, φεύγουμε για Γερμανία, σε ένα δεύτερο μεταναστευτικό κύμα μετά τον πόλεμο. Προς το παρόν δεν υπάρχουν επίσημα νούμερα για το μέγεθος της φυγής.

Δεν χρειάζεται να επιχειρηματολογήσουμε για το βραχυπρόθεσμο και μακροπρόθεσμα αποτέλεσμα της εκροής, κυρίως των πιο δυναμικών, μορφωμένων και παραγωγικών ηλικιών.

Η κατάσταση δε είναι τέτοια, που τόσο οι «πατριωτικές» εκκλήσεις του πρώην πρωθυπουργού για παραμονή των νέων στην Ελλάδα, όσο και η, προς την αντίθετη κατεύθυνση, προτροπή του ομολόγου του της Πορτογαλίας για να μεταναστεύσουν, ακούγονται προκλητικές, πανικόβλητες και εξοργιστικές.

Οι χώρες λοιπόν αυτές, οι οποίες χτυπιούνται και πιο έντονα από τις βάρβαρες και αδιέξοδες πολιτικές της ΕΖ, που τους έχουν βίαια επιβληθεί, έχουν περισσότερα κοινά προβλήματα να λύσουν, απ’ όσο οι ίδιες νομίζουν. Αν το συμφέρον όλων αυτών είναι να φέρουν το νεανικό δυναμικό πίσω και να το εντάξουν στην κοινωνία και την παραγωγή, δεν έχουν και πολλούς τρόπους να το καταφέρουν. Έλληνες, Ισπανοί, Πορτογάλοι, και Ιρλανδοί, έχουν κληρονομήσει από την πρόσφατη ιστορία τους το know how για το πώς διώχνεται ο κατακτητής, εξωτερικός και εσωτερικός.

Ένα ξεσκόνισμα της μνήμης, θα 'ταν μια αρχή…

Υ.Γ. Στοιχεία από ΕΔΩ

Stratfor: Είναι καλύτερα για την Ελλάδα να μην πληρώσει το χρέος της

noreply@blogger.com (cynical) — Tue, 31 Jan 2012 16:38:00 +0000

Ένα πολύ ενδιαφέρον άρθρο δημοσιεύει σήμερα ο George Friedman, στο Stratfor σχετικά με τη δύσκολη, διλημματική θέση της Γερμανίας στην αντιμετώπιση της ελληνικής κυρίως κρίσης. Με αφορμή, την πρόθεσή της να διορίσει ειδικό επίτροπο επί των οικονομικών στην Ελλάδα, με αρμοδιότητες επί του προϋπολογισμού, των φόρων, των μισθών κλπ, ο Friedman θεωρεί ότι αν κάτι τέτοιο πραγματοποιηθεί, (δεν θεωρεί απίθανο ότι η πρόταση θα ξαναμπεί στην ατζέντα, παρά την προς ώρας απόσυρσή της), αυτό θα πρόκειται για καθαρή κατάλυση και εκχώρηση εθνικής κυριαρχίας σε κάποιο ξένο σώμα, πράξη που βρίσκεται έξω και πέρα από κάθε πολιτικό πολιτισμό.

Αυτό θα μπορούσε να συμβεί, αναφέρει, σε περίπτωση που η Ελλάδα ήταν φυσικό πρόσωπο ή επιχείρηση, αλλά όταν πρόκειται για κυρίαρχο κράτος τα πράγματα είναι εντελώς διαφορετικά, μιας και η αρχή της εθνικής αυτό-διάθεσης αποτελεί θεμελιακή ηθική αξία.

Εκ των πραγμάτων δηλαδή, η Γερμανία, προσθέτω εγώ, διολισθαίνει επικίνδυνα προς αντιδημοκρατικές πρακτικές, δείχνοντας ότι παρά το εντατικό μεταπολεμικό φροντιστήριο στις αξίες και την κουλτούρα της δημοκρατίας, που της επέβαλλαν με το στανιό οι σύμμαχοι, δεν κατάφερε να επανεκπαιδευτεί,. Τόσα χρόνια δηλαδή στα θρανία της δημοκρατίας, και της φαινομενικής, ως απεδείχθη, άμεμπτης ως τα τώρα συμπεριφοράς, φαίνεται να πήγανε στράφι.

Ο αρθρογράφος, αποδίδει το ήμισυ ακριβώς της ευθύνης για την υπερχρέωση και κατάντια της Ελλάδας, και όχι μόνον, αποκλειστικά στη Γερμανία, η οποία λόγω του έντονου εξαγωγικού προσανατολισμού της οικονομίας της (~40% του ΑΕΠ προέρχεται από εξαγωγές, εκ των οποίων οι μισές στην ΕΕ), έκανε κατ’ εξακολούθηση τα στραβά μάτια στον ελληνικό υπερδανεισμό, στο βαθμό που τα προϊόντα της συνέχιζαν να ρέουν προς τα ελληνικά ράφια και να μοσχοπουλιούνται.

Η επιβολή λοιπόν, κατά γερμανική απαίτηση, πολιτικών λιτότητας στην Ελλάδα, αλλά και στην υπόλοιπη ΕΖ, όπως εκτιμά ο Friedman, ενέχει τον κίνδυνο καταποντισμού της γερμανικής οικονομίας, λόγω σημαντικής πτώσης της ζήτησης γενικώς και των γερμανικών προϊόντων, ειδικώς. Τόσο η ευθύνη της Γερμανίας στον υπερδανεισμό, όσο και τα αποτελέσματα της λιτότητας, δεν έχουν εντελώς κατανοηθεί, γράφει ο Friedman, κυρίως δε από το γερμανικό ακροατήριο το οποίο διαπαιδαγωγείται καταλλήλως και ανελλιπώς ώστε να χάφτει μετά βουλιμίας όλες τις μπούρδες περί ελληνικής τεμπελιάς, απάτης και σπατάλης.

Παρ’ όλο που η Ελλάδα αποτελεί μόνο ένα μικρό μέρος της εξαγωγικής αγοράς της Γερμανίας, εν τούτοις αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου συστήματος, ώστε δυσλειτουργία στο μέρος να συνεπάγεται και δυσλειτουργία στο όλον, πράγμα το οποίο βλέπουμε όντως να συμβαίνει.

Τι μπορεί να κάνει η Αθήνα

Εδώ ο αρθρογράφος τα λέει καθαρά και ξάστερα:

Η Ελλάδα έχει δυο επιλογές.

Πρώτα, να αποδεχτεί το χρέος, να αποδεχτεί τα επιβληθέντα μέτρα, καθώς και τον εξωτερικό έλεγχο από διορισμένο τοποτηρητή.

Δεύτερον, να αρνηθεί όλο της το χρέος.

Όπως έχουμε μάθει από τις επιχειρήσεις, η χρεοκοπία έχει καταστεί πλέον μια πολύ αξιοπρεπής στρατηγική. Επομένως, οι έλληνες οφείλουν να σκεφτούν την πιθανότητα μιας χρεοκοπίας. Χρεοκοπώντας, μπορεί να δούνε την πόρτα των χρηματαγορών να κλείνει, αλλά και στην αντίθετη περίπτωση, η κάθε προσφυγή στις αγορές θα γίνεται κάτω από πολύ δυσμενείς συνθήκες, οι οποίες θα ευνοούν προφανώς τους δανειστές. Επιπλέον, ο δανεισμός γίνεται περισσότερο ελκυστικός μετά από μια χρεοκοπία, μιας και η τελευταία ανοίγει το δρόμο για ένα νέο χρέος, χωρίς το βάρος των παλιών. Δεν είναι σίγουρο ότι κανείς δεν θα ξαναδανείσει την Ελλάδα, μετά από μια χρεοκοπία. Η Ελλάδα έχει χρεοκοπήσει πολλές φορές στην ιστορία της και πάντοτε ξανάβγαινε στις αγορές.

Το κυριότερο όμως, η χρεοκοπία θα επιτρέψει στην Ελλάδα να αποφύγει την έξαψη μιας πολιτικής κρίσης η οποία θα οφειλόταν στην απώλεια της εθνικής της κυριαρχίας. Και ειδικά από τους Γερμανικούς, με τις μνήμες από την κατοχή του ’41 να είναι ακόμα νωπές. Το πολιτικό αποτέλεσμα, θα μπορούσε να γίνει εκρηκτικό, εκτιμά ο Friedman.

Δεν είναι σίγουρο ότι οι Έλληνες θα προτιμήσουν τη χρεοκοπία, συνεχίζει. Η τιμή φυσικά μιας χρεοκοπίας θα ήταν η επιστροφή σε εθνικό νόμισμα, γεγονός όμως το οποίο θα ενίσχυε την εθνική κυριαρχία. Είτε μείνουν στο ευρώ, είτε φύγουν από αυτό, ο οικονομικός πόνος θα είναι ο ίδιος. Αλλά τουλάχιστον με εθνικό νόμισμα, θα μπορέσουν να παραμείνουν κυρίαρχο κράτος. Η χρεοκοπία ίσως αποδειχτεί λιγότερο οδυνηρή σε σχέση με το αντίθετό της, δηλαδή με αυτό που ήδη συμβαίνει.

Το γερμανικό δίλημμα

Η Γερμανία γενικώς φαίνεται να έχει χάσει το μπούσουλα. Αφ’ ενός θέλει να κρατήσει τη ζήτηση εντός ΕΕ ζωηρή, αφ’ ετέρου θέλει και τη λιτότητα, η οποία εκ των πραγμάτων, αντιστρατεύεται τη ζήτηση. Με τις πρακτικές της όμως αυτές και τη συνάρτηση της αποπληρωμής του χρέους με την κατάλυση όχι μόνο των δημοκρατικών θεσμών, αλλά και της εθνικής κυριαρχίας, η Γερμανία παίζει με τη φωτιά. Δεδομένου ότι η Γερμανία απετέλεσε τον ιστορικό εφιάλτη για το μεγαλύτερο τμήμα της Ευρώπης, και δεδομένου ότι είναι πάλι η Γερμανία η οποία σπρώχνει αυτό το δόγμα, το αποτέλεσμα θα μπορούσε να γίνει εκρηκτικό. Και επιπλέον να επιφέρει το αντίθετο αποτέλεσμα από αυτό που η Γερμανία επιδιώκει, δηλαδή ελεύθερο εμπόριο στην ΕΕ και ισχυρή ζήτηση για τα προϊόντα της.

Μπορεί να είναι η Ελλάδα αυτή που βρίσκεται στο προσκήνιο, αλλά το αληθινό πρόβλημα είναι με τη Γερμανία, και έχει σχέση με το ρόλο που θα επιλέξει να παίξει στο μέλλον, στην Ευρώπη. Οι Γερμανοί κρατούν πολλά χαρτιά, και αυτό είναι και το πρόβλημά τους. Θα πρέπει να πάρουν δύσκολες αποφάσεις. Και αυτό σε μια μεταπολεμική Γερμανία δεν θα είναι και τόσο εύκολο…

Το νέο παιχνιδάκι της Μέρκελ και γιατί θα το χάσει

noreply@blogger.com (cynical) — Mon, 30 Jan 2012 12:22:00 +0000

Όπως είναι γνωστό, σήμερα λαμβάνει χώρα στις Βρυξέλλες άλλη μια συνάντηση κορυφής των 27 της ευρωπαϊκής ένωσης για την τακτοποίηση των λεπτομερειών του νέου συμφώνου δημοσιονομικής σταθερότητας το οποίο θα προβλέπει δρακόντιους φραγμούς στο χρέος και εξ ίσου δρακόντιες τιμωρίες στον πισινό των κρατών που θα τους παραβαίνουν. Των 27? Χμ! Όχι ακριβώς. Μετά την επεισοδιακή αποχώρηση και το βέτο της Βρετανίας από την τελευταία σύνοδο, η συνάντηση θα είναι των 26. Αποχώρηση, με πολύ σημαντικές συνέπειες, όπως θα δούμε στη συνέχεια.

Συγκεκριμένα τον Δεκέμβριο, ο κ. Κάμερον είχε καταστήσει σαφές ότι το ΗΒ δεν πρόκειται να «παίξει» στη νέα συνθήκη, ότι δεν θα ανακατευτεί άλλη φορά στα παιχνιδάκια της κ. Μέρκελ, και ότι δεν επιθυμεί να καταστρέψει τον τραπεζικό τομέα της χώρας του.

Ο κ. Iain Duncan Smith μάλιστα, υπουργός Εργασίας του βασιλείου προειδοποίησε σήμερα τη Γερμανία στον Guardian να μην παίζει άλλο με τη δημοκρατία, κι αυτό σχετικά με τις προθέσεις της να εγκαταστήσει επίτροπο επί του προϋπολογισμού στην Ελλάδα, αλλά το κυριότερο ανακοίνωσε ότι η χώρα του θα εμποδίσει τις χώρες της ευρωζώνης από την χρήση των θεσμών και ινστιτούτων που χρηματοδοτούνται από την ευρωπαϊκή ένωση.

Και αυτό το τελευταίο είναι και το πιο σπουδαίο και θα δούμε το γιατί. Ήδη από την περασμένη βδομάδα, το Spiegel είχε προβεί στη δημοσίευση ενός άρθρου, σχετικά με το ατελέσφορο της εφαρμογής του νέου συμφώνου σταθερότητας που συζητείται σήμερα στις Βρυξέλλες, και μιας συνέντευξης του Υπ. Εξωτερικών του Λουξεμβούργου, στην οποία λίγο πολύ ο υπουργός χαρακτήριζε το εν λόγω σύμφωνο σαν το «παιχνιδάκι» της Μέρκελ και σαν «χάσιμο χρόνου και ενέργειας».

Και οι λόγοι είναι οι εξής:

Σύμφωνα με νομικούς κύκλους στοιχεία της συμφωνίας είναι αμφισβητούμενης νομιμότητας, καθ’ ότι μιας και θα λείπει η υπογραφή της Βρετανίας, δεν θα μπορέσει να περάσει σαν Συνθήκη ολόκληρης της ευρωπαϊκής ένωσης, αλλά σαν «διακυβερνητική συμφωνία» ανάμεσα στις 17 χώρες της Ευρωζώνης και σε μερικές άλλες εκτός ευρώ, οι οποίες έχουν προθυμοποιηθεί, χωρίς να υποχρεούνται, να φορέσουν τον στενό δημοσιονομικό κορσέ της Μέρκελ.

Εξ αιτίας λοιπόν της εμπλοκής αυτής, τα χέρια της Κομισιόν είναι εξ αντικειμένου δεμένα, διότι το σύμφωνο δεν μπορεί να περάσει σαν νόμος της ευρωπαϊκής ένωσης, εφ όσον λείπει η Βρετανία, και εξ αυτού δεν θα μπορεί να δώσει την απαιτούμενη εξουσιοδότηση στο Ευρωπαικό Δικαστήριο να εκδίδει αυτόματες καταδικαστικές αποφάσεις στις απείθαρχες χώρες.

Αυτό, θα μπορεί να γίνεται μόνο με την πρωτοβουλία των χωρών που θα έχουν υπογράψει τη νέα συνθήκη. Δηλαδή, μόνο εφ όσον μια ή περισσότερες χώρες αποφασίσουν να καταγγείλουν η μια την άλλη, για παραβιάσεις των δημοσιονμικών ορίων. Τέτοια όμως δικαστική παραπομπή δεν έχει μέχρι τώρα συμβεί στην ιστορία της Ευρώπης, και αν συμβεί αυτό θα είναι καταφανής παραβίαση μιας μακρόχρονης διπλωματικής εθιμοτυπίας.

Επομένως, ό,τι και να αποφασιστεί σήμερα στις Βρυξέλλες, θα παραμείνει κενό γράμματος. Ενώ όμως είναι έτσι τα πράγματα, γιατι η Μέρκελ φτιάχνει όλη αυτή την υπερπαραγωγή και επιμένει; Τι να πεις! Άβυσσος η ψυχή του ανθρώπου! Άσε, που κάποιες χώρες έχουν ζητήσει να φέρουν το νέο σύμφωνο σε δημοψήφισμα, με ό,τι αυτό σημαίνει ως προς το αποτέλεσμά του.

Ο τίγρης της Κίνας αρχίζει να κουράζεται

noreply@blogger.com (cynical) — Mon, 23 Jan 2012 15:27:00 +0000

Πριν λίγες μέρες η Παγκόσμια Τράπεζα έδωσε στη δημοσιότητα, σαν καλωσόρισμα ας πούμε για τη νέα χρονιά, την τακτική εξαμηνιαία της έκθεση με προγνώσεις για την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας το 2012. Κι αυτές κάθε άλλο παρά χαρμόσυνες ήταν, αναθεωρημένες μάλιστα προς το χειρότερο σε σύγκριση με τις προηγούμενες του Ιουνίου. Εν ολίγοις, η ανάπτυξη σε παγκόσμιο επίπεδο θα κινηθεί γύρω στο 2.5%, η Ευρώπη θα παρουσιάσει στο σύνολό της μια ελαφριά ύφεση, κοντά στο 0.3%, με αποτελέσματα όμως πιο κοντά στο κρυολόγημα, παρά στο απλό συναχάκι, η Αμερική θα συνεχίσει να παραπαίει, μια να πέφτει και μια να σηκώνεται, ενώ οι χώρες που θα χτυπηθούν πιο βαριά θα είναι οι αναπτυσσόμενες, και όχι μόνο τα γνωστά BRICS, τα οποία θα υποστούν επιβράδυνση του ΑΕΠ τους στο 5.4% για το 2012 και στο 6% για το 2013, αλλά και κάποιες πολύ φτωχότερες, οι οποίες θα δουν τα κόστη δανεισμού τους να αυξάνονται και τις επενδύσεις, ή την οικονομική βοήθεια από τη Δύση να έρχονται με το σταγονόμετρο.

«Καμιά χώρα, και καμιά περιοχή του πλανήτη δεν πρόκειται να ξεφύγει από την οικονομική κατρακύλα», ήταν η μακάβρια κατακλείδα της έκθεσης για φέτος.

Ακόμα και η Κίνα; Ακόμα και η Κίνα! Μετά από τριάντα κοντά χρόνια ξέφρενης ανάπτυξης, στο 9% κατά μέσο όρο, η φετινή χρονιά έκλεισε με εμφανή τα σημάδια της κόπωσης. Το ΑΕΠ το τελευταίο τρίμηνο …έπεσε στο 8.9% , από 9.1% που ήταν στο προηγούμενο, επιβεβαιώνοντας τη σταθερά πτωτική πορεία καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, και κάνοντας πολλούς ν’ αναρριγήσουν στην πιθανότητα η τάση αυτή να συνεχιστεί με πιο γοργούς ρυθμούς και στα επόμενα έτη. Διότι, άλλο κύμα σηκώνει το πετραδάκι που πέφτει στη λίμνη, κι άλλο ο βράχος, της δεύτερης πιο μεγάλης οικονομίας, που πέφτει στον ωκεανό. Για να πάρουμε μια ιδέα για το μέγεθος της ανάπτυξης στην Κίνα, μόνο κατά τα έτη 2007-2011 το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 42%, το αντίστοιχο των ΗΠΑ κατά 0.6%, ενώ στην Ευρώπη η οικονομία συρρικνώθηκε κατά 0.3% και στην Ιαπωνία κατά 5.2%.

Πέρα από το ΑΕΠ, όμως, υπάρχουν κι άλλα σημάδια που δείχνουν ότι η ατμομηχανή Κίνα αρχίζει να αγκομαχά. Κι αυτό πάνω στην ώρα που, τουλάχιστον εδώ στην Ευρώπη, είχαν αρχίσει να τη βλέπουν σαν τον αλλοτινό «θείο απ’ την Αμερική», που θα ερχόταν με γεμάτες τις τσέπες να τις αδειάσει στο EFSF, και να ξελασπώσει λιγάκι την παραπαίουσα ήπειρο. Παρά τα σούρτα φέρτα όμως ηγετών και κομισάριων προς το Πεκίνο, με τελευταίους τους υπουργούς οικονομικών των ΗΠΑ και Ηνωμένου Βασιλείου, Γκάιτνερ και Όσμπορν αντίστοιχα, κάτι τέτοιο δεν συνέβη.

Το ότι η Κίνα επιβραδύνεται είναι πια γεγονός. Η ανησυχία όμως όλων είναι ως προς το ρυθμό της επιβράδυνσης, αν δηλαδή η Κίνα θα πέσει στα μαλακά ή αν θα σωριαστεί με κρότο, με όλες τις συνέπειες, φυσικά για το παγκόσμιο γίγνεσθαι, το εμπόριο, την παραγωγή και την απασχόληση.

Η επιβράδυνση της Κίνας μπορεί να οφείλεται σε δυο παράγοντες, είτε στην εξασθένιση της εσωτερικής ζήτησης, είτε στη μείωση των εξαγωγών της, ως συνέπεια της εξασθένισης της ζήτησης στον υπόλοιπο κόσμο, δηλαδή, στην Ευρώπη και ΗΠΑ, αλλά και στον αναπτυσσόμενο, προς τον οποίον κατευθύνεται και το μεγαλύτερο κομμάτι.

Φρέσκα στοιχεία δείχνουν ότι οι εισαγωγές από τις ΗΠΑ έπεσαν στο τέλος του χρόνου κατά 2.7%, από τη Γερμανία αυξήθηκαν μεν, αλλά με μικρότερο ρυθμό, ενώ το συνολικό εμπορικό της πλεόνασμα βρέθηκε στο χαμηλότερο σημείο της τριετίας, σημάδια της αρχής του τέλους της αθρόας εισροής εμπορευμάτων απ’ όλο τον κόσμο και της απρόσκοπτης ανάπτυξης μέσω του εξαγωγικού θαύματος. Παρόμοια μείωση των εισαγωγών παρατηρήθηκε και από άλλες χώρες όπως Αυστραλία, Ταιβάν, Βραζιλία, Μαλαισία, Ν. Κορέα κ.α.

Ο μεγάλος κίνδυνος όμως προέρχεται από το σκάσιμο της φούσκας των ακινήτων. Οι επενδύσεις στις κατασκευές από το 2000 σχεδόν διπλασιάστηκαν, έχοντας φτάσει να αποτελούν σήμερα το 10% του ΑΕΠ. Για παράδειγμα οι κατασκευές στις ΗΠΑ, στα καλύτερά τους, κατελάμβαναν μόνο το 6% του αμερικάνικου ΑΕΠ. Η κλιμάκωση των τιμών πυροδοτήθηκε αφ’ ενός από την αυξανόμενη αστικοποίηση,-στην πραγματικότητα ο αστικός πληθυσμός έχει μόλις ξεπεράσει τον αγροτικό-, και τη διεύρυνση της μεσαίας τάξης στις πόλεις, και αφ’ ετέρου από την έλλειψη άλλων επενδυτικών ευκαιριών σε χρηματοπιστωτικά προϊόντα και μετοχές, (τα επιτόκια παραμένουν χαμηλά και το χρηματιστήριο αναξιόπιστο). Αν λάβει κανείς υπ’ όψιν του ότι το 40% της παραγωγής σιδήρου στην Κίνα απορροφάται μόνο από τις κατασκευές, και ότι ο κλάδος οικεία, αν συνυπολογιστούν τα υλικά, τα έπιπλα κλπ, συμβάλει κατά 20%-25% στο ΑΕΠ, τότε μπορεί κανείς να προβλέψει την επίδραση που θα έχει στην απασχόληση μια κατάρρευση στην αγορά κατοικιών.

Υπάρχουν όμως τέτοια σημάδια; Υπάρχουν! Αν και δεν μπορεί κανείς, για διάφορους λόγους, να βασιστεί σε στοιχεία σχετικά με τις εκδόσεις νέων αδειών ανοικοδόμησης, εντούτοις υπάρχουν πλάγιοι τρόποι να το διαπιστώσει, όπως για παράδειγμα η παραγωγή σιδήρου και τσιμέντου, η οποία και σημείωσε πτώση τον τελευταίο χρόνο. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, αν η ζήτηση κατοικιών το 2012 παρέμενε στα ίδια επίπεδα με το 2011, τότε το ΑΕΠ της Κίνας θα έπεφτε στο 5.5%, πτώση που θα ήταν ιδιαίτερα οδυνηρή.

Φυσικά, υπάρχουν και οι αισιόδοξοι, οι οποίοι πιστεύουν ότι ό,τι και να συμβεί, η Κίνα θα πέσει στα μαλακά, για το λόγο ότι το κράτος, εφ’ όσον αυτό ελέγχει το τραπεζικό σύστημα και μεγάλο μέρος της βιομηχανικής παραγωγής, θα βάλει το χεράκι του να προλάβει δυσάρεστες εκπλήξεις. Ίσως το ορατό χέρι του κράτους να τα καταφέρει καλύτερα από το αόρατο χέρι της αγοράς. Ίδωμεν!

Το μπούμερανγκ των greek statistics

noreply@blogger.com (cynical) — Sat, 21 Jan 2012 18:39:00 +0000

Όσοι, για δυο και πλέον χρόνια, όχι μόνο εδώ μα και παραπέρα, είχαν κάνει τα greek statistics λάβαρο και παντιέρα, είτε για να νομιμοποιήσουν τις μνημονιακές πολιτικές, είτε για να χλευάσουν και να λοιδορήσουν όχι μόνο μια προηγούμενη κυβέρνηση, μα έναν ολόκληρο λαό, τώρα κάπως απότομα αντιλαμβάνονται ότι το έδαφος απ’ όπου αντλούσαν τη βεβαιότητα και την αλαζονεία τους δεν ήταν και τόσο στέρεο ως νόμιζαν, μα γλιστερό και εντελώς σαθρό. Τόσο γλιστερό, όπως η φλούδα της μπανάνας, όπως ο πρωινός πάγος, όπως τα λάδια μηχανής που χύθηκαν στην άσφαλτο. Γιαυτό και τάχουν χάσει, κι αντιδρούν σπασμωδικά και γελοία.

Τα ίδια λοιπόν greek statistics έρχονται τώρα και γίνονται boomerang στις ίδιες τις κουτοπόνηρες, μα και αφελείς αλητόβιες νυφίτσες, που μέσα στην ανοησία και την προπέτειά τους δεν είχαν καν μια τόση δα σταλιά μυαλό για να σκεφτούν ότι, όποιος παίζει με τέτοιου είδους εργαλεία, αυτά, μοιραία, κάποια στιγμή θα του βγάλουν τη γλώσσα και θα τον πουλήσουν.

Και τούτο γιατί η στατιστική είναι πιο ρευστή κι απ’ την κινούμενη άμμο. Και τούτο γιατί η στατιστική είναι ο πιο ανόητος τρόπος για να καλύψεις ένα ψέμα. Και τούτο, γιατί το κόλπο αυτό είναι τόσο παλιό, όσο και οι πέτρες, και εξ αυτού, κρίμα, αλλά δεν πιάνει.

Οι αριθμοί είναι αδέκαστοι όσο υπάρχουν σαν μονάδες, σαν ψηφία, μοναχοί και χώρια στο δικό τους ξέχωρο σύμπαν των αριθμών. Άπαξ και υποχρεωθούν όμως να εγκαταλείψουν τις θέσεις τους και να εισέλθουν στο σύμπαν των ανθρώπων και των κοινωνιών, εκεί τον πρώτο λόγο τον έχει αυτός που τους φωνάζει και τους μαζεύει.

Το πώς θα χωριστούν οι αριθμοί σε σύνολα, υποσύνολα και σε ομάδες, το ποιος δηλαδή θα μπει και το ποιος θα μείνει απ’ έξω, το είδος του συνόλου, υποσυνόλου, ομάδας, και το μέγεθος ενός εκάστου εξ αυτών, προϋποθέτει σχέδιο και σκοπό, το οποίο είναι έξω από την ικανότητα των αριθμών αυτών καθ’ αυτών να το ορίσουν.

Έτσι, ανάλογα μ’ αυτόν που τους καλεί, οι αριθμοί υποχρεώνονται να εξυπηρετήσουν κι από ένα διαφορετικό σχέδιο τη φορά και να υπακούσουν σε ένα διαφορετικό κανόνα: από το σχέδιο Αλογοσκούφη, στο σχέδιο Καραμανλή, στο σχέδιο Παπανδρέου, στο σχέδιο ΔΝΤ κ.ο.κ. Κι όλοι αυτοί είχαν το δίκιο με το μέρος τους, στο βαθμό που οι αριθμοί πειθαρχούσαν και επαλήθευαν το σχέδιο και τους κανόνες των εμπνευστών τους. Συνεπώς, δεν έχει νόημα να υπερασπιστεί κάποιος τα στοιχεία Αλογοσκούφη σαν αληθινά και τα στοιχεία Παπανδρέου σαν ψεύτικα, ή το αντίστροφο. Είναι ταυτόχρονα και αληθινά και ταυτόχρονα ψεύτικα. Είναι ψεύτικα και ταυτόχρονα αληθινά.

Μα θα μου πείτε ότι το σχέδιο και οι κανόνες είναι οι ίδιοι και οι αυτοί σ’ ολόκληρη την ΕΕ, αμετάβλητοι, ακλόνητοι, τυπωμένοι σε πέτρινες πλάκες και φυλαγμένοι σε αίθουσες φρούρια με ελεγχόμενες συνθήκες υγρασίας, πίεσης και θερμοκρασίας. Ότι τους ίδιους ακριβώς κανόνες ακολουθούν τόσο η Γερμανία, όσο και η ταπεινή Μάλτα. Καλά, έτσι είναι, αν έτσι νομίζετε, αλλά λυπάμαι, διότι δεν είναι έτσι.

Άμα κάνει κανείς τον κόπο και ψάξει στο διαδίκτυο, θα βρει ένα απίθανο θησαυρό κειμένων και αναλύσεων κάτω από τα keywords: «Government, manipulation of, statistics» ή «shadow statistics», γεγονός που δείχνει ότι η παραποίηση είναι μια πολύ συνηθισμένη και νομιμοφανής πρακτική, η οποία περνάει απαρατήρητη όταν οι αριθμοί δεν κακοποιούν εξόφθαλμα την πραγματικότητα.

Για όποιον ακόμα νομίζει ότι η στατιστική και η οικονομία είναι έξω και πάνω από την πολιτική, ας επαναλάβουμε ότι η πολιτική συνεχίζει να κανοναρχεί την οικονομία και να πειθαρχεί τη στατιστική. Η Πολιτική ζει και βασιλεύει. Μόνο, που αυτή που ζει και βασιλεύει είναι τόσο αποκρουστική, που στην ουσία δεν θέλουμε να την δούμε.

Η απώλεια Ανταγωνιστικότητας οφείλεται στην αύξηση της συναλλαγματικής ισοτιμίας Ευρώ/Δολαρίου

noreply@blogger.com (cynical) — Wed, 18 Jan 2012 16:19:00 +0000

Τα διαγράμματα και τα στοιχεία είναι από την Ετήσια Έκθεση 2010, του ΙΝΕ/ΓΣΕΕ, με τη συμβολή του Ηλία Ιωακείμογλου

Σε συνέχεια της προηγούμενης ανάρτησης «Πόσο συνδέεται το μισθολογικό κόστος με την ανταγωνιστικότητα;» είχαμε αφήσει ασχολίαστο ένα σημαντικό ερώτημα σχετικά με το είδος του νομίσματος βάσει του οποίου διεξάγεται το εξαγωγικό εμπόριο και την επίδραση των συναλλαγματικών ισοτιμιών. Το διεθνές εμπόριο της Ελλάδας (αγαθών και υπηρεσιών) δεν διεξάγεται μόνον με την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά με ένα ευρύτερο σύνολο χωρών, εκ των οποίων 35 καλύπτουν το μεγαλύτερο ποσοστό των διεθνών ανταλλαγών της Ελλάδας. Οι εμπορικές συναλλαγές με την ΕΖ μάλιστα καλύπτουν ένα ποσοστό λίγο μεγαλύτερο του 50% του εξωτερικού εμπορίου της Ελλάδας.

Η Ανταγωνιστικότητα δεν αποτελεί αυθύπαρκτο μέγεθος, αλλά αποκτά νόημα μόνο σε σχέση με άλλες χώρες. Επειδή δε ως κύριο νόμισμα διεθνών συναλλαγών χρησιμοποιείται το δολάριο, είναι λογικό να εξετάσουμε πώς αυτό επηρεάζει τις ποσότητες που ορίζουν το μοναδιαίο κόστος εργασίας (μ.κ.ε.) και εξ αυτού την ανταγωνιστικότητα. Το μ.κ.ε. δεν πρέπει να συγκρίνεται με το αντίστοιχο κάποιας μεμονωμένης χώρας, ειδικά της Γερμανίας που είναι και το σύνηθες, αλλά με το σύνολο των χωρών με τις οποίες έχουμε εμπορικές σχέσεις, φυσικά με το ανάλογο στατιστικό βάρος.

A. Μεταβολή της Παραγωγικότητας

Με βάση τα παραπάνω ας εξετάσουμε τη μεταβολή της Παραγωγικότητας στο χρονικο διάστημα 1995-2009 έναντι των 35 κυριότερων ανταγωνιστριών χωρών.

Όπως φαίνεται στο προηγούμενο διάγραμμα, η αύξηση της παραγωγικότητας στην Ελλάδα, κατά τα έτη 1995-2003, υπήρξε θεαματική: με βάση 100 το έτος 1995, η παραγωγικότητα εργασίας είχε αυξηθεί το 2003 κατά 12% περισσότερο από όσο στις 35 ανταγωνίστριες χώρες. Το προβάδισμα που απέκτησε έτσι η ελληνική οικονομία διατηρήθηκε εν συνεχεία μέχρι το 2009.

Η ταχεία αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας στην Ελλάδα, σε σύγκριση με τις 35 ανταγωνίστριες χώρες, συνοδεύτηκε από αυξήσεις των ονομαστικών αποδοχών (ετήσιες ακαθάριστες αποδοχές ανά απασχολούμενο) που ακολούθησαν και αυτές ρυθμούς υψηλότερους από τις 35 ανταγωνίστριες χώρες.

Εντούτοις, οι ρυθμοί αύξησης των δύο μεγεθών στο σύνολο της περιόδου 1995-2009 ήταν παραπλήσιοι, με αποτέλεσμα να διατηρείται η σχετική σταθερότητα του κόστους εργασίας ανά μονάδα προϊόντος της Ελλάδας έναντι των 35 ανταγωνιστριών χωρών (υπολογισμοί σε εθνικά νομίσματα) Οι υπολογισμοί αυτοί έχουν γίνει σε εθνικό νόμισμα και δεν λαμβάνουν επομένως υπόψη τους την επίπτωση που έχει στην ανταγωνιστικότητα η ισοτιμία του ευρώ.

B. Μεταβολή των Μέσων Ακαθάριστων Αποδοχών

Οι μέσες ακαθάριστες αποδοχές στην Ελλάδα, όντως παρουσίασαν σημαντική άνοδο σε σχέση με τις αντίστοιχες στην ΕΕ. Πιο συγκεκριμένα, ο λόγος αποδοχών Ελλάδας/ ευρωζώνης αυξήθηκε από το 50% περίπου το 1995 σε 75% περίπου το 2009.

Σε σχέση όμως με τις 35 κυριότερες ανταγωνίστριες χώρες με τις οποίες πραγματοποιείται το μεγαλύτερο μέρος του εξωτερικού εμπορίου της Ελλάδας, η αύξηση των μέσων ακαθάριστων αποδοχών ανήλθε, κατά τα έτη 1995-2009, σε 12,5%.

Ο υπολογισμός αυτός έχει γίνει σε εθνικό νόμισμα και ως εκ τούτου δεν λαμβάνει υπόψη του τις μεταβολές της συναλλαγματικής ισοτιμίας του ευρώ. Προκειμένου να συνυπολογίσουμε στην σύγκριση των μισθών Ελλάδας / 35 ανταγωνιστριών χωρών την επίπτωση της συναλλαγματικής ισοτιμίας του ευρώ, μετατρέπουμε όλες τις αποδοχές σε έναν κοινό νόμισμα (εν προκειμένω το δολάριο) και διαμορφώνουμε εκ νέου έναν δείκτη που εκφράζει την αναλογία μισθών στην Ελλάδα έναντι των ανταγωνιστριών χωρών.

Όπως φαίνεται στο παρακάτω διάγραμμα, ο δείκτης που συγκρίνει τις αμοιβές στην Ελλάδα με τις αντίστοιχες στις 35 ανταγωνίστριες χώρες, σε κοινό νόμισμα (σε δολάρια), παρουσιάζει εξέλιξη κατά πολύ διαφορετική από την αντίστοιχη του δείκτη σε εθνικά νομίσματα: Ενώ οι αποδοχές στην Ελλάδα, υπολογισμένες σε εθνικά νομίσματα, αυξήθηκαν κατά 12,5% περισσότερο από ό,τι οι αποδοχές στις ανταγωνίστριες χώρες, παρουσίασαν αύξηση (+30%) όταν τις υπολογίζουμε σε δολάρια (όταν δηλαδή λαμβάνεται υπόψη η συναλλαγματική ισοτιμία του ευρώ έναντι των άλλων νομισμάτων).

C. Μεταβολή του Μοναδιαίου Κόστους Εργασίας

Η αύξηση του μοναδιαίου κόστους εργασίας στην Ελλάδα έναντι των 35 κυριοτέρων ανταγωνιστριών χωρών, σε δολάρια, κατά το 2001-2008, ήταν μεγάλη (περίπου 20%). Τίθεται στο σημείο αυτό το ερώτημα εάν για την αύξηση αυτή ευθύνονται οι εργαζόμενοι ή εάν πρόκειται για αύξηση που θα έπρεπε να αποδοθεί στις συναλλαγματικές ισοτιμίες. Επειδή οι ανταγωνίστριες χώρες δεν έχουν όλες κοινό νόμισμα με την Ελλάδα, αλλά διατηρούν τα δικά τους εθνικά νομίσματα, εάν θέλουμε να συγκρίνουμε την ανταγωνιστικότητα κόστους εργασίας (δηλαδή την ανταγωνιστικότητα στο βαθμό που εξαρτάται από το κόστος εργασίας ανά μονάδα προϊόντος) μεταξύ Ελλάδας και ανταγωνιστριών χωρών, τότε θα πρέπει να υπολογίσουμε το κόστος εργασίας στις διάφορες χώρες στο ίδιο νόμισμα (σε δολάρια).

Εάν όμως θέλουμε να υπολογίσουμε πόσο επέδρασαν στην ανταγωνιστικότητα κόστους ο ιαπαιτήσεις των μισθωτών, επομένως οι αυξήσεις των μισθών (λαμβανομένης υπόψη και της παραγωγικότητας της εργασίας), τότε θα πρέπει να συγκρίνουμε το μοναδιαίο κόστος εργασίας σε εθνικά νομίσματα –αλλιώς υπάρχει ο κίνδυνος να αποδώσουμε στις αυξήσεις των μισθών, μεταβολές που οφείλονται στις συναλλαγματικές ισοτιμίες.Υπάρχει δηλαδή ο κίνδυνος να εμφανίζεται κάθε ανατίμηση της συναλλαγματικής ισοτιμίας του ευρώ έναντι των νομισμάτων των εμπορικών εταίρων της Ελλάδας ως αποτέλεσμα των υποτιθέμενων παράλογων απαιτήσεων των εργαζομένων.

Με βάση τέτοια λανθασμένα συμπεράσματα καλούνται οι εργαζόμενοι, επιδεικνύοντας αυτοσυγκράτηση, να αναλάβουν εκείνοι την αναπλήρωση της απώλειας ανταγωνιστικότητας που οφείλεται στην αύξηση της συναλλαγματικής ισοτιμίας. Ωστόσο, το ρίσκο από τις δυσμενείς μεταβολές της συναλλαγματικής ισοτιμίας είναι ένα ρίσκο που πρέπει να αναλαμβάνουν οι επιχειρήσεις, όχι οι μισθωτοί, ακριβώς όπως αυτές ωφελούνται όταν οι μεταβολές της συναλλαγματικής ισοτιμίας είναι ευνοϊκές.

Πόσο συνδέεται η Ανταγωνιστικότητα με το μισθολογικό κόστος;

noreply@blogger.com (cynical) — Mon, 16 Jan 2012 16:32:00 +0000

Η δικαιολόγηση της μείωσης του κατώτατου μισθού στον ιδιωτικό τομέα, καθώς και ο αποκεφαλισμός του 13ου και 14ου, πατάνε πρωτίστως στην αφήγηση της χαμηλής ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας, ένα ωραίο παραμύθι το οποίο βρίσκει ένθερμους οπαδούς από τη μια πλευρά και αμήχανους ακροατές από την άλλη. Η εγκεφαλική παράλυση που έχει επέλθει από το γκεμπελικού τύπου «πες, πες, κάτι θα μείνει», δεν αφήνει και πολλά περιθώρια για μια ψύχραιμη διερεύνηση του κεφαλαίου ανταγωνιστικότητα.

Σε πρώτη ματιά, κάποια από τα ερωτήματα που εγείρονται είναι τα εξής:

Πώς υπολογίζεται αυτή η ανταγωνιστικότητα τέλος πάντων; Η ανταγωνιστικότητα αναπαρίσταται από έναν αριθμό, οπότε λογικά θα υπάρχει και κάποιος τύπος που να την ορίζει.
Εφ’ όσον η ανταγωνιστικότητα ορίζεται από κάποιο τύπο, είναι ο ορισμός αυτός μοναδικός ή υπάρχουν και άλλοι διαφορετικοί τύποι που να την ορίζουν;
Όταν μιλάμε για ανταγωνιστικότητα, δεν θα έπρεπε να ορίσουμε και το ποιους λαμβάνουμε σαν ανταγωνιστές, ως προς τους οποίους και αυτή υπολογίζεται;

Εύλογα θα μού πείτε ερωτήματα, αν και οι ώρες είναι τέτοιες που η μάχη δεν παίρνει να δωθεί επί ορισμών, αλλά στους δρόμους και με άλλα μέσα. Παρά ταύτα, μια και το άρχισα, θα το συνεχίσω, για το λόγο ότι οι αλητείες δεν πρέπει να μένουν αναπάντητες, έστω και αν οι όποιες απαντήσεις και ανασκευές είναι επί της ουσίας άχρηστες.

ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ 1.

Η ανταγωνιστικότητα στην κυρίαρχη αφήγηση συνδέεται άμεσα με το μισθολογικό κόστος, συσχέτιση την οποία και πρέπει να αποδεχτούμε, μιας και παρουσιάζεται σαν ένας άλλος φυσικός και αμετάβλητος, πέραν θεού και ανθρώπων, Νόμος.

Ας πούμε λοιπόν δυο λόγια για το πώς μετριέται η ανταγωνιστικότητα. Σύμφωνα με ένα διαδεδομένο ορισμό, και θα διαπιστώσετε το γιατί, η ανταγωνιστικότητα ορίζεται ως το αντίστροφο του Μοναδιαίου Κόστους Εργασίας (unit labor cost), το οποίο με τη σειρά του ορίζεται ως:

Ο λόγος του κόστους εργασίας ανά εργαζόμενο, (μισθός+εισφορές), ως προς τον αριθμό μονάδων προϊόντος ανά εργαζόμενο, δηλαδή την παραγωγικότητα της εργασίας του. Ουσιαστικά, το μοναδιαίο κόστος εργασίας είναι το κόστος (ας πούμε σε ευρώ) για την παραγωγή μιας μονάδας προϊόντος.

Όπως βλέπουμε λοιπόν στον παράγοντα ανταγωνιστικότητα (με τον προαναφερθέντα ορισμό) υπεισέρχονται οι εξής συνιστώσες:

μισθολογικό κόστος
μη-μισθολογικό κόστος
παραγωγικότητα της εργασίας και
συναλλαγματική ισοτιμία σε δολάρια, όταν πρόκειται για εξαγωγές σε χώρες με διαφορετικό νόμισμα, για να υπάρχει κοινό μέτρο σύγκρισης στο μισθολογικό κόστος.

Βάσει του ορισμού αυτού είναι φανερό ότι το μισθολογικό κόστος δεν είναι το μοναδικό που μπορεί να πειραχτεί, όπως ισχυρίζονται ο κ. Παπαδήμος και οι συν αυτώ. (Βέβαια ούτε ο κ. Παπαδήμος, ούτε ο κ. Βενιζέλος είναι οικονομολόγοι, γιαυτό και κάποιες ανοησίες μπορούμε να τους τις συγχωρήσουμε). Το ότι επικεντρώνονται στο μισθολογικό κόστος, οφείλεται αφ’ ενός στην ιδεολογική τους αφετηρία, εκ της οποίας προκύπτει και ο ορισμός αυτός, και αφ’ ετέρου στο ότι μια άλλη παράμετρος, λ.χ. η παραγωγικότητα θα έπαιρνε αρκετό χρόνο για να μεταβληθεί. Χώρια, που δεν είναι και πολύ γνωστοί οι λόγοι που κάνουν την παραγωγικότητα μιας χώρας να μεταβάλλεται. Αυτοί μπορεί να είναι είτε εσωτερικοί, στα πλαίσια μιας εταιρίας, είτε εξωτερικοί, όπως π.χ. το συνολικό νομοθετικό πλαίσιο που διέπει τις εργασιακές σχέσεις. Δεν υπάρχει δε καμιά απόδειξη για το ποιος απ’ αυτούς έχει και τη μεγαλύτερη βαρύτητα.

ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ 2.

Από τους πολλούς, όμως, υπάρχει και ένας άλλος ενδεικτικός ορισμός, (Levy Institute, wp_651), όπου ως ανταγωνιστικότητα ορίζεται το αντίστροφο του Μοναδιαίου Κόστους Κεφαλαίου, (unit capital cost), δηλαδή ως ο λόγος της παραγωγικότητας του κεφαλαίου ως προς το ονομαστικό ποσοστό κέρδους. Κοντολογίς, μεγάλο κέρδος μικρή ανταγωνιστικότητα, και μεγάλη παραγωγικότητα του κεφαλαίου, μεγάλη ανταγωνιστικότητα.

Ο πρώτος ορισμός λοιπόν, βάζει στο στόχαστρο της ανταγωνιστικότητας τον μισθό των εργαζομένων, ενώ ο δεύτερος το κέρδος του εργοδότη και την παραγωγικότητα του επενδεδυμένου κεφαλαίου. Η πτώση δηλαδή της ανταγωνιστικότητας μπορεί να οφείλεται είτε στην αύξηση του εργατικού κόστους, είτε στην αύξηση του ποσοστού κέρδους. Διαλέγεται και παίρνετε! Το γιατί επιλέγεται ο πρώτος ορισμός, δεν είναι δύσκολο να το καταλάβουμε, κι αυτό για όσους θεωρούν ότι τα οικονομικά είναι αμόλυντα από ιδεολογικές αναφορές.

ΠΑΡΑΔΟΞΟ του Kaldor [1]

Με όποιον όμως ορισμό και να μετρηθεί η ανταγωνιστικότητα, δεν υπάρχει κανένα ιστορικό και εμπειρικό δεδομένο που να συνδέει την ανάπτυξη με τη μείωση του κόστους εργασίας. Ως προς αυτό, υπάρχει το λεγόμενο παράδοξο του Kaldor, σύμφωνα με το οποίο, χώρες οι οποίες μεταπολεμικά επέδειξαν τη μεγαλύτερη αύξηση του εργασιακού κόστους, πήραν επίσης και μεγαλύτερο μερίδιο της αγοράς. Επομένως, η πίστη ότι η ανταγωνιστικότητα θα αυξηθεί με μείωση του μισθού, σε αντίθεση με την αύξηση της παραγωγικότητας, είναι το λιγότερο αφελής και απλοϊκή. Σύμφωνα με τον Kaldor, η ανταγωνιστικότητα εξαρτάται από τη δυναμική εξέλιξη του μισθού και της παραγωγικότητας.

Ανάλυση μιας μεταγενέστερης περιόδου, 1978-1994, από κάποιον άλλο ερευνητή (Fagerber) [2], επιβεβαίωσε το προηγούμενο παράδοξο του Kaldor, ότι δηλαδή, η κοινή αντίληψη ότι μικρό μισθολογικό κόστος οδηγεί σε αύξηση της ανταγωνιστικότητας είναι επιεικώς αφελής.

Μέχρι τώρα λοιπόν έχουμε δει τα εξής:

Δεν υπάρχει μοναδικός ορισμός για το πώς μετριέται η ανταγωνιστικότητα
Δεν υπάρχει μοναδικός τρόπος για το πώς μετριέται η παραγωγικότητα
Δεν υπάρχει συμφωνημένος ορισμός για το πώς μετριέται το μοναδιαίο κόστος εργασίας.
Δεν υπάρχει εμπειρική επιβεβαίωση ανάμεσα στη μείωση του μισθολογικού κόστους και την αύξηση της ανταγωνιστικότητας.

Και στο σημείο αυτό θα ξαναδώσω το ίδιο χαρακτηριστικό γράφημα για τη χρονική εξέλιξη του μοναδιαίου κόστους εργασίας (αντίστροφο της ανταγωνιστικότητας) στην Ελλάδα, μετρημένο από τους πλέον αξιόπιστους οργανισμούς. Το χάος ως προς την ακριβή τιμή του είναι εύγλωττο, και δεν χρειάζεται σχολιασμό.

Ως προς το τρίτο δε, ερώτημα που έθεσα αρχικά, δηλ ανταγωνιστικότητα σε σχέση με ποιους;, θα επανέλθω σε επόμενη ανάρτηση.

[1] Kaldor, N. 1978. “The Effect of Devaluations on Trade in Manufactures.” in Further

Essays on Applied Economics. London: Duckworth.

————. 1971. “Conflicts in national economic objectives.” Economic Journal

81(321): 1–1631

————. 1970. “The case for regional policies.” Scottish Journal of Political Economy

17(3): 337–348.

[2] Fagerberg, J. 1996. “Technology and competitiveness.” Oxford Review of Economic

Policy 12(3): 39–51.

————. 1988. “International competitiveness.” The Economic Journal 98(June): 355–374.

Από τα ορθόδοξα οικονομικά, στα σαδο-μαζοχιστικά

noreply@blogger.com (cynical) — Sun, 15 Jan 2012 16:39:00 +0000

Αναρωτήθηκα, πολλές φορές τον τελευταίο καιρό από πού, από ποια κεφάλια ξεπήδησαν οι πολιτικές λιτότητες που μάς ταλανίζουν. Δεν μπορεί, αυτοί που τις ενστερνίζονται με τόσο πάθος και τις εφαρμόζουν με τόση συνέπεια, από κάπου θα αντλούν τη βεβαιότητα για την ικανότητά τους να προκαλούν την πολυπόθητη ανάπτυξη. Κι αυτό το κάπου, φαντάζομαι, ότι θα πρέπει να είναι μια κάποια περισπούδαστη, μια πολύ καλά τεκμηριωμένη θεωρία. Άνθρωποι που μονοπωλούν τον ορθολογισμό, που εξανίστανται μπροστά στους ειδικούς και υποκλίνονται μπροστά στην ορθοφροσύνη και την αντικειμενικότητα των επιστημόνων, δεν μπορεί, από κάποια στέρεη θεωρητική βάση θα πρέπει να αντλούν τα επιχειρήματά τους.

Για παράδειγμα, η μεταπολεμική οικονομία στηρίχτηκε εν πολλοίς στη θεωρία μιας μεγάλης μορφής, του Κέυνς, σύμφωνα με τον οποίο η ύφεση δεν ξεπερνιέται με λιτότητα, αλλά με πολιτικές που τονώνουν τη ζήτηση, μέσω αύξησης των κρατικών δαπανών. Αν είχε δε εισακουστεί από το 1919, όταν έγραφε ότι οι παράλογες πολεμικές αποζημιώσεις που οι νικηφόροι σύμμαχοι είχαν επιβάλει στη Γερμανία θα οδηγούσαν σε βαθιά ύφεση, σε αδυναμία τελικά εξυπηρέτησης αυτών και σε κοινωνική και πολιτική αστάθεια, ο δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος πιθανόν και να είχε αποφευχθεί. Αναλογικά, μόνο μια αντίστοιχου διαμετρήματος μορφή θα μπορούσε να αναμετρηθεί σήμερα με τον Κέυνς για να υποστηρίξει το εντελώς αντίθετο, ότι δηλαδή η ύφεση ξεπερνιέται με ακόμα λιγότερες κρατικές δαπάνες, κι όχι με περισσότερες, η φτώχεια με ακόμα περισσότερη φτώχεια, κ.ο.κ.

Μοιάζει αυτό το τελευταίο παράδοξο; Μοιάζει αντιφατικό και παράλογο; Μοιάζει να γλιστράει επικίνδυνα προς τα θολά νερά της ομοιοπαθητικής, όπου το όμοιο γιατρεύει το όμοιο; Μοιάζει αυτή η παράξενη εμμονή περί λιτότητας να έχει πάνω της κάτι από την αύρα των μεταφυσικών βεβαιοτήτων του Νew Age; Κι όμως μοιάζει!

Υπάρχει λοιπόν θεωρία; Ναι υπάρχει, και το ονοματάκι της: «Expansionary Austerity» ή «Expansionary Fiscal Consolidation», δηλαδή επέκταση της οικονομίας μέσα από τη …συρρίκνωση της οικονομίας! Κάπως όπως εκτίναξη του ελατηρίου μέσα από την συμπίεση του ελατηρίου, για να έχουμε και το φυσικό ανάλογο, που πιθανόν να λειτούργησε και σαν πρότυπο στους εμπνευστές της. Και από πού πηγάζει η ισχύς της; Από τη ζήτηση; Φυσικά και όχι. Πηγάζει από τη μαγική λέξη «Confidence», δηλαδή από την εμπιστοσύνη στο μέλλον που θα δείξουν οι επενδυτές και θα τρέξουν να επενδύσουν, κι από το ίδιο χαρμάνι εμπιστοσύνης που θα δείξουν οι καταναλωτές, και θα σπεύσουν να καταναλώσουν, όντας φυσικά πένητες και άνεργοι, αλλά αυτό δεν το πιάνει καθόλου η θεωρία ως ενδεχόμενο. «Καλή Νεράιδα της Εμπιστοσύνης», την ονομάζει ο P. Krugman περιπαικτικά, «Οικονομικά Βουντού» την ονομάζουν κάποιοι άλλοι, περισσότερο κακεντρεχείς.

Η ιστορία ξεκινάει να απασχολεί κάποιους οικονομολόγους, καθόλου τυχαία από τη δεκαετία του 1990, όταν τα μοντέλα που καταστρώνουν φαίνεται να δείχνουν ότι υπάρχει συσχέτιση ανάμεσα στη δημοσιονομική λιτότητα και την επέκταση της ιδιωτικής κατανάλωσης. Τώρα κάτω από ποιες προϋποθέσεις, κάτω από ποιες παραδοχές, και κάτω από ποιους απτούς μηχανισμούς, ας το αφήσουμε καλύτερα εκτός συζήτησης, μια και η κουβέντα θα πήγαινε αλλού και δεν θα κατέληγε.

Φυσικά και χωρίς τις προαναφερθείσες θεωρητικές αναζητήσεις, τόσο ο Ρήγκαν και οι Μπους, πατήρ και υιός, όσο και οι Ομπάμα και Μέρκελ θα εφάρμοζαν την πολιτική που πρώτα απ’ όλα πίστευαν ότι έπρεπε να εφαρμόσουν, χωρίς τη βοήθεια κάποιου ηχηρού θεωρητικού υποβάθρου. Για καλή τους τύχη όμως, το θεωρητικό αυτό backup τούς δόθηκε θεόσταλτο από κάποιον με το όνομα Alberto Alesina, νυν καθηγητή στο Harvard και καθόλου τυχαία, πρώην οικονομολόγο στην Παγκόσμια Τράπεζα και ΔΝΤ, ο οποίος με τις εργασίες και τα μαθηματικά του μοντέλα παρείχε ένα παραπάνω άλλοθι στους κυβερνώντες, για ν’ αναγάγουν την τακτική τους σε Αξίωμα και φυσική Αρχή. Δεν είναι άλλωστε η πρώτη φορά που ο νεοφιλελευθερισμός επικαλείται αιώνιους νόμους για να δικαιολογήσει τις πολιτικές του επιλογές, και όχι μόνο στην οικονομία.

Σ’ ενα από τα τελευταία τους άρθρα, (2009), oι Alesina και συνεργάτες ισχυρίζονται ότι με βάση εμπειρικά δεδομένα 21 χωρών του ΟΟΣΑ που προέβησαν σε δημοσιονομικές προσαρμογές ανάμεσα στα έτη 1970 και 2007, οι πολιτικές που βασίστηκαν σε μειώσεις κρατικών δαπανών και όχι φόρων αποδείχτηκαν πιο πιθανές να ελαττώσουν το λόγο ελλείμματος προς ΑΕΠ και χρέους προς ΑΕΠ, παρά αυτές που βασίστηκαν σε αυξήσεις φόρων. Βούτυρο στο ψωμί, δηλαδή, των εραστών των πολιτικών λιτότητας και των ανέγγιχτων φόρων.

Φυσικά, τέτοια αποτελέσματα, και μάλιστα ενάντια στην πρόσφατη πραγματικότητα δεν ήταν δυνατόν να μείνουν αναπάντητα. Ανασκευές και εντοπισμός βασικών λαθών ήρθαν από πολλές μεριές. Για παράδειγμα αυτό που δεν είχε τονιστεί στην εργασία του Alesina ήταν ότι, όπου παρατηρήθηκε ανάπτυξη, παρά τις περικοπές στις δαπάνες, αυτό συνέβη διότι οι εν λόγω οικονομίες βρίσκονταν ήδη σε τροχιά ανάπτυξης. Ενώ, στην περίπτωση πολλαπλά τραυματισμένων οικονομιών, όσες προσπάθησαν να βγουν από την ύφεση με περικοπές, απλά δεν τα κατάφεραν. Κοντολογίς, οι χώρες δεν περικόπτουν τα ελλείμματά τους σε καιρούς ύφεσης, παρά σε καιρούς ανόδου της οικονομίας, διότι αλλιώς καταλήγουν να έχουν μικρότερη ανάπτυξη και μεγαλύτερο χρέος. Κοινός νους, θα πρόσθετε κανείς.

Και πάνω στους ...σφοδρούς διαξιφισμούς των οικονομολόγων για την αλήθεια ή όχι των ισχυρισμών του Alesina εμφανίστηκε και μια εργασία (Οκτ. 2010) από ερευνητές του ΔΝΤ, με την οποία λίγο πολύ μάς έλεγαν ότι οι πολιτικές λιτότητας βλάπτουν σοβαρά την υγεία. Συγκεκριμένα, αφού έτρεξαν με σχολαστικότητα το μοντέλο τους, προσέχοντας τα λάθη και τις λεπτομέρειες, κατέληξαν ότι δημοσιονομική συρρίκνωση κατά 1% του ΑΕΠ ελαττώνει κατά 0.75%, και όχι αυξάνει, την πραγματική ιδιωτική κατανάλωση στα επόμενα δυο χρόνια, ενώ το πραγματικό ΑΕΠ συρρικνώνεται κατά 0.62%. Πραγματικός κόλαφος το αποτέλεσμα, δηλαδή. «Μήπως το ΔΝΤ άρχισε να γίνεται κεϋνσιανό;», αναρωτήθηκαν πολλοί. Βέβαια, και μόνο με την ερώτηση αυτή, γίνεται φανερό ότι αυτό που κινεί την οικονομική σκέψη είναι η ιδεολογία πιο πολύ, παρά η αντικειμενικότητα των πραγμάτων και των σταθμών, γεγονός που κάνει αρκετούς πλέον να αναρωτιούνται αν όντως η Οικονομική είναι επιστήμη. Στις επιστήμες, οι θεωρίες και τα πειράματα γίνονται με τρόπο τέτοιο, ώστε μια αρχική υπόθεση να μπορεί να ελεγχθεί εν είναι σωστή ή λάθος, και όχι, ντε και καλά, για να επιβεβαιωθεί.

Αυτό που βλέπουμε λοιπόν, είναι ότι ούτε το ίδιο επιστημονικό δυναμικό του ΔΝΤ δεν στηρίζει τις συμβουλές που παρέχει με το αζημίωτο δεξιά κι αριστερά. Και αν αυτές οι συμβουλές δεν εδράζονται ούτε και σε αυτό, που ως τεχνοκράτες θα έπρεπε να τιμούν και να εμπιστεύονται, δηλαδή τη θεωρία και τα μαθηματικά, τότε πού στηρίζονται κι από πού αντλούν αυτοπεποίθηση;

«Ίσως ένας Φρόιντ, ή ένας Γιουνγκ να μπορούσε να εξηγήσει αυτό που συμβαίνει σήμερα στην Ευρωζώνη», γράφει ο Larry Elliott στον Guardian, (8/1/12). «Σίγουρα, όμως αψηφά κάθε λογική οικονομική ανάλυση».

«Η λιτότητα, ως ο δρόμος που επέλεξε η Ευρωζώνη για την ευημερία δεν είναι παρά τα οικονομικά του Μαρκήσιου ντε Σαντ», γράφει με οίστρο σ’ ένα πρόσφατο tweet ο αγαπητός μας Ρουμπινί.

Να, λοιπόν, που ένας καινούργιος κλάδος των οικονομικών αρχίζει να γεννιέται μπροστά στα μάτια μας...