"In alle dingen"

Hoe onderscheidend omgaan met je gevoelens? - Onderscheiding voor beginners (2/3)

2026-10-11T08:00:00.000+02:00

Joe Tetlow sj is een van de grootste specialisten van de Geestelijke Oefeningen van Ignatius van Loyola. In deze mini-serie geeft hij enkele basisprincipes voor de Onderscheiding van de geesten.

Hoe omgaan met gevoelens

Sommige richtlijnen kan je eigenlijk ook zelf bedenken. Als je, bijvoorbeeld, een goede beslissing hebt genomen om God te dienen en na een tijdje dient er zich troosteloosheid aan, dan is het geen goed idee om je beslissing in vraag te gaan stellen. Het zal hier maar hoogst uitzonderlijk gaan over een beweging die komt van een goede geest. Als je je down voelt, doe je er goed aan om een beetje meer te bidden en om je meer in te zetten voor anderen.

Indien je, plotsklaps en zonder enige voorafgaande bijzondere bezigheid, getroost wordt door liefde voor God vóór alles, dan mag je er zeker van zijn dat dit het werk is van de goede geest (zeker als je gemoed vol schiet).

Maar als je aan het bidden bent of je bent met iets bezig en de troost of troosteloosheid komt geleidelijk aan, wel dan dien je die bewegingen aan een onderzoek te onderwerpen. Ze kunnen van beide geesten komen, zoals we reeds zagen.

Er valt nog veel meer te zeggen over ignatiaanse onderscheiding. Het wordt er niet eenvoudiger op. Maar het is meer dan een puur menselijke vaardigheid. “Wij hebben echter niet de geest van de wereld ontvangen, maar de Geest die van God komt. Hij doet ons inzien al wat God ons in zijn genade gegeven heeft. (1 Kor 2, 12) Leerlingen die er werk willen van maken koesteren deze gave en proberen ze zo goed als mogelijk ten dienste te stellen.

Joe Tetlow sj

Over een bruiloft zonder gasten - Homilie van Nikolaas Sintobin sj voor deze zondag

2026-10-10T08:00:00.000+02:00

Hieronder vind je mijn homilie voor deze zondag

Achtentwintigste zondag door het jaar

Jesaja 25,6-1Oa Filippenzen 4,12-14.19-20 Matteüs 22,1-14 of 22,1-10

Sommige mensen houden er bijzondere gewoontes op na. Ze zijn specialist in het zichzelf op recepties en feesten zonder uitnodiging binnen te smokkelen. Ze horen er helemaal niet thuis. Dat belet hen niet lekker te eten en te drinken, op kosten van hun onbekende gastheer of gastvrouw. Anderen hebben een voorkeur voor heel selecte feestjes; in het bijzonder van staatshoofden of andere beroemdheden. Ze zorgen er dan voor dat ze op de foto komen met die sterren. Sommigen gaan zover dat ze er een heuse collectie van maken en dat ze die foto’s doorspelen aan de pers.

De vergelijking die Jezus ons vandaag aanbiedt gaat over zo’n feest in hoge kringen. Er is een koning die uitnodigt voor de bruiloft van zijn zoon. Het verloop van het feest is onverwacht. Zowel de houding van de koning als die van de oorspronkelijke gasten roepen heel wat vragen op. Waarom vertikt die eerste groep gasten het naar de bruiloft te gaan. Ze moeten toch beseffen dat het een heel bijzonder, een koninklijk feest zal zijn. En wat te denken van het feit dat uiteindelijk de koning zo ongeveer iedereen gaat uitnodigen, “slechten zowel als goeden”?

We weten het, het Evangelie van Jezus strijkt tegen de haren in. Ook tegen onze haren. Inderdaad, achter de weigering van de eerste groep gaat een confronterende boodschap schuil die ook tot ons gericht is. Immers, zijn wij wel zo verschillend van die eerste serie genodigden?

Ik heb het niet over de theorie. Wel over de praktijk. Het deelnemen aan de bruiloft waartoe God uitnodigt gaat over het daadwerkelijk leven in verbondenheid met Hem. De eerste groep genodigden zijn diegenen die volgens de traditionele criteria het makkelijkst toegang zouden moeten hebben tot die nabijheid met God. Welnu, daar maken wij, mensen die hier eucharistie vieren, toch deel van uit.

Eigenlijk stelt Jezus ons in deze parabel de vraag of wij wel echt verlangen zijn Eucharistie te vieren. Of wat wij dag in dag uit wel en niet doen niet soms doet vermoeden dat wij andere prioriteiten hebben. Hoe godsverbonden leven wij? Nemen wij tijd voor gebed? Hoe beleven wij het gebod van de naastenliefde, in onze omgeving, op ons werk, naar armen en vluchtelingen toe…? Hoe gaan wij om met de evangelische raden van armoede, zuiverheid en gehoorzaamheid?

Kan het zijn dat wij ons soms gedragen als de heilige Augustinus die op een bepaald ogenblik schreef: “Heer, geef mij de genade van de zuiverheid, maar nu nog niet!” Kan het zijn dat we nogal eens uitstelgedrag vertonen en zo onze kostbare en schaarse levenstijd eigenlijk verkwisten?

Zo ja, beseffen wij wat daar de gevolgen van zijn? Het betekent immers, noch min noch meer, dat wij de allergrootste vreugde, die van het evangelisch leven, in zijn onzegbare rijkdom en schoonheid, aan ons voorbij laten gaan. Dat wij ons tevreden stellen met een lauwe hamburger en een beker cola light, eerder dan te genieten van de belegen wijnen en van die allerbeste spijzen waarover Jesaja het heeft.

Moeten wij nu schrik gaan krijgen? Spreekt deze parabel ons over een jaloerse en straffende God? Integendeel. De parabel leert ons dat er een nieuwe kans wordt geboden. En, waarom niet, ook een derde en een vierde. Aan de goeden, maar ook aan de slechten. Aan iedereen dus. Ook aan wie er, om welke reden dan ook, niet voor in aanmerking lijkt te komen. Dat is het Koninkrijk dat Jezus ons aankondigt. Dat is het feest waarop Hij elk van ons uitnodigt, elke dag opnieuw.

Nikolaas Sintobin sj

Onderscheiding van de geesten voor beginners: over welke "geesten" heeft men het? - Joe Tetlow sj(1/3)

2026-10-09T08:00:00.000+02:00

Joe Tetlow sj is een van de grootste hedendaagse specialisten van de Geestelijke Oefeningen van Ignatius van Loyola. In deze mini-serie geeft hij enkele basisprincipes van de Onderscheiding van de geesten.

Troost en troosteloosheid

Het menselijk doen en laten wordt bepaald door een complex geheel van motieven. Zowel in ons dagdagelijks bezig zijn als bij onze grote beslissingen. Waarom kiest een jonge vrouw ervoor om arts te geworden of een jonge man om ingenieur te worden? Er is van alles dat meespeelt: succes, altruïsme, belangstelling. Of nog, wat beweegt een vrouw die lange jaren gerookt heeft om hiermee te stoppen of een man met overgewicht om slank te worden? Ook hier zijn er allerhande factoren: angst om te sterven, verlangen naar gezondheid, bezorgdheid om de familie. Al die factoren spelen op mekaar in een beweging die er de persoon ten slotte toe brengt om te handelen. Meester Ignatius heeft geleerd om na te denken over die complexe clusters van motieven – beelden, ideeën, aantrekkingen, afstotingen – in termen van geesten.

We kunnen allen uiteenlopende geesten noemen. Er is zoiets als een schoolgeest, als iedereen samen supportert voor de voetbalploeg. Er is angst die een hele stad kan teneerdrukken; maar ook enthousiasme die kan maken dat een heel land terug rechtop krabbelt. Geesten zijn niet enkel werelds. Als een heilige wordt gecanoniseerd kan het zijn dat er een huivering van ontroering het hele Sint-Pietersplein vervult. Een geest van gebed kan mensen ertoe brengen om een retraite te doen. Christenen die onderdrukt worden kunnen ertoe bewogen worden om trouw te blijven.

Meester Ignatius kwam tot het inzicht dat deze complexe clusters van motieven en drijfveren twee vormen aannemen. Hij identificeerde ze als troost en troosteloosheid. Hij ontdekte dat zowel troost als troosteloosheid je dichter bij God kunnen brengen of je van Hem kunnen verwijderen. Zo ook werd hem duidelijk dat de ene keer troost van een goede geest komt en dat die een andere keer van een kwade geest kwam. Hij stelde hetzelfde vast voor troosteloosheid.

De ignatiaanse spiritualiteit past dit toe bij het nemen van belangrijke beslissingen en ook in het gewone dagelijkse leven. De beweging van de geesten gaat dus blijkbaar over een complex geheel van factoren: troost en troosteloosheid, goede en kwade geesten, bewegingen naar en van God weg.

Joe Tetlow sj

Een tip voor de beginnende bidder (2) - Stiltetips van Nikolaas Sintobin sj

2026-10-08T08:00:00.000+02:00

Waarom je soms beter werkloos toeziet - Wijsheid (?) van Balsasar Gracián sj

2026-10-07T08:00:00.000+02:00

Baltasar Gracián (1601-1658), was een Spaanse jezuïet van wie ondermeer deze verzameling van 299 aforismen bewaard is gebleven. Vele getuigen van grote mensenkennis en wijsheid. Andere kunnen schokken door hun cynisme en opportunisme. Je vindt er de subtiliteit van Ignatius van Loyola in terug. De evangelische gedrevenheid is echter vaak ver te zoeken.

Dingen op hun beloop laten, een tactiek die vooral van belang is bij stormachtige situaties binnens- of buitenshuis. In de menselijke verhoudingen komen maalstromen van hartstocht voor, stormen van emoties: dan is het verstandig zich terug te trekken in de veilige haven van het werkloos toezien. Vaak verslechtert de kwaal door de remedie.

Men moet bij ziekte de natuur de vrije hand geven, en hoog oplaaiende hartstochten laten uitwoeden. lets of niets voorschrijven vergt van een arts evenveel geleerdheid, en soms is het juist de kunst geen medicijnen toe te dienen. Opwinding bij het volk brengt men tot bedaren door er de handen van af te houden en af te wachten.

Nu een stap terug doen leidt later tot de overwinning. Een bron kan door een kleine beweging vertroebeld worden, en wordt dan niet helder doordat men er iets aan doet, maar doordat men haar met rust laat. Het beste middel tegen verhitte gemoedstoestanden is zich afzijdig te houden en te wachten tot ze vanzelf bekoeld zijn.

Baltasar Gracián sj

(met dank aan Petr Kazil)

Ups en downs, voorwaarde voor geestelijke groei. Hoezo?! - Uitleg van Nikolaas Sintobin sj bij bijzondere vaststelling in Ignatius' autobiografie

2026-10-06T08:00:00.000+02:00

In deze videoclip geef ik uitleg bij een opvallende passage in de autobiografie van Ignatius van Loyola. Een tijdje na zijn bekering stelt hij vast dat hij zich niet langer steeds in de zevende hemel bevindt. In tegendeel, tot zijn verbazing ervaart hij nu allerhande innerlijke bewegingen. Het is een keerpunt in zijn geestelijke groei.

Dit boek bevat de spirituele autobiografie van Ignatius van Loyola (1491 – 1556). In zijn oude dag beschrijft de stichter van de jezuïeten via talloze anecdotes zijn zoektocht naar God: herkenbaar, schokkend, ontroerend, grappig. Het is een unieke inwijding in de onderscheidingswijsheid van Ignatius: met je verstand lezen in je hart om te achterhalen waartoe God je uitnodigt, met de vreugde als kompas.

Klik hier om deze clip te bekijken of klik op onderstaande afbeelding.

Klik hier om het boek te bestellen (22,99€)

Waarom het belangrijk is te bidden als het je goed gaat - Stiltetip van Nikolaas Sintobin sj

2026-10-05T08:00:00.000+02:00

Waarom christenen niet geloven in de God van Plato en Aristoteles - Homilie voor deze zondag

2026-10-04T08:00:00.000+02:00

Dit is mijn homilie voor deze zondag

Jes. 5, 1-7; Phil. 4, 6-9; Mt 21, 33-43

Het is geweten dat de Griekse filosofie eeuwenlang een grote invloed heeft uitgeoefend op het zich ontwikkelende christendom. Zowel in zijn beginperiode, als tijdens de middeleeuwen. Het is daarom des te interessanter om zien hoe groot de verschillen zijn tussen het Griekse godsbeeld en dat van de joods-christelijke openbaring.

In het godsbegrip van Plato en Aristoteles is de liefde heel belangrijk. Het gaat er evenwel over de liefde van alles wat niet god is naar god toe. De schoonheid en volmaaktheid van god zijn danig groot dat elk wezen onweerstaanbaar door hem wordt aangetrokken. De Griekse godheid zelf, evenwel, is ongenaakbaar en bekommert zich in de verste verten niet om wat buiten hem om bestaat. Liefde of andere gevoelens voor iets of iemand anders dan hemzelf zijn volledig vreemd aan de god van Plato en Aristoteles.

De teksten die we vandaag gehoord hebben, maken duidelijk dat dit niet het geval is in de joods-christelijke openbaring. Zowel Jesaja, Paulus als Matteüs getuigen over een God die hartstochtelijk met ons, mensen, begaan is. Gevoelens zijn Hem bepaald niet vreemd, net zoals bij ons, Zijn meest geliefde schepselen. Vandaar is het evenwel nog maar een kleine stap om te besluiten dat God al onze gevoelens zou delen, inclusief die van ontgoocheling, wraak of vergelding. En de ervaring wijst uit dat het, voor ons mensen, een steeds terugkomende bekoring is, om onze schaduwzijden en onze beperkingen te projecteren op God.

ð Zo is de gedachte ontstaan dat het een belangrijke taak van de gelovige zou dan zijn om doorheen allerhande offers de toorn van die boze God te bezweren.

ð Denk maar aan de vrome karmelietessen in het klooster van Lisieux die zich aan het einde van de negentiende eeuw aanboden als “slachtoffers voor de goddelijke wraak”.

ð Theresia van Lisieux heeft zich, in diezelfde periode, ook aangeboden als slachtoffer. Maar niet als slachtoffer van de goddelijke wraak. Wel als liefdesslachtoffer van de goddelijke barmhartigheid.

Neen, zowel de apathische god van de Grieken als die irriteerbare en overgevoelige god die uit is op wraak, zijn het product van het brein van mensen. De reacties van die goden zijn net iets te voor de hand liggend, net iets te menselijk, op ons gelijkend. De ware God, zoals Jezus ons die leert kennen, is anders en blijft anders. Steeds weer.

Matteüs vertelt ons, doorheen de parabel van de misdadige wijnbouwers, hoe het heilsverhaal van Israël opengetrokken wordt naar de hele mensheid. De inzet is groot en dus ook de dramatische spankracht. Het is dan ook heel menselijk dat, aan het einde, de toehoorders spontaan zeggen dat de misdadige wijnbouwers op een ellendige wijze ter dood moeten worden gebracht.

Maar eigenlijk staat dit in schril contrast met het beeld dat Jezus schetst van die landeigenaar – God zelf. De Vader van Jezus is enkel maar zorg, liefde, vertrouwen en geduld. Hij geeft alles aan zijn mensen, tot en met Zijn Zoon, zichzelf dus. De wijnbouwers snappen er niets van. De toehoorders van Jezus snappen het evenmin. En, als ik voor mezelf spreek, ook ik heb het vaak moeilijk om mij echt, tot in mijn diepste zijn, te openen voor God waarvan Jezus ons leert dat Hij enkel maar liefde is, en enkel maar verlangt dat wij ons overgeven aan Zijn liefde.

Het is goed dat we de eucharistie gaan vieren : de herinnering aan de zelfgave, telkens weer, van onze God, doorheen brood en wijn. Het is door steeds weer dit mysterie aan ons te laten gebeuren dat Hij dichter bij ons kan komen en wij bij Hem.

Laten we vragen om nederigheid. Laten we vragen om vertrouwen en om geloof. Laten we vragen dat het ons gegeven wordt dat we ons steeds meer mogen openen voor de Liefde die God is en naar wie Jezus ons de weg wijst.

Wat is de echte vreugde? Het onthutsende antwoord van Franciscus van Assisi - citaat

2026-10-03T08:00:00.000+02:00

Morgen vieren we het feest van de heilige Franciscus van Assisi. Onderstaande vertelling komt uit de Fioretti, een bundel van verhalen over het leven van Franciscus. Wat hij hier vertelt over de echte vreugde is adembenemend.

De echte vreugde

Broeder Leonardus heeft verteld dat de zalige Franciscus bij Maria ter Engelen eens broeder Leo riep en zei: Broeder Leo, schrijf op.

Deze antwoordde: Ik sta klaar.

Schrijf op, zei hij, wat de echte vreugde is. Er komt een bode die vertelt dat alle professoren uit Parijs tot de orde zijn toegetreden.

Schrijf op: dat is de echte vreugde niet.

Ook alle prelaten van over de Alpen, aartsbisschoppen en bisschoppen; ook de koning van Frankrijk en de koning van Engeland.

Schrijf op: dat is de echte vreugde niet.

Ook vertelt hij dat mijn broeders naar de ongelovigen zijn gegaan en hen allen tot het geloof bekeerd hebben en ook dat ik zo'n grote genade van God heb gekregen dat ik zieken genees en veel wonderen doe.

Ik zeg je dat in dit alles de echte vreugde niet is

Wat is de echte vreugde dan wel ?

Ik kom terug uit Perugia en midden in de nacht kom ik hier aan. Het is winter en zo modderig en koud, dat de ijspegels onder aan mijn habijt hangen. De hele tijd slaan ze tegen mijn benen en het bloed komt uit de wonden. En door en door koud en vol modder en ijs kom ik aan de poort. En nadat ik een hele tijd heb staan kloppen en roepen, komt er een broeder die vraagt: wie is daar ? Ik antwoord: broeder Franciscus. En hij zegt: ga weg ! Dit is geen tijd om aan te komen ! Je komt er niet in. En als ik blijf aanhouden, en hij antwoordt dan: ga weg, je bent maar een eenvoudig en ongeletterd man. Je komt er bij ons beslist niet in. Wij zijn al zo talrijk en van zo’n niveau dat wij jou niet nodig hebben. En ik blijf aan de poort staan en zeg: ter liefde Gods, wilt u mij deze nacht opnemen ? En hij antwoordt dan: dat doe ik niet. Ga naar het huis van de Kruisdragers en vraag het dààr maar. En als ik mijn geduld bewaar en me niet opwind, ik zeg je dat daarin de echte vreugde is en de echte deugd en het heil van de ziel.

Podcast met Nikolaas Sintobin sj over zijn commentaar op "Het verhaal van de pelgrim", de autobiografie van Ignatius van Loyola

2026-10-02T08:00:00.000+02:00

In deze podcast met journalist Joop van der Elst vertel ik uitvoerig over het wellicht meest verbazende geschrift van Ignatius, waarbij ik een commentaar schreef.

In zijn "Verhaal van de pelgrim" vertelt Ignatius van Loyola de ene anecdote na de ander. Het is het ontroerende verhaal van zijn ontdekking van hoe je kan Gods wil op het spoor kan komen in je leven. Dat is bij hem gegaan met indrukwekkende en soms verbijsterende horten en stoten. Die kunnen verbazen en soms zelfs schokken. Vandaar dat ik tussen de tekst in een honderdtal stukjes commentaar en uitleg geef bij al die anecdotes.

Klik hier of op onderstaande afbeelding om dit gesprek te beluisteren.

Klik hier om dit boek te bestellen.

Mijn favoriete citaat van Theresia van Lisieux: een zuster met “een eigenaardige tic”

2026-10-01T08:00:00.000+02:00

Vandaag viert de katholieke kerk het feest van de heilige Theresia van Lisieux. Zij is een van de favoriete heiligen.

Ingetreden in de Karmel als 15-jarige en gestorven op 24-jarige leeftijd, is Theresia van Lisieux een van de meest populaire heiligen. Haar autobiografie (Geschiedenis van een ziel) is een parel.

Dit uittreksel is een van mijn favorieten.

Bij het inwendig gebed zat ik vaak voor een zuster die een eigenaardige tic had. … Zodra deze zuster binnengekomen was, begon ze een vreemd geluid te maken dat een beetje leek op wat je hoort als je twee schelpen tegen elkaar schuurt. …

Ik kan u niet zeggen, moeder, hoezeer dat geluid me irriteerde. Ik had zo graag mijn hoofd om willen draaien en de schuldige aan willen kijken die zich vast niet bewust was van haar tic … Maar in mijn hart voelde ik dat het beter was het uit liefde voor God te verdragen en deze zuster ook geen pijn te doen. Ik bleef dus rustig. Ik probeerde me met de goede God te verenigen en dat kleine geluidje te vergeten.

Maar het had geen zin; ik voelde het zweet me uitbreken en ik kon niet anders dan het inwendig gebed lijdend voort te zetten. Maar terwijl ik dus te lijden had zocht ik een manier om me er niet aan te ergeren, en het tenminste in het diepst van mijn ziel in vreugde en vrede te doorstaan.

Ik probeerde van dat onaangename geluidje te gaan houden. In plaats van me in te spannen om het niet te horen (wat toch niet lukte) probeerde ik er juist goed naar te luisteren alsof het een schitterend concert was. Mijn inwendig gebed (niet bepaald het gebed van rust) bestond eruit dat concert aan Jezus aan te bieden.

Bidden: puur natuur of een kwestie van plannen? Stiltetip van Nikolaas Sintobin sj (nr 1)

2026-09-30T08:00:00.000+02:00

Spirituele prozac, bestaat dat? - Een antwoord van Nikolaas Sintobin sj

2026-09-29T08:00:00.000+02:00

Spontaan gaan wij mensen bij het terugblikken op onze ervaringen eerst kijken naar wat pijn gedaan heeft, wat moeilijk verlopen is en wat we dus in de toekomst willen vermijden. Ignatius nodigt bij het levensgebed uit om heel bewust in te gaan tegen deze spontane reactie door ervoor te kiezen om eerst te kijken naar wat goed verlopen is. Ervaringen die deugd gedaan hebben, en die ook achteraf een goede nasmaak behouden, zeggen doorgaans iets over Gods aanwezigheid in je leven. Je ervan bewust worden, brengt je opnieuw dichter bij de bron, herbront reeds op zich. Het is zoveel zinvoller en belangrijker te weten waar God aanwezig was in je leven dan uit te vissen waar hij afwezig was. Op die aanwezigheid, hoe discreet ook, kan je bouwen, daar kan je in de toekomst meer aandacht aan geven, waardoor de afwezigheid als vanzelf minder ruimte toebedeeld krijgt. Het is zoveel vruchtbaarder om je in te zetten voor iets dan tegen iets.

Het is belangrijk om er met de wil voor te kiezen om eerst te kijken naar de momenten waar het hart sneller is gaan kloppen. Hierbij sluit aan dat het ook belangrijk is om als het ware te beslissen dat die momenten van zonneschijn in het hart écht belangrijk en betekenisvol zijn. Dit klinkt misschien wat vreemd of puur voluntaristisch. Maar als je down of droef bent, dan durft een mens nogal eens de neiging hebben om zich mee te laten slepen door een logica van wanhoop en boosheid en daarbij het goede dat je onderweg tegenkomt te weigeren of als het ware bewust onder het tapijt te vegen. Als vrije mensen zijn we evenwel niet verplicht om hieraan toe te geven.

Ignatius nodigt echt uit tot een preferentiële optie voor de vreugde. Niet als psychologisch trucje. Niet als de roze bril die je leven voortaan moet gaan opleuken, als een spirituele Prozac. Dat werkt niet. Wel als de basishouding van de christen: het geloof dat God aanwezig is in het leven van elk van ons, doorlopend. Het spoor bij uitstek van deze aanwezigheid is vreugde. Christenleven nodigt uit om steeds meer gevoelig te worden voor en je steeds meer bewust te worden van Gods werkzame liefde in je leven; ook al zullen we vaak merken dat die aanwezigheid andere vormen aanneemt van wat we gedacht of verwacht hadden.

Nikolaas Sintobin sj

Missen is menselijk. Soms wel erg ververvelend ... Heerlijk videootje

2026-09-28T08:00:00.000+02:00

Je hebt aan alles gedacht. Aan bijna alles …

Een mens kan zich vergissen. Hoe goed hij de zaken ook heeft voorbereid. We zijn nu eenmaal beperkt.

Wat doet het met jou als je geconfronteerd wordt met je eigen stommiteiten?

Klik hier of op onderstaande afbeelding om dit heerlijke videootje te bekijken.

Goedheid gaat niet verloren - uit het leven gegrepen

2026-09-27T08:00:00.000+02:00

In het station van Brussel-Zuid stond ik voor een snackautomaat. Ik was muntjes uit mijn geldbeugel aan het vissen toen ik zachtjes werd aangesproken. Mijnheer, kan ik u even spreken? Die voorzichtige woorden kwamen uit de mond van een man die jonger leek dan ikzelf. Zijn voorste tanden was hij kwijt. Zijn kleren maakten duidelijk dat het hem niet voor de wind ging. Ik had net tussen de kopermuntjes een euromunt opgemerkt en gaf die aan de man.

Meteen verscheen een brede glimlach op zijn lippen. Mijnheer, mag ik u een tip geven? Hij wees naar een andere automaat. Daar is iets verkeerd mee. Als u daar geld in stopt, krijgt u een dubbele portie. Ik dankte de man hartelijk voor de tip. Ik hoefde geen dubbele portie.

Die man had me geraakt. Misschien was ik wel de honderste persoon die hij die avond had aangesproken. Hij zou me nooit meer terug zien. Mijn – minimale – vriendelijkheid voor hem had meteen een tegenbeweging van vriendelijkheid opgeroepen. Goedheid gaat niet verloren. Ook niet als het maar om één euro gaat.

Nikolaas Sintobin sj

Waarom het goed is "maar een mens" te zijn: homilie van Nikolaas Sintobin sj voor deze zondag

2026-09-26T08:00:00.000+02:00

Mijn homilie voor deze zondag

26ste ZONDAG DOOR HET JAAR
Ezechiël 18,25-28. Psalmen 25(24),4bc-5.6-7.8-9. Filippi 2,1-11. Matteüs 21,28-32.

Maakt u wel eens ruzie? Misschien wel zó dat u na afloop niet erg fier bent op uzelf? Hoe verloopt zo’n ruzie dan? Preciezer, hoe eindigt zo’n ruzie? Als ze ten minste beëindigd wordt. De ervaring leert dat ruzie maken op zich meestal niet zo erg is. Integendeel soms. Het kan mensen dichter bij elkaar brengen. Niet zozeer het ruzie maken op zich. Wel de daaropvolgende verzoening. Op voorwaarde dat die er komt. Het is indrukwekkend wat het aanbieden van excuses kan teweeg brengen. Ik herinner met het van toen ik leerkracht was. Als ik tijdens een les een fout had gemaakt of even uit de bocht was gevlogen en ik gaf dat toe, dan lieten mijn leerlingen meteen blijken hoezeer ze dit op prijs stelden. Je merkt het in het gezin, tussen vrienden, tussen onbekenden op straat, net zo goed als in de politiek. Wie bereid is toe te geven een fout te hebben gemaakt, raakt bij de medemens een gevoelige snaar. Die erkent namelijk beperkt te zijn en niet volmaakt. Die erkent maar een mens te zijn.

Het toegeven hiervan kan moeilijk zijn. De drempel is hoog en en de weerstand taai. Je wil die fouten gewoon niet. Het is daarom ook zoveel meer voordehandliggend om je ongenaakbaar te barricaderen achter je eigen grote gelijk. Soms tegen beter weten in. Je eigen armoede toegeven vraagt vaak echt een keuze.

Hier gaat het over bij de broers waar Jezus over vertelt. De een hult zich in een schijnbaar volmaakte gehoorzaamheid. Ze blijkt onecht te zijn. Hij gaat af als een gieter. De andere broer is rebels, ligt dwars, doet moeilijk. Je kan echt niet uitpakken met die jongen. Hij durft zichzelf echter in vraag te stellen en is niet te beroerd om dit toe te geven. Hij bekeert zich. Zo niet met woorden, dan zeker met daden. Het is duidelijk naar wie Jezus’ sympathie uitgaat. En ook de onze.

Waarom lijkt dat erkennen van eigen armoede en beperktheid, aan de ene kant, in te gaan tegen onze spontane reflex maar is het, aan de andere kant, zo bevrijdend en rustgevend? Is het een illustratie van het aloude verwijt dat christenen maar happy kunnen zijn als ze zich schuldig voelen? Of zegt het iets over het mysterie van het menszijn?

Op een bepaald ogenblik tijdens het proces van Jezus doet Pilatus een vreemde uitspraak over Hem. Hij zegt, wijzend naar Jezus: ziehier de mens – ecce homo. Pilatus zegt dit over een gemarteld en vernederd man. Zegt hij hiermee dat het eigen is aan ons mensen van op de een of de andere wijze gebroken te zijn?

Pilatus moet met die woorden iets heel waar hebben uitgedrukt. Anders zou Johannes ze niet in zijn evangelieboek hebben opgenomen. Paulus, in de brief aan Filippenzen, gaat nog een stuk verder in die richting. Hij beschrijft er de neerdaling – de kenose – van de Zoon van God in de mens Jezus. Hij gebruikt daarvoor woorden als slaaf, vernedering, dood en kruis. Het is omdat Gods zoon de nederdaling in onze diepste ellende helemaal heeft aanvaard, zegt Paulus, dat Gods heerlijkheid ten volle in Jezus is kunnen doorbreken. Het is niet ondanks het kruis, maar dankzij het kruis dat de kracht van Gods liefde helemaal is geopenbaard geworden.

Dit kan wat akelig klinken. Toch raken Pilatus en Paulus hier aan de kern van de Blijde Boodschap. We hoeven geen angst of schaamte te hebben voor onze kwetsbaarheid, onze kleinheid en onze armoede. Zalig zij die arm zijn, leert Jezus ons in de zaligsprekingen. Onze gebrokenheid is de mysterieuze wonde waarlangs Gods genade ons leven binnen kan stromen. Neen, dit is geen ziekelijke lofzang op zieligheid of zielenpoterij. Wel een uitnodiging tot nederigheid. Jezus leert ons dat de grootheid van de mens hierin bestaat dat we ons steeds meer openen voor de gave van Gods leven en liefde.

Het maar een mens zijn is dus niet ons noodlot. Het is toegangspoort tot de ware schoonheid. Perfecte mensen hebben iets akeligs. We voelen gewoon dat het niet klopt. Hoogmoedige mensen stoten af. Nederige mensen trekken aan. Nederigheid opent de deur naar God en de medemens. Daarom net maakt nederigheid groot.

Nikolaas Sintobin sj

Het meest noodzakelijk én het makkelijkst om te vermijden voor de christen - Citaat van Karl Rahner sj

2026-09-25T08:00:00.000+02:00

Juist omdat bidden behoort tot het meest noodzakelijke, is het ook het meest vrije, datgene wat het gemakkelijkst te vermijden is. Het gebeurt alleen maar als wij het uit vrije wil doen, gedreven door liefde.

Daarom gebeurt het maar zelden. Het valt ons zwaar.

Wij moeten ervoor kiezen en niet afwachten tot het vanzelf gebeurt. Misschien komen we er toe tenminste dit ene tot God te zeggen: 'Heer, leer ons bidden'.

Karl Rahner sj

Waarom gewoontes goed maar ook risicovol zijn - Joe Tetlow sj

2026-09-24T08:00:00.000+02:00

Als wij God om licht bidden, dan vragen we Hem om dezelfde kennis te verkrijgen als die Hij bezit: kennis van goed en kwaad; voorkennis van gunstige en ongunstige dagen en allesomvattende kennis.

Een goed gebed is de Vader vragen dat ik mijzelf mag leren kennen zoals de Heilige Geest mij kent: “Want de Geest doorgrondt alles, ook de diepten van God” (1 Kor 2, 10).

In alles wat Hij doet wil God ons licht brengen. Op onze beurt moet ieder van ons zich klaar houden om Gods verlichting te kunnen aanvaarden. Een belangrijke wijze om klaar te zijn voor Gods licht is te bidden niet bevreesd te zijn voor het verkregen inzicht.

Wij kunnen God vragen zijn licht te laten schijnen op onze normale gang van zaken en gewoontes. Maakt een goede gewoonte mij sterker? Brengt een bepaalde gewoonte me meer schade toe dan ik wil toegeven? Gewoontes hebben we nodig. Zonder vaste gewoontes zou het ontbijt alleen al ons een hele dag in beslag nemen. Maar tegelijkertijd kan bijna iedere gewoonte onze innerlijke vrijheid vergroten of beperken. Hiervoor moeten we echt wel aandacht hebben.

Gewoontes kunnen tot schadelijke gehechtheden leiden. Wij kunnen zo sterk aan gewoontes of ideeën gehecht zijn, dat wij niet langer vrij zijn. Vragen we daarom God om licht, zodat wij zouden zien wanneer een gehechtheid tot zonde leidt. God ziet wat er aan de hand is. We vragen om te mogen delen in dat inzicht.

En ten slotte, als we om inzicht vragen, moeten we ook bereid zijn te aanvaarden wat God ons schenkt.

Joseph Tetlow sj

Danken en dankbaarheid, wat is dat precies? Video-antwoord van Nikolaas Sintobin sj

2026-09-23T08:00:00.000+02:00

In deze korte clip leg ik uit wat dankbaarheid eigenlijk is. Ik ga daarvoor te rade bij de Franse taal, wellicht de meest religieuze taal die er bestaat.

Dit is een clip uit de Pauscast 'Waarom dankbaarheid je leven verandert" van de KRO-NCRV : In deze pauscast gaat het over het boek "Dankretraite. 31 dagen danken" van Nikolaas Sintobin sj en Romy Kersten.

Klik op deze link om deze clip te bekijken of klik op onderstaande video

Je kan het boek "Dankretraite" kopen via deze link: (22,99€)

Eenvoudige tip als je anderen tot voorbeeld wil zijn - Wijsheid van Ignatius van Loyola

2026-09-22T08:00:00.000+02:00

"Indien je iets wil betekenen voor anderen, begin dan met te werken aan jezelf: het vuur waarmee je anderen wil doen ontvlammen, moet thuis worden aangestoken."

Ignatius van Loyola

Twee redenen waarom protestanten zo houden van de ignatiaanse spiritualiteit - videoclip met Nikolaas Sintobin sj

2026-09-21T08:00:00.000+02:00

Dit is een clip uit de Pauscast 'Waarom dankbaarheid je leven verandert" van de KRO-NCRVI, waarin ik, samen met Romy Kersten, te gast was. Aanleiding was onze boek: Dankretraite. 31 dagen danken.

Tijdens het gesprek vroeg Stijn Fens me hoe het komt dat dit boek, net als de andere door mij geschreven boeken over ignatiaanse spiritualiteit, uitkomen bij een protestantse uitgeverij. Mijn antwoord was kort en bondig. Klik hier of op onderstaande afbeelding om het te horen.

Je kan dit boek kopen via deze link (22,99€).

Over geluk dat niemand je kan afpakken - Het getuigenis van Etty Hillesum

2026-09-20T08:00:00.000+02:00

Etty Hillesum was een jonge joodse vrouw. Zij leefde in Amsterdam in de tijd dat de Jodenvervolging strikter en strikter werd. Ze was heel lucide omtrent wat haar te wachten stond. Uiteindelijk zou zij sterven in Auschwitz. Onderstaande mijmering schrijft zij in haar dagboek dd 20 juni 1942.

“Ik fietste langs de Stadionkade vanochtend en genoot van de wijde hemel daar aan de rand van de stad en ademde de frisse, ongerantsoeneerde lucht in. En overal bordjes, die wegen, de vrije natuur in, voor joden versperd hielden.

Maar boven dat ene stuk weg, dat ons blijft, is ook de volledige hemel. Men kan ons niets doen, men kan ons werkelijk niets doen. Men kan het ons een beetje lastig maken, men kan ons beroven van wat materiële goederen, van wat uiterlijke bewegingsvrijheid, maar wijzelf plegen de grootste roof aan ons, wij roven ons onze beste krachten door onze verkeerde instelling. Door ons achtervolgd, vernederd en verdrukt te voelen. Door onze haat. Door branie, die angst verbergt.

Men mag best soms treurig en terneergeslagen zijn over het ons aangedane, dat is menselijk en begrijpelijk. Maar toch: de grootste roof aan ons plegen wij zelf. Ik vind het leven mooi en ik voel me vrij. De hemelen binnen in me zijn even wijd uitgespannen als boven me. Ik geloof aan God en ik geloof aan de mensen en ik durf het langzamerhand eerlijk te zeggen zonder valste schaamte.”

Wat veel moeilijker is dan van Jezus te houden - Homilie van Nikolaas Sintobin sj

2026-09-19T08:00:00.000+02:00

Homilie voor de 25^ste zondag door het jaar

Jesaja 55,6-9; Filippenzen 1,20c-24.27a; Matteüs 20,1-16a

Marie is de jongste in een gezin van 4 kinderen waarvan de oudste 12 jaar is. Marie is een schatje. Maar als aan tafel het vlees verdeeld wordt dan eist zij, desnoods luidkeels, haar deel op. En dat deel moet net zo groot zijn als dat van haar oudere broers en zus. Zoals alle kinderen heeft dat meisje een sterk rechtvaardigheidsgevoel dat wel aangeboren lijkt. Iedereen gelijk voor de wet. Dat is toch evident. Daar is geen discussie over.

Het spreekt voor zich dat iedereen gelijk voor de wet, een belangrijk principe is. Het beschermt tegen willekeur. Het is een basisbeginsel van onze rechtstaat. De eerste lezing uit Jesaja kondigt echter aan dat de logica van God wel eens durft te verschillen van de onze: “Uw gedachten zijn nu eenmaal niet mijn gedachten, mijn wegen niet uw wegen - is de godsspraak van de HEER”. In de evangelielezing hoorden we Jezus vervolgens de gelijkenis vertellen van de arbeiders van het laatste uur. Het is een straf verhaal. Want diegenen die 12 uur gewerkt hebben en diegenen die maar 1 uur gewerkt hebben, krijgen allen hetzelfde loon: één denarie, zoals overigens overeengekomen. Concreet betekent dit dat diegenen die het laatst aangeworven werden verhoudingsgewijs 12 keer méér verdienen dan diegenen die van ’s morgens vroeg in de vlakke zon gewerkt hebben. Geef toe, het is niet helemaal verwonderlijk dat die arbeiders van het eerste uur protesteren. Hoe zouden we zelf zijn.

Is die landeigenaar dan onrechtvaardig? Met andere woorden, vertoont Jezus zelf af en toe een onrechtvaardig trekje? Gaat hij hier, met al zijn goede bedoelingen, even uit de bocht? Of is er meer aan de hand?

Je zou kunnen zeggen dat de gelijkenis die Jezus ons hier vertelt, ons twee dingen leert.

1. Zoals gebruikelijk, openbaren de verhalen van Jezus ons niet alleen wie God is. Zij houden ons ook een spiegel voor van wie wij mensen zijn. Of preciezer, ze confronteren ons met onze kleine kantjes. Wat betekent dat hier?

ð Aan die arbeiders van het laatste uur valt een totaal onverhoopt geluk te beurt. Zo maar. In plaats van die avond zonder geld naar huis te gaan, zullen ook zij hun kinderen te eten kunnen geven. Bovendien hebben zij er zich helemaal niet moeten voor uitputten. Wie zou niet in hun plaats willen zijn? Meer nog, zouden we ons niet kunnen verheugen om dat geluk dat die sukkelaars te beurt valt?

ð De reactie van de arbeiders van het eerste uur is echter net omgekeerd. Zij zijn ongelukkig om dat die anderen gelukkig zijn. De eersten hebben nochtans exact gekregen wat hen beloofd was. Toch zijn ze boos en verontwaardigd. Dit heet jaloersheid: boos worden omdat een ander geluk heeft. Is dat echt wat wij willen? Kiezen wij ervoor om ons te laten strikken door de al te gekke logica van de jaloersheid? Dat is de eerste vraag die deze gelijkenis ons stelt.

2. Het verhaal van die landeigenaar doet ons echter in de eerste plaats God en Jezus zelf beter kennen.

ð De rechtvaardigheid van God is er geen van een koopman die afweegt. Het is er geen van de boekhouder die netjes de rekeningen bijhoudt en ieder geeft wat hem van rechtswege toekomt.

ð Zo eisend en kritisch als onze God naar ons toe kan zijn, zo bevreemdend mateloos is zijn liefde. Hij geeft ons gewoon wat we nodig hebben. Ook al verdienen we het niet of durven we er niet op te hopen. En wat wij nodig hebben om te leven, dat is nu eenmaal voor ieder verschillend.

ð Vermits wij zelf spontaan niet zo reageren, hebben we het vaak moeilijk om deze liefdevolle mateloosheid van God te aanvaarden. Voor anderen. Maar vaak ook voor onszelf. Het kan vreemd lijken als ik dat zo zeg, maar het is niet makkelijk voor ons om te geloven dat God van ons houdt. Niet alleen van de mens in het algemeen. Maar meer nog en in het bijzonder van u, van mij, van elk van ons afzonderlijk. Zoals we zijn. In onze grootheid en in onze kleinheid.

ð Het is niet zo moeilijk om van Jezus te houden. Ongeveer iedereen is het er over eens dat er nooit een mooier mens dan Hij heeft rondgelopen op aarde. Veel moeilijker is het om ons te làten beminnen door Jezus. Want je laten beminnen door iemand, vraagt om je kwetsbaar op te stellen. Je laten beminnen betekent aanvaarden dat de ander in je intimiteit binnenkomt, ook daar waar je met jezelf niet in het reine bent. En vermits de liefde van God absoluut is, is het ons hele wezen, zonder enige beperking, licht én schaduw, dat de Heer wil doorstralen met zijn liefde. Geen wonder dan ook dat we het soms moeilijk kunnen hebben met die radicaliteit van Gods liefde.

Dat is het waar ons geloof ons in de eerste plaats toe uitnodigt. Niet meteen zelf van alles doen. Wel, eerst en vooral, ons plaatsen in de liefhebbende blik van de Heer en steeds weer ontdekken, dat zijn liefde ons zoveel meer geeft dan wij ook maar hadden durven hopen. De rechtvaardigheid van Jezus is die van de mateloze liefde van onze God, voor elk van ons.

Nieuw boek Nikolaas Sintobin sj: een commentaar op "Het verhaal van de pelgrim"

2026-09-18T08:00:00.000+02:00

In onderstaande video-clip vertel ik een onwaarschijnlijke anecdote die Ignatius verhaalt en die, hoe vreemd ook, een keerpunt werd in zijn innerlijk groeiproces.

Klik hier om deze clip te bekijken of klik op onderstaande afbeelding.

Klik hier om het boek te bestellen (22,99€)

Waarom zondebesef bevrijdend is, niet bezwarend - videoclip met Nikolaas Sintobin sj

2026-09-17T08:00:00.000+02:00

Dit is een clip uit de Pauscast 'Waarom dankbaarheid je leven verandert" van de KRO-NCRV. In deze Pauscast gaat het over het boek "Dankretraite. 31 dagen danken" van Nikolaas Sintobin sj en Romy Kersten.

Klik hier om dit fragment te bekijken of klik op de afbeelding.

Je kan het boek kopen via deze link (22,99€)