LangSpot - ćwicz swój język

SRS od podstaw

2011-05-28T19:33:00.000+02:00

W miarę następowania po sobie kolejnych powtórek,
czas pamiętania informacji wydłuża się

Chciałbym zająć się dziś tematem SRS (ang. spaced repetiton system) nieco bardziej szczegółowo. W internecie mnóstwo jest dostępnych programów do nauki tym sposobem. Każdy kusi innymi opcjami i bajerami, a sam sposób nauki wydaje się banalny: wpisujesz, przeglądasz, umiesz. To bardzo uproszczony schemat. Całość niby dziecinnie prosta jednak aby otrzymać pożądane skutki, trzeba obrać odpowiednią taktykę, dobrać swoją metodę, scalić kilka technik w swój własny styl. Początki stosowania zazwyczaj są chaotyczne. Jednak ćwiczenie czyni mistrza. Jak wszytko - posiada swoich zwolenników i przeciwników, niektórym odpowiada bardziej, drugim mniej, jednak na pewno działa, gdyż odpowiada temu w jaki sposób nasz mózg naturalnie koduje informacje - przez powtarzanie, które ma na celu wzmocnić połączenia między neuronami, co właśnie łączy się z pamięcią. Im mocniejsze połączenia tym szybciej jesteśmy sobie w stanie przypominać określoną informację. Jeśli nie miałeś styczności z czymś podobnym, warto chociaż spróbować.

Jak to działa?

zapominanie jest najszybsze w ciągu pierwszego dnia
od zapamiętania informacji

Wszystko można by pokazać za pomocą jednego wykresu. Cały system opiera się na tzw. krzywej zapominania (po lewej), czyli w miarę upływu czasu ilość pamiętanej wiedzy zmniejsza się. Aby tego uniknąć stosuje się powtórki, których interwały ,w miarę lepszego pamiętania danego faktu, wydłużają się. Jak widzimy na wykresie u góry - w miarę następowania kolejnych powtórek okres pamiętania określonej informacji wydłuża się. Po kilku/kilkunastu (zależnie od rodzaju informacji lub sposobu zapamiętywania) powtórkach informacje przechodzą do pamięci długotrwałej, co oznacza, że informacja została zapamiętana na zawsze.

Do czego można stosować?

No w zasadzie... do wszystkiego. Numer telefonu, pin do bankomatu, trudne słowo w języku obcym/ojczystym, zdanie, zasady których chcielibyśmy przestrzegać na codzień, daty, nazwiska, osoby, krótkie (ale niekoniecznie) teksty, państwa i stolice, wiersze, teksty piosenek, definicje pojęć, akordy... wszystko. Jeśli chcemy coś usilnie zapamiętać, a chcemy w to włożyć mniej wysiłku to właśnie SRS nam w tym pomoże.

Programy

Anki, Supermemo, Mnemosyne, FullRecall... To chyba najbardziej popularne i darmowe (oprócz FullRecall i nowszych wersji Supermemo). Na pewno w sieci jest ich jeszcze 987456, ale o tych słyszy się najwięcej i nie bez powodu Anki jest na pierwszym miejscu - chyba jest najczęściej używany ze wszystkich. Posiada dużo opcji i dodatków, zachowuje przy tym umiar. Dla każdej talii można uzyskać zespół statystyk, aby zobaczyć jakie robimy postępy i czy regularnie przeglądamy karty. Do tego możliwość ściągnięcia gotowych talii kart, chociaż i tak najlepiej robić swoje własne, nikt inny nie powie ci, czego w tym momencie potrzebujesz się dowiedzieć. Dodatkowo opcja przeglądania talii online, gdy nie mamy dostępu do własnego komputera. Wtedy można przeglądać lub dodawać karty na stronie internetowej logując się na swoje konto lub zainstalować na telefonie aplikacje, która zsynchronizuje się przez internet z talią z naszego komputera. W ten sposób oszczędzamy czas, jeśli gdzieś idziemy/jedziemy/stoimy w kolejce, nasze talie zawsze są z nami.Skupiłem się tutaj tylko na Anki, ponieważ nie mam większego doświadczenia z innymi programami.

Sposoby tworzenia kart

Ze względu na to, że sposób ten jest bardziej dopracowanym, wirtualnym odpowiednikiem fiszek, tutaj również mamy do dyspozycji dwie strony kart. Pierwsza - pytanie, druga - odpowiedź. Działanie na zasadzie quizu. Na pierwszy rzut oka nie ma w tym większej filozofii. Jednak jest kilka zasad których musimy się trzymać dla efektywności.

Prostota i zwięzłość: nie powinno się układać długich, niejasnych pytań, gdyż samo czytanie może nas już znużyć,a tego nie chcemy.

Trochę rozrywki: karty powinny nam się podobać, powinny czymś zainteresować, śmiało można tu zarzucić jakimś żartem, niekoniecznie musi to być sam tekst.

I w sumie to takie podstawowe.

Modele pytań:

Najprostszy pytanie-odpowiedź

Pytanie:

Data wybuchu powstania styczniowego.

Odpowiedź:

22 stycznia 1863r.

Luka w tekście

Pytanie: I .......... (have/has/having) a dog.

Odpowiedź: I have a dog.

Czyli po prostu tworzymy zdanie z luką, obojętnie z jakiej dziedziny, wszędzie się sprawdzi. Te podpowiedzi akurat wstawiłem opcjonalnie. Głownie tworzy się je bez podpowiedzi lub z wyjaśnieniem o jakie słowo chodzi w języku obcym.

Zdjęcie

Pytanie:

Odpowiedź:

Barack Obama

Tak jak poprzednio, niekoniecznie musi to być osoba, mogą to być miejsca, rośliny, zwierzęta, cokolwiek.

Model pod metodę 10 000 zdań

Pytanie: いつも誰かが喋っている。

Odpowiedź: itsumo dareka ga shabetteiru.

Ktoś zawsze rozmawia.

いつも - zawsze

誰か - ktoś

喋る - rozmawiać

Do tego zawsze można dodać wyjaśnienia co do zastosowania odpowiedniej części zdania lub formy gramatycznej, nie trzeba tego wykuwać na pamięć, po prostu wystarczy przejrzeć i zrozumieć zdanie na podstawie dopisków. Dla każdego innego języka będzie to wyglądało tak samo lub podobnie.

Podział dłuższych tekstów

No więc dostajemy tekst...

"Powstanie styczniowe (1863–1864) – polskie powstanie narodowe przeciwko Imperium Rosyjskiemu, ogłoszone manifestem 22 stycznia 1863 wydanym w Warszawie przez Tymczasowy Rząd Narodowy, spowodowane narastającym rosyjskim terrorem wobec polskiego biernego oporu. Wybuchło 22 stycznia 1863 w Królestwie Polskim i 1 lutego 1863 w byłym Wielkim Księstwie Litewskim, trwało do jesieni 1864. Zasięgiem objęło tylko zabór rosyjski: Królestwo Polskie oraz ziemie zabrane – Litwę, Białoruś i część Ukrainy."

źródło: Wikipedia

...i teraz trzeba to jakoś przerobić. Tekst jest o wiele za długi więc musimy go rozdzielić na pojedyncze karty.

P1:Czas trwania powstania styczniowego. Odp: 1863-1864

P2:Powstanie styczniowe to polskie powstanie narodowe przeciwko .... Odp: Imperium Rosyjskiemu.

P3:Powstanie styczniowe zostało ogłoszone manifestem 22 stycznia 1863 wydanym w Warszawie przez... Odp:Tymczasowy Rząd Narodowy

itd. itp...

Dłuższe teksty

Pytanie: Когд`а мне исп`олнилось три г`ода (kiedy skończyłam 3 lata), род`ители на день рожд`ения подар`или мне кр`асный трехколёсный велосип`ед (moi rodzice dali mi na urodziny trójkołowy rower). Я, кон`ечно, был`а `очень р`ада (oczywiście byłam bardzo szczęśliwa). Я ср`азу с`ела на велосип`ед (natychmiast na niego wsiadłam) и по`ехала по к`омнате (i zaczęłam nim jeździć po pokoju), `это б`ыло совс`ем не тр`удно (co nie było wcale trudne).

Odp: może wcale nie być odpowiedzi, jednak jeśli chcemy sobie coś wyjaśnić to oczywiście wpisujemy to bez wahania.

Może to być również zrobione tak, że w miejscu pytania mamy tekst bez tłumaczenia, ani podpowiedzi, jednak przenosimy te elementy do pola odpowiedzi. Złamana jest tutaj zasada zwięzłości, więc po prostu nie należy tworzyć wielu takich kart, jedna na jakiś czas do przeglądania wystarczy.

Tekst w pytaniu jest wycinkiem tekstu stosowanym w metodzie pewnej pani(pana?) o imieniu Ilya Frank. Być może zasłuży kiedyś na osobnego posta. Tłumaczenia w nawiasach przetłumaczyłem z angielskiego, więc śmiało można mnie poprawić, bo rosyjskiego nie znam w ogóle.

Timeboxing

Z angielskiego time-czas, box-pudełko, czyli chodzi o pakowanie czasu w pudełka. Zastosowanie tego sposobu daje złudzenie robienia niewiele, gdyż mamy dużo przerw w czasie pracy. Może to być zastosowane nie tylko podczas przeglądania kart, ale podczas pracy nad czymkolwiek. Mi osobiście bardzo pomaga.

Dokładnie chodzi o to, aby wyznaczyć sobie jaki czas chcemy pracować, a jaki czas odpoczywać i powtarzać to naprzemiennie. Odstępy czasu nie powinny być za długie, a w czasie kiedy pracujemy powinniśmy się skupiać tylko na tym co robimy (krótki czas pracy, da nam możliwość koncentracji przez cały ten czas). Jedyne co nam będzie do tego potrzebne to minutnik - może to być minutnik kuchenny, w komputerze lub aplikacja w telefonie, w jakiś sposób musimy pilnować czasu. Przyjmijmy, że chcemy pracować 10 minut po czym zrobimy sobie 5 minutową przerwę. W ten sposób tworzy nam się jeden cykl 15 minutowy, co daje 4 cykle w ciągu godziny, czyli 40 minut pracy i 20 min odpoczynku. Jeśli pracowalibyśmy tak przez cały dzień to daje to dość sporą efektywność. Jednak stosunki długości czasu pracy do odpoczynku mogą być różne, ten jest stałym cyklem w stosunku 2:1 i jest jedynie przykładem. Czas odpoczynku niekoniecznie musi być określony, jednak jeśli nie potrafimy się upilnować warto go ustalić.

Powyżej dałem przykład 10-minutowy jednak mogą to być nawet 1 lub 2 minuty jeśli nie potrafimy się skupić przez 10. Można też spotkać się z timeboxingiem rosnącym i malejącym, w którym okresy czasu się zmieniają np. : 1-2-3-4-5-4-3-2-1 minut, lub 2-4-6-8-10 minut, lub 10-8-6-4-2 minut itd itd. ilość kombinacji jest w zasadzie nieskończona.

Osobiście bardzo cenię tą metodę. Gdy przemawia przeze mnie lenistwo, od razu włączam minutnik, a motywacja wstępuje we mnie momentalnie.

Usuwanie

Wydaje się to być dość drastyczne, jednak aby utrzymać swoje karty w porządku, niektóre z nich wymagają usuwania. Nie wszystkie karty, które stworzymy będą idealne, i nie wszystkie będą nam potrzebne, niektóre tworzymy pod wpływem impulsu. Dopiero po pewnym czasie zauważamy, że tego nie potrzebujemy lub nie wiemy, o co w danej karcie chodzi. Nie powinniśmy przywiązywać się tutaj do niczego sentymentalnie, ani na ślepo dążyć do uzbierania zaplanowanej ilości kart. Mimo wszystko liczy się jakość.

Interwały

Interwał to ilość dni jaka mija od ocenienia karty, do następnego jej zobaczenia. Interwały rosną, w miarę następowania kolejnych powtórek, dla kart które pamiętaliśmy. Im wyższa ocena dla karty tym gwałtowniej rośnie interwał. Działają wg krzywej zapominania.

Ocenianie

Istotne jest, aby być tutaj obiektywnym. Po odwróceniu każdej karty pokazują nam się przyciski, które służą do jej ocenienia. Oceniamy je wg tego jak dobrze pamiętaliśmy daną informację. W przypadku Anki (tak... znowu Anki...) pierwszy oznacza, że nie pamiętaliśmy w ogóle, następny - problem z przypomnieniem, kolejny - pamiętam dobrze, ostatni - pamiętam bardzo dobrze, bez problemów.

Powyższy opis odnosi się do normalnego sposobu oceniania, jednak istnieje jeszcze drugi, odwrotny. Według niego jeśli mamy problem z jakąś kartą, jednak jest to dobra karta, ale nie jesteśmy jeszcze na odpowiednim poziomie żeby ją "przetrawić", dajemy jej jak najwyższą ocenę co ustawi dla niej duży interwał i umożliwi obejrzenie jej kiedyś w przyszłości, gdy będziemy na nią gotowi.

Jak nie popaść w żmudną rutynę...

Jak już pisałem, należy tworzyć karty w interesujący dla siebie sposób. Do tego timeboxing może dość skutecznie wszystko ułatwić. Nie należy również zbytnio uzależniać swojego życia od przeglądania kart. To tylko narzędzie, jedno z wielu, więc panie i panowie... z umiarem. Jeśli jednak mimo wszystko dopadnie nas nuda to najlepiej zrobić sobie przerwę, gdyż jeśli będziemy to ciągnąć będąc znudzonym to motywacja pójdzie w las. Jeśli naprawdę zacznie nas wszystko męczyć warto spróbować sobie zrobić przerwę przynajmniej od dodawania kart, robiąc ciągle same powtórki. Jeśli jednak nadal to nie pomoże, to nie rób nic na siłę.

Odniesienie w nauce języka

Na pewno pomaga utrwalać poprawne zdania i formy gramatyczne, przez wielokrotne powtarzanie tych samych elementów. Szczególnie pomocne może się okazać jeśli musimy nauczyć się słownictwa, które rzadko występuje w języku mówionym lub pisanym, co wyklucza powtarzanie w naturalny sposób. Znajduje również dobre zastosowanie w nauce hanzi lub kanji. Nie musimy się motać między kilkoma tysiącami znaków, na każdy z nich przychodzi wyznaczony czas. Do tego pozwala wyrobić sobie przyzwyczajenia do codziennej nauki, ale to już jedna z cech pobocznych.

Podsumowanie

Jeśli potrafi się odpowiednio wykorzystać taki program to potrafi on dać dużo dobrego. Jednak ważne, aby pozostał tylko pobocznym narzędziem. Kontakt z żywym językiem zawsze powinien być priorytetem.. lub przynajmniej gdzieś w okolicach priorytetu się kręcić... ;P Nie wszystkie przykłady w poście dotyczyły języków, chciałem pokazać ogólny schemat działania. Mam nadzieję, że się udało, chociaż na ten temat i tak można by pewnie dużo jeszcze napisać. Mimo wszystko... enjoy.

Tatoeba

2011-03-25T21:30:00.000+01:00

Tatoeba (jap.: przykład) to serwis, który jak sama nazwa wskazuje, jest wielką bazą zdań przykładowych. Rośnie ona każdego dnia w nowe elementy dodawane przez użytkowników, którzy tłumaczą zdania z języka obcego, dobrze im znanego, na swój język rodzimy. Jest to świetne źródło zdań przykładowych jeśli myślimy o zastosowaniu metody 10 000 zdań. Serwis obsługuje bardzo dużą liczbę języków (=87) i zaopatrzony jest w liczbę ponad 770 tysięcy zdań we wszystkich z nich. Najwięcej zdań dostępnych jest oczywiście po angielsku, potem kolejno jest to japoński, esperanto, francuski i niemiecki. Aby z niego korzystać niekoniecznie musimy zakładać konto, jednak aby tłumaczyć zdania trzeba się zarejestrować. Poniżej można zobaczyć oficjalny filmik serwisu (tak, akcent tej miłej pani jest porażający, ale można to przeżyć... chyba). I tak jak powiedziane jest na filmie: zdania są ważniejsze od słów. To zdania tworzą język, gdyż zawierają w sobie kontekst, słownictwo, gramatykę i wszystko czego potrzebujemy, więc to na nich powinniśmy się skupiać, a nie na pojedynczych słowach.

Jeśli więc jesteśmy w potrzebie znalezienia użycia danego słowa w zdaniu - po prostu wpisujemy zdanie lub wyrażenie do wyszukiwarki na stronie i dostajemy listę wyników. Nie wszystkie słowniki internetowe posiadają opcję zdań przykładowych (właściwie to jest ich dość mało), a tutaj posiadamy zdania w 87 językach świata, więc jest w czym wybierać.

Dodatkowo niektóre ze zdań posiadają nagrania audio, jednakże ilość nagrań nie jest już tak liczna jak ilość zdań, bo jest ich niecałe dziesięć tysięcy. Najwięcej dostępnych (2500) jest po szanghajsku, następnie jest to francuski, chiński, niemiecki i wiele innych.

Serwis działa to podobnie jak w przypadku Lang-8, czyli obcokrajowcy coś dla ciebie, ty coś dla obcokrajowców i mamy równą wymianę. Myślę, że jest dość użyteczny i można z niego sporo wynieść. Nie tylko wynieść ale i wnieść jeśli wejdziemy w tą społeczność i sami zaczniemy tłumaczyć zdania, pomagając w ten sposób osobom szukającym zdań po polsku.

Remembering the Kanji & Hanzi

2011-03-19T13:09:00.000+01:00

Sposób nauki znaków chińskich (Hanzi) i japońskich (Kanji) opracowany przez profesora Heisiga. Opiera się na zastosowaniu mnemotechnik w nauce tych znaków. Metoda bardzo przyjemna i skuteczna, do tego dośc szybka w porównaniu z tradycyjną nauką polegającą na przepisywaniu znaków odręcznie. Zazwyczaj jesteśmy zbyt leniwi, aby wprowadzić do użytku codziennego mnemotechniki. Powód - nie chce nam się wymyślać bzdurnych historyjek. Ta książka rozwiązuje ten problem częściowo, gdyż zostajemy wyposażeni w gotowe historie dołączone do kilkuset pierwszych znaków. Przez czas, w którym będziemy je opanowywać powinniśmy się przekonać do użyteczności mnemotechnik i wyzbycia się lenistwa. Potem zostajemy zostawieni częściowo sami sobie, lecz jednak ciągle posiadamy wskazówki od autora co do wyjątków, słów kluczowych.

Kanji i Hanzi to znaki składające się z elementów, które można by porównać do klocków. Powtarzają się one w różnych znakach i dzięki temu można stosować tutaj mnemotechniki. Każdemu "klockowi" przypisuje się słowo-klucz. Znak składający się zatem z 3 różnych elementów będzie posiadał historyjkę z 3 słowami-kluczami, dzięki której możemy odtworzyć go w głowie. Poniżej mamy screenshot z książki, wraz z pełnym opisem i kolejnością zapisu losowego kanji. Patrząc na wyrwany z kontekstu znak trudno domyślić się o co chodzi. Jeśli przerabialibyśmy podręcznik od początku, to wiedzielibyśmy, że elementowi u góry przypisane jest słowo kwiat, a element poniżej oznacza stary, z czego jesteśmy w stanie ułożyć historię lub wytworzyć obraz do słowa cierpienie.

Remembering the Kanji

Cała seria składa się z 3 książek. Pierwsza pokrywa 2042 znaki (zapis i znaczenie znaku) w tym 1850 znaków powszechnego użytku uznanych za standard przez Japońskie Ministerstwo Edukacji i kilkadziesiąt znaków uznanych za przydatne przez autora. Druga część zajmuje się odczytywaniem znaków, jednakże jest krytykowana i wielu uczniów pomija ją, gdyż łatwiej nauczyć się wymowy w trakcie korzystania z języka, posiadając przykłady i to w jakich wyrażeniach dany znak występuje. Na koniec mamy trzecią część, która uzupełnia całkowitą liczbę kanji do ok. 3000 i są to kanji które mogą się przydać jeśli myślimy o japońskim na poważnie.

Remembering the Hanzi

Jak do tej pory wydana jest pierwsza część tej serii, jednak dzieli się na dwa rodzaje: traditional i simplified, czyli tradycyjny i uproszczony, gdyż na te 2 rodzaje dzieli się pismo chińskie po wprowadzeniu reformy.

Obejmuje ona 1500 znaków i tak jak poprzednio, uczy zapisu i znaczenia. Druga część, która ma zostać wydana będzie obejmowała kolejne 1500 wg częstotliwości występowania co razem da nam 3000 znaków, czyli podobnie jak w Remembering the Kanji.

Remembering the Kana

Dodatek do języka japońskiego - podręcznik uczy znaków katakany i hiragany, czyli sylabariuszy (zapis fonetyczny). Wg autora na każdy z nich wystarczy poświecić po 3h.

Jak upewnić się, że nie zapomnimy tych znaków?

Jak wszystko, ta metoda również nie jest "metodą cud". Żeby pamiętać, trzeba sobie przypominać. Do tego można zastosować 2 sprytne narzędzia:

stare, dobre Anki, które posiadają dostępną do ściągnięcia bazę wszystkich znaków omówionych w książkach, w miarę poznawania kolejnych znaków dodajemy do nauki kolejne, gotowe karty;
Reviewing the Kanji czyli strona stworzona specjalnie pod podręcznik Heisiga, działa jak Anki, tylko że znaki przegląda się w przeglądarce. Należy założyć na stronie konto i można zacząć się edukować. Portal posiada także społeczność użytkowników, forum itp, gdzie możemy znaleźć pomysły na historie jeśli nasza kreatywność kompletnie wygaśnie (dostępne tylko dla kanji);

Jeśli uczysz się, któregoś z tych języków to myślę, że warto zainteresować się RTK i RTH - zaoszczędzisz więcej czasu, osiągniesz cel szybciej i w mniej męczący sposób. Podręcznik można realizować w dowolnym tempie. Bez większego pośpiechu można opanować wszystkie znaki w kilka miesięcy, jeśli zaglądałoby się regularnie do książki i Anki/Reviewing the Kanji (jeśli naprawdę nam się spieszy to podobno można to zrobić w 2 tygodnie, Heisig, który sam opracował tą metodę nauczył się ich w miesiąc). Problemem w korzystaniu z niej może być język - angielski, i to czasami w niezbyt prostej wersji, więc jeśli nie znamy go zbyt dobrze to trzeba przygotować się na korzystanie ze słownika.

Download:
Remembering the Kanji
Remembering the Hanzi (simplified)
Remembering the Kana
hasło: langspot

Metoda 10 000 zdań

2011-03-12T11:47:00.000+01:00

Metoda ta nie jest w zasadzie ubrana w żadne ramki i ze ścisłymi wskazówkami co do jej stosowania. Jest to odpowiednik metody 1000 słów tylko, że... skuteczniejszy, gdyż nie uczymy się wyłącznie słownictwa, ale też gramatyki i charakterystycznych połączeń, zwrotów, czyli po prostu języka. Pomysł ten zaczerpnięty jest z bloga All Japanese All The Time i opiera się na teoriach Krashena oraz tych z Antimoon. O co w niej chodzi?

Jak już mówiłem, podobna jest do metody 1000 słów, ale to jednak nie to. Jest odrobinę bardziej złożona, ale jak ze wszystkim - po czasie wchodzi się w rytm.

1. Czego potrzebujemy?

programu SRS (Spaced Repetition System), czyli programu wykorzystujące krzywą zapominania typu Anki, FullRecall, SuperMemo itp.;
poprawnych gramatycznie, bądź w jakikolwiek inny sposób, zdań; mogą to być zdania z filmów, książek, artykułów w internecie, ze źródeł z jakimi będziemy mieć kontakt, byle poprawne;
chęci i motywacja;
kontakt z językiem;

2. Jak zacząć?

W skrócie: wprowadzamy zdania, a potem je przeglądamy i zapamiętujemy z czasem.

A teraz szczegółowiej: sama metoda w sobie nie będzie miała większych skutków jeśli nie będziemy mieć kontaktu z językiem na codzień, chociażby słuchanie muzyki, obejrzenie odcinka serialu, wiadomości, czytanie. Dobrze byłoby gdyby dało się zrobić immersion, ale liczy się każdy kontakt. Metoda w zasadzie daje nam wiedzę, która potem podczas kontaktu z językiem jest ponownie przetwarzana i łączona.

Więc, mamy kontakt z językiem i wyciąganie zdań do programu w czasie kontaktu. Źródła zdań naprawdę mogą być różne i to jakie zdania wybierzemy zależy od nas. Poza żywym językiem dobrym źródłem są też przykładowe zdania jakie możemy znaleźć w słownikach. Jeśli chcemy nauczyć się słowa, a nie posiadamy zdania, można wpisać takie słowo do słownika i wyszukać przykładowe zdania z tym słowem.
Z każdym zdaniem jakie dodamy powinniśmy mieć wrażenie, że robimy mały krok do przodu, czyli że zdanie to odrobinę wykracza poza naszą dotychczasową wiedzę -> nowe słowo, zwrot, nowy element gramatyczny itp.

3. Jak się uczyć?

Mając już wprowadzone zdania przechodzimy do ich "nauki". Napisałem "nauki", ponieważ to nie do końca jest nauka jak ją rozumiemy na codzień, tylko po prostu czytanie - na głos.

Przy każdym zdaniu, podczas jego przeglądania, powinniśmy zadbać o spełnienie przynajmniej pierwszych 3 punktów:

czytamy całe zdanie na głos w jego oryginalnym zapisie
znamy znaczenie i rolę każdego słowa w zdaniu
rozumiemy znaczenie zdania jako całości
przepisujemy zdanie odręcznie

Metoda opisana była dla języka japońskiego, więc zapisanie zdania odręcznie było dość ważnym elementem. Myślę jednak, że jest to opcjonalny element, w zależności od gustu, ale na pewno pomaga ucząc się jakiegokolwiek języka, gdyż włączamy do nauki więcej zmysłów.

Zdanie wystarczy po prostu przeczytać, zachowując zrozumienie - żadnej dalszej magii i wkuwania. Oczywiście nauczymy się tego zdania, ale po czasie - tak działa SRS. Czytamy zdanie wtedy, kiedy program stwierdzi, że nadszedł na to odpowiedni moment i w ten sposób zdanie pozostaje w naszej pamięci.
Karty powinniśmy tworzyć tak, aby najpierw pojawiało się zdanie w języku obcym. Potem czytamy je na głos i stwierdzamy w jakim stopniu jest przez nas zrozumiałe, a następnie oceniamy.

4. Co dalej?

Przeglądamy, czytamy, utrzymujemy kontakt z językiem. Nie dajmy się jednak uzależnić od SRS jako głównego źródła wiedzy - to tylko narzędzie, jedno spośród wielu.
Na początku nie powinniśmy się rzucać na zdania w ilościach 50/dzień, gdyż możemy szybko stracić motywację. Można zacząć od wprowadzania i przeglądania 5/dzień, po tygodniu 10/dzień... powinniśmy to dostosować do siebie i swoich możliwości, powinniśmy oswoić się z tą metodą zanim zajmiemy się tym na poważnie.

5. Co nam to da?

Po dotarciu do magicznej bramki 10 000 zdań powinniśmy znać język w bardzo dobrym stopniu, ale nie da się powiedzieć dokładnie jakim, jak wiemy każdy z nas działa wg swoich indywidualnych zasad. Nie trzeba koniecznie trzymać się celu 10 000 zdań, można po prostu wrzucać do programu co nam wpadnie w łapki i co uznamy za użyteczne w danym momencie. Dodam jeszcze, że myślę że każdą metodę powinniśmy samemu spersonalizować, dostosować do własnych potrzeb i możliwości - nie zawsze funkcjonujemy tak samo jak cała reszta. Jeśli jednak podoba nam się to w takiej formie jakiej jest - rób tak jak uważasz.
Jeśli ktoś chciałby się zapoznać z tym dokładniej, to wszystko znajdzie na blogu AJATT, gdzie artykułów jest od groma. Czasem potrafią dobrze zmotywować i powiedzieć czemu tak, a nie inaczej.

Pimsleur

2011-01-09T21:54:00.004+01:00

Pimsleur - nazwa kursu uczącego języków obcych nieco inną metodą niż dotychczas - wyłącznie przez słuchanie. Wydawać się może to dziwne, lecz odnosi się to do naturalnej kolejności przyswajania języka przez człowieka: najpierw, jako dziecko, uczymy się mówić, potem dopiero zabieramy się za czytanie.

Obecnie testuję ją na sobie i muszę powiedzieć, że wydaje się być dość dobra. W tym momencie przerabiam 4 lekcję, materiał przerobiony w nich utrwala się bardzo szybko przez ciągłe powtórki i wyraźne odczytywanie słów przez lektora słowo po słowie, sylaba po sylabie. Ogólne działanie systemu Pimsleura polega na wdrażaniu istotnych struktur gramatycznych i słownictwa w prostych konwersacjach stosując przy tym działanie krzywej zapominania. Słuchając nagrania nie jesteśmy traktowani jako bierny przedmiot - najważniejszą kwestią całej metody jest to, że trzeba powtarzać to co mówi lektor lub odpowiadać na zapytania lektora typu 'Poproś tę kobietę o...', 'Zapytaj czy...', 'Powiedz jak mówi się...'.

Aby metoda okazała się skuteczna, codziennie należy przerabiać tylko 1 lekcję. Kurs składa się z 3 poziomów, na każdy przypada 30 nagrań - każde trwa ok. 25 min. Jest to o tyle wygodne, że każdą lekcję można zgrać na mp3 lub telefon i odsłuchać w drodze na zajęcia/podczas sprzątania/zmywania naczyń uwydatniając wykorzystanie czasu. Nie każdy kurs składa się jednak z 3 części, niektóre posiadają 1, niektóre 2, różnie, zależy od języka. Autorzy polecają, aby w trakcie korzystania z kursu nie przerabiać żadnego innego podręcznika (tego do końca nie rozumiem, ale pewnie ma to jakiś cel...);

Nie jest chyba powiedziane jakim stopniom zaawansowania odpowiadają poszczególne poziomy kursu, gdzieś przeczytałem, że jest to kolejno low-,mid-,high- intermediate. Podejrzewam, że są to stopnie pod względem znajomości struktur gramatycznych, lecz nie mogę jeszcze stwierdzić, na pewno wspomnę o tym ~~za 3 miesiące.~~
*edit:słusznie zwrócona uwaga Ev: 6 miesięcy, ze względu na to, że jest się proszonym o powracanie do kolejnych lekcji.pod koniec nagrania;

Kurs prowadzony jest głównie w języku angielskim, można znaleźć go też w innych językach, po polsku niestety go nie dostaniemy. Języków do nauki jest do wyboru dużo, bo aż 50. Lista języków dostępnych w Pimsleur'ze: TUTAJ;

Pierwsze części Pimsleur'a dorwiecie tutaj: (z czasem wrzucę więcej)

Pimsleur Mandarin Chinese

Pimsleur German

Pimsleur French

Pimsleur Japanese (hasło jak zawsze: langspot)

Teorie Krashena

2010-12-15T00:01:00.002+01:00

Stephen Krashen - profesor Uniwersytetu Południowej Karoliny, lingwista, badacz, aktywista.

Przedstawiłem wcześniej jego teorię dotyczącą Inputu i Outputu, podchwyconą przez polskich autorów strony Antimoon, jednakże jego teorie nie ograniczają się do jednej, raczej tworzą zespół. Mogą się wydawać banalne, odnosząc się do tego, co większość z nas wie, lecz wyjaśniają jednak także zasady działania pewnych mechanizmów, a nawet jeśli nie wyjaśniają to po prostu uświadamiają nas o tym, że są.
Jak wszystko, mają one zarówno swoich sprzymierzeńców jak i przeciwników; zarzuca im się, że nie zostały poparte żadnymi badaniami i zostały stworzone 'ot tak po prostu' z głowy profesora. Przyjrzyjmy się im bliżej.

NAUKA A NABYWANIE JĘZYKA - najbardziej fundamentalna i znana wśród lingwistów; mówi o tym, że nauka języka może obywać się dwoma sposobami: przez naukę (ang. learning) lub nabywanie (ang. acquisition) [będę nazywał je angielskimi nazwami aby nie myliły się z polskimi]; acquisition języka polega na podświadomej nauce - poznawaniu języka przez bezpośredni kontakt i interakcję z nim w konwersacji, czytaniu książki, oglądaniu filmu itp.; drugi sposób to learning, czyli poznawanie struktur gramatycznych, wkuwanie słówek, poznawanie języka od strony konstrukcyjnej, a nie użytkowej; sam Krashen popiera acquisition, gdyż jak mówi, błędy poprawiane u dzieci uczących się ich języka ojczystego mają mały wpływ na ich naukę, więc tak samo poprawianie błędów nie wpływa na acquisition i czyni je bardziej efektywnym;
MONITOR - odnosi się do wcześniej opisanej teorii, jednak zakłada, że learning sprawuje pewną kontrolę nad aquisition; jest dla niej monitorem; w skrócie... mając już jakiś język nabyty w dość dobrym stopniu, można zacząć bardziej interesować się gramatyką języka i monitoringiem output'u (można by powiedzieć, że learning jest kontrolerem jakości output'u pochodzącego z naszego acquisition);
NATURALNA KOLEJNOŚĆ - acquisition każdego języka odbywa się stopniowo przez poznawanie kolejnych struktur gramatycznych (w ramach acquisition, nie learningu); są one przewidywalne w zależności od znanych już języków, wieku, 'wystawienia' (ang.exposure) na język;
INPUT - TUTAJ;
FILTR EMOCJONALNY - (ang. affective filter) czyli taki... hamulec; składa się z kilku elementów, które tworzą mentalną blokadę i w dużym stopniu uniemożliwiają naukę; jeżeli dana osoba odczuwa lęk lub niepokój, ma małą pewność siebie i słabą motywację, filtr włącza się blokując input i nawet jeśli jest on kompletnie zrozumiały to nie dociera do odpowiednich partii mózgu; wg Krashena wiek dojrzewania nie jest przez to zbyt dobrym okresem do nauki ze względu na chwiejność emocjonalną i możliwość pojawienia się takiego właśnie filtru (tzn. nie zabrania nauki w tym okresie, po prostu wskazuje, że filtr może być tutaj wyższy i sprawiać trudości);

Językowa czarna magia

2010-12-10T12:00:00.001+01:00

Większość z nas stosuje w toku swojej nauki metody raczej... zaliczmy je do grona konwencjonalnych.

Poza nimi istnieją również te, o których głośno się nie mówi, a ich rezultaty można by uznać za wręcz niesamowite i wspaniałe, jednak patrzymy na nie sceptycznie bo przecież "cudów nie ma".

Czy rzeczywiście działają? Trudno powiedzieć. Wszystko brzmi bajkowo jednak przydałyby się jakieś dowody, a z tym już ciężej. Najlepszym sposobem byłoby przekonać się o tym na własnej skórze jednak nie każdy lubi szastać tysiącami zielonych na prawo i lewo.

Przedstawmy zatem kilka z nich.

Sugestopedia

Stworzona przez bułgarskiego doktora i psychoterapeutyka Georgija Łozanowa; wykorzystuje odpowiednio działanie ludzkiego mózgu. Nauka odbywa się podczas seansów organizowanych w oddziałach organizacji stworzonej przez samego autora metody. Do osiągnięcia odpowiedniego stanu mentalnego puszcza się muzykę barokową i reguluje oddech. Dużą role odgrywa w niej rytm oddechu i właśnie muzyka ale nie tylko; uczestnika angażuje się w wykonywanie zagadek, odczytywanie różnych tekstów... Efektywność sięga poznania ok. 1000 słów na sesję.

SITA

Chyba każdy widział już gdzieś na ulicy, bądź w internecie wygodnie leżącą sobie panią w tęczowych okularach z rurką w nosie. To właśnie jest SITA. Metoda nauki języka, która uczy podczas relaksu, zachowując jednocześnie stan aktywności; wykorzystuje obie półkule mózgowe w procesie nauki; ciśnienie krwi ma stałą wartość, oddech robi się głęboki i spokojny, mózg zaczyna pracować w częstotliwości 7Hz (fale alfa); w ciągu 7 dni pozwala przyswoić ponad 1100 słów i zwrotów;

NLP
Czyli programowanie neurolingwistyczne. Wykorzystuje działanie mózgu, który reaguje odpowiednio na programowane mu przez wizualizacje zasoby, których dana osoba potrzebuje. Zakłada, że wszystko czego potrzebujemy jest już 'w nas', jednak modyfikuje wzorce postrzegania i myślenia. Dzieli się na wiele różnych metod. Dzięki nim osiąga się takie cele jak... chcesz być bardziej pewny siebie? Zaprogramuj się. Chcesz być bardziej zorganizowany? Zaprogramuj się. Potrzebujesz w danym momencie motywacji? Uruchom kotwicę (czyli uczucie skojarzone z pewną czynnością, które uaktywnia się po jej wykonaniu np. charakterystyczne zgięcie palców, dotknięcie czubka nosa... to może być wszystko). Ta metoda może mniej związana jest bezpośrednio z językami jednak także jest... 'magiczna'.

Trudno mi mówić o ich skuteczności, bo nigdy ich nie próbowałem i są dla mnie ciągle egzotyczne. Tak jak mówiłem... ciągle spotyka się opinie że to bajki i robią ludzi w konia, a prawdopodobnie nikt z ludzi tak o tym mówiących nie miał z czymś takim kontaktu.
Spotkał się ktoś z tym bliżej?

Language Hacking Guide

2010-12-05T20:19:00.003+01:00

Czyli tytuł "Podręcznika Superpoligloty" autorstwa Benny'ego Lewis'a. Zna on 8 języków i jest również autorem bloga "Fluent in 3 months", gdzie realizuje on swoje plany dotyczące nauki kolejnych języków, aż do osiągnięcia płynności, w ciągu trzech miesięcy.

Aby zrealizować swój cel, w tym czasie przenosi się do kraju, którego język chce poznać.

Bardzo ciekawy projekt, więc jeśli ktoś ma czas i chęci to chyba warto popatrzeć na jego postępy i poczytać trochę tipsów. Można także skorzystać z darmowego newslettera, skąd otrzymuje się bardziej szczegółowe informacje, niedostępne bezpośrednio na blogu. No a teraz co nieco o jego podręczniku...

Na wstępie pisze o sobie, o swojej zmienności, o podróżowaniu. Wyjaśnia, że dochody ze sprzedaży podręcznika chce przeznaczyć na 3 miesięczne pobyty w Tokio i Moskwie, ze względu na to że to jedne z droższych stolic świata.

Założenia autora co do nauki w skrócie:

zamień nastawienie z "chcę" na "potrzebuję";
wyznaczaj sobie krótkoterminowe cele (np. dojdę to poziomu X w 3 miesiące);
ucząc się za bardzo skupiamy się na tym, co w języku jest trudne; bardziej korzystne jest spojrzenie na to z drugiej strony i odnalezienie tego co w nim proste i przyjemne;
zaakceptuj błędy popełniane w trakcie nauki; nie czyń języka zestawieniem regułek, tabeli i form nieregularnych - postaw na komunikację;
pech, złe geny i brak talentu nie mogą być wymówką do nauki języka; wszystko co potrzebne to zaangażowanie i praca;
miej plan i strategię, realizuj pomysły;
miej kontakt z językiem codziennie;
rozłóż swoje plany na mini-porcje, które możesz zrealizować w ciągu jednego dnia (np. dzisiaj poznaję wszystkie części ciała);
płynność: 90-95% poprawności;
prowadź dziennik na swoim blogu w celu zwiększenia motywacji; jeśli swoje wyniki wolisz zachować dla siebie, prowadź go chociażby w Wordzie;
nie zastanawiaj się czy jesteś gotowy bądź nie, do rozmawiania w języku obcym - zacznij rozmawiać od zaraz;
jeśli jeszcze niewiele umiesz, w zrozumieniu rozmówcy pomogą ci ton głosu, mowa ciała, wnioskowanie i kontekst;
zanurz się w języku - nie maczaj w wodzie palców lecz skocz na głęboką wodę; oglądaj filmy, seriale, zmień języki systemów operacyjnych, portali społecznościowych itd.; jesteś gotów już teraz;
staraj się nie używać swojego języka ojczystego; zmuś się do myślenia i życia językiem obcym;
podczas rozmów w języku ojczystym staraj się wplatać słowa w języku obcym, które już znasz i na odwrót - to pozwoli ci uświadomić, gdzie posiadasz braki;
błędy - nie bój się ich, są nieuniknione i konieczne;

ciąg dalszy... w książce :)

chyba bez sensu byłoby opisywać ją całą przeze mnie, a lektura jednak warta jest uwagi;

wiem teraz co i jak mogę ulepszyć w swoim trybie nauki;

ogólnie polecam:)

~~ebook pod tym linkiem w 7 językach: LHG~~
nowy link: TUTAJ

Jak nauczyłem się 8 języków

2010-11-27T19:34:00.001+01:00

Zygmunt Broniarek

To właśnie tytuł książki Zygmunta Broniarka, polskiego publicysty, felietonisty i dziennikarza. Została mi ona polecona przez Piotrka kiedy pisałem o teorii Input&Output.

Autor opisuje jak wyglądał kontakt z językami obcymi w jego życiu. Przedstawia różne metody nauki, daje porady, pokazuje jak wyglądało to wszystko w jego przypadku.

Streszczę zatem kilka metod, porad, faktów dotyczących nauki języków obcych oraz różne opinie autora na temat nauki:

Jeśli chcesz coś osiągnąć: znajomość języków obcych jest obowiązkowa;
Jeśli nie znasz języka angielskiego to powinno stać się to twoim priorytetem;
Uczenie się tekstów na pamięć: wg autora, taki sposób pozwala szybko nauczyć się poprawnej konstrukcji zdań, odpowiednich zdolności do wygłaszania tekstów, a także ćwiczy pamięć;
Metoda Mertnera: łącząca elementy sugestii, psychologii, mnemotechnik; w podręczniku do nauki tą metodą podane są zdania w języku docelowym z numerkiem przy każdym ze słów i odpowiadającym każdemu słowu tłumaczeniu poniżej; zdania należy powtarzać na głos tak długo aż będziemy mogli zrozumieć je bez problemu, nie patrząc na tłumaczenie;
Metoda Toussaint-Langenscheidta: podręcznik do nauki rozbija tekst na 3 części: tekst oryginalny, wymowę, tłumaczenie dosłowne; cały proces nauki polega na tłumaczeniu tekstu oryginalnego na polski dosłowny, z polskiego tłumaczenia dosłownego na angielski, z wymowy na tekst oryginalny... po prostu mnóstwo kombinacji.
Chcesz nauczyć się pisać - pisz, czytać - czytaj, mówić - mów;
Słuchanie radia: niezwykle pożyteczne; pozwala usłyszeć autentyczną wymowę i akcent; dobrze jest mieć przed sobą tekst, który jest wypowiadany - wspomaga zrozumienie zależności wymowy od tekstu;
Tłumaczenie tekstów z polskiego na docelowy: pierwszym krokiem jest przetłumaczenie oryginalnego tekstu w języku docelowym na polski, następnie chowamy tekst oryginalny, tłumaczymy z polskiego na docelowy do momentu aż tłumaczenia będą identyczne;

Końcowe 10 przykazań:

Lepiej mniej, a porządniej.
Jeśli uczęszczasz na kurs, ciągle powtarzaj przerobiony tam materiał, nie trać kontaktu z językiem nawet na jeden dzień.
Ucz się codziennie, nawet w weekendy, 7 dni w tygodniu.
Jeśli pojawi się jakiś szczególny powód dla którego nie mogłeś się uczyć przez jakiś czas, podejmij naukę natychmiast gdy stanie się to możliwe.
Tylko ciężka choroba może cię usprawiedliwić przed tobą samym od przerwania nauki.
Nie zrażaj się trudnościami i ciągle ćwicz.
Nauka języka obcego nie wymaga specjalnych zdolności; specjalnych zdolności wymaga jedynie nauczenie się dobrego akcentu
Dobre władanie językiem to władanie nim w mowie i piśmie.
Publiczne wygłaszanie w języku obcym powinno być przyjemne, dlatego przygotowuj się solidnie do publicznych wystąpień.
Im więcej języków znasz tym prościej nauczyć się kolejnych.

Coś od siebie. Ostatnio na blogspocie zaroiło się od miłośników języków obcych co niezwykle mnie cieszy. Tymczasem przepraszam również za dłuższą nieaktywność, ale byłem zaabsorbowany przez inne czynności. Pozdrawiam tych, którzy zaczęli pisać i tych którzy także powrócili po dłuższej nieobecności.

Językowcy, mnóżmy się :D

Kurs - versus - samouctwo

2010-10-23T00:34:00.000+02:00

Na ulicach, w internecie, gdziekolwiek się nie znajdujemy, jesteśmy bombardowani ofertami szkół językowych. Szkoły te próbują zagonić do siebie jak najwięcej zwierzyny, wielu ludzi daje się jednak złapać. Czy szkoła językowa jest na pewno dobrym rozwiązaniem?

Jest dobrym rozwiązaniem i zarazem nie jest, zdania są różne - zależy co kto lubi i jak to lubi.

Jednak o wiele więcej osób wybiera kursy. Przyczyna? Raczej prosta - wygoda.

Nie trzeba krzesać z siebie żadnej motywacji, zapisujemy się na kurs, płacimy przy tym kilka/kilkanaście stówek na semestr, termin mamy ustalony z góry i po prostu 'musimy' iść. Przychodzimy więc, zazwyczaj dwa razy w tygodniu, nauczyciel podaje na tacy to czego powinniśmy się nauczyć. Są to również zazwyczaj zajęcia grupowe, zatem blisko połowa czasu za jaki zapłacimy nie będzie skupiona na nas, lecz na pozostałych członkach grupy. Ilość przerobionego materiału również jest mniejsza, gdyż należy się dostosować do tempa nauki całej grupy, a zwykle nie trafia się tam na 'orłów'.

Sytuacja przedstawiona w nieco negatywnym świetle... spróbuje znaleźć coś pozytywnego potem. Piszę z leksza subiektywnie.

No a teraz uczymy się solo. To ty tu rządzisz, decydujesz jak, gdzie i kiedy ma miejsce twoja nauka. Należy oczywiście posiadać trochę wiedzy o tym jak się uczyć, nie powinno się rzucać na coś nie mając pojęcia o tym jak to tknąć, zatem podstawy wiedzy o funkcjonowaniu nauki języka niezbędne... można trochę poczytać o tym w moich wcześniejszych postach.

Kontynuując ... Możesz sam dostosować tempo nauki do swoich potrzeb i możliwości. Nikt, niczego ci nie narzuca, uczysz się tego co odczuwasz za potrzebne, w jaki sposób chcesz.

Co cię to kosztuje wybranie takiej metody? Opłata abonamentu za internet wystarczy, wierzcie mi że to co dzisiaj można znaleźć w internecie, potrzebnego do nauki języków miejscami przerasta zasoby wielu książek lub wiedzy nauczycieli, ale prawda jest taka że nigdy ich do końca nie zastąpi. Można się dodatkowo zaopatrzyć w słowniki i podręczniki do nauki (nie mam dużej wiedzy na ten temat, odsyłam do posta Karola o podręcznikach Assimil ).

Małe podsumowanie z dodatkami.

Kurs:

+ wygoda, wszystko wytłumaczone przez wykwalifikowanego nauczyciela

+ motywacja przychodzi sama z siebie (sam nie wiem czy to plus...)

+ możliwość konwersacji z nauczycielem/native speakerem

- cena

- czas poświęcany reszcie grupy

- tempo nauki jednakowe dla wszystkich

Samouctwo:

+ elastyczność metody

+ niższe koszty

+ dostosowanie nauki do własnych potrzeb

+ jeśli odpowiednio się za to zabrać to nauka idzie szybciej

- wymaga większej motywacji...

Trudno mi wymyślić jeszcze jakieś minusy, jak ktoś ma jakieś propozycje to chętnie dopiszę ;)

Input & Output

2010-10-14T02:59:00.001+02:00

Teoria stworzona do nauki angielskiego, jednak ciągle aktualna dla innych języków. Wg niej istnieje podział na input czyli "wkład" - wszystkie zdania, słowa, które poznajemy przez kanał wzrokowy i słuchowy oraz output czyli to co produkujemy - to co mówimy lub piszemy.

Opiera się ona głównie na znaczeniu input'u w nauce języka obcego i odrzuca większe znaczenie output'u, czyli procesu produkcji (przynajmniej w początkowych stadiach nauki).

Input jest głównym źródłem znajomości języka, wszystkimi danymi, które zbierają się w naszym mózgu, w partiach odpowiedzialnych za język. Każde zdanie jakie przeczytamy lub usłyszymy i zrozumiemy jego znaczenie zostanie zapisane na naszym 'twardym dysku'. Zdania powoli zbierają się, zbierają, zbierają, zbierają... a mózg analizuje, analizuje, analizuje, kombinuje. Nieświadomie. W ten sposób, jeśli chcemy stworzyć jakiś output, mózg łączy poszczególne elementy ze wszystkich zdań jakie znamy (a raczej niekoniecznie jesteśmy świadomi, że je znamy, są zachowane w części podświadomej) i ku naszemu zaskoczeniu mamy możliwość wypowiedzenia się pełnym zdaniem o odpowiedniej składni gramatycznej.

Magic? Nope. Po prostu tak to działa.

Nie chodzi tu o naukę zdań na pamięć, nie. Bardziej można by opisać jako przyzwyczajenie się do tego jak język wygląda i jak brzmi. Należy się go oczytać i osłuchać. Lecz warunkiem jest to, że rozumiemy to co widzimy i słyszymy. Sam kiedyś zauważyłem to zjawisko, nie wiedząc o tej teorii, nazwałem to po swojemu "wyczuciem języka". Po pewnym czasie przy kontakcie z dużą ilością input'u po prostu 'wyczujemy' czy dane zdanie jest poprawne, jeśli nie - zapala nam się w głowie czerwona lampka - coś tu nie gra.

Źródła input'u: głównie filmy i książki, radio, muzyka, artykuły... na początek jednak dobrze jest skorzystać z flash card'ów, tam wprowadzać zdania z tłumaczeniami i przeglądać je co jakiś czas, jednak niekoniecznie należy je wykuwać na pamięć słowo-w-słowo, po kilku powtórkach powinny się utrwalić.

Jeszcze krótko na temat output'u: na początku nie przydatny w ogóle, na wyższych stopniach znajomości języka jest korzystny jeśli zostanie poprawiony przez kogoś np. nauczyciela. Można też skorzystać z Lang-8.

To było szybkie streszczenie o co chodzi ogólnie,

jeśli jednak ktoś łaknie szczegółów,

to zapraszam na stronę autorów: Antimoon

Metoda 1000 słów

2010-10-01T13:10:00.003+02:00

Ponoć najlepiej zacząć od podstaw... bo najlepiej zaczynać od rzeczy elementarnych , na których bazuje się całą resztę. Jak zdefiniować podstawę w tym przypadku? W nauce języka stanowić ją mogłoby właśnie to 1000 słów.

O co chodzi w tej metodzie?

Chodzi o to by poznać najczęściej używane słowa w danym języku, bo to właśnie je napotkamy w prawie każdym zdaniu. Znajdziemy je na listach składających się ze 100 lub 1000, a nawet więcej słówek. Sporządzane są one na podstawie sprawdzenia jak często dane słówka pojawiają się w poszczególnych tekstach. Wg tego tworzy się statystyki i i tak powstają właśnie te listy.

1000 słów to w pewnym sensie rusztowanie zdań. Ich główna konstrukcja, główny sens, przesłanie.
Wiele z tych słówek to takie elementy zdań jak: ale, ponieważ, i, gdyż, może, jutro, wczoraj, ja ty, on, one, bo, czy, kiedy?, gdzie?, dlaczego?
Może się to wydawać bzdurne, ale kiedy my skupiamy się na nauce słówek i gramatyki, to właśnie takie spójniki bądź inne elementy zdań potrafią przekazać nam odpowiednią treść.
Znając właśnie te elementy można wywnioskować znaczenie jakiegoś słowa nigdy się go nie ucząc.

Przykładowo: *pierwsza część zdania*(spojenie)*druga część zdania*, w takiej sytuacji jeśli rozumiemy bardzo dobrze pierwszą część zdania, a nie zrozumiemy czegoś w drugiej części zdania, "spojenie" może pomóc nam je odgadnąć. Odpowiedź może sama pojawić się w głowie, nie wiedząc skąd.

Ale 1000 słów to nie tylko spójniki, spojenia itd.. To także ekstremalnie niezbędne rzeczowniki, czasowniki, przymiotniki potrzebne do zrozumienia podstawowych treści.
Jeśli uczysz się samodzielnie i nie wiesz od czego zacząć to najlepiej zacząć właśnie od tego.
Z tego co wyczytałem znajomość 1000 najczęściej używanych słów angielskich i podstawowych struktur gramatycznych daje ok. 70% zrozumienia tekstu czytanego, a podobne wyniki otrzymuje się przy stosowaniu tej metody do nauki innych języków.
Myślę więc, że warto spróbować.
Zrobiłem tak przy swoim francuskim i sam byłem zdziwiony... rozumiem obecnie bardzo dużo treści, myślę że mogłoby to być właśnie to 70% o którym pisałem powyżej.

Gdzie znaleźć listy? Już podaje.

1000 najczęściej używanych słów angielskich

1000 najczęściej używanych słów niemieckich

2000 najczęściej używanych słów francuskich

1000 najczęściej używanych słów hiszpańskich

1000 najczęściej używanych słów włoskich

1000 najczęściej używanych słów tureckich

1000 najczęściej używanych słów rosyjskich

10 000 najczęściej używanych słów holenderskich

9000 najczęściej używanych słów węgierskich

200 najczęściej używanych słów koreańskich

+

2500 najczęściej używanych znaków chińskich

2000 najczęściej używanych znaków japońskich

hasło:langspot

Do przyswojenia tych słówek błyskawicznie i skutecznie polecam ciągle:

Anki
SuperMemo
FullRecall

Miłej nauki życzę.

Miłość do języków... ale bez przesady

2010-09-29T00:01:00.052+02:00

Pośród nas znajduje się wielu ludzi o innych poglądach, upodobaniach, hobby... każdy stara się robić w życiu to co lubi... no a przynajmniej powinien, bo nie chodzi o to by życiem się męczyć... jeśli już tu dotarłeś to zapewne jesteś jednym z NAS - maniakiem językowym. Języki obce i ich nauka to to, co lubisz robić i sprawia ci to przyjemność. Tak trzymaj! Jednak... Sęk w tym aby nie dać się pochłonąć przez tą Wielką Miłość.

Taaak... języki obce to coś wspaniałego.. hmmm... znam już rosyjski, uwielbiam ten język, jednak zawsze podobał mi się francuski i myślałem czy nie zacząć się go uczyć... piękne brzmienie ... oo tak. A niemiecki? Taki praktyczny... na pewno przyda mi się w pracy. Chyba zapiszę się na kurs w tym tygodniu. Trzeba by wziąć się za angielski... taki popularny język trzeba znać obowiązkowo... i arabski... intrygujący jest... chiński również... może włoski... japoński...czeski...węgierski...hiszpański...xhosaszwedzkichorwackigreckiłacina!@#$%^&*(!@#$%^&*()!@#$% ~~nie... nie.. nie~~

To tylko anty-przykład, bez obaw.
Chodzi o to aby nie dać się opanować przez zbytnią "chłonność" języka. Trzeba kontrolować swoje kroki, ułożyć plan działania i trzymać się go dopóki zmiany nie będą konieczne. To zrozumiałe, że języki obce mogą być maksymalnie wciągające jednak ludzka uwaga nie jest zbytnio podzielna i potrafi skutecznie działać tylko w jednym kierunku. Jeśli podzielimy ją na części jej skuteczność zmaleje kilkukrotnie, a efekty takiego postępowania mogą okazać się naprawdę nikłe.

Jak zrobić to najlepiej?
Najlepiej byłoby skupić się na jednym celu. Raz a porządnie. Dać się pochłonąć, dać nura, poczuć to całkowite zanurzenie, klimat, smak, zapach języka. Dać się przyzwyczaić i zaprzyjaźnić. Bo faktem jest, że jeśli chcemy się odnieść do "nauki języka" to samo słowo "nauka" jest w tym wypadku raczej 'ciężkim' określeniem. Jeśli uczylibyśmy się języka to trwałoby to wieki. "Naukę" powinno się określać raczej jako "przyzwyczajanie się do", "zapoznawanie się z" lub "obycie się z". Przykładowo... nauka w szkole opiera się na nauce w znaczeniu dosłownym. Efektów komentować nie będziemy, bo nikt tu nie chce się denerwować:)

Więc jak już mówiłem najlepiej skupić się porządnie na jednym języku, bo ucząc się wielu można znać ich kilka, a w rzeczywistości nie umieć nic. To o czym mówię odnosi się do momentu dopóki nie dotrzemy do poziomu w miarę komunikatywnego, płynnego posługiwania się danym językiem. Od tego miejsca język doskonali się już nie tak ekspansywnie jak działo się to do tej pory.

Inną, również poprawną alternatywą jest nauka kilku języków, jednakże powinny to być języki ze sobą niepowiązane, niepodobne do siebie pod względem słownictwa bądź gramatyki, ich pochodzenia itp itd. Mam tu na myśli połączenie w stylu chiński-rosyjski-arabski. 3 sposoby zapisu, 3 kompletnie różne brzmienia... Ale... opcja dla ludzi z nieco większą ilością wolnego czasu.

Pamiętaj aby zachować trzeźwość umysłu. Obserwuj się uważnie. Najtrudniej jest spostrzec to, że sam sobie gdzieś umykasz. Opiekowanie się samym sobą jest najtrudniejszym zadaniem. Kontroluj złe nawyki, panuj nad dobrymi. Cheers.

About.com

2010-09-26T00:01:00.088+02:00

Dzisiaj o portalu About.com.
Serwis ten zasobny jest w wiedzę z wielu dziedzin i

funkcjonuje dość żwawo. Cały czas coś się dzieje, pojawiają się uaktualnienia, można prowadzić dyskusje na blogach w różnych działach, których jest naprawdę wiele. Oczywiście głównie nawiążę tu do nauki języków obcych lecz portal ten posiada również bogate zasoby z wielu innych dziedzin wiedzy. To kolejna strona anglojęzyczna, lecz warto na nią rzucić okiem.

Jak to wygląda... Każdy dział ma swojego własnego autora-specjalistę. Prowadzą oni te strony w sposób podobny do bloga. Wszystko jest przedstawione jasno i przekrojowo, co pozwala na szybkie zorientowanie się w interesującym nas temacie. Można zaobserwować przejrzysty podział na kategorie. Bez większego problemu znajdziemy czego szukamy.

Przykładowe dziedziny:

historia sztuki
poezja
historia XIX w., XX w., starożytna, azjatycka, europejska, średniowieczna
zwierzęta
archeologia
biologia
chemia
dinozaury
psychologia

I wiele wiele wiele wiele innych...

No a teraz właściwa część. Języki. Strona oferuje do nauki 7 języków, a mianowicie:

Przy każdym z języków mamy całkiem nieźle opisane zagadnienia gramatyczne, pomysły na naukę, słownictwo... wszystko krok po kroku. Warto skorzystać z elementu strony: ' The word of the day'. Codziennie na stronie wyświetlane jest nowe słówko wraz z pełnym wytłumaczeniem jego znaczenia / znaczeń z pokazanym przykładem w zastosowaniu. Taka opcja dla leniwych...
Przeglądając stronę można zobaczyć, że przy słówkach / zdaniach dostępny jest lektor. Jeśli potrzebujemy pomocy, możemy o nią poprosić na forum... co prawda...czasami dziwne rzeczy można tam zobaczyć... ale... nie ważne...

O szczegółach strony można by się długo rozpisywać, lecz chcę po prostu zaznaczyć, że dla osoby początkującej może być bardzo przydatna, dla bardziej zaawansowanych... szczerze trudno mi powiedzieć... być może nie zawiera ekstremalnie szczegółowo opisanej gramatyki, lecz może służyć z pomocą jeśli chodzi o słownictwo, bo tłumaczenia znaczeń słów i ich zasób jest dość duży.

Palabras

2010-09-23T00:01:00.001+02:00

Kolejny post z serii 'strony do nauki'.

Dzisiaj chciałbym powiedzieć coś o stronie Palabras.pl.
Pisałem ostatnio o Smart.fm i trafiło do mnie to, że jednak nie każdy może sobie poradzić z angielskim na tej stronie. Ja z przyzwyczajenia momentami nie zauważam różnicy czy czytam po angielsku czy po polsku... po prostu czytam... no ale do rzeczy. Portal ten jest dość podobny do Smarta, tyle że właśnie po polsku;)
Zdziwiłem się gdy go znalazłem, bo nie podejrzewałem, że można by znaleźć taki polski wynalazek.. a jednak.
Portal początkowo stworzony był do nauki języka hiszpańskiego... później zaczął rozszerzać się do kolejnych i kolejnych.... i skończył na dość okazałej ilości. Obecnie można się z jego pomocą uczyć 26 języków. Niektóre bazy słówek mogą być większe, inne mniejsze... Może nie jest to szczyt wspaniałości, ale jeśli z pewnych przyczyn nie możesz korzystać ze Smarta, Palabras jest pewną alternatywą. Największe bazy słówek w nim dostępne są dla języka hiszpańskiego i angielskiego.

Na stronie można wykorzystywać do nauki słówka już istniejące w bazie lub dodane przez siebie.
Zaczynając wybierasz język którego chcesz się uczyć. Nie musi to być jeden język, możesz wybrać ich kilka i wybrać ile słówek chcesz dostawać do nauki po każdym zalogowaniu. Oczywiście cały system opiera się na zasadzie powtórek itd. itp. Widziałem, że przy języku hiszpańskim dostępny jest lektor odczytujący elementy, nie wiem czy jest dostępny w innych językach, trochę ich dużo, żeby to sprawdzić;)
Konto oczywiście jest darmowe, jednak jeśli przestaniemy z niego korzystać po jakimś czasie zostanie ono automatycznie usunięte, chyba że wykupimy status stałego użytkownika. Wtedy otrzymujemy dożywotnią ważność konta + brak reklam.

W mojej ocenie strona nie rzuca na kolana, jednak może być dla niektórych użyteczna. Dużym plusem jest ilość języków i to, że jest to polska strona. Minusy... wybierając automatyczne dodawanie słówek z bazy danych można trafić na słówka nieużyteczne w początkowych fazach nauki (mam na myśli to że uczymy się jak jest kot i pies a czasami trafi się coś w stylu 'wysublimowany').

Pytania? Napisz!

Smart.fm

2010-09-19T13:07:00.000+02:00

Kolejna stroną jaką pragnę przedstawić będzie Smart.fm. Działanie tej strony można porównać do działania programów typu flashcard, tyle że cała nasza baza nauki znajduje się cały czas na serwerze i nauka prowadzona jest przez przeglądarkę.
Posiada wiele gotowych baz nauki i to bardzo bogato wyposażonych - mam na myśli wiele obrazków do zdjęć + lektor, który czyta słowa i zdania których się uczymy. Założenie konta jest zupełnie darmowe, tak samo jak późniejsze korzystanie z serwisu.
Strona napisana w języku angielskim. Przez to być może nie jest dostępna dla wszystkich... ale to zawsze jakaś motywacja żeby angielskiego się nauczyć bo naprawdę warto;)

Nauka opiera się na wybraniu swojego 'goal' - celu, które można znaleźć przez wyszukiwarkę na stronie.

Twoim celem może być nauczenie się 100 podstawowych słów po francusku, niemiecku, 300 lub 1000 kanji... do wyboru jest naprawdę dużo. Elementy niektórych goal'i są wpisywane z książek do nauki języków. Podoba mi się system nauki stosowany na tej stronie, bo sprawdza znajomość elementu pod wieloma aspektami. Przykładowo podczas mojej nauki kanji - program sprawdza czy wiem co znaczy dane kanji, czy znam wymowę danego kanji, czy potrafię rozpoznać dane kanji w zdaniu, czy poznam kanji po uslyszeniu go ze słuchu... im dłużej się uczysz danego elementu system 'udziwnia' coraz bardziej to jak sie uczysz. Nie znajdziemy tego raczej w Anki, FullRecall itd.

Programy te działają tak jak je ustawimy, czyli pytanie-odpowiedź i nic się nie zmieni, a na Smart.fm zabawa jest nieco wzbogacona;) Nie mówię, że te programy są teraz złe, nadal są genialnym wynalazkiem lecz warto poświęcić trochę czasu na zapoznanie się ze Smart'em, gdyż może się okazać trochę bardziej pomocny.

Niektóre goal'e ze Smarta zostały przerobione na talie do Anki i można je bez problemu ściągnąć przez program, jednak będą przerobione na prostą ankową formę pytanie-odpowiedź;)
Strona nie musi koniecznie służyć do nauki języków - można uczyć się na niej np. nazw krajów świata i ich stolic. Jeśli akurat zbliża Ci się termin sprawdzianu z geografii to jest to coś dla Ciebie. Podobnie można uczyć się historii - dat, historii sztuki... wybór dość szeroki ;)

Pytania? Napisz!

Lang-8

2010-09-05T16:22:00.002+02:00

Chciałbym dziś przedstawić genialną stronę jaką jest właśnie Lang-8.

Jest to strona na której, po założeniu konta można prowadzić swojego bloga w praktycznie dowolnym języku. Możesz pisać o czymkolwiek: o swoim dniu, życiu, o zainteresowaniach, możesz pisać recenzje, opisy filmów... wszystko zależy od Ciebie. Co jest w tym wszystkim najlepsze?
Po opublikowaniu wpisu zostaje on poprawiony przez inne osoby korzystające z serwisu - osoby mówiące tym językiem od dziecka, tzw.
" nativy ".

Nie dość, że "produkujesz" coś w języku, którego się uczysz - co wspomaga proces nauki, to Twoje błędy zostaną poprawione i praktycznie masz 100% gwarancje, że jest to zrobione poprawnie.

Dzięki temu portalowi możesz poznać wiele osób i nawiązać z nimi stały kontakt. Z wieloma z nich moża rozmawiać za pomocą Skype'a - ekstremalnie korzystne w procesie nauki. Normalnie trudno jest znaleźć obcokrajowca, z którym można by porozmawiać - tu dostajemy taką możliwość bezpłatnie i błyskawicznie ;)

Cały serwis działa na zasadzie wzajemnej pomocy: ktoś poprawia Twoje wpisy wybranym przez Ciebie języku, a Ty poprawiasz wpisy obcokrajowców piszących po polsku. Coś-za-coś:)

Link do serwisu znajdziesz TUTAJ

Immersion

2010-08-26T05:00:00.063+02:00

Immersion (ang. zanurzenie) - metoda nauki języka obcego polegająca na kompletnym otoczeniu się nim.

Sposób podobny do tego w jaki uczą się dzieci. Nie bardzo wiedzą co i jak, ale "samo im wchodzi".

Metoda ta wymaga dość sporego poświęcenia. Wymaga jak największego odizolowania się od jakiegokolwiek języka i zaczęcia stosowania języka docelowego w życiu codziennym.

Wspominałem o tym wcześniej, lecz nie podałem nazwy metody.

No cóż... przykładowo wygląda to tak, że zmieniamy język menu telefonu, systemu w komputerze i we wszystkich programach/grach. Oglądamy filmy w tym języku (pomocne jest połączenie tego z napisami w tym języku, wzmaga to poziom zrozumienia ze słuchu), podobnie z muzyką. Izolujemy z naszego zasięgu polskie książki, zaopatrujemy się w nowe (dobre jest również połączenie audiobooka + tekst). Itd. itd. itd.

Wiem, dość kontrowersyjne i wymaga poświęceń.

Ale jest ekstremalnie skuteczne.

To czego z angielskiego uczą nasz w szkole przez 10 lat (myślę, że po tym czasie powinniśmy być jak 'nativy', a efekty są odwrotne), z tą metodą możesz poznać w pół roku/rok.

Jest to tak jakby symulacja wyjazdu za granicę.

Przetestowałem na sobie i powiem, że przez 3 miesiące, nigdy nie nauczyłem się aż takiej ilości, czegokolwiek.

Na blogu ŚWIAT JĘZYKÓW OBCYCH znalazłem link do bloga pewnego człowieka, który opanował tą metodą biegle język japoński, w ciągu roku ----> All japanese all the time.
Tak więc zachęcam do spróbowania.

Masz pytania? Napisz.

Dlaczego warto uczyć się języków obcych?

2010-08-24T00:00:00.001+02:00

Dlaczego warto? Chciałbym przedstawić kilka powodów, które mogą Cię przekonać.

Znajomość kilku języków obcych jest dość prestiżowa na rynku pracy. Ich znajomość na pewno przyciągnie oko pracodawcy czytającego Twoje CV. Wspominałem już w jednym z wcześniejszych postów o większych zarobkach względem ilości znanych języków. Nie należy tego lekceważyć, jeśli chcesz rozwinąć w przyszłości swą karierę zawodową.
Dostęp do szerszych zbiorów materiałów. Jeśli poznasz język w odpowiednim stopniu możesz uzyskać dostęp do książek, które nie zostały przetłumaczone na Twój ojczysty język. Podobnie z filmami, muzyką i masą innych źródeł. Jest to dość męczące - wieczne poszukiwania napisów do filmów i tłumaczeń. Poczuj wreszcie wewnętrzny komfort i korzystaj z rzeczy takich jakimi są. (Osobiście uważam, że przetłumaczenie filmu/książki nigdy nie odda prawdziwego jego klimatu , jest to kompletnie inne doznanie jakiego nie można odczuć korzystając z tłumaczeń.).
Znając kilka języków można odczuć uznanie wśród społeczeństwa. Jest to czystą przyjemnością wiedzieć, że ludzie doceniają Cię za obeznanie w pewnej dziedzinie wiedzy, jaką w tym przypadku jest znajomość języka
Dla własnej satysfakcji. Jeśli jesteś fanatykiem języków obcych (patrz: ja) to nauka będzie sprawiała ci przyjemność, a znajomość języka ogromną radość. Nie zaprzepaść swojej miłości do języków, jeżeli jest to to czym uwielbiasz się zajmować. Rozwijaj swój talent, wiedzy nigdy nie jest za wiele;)

"Chcę się nauczyć języka, ale...

2010-08-20T21:37:00.002+02:00

...ale ja nie mam talentu."

Takie odpowiedzi mogą być irytujące. Ponieważ są wymówką.

MASZ TALENT, lecz brak ci zaangażowania.

Na codzień spotykam ludzi, którzy tłumaczą się w ten sposób.

Oczywiście, mogą się trafić się pojedyncze przypadki, którym nauka języka obcego przychodzi z trudem np. z powodu uwarunkowań genetycznych itp., lecz ostatnio spostrzegam plagę tego typu zachowań wśród ludzi, których znam i nie tylko, bo np. wśród wypowiedzi na forach i blogach.

Oczywiście, nie mogę stwierdzić w 100% czy jest to rzeczywiście wspominany "brak talentu". Nie siedzę w ludzkich głowach aby to stwierdzić.

Wg mnie problem może tkwić po prostu w braku motywacji i we wmawianiu sobie wszystkim dobrze znanego "nie umiem więc się nie staram". Podobna sytuacja może być zauważona z matematyką w szkołach. Nikt nie ma do niej "talentu" no to olewamy. Przedmiot ten wg statystyk wyników egzaminów wypada najgorzej. Problem tkwi prawdopodobnie w metodach nauczania jakimi dysponuje system edukacyjny i braku zaangażowania ze strony uczniów.

Co wiąże te przedmioty? Trening.

Aby dobrze wypadać na sprawdzianach z matematyki trzeba wcześniej ćwiczyć robienie zadań.

Aby dobrze wypaść na sprawdzianach językowych trzeba języka słuchać, używać, powtarzać = ćwiczyć.

Niestety system edukacyjny w Polsce jest jaki jest, tłucze wszystkim wiedzę jedną łopatą. Brakuje mu łopat do wyboru w 700 różnych kolorach, z możliwością zainstalowania odtwarzacza mp3 i efektów świetlnych.

W wyniku przetrwają ludzie świadomi tego czego chcą. No i skupiłem się za bardzo na systemie edukacji... do rzeczy.

Jeśli masz zamiar nauczyć się języka obcego potrzeba ci samodyscypliny. Zrób codziennie przynajmniej najmniejszy gest w celu nauki. Jeśli czujesz się dziś źle i nic ci nie pomoże - przejrzyj 5 słówek/zdań/zwrotów, lub daj sobie spokój i nadrób ten dzień dnia następnego. NA PEWNO DNIA NASTĘPNEGO. Nie odwlekaj. To nic pomoże.

Zapamiętaj - nauka języka = trening - samo się nie zrobi;)

Masz pytania? Napisz!

Wybór języka

2010-08-17T19:41:00.002+02:00

Wybór języka może być trudny. Na to jaki język do nauki wybierzesz może wpłynąć wiele czynników.
Wg mnie główny ich podział wyglądałby mianowicie: wewnętrzne i zewnętrzne.

Wewnętrzne czynniki, czyli zależne od odczuć i gustu. Wybierasz taki język jaki wg Ciebie jest interesujący i jaki ci się podoba. Języki wybrane w ten sposób są zapewne przyjemne w nauce. Nie jest się do niczego przymuszonym. Nauka staje się przyjemnością, powoduje to wzrost motywacji, która jest głównym silnikiem jakiejkolwiek formy edukacji.

Zewnętrzne czynniki to czynniki narzucone z zewnątrz. Pojawiają się, kiedy język jest nam do czegoś potrzebny (zapewne głównie będzie to praca) lub po prostu jego nauka jest narzucona nam odgórnie (rodzice, szkoła). W dzisiejszych czasach znajomość przynajmniej 1 języka obcego jest dość istotna podczas szukania pracy. Czytałem kiedyś pewien artykuł... Okazuje się, że osoba znająca 3 języki obce zarabia średnio 2000 - 3000 zł więcej niż osoba nie znająca żadnego.

Język angielski jest obecnie absolutnym minimum. Stał się w zasadzie językiem międzynarodowym. Większość stron internetowych jest napisana po angielsku. Znając go można uzyskać dostęp do wielu materiałów zawartych w sieci i nie tylko. Jest przewodnim językiem nauki. Obecny wszędzie.
Jeśli zaczynasz się uczyć jakiegoś języka, a nie znasz jeszcze angielskiego, to powinien on stać się on Twoim priorytetem.

Co do pozostałych języków, zastanów się czego chcesz się uczyć i jak może ci się to przydać. Chyba, że chcesz się nauczyć danego języka ze względu na sympatię do niego lub z innych przyczyn "wewnętrznych". Jakkolwiek nie wybierzesz, wybór na pewno będzie bardzo dobry.

Masz pytania? Napisz!