Jan Stedehouder » Een blanke, in een gekleurde wereld

Inpakken en oriënteren

jan — Tue, 23 Oct 2012 11:22:48 +0000

Verhuizen komt neer op een ‘trip down memory lane’. Tijdens het inpakken liep ik tegen mijn oude studieboeken en scripties aan, tegen dozen met foto’s, tegen een reisverslag van een rondreis langs verschillende concentratiekampen. Iedere keer weer de moeilijke vraag: “Bewaren of weggooien?”, waarbij het laatste voor een historicus altijd lastig is. Een ander deel van het materiaal moet zeker bewaard blijven. De doos met notities, rapporten, onderzoeken en projectplannen voor het boek: “Een blanke, in een gekleurde wereld”. De stapel boeken en naslagwerken voor het boek: “Understanding the Technology Barrier. And how to break through”. Ik weet nog niet met welk boek ik straks het eerst aan de slag ga.

Tijdens de verhuisperikelen dringt de buitenwereld binnen. Berichten over de verkiezingen op Curacao, de discussie over een zo snel mogelijke onafhankelijkheid van het eiland, de Nederlanders die dat niet willen afwachten en hun biezen willen pakken. Een volgend onderzoek van David Vinkers, ditmaal over de kans op gedwongen psychiatrische opname van allochtonen. Mijn handen jeuken om dan juist met Gekleurde wereld aan de slag te gaan, want dit zijn de onderwerpen die ik in dat boek wil behandelen.

Maar ook berichten over het gebruik van sociale media door terroristen, over laaggeletterdheid onder Europeanen, het IViR-onderzoek naar het downloadgedrag, het verwijderen van de boeken van een Kindle. Ik sla de rapporten maar op in Dropbox, want in Technology Barriers loop ik langs dit soort thema’s. Dropbox en Evernote zijn goede vrienden in deze weken. Ze bewaren geduldig snippers en verwijzingen totdat ik de tijd heb [. ..]

→ Lees verder: Inpakken en oriënteren

Vertekend gezichtspunt

jan — Mon, 15 Oct 2012 18:01:31 +0000

Een paar dagen kwam op Twitter een lijstje van Harvard Business Review voorbij van 11 boeken die een ‘jonge leider’ gelezen moet hebben. Ach, met gezonde ambitie is niets mis en iedere aansporing om gebruik te maken van kennis en ervaring van anderen is aan te moedigen. Maar ik had niet veel tijd nodig om het profiel van die eerdere kennis en ervaring vast te stellen. De samensteller van het lijstje mag dan wel beweren dat hij voor variëteit is gegaan, de schrijvers van de boeken zijn zonder uitzondering blank, westers en man. Daarnaast domineert een financieel-economische, wat agressieve invalshoek.

Een lijstje als dit is het zoveelste voorbeeld van de vertekening in het kijken naar de wereld om ons heen. Hoeveel moeite zou het hebben gekost om een inspirerende vrouwelijke auteur te vinden, zelfs als man? Persoonlijk zou ik twee vrouwen naar voren schuiven: Elaine Aron, die met haar werk over hooggevoeligheid een beter inzicht heeft gegeven in de rol die empathie speelt, en Susan Cain, die hetzelfde heeft gedaan ten aanzien van introvertie. Bij elkaar rusten ze de leiders van de toekomst toe een bredere kijk te hebben op de mensen die voor en met hen gaan werken en brengen ze het besef bij dat een leider niet automatisch assertief/agressief, dominant en goedgebekt hoeft te zijn.

Een man als Robert Chambers komt bij mij ook op de lijst. Met zijn werk staat hij ver verwijderd van de dominant westerse cultuur met haar methoden van onderzoek. Chambers heeft vooral gewerkt in [. ..]

→ Lees verder: Vertekend gezichtspunt

Een dorp op zoek naar multiculturaliteit

jan — Sat, 18 Aug 2012 13:59:26 +0000

Vorige week hebben we een weekje bij een vriendin in Ostra gelogeerd. Ostra is een klein dorpje, een stukje van de Adriatische kust verwijderd. Met pakweg 6.000 inwoners zou je over een gehucht kunnen spreken, maar de gebouwen uit de 13e en 14e eeuw zijn getuigen van een lange geschiedenis en dat maakt de term ‘gehucht’ wat minder passend. Het was er aangenaam vertoeven. Als beginnende hardloper vond ik het ook wel wat hebben om door de oude straatjes heen te rennen. In de periode van 14 tot en met 19 augustus is Ostra ook de plek waar Ostramondo wordt georganiseerd, een multicultureel festival met muziek, kunst en eten. Ik moet eerlijk zeggen dat ik vooral geamuseerd heb rondgekeken naar wat onder multiculturaliteit wordt verstaan.

In Rotterdam zijn we in dat opzicht wel verwend. De tijd van multiculturele festivals waar de blanke Nederlander ‘veilig’ kennis kon maken met alternatieve muziek en gerechten ligt (volgens mij) wel achter ons. Bij ons thuis lopen we zonder veel problemen bij ‘de Turk’ of ‘de Marokkaan’ naar binnen en grijpen we de benodigde ingrediënten van de schappen. Als we ‘Afrikaans’ willen eten is er meer dan genoeg keuze, waarbij een onderscheid tussen Ethiopisch en Ghanees prima te maken is.

Ostra heeft nog wel wat slagen te maken. Voor zover ik het muziekprogramma heb kunnen overzien, wordt de ‘ethnische muziek’ voornamelijk gespeeld door autochtone Italianen. Ik heb breed gegrijnsd bij de aankondiging van een ‘Celtic Rock’-band met de naam ‘Mortimer McGrave’, [. ..]

→ Lees verder: Een dorp op zoek naar multiculturaliteit

Her(uit)vinding, leren van Malcom X

jan — Sun, 31 Jul 2011 18:56:10 +0000

Hoe vaak kun je je als mens opnieuw uitvinden? Hoe herpak je jezelf na tegenslagen? Wat doe je als datgene waar je jaren in hebt geloofd, voor hebt gestreden onjuist blijkt te zijn? Wat voor waarde heeft een inkijk in de Afro-Amerikaanse burgerrechtenbeweging van de jaren 50 en 60 voor ons vandaag? Sinds vorige week ben ik Malcolm X: A Life of Reinvention aan het lezen. Het is een fascinerend boek over een man en zijn transformaties als mens en zwarte activist. En iedere keer weer die vraag: Is de blanke bereid om mij als zwarte man werkelijk als gelijke te beschouwen? Of uiteindelijk toch niet? Wat maakt het boek zo fascinerend? Waarom bekruipt mij een gevoel van onbehagen als ik in de spiegel kijk die Malcom X heet?

Voor alle helderheid, ik heb het boek nog niet uit. Ik ben nog niet eens halverwege. Malcom X: A Life of Reinvention beschrijft het leven van een man die op jonge leeftijd zijn vader verloor met een moeder die in een psychatrische kliniek opgesloten zat. Zijn ouders waren aanhangers van Marcus Garvey. Garvey was voorstander van complete segregatie. De enige kans voor zwarte emancipatie was gelegen in complete afscheiding van de blanke samenleving, met eigen grond, eigen huisvesting, eigen winkels, eigen banken etcetera. Het is bizar te lezen dat Garvey met de Ku Klux Klan daarin een basis van overeenstemming kon vinden, evenals later de Nation of Islam (waar Malcolm X actief was) met de Amerikaanse nazipartij.

Malcom X ontwikkelde zich tot de belangrijkste [. ..]

→ Lees verder: Her(uit)vinding, leren van Malcom X

Alma Karibense, een Caraïbische ziel

jan — Sat, 02 Jul 2011 20:02:53 +0000

Op 1 juli 2011 was het moment van afscheid dan toch daar. Exact tien jaar nadat ik bij de Stichting Welzijnsbevordering Antillianen Arubanen (SWA) ben begonnen kwam er een officieel einde aan mijn werk voor de Antilliaanse gemeenschap. De ouderengroep Amor i Alegria en mijn collega’s hebben er iets moois, gedenkwaardigs van gemaakt. Het was een mooie afsluiting van een bijzondere periode in mijn leven.

Ik had specifiek gevraagd om het organiseren van mijn afscheid in samenwerking met de ouderengroep. De SWA is een organisatie voor hulpverlening. De forse bezuinigingen gaan helaas niet aan de deur van de SWA voorbij en dat betekent grote veranderingen in de wijze waarop we ons werk voort kunnen zetten. De SWA moet zich meer richten op zorg, en meer dan ooit op die Caraïbische Nederlanders die wel zorg nodig hebben maar door tal van problemen nooit een fatsoenlijke indicatie hebben gekregen. Misschien zullen we ons ook op andere groepen in de samenleving moeten richten.

Maar de SWA is in 1976 opgericht als organisatie voor en door Antillianen in Rotterdam. Mijn collega’s, en ikzelf, werken bij de SWA vanuit een innerlijke motivatie, een betrokkenheid bij de Antilliaanse gemeenschap, vanuit een wil bij te dragen aan een betere positie van Antillianen in Nederland.

Goed, voor mij is een andere periode aangebroken met ander werk, een andere passie, maar ik laat het Caraïbische in mijzelf niet achter. Het was passend om mijn periode bij de SWA af te sluiten bij Amor i Alegria, bij die grote groep ouderen die de natuurlijke [. ..]

→ Lees verder: Alma Karibense, een Caraïbische ziel

In memoriam: Joceline Clemencia

jan — Wed, 01 Jun 2011 20:37:10 +0000

Vanmorgen kwam het bericht binnen dat Joceline Clemencia is overleden. De naam zal veel lezers van mijn weblog weinig zeggen. Zij heeft zich in gezet voor de emancipatie van de ‘yu di tèra’, het landskind van de Nederlandse Antillen. Ik heb haar leren kennen in 1991/1992. Joceline was directrice bij Sede di Papiamentu, de organisatie die het gebruik van het Papiamentu, de moedertaal op Aruba, Bonaire en Curacao, moest bevorderen. Ik werkte bij het projectteam BVO/LADVO (vergelijkbaar met het VMBO) en was bezig met de invoering van de eerste Papiamentstalige onderwijsvorm op Curacao. Ik kreeg direct met Joceline te maken in het kader van een andere opdracht. Sede di Papiamentu was opdrachtgever voor het schrijven van een raamwerk voor Papiamentstalig basisonderwijs. Dat was toen, en nu, een moeilijk onderwerp. Is het logisch dat je als kind op de eerste plaats onderwezen wordt in je moedertaal, in die taal schoolse vaardigheden op doet en vandaar uit andere vaardigheden leert, waaronder een solide beheersing van vreemde talen? Hoe zouden wij het vinden als Nederlandssprekenden om bij de eerste schooldag geconfronteerd te worden met een lieve leerkracht die uitsluitend Chinees sprak? Volgens mij hoef je geen onderwijskundige of pedagoog te zijn om het probleem in het tweede scenario te ontdekken. Maar dat was decennia de realiteit in het Curacaose onderwijsbestel. En tot op de dag van vandaag is er nauwelijks maatschappelijk draagvlak om dit te veranderen. Joceline was een van de weinigen die zich langdurig sterk heeft gemaakt voor een beter gebruik van het Papiamentu.

[. ..]

→ Lees verder: In memoriam: Joceline Clemencia

Wil je Fragmenten volgen, maar niet alles?

jan — Mon, 30 May 2011 06:38:26 +0000

Fragmenten is mijn digitale zeepbox, hangplek en meditatieruimte. Nu ben ik in mijn leven met verschillende dingen bezig (wie niet) en ik kan me voorstellen dat je niet in alles even geïnteresseerd bent. Ik ben even met Feedburner aan het stoeien geweest en je mag nu kiezen uit verschillende newsfeeds.

Alle artikelen over open source, open standaarden, open content, open overheid, open data, digitale geletterdheid en digitale burgerrechten verschijnen voortaan onder het kopje Aandacht voor Open: linkje naar feed .

De komende periode ga ik meer schrijven over interculturalisatie, cultuurconflict en hoe we daar mee om kunnen/moeten gaan. Deze bijdragen zijn terug te vinden onder het kopje Interculturalisatie: linkje naar feed

Wat ook meer aandacht gaat krijgen zijn geloof en spiritualiteit, bezien vanuit het perspectief van een Jehovah’s Getuige. Deze artikelen zijn het meest persoonlijk, gericht op innerlijke beschouwing en verwondering over wat ik zie en mee maak. Ze zijn terug te vinden onder het kopje Geloof, spiritualiteit en het echte leven: linkje naar feed

Wil je alles blijven volgen? Dat kan natuurlijk nog steeds via de feed van Fragmenten

Waar haalt hij het lef vandaan!

jan — Wed, 25 May 2011 07:07:09 +0000

Hoeveel kun je leren op een congres dat als thema ‘Jeugdcriminaliteit op Curaçao en in Nederland‘ heeft? Want ‘we’ hebben een probleem in Nederland. Antillianen zijn prominent aanwezig op de verkeerde lijstjes; overlast, criminaliteit, schooluitval, uitkeringsafhankelijkheid, maak niet. Bedenk een lijstje voor wat voor probleem maar ook en Antillianen, of liever, Caraïbische Nederlanders, komen er op voor. Het is soms afwachten of Marokannen de koppositie innemen, maar daarbij heb ik altijd het gevoel dat die positie afhangt van welke middelen op dat moment verdeeld moeten worden (noem me maar ‘cynisch’). Waarom duiken Caraíbische Nederlanders op die verkeerde lijstjes op? Is dat eenvoudigweg een kwestie van hard werken en etnisch ondernemersschap? Of zijn er toch andere verklaringen?

De inleiders deden wat van hen werd verwacht. Frank Bovenkerk herhaalde nog maar een keer dat de Antilliaanse criminele carrière toch echt afwijkt van iedere andere criminele carrière en een overeenkomsten vertoont met de Italiaans/Amerikaanse georganiseerde misdaad. Zonder dat ‘georganiseerd’ dan. Gert Oostindie herhaalde nog maar een keer dat Nederland en Curaçao spastisch met elkaar om gaan en er om die reden niet toe komen de werkelijke problematiek aan te pakken. O ja, het slavernijverleden is volstrekt niet relevant in de moderne relatie tussen de twee landen uit het Koninkrijk. Volgens Gert dan.

Niet volgens Glenn Helberg die daarover ‘vol op het orgel’ ging. “Waar haalt hij het lef vandaan om mij te vertellen dat mijn geschiedenis voor mij niet van belang is”. Maar ook Glenn herhaalde nog maar een keer dat Nederlanders [. ..]

→ Lees verder: Waar haalt hij het lef vandaan!

Op zoek naar alternatieve gezichtspunten

jan — Sat, 07 May 2011 20:01:42 +0000

“Aan het maken van veel boeken komt geen eind, en veel toewijding [eraan] is afmattend voor het vlees”, zo stelde koning Salomo. Er zijn altijd nieuwe onderwerpen die te boeiend zijn om te laten liggen en ik moet me vaak bedwingen om niet weer iets nieuws op te pakken. Tijd hè. Dus beperk ik me grotendeels tot boeken (en ander leesmateriaal) over de relatie technologie-gebruiker, over interculturalisatie en mijn geloofsovertuiging, met uitstapjes naar historische onderwerpen gedurende mijn vakanties (zoals Het Baader-Meinhof Complex, van Stefan Aust, wat met stijgende verbazing wordt gelezen). Maar altijd is daar de behoefte aan een nieuwe intellectuele uitdaging, het zoeken naar alternatieve gezichtspunten op de werkelijkheid, op het nieuws, ongeacht of ik het met die gezichtspunten eens ben. En zijn vorige week twee nieuwe boeken op de leestafel terecht gekomen: The Spirit Level en Prosperity without Growth. Twee boeken die een alternatieve kijk op welvaart, economie en economische modellen bieden, een kijk niet zonder controverse is.

The Spirit Level heeft behoorlijk wat kritiek gekregen, wat weer mooi is samengevat op Wikipedia. De centrale these is dat samenleving die economisch gelijkwaardiger zijn ingericht ook in sociaal en gezondheidsopzicht gelijkwaardiger zijn. De statistische onderbouwing wordt links en rechts onder vuur genomen, maar de auteurs houden vast aan hun conclusies. Op Youtube staat een debat met hun tegenstanders.

De centrale gedachte is boeiend genoeg.

Het tweede boek, Prosperity without Growth, is oorspronkelijk geschreven als rapport voor de Sustainable Development Commission en staat wat ‘steviger’ in [. ..]

→ Lees verder: Op zoek naar alternatieve gezichtspunten

Vijf manieren om een stageplaats op voorhand te verknallen

jan — Tue, 26 Apr 2011 08:49:47 +0000

Het wordt de komende jaren niet gezellig in welzijnsland. De lokale overheden moeten fors bezuinigen en alles wat maar ‘sociaal’, ‘cultureel’ of ‘welzijn’ heet kan rekenen op scherpe afname van de budgetten. Dat betekent minder activiteiten, minder projecten en minder medewerkers die nodig zijn. Er komen mensen op straat te staan. Kortom, als je nu als MBO-er of HBO-er in een opleiding voor de welzijnssector zit dan kijk je aan tegen een gure arbeidsmarkt met een enorme concurrentie van recent ontslagen welzijnswerkers. Het aantal mogelijke stageplaatsen neemt met het afnemen van de activiteiten en projecten natuurlijk ook fors af, waardoor je zelfs goed je best moet doen om aan een onbetaalde stageplaats te komen. Zonder stage geen diploma. Ik heb in 2011 al weer tientallen e-mailtjes ontvangen gehad van MBO- en HBO-leerlingen en een fors deel daarvan was echt om te huilen. Mijn contacten met de docenten maken duidelijk dat de leerlingen wel leren hoe ze moeten solliciteren, maar dat in de praktijk niet altijd toepassen. Zucht! Dames en heren sollicitanten, bij deze de vijf belangrijkste manieren om een stageplaats op voorhand te verknallen, de vijf snelste manieren om je e-mail met sollicitatie in de prullenbak te laten belanden.

1. Gebruik vooral een e-mailadres dat het goed doet bij je vrienden

Per slot van rekening wil je geen goede indruk bij je toekomstige werkgever achterlaten. Een e-mailadres als knettergek-wijf@live.com, sexy-hottie-with-great-ass-2178@hotmail.com en feijenoordfannutjuuuuuuu@gmail.com zijn prima binnenkomers. De adressen zijn raar genoeg om niet door de spamfilters van het bedrijf afgevangen te worden en ze [. ..]

→ Lees verder: Vijf manieren om een stageplaats op voorhand te verknallen