Karrajua - Comments

Baaaah

Benito — Sat, 31 Mar 2012 13:47:39 +0000

In reply to Iñaki Uribe HABEko Zuzendariari gutun irekia:

Titulua eskolan emango dute. Baaaaahhh... Zertarako konplikatu euskaraz ondo dakiten ala ez burua nekatzen?

Langabezian daudenek ikasiko dute euskara. Baaah... Zertarako konplikatu lana dutenei buruko minak ematen, administrazioan jendearekin tratatu behar dutenak adibidez?

Adin batetik aurrera euskara ikasi? Baaahhh... Zertarako konplikatu inoiz ikasiko ez duen jendearekin?

Oso arduratuta gaude euskaltegiekin, zintzo-zintzo ari gara klasera... Baaaaahhh. Zertarako konplikatu?

Kafea eta ezki-ura

Plistiplasta — Sun, 25 Mar 2012 19:05:31 +0000

In reply to Kazetarien gremioari:

Ez da harritzekoa herritarrek uste okerrak izatea. Adibide baterako, udal-euskaltegien kasuan, zenbait udalek (eta zenbait irakaslek) oraindik ez du ulertzen zergatik hartu behar duen berak euskaltegiaren ardura eta ez HABEk.

Eta senideekin izandako elkarrizketak aipatuta, hara zer bota zidan lehengo egunean nire lehengusu txiki batek (begi zorrotza du): Aizu, zergatik ez dago Bilbon euskaltegi publikorik?

Arrazoi duzu, Leire, batzuei ezer gutxi ardura die helduen euskalduntzeak baina, bestalde, ez dira erraz esplikatzen gure sektorearen zenbait zirrikitu. Izango du, bai, lana Benitok horiek guztiak kazetariei esplikatzen; kafe bat baino gehiago beharko dituelakoan nago eta, akaso, ezki-ura eta kamamila ere bai. ;-)

Hainbeste urte, eta oraindik horrela!

leire narbaiza — Sun, 25 Mar 2012 16:31:35 +0000

In reply to Kazetarien gremioari:

Bada, imajina ezazu Udal euskaltegian lan eginez gero, zenbatetan esan didaten HABEn egiten nuela lan! Bati esan udaleko langilean nintzela eta sinistu ez! Fitxatzeko txartela erakutsi behar izan nion, horrela konpondu nuen.

Beste baten, Correosera joan nintzen behin etapaper batzuk data zigilatuarekin bidali behar nituen euskaltegiaren izenean, eta esan zidaten euskaltegia ez zela erakunde publikoa, ezin zela egin!

Zenbat halako! EHEko kide batzuei ere azaldu behar izan nien azterketen gaineko kontu batzuk, eurek esan baitzidaten AEK-koak ezin zirela aurkeztu, HABEkoak bakarrik… Atzera ere erretolika guztia!

Badakizu zergatik gertatzen den hau? Inori ez diolako ezer ardura helduen euskalduntzeak, zoritxarrez!

Beltza datorkigu, beltza!!!

Beste elipsi bat

Plistiplasta — Tue, 06 Mar 2012 16:02:12 +0000

In reply to Badaki euskara?:

Ados. Baina kontua da, finean, beste elipsi luze eta korapilatsu baten aurrean gaudela. Zeren zenbakietara etorri baino lehen, galdera honi erantzun behar zaio: ‘gai’ ala ‘ez gai’ da? Zertarako (zer egiteko) ‘gai’ edo ‘ez gai’, ordea? Berriro ere elipsian dago gakoa.

Elipsia hori betetzen saiatzen dira HEOC, Europako markoa eta berauetatik eratorritako ebaluazio-eskalak. Zenbakiei, berriz, kalibrazio lana dagokie; ebaluazio-atal bakoitzaren pisuaren ponderazioari dagokionean eta atal bakoitzaren, zein azterketa osoaren gaitasun/ez-gaitasunaren kalibrazioan.

Jakin dakit beste eztabaida-bide bat zabaltzen ari naizela. Zenbakiek gaitasun edo ez gaitasuna kalibratu behar dute ala zenbakien batuketak esan behar digu ‘gai’ ala ‘ez gai’ den azterketaria? Berez, ez litzateke kontraesanik egon behar baina egotekotan nire ustez zenbakiek kalibratze funtzio soila izan behar dute. Nahiago ‘zertarako da gai’ ‘zenbat euskara daki’ baino.

Erantzuna zenbakietan eman

Benito — Mon, 05 Mar 2012 23:44:00 +0000

In reply to Badaki euskara?:

Erantzuna zenbakietan eman behar denean "zenbat" baten menpean amaituko dugu beti.

Edozelan ere zure galdera hori "zer eta nola egiten daki?" bat izan daiteke, Europako markoak "komunikazio jarduerak eta estrategiak" zerrendatzen dituenean azken batean galdera horri erantzuten diola esango nuke. "Badaki lan erreformari buruz 200 lerro idazten euskaraz?" galde daiteke, eta horrekin batera "nolako idazkia da?", "nola idazten du?" eta abar.

Beste kontu bat da lan erreformari buruz 200 lerro idaztea euskaraz jakitearen sinonimoa izatea da, baina hori beste istorio bat da.

Zertan daki?

Plistiplasta — Mon, 05 Mar 2012 08:27:46 +0000

In reply to Badaki euskara?:

Eta galdera 'zenbat daki' izan beharrean, 'zer egiten daki' balitz?

Badakizu, badaki eta zenbat daki

Benito — Sun, 04 Mar 2012 22:32:53 +0000

In reply to Badaki euskara?:

Inoiz jarri naiz pentsatzen euskara ikasleari inork "badakizu euskaraz?" hori galdetuz gero erantzuna zein izaten den. Batzuetan "ez, ikasten ari naiz, baina (orainidik) ez", beste batzuetan "buenoooo, apur(txo) bat", beste batzuetan "bai, zer edo zer bai". Ikaslea den eta sentitzen den partez "bai" seguru eta biribila entzutea zaila izaten da, "bai" irribarretsua errazagoa ordea.

Ezezkotik baiezkora continuum moduko bat dagoela iruditzen zait, ikas-prozesuaren pausoekin proportzionala nonbait. Beste faktore batzuek ere badira tartean, noski: pertzepzioa, hizkuntzari eta ikasteari buruzko ideiak eta ideologia, ikas-giroa, ingurukoekiko konparazioa, autoestima... Baina oro har galdera horri erantzun desberdinak ematen zaizkio prozesuan zehar.

Eta esango nuke continuum horretan badagoela nolabaiteko muga bat, ezezko lurraldea baiezkotik bereizten duen muga, "badakit euskaraz" jartzen duen mugarri bat, "baina" askorekin baina baiezkoaren kolorea hartzen dute erantzunek eta jarrerek momentu horretan. Non dago muga hori? Ikaslearen gogoan jakina, bere erantzunetan, eta konprobatzea uste baino errazagoa izaten da: galdera egitea, berak baititu une horretan horri galdetzeko zantzuak eta sentipenak.

Kontua da hemen galdera hori hirugarren pertsonan egiten dugula: "badaki euskara(z)?". Dena den geuk ere zantzuak ditugu horri erantzuteko, behaketa natural batekin naturaltasunez antzemateko modukoak sarri, euskara eta menperatzen ditugun hizkuntza guztietan egiten dugun bezala. Hizkuntza gure aurrean, guretzat edo gurekin zerbait egiteko martxan ipintzen duenean erreparatzen diegun gauza horiek guztiak.

Baina hirugarren galdera bat dago, eta uste dut horrek ekartzen dizkigula buruko min gehien une honetan. Ez dugu "badakizu euskaraz?" edo "badaki euskaraz?" galdetzen, "zenbat euskara daki?" baino. Eta hor gabiltza metroak, kiloak, litroak, watioak, megak, hektareak, indizeak, bite-ak edo arroak eta enparauei neurria hartu ezinik, ezta nazioarteko erakundeen homologazio sistema unibertsalekin ere.

Ahozkoa zailagoa da

Bea — Sun, 04 Mar 2012 14:19:06 +0000

In reply to Badaki euskara?:

Hemen aipatzen duzu idatziaren zuzenketak pausatzen duen problema eta ahozkoarena ez dut uste errazagoa denik. Irizpideak berdintsuak dira sentsibleki, zereginak aski argiak, beti ere ez dira planteamendu eraikitzaile batean emanak baina tira (diot iduritzen zaidala galdetzen diogula aztertzaile edo ikasleari mintzatzea mintzatzeagatik eta holakoa bezain pisurik ez da, ez mintzatzen denarentzat, ez entzunten duenarentzat)
Idazmenarekin aipatzen duzun zalantza, azken denboretan badut bi ikaslerekin, baina nagusiki ahozkoan eta bolarazio bat egiteko orduan, ez da erraza. Euskaraz ari dira, ontsa ene iduriko. Zuzentasunaren aldetik arazorik ez eta gaineratekoan ez dira espero den horretan kokatzen.

Bi horiek pentsarazten naute Maddiri, orain adin puska duena eta klasean ukan nuena ere garai batez.
Ez zen ixiltzen. Beti bazuen zerbait kondatzeko. Galdera sinple bat pausatuz geroz, adibidez bere haur denborako eskola nolakoa zen deskribatzea, bi oreneko hutsunerik gabeko litanian hasten zen.
Bere eskola desribatuko zuen. Dudarik ez. Baina, deskribapen eta kondairan zehar, han hemenka, mila digresio eginen zituen. Gaurko egunean « gaiaz kanpo » kalifikatuko genituzkeenak: hitz eginen zizuen, Martin, bere auzoaz, mutiko bihurria zela eta beti zerbait gaixtakeria asmatzen eta behin asunetara bota zuela... Herriko plaza ez zela gaurko hori, e, batere, batere... lehen bidea bestaldetik pasatzen zela eta... Herriko kontseiluan nor ziren eta nolako aferak izan zituzten erabakiak hartzeko orduan... A, eta eskolatik landa, josten ikasten zuten, errientaren emaztearekin, emazte xarmanta funtsean, gaixoa, egun osoak aspertzen iragaiten baitzituen, eskolaren gainekaldeko apartamenduan...
Eta hola. Erraiten dizuet bi-hiru orenez... baina erreski iraun zezakeen gehiago. Kasu, digresioak eta lekuz kanpoko aipamenak, desordenaturik, entzulea galtzen ahal zutenak, bai, baina haria ez zuen sekulan galtzen, beti hasieran galdetu hartara itzultzen zen. Horrek ez du erran nahi parekoak ez duela fitsik erraiten, ez, parekoak bere galdera bakoitzean, bere erran bakoitzean, Maddiren istorioa elikatzea besterik ez du egiten. Maddiren solasak elekidearen meneko ziren, elekidearengan oinarritzen, horietatik zuzentzen eta horietara itzultzen.

Gaurko egunean, ontsa mintzatzea, diskurtso koerente eta josiaren bidez, solas kontzertatuen bidez baita euskara zuzen eta aberatsaren arabera neurtuko dugu: ideien antolaketa eta joskera, hitz egokiak erabiliz, hiztegi anitza, sintaxia zuzena, ahal bada konplexua, egitura gramatikal ausart zenbaitzuek aipaindurik eta nahi dena.
Maddik egokitasun arazoak izan zitzakeen. Koerentzia ez batere argia entzulearentzat. Aberastasuna, erranen nuke erlatiboa zela ere, ez dut gogoan sekulako hitz eta espresioak baliatzen zituenik. Zuzentasunean, ez dakit euskaraz hutsik egiten ote zuen, bainan lepoa jokatuko nuke ezetz, ez zirela hutsak, baizik eta bere solasaren korapiloen ondorioa, eta erranaldiaren itzulia eskapatu bazitzaion eta bapatean galdurik gertatu izan bazen ere, ez uste izan gelditu eta zuzenduko zuenik, hainbeste gustatzen zaigun « autozuzenketaren » izenean. Pentsa! Berdin berdin segituko zuen, kasurik hoberenean eta zergatik ez zanpez erranaldiaren erdian gelditu eta beste bat hasiko ere zuen, neholako problemarik izan gabe. Azpimarratzekoa, kondatzen zituenak, bizitzen zituela aipatzen. Solasaldiaren erritmoa ez zen sekulan bera izanen, ametsetan galdurik zenean leun eta mantsoagoa seguraski, kexatzen zenean ozenagoa eta lasterragoa, sakre zenbaitez apaindurik, bizitasun gehiago eta sinesgarritasuna emateko doia bistan dena. Hots erraiten zituenak bizitzen zituen eta bere ahozkatzeko moldean irudikatzen, abiadura edo jarioan,

Orduan nahi dugun bezainbat erraiten ahalko dugu ontsa mintzatzea, egoki, koerente eta zuzen mintzatzea dela, txandak errespetatzea eta elkarrizketa kidea kondutan hartu eta integratzea dela, ikasten dela eta horretarako zenbait errezeta eta ariketa pare bat ditugula. Hots protokolo zehatz bati erantzuten diola guziak.
Maddiren aztalera helduko denik ez dut ikusi oraino eta, gero eta argiagoa dut behar bada ez dela ikasten den zerbait. Hizkuntza gaitasunetik anitzez urrunago kokatzen dela. Ariketarengatik ez dakit baina ahozko komunikazioan niretzat sommum bat zen. Eta maleruski, orri batean baloratu behar bagenu, nota eskasarekin gaindituko luke.

planteamendu horietan ez dugu idazten

Bea — Sun, 04 Mar 2012 14:18:08 +0000

In reply to Badaki euskara?:

Ez dut ulertzen erizpideak aldatu behar direnik, baizik eta hobeki ulertzea eta doi bat distantzia hartzea. Eraginkortasunarena, eta estrategiena orohar, jadanik erabiltzen diren erizpideen baita da. Salbu deskribatzaileak irakurtzen direnean, seguraski besteak ez bezala hauek ez direla irakurtzen.

Gero erakasleek idazten dugunez? Galdera honen atzean dena baldin bada « Idazten al dugu erakasleek, ikasleei galdetzen dizkiegun gaiei buruz eta galdetzen zaien bezala? », nik bederen ez.
Gaiak anitzetan tipikoegiak dira, antzuak eta egiazki iritziaren garapena eta sorkuntzari leku gutxi uzten diotenak. Gainera, azterketez ari bagara, gaiak asko dira, desberdinak, inolako loturarik gabe haien artean eta ez norabide batean jarriak.
Baldintza hauetan, nik behintzat ez dut idazten. Eta espero dut nehork ez didala holakorik galdetuko.

Paragrafoak

Plistiplasta — Sat, 03 Mar 2012 21:59:29 +0000

In reply to Badaki euskara?:

Demonio! Goiko mezuan berriro ere lotu dizkit paragrafo guztiak testu-editore maltzur honek. Testu-egituraketan kale egin dudalakoan nago. ;-)