(Read in English.)

Τρεις, των Kieron Gillen και Ryan Kelly, κεφάλαιο 2^ο, συνέχεια. [Για μια εισαγωγή στο Τρεις, δείτε εδώ.]

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ: ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΗ ΔΟΥΛΕΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ, ΚΑΙ ΣΤΟ ΚΥΝΗΓΙ ΜΕ ΣΚΥΛΙΑ

Στο προηγούμενο post, είδαμε την ιστορία από τον Πλούταρχο, για τον Λυκούργο και τα δύο σκυλιά να επαναχρησιμοποιείται στους Τρεις ως μία ιστορία που διδάσκει τους νέους Σπαρτιάτες ότι η επίπονη εκπαίδευση είναι απαραίτητη για να «γίνετε Σπαρτιάτες». Στα Λακωνικά Αποφθέγματα όμως, υπάρχει μία ανατροπή. Το κείμενο συνεχίζει:

Δεν είναι ασυνήθιστο να βρίσκουμε ελαφρώς τροποποιημένες εκδοχές ανεκδότων ιστοριών, όπως η συγκεκριμένη, σε διάφορους συγγραφείς. Η συμπερίληψη δύο διαφορετικών εκδοχών στο ίδιο κείμενο μας θυμίζει ότι ο Πλούταρχος απείχε από την αυθεντική ιστορία κατά αρκετούς αιώνες και είχε στη διάθεσή του αρκετές, αντιφατικές πηγές.

Πίσω στους Τρεις, στην επόμενη σελίδα βλέπουμε τον αφηγητή και το κοινό του πίσω από τους δύο άντρες που τους παρακολουθούν. Ένας από αυτούς τους δύο, ο οποίος αποδεικνύεται ότι είναι ο νεαρός βασιλιάς Κλεομένης Β΄, σημειώνει ότι «Αλλιώς την έλεγαν σ’ εμάς αυτή την ιστορία». Προχωρά, λοιπόν, στην περίληψη της δεύτερης εκδοχής της ιστορίας από τον Πλούταρχο:

ΤΡΕΙΣ κεφ.2, σελ.14 καρέ 1-2

Αυτή η αλληλουχία σελίδων (12-14) είναι ένα από τα αγαπημένα μου σημεία στους Τρεις, από την άποψη της σχέσης του κόμικ με τις πηγές. Ο Kieron καταφέρνει να συμπεριλάβει και τις δύο εκδοχές του Πλουτάρχου με τρόπο που να μην δείχνει απλά ότι αντιλαμβάνεται την πολυπλοκότητα των πηγών μας, αλλά χρησιμοποιεί την πολυπλοκότητα αυτή με τέτοιο τρόπο, ώστε να εξυπηρετείται η πλοκή της νέας ιστορίας.

Ο Πλούταρχος δεν αναφέρει ποια από τις δύο εκδοχές εμφανίστηκε πρώτη και πιθανώς να μην ήξερε ούτε και ο ίδιος. Ο Kieron κάνει απλά μία υπόθεση σε αυτό το σημείο. Ωστόσο, έχει δει την εξέλιξη της σπαρτιατικής ιστορίας και βρήκε μία πειστική εξήγηση γιατί η ιστορία μπορεί να άλλαξε σε αυτό το συγκεκριμένο χρονικό σημείο:

ΤΡΕΙΣ κεφ.2, σελ.14 καρέ 3-5

Τα σχόλια του Τερπάνδρου στο 1^ο κεφάλαιο έχουν ήδη ενημερώσει τον αναγνώστη ότι η Σπάρτη δεν είναι πια όσο ισχυρή ήταν κάποτε. Τα σχόλια εδώ («Όταν ήσουν μικρός η Σπάρτη ήταν πρώτη δύναμη στην Ελλάδα») ενισχύουν αυτή την εντύπωση και παρουσιάζουν τον Κλεομένη και τον φίλο του, Τυρταίο, ως ευφυή άτομα, τα οποία αναλογίζονται τη θέση της Σπάρτης στον κόσμο και πως αυτή αλλάζει. Αυτή είναι μία πραγματικά έξυπνη κίνηση και μία αποτελεσματική ενσωμάτωση των λεπτομερειών από τις αρχαίες πηγές σε μία φανταστική ιστορία.

Θα σας αφήσω με τις σκέψεις του ίδιο του Kieron σχετικά με το θέμα:

ΤΡΕΙΣ, υποσημείωση

Στο επόμενο: τι είναι ο «μέλανας ζωμός» (καρέ 1);

Βιβλιογραφία:

Ephraim David, ‘Myth and historiography: Lykourgos’, στο Greeks between East and West. Essays in Greek Literature and History in memory of David Asheri (επιμ. Herman & Shatzman) 2007, σσ.115-135.

• Ο συγγραφέας αναφέρεται στην ιστορία για τα δύο σκυλιά μια φορά και σύντομα. Το άρθρο όμως είναι μία καλή εισαγωγή στο πόσο δύσκολο είναι να αποσπαστεί η ιστορικότητα μίας πληροφορίας από την μυθοπλαστική προπαγάνδα γύρω από τον Λυκούργο.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Ενδέχεται να αναφέρω ή να παραθέσω σχόλια αυτού του post είτε σε επόμενα blog posts είτε σε επιστημονική δημοσίευση. Περισσότερες πληροφορίες (στα αγγλικά) σχετικά με την έρευνα κοινού εδώ, συμπεριλαμβανομένων της Πολιτικής Απορρήτου και τρόπων απόκτησης του βιβλίου (και στην ελληνική μετάφραση).

Αποσπάσματα από το Τρεις © 2019 Kieron Gillen & Ryan Kelly. Χρησιμοποιήθηκαν με την άδεια των δημιουργών.

Μετάφραση-Επιμέλεια/Επιμέλεια κειμένου: Τζίνα Ρέκκα.

The post Τα σκυλιά του Λυκούργου – Μέρος 2ο appeared first on Fictions of Antiquity.

(Διαβάστε στα ελληνικά.)

CONTENT: REFERENCES TO ANCIENT SLAVERY & TO HUNTING WITH DOGS (IN ANCIENT GREECE)

Three, by Kieron Gillen & Ryan Kelly; chapter/issue 2, cont. [For an introduction to Three, see this post; for an overview of chatper 2 see the Departmental blog.]

In the last post we saw Plutarch’s Lycurgus-and-the-two-dogs anecdote being re-used in Three as a story teaching young Spartiate boys that rigorous training is required in order to ‘become Spartan’. In Sayings of the Spartans, though, there is a twist. The text continues:

• Text and translation by Frank Cole Babbitt, Loeb Classical Library vol.245, 1931.

It is not uncommon to find slightly varying versions of an anecdote like this in different authors. The inclusion of two variants in this one text is a reminder that Plutarch was already removed from the original events/stories by several centuries, working with multiple inconsistent sources.

Back in Three, after the page-turn we view the storyteller and his audience from behind two men who are watching them. One of them, who turns out to be the young king Kleomenes II, notes that ‘That story was different when [he] was young.’ He goes on to summarise Plutarch’s second version of the anecdote.

THREE ch.2, p.14 panels 1-2

This sequence (pp.12-14) is one of my favourite moments in Three from the point of view of its relationship with the sources, because Kieron finds a way to fit in both of Plutarch’s variants, and in a way that doesn’t just show off his awareness of the complexity of our sources, but makes that complexity serve the plot of the new story.

Plutarch doesn’t say which of the two versions came first; he may not have known! So Kieron is speculating here. But Kieron has looked at the development of Spartan history and come up with a very plausible reason why the story might change at this particular point in time:

THREE ch.2, p.14 panels 3-5

Terpander’s remarks in chapter/issue 1 have already informed the reader that Sparta is no longer as powerful as it once was. These remarks reinforce that impression, and also characterise Kleomenes and his friend Tyrtaios as intelligent individuals who are thinking about Sparta’s position in the world and how it is changing. This is really intelligent and efficient incorporation of details from the genuine ancient sources into the fictional story.

I’ll leave you with Kieron’s own thoughts on the matter:

THREE, historical footnote

Next: what is this ‘black broth’ (panel 1)???

Bibliography:

Ephraim David, ‘Myth and historiography: Lykourgos’, in Greeks between East and West. Essays in Greek Literature and History in memory of David Asheri (edited by Herman & Shatzman) 2007, pp.115-135.

• The author only refers to the ‘two dogs’ story once, very briefly, but the article is a good introduction to the impossibility of disentangling historical fact from mythologising propaganda in relation to Lycurgus/Lykourgos.

NOTE: I may refer to/quote comments on this post either in later blog-posts or in a research publication. More information about my audience-research, including a Privacy Notice and ways of getting hold of the book.

Extracts from Three © 2013 Kieron Gillen & Ryan Kelly. Used with permission.

The post Lycurgus’ dogs, part 2 appeared first on Fictions of Antiquity.

(Read in English.)

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ: ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΗ ΔΟΥΛΕΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ, ΕΙΚΟΝΕΣ ΚΥΝΗΓΙΟΥ ΜΕ ΣΚΥΛΙΑ

Σε αυτό το post, προχωρώ στο 2^ο κεφάλαιο των Τριών (από τους Kieron Gillen και Ryan Kelly), συνεχίζοντας τη σύγκριση μεταξύ του κόμικ και των αρχαίων πηγών, στις οποίες και στηρίζεται. Υπάρχει μία εισαγωγή στους Τρεις στο blog μου εδώ και μία επισκόπηση του κεφαλαίου στο blog του Τμήματος εδώ.

Στη σελ. 12 αυτού του κεφαλαίου, βλέπουμε για πρώτη φορά την Σπάρτη. Μία ολοσέλιδη εικόνα παρουσιάζει το σκηνικό, μαζί με λίγες μόνο λέξεις στην κορυφή της σελίδας:

ΤΡΕΙΣ κεφ.2, σελ. 12 κορυφή

Οι λεζάντες συνήθως περιέχουν τα λόγια ενός παντογνώστη αφηγητή, εδώ, όμως, τα λόγια μέσα σε εισαγωγικά είναι τα λεγόμενα ενός χαρακτήρα της ιστορίας (βλ. τις ιστορίες του Τερπάνδρου για τις Πλαταιές και τη Στενύκλαρο). H κόκκινη ρίγα στα αριστερά της λεζάντας εξυπηρετεί στο να μας επιτείνει την προσοχή, καθώς δεν πρόκειται για μια συνηθισμένη λεζάντα. Μετά τον πρόλογο, ο παντογνώστης αφηγητής μιλάει μόνο όταν πρόκειται να παρουσιάσει έναν χαρακτήρα ή έναν τόπο˙ μιλάει μόνο σε έντονα, μεγάλα, κεφαλαία γράμματα, όπως είναι εδώ γραμμένη η λέξη «ΣΠΑΡΤΗ».

Στην κορυφή της επόμενης σελίδας, βλέπουμε το άτομο που μιλάει:

ΤΡΕΙΣ κεφ.2, σελ.13 καρέ 1

Ένας σχετικά ηλικιωμένος άνδρας (με γκρίζα μαλλιά και μακρύ χιτώνα) απευθύνεται σε μία ομάδα αγοριών που κάθονται στο έδαφος, ενώ δύο σκοτεινές φιγούρες στέκονται όρθιες στο βάθος. Τα επόμενα πέντε καρέ ξεχωρίζουν από τα υπόλοιπα λόγω μίας αλλαγής στο οπτικό στυλ (μειωμένη χρωματική παλέτα, καρέ σε ακριβώς όμοιο μέγεθος, πλαίσιο που ενώνεται τα καρέ και τα ξεχωρίζει από το υπόβαθρο), κάτι που απηχεί τις αφηγήσεις του Τερπάνδρου από πριν. Είναι ξεκάθαρο ότι εδώ έχουμε ένα χαρακτήρα, ο οποίος αφηγείται σε ένα κοινό την ιστορία του «νομοθέτη Λυκούργου» και δύο σκυλιών:

ΤΡΕΙΣ κεφ.2, σελ.13 καρέ 2-7

Αυτή η ιστορία εμφανίζεται δύο φορές στη συλλογή Λακωνικά Αποφθέγματα του Πλουτάρχου (1^ος – 2^ος αι. μ.Χ.), (για περισσότερες πληροφορίες δείτε το post Σπαρτιάτες εν βρασμώ ψυχής).

Από αυτό το απόσπασμα μπορείτε να δείτε πόσο κοντά στην αρχαία πηγή βρίσκονται οι Τρεις. Αυτό όμως δεν είναι το τέλος της ιστορίας, ούτε στους Τρεις ούτε στα Λακωνικά Αποφθέγματα. Υπάρχει μία ανατροπή! Θα μάθετε περισσότερα σχετικά στο επόμενο post!

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Ενδέχεται να αναφέρω ή να παραθέσω σχόλια αυτού του post είτε σε επόμενα blog posts είτε σε επιστημονική δημοσίευση. Περισσότερες πληροφορίες (στα αγγλικά) σχετικά με την έρευνα κοινού εδώ, συμπεριλαμβανομένων της Πολιτικής Απορρήτου και τρόπων απόκτησης του βιβλίου (και στην ελληνική μετάφραση).

The post Τα σκυλιά του Λυκούργου – Μέρος 1ο appeared first on Fictions of Antiquity.

(Διαβάστε στα ελληνικά.)

CONTENT: REFERENCE TO ANCIENT SLAVERY, IMAGES OF HUNTING WITH DOGS (IN ANCIENT GREECE)

In this post, I move on to chapter/issue 2 of Three, by Kieron Gillen & Ryan Kelly, still focusing on comparisons between the comic and the ancient source-material it builds on. There’s an introduction to Three in this post on my blog, and an overview of the chapter on the Departmental blog.

On p.12 of this issue we see Sparta itself for the first time; a splash-page (i.e. a single image) sets the scene, with only these words on it, at the top:

THREE ch.2, p.12 top

Caption-boxes usually contain the words of an omniscient narrator, but the quotation-marks inside these boxes indicate that the words are spoken by a character; compare Terpander’s stories of Plataea and Stenyklaros. The red stripe at the edge of the caption-box further serves to draw attention to the fact that this isn’t the ‘usual’ caption-box. After the ‘prologue’, in fact, the omniscient narrator only ever speaks to identify a character or a place – and only speaks in big block capitals as in ‘Sparta’ here.

At the top of the next page, we see the person speaking:

THREE ch.2, p.13 panel 1

An oldish man (grey hair, long tunic) is talking to a group of boys sitting on the ground, with two silhouetted figures visible in the background. The next five panels are marked out from their surroundings by a shift in visual style (reduced colour palette, panels of exactly even size, unifying frame/gutter) which echoes Terpander’s earlier narratives: it is clear that what we have here is one character telling a story to an audience about ‘Lycurgus the lawgiver’ – and two dogs:

THREE ch.2, p.13 panels 2-7

This story appears twice the corpus of the first/second-century C.E. writer Plutarch, including in the Sayings of the Spartans collection (see the post on anger for more info).

• Text and translation by Frank Cole Babbitt, Loeb Classical Library vol.245, 1931.

You can see from this how closely Three follows the ancient source. But this is not the end of the story, either in Three or in Sayings of the Spartans; there’s a twist. Find out what it is in the next post!

NOTE: I may refer to/quote comments on this post either in later blog-posts or in a research publication. More information about my audience-research, including a Privacy Notice and ways of getting hold of the book.

Extracts from Three © 2013 Kieron Gillen & Ryan Kelly. Used with permission.

The post Lycurgus’ dogs, part 1 appeared first on Fictions of Antiquity.

(Διαβάστε στα Ελληνικά.) (Updated 25/09/20.)

CONTENT: ANCIENT SLAVERY

Three, by Kieron Gillen & Ryan Kelly; chapter/issue 1, cont. [For an introduction to Three, see this post.]

In this final post on ch./issue 1 (at least for the moment), I turn to the earliest panel of all those we’ve looked at so far. This is the closing statement in the basic introduction of the Helots, summing up the nature of Sparta/Lakonia:

The same point is also used as an epigram to the entire series. It appeared on the back cover of all five individual issues of the original publication in English, and appears as a frontispiece to the collection in both languages.

THREE issue 1, covers

As is acknowledged in the epigram version, this description of Sparta is attributed to an Athenian named Kritias, who was an aristocrat, an anti-democrat, and a big fan of Sparta. He lived in the late fifth century B.C.E.; he was an associate of Socrates, a cousin of Plato, and he wrote poetry, drama and philosophy himself – none of which has survived. We know a fair amount about his role in history (which I won’t go into in any more detail here), but we only know his writings through ‘fragments’, i.e. references, quotations or paraphrases in later authors.

This particular description probably comes from his book, Politeia Lakedaimoniōn (Constitution of the Spartans). It is quoted (or paraphrased) in a speech by the fourth-century C.E. orator, Libanius. This is difficult to find. The passage is also known as ‘Kritias fragment 37 DK’, i.e. it is numbered 37 in the collection of fragments from early philosophical works, made by a scholar named Hermann Diels and revised by another scholar named Walther Kranz (6th edition, 1952; the link above is to a scan of the 9th edition, volume 2).

The passage is from Libanius 25.63; the speech is entitled ‘On Slavery’, so a reference to the Spartans’ relationship with the Helots is topical:

Kritias’ clever comment provides a neat reminder that the achievements of Spartan society depended on the exploitation of an unfree class by the free – which is in fact true of all ancient Greek society, though the details of the relationship between free and unfree varied from city to city.

I’ll close this post with Kieron’s note on the panel:

THREE, historical footnote

NOTE: I may refer to/quote comments on this post either in later blog-posts or in a research publication. More information about my audience-research, including a Privacy Notice and ways of getting hold of the book.

Extracts from Three © 2013 Kieron Gillen & Ryan Kelly. Used with permission.

The post Most enslaved and most free appeared first on Fictions of Antiquity.

(Read in English.) (Ενημερώθηκε 25/09/20.)

Τρεις, των Kieron Gillen και Ryan Kelly, κεφάλαιο 1^ο, συνέχεια. [Για μια εισαγωγή στο Τρεις, δείτε εδώ.]

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ: Η ΔΟΥΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΤΟΗΤΑ

Σε αυτό το τελευταίο (τουλάχιστον για την ώρα) post για το 1^ο κεφάλαιο, επιστρέφω στο πρώτο από τα καρέ που έχουμε δει ως τώρα. Πρόκειται για την κατακλείδα της βασικής εισαγωγής για τους είλωτες και συνοψίζει τη φύση της Σπάρτης.

ΤΡΕΙΣ, κεφ.1, σελ.2 καρέ 4

Η ίδια φράση χρησιμοποιείται επίσης σαν επίγραμμα στο σύνολο της σειράς. Εμφανίζεται στο οπισθόφυλλο των πέντε ξεχωριστών τευχών της αρχικής έκδοσης στα αγγλικά και στο εσώφυλλο της συλλογικής έκδοσης και στις δύο γλώσσες.

ΤΡΕΙΣ, εσώφυλλο

Όπως γίνεται σαφές στην εκδοχή του ρητού ως επίγραμμα, αυτή η περιγραφή της Σπάρτης αποδίδεται σε έναν Αθηναίο, τον Κριτία, ο οποίος ήταν αριστοκράτης, αντιδημοκρατικός και μεγάλος υποστηρικτής της Σπάρτης. Έζησε στα τέλη του 5^ου αι. π.Χ., ήταν μέλος του κύκλου του Σωκράτη και ξάδερφος του Πλάτωνα. Ο ίδιος έγραψε ποιήματα, δράματα και φιλοσοφικά έργα, κανένα εκ των οποίων δεν σώζεται. Γνωρίζουμε αρκετά για τον ρόλο του στην ιστορία (τον οποίο δε θα εξετάσουμε λεπτομερώς εδώ), όσα όμως γνωρίζουμε για τα έργα του προέρχονται από αποσπάσματα, για παράδειγμα αναφορές, παραθέσεις και παραφράσεις σε έργα υστερότερων συγγραφέων.

THREE τεύχος 1, οπισθόφυλλο (αριστερά) – εξώφυλλο (δεξιά)

Η συγκεκριμένη φράση πιθανώς βρισκόταν στο έργο του, Λακεδαιμονίων Πολιτεία. Η φράση παρατίθεται αυτούσια ή παραφρασμένη (άγνωστο τι από τα δύο) στον λόγο ενός ρήτορα του 4^ου αι. μ.Χ., του Λιβάνιου. Το χωρίο είναι επίσης γνωστό ως «Κριτίας, Απόσπασμα 37 DK», δηλαδή είναι το 37^ο στη συλλογή αποσπασμάτων από πρώιμα φιλοσοφικά έργα του Hermann Diels, αναθεωρημένη από έναν άλλο ερευνητή, τον Walter Kranz (6^η έκδοση, 1952· o παραπάνω σύνδεσμος οδηγεί σε μια εικόνα από την 9η έκδοση, τόμος 2).

Το χωρίο παρακάτω είναι από τον Λιβάνιο στο λόγο Περί Δουλείας (25.63), οπότε η αναφορά στη σχέση των Σπαρτιατών με τους είλωτες είναι επί του θέματος:

Το εύστοχο σχόλιο του Κριτία είναι μία εύστοχη υπενθύμιση ότι τα κατορθώματα της σπαρτιατικής κοινωνίας βασίζονταν στην εκμετάλλευση της τάξης των δούλων από τους ελεύθερους, κάτι το οποίο συνέβαινε σε όλες τις αρχαίες ελληνικές κοινωνίες. Ωστόσο, οι σχέσεις μεταξύ ελεύθερων και δούλων διέφεραν από πόλη σε πόλη σε επιμέρους λεπτομέρειες.

Θα κλείσω αυτό το post με τη σημείωση του Kieron στο καρέ:

ΤΡΕΙΣ, υποσημείωση

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Ενδέχεται να αναφέρω ή να παραθέσω σχόλια αυτού του post είτε σε επόμενα blog posts είτε σε επιστημονική δημοσίευση. Περισσότερες πληροφορίες (στα αγγλικά) σχετικά με την έρευνα κοινού εδώ, συμπεριλαμβανομένων της Πολιτικής Απορρήτου και τρόπων απόκτησης του βιβλίου (και στην ελληνική μετάφραση).

Αποσπάσματα από το Τρεις © 2019 Kieron Gillen & Ryan Kelly. Χρησιμοποιήθηκαν με την άδεια των δημιουργών.

Μετάφραση-Επιμέλεια: Τζίνα Ρέκκα.

The post Οι πιο υπόδουλοι και οι πιο ελεύθεροι appeared first on Fictions of Antiquity.

(Read in English.)

Τρεις, των Kieron Gillen και Ryan Kelly, κεφάλαιο 1^ο, συνέχεια. [Για μια εισαγωγή στο Τρεις, δείτε εδώ.]

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ: Η ΔΟΥΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΤΟΗΤΑ, ΦΟΝΟΣ ΤΩΝ ΥΠΟΔΟΥΛΩΝ, ΟΙ ΕΙΚΟΝΕΣ ΕΜΠΕΡΙΕΧΟΥΝ ΒΙΑ

Αυτή η σελίδα βρίσκεται ανάμεσα στα καρέ που συζητήσαμε στο post «Η Κρυπτεία – Μέρος 2^ο» (σελ. 2) και εκείνων από το post «Η Κρυπτεία – Μέρος 1^ο» (σελ. 3). Ο όρος «τελετή μύησης» στηρίζεται στην πιθανή ερμηνεία της κρυπτείας ως τελετουργικής πράξης. Τα καρέ αυτής της σελίδας ήδη μοιάζουν να αιωρούνται ελεύθερα από την τυπική διάταξη σε ορθή γωνία, σε αναμονή μίας ακόμη μεγαλύτερης αναταραχής στην επόμενη σελίδα. Η εκφραστικότητα της διάταξης των σελίδων από τον Ryan Kelly, συμπεριλαμβανομένης της έξυπνης χρήσης των κενών μεταξύ των καρέ, συνεχίζεται σε όλο το βιβλίο.

ΤΡΕΙΣ, κεφ. 1, σελ. 3

Δύο στοιχεία σε αυτές τις εικόνες συνδέονται απευθείας με μία πηγή: τον Λυκούργο του Πλουτάρχου. Θα ξεκινήσω με το δεύτερο στοιχείο, το οποίο προέρχεται από το ίδιο τμήμα όπου ο συγγραφέας αναφέρει την κρυπτεία:

Μία φορά τον χρόνο, οι αφέντες κηρύττουν πόλεμο στους είλωτες.

Κι αν βάψουν τα χέρια τους με αίμα, δεν μιαίνονται.

* Οι έφοροι ήταν αξιωματούχοι που εκλέγονταν κάθε χρόνο.

Παρόλο που ο Πλούταρχος φαίνεται να συνδέει την κήρυξη του πολέμου κατά των ειλώτων με τις φονικές πράξεις που σχετίζονται με την κρυπτεία, στις οποίες αναφέρθηκε νωρίτερα, το τμήμα αυτό ως σύνολο περιλαμβάνει μία ευρύτερη ποικιλία πληροφοριών, συμπεριλαμβανομένης της ιστορίας σχετικά με τον εξαναγκασμό των ειλώτων να πιούν μέχρι να μεθύσουν. Επομένως, η κήρυξη του πολέμου θα μπορούσε να αντανακλά μία πιο γενικευμένη επιθυμία να σκοτώσουν τους είλωτες.

Πιο πάνω στη σελίδα, διαβάζουμε τα εξής:

…σε μία ζωή που απαγορεύει κάθε εργασία.

Πλην μίας.

Αυτό αναφέρεται σε ένα προηγούμενο απόσπασμα από τον Λυκούργο:

• Κείμενο και μετάφραση όπως παραπάνω.

Η ιδέα ότι ορισμένες δραστηριότητες απαγορευόταν ρητά στους Σπαρτιάτες παραφράζεται μερικές φορές με όρους του τύπου: «ήταν οι μόνοι επαγγελματίες στρατιώτες στην κλασσική Ελλάδα». Ωστόσο, ο όρος «επαγγελματίας» για εκείνη την περίοδο είναι αναχρονιστικός. Είναι χαρακτηριστικό της αριστοκρατίας, σε όλη τη διάρκεια της ανθρώπινης ιστορίας, η υποτίμηση όσων δουλεύουν χειρωνακτικά και όσων αποκτούν χρήματα μέσω της τέχνης τους ή του εμπορίου. Οι αριστοκράτες έχουν ήδη πλούτο από τις γαιοκτησίες τους, όπως είχαν και οι Σπαρτιάτες. Η συμμετοχή στον πόλεμο ήταν υποχρέωση κάθε ελεύθερου, εύπορου πολίτη σε όλες τις πόλεις της αρχαίας Ελλάδας. Οι Σπαρτιάτες από ό,τι φαίνεται έλαβαν κάποια ασυνήθιστα μέτρα για την εξασφάλιση μίας άνετης ζωής (χωρίς χειρωνακτική εργασία), αλλά αυτά αποδείχθηκαν αναποτελεσματικά, εν μέρει εξαιτίας της απληστίας τους για την απόκτηση γης ως περιουσίας. Θα επανέλθουμε στο ζήτημα αυτό στο κεφάλαιο 3.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Ενδέχεται να αναφέρω ή να παραθέσω σχόλια αυτού του post είτε σε επόμενα blog posts είτε σε επιστημονική δημοσίευση. Περισσότερες πληροφορίες (στα αγγλικά) σχετικά με την έρευνα κοινού εδώ, συμπεριλαμβανομένων της Πολιτικής Απορρήτου και τρόπων απόκτησης του βιβλίου (και στην ελληνική μετάφραση).

Αποσπάσματα από το Τρεις © 2019 Kieron Gillen & Ryan Kelly. Χρησιμοποιήθηκαν με την άδεια των δημιουργών.

Επιμέλεια κειμένου: Τζίνα Ρέκκα.

The post Χειρωνακτική εργασία και πόλεμος εναντίον των ειλώτων appeared first on Fictions of Antiquity.

(Διαβάστε στα Ελληνικά.)

CONTENT: ANCIENT SLAVERY, MURDER OF THE ENSLAVED, IMAGES IMPLYING VIOLENCE

Three, by Kieron Gillen & Ryan Kelly; chapter/issue 1, cont. [For an introduction to Three, see this post.]

This page comes between the panel shown in the post, The Krypteia, part 2, and those shown in The Krypteia, part 1. The term ‘rite of passage’ picks up on the interpretation of the krypteia as a potentially ritual practice. The panels on this page are already beginning to float free from the right-angle grid, anticipating the more extreme disruption on the following page. Ryan Kelly’s expressive manipulation of page-layouts, including clever use of borders/gutters, continues throughout the book.

THREE ch.1, p.3

Two points made in the captions here can be tied directly to one source: Plutarch’s Lycurgus. I’ll start with the second point, which comes from the same section that deals with the krypteia:

Once a year, the masters declare war on the Helots.

If they bloody their hands, they are not polluted.

• Text and translation by Bernadotte Perrin, Loeb Classical Library vol. 46, 1914.

* The ‘ephors’ were annually elected magistrates.

Although Plutarch may be connecting the ‘declaration of war’ with the murderous actions of the krypteia, mentioned a couple of sentences earlier, the section as a whole includes a wide variety of information – including the story about forcing the Helots to get drunk. So the declaration of war could reflect a more general willingness to kill Helots.

Further up the page, we read:

… to a life where all vocations are barred.

Bar one.

This goes back to an earlier section of the Lycurgus:

• Text and translation as above.

The idea that Spartans were explicitly barred from certain activities is sometimes paraphrased in terms such as: ‘they were the only professional soldiers in Classical Greece’ – but ‘professional’ is an anachronistic concept for this period. Looking down on both manual labour and making money through business/trade is a characteristic of aristocracies throughout history; they already have wealth in terms of land, as the Spartiates did. Going to war was the civic duty of leisured gentlemen in all Greek cities; the Spartans apparently took some unusual steps to ensure their leisure, but these steps were ultimately ineffective, partly due to greed for (land-based) wealth. This will come up again in ch./issue 3.

NOTE: I may refer to/quote comments on this post either in later blog-posts or in a research publication. More information about my audience-research, including a Privacy Notice and ways of getting hold of the book.

Extracts from Three © Kieron Gillen & Ryan Kelly. Used with permission.

The post Manual labour and war on Helots appeared first on Fictions of Antiquity.

(Read in English.) (Ενημερώθηκε 24/08/20.)

Τρεις, των Kieron Gillen και Ryan Kelly, κεφάλαιο 1^ο, συνέχεια. [Για μια εισαγωγή στο Τρεις, δείτε εδώ.]

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ: Η ΔΟΥΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ, ΦΟΝΟΣ ΤΩΝ ΥΠΟΔΟΥΛΩΝ, ΒΙΑ

Στο προηγούμενο post εισήγαγα τον σπαρτιατικό θεσμό που αποκαλείται κρυπτεία και έδειξα πως ο τρόπος με τον οποίο απεικονίζεται στον πρόλογο των Τριών ταιριάζει απόλυτα με την περιγραφή που δίνεται στον Πλούταρχο (Λυκούργος 28). Στοιχεία σχετικά με τον τρόπο παρουσίασης των νέων που συμμετείχαν στο θεσμό της κρυπτείας βασίζονται σε ερμηνείες μίας άλλης αρχαίας πηγής, συγκεκριμένα των Νόμων του Πλάτωνα (633b-c):

*Η λέξη ‘ἡμῖν’ (α’ πληθυντικό) χρησιμοποιείται γιατί ο ομιλητής, σε αυτό το σημείο του διαλόγου, είναι ένας Σπαρτιάτης, αλλά να έχετε υπόψη ότι ο διάλογος είναι γραμμένος από τον Πλάτωνα, έναν Αθηναίο.

Σε αντίθεση με τον Πλούταρχο, ο Πλάτωνας εδώ δεν λέει τίποτα σχετικά με τον φόνο των ειλώτων στο πλαίσιο της κρυπτείας, αλλά αυτό μπορεί να οφείλεται απλά στο ότι δίνει έμφαση στην «καρτερία απέναντι στον πόνο» από τους Σπαρτιάτες. Οι άλλες αναφορές του, «οι μάχες σώμα με σώμα μεταξύ μας καθώς και οι διάφορες αρπαγές», απέχουν πολύ από το να είναι πλήρεις περιγραφές των πρακτικών που συζητάμε.

ΤΡΕΙΣ κεφ.1, σελ. 2 καρέ 5

Αυτό το χωρίο έχει ερμηνευθεί από κάποιους ιστορικούς ως ένδειξη πως η κρυπτεία ήταν ένα είδος τελετής μετάβασης των νέων Σπαρτιατών (ή εκείνων με τις καλύτερες επιδόσεις) που γινόταν σε μία συγκεκριμένη ηλικία. Στους Τρεις, η επινοημένη λεπτομέρεια του βαμμένου προσώπου υπαινίσσεται μια πιθανή τελετουργική διάσταση της κρυπτείας. Το γεγονός ότι οι νέοι εμφανίζονται γυμνοί στο κόμικ αντλείται από τη φράση «βγαίνουν το χειμώνα ξυπόλυτοι» και υπονοεί την αντοχή στον πόνο («να υπομένουμε με καρτερία τον πόνο»). Ο Kieron έχει επίσης πει ότι αυτή η εξάσκηση και η τελετουργική διάσταση της κρυπτείας τον οδήγησε στη σύνδεση με την άθληση· είναι ευρέως γνωστό ότι οι Έλληνες συμμετείχαν γυμνοί στα αθλήματα.

Εδώ είναι η συζήτηση για την κρυπτεία μεταξύ του Kieron και του ιστορικού συμβούλου, Stephen Hodkinson, στο ΤΡΕΙΣ: ΜΙΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ – αντίγραφο της οποίας βρίσκεται στο πίσω μέρος του βιβλίου:

ΤΡΕΙΣ: ΜΙΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ, απόσπασμα

Οι πιο πρόσφατες δημοσιεύσεις για την κρυπτεία (τις οποίες εγώ γνωρίζω) είναι στα ιταλικά, τα γαλλικά και τα γερμανικά. Παρακάτω μπορείτε να βρείτε μερικούς συνδέσμους για κάποια άρθρα ελεύθερης πρόσβασης.

Στο επόμενο post θα εξετάσουμε μερικές ακόμη λεπτομέρειες σχετικά με το πως η κρυπτεία παρουσιάζεται στον πρόλογο.

Βιβλιογραφία:

Massimo Nafissi, ‘Kryptaiai spartane’ [στα ιταλικά], στο Los espacios de la esclavitud y la dependencia desde la antigüedad (επιμ. Beltrán, Sastre & Valdés) 2015, σσ. 201-229 [η περίληψη στα αγγλικά εδώ].

• Ο συγγραφέας υποστηρίζει ότι ο Πλάτωνας περιγράφει μία πρωιμότερη εκδοχή της κρυπτείας, ενώ η πιο φονική εκδοχή του Πλουτάρχου αντανακλά μία υστερότερη εξέλιξη.

Jean-Christophe Couvenhes, ‘Les kryptoi spartiates’ [στα γαλλικά], στο Sparte hellénistique: IVe–IIIe siècles avant notre ère (επιμ. Christien & Legras) 2014, σσ. 45–76 [η περίληψη στα αγγλικά εδώ].

• Ο συγγραφέας επιχειρηματολογεί υπέρ μίας λιγότερο τελετουργικής, περισσότερο στρατιωτικής ερμηνείας της κρυπτείας.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Ενδέχεται να αναφέρω ή να παραθέσω σχόλια αυτού του post είτε σε επόμενα blog posts είτε σε επιστημονική δημοσίευση. Περισσότερες πληροφορίες (στα αγγλικά) σχετικά με την έρευνα κοινού εδώ, συμπεριλαμβανομένων της Πολιτικής Απορρήτου και τρόπων απόκτησης του βιβλίου (και στην ελληνική μετάφραση).

Αποσπάσματα από το Τρεις © 2019 Kieron Gillen & Ryan Kelly. Χρησιμοποιήθηκαν με την άδεια των δημιουργών.

Μετάφραση-Επιμέλεια: Τζίνα Ρέκκα.

The post Η Κρυπτεία – Μέρος 2ο appeared first on Fictions of Antiquity.

(Διαβάστε στα Ελληνικά.) (Revised 24/08/20.)

Three, by Kieron Gillen & Ryan Kelly; chapter/issue 1, cont. [For an introduction to Three, see this post.]

CONTENT: HISTORICAL SLAVERY, MURDER OF THE ENSLAVED, VIOLENCE

In the last post I introduced the Spartan institution called the krypteia/krupteia/crypteia, and showed how the way it is depicted in Three’s prologue matches precisely the description given in Plutarch’s Life of Lycurgus. But some aspects of the depiction are interpretations of the other ancient source on this institution, Plato’s Laws (633b-c):

• Text and translation by G. Bury, Loeb Classical Library vol. 187, 1926.

* The word ‘us’ is used because the speaker at this point in the dialogue is a Spartan, but remember that the dialogue is written by Plato – an Athenian.

Unlike Plutarch, Plato says nothing about the krypteia murdering Helots here, but that may simply be because his emphasis is on ‘hardy endurance of pain’ by the Spartans; his other references, to ‘manual contests’ and ‘robberies carried out … at the risk of a sound drubbing’, are also far from being complete descriptions of the practices in question.

THREE ch.1, p.2 panel 5

This passage has been interpreted by some historians as indicating that the krypteia was a kind of rite of passage that Spartiate youths (or the highest-achieving ones) went through at a particular age. In Three, the invented detail of the face paint hints at the activity’s possible ritual aspect. The fact that the youths are naked picks up on the phrase ‘go bare-foot in winter’ and suggests the ‘training in hardihood’. Kieron has also said that this training and ritual aspect of the krypteia led him to connect it with sport, and it is generally well-known that the Greeks participated in sport naked.

Here’s how Kieron and the historical consultant, Stephen Hodkinson, discussed the krypteia in THREE: A CONVERSATION – which was printed in four sections at the back of issues 2-5 and then as a whole at the back of the collection:

THREE: A CONVERSATION, extract

The most recent scholarship on the krypteia (that I know of!) is in Italian, French or German. I give links to a couple of open-access articles below.

The next couple of posts will look at a few more specific details of the way the krypteia is represented in the prologue.

Bibliography:

Massimo Nafissi, ‘Kryptaiai spartane’ [in Italian], in Los espacios de la esclavitud y la dependencia desde la antigüedad (edited by Beltrán, Sastre & Valdés) 2015, pp.201-229. [Summary in English]

• the author argues that Plato describes an earlier version of the krypteia, while Plutarch’s more murderous version reflects a later development.

Jean-Christophe Couvenhes, ‘Les kryptoi spartiates’ [in French], in Sparte hellénistique: IVe–IIIe siècles avant notre ère (edited by Christien & Legras) 2014, pp.45–76. [Summary in English]

• the author argues for a less ritualised, more militarised interpretation of the krypteia.

Note: I may refer to/quote comments on this post either in later blog-posts or in a research publication. More information about my audience-research, including a Privacy Notice and ways of getting hold of the book.

Three © Kieron Gillen & Ryan Kelly 2013. Used with permission.

The post The Krypteia, part 2 appeared first on Fictions of Antiquity.