KASTAMONU ile ilgili herşey

KASTAMONU ile ilgili herşey: KASTAMONU TARİHİ

2010-09-26T22:18:00.000+03:00

KASTAMONU ile ilgili herşey: KASTAMONU TARİHİ

YAKUPAĞA KÜLLİYESİ

2010-09-26T14:48:00.000+03:00

Yakup Ağa Külliyesi Giriş Kapısı

Kastamonu’ da Osmanlı Devleti’ nin gücünü ve zenginliğini yansıtan en güzel örneklerden birisi de Yakup Ağa Külliyesi’ dir. Külliye cami, imaret, sıbyan mektebi ve iki medreseden müteşekkildir.

Cami ve sıbyan mektebi tarih kitaplarında Yavuz Sultan Selim’ in en değer verdiği ve çekindiği hocası olarak anlatılan Halimi Çelebi tarafından yaptırılmıştır.

Kanuni Sultan Süleyman’ ın Hazine Reisi Yakup Ağa tarafından cami ve sıbyan mektebi esaslı bir tamirden geçirilirken; yanına iki medrese, misafirhane ve imaret eklenerek görkemli bir külliye haline getirilmiştir.

Kastamonu’ yu bir ziynet gibi süsleyen yapılar içersinde en görkemli ve en gösterişlilerinden birisi de Yakup Ağa Camii’ dir. Asırlar boyunca gururla dalgalanan bayrağın kaleden süzdüğü, sürgün saatin karşıdan karşıya selamladığı Yakup Ağa Camii, şehre hakim bir noktada Kastamonu’ nun parlayan yıldızlarından birisi konumunda bulunduğu için muhakkak gururludur.

Uzun yıllar boyunca metruk bir halde sonunu bekleyen külliyenin diğer yapıları Kastamonu’ da Vakıflar Bölge Müdürlüğü’ nün kurulmasının ardından (1999 yılında kurulmuştur) ele alınmış ve o eski ihtişam ve zerafeti Vakıflar Bölge Müdürlüğünce tekrar kazandırılmıştır.

Yakup Ağa İmaretinde günün her saati sıcak çorba bulunduğu, bu imaretin kapısının daima açık olduğu, zengin- fakir ayrımı yapılmaksızın gelen her misafire ikram yapıldığı hala anlatılmaktadır. Zaten Külliyenin bulunduğu semtin “ Ağa İmareti” olarak anılması da bu imaretin halk üzerinde bıraktığı olumlu tesirin etkisidir.

YILANLI KÜLLİYESİ

2010-09-26T14:47:00.000+03:00

Yılanlı Darüşşifası Kapı Portalı

Kastamonu’ yu Kastamonu yapan Türk – İslam medeniyetidir. Bunun en güzel örneklerinden birisini Yılanlı Külliyesi haykırmaktadır Külliyenin giriş kapısı portaline baktığınızda; soğuk bir taş parçasına ustalığın nasıl işlendiğine, ruhun nasıl yansıtıldığına, güzelliğin nasıl verildiğine hayret edersiniz.

Ancak, burada dikkatleri çekmesi gereken asıl konu giriş kapısındaki muhteşem sanat değil, bundan tam 8 asır önce, bu memlekette muntazam ve büyük bir hastanenin yapılmış olmasıdır.

Nasrullah Camiinin batı kısmında yer alan külliye; cami, türbe, darüşşifa ve şadırvanlardan müteşekkildir. Abdülkadir Geylani Hazretlerinin 4. oğlu Abdülfettah – ı Veli tarafından 1210 yılında kurulmuştur. Darüşşifa 1273 yılında bina edilmiş ancak, 1827 yılındaki yangının ardından sadece giriş kapısı günümüze ulaşabilmiştir.

Külliye bünyesindeki yapılardan birisi olan caminin ilk bina tarihi yukarıda da zikredildiği gibi 1210 yılı civarı ve banisi de Abdülfettah – ı Veli’ dir. 1827 yılındaki yangının ardından cami ikinci defa yapılmıştır. Osmanlı İmparatorluğu’ nun en çok tartışılan padişahlarından birisi olan Sultan 2. Abdülhamid’ in emriyle onun padişahlığı döneminde restore edilmiştir.

Kastamonu’ nun mana alemindeki mimarlarından birisi olan Abdülfettah – ı Veli Hazretleri caminin doğu bitişiğinde yer alan türbede yatmaktadır. Türbenin içinde büyüklü küçüklü 25 adet sanduka bulunmaktadır. Mihrabın hemen önünde ve cami tarafında bulunan, diğerlerinden daha büyük ve yüksekçe yapılmış olan bakır mahfaza içindeki sanduka Abdülfettah – ı Veli Hazretlerine aittir. Diğer sandukalar , ikisi hariç, Hazretin çocukları ve torunlarına aittir.

Yılanlı Külliyesi bahçesinde iki adet şadırvan göze çarpmaktadır. Giriş kapısı tarafında ve kıble istikametinde uzanan 3,40 metre uzunluğunda oval plana sahip şadırvanın musluklarının bulunduğu kısımlardaki kabartma bitki motifleri dikkat çekmektedir.

Bu şadırvanın hemen güney – doğu kısmında yer alan küçük şadırvan, yuvarlak bir havuz ve ortasında bir fıskiyeden ibarettir. Her iki şadırvanın da darüşşifanın günümüze ulaşan kapı ve duvar kalıntıları ile aynı malzemeden yapıldığı ilk bakışta anlaşılmaktadır.

EL SANATLARI TEŞHİR MERKEZİ

2010-09-26T14:45:00.001+03:00

El Sanatları Teşhir Merkezi

Kastamonu Valiliği İl Özel İdare Müdürlüğü’nün verdiği 65 milyar ve DPT’nin verdiği 12 milyar ödenekle 3 Haziran 2000 tarihinde temeli atılmış 12 Mayıs 2001 tarihinde hizmete açılmıştır..Ahşap işçiliği El Sanatları Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü tarafından yapılmıştır.

Kastamonu Valiliği El Sanatları Satış ve Teşhir Merkezi olarak kullanılmaktadır.

Yeni yapılan betonarme bir binada geleneksel Kastamonu evlerinin canlandırılması açısından yapılan ilk uygulama olması sebebiyle de ayrı bir önemi vardır.

TAHİR EFENDİ (OSMANLI) KONAĞI

2010-09-26T14:45:00.000+03:00

Tahir Efendi Konağı

Tarih bakımından ilimizin en eski yapılarından birisi olarak kabul edilen bina zemin ve birinci kattan ibarettir. Binada ilk göze çarpan 18 YY. mimarisini yansıtan tepe pencereler ve üstlerindeki vitraylardır. Kündekari oda ve dolap kapıları, ocak nişlerdeki alçı işlemeler binaya zenginlik katmaktadır.

Kastamonu Valiliği İl Özel İdare İdaresince Kasım / 1999 da satın alınmıştır. Turizm faaliyetlerinde kullanılmak üzere Kasım / 1999 da Turizm Bakanlığına tahsis edilmiştir.

AŞIKLI SULTAN TÜRBESİ

2010-09-26T14:44:00.001+03:00

Kalekapısı Mevkii Kümbet sokağında bulunan türbenin ne zaman yapıldığı bilinmemesine rağmen, türbe binasının mimari tarzı tamamen Selçuklu Dönemi eseri olduğunu göstermektedir. Bu şekil türbelerin Selçuklu döneminde genellikle üst seviyede devlet adamı veya komutanlar için yapıldığı bilinmektedir.

Türbenin içinde bulunan sandukalardan ortada bulunan ve aşıkları camekan içinde teşhir edilen zat, Kastamonu’ nun fethi için gelen ordunun komutanlarından olan ve savaş esnasında şehadet şerbetini içen bir mücahide aittir. Şehit olduğu yere defnedilmiştir.

Kastamonu’ nun en çok ziyaret edilen mekanlarından birisi olan Aşıklı Sultan Türbesi’ nin en dikkat çekici yanı, türbeye de adını veren Aşıklı Sultan’ ın çürümeyen bedeninin ispatı olan ayaklarının camekan içersinde sergileniyor olmasıdır.

Aşıklı Sultan’ ın asıl adı ve hayatı hakkında bilgi ve belge yoktur. Ancak, şu bilinmelidir ki, bu gün üzerinde özgürce yürüdüğümüz, gece yatağa huzurla yatıp sabah sağ salim kalktığımız, gezdiğimiz, koştuğumuz, nefes aldığımız, velhasıl hür bir şekilde yaşadığımız toprakların vatan olma safhasında sayısız Aşıklı Sultan şehadet şerbetini içmiş ve bu toprakları kanlarıyla sulayarak biz gelecek nesillere vatan armağan etmişlerdir.

BAYRAKLI TÜRBE

2010-09-26T14:44:00.000+03:00

Kastamonu Kalesi (Bayraklı Türbe)

Kastamonu Kalesi’ nin sağ burcunda yer alan ve asırlar boyunca daima bayrak dalgalanan mezar, Kastamonu Kalesi’ nin fethi esnasında büyük kahramanlık göstermiş ve savaşta bayraktarlık vazifesi görerek şehadet şerbetini içmiş Yunus Mürebbi’ ye aittir.

Yunus Mürebbi bir nalbant çırağı olarak geldiği Kastamonu önlerinde savaş devam ederken rüyasında Peygamber Efendimiz (SAV)’ i görmüş ve bayraktarlık vazifesi alarak o günkü savaşta şehit düşmüştür.

HATUN SULTAN TÜRBESİ

2010-09-26T14:43:00.002+03:00

Hatun Sultan Türbesi

Hatun Sultan tarafından 840 / 1436 yılında yaptırılmıştır. Kırkçeşme Mahallesi, Selçuk Sokak, Selçuk Camii önündeki meydanın köşesindeki şahsa ait evin bahçesindedir. Türbede sekiz adet mermer lahid vardır. 1.Lahit; 840/1436 ‘ da vefat eden İbrahim Bey’ in kızı Paşa Melek Hanım’a aittir. 2.lahidde de Paşa Melek Hanım a ait bilgiler vardır. Her iki lahid de bu hanıma atfedilmiştir.3. lahid; Orhan Bey, 4. Lahid; Emir Yusuf Bey8. Lahid; Hafese Hatun’ a aittir. Ve bunlar İbrahim Bey’ in çocuklarıdır. 5. Lahid; Murat kızı Sitti Nefise Hanım’ a, 6. Lahid; kimliği bilinmeyen bir zata ve 7. lahid de; ulemadan Lütfullah oğlu Mehmed’ e aittir.

KARANLIK EVLİYA TÜRBESİ

2010-09-26T14:43:00.001+03:00

Karanlık Evliya Türbesi

İbni Neccar Mahallesinin Karanlık Evliya Sokağında yer alan türbe ve mescidin dört bir tarafı evlerle çevrilmiş, adeta gözlerden sakınılmıştır.

Sekiz yüzlü yapının alt katı muntazam bir şekilde kesme taşla yapılmış, mahruti olan üst kısmında ise tuğla kullanılmıştır. Tamamen Selçuklu dönemi eseri olan Karalık Evliya Türbesinde medfun olan zatın Kastamonu’ nun fatihi Hüsamettin Çoban Bey veya Atabeygazilerden birisine ait olduğu kuvvetle muhtemeldir.

HEPKEBİRLER TÜRBESİ

2010-09-26T14:43:00.000+03:00

Hepkebirler Türbesi

Kastamonu Evliya – Enbiya- şüheda şehri olarak bilinmektedir. Gerçekten de Kastamonu atmosferini kaplayan manevi hava, vatanın her karış toprağını sulamış olan sayısız Kastamonulu şehit ve bu ilin medreselerinden yetişmiş yüzlerce müderris ve ilim adamı ile bu ismi hak etmektedir Kastamonu.

Kastamonu’ nun en büyük onuru, en büyük gururu ve en şerefli misafiri elbetteki Sahabe – i Kiram’ dan Kaysül Hemedani El Asgari Hazretleridir. Ebu Eyüp El Ensari Hazretleri ile birlikte İstanbul’ un fethi için yola çıkan mücahidlerin arasına katılmış, Eyüp Sultan ile birlikte Kastamonu önlerine kadar beraber yol arkadaşlığı yapmıştır. Ancak, hikmetini Allah bilir, Kastamonu’ dan ileri gitmemiş, bu aziz şehri mübarek bedenleri ile şereflendirerek Kastamonu’ da kalmıştır. Kaysül Hemedani Hazretleri Kastamonu’ da ikamet ettiği zamanlarda buraları İslam beldesi olmamasına rağmen, vefatında defnedildiği mezarı gayri Müslimlerce bile ziyaret edilmiş ve asırlar süren bir hasretin ardından 12. yüzyılın sonlarında semalarında ezan sesi yankılanan Kastamonu’ ya bir Sahabeyi misafir etme onurunu vermiştir.

Türbesi Hepkebirler Camii’ nin batı bitişiğinde bulunmaktadır. Son zamanlara kadar önündeki yoldan sarhoşların geçemediği, yola çıkıntısının olduğu gerekçesi ile geri çekmek için mezarların kaldırılma teşebbüslerinin amacına ulaşmadığı gibi tasarrufları ile bilinen türbenin, halkımızın gönlünde müstesna bir yeri vardır.

AŞİR EFENDİ HANI

2010-09-26T14:42:00.002+03:00

Aşir Efendi Hanı

Nasrullah Camii’ nin batısında yer alan Aşir Efendi Hanı, ömrünü hayır eserlerine adamış olan Reisül Küttap Hacı Mustafa Efendi tarafından yaptırılmaya başlanmış ancak ömrü yetmemiştir. Oğlu Aşir Efendi babasının hayrını öksüz bırakmamış, yarım kalan inşaat 1748 yılında tamamlanmıştır.

Han Vakıfların malı iken birkaç dükkan haricinde çoğu şahısların mülkiyetine geçmiştir.

ATABEY HANI

2010-09-26T14:42:00.001+03:00

Atabey Hanı

Kastamonu – Tosya yolunun 23. km.’sinde, Elmayakası Köyü sınırları içinde ve Karadere Çayı’nın kenarındadır. Fetihten sonra Kastamonu çevresinde, sosyal amaçlı olarak inşa edilen ilk binalardan birisidir. Hüsameddin Çoban Bey tarafından 1273 yılından önceki bir tarihte yaptırılmıştır. Günümüzde harabe durumundadır.

BALKAPANI HANI (PENBE HAN)

2010-09-26T14:42:00.000+03:00

Penbe Han (Balkapanı Hanı)

Osmanlı’ nın yükselme dönemi padişahlarından Fatih Sultan Mehmet han’ ın oğlu 2. Beyazıt tarafından 1481 – 1512 yılları arasında yaptırılmış olan hanın gelirleri Haremeyn – i Şerifeyn’ e (Mekke ve Medine şehirlerine) vakfedilmiştir.

Kastamonu halkının Pembe Han diye isimlendirmiş olmasına aldanan Kastamonulu bazı araştırmacılar han için “Pembe Han” tabirini kullansalar da bu hanın bir dönem Penbelerin yani pamukların ticaretinin yapıldığı bir merkez olduğu tarihi kaynaklarda belirtilmektedir. Aynı şekilde bir dönem de bal ticaretinin canlılık kazandığı han Balkapanı diye de anılmaya başlanmıştır.

Kapan; çok kısa ve anlaşılır bir dille, günümüzün borsası görevini üstlenen ticaret merkezlerine verilen isimdir. Anadolu’ nun önemli vilayetlerinden birisi olan Kastamonu’ nun sadece siyasi ya da askeri sahada değil ekonomik alanda da söz sahibi bir şehir olduğunun göstergelerinden birisi de Balkapanı Hanı’ dır. Günümüzde Vakıflar adına kayıtlı bulunan han, 2006 yılı içersinde esaslı bir onarım ve restorasyon çalışması ile Kastamonu turizmine kazandırılan eserler arasında yerini almıştır.

CEM SULTAN BEDESTENİ

2010-09-26T14:41:00.001+03:00

Cem Sultan Bedesteni

Osmanlı’ nın bahtsız şehzadesi Cem Sultan… Tarih kitaplarından ziyade edebi eserlere konu olmuş, hayatı memleket hasreti, ızdırap ve esaretle geçmiş bir Osmanlı şehzadesi… Cem Sultan…

Peki ne işi var Kastamonu’ da Şehzade Cem Sultan’ ın?

Bilindiği üzere, Osmanlı şehzadelerinin hepsi ileride Padişah olacakmış gibi yetiştirilir ve tecrübe kazanması için önemli vilayet merkezlerine vali olarak gönderilirlerdi. Cem Sultan da 1469 yılında Kastamonu’ ya gelmiş, burada 10 yıl kadar kalmış ve bu esnada Bedesteni yaptırmıştır.

Kendisini şair yapan bu mümtaz şehre şiir gibi bir eser armağan ederek ayrılmıştır Kastamonu’dan Cem Sultan.

Bedestenin kesin yapılış tarihi bilinmemekle beraber, Cem Sultan’ ın Kastamonu Sancak Beyi olduğu dönemde 1469 – 1479 yılları arasında inşa edildiği kesindir.

Vakıfların mülkiyetindeki Bedesten turizm amaçlı kullanılmak üzere yap – işlet – devret modeli çerçevesinde restore edilmiştir. Halen turizme yönelik çarşı olarak hizmet vermektedir.

YANIK HAN

2010-09-26T14:41:00.000+03:00

Yanık Han

Kastamonu’ da mülhak vakıf statüsündeki eserlerden birisidir. 1616 yılından önceki bir tarihte yapıldığı bilinen han, iç kısmındaki ahşap unsurları ile Anadolu’ daki en orijinal hanlardan birisidir. 2003 yılında bazı film yapımcılarının da dikkatini çekmiş, ancak bu handa çekim yapılması hususu neticelenmemiştir.

Yanıkoğlu Vakfı mütevellisi Fahri Yanık tarafından büyük bir özveri ve gayretle ayakta tutulmaya çalışılan han 2004 yılında İl Özel İdaresi ile yapılan bir protokol çerçevesinde restorasyonu yapılmak şartıyla 15 yıllığına kiralanmıştır.

Kastamonu’ ya geldiğinizde, geziniz esnasında bir muzip karşınıza çıkıp;

“Kastamonu’ da altından yol geçen mescid var, biliyor musun?” diye sorarsa, şaşırmayın. Gerçekten doğrudur. Kastamonu’ da altından yol geçen bir mescid vardır. Bu mescid Yanık Han’ ın hemen giriş kapısı üzerinde mescide tevdi edilmiş olan odadır.

Toprakçılar evleri

2010-09-26T12:55:00.001+03:00

Toprakçılar Evleri

Yapılış tarihi tam olarak bilinmemektedir. Kastamonu sivil mimari örneklerinden olan bina kesme taş , ahşap ve kerpiç kullanılarak yapılmıştır.26.10.2000 tarihinde Kastamonu Kalkınma Vakfı Yakacak Pazarlama Şirketi tarafından satın alınmıştır.

Onarım ve restorasyon çalışmaları tamamlanmış olup, 21.01.2004 tarihinde açılışı yapılan Toprakçılar Konağı turizme yönelik butik otel ve restoran olarak kullanılmaktadır. Müstecir eliyle çalışmakta olan otel 35 yatak kapasitesine sahiptir.

EFLANİLİ KONAĞI

2010-09-26T12:40:00.002+03:00

Eflanili Konağı

Hepkebirler Mahallesi, Eflanili Sokağında, Küpçiğez Mescidi’ nin hemen yanında yer alan konak 1910 yılında inşa edilmiştir. Kastamonu Tarihi konaklarının en güzel örneklerinden birisini teşkil eden konağın 1999 yılında restorasyonuna başlanmış ve 2001 yılında hizmete açılarak Kastamonu’ ya ziyarete gelen misafirlere yöresel yemeklerin damaklarda kalan tadı sunulmuştur. 2005 yılı ortalarında bir yangın görmüş olmasına rağmen, çok kısa sürede onarımı gerçekleştirilmiştir. Halen yöresel yemeklerin sunulduğu bir lokanta olarak hizmet vermeye devam etmektedir.

NASRULLAH KADI KÜLLİYESİ

2010-09-25T21:54:00.001+03:00

NASRULLAH CAMİİ

Kastamonu adı Nasrullah ile Nasrullah adı Kastamonu ile adeta bütünleşmiştir. Gözleri okşayan mimari güzelliği, Türk – İslam medeniyetinin gücünü haykıran heybeti ile ve vaaz kürsüsünde yankılanan Mehmet Akif Ersoy’ in sesiyle Kastamonu’ ya vurulmuş olan Türk mührünün en nadide eserlerinden birisidir Nasrullah Camii.

Hemen önünde yer alan görkemli şadırvanı, çevresini kuşatan medreseleri ile Kastamonu’ nun tarihi geçmişindeki sanat ruhunu ve ilim – irfan merkezi oluşunu bu günlere haykıran Nasrullah Camii, ilin hem merkez camii hem de en fazla cemaat alan camisidir.

Cami, 2. Beyazıd döneminde Karamanlı Müderris Yakup Efendi’ nin oğlu Kadı Nasrullah tarafından 1506 yılında yaptırılmıştır. Şekaik – i Numaniye adlı eserde Nasrullah Kadı için “hazır cevaplılık ve nüktedanlıkta Nasreddin Hoca, dünyevi işlerde İbn – i Sina gibi idi.” denmektedir.

NASRULLAH ŞADIRVANI

Cami ile birlikte inşa edildiği bilinen şadırvan bu günkü haliyle 1752 yılında Bedii isimli bir hayır sahibi tarafından tamir ve ihya edilmiştir. Anadolu’ nun en büyük ve görkemli şadırvanlarından birisi olan Nasrullah şadırvanından su içen bir misafirin ömrü içinde Kastamonu’ ya tekrar gelmekten kendini alamayacağı ve bu şadırvandan su yudumlayan her insanın ya yedi yıl burada kalacağı ya da yedi kez Kastamonu’ ya uğrayacağı rivayetleri ile şöhret bulmuştur.

NASRULLAH KÖPRÜSÜ

Kastamonu’ nun ortasından geçen Karaçomak Deresi’ nin üzerine bir inci gibi işlenen köprü, Nasrullah Kadı tarafından 1506 yılında yaptırılmıştır.

Aslı 3 gözlü olarak bilinen köprünün bedenini dış kaplama taşları kesme taştır. 1961 yılında yapılan imar çalışmaları esnasında doğu yönündeki gözü yıkılmıştır. Daha sonra 1978 ve 2000 yıllarında tadilat ve onarımdan geçen köprü, şehrin sembol eserlerinden birisi olarak yaşamaya devam etmektedir.

MÜNİRE hanım MEDRESESİ

Bayraklı medrese olarak da bilinen medrese 1746 yılında Reis’ül Küttap Hacı Mustafa Efendi tarafından yaptırılmıştır. Medreseye ismini veren Münire Hanım’ ın Hacı Mustafa Efendi’ nin kızı ya da eşi olduğu tahmin edilmektedir. Uzun yıllar Vakıflar Öğrenci Yurdu olarak kullanılan bina, günümüzde el sanatları çarşısı olarak Kastamonu’ nun en hareketli turistik mekanlarından birisi konumuna gelmiştir.

NUMANİYE MEDRESESİ

1688 yılları civarında Cecelizade İbrahim Nurettin Efendi tarafından yaptırılmıştır. Numaniye adı, 1834 yılında bu medresede müderrislik yaptığı bilinen Kadiri ve Nakşibendi Şeyni Hoca Numan Efendi’ den gelmektedir. Ancak, yapılışından Numaniye ismi verildiği tarihe kadar hangi adla anıldığı bilinmemektedir.

Uzun yıllar Kastamonu Vakıflar Bölge Müdürlüğü imareti, mutfak ve yemek salonu olarak hizmet veren medrese, günümüzde turizme yönelik olarak hizmet vermektedir.

TEVFİKİYE MEDRESESİ

1824 yılı veya bu tarihten sonraki yakın bir zamanda Hatip Efendi zade Tevfik Efendi tarafından yaptırılmıştır.

Bir süre Kastamonu İl Müftülü hizmet binası daha sonra Kastamonu Vakıflar Yurt Müdürlüğü binası ve son olarak da İl Turizm Müdürlüğü Hizmet Binası ve Turizm Danışma Bürosu olarak hizmet veren bina, 2005 yılı içersinde restorasyon ve onarımdan geçirilerek özel sektöre kiraya verilmiştir.

İSMAİL BEY KÜLLİYESİ

2010-09-25T21:23:00.001+03:00

Döneminin ticaret ve ilim üssü olan Candaroğulları Beyliğinin Başkenti Kastamonu’ nun en görkemli eserlerinden birisi olan külliye içindeki Deve Hanı, Medrese, Hamam ve Türbe’ nin ayrı ayrı insanı bazen hayrete düşüren, bazen hüzünlendiren, bazen gururlandıran hikayeleri asırlar ötesinden bu günlere dilden dile aktarılarak gelmiş olduğu gibi, bu günden yarınlara da dilden dile aktarılacak, tek başına bir hiç olan bizlere Kastamonu insanın sahip çıktığı, destek verdiği ölçüde eserlerle de ölümsüzleşecektir.

Şehinşah Kayası üzerine inşa edilen külliye, Candaroğulları Beyliği’ nin son hükümdarı Kemalettin İsmail Bey tarafından 1443 – 1461 yılları arasında yaptırılmıştır.

Külliye; cami, imaret, han, medrese, türbe ve hamamdan müteşekkil muntazam bir yapılar topluluğudur. Türk insanının medeniyet seviyesini, ilim aşkını, yardımseverliğini, ticari kapasitesini ve dini değerlere bağlılığını bir arada görmek isterseniz; İsmail Bey Külliye’ sinin hemen girişinde sizi ihtişamıyla büyüleyen yapılara tek tek değil bir bütün olarak göz gezdirin.

Cami, doğusundan bakıldığında küçük bir kaleyi andıran ve M.Ö. 7. yüzyıla ait iki adet kaya mezarı ile bir kaya fasadının bulunduğu Şehinşah Kayası üzerine, temel kazısı yapılmaksızın kayanın üzeri düzenlenerek inşa edilmiştir. Bu sebepledir ki, halk arasında cami “Temelsiz Cami” olarak anılmaktadır.

Caminin mermerden yapılmış, zerafeti ile gözleri okşayan taç kapısı tam manasıyla bir sanat şaheseridir. Etrafı silme tekniği ile çerçevelenmiş ve geçmeli gometrik şekillerle süslenmiştir ki ilk görenlerin gözleri bir müddet bu sanatın esiri olmaktan kendisini alamamaktadır. Daha caminin girişinde güzelliğini ortaya koyan caminin içine girildiğinde de bakışlar hayranlıkla, gönüller saygıyla ürpermektedir.

İmaret (Misafirhane), Külliyenin bahçe kapısından girişte sağda yer almaktadır. İmaret kapısının basık kemeri üzerinde çerçeve içersine alınmış mermer kitabesinin manası şöyledir: “Bu bina din muhafızları için güzel tertip edilmiş bir bahçe oldu. Temizlik ve safa vericilikte sanki cennetten gelerek buraya kondu. Eğer binanın bittiği tarihi ararsan ebced hesabıyla (beyt – ül ibaret) sözündedir.”

Hamam, Külliyenin diğer yapılarından ayrıdır. Külliye ile arasında cadde vardır. Günümüzde faal olmamakla birlikte mamurdur.

İsmail Bey Külliyesi’ ni meydana getiren yapılardan biri de Deve Hanı’ dır. Adından da anlaşılacağı üzere, genellikle Deve Kervanları ile Kastamonu’ ya uğrayan ticaret erbabının konakladığı bir handır. Cumhuriyetin ilk yıllarında geçirdiği bir yangın sonucu. hanın iç ahşap aksamından eser kalmamıştır. Ancak, hanın iç duvarlarında yangının izleri müşahede edilmektedir. Hanın içindeki, zamanında develerin bağlandığı bölümler dikkat çekmektedir.

Ancak, asıl dikkat çekmesi gereken nokta Deve Hanı’ nın giriş kısmıdır. Girişte iki kapı mevcuttur. Dış kapı içtekine göre daha geniştir. Bunun sebebi; yüklü olarak hanın önüne gelen develer dış kapıdan alınmakta ve iki kapı arasında sağ ve sol yanlarda, bekçi odalarının bulunduğu kısmın önündeki bir metre yükseklikteki yük boşaltma yerine yüklerini boşaltmaktadırlar. Eğer develer yüklü olarak dış kapıdan içeri giremezse, hayvana fazla yük bindirdiği gerekçesi ile deve sahipleri ceza ödemektedirler. Bundan tam 6 asır önce Türk Milleti, değil insan haklarını hayvan haklarını bile sahiplenmiş ve uygulamıştır.

Külliye içersinde yer alan medrese, Candaroğulları Beyliği döneminden günümüze ulaşabilen tek medrese özelliği taşımaktadır. Medresenin içersinde 10 adet küçük oda ile kıble tarafında derslik olarak kullanılan bölüm yer almaktadır. Medrese binasının tam ortasında ise küçük bir havuz yer almaktadır.

Şakayık – ı Numaniyye isimli eserde medrese için şunlar yazılmaktadır; “ Bu devirde meşhur olan hiçbir alim yoktur ki İsmail Bey’ in ilmi müessesesine uğramamış olsun. Hatta bu alimler arasında Fatih Sultan Mehmet’ in birkaç misli ücret teklif ederek İstanbul’ a davetini kabul etmeyip İsmail Bey’ in yanında kalmayı tercih edenler vardır.”

Medresede daha o dönemlerde astroloji ilminin okutulduğu da rivayet edilmektedir.

Külliyenin belki de en hicranlı eseri türbesidir. Sekiz köşeli kasnağa oturmuş tek kubbenin örttüğü türbede 10 adet mezar bulunmaktadır. Ancak, bu mezarlardan hiç birisinde türbeyi yaptıran şahıs, yani İsmail Bey yoktur. Vefatında defnedilmek istediği türbede İsmail Bey’ in oğlu, kızı ve ilim adamları medfundur. Kendisi memleketinden çok uzaklarda Bulgaristan’ ın Filibe şehrinde vefat etmiştir.

Türbenin giriş kapısı üzerindeki uzaktan bakınca insan figürünü andıran kemer püskülü ile ilgili olarak halk arasında “bu insan sureti İsmail Bey’ e aittir” inanışı vardır.

HZ. PİR ŞEYH ŞABAN – I VELİ KÜLLİYESİ

2010-09-25T20:33:00.001+03:00

Şeyh Şaban-ı Veli Türbesi

Manevi havasıyla yerli yabancı herkesi etkisi altına alan, önünde saygıyla el pençe durulan ve Kastamonu’ nun en çok ziyaret edilen mekanı olan Hz. Pir Külliyesi; Musa Fakih Mahallesi, Gümüşlüce Caddesi üzerinde yer almakta ve cami, türbe, kütüphane, asa suyu, dergah evleri ve şadırvandan oluşmaktadır.

SEYİT SÜNNETİ EFENDİ HAZİRESİ

Külliyenin, daha doğrusu külliye bünyesinde yer alan caminin ilk banisi Halvet Şeyhi Seyit Sünneti Efendi’dir. 1490 yılından önceki bir tarihte mescid olarak bina edilmiş, 1580 yılında 3. Murad’ ın hocası Şuca Efendi tarafından mescid genişletilerek cami haline getirilmiştir.

Seyyid Sünneti Efendi, külliyenin giriş kapısının hemen sol yanında, caminin kıble duvarının önünde medfundur.

Asıl adı Ahmet olup; Peygamber Efendimiz (S.A.V.) soyundan geldiği için Seyyid, O’ nun sünnetlerine aşırı derecede bağlılığından dolayı da Sünneti lakabını almıştır.

Kastamonu’ da doğan Seyyid Sünneti Efendi “Sünneti” mahlası ile şiirler de yazmıştır. Seyyid Yahya Şirvani Hz.’ ne mürid olarak yetişmiş ve Halvetilik tarikatı üzere irşad makamına oturmuştur.

TÜRBE : Ömer Kethüda ve Ulema ile Halk tarafından 1020 / 1611 yılında yaptırılmıştır. Sultan Ahmed’ in şehzadesi Sultan Osman zamanında Ömer Kethüda yapımına başlamış, ancak yersiz harcama ve israf bahanesiyle Nasuh Paşa tarafından idam edilince inşaat yarım kalmıştır. İki yıl sonra ulema ve halkın katkıları ile tamamlanmıştır.Türbeye doğu tarafından açılan tali kapı, Vezir Kurşuncu zade tarafından 1028/1618 yılında yaptırılmış ve harem denen bir bölüm eklenmiştir. Türbede bulunan sandukalardan en önde ve büyük olanı Hz. Pir şeyh Şaban – ı Veli Hazretlerine, bir tanesi ibrikdarına, bir tanesi peşkirdarına ve diğer önüç sanduka da postnişinlerine aittir.

DERGAH EVLERİ : Cami ile aynı tarihlerde caminin banisi tarafından yaptırıldığı tahmin edilen dergah, 1261/1845 yılında Sultan Abdülmecid’ in emriyle Kastamonu Kaymakamı Salih Ağa tarafından esaslı şekilde tamir edilmiş, alt yapılar yenilenmiş ve ihata duvarıyla külliye çevrilmiştir. Günümüze ulaşan iki konak ve ortasındaki müze binası 1318/1900 yılında Azdavaylı Mahmut Paşa tarafından yaptırılmıştır. Günümüzde Müze olarak kullanılan ortadaki binada Hz. Pir şeyh Şaban – ı Veli’ nin özel eşyaları, dini – tarikat eşyaları ile Kastamonulu hattatlara ait hat eserleri sergilenmektedir.

KÜTÜPHANE : Türbe ile aynı tarihlerde yapılmıştır. Dolayısıyla banisi de türbenin banileri olmalıdır.Günümüzde alt katı ibadethane, üst katı ise dernek odası olarak kullanılmaktadır.

ASA SUYU : Mehmet Feyzi Efendi : “ Nuh Tufanı’ nda Cebrail (A.S.) Kabe civarından dört avuç toprak alarak dünyanın dört ayrı yerine atmıştır.Bu yerlerden birisi de Hz. Pir civarıdır. Nitekim bölgenin taşlık yapısı Mekke kayalıklarına benzediği gibi ASA SUYU’ nun tad ve kokusu da ZEMZEM ile aynıdır.”

ŞADIRVAN : Fatma Hanım tarafından 1318 / 1900 yılında yaptırılmıştır. 1318 yılının Recep ayının ilk gününde yaptırıldığı rivayet edilmektedir.

BENLİ SULTAN KÜLLİYESİ

2010-09-25T20:19:00.001+03:00

Benli Sultan Külliyesi

Cami, türbe ve misafirhaneden müteşekkil olan külliye, Ilgaz Dağı’ nın kuzey eteğinde, Kastamonu’ ya 30 km mesafede, Ahlat Köyünde bulunmaktadır. Kayıtlardan medrese ve kütüphanesinin de bulunduğu bilinmekte ise de, bu eserler günümüze ulaşamamıştır.

1500 yılları civarında inşa edilen külliyenin misafirhane bölümü 1512-1520 yılları arasında Yavuz Sultan Selim Han döneminde ve onun emriyle inşa edilmiştir.

Külliyeye adını veren Benli Sultan’ ın asıl adı Mehmet Muhittin Efendi’ dir. Nakşibendi Şeyhidir. Benli Sultan olarak bilinmesi, yanağındaki büyükçe ben’ den kaynaklanmaktadır.

Hz. Pir Şeyh Şaban – ı Veli’ nin yakın dostu olan Benli Sultan’ ın doğum tarihi bilinmemekle birlikte, 1563 yılları civarında vefat ettiği belgelerden anlaşılmaktadır.

HÜKÜMET KONAĞI

2010-09-25T19:18:00.001+03:00

Hükümet Konağı

1902 yılında Vali Enis Paşa tarafından hizmete açılan Hükümet Konağı’ nın mimarı Vedat Tek’ tir. Arap mimari tarzında kesme taş ve kargir 3 katlı olarak inşa edilen bina günümüzde de Hükümet Konağı olarak hizmet vermektedir.

Hükümet Konağı’nın alt katında 2002 yılında kurulan Kent Tarihi Müzesinde ilin tarihi ve kültürünü yansıtan çeşitli yayınlar, resim ve fotoğraflar, eşyalar sergilenmektedir.

EVKAYA MEZARI

2010-09-25T19:15:00.001+03:00

Evkaya Mezarı

Tabi bir kaya bloku üzerinde, tabandan 8 metre yükseklikte oyulmuştur.

Ölümün soğukluğunu kendisini ziyarete gelenlerin bütün iliklerine kadar işleyen mezarda üç giriş ile üç mezar odası bulunmaktadır. Mezar odaları içinde yanlarda ölü sedirleri mevcuttur. Ön cephedeki alınlığın ortasında bir insan ile yanlarında birer kanatlı arslan kabartma olarak işlenmiştir.

ŞERİFE BACI ANITI

2010-09-25T19:11:00.001+03:00

Şerife Bacı Anıtı

Kastamonu Valiliği Anıt Yaptırma Komitesince, 1985 – 1990 yılları arasında, Prof. Dr. Heykeltıraş Tankut Öktem’ e yaptırılmıştır. Anıtın toplam yüksekliği 12 metredir. 30 Temmuz 1990 tarihinde açılışı yapılmıştır.İlin en büyük meydanında inşa edilen anıt üç bölümden oluşmaktadır. Önde, Kurtuluş Savaşı’ nda Türk kadının kahramanlığının simgesi haline gelen Şerife Bacı, ardında ise Atatürk ve Türkiye Cumhuriyeti Türk Toplumunu ifade eden figürler yer almaktadır. Son bölümde de Kuva-i Milliye güçleri ve halk temsil edilmektedir.

SAAT KULESİ

2010-09-25T19:10:00.001+03:00

Saat Kulesi

Sürgün saat olarak bilinen Saat Kulesinin, zamanın Valisi Abdurrahman Paşa’ nın emri üzerine 26 Ağustos 1885 tarihinde, Sarayüstü ismiyle bilinen tepenin üzerinde temeli atılmıştır.

Uzun yıllar metruk bir halde kalan Saat kulesi 2002 yılında Kastamonu belediyesi tarafından tamir ve ihya edilerek çevre düzenlemesi ile birlikte ziyaretçi akınına uğrayan yerlerden birisi halini almıştır.

Saat kulesi’ nin en dikkat çekici yönü sürgün hikayesidir. Rivayete göre, İstanbul sarayburnu’ nda bulunan saat, yerli yersiz çaldığı bir gece yarısı vakti zamanın padişahının gözde cariyesinin çocuğunu düşürmesine sebep olmuş ve tam o günlerde Kastamonu’ dan gelen saat talebi üzerine Kastamonu’ ya sürgüne gönderilmiştir.

Günümüzde de zamanı gösterme vazifesini hiç aksatmadan sürdüren saatin sesi gürültüsüz ortamlarda rahatlıkla işitilmektedir.