fotoblog Joris van Alphen

Snotolf (Cyclopterus lumpus)

Tue, 09 Mar 2010 22:48 +0100

De snotolf is een Noord-Atlantische vis die je tijdens de paaitijd ook in het ondiepe water van onze Noordzee kunt vinden.

De vissen zijn erg geliefd bij duikers omdat ze er zo vreemd uitzien. Ze hebben geen schubben, maar wel een aantal rijen benige knobbeltjes. Het vreemdste zijn misschien nog buikvinnen die samengegroeid zijn tot een zuignap, waarmee ze zich aan de bodem kunnen vastklampen.

Ze zien er niet alleen bijzonder uit; ze hebben ook een interessante levensloop. Volwassen snotolven zijn voornamelijk pelagisch (ze leven ver van de kust in de open oceaan), maar in februari en maart trekken ze naar rotsige kusten begroeid met zeewier. Mannetjes maken nestjes waarin vrouwtjes tot wel 200.000 eitjes afzetten. De vrouwtjes trekken daarna vrij snel weer naar open zee, maar de mannetjes blijven nog één a twee maanden aandachtig voor de eitjes zorgen.

Pappa-snotolven deinzen voor niets terug om hun nageslacht te beschermen; zelfs de zeewolf Anarhichas lupus zouden ze aanvallen. Het sterkste verhaal is wel dat van een mannetje dat bij laag tij met zijn bek water over zijn bijna drooggevallen eitjes bleef spuwen.

Zeenaaktslak (Nembrotha sp.)

Sat, 14 Nov 2009 08:00 +0100

Ik vermoed dat dit Nembrotha purpureolineata is, maar ik durf het niet met zekerheid te zeggen. Het zou ook om een onbeschreven soort kunnen gaan. De kleine oranje diertjes (ik schat zo'n twee millimeter lang) zijn copepoden.

Octopus cyanea

Thu, 12 Nov 2009 13:40 +0100

Het oog dat hier terugkijkt is van een octopus (Octopus cyanea). Deze soort kan heel snel van kleur en textuur veranderen, als camouflage, maar ook om te communiceren; echt een geweldig gezicht.

Inktvissen kunnen die kleurveranderingen vertonen door middel van pigmentcellen in de huid, chromatoforen. De chromatoforen van inktvissen zijn een soort elastische zakjes; door ze kleiner te maken lijkt het pigment te verdwijnen en wordt de huid wit; door ze groter te maken wordt de huid donker.

Hiernaast vind je een uitsnede van de bovenstaande foto waarop de chromatoforen duidelijk te zien zijn.

Zeenaaktslak (Phyllidiopsis shireenae)

Thu, 05 Nov 2009 14:55 +0100

Phyllidiopsis shireenae is één van de soorten zeenaaktslakken waar ik nu aan werk (Phyllidiidae), hier op Ternate. Dit exemplaar zit op de spons Petrosia nigricans.

Porceleinkrab (Neopetrolisthes oshimai)

Mon, 02 Nov 2009 15:43 +0100

Dit porceleinkrabbetje Neopetrolisthes oshimai zoekt bescherming tussen de giftige tentakels van een zeeanemoon Stychodactila mertensii. Net als anemoonvissen zijn deze krabben wel gevoelig voor het gif van de gastheeranemoon, maar bouwen ze een slijmlaag op die voorkomt dat ze gestoken worden. Ze vangen voedsel door het water te filteren met gemodificeerde monddelen.

Stychodactila mertensii is de grootste van de zeeanemonen en kan een diameter van meer dan een meter hebben, maar Neopetrolisthes oshimai wordt niet groter dan zo'n drie centimeter.

Wie goed kijkt kan nog een kreeftachtige tussen de tentakels van de anemoon onderscheiden.

Krokodilvis (Papilloculiceps longiceps)

Fri, 30 Oct 2009 14:11 +0100

Close-up van de gewone krokodilvis Papilloculiceps longiceps op een rif voor Maitara, Maluku Utara, Indonesië.

koraalrif op Ternate

Thu, 29 Oct 2009 14:11 +0100

Een koraalrif op het Indonesische eiland Ternate.

Op dit moment ben ik op een expeditie naar Ternate met het Nationaal Natuurhistorisch Museum (Naturalis). Er zijn hier geen duikvoorzieningen (geen vulstations, geen duikboten, geen recompressiekamer, etc.) en dat maakt het werk logistiek een beetje lastig, maar ook wel heel spannend, omdat we op riffen komen waar nooit eerder gedoken is en iedere duik brengt dus weer nieuwe verrassingen. Overigens zien we op de meeste duiken veel rijkere riffen dan dat wat je op de bovenstaande foto kunt zien. Dit is tot nu toe het enige rif waar ik een overzichtsfoto van heb, want voor mijn onderzoek gebruik ik een macro-lens.

Ook de internetaansluiting laat wat te wensen over, maar ik zal mijn best doen om foto's te blijven plaatsen. Ook op het Expeditie Ternate weblog kun je foto's en verhalen lezen.

duiker silhouet bij Dreischor

Fri, 23 Oct 2009 07:55 +0100

Zoals sommigen van jullie weten ben ik op dit moment in Indonesië op een duikexpeditie. Het is nu nog wachten op een van de vele vergunningen voor we dan eindelijk onderwater kunnen, dus hier is nog een onderwaterfoto van afgelopen weekend in Zeeland, niet ver van de plek waar ik deze kreeft op de foto zette.

Europese zeekreeft (Homarus gammarus)

Sat, 17 Oct 2009 20:49 +0100

Een Europese zeekreeft met op de achtergrond gemaal Dreischor.

snoek (Esox lucius)

Sat, 26 Sep 2009 18:43 +0100

Een snoek, Esox lucius, verschuilt zich tussen de takken van een afgebroken boomtak in 't Veenmeer, Tynaarlo.

Ik geloof dat ik al vijf jaar een behuizing voor mijn camera wilde; vandaag heb ik eindelijk de eerste duik met mijn onderwateruitrusting kunnen maken. Zó mooi is duiken in Nederland! En dan is dit nog in een zoetwaterplas; nog niets vergeleken bij de Oosterschelde.