leonationworldsucharda

Prunus persica (L.) Batsch.ท้อ

2012-04-22T22:51:00.002-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ Prunus persica (L.) Batsch

วงศ์ Rosaceae

ชื่อพ้อง -

ชื่ออื่นๆ มะฟุ้ง มักม่น มักม่าน หุงค่อม หุงหม่น

สารออกฤทธิ์ ไม่มีรายงานการวิจัย

ฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาที่เกี่ยวกับแก้ผื่นแพ้ ตุ่มคัน

ฤทธิ์ต้านฮีสตามีน

สารสกัดน้ำร้อนจากเมล็ดทดสอบกับ mast cell ของหนู ซึ่งกระตุ้นให้หลั่งฮีสตามีนด้วย concanavalin A ขนาด 5 มก./มล. พบว่าไม่มีฤทธิ์ต้านการหลั่งฮีสตามีน (1)

หลักฐานความเป็นพิษและการทดสอบความเป็นพิษ

1. การทดสอบความเป็นพิษ

สารสกัดเอทานอลและน้ำ (1:1) ของส่วนเหนือดินเมื่อทดสอบโดยการฉีดเข้าช่องท้องของหนูพบว่าค่า LD₅₀ เท่ากับ 1 ก./กก. (2) สารสกัดน้ำจากใบแห้ง และสารสกัดน้ำผสมอัลกอฮอล์ทดสอบโดยฉีดเข้าช่องท้องของหนูพบว่าค่า LD₅₀ เท่ากับ 1,211 และ 1,453 มก./กก. ตามลำดับ (3) ผงเนื้อในเมล็ดที่สกัดไขมันออก (defatted kernel) ทดสอบโดยให้ทางสายยางเข้าสู่กระเพาะ ในขนาด 125 มก./กก. ไม่แสดงความเป็นพิษ แต่ขนาด250 มก./กก. แสดงความเป็นพิษ ทำให้หนูตาย 4 ตัวจาก 5 ตัวใน 24 ชม. โดยปรากฏอาการพิษหลังจากได้รับยา 10 นาที (4)

2. พิษต่อเซลล์

สารสกัดน้ำจากไม่ระบุส่วนขนาด 120 มคก./มล. ทดสอบในเซลล์เพาะเลี้ยง CA-JTC-26 ไม่พบความเป็นพิษต่อเซลล์ (5) สารสกัดน้ำจากตำรับที่มีท้อเป็นส่วนประกอบ ขนาด 500 มคก./มล. ทดสอบในเซลล์เพาะเลี้ยงCA-Mammary-Microalveolar พบว่าเป็นพิษต่อเซลล์เพียงเล็กน้อย ส่วนการทดสอบกับเซลล์ CA-JTC-26 ไม่พบความเป็นพิษต่อเซลล์ (6)

3. ฤทธิ์ก่อกลายพันธุ์

สารสกัดน้ำจากไม่ระบุส่วนขนาด 40 มก./จานเพาะเชื้อ สารสกัดน้ำจากเมล็ดและสารสกัดเมทานอลจากเมล็ดขนาด 100 มก./มล. ทดสอบในจานเพาะเชื้อ Salmonella typhimurium TA 100 และ S. typhimuriumTA98 ไม่มีฤทธิ์ต้านการก่อกลายพันธุ์ (7, 8) สารสกัดน้ำจากตำรับที่มีท้อเป็นส่วนประกอบ ขนาด 50 มก./มล. ทดสอบในจานเพาะเชื้อ S. typhimurium TA1535 ไม่พบฤทธิ์ต้านการก่อกลายพันธุ์ (9)

จากหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ไม่พบฤทธิ์ต้านการแพ้ จึงไม่แนะนำให้ใช้รักษาอาการแพ้ ผื่นคัน

เอกสารอ้างอิง

1. Hirai Y, Takase H, Kobayashi H, et al. Screening test for anti-inflammatory crude drugs based on inhibition effect of histamine release from mast cell. Shoyakugaku Zasshi 1983;37(4):374-80.

2. Dhawan BN, Patnaik GK, Rastogi RP, Singh KK, Tandon JS. Screening of Indian plants for biological activity VI. Indian J Exp Biol 1977;15:208-19.

3. Desta B. Ethiopian traditional herbal drugs. Part I: Studies on the toxicity and therapeutic activity of local taenicidal medications. J Ethnopharmacol 1995;45(1): 27-33.

4. Stosic D, Gorunovic M, Popovic BG. Preliminary toxicological study of the oils from various Prunus species. Plant Med Phytother 1987;21(1):8-13.

5. Sato A. Studies on anti-tumor activity of crude drugs. III. The effects of decreasing resistance of cancer cell in long-term in vitro screening test with aqueous extracts of some crude drugs. Yakugaku Zasshi 1990;10(7):490-7.

6. Sato A. Studies on anti-tumor activity of crude drugs. I. The effects of aqueous extracts of some crude drugs in short term screening test. Yakugaku Zasshi 1989; 109(6):407-23.

7. Yin XJ, Liu DX, Wang H, Zhou Y. Study on the mutagenicity of 102 raw pharmaceuticals used in Chinese traditional medicine. Mutat Res 1991;260(1):73-82.

8. Morimoto I, Watanabe F, Osawa T, Okitsu T, Kada T. Mutagenicity screening of crude drugs with Bacillus subtilis Rec- assay and Salmonella/microsome reversion assay. Mutat Res 1982;97:81-102.

9. Chang IM, Guest IC, Lee-Chang J, Paik NW, Jhoun JW, Ryun RY. Assay of potential mutagenicity and antimutagenicity of Chinese herbal drugs by using SOS chromotes (E. coli PQ37

สมุนไพรที่ใช้แก้ผื่นแพ้ ตุ่มคัน

อาการแสดงทางผิวหนัง เป็นกลุ่มอาการทางคลินิกหนึ่งที่พบได้บ่อยในผู้ป่วยโรคเอดส์ อาการทางผิวหนังเป็นอาการที่เห็นได้ชัดเจนจากภายนอก สามารถช่วยในการวินิจฉัยได้เป็นอย่างดี ซึ่งจะเป็นประโยชน์ในการควบคุมการแพร่ระบาดของโรคต่อไป เมื่อจำนวน T-helper cell (absolute CD4+ count) ต่ำกว่า 100 เซลล์/ลบ.มม. ประมาณร้อยละ 87 ของผู้ป่วยจะเริ่มมีอาการทางผิวหนังให้เห็น ซึ่งสามารถแบ่งออกได้เป็น 3 กลุ่มใหญ่ๆ คือ

1. โรคติดเชื้อจากแบคทีเรีย ไวรัส รา โปรโตซัว และแมลง (arthopod)

2. โรคผิวหนังอักเสบที่เกิดจากสาเหตุหลายสาเหตุ (non-specific dermatitis หรือ miscellaneous group) ได้แก่ papulosqamous, papular, vascular, autoimmune, oral และ drug-related skin disorder

3. โรคมะเร็ง (neoplasm) ได้แก่ Kaposi’s sarcoma, lymphoma และ cell carcinoma

Chronic pruritic papular eruption (papulopruritic eruption) เป็นโรคผิวหนังอักเสบชนิด papulosquamous disorders ชนิดหนึ่ง เชื่อว่าเกิดเป็น chronic recall reaction ในตำแหน่งที่ถูกยุงกัด จากภาวะ non-specific B-cell stimulation ซึ่งผู้ป่วยจะมีอาการคันรุนแรง และมักดื้อต่อการรักษา พบมากบริเวณขา แขน มือ เท้า และหลังส่วนล่าง

การรักษา

- Potent topical steriod

- Systemic steroid

- Antihistamine

- Topical หรือ oral doxepin HCl

- UVB phototherapy

- PUVA

นอกจากนี้ในผู้ป่วยโรคเอดส์มักพบการเกิดผื่นแพ้ยาได้บ่อยกว่าประชากรทั่วๆไป เนื่องจากผู้ป่วยมักได้รับการรักษาด้วยยาหลายชนิด ร่วมกับมีการตอบสนองต่อภูมิคุ้มกันผิดปรกติ (abnormal immune response)ยาที่มีโอกาสแพ้ได้บ่อยๆ คือ sulfonamide, phenytoin, zidovudine, pentamidine, cephalexin, carbamazepine, INH, rifampicin, Foscarnet^â(Foscavir) นอกจากการใช้ยาระงับสารต่างๆ ที่ทำให้เกิดอาการผื่นแพ้ ตุ่มคันแล้ว ผู้ป่วยจะต้องหลีกเลี่ยงยาที่ผู้ป่วยแพ้ สารที่กระตุ้นการแพ้ด้วย (1)

เอกสารอ้างอิง

1. พรชัย จิระชานากุล. Skin manifestations in HIV-infected patients. ใน ปรียา กุลละวณิชย์ ประวิตร พิศาลบุตร บรรณาธิการ. ตำราโรคผิวหนังในเวชปฏิบัติปัจจุบัน. กรุงเทพ:บริษัท โฮลิติก พับลิชชิ่ง

Oroxylum indicum (L.) Kurz. เพกา,ลิ้นฟ้า,ลิ้นช้าง

2012-04-22T22:48:00.001-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ Oroxylum indicum (L.) Kurz

วงศ์ Bignoniaceae

ชื่อพ้อง -

ชื่ออื่นๆ กาโด้โด้ง ด๊อกก๊ะ ดอก๊ะ ดุแก เบโก มะลิดไม้ มะลิ้นไม้ ลิดไม้ ลิ้นฟ้า หมากลิ้นก้าง หมากลิ้นซ้าง อึ่งกา Broken bone, Damocles tree, Indian trumpet flower

สารออกฤทธิ์ baicalein, chrysin, lapachol, oroxylin A (1)

ฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาที่เกี่ยวกับโรคอุจจาระร่วง

1. ฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรีย

สารสกัดเพกาทั้งต้นด้วยการต้ม ไม่มีฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรีย Salmonella typi type 2 (ค่า MIC เท่ากับ 125 มก./มล.) แต่มีฤทธิ์อย่างอ่อนต่อเชื้อ Staphylococcus aureus (ค่า MIC เท่ากับ 15.13 มก./มล.) (2) สารสกัดจากฝักด้วยเอทานอล (80%) ขนาด 12.5 มก./มล. มีฤทธิ์ไม่แน่นอนต่อเชื้อ S. aureus และ Escherichia coli (3) สารสกัดรากเพกาด้วย MeCl₂ มีฤทธิ์อย่างอ่อนต่อเชื้อ S. aureus (ค่า MIC เท่ากับ 1,000 มคก./มล.)(1)

2. ฤทธิ์ต้านการหดเกร็งกล้ามเนื้อ

สารสกัดฝักเพกาด้วยเอทานอลและน้ำ (1:1) มีฤทธิ์ต้านการหดเกร็งของกล้ามเนื้อลำไส้เล็ก เมื่อทำการทดลองในหนูตะเภาที่ถูกกระตุ้นให้เกิดการหดเกร็งของกล้ามเนื้อส่วนลำไส้เล็กด้วย acetylcholine และ histamine(4)

หลักฐานความเป็นพิษและการทดสอบความเป็นพิษ

1. การทดสอบความเป็นพิษ

มีการทดลองกรอกสารสกัดรากเพกาด้วยน้ำร้อนแก่หนูเพศผู้ในขนาด 1 โมล/กก. มีรายงานว่าทำให้เกิดพิษ (5) Dhar และคณะ ทำการทดลองฉีดสารสกัดฝักเพกาด้วยเอทานอลและน้ำ (1:1) และสารสกัดรากเพกาด้วยเอทานอลและน้ำ (1:1) เข้าช่องท้องหนู พบว่าสารสกัดในขนาดสูงสุดที่หนูสามารถทนได้ (maximum tolerated dose) คือ 100 มก./กก. และ 1 ก./กก. ตามลำดับ (4) ธีระยุทธ ได้ทำการทดสอบความเป็นพิษเฉียบพลันของสารสกัดเปลือกเพกาด้วยเอทานอล (70%) โดยการฉีดเข้าช่องท้องและกรอกลงกระเพาะหนูถีบจักรในขนาด 100 มก./กก.น้ำหนักตัว พบว่าสารสกัดไม่ทำให้เกิดพิษเฉียบพลันในหนู และเมื่อทดสอบความเป็นพิษเฉียบพลันโดยใช้สารสกัดในขนาดสูงขึ้น คือ 400 และ 800 มก./กก.น้ำหนักตัว พบว่าสารสกัดไม่ทำให้เกิดพิษเฉียบพลันเมื่อให้โดยการกรอกลงกระเพาะหนู แต่ทำให้เกิดพิษเฉียบพลันได้เมื่อฉีดเข้าช่องท้อง (6) สำหรับความเป็นพิษกึ่งเฉียบพลันของสารสกัด พบว่าเมื่อกรอกสารสกัดลงกระเพาะหนูถีบจักรในขนาด 400 และ 800 มก./กก.น้ำหนักตัว ทุกวันเป็นเวลา 30 วัน พบว่าไม่ทำให้เกิดพิษเฉียบพลันในหนู (7)

2. ฤทธิ์ก่อกลายพันธุ์

จากการตรวจสอบฤทธิ์ก่อกลายพันธุ์ โดยวิธี Ames’ test จากผลการทดลองพบว่าสารสกัดในขนาดสูงสุดที่ทำการทดสอบ (2 มก./จานเพาะเชื้อ) ไม่มีคุณสมบัติในการก่อให้เกิดการ กลายพันธุ์ (7) อมรศรี และคณะ พบว่าสารสกัดเพกาที่ได้จากการต้มมีฤทธิ์ต้านการกลายพันธุ์ เมื่อทดสอบโดยวิธี Ames’ test (8)

การประเมินความเป็นพิษของสารสกัดจากเพกาโดยวิธี somatic mutation and recom bination test ในแมลงหวี่ พบว่าสารสกัดเพกาในขนาด 120 มก./มล. สามารถก่อให้เกิด somatic mutation ได้ โดยพบว่าแมลงหวี่ที่ได้รับสารสกัดมีจำนวนจุดบนปีกน้อยลง เมื่อเปรียบเทียบกับแมลงหวี่กลุ่มควบคุม (9) และมีรายงานว่าส่วนสกัดอัลกอฮอล์ของเพกาเมื่อนำมาทำปฏิกิริยากับเกลือไนไตรท์ในสภาวะแวดล้อมที่เป็นกรดแล้วนำมาทดสอบการกลายพันธุ์ พบว่าผลิตภัณฑ์ที่เกิดขึ้นมีฤทธิ์ก่อการกลายพันธุ์ (10-12)

                จากผลการทดลองข้างต้น เพกามีแนวโน้มที่จะนำมาใช้รักษาอาการท้องเสียได้ เพราะลดการบีบตัวของลำไส้ และมีฤทธิ์ฆ่าเชื้อแบคทีเรียที่เป็นสาเหตุของท้องเสีย แต่ยังขาดข้อมูลการทดลองใช้ในคน และขนาดที่เหมาะสมจึงควรมีการศึกษาเพิ่มเติม

เอกสารอ้างอิง

1.      Ali RM, Houghton PJ, Raman A, Hoult JRS.  Antimicrobial and antiinflammatory activities of extracts and  constituents of Oroxylum indicum (l.) Vent.  Phytomedicine 1988;5(5):375-81.

2.      Chen CP, Lin CC, Namba T.  Development of natural crude drug resources from Taiwan. (VI). In vitro studies of the inhibitory effect on 12 microorganisms.  Shoyakugaku Zasshi 1987; 41(3):215-25.

3.      Valsaraj R, Pushpangadan P, Smitt UW, Adsersen A, Nyman U.  Antimicrobial screening of selected medicinal plants from India.  J Ethnopharmacol 1997;58(2):75-83.

4.      Dhar ML, Dhar MM, Dhawan BN, Mehrotra BN, Ray C.  Screening of Indian plants for biological activity: part I. Indian J Exp Biol 1968;6:232-47.

5. Debelmas AM, Hache J. Toxicity of several medicinal plants of Nepal including some behavioral and central nervous system effects. Plant Med Phytother 1976;10:128-38.

6. ธีระยุทธ กลิ่นสุคนธ์. รายงานความก้าวหน้าโครงการวิจัยสมุนไพรที่ใช้รักษาโรคเขตร้อน (ครั้งที่ 1): โครงการย่อย “การวิจัยด้านพิษวิทยา”. การสัมมนาเรื่อง “การพัฒนาการใช้สมุนไพรทางคลินิก และการวิจัยทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีของสมุนไพร ที่ใช้รักษาโรคเขตร้อน” 26-27 ก.พ. 2530, มหาวิทยาลัยมหิดล.

7. ธีระยุทธ กลิ่นสุคนธ์. รายงานความก้าวหน้าโครงการวิจัยสมุนไพรที่ใช้รักษาโรคเขตร้อน (ครั้งที่ 2): โครงการย่อย “การวิจัยด้านพิษวิทยา”. การสัมมนาเรื่อง “การพัฒนาการใช้สมุนไพรทางคลินิกและการวิจัยทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีของสมุนไพรที่ใช้รักษาโรคเขตร้อน” 26-27 ก.พ. 2530, มหาวิทยาลัยมหิดล.

8. อมรศรี ช่างปรีชากุล อริศรา เวชกัลยามิตร มาลิน จุลศิริ ปัญญา เต็มเจริญ. การต้านสารก่อกลายพันธุ์ของสารสกัดน้ำจากพืช สมุนไพรชนิดที่สามารถนำมาปรุงเป็นเครื่องดื่ม. Special project, Faculty of pharmacy, Mahidol university,1991.

9. นิตยา ศรีทอง แก้ว กังสดาลอำไพ. การประเมินความเป็นพิษของสารสกัดจากเพกาโดยวิธี somatic mutation and recombination test ในแมลงหวี่. การประชุมวิชาการวิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย ครั้งที่ 19, 27-29

ต.ค. 2536 หาดใหญ่ สงขลา.

10. Leamworapong C. Effect of a food preservative nitrite on mutagenicity of Thai medicinal plants using the Ames test. MS thesis, Ann Abst Mahidol Univ, 1989.

11. แก้ว กังสดาลอำไพ วรรณี โรจนโพธิ์. การประเมินฤทธิ์ก่อกลายพันธุ์ของสมุนไพรไทยในรูปของยาตำรับสามัญประจำบ้านแผนโบราณตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข และสมุนไพรบางชนิด โดยวิธีเอมส์เทสต์. การประชุมวิชาการวิทยาศาสตร์การแพทย์ ครั้งที่ 3, 3-4 ธันวาคม 2533, สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์สาธารณสุขแห่งชาติ.

สมุนไพรที่ใช้ในโรคอุจจาระร่วงเรื้อรัง

ผู้ป่วยเอดส์จะมีอาการอุจจาระร่วงเรื้อรังนานเกิน 3 เดือน โดยมีสาเหตุจากการติดเชื้อ ดังนี้

1. เชื้อ Protozoa - Strongyloides

- Eryptosporidium

- Giardia lamblia

- Entamoaeba histolytica

- Isospora belli

2. เชื้อ Bacteria - Mycobacterium tuberculosis

- Mycobacterium avium complex

- Salmonella typhimurium

- Shigella flexneri

3. เชื้อ Fungal - Candida albicans

อาการ ถ่ายอุจจาระเป็นน้ำ อาจมีตะคริวที่ท้อง ปวดท้อง เบื่ออาหาร คลื่นไส้อาเจียน น้ำหนักลด อ่อนเพลีย ไม่มีแรง มีไข้ ปวดศีรษะ ผิวหนังบริเวณรอบทวารหนักเปื่อย เป็นแผล ทำให้ติดเชื้อได้ง่าย อาจมีภาวะขาดน้ำ และ electrolyte imbalance

การรักษา

- Salmonellosis and Shigellosis : ให้ norfloxacin ขนาดเม็ดละ 200 มก. รับประทานครั้งละ 2 เม็ด วันละ 2 ครั้ง นาน 7 วัน

- Giardiasis : ให้ metronidazole ขนาดเม็ดละ 500 มก. รับประทานครั้งละ 1 เม็ด หลังอาหาร วันละ3 ครั้ง นาน 7 วัน

- Entamoaeba histolytica : ให้ metronidazole ขนาดเม็ดละ480 มก. รับประทานครั้งละ 1 เม็ด หลังอาหาร วันละ 3 ครั้ง นาน 7 วัน

- Isospora belli : ให้ cotrimoxazole (500 mg) รับประทานครั้งละ 2 เม็ด หลังอาหาร วันละ 3 ครั้ง นาน 14 วัน

- Strongyloidiosis : ให้ albendazole รับประทาน 400 มก.วันละ 1 ครั้ง นาน 7 วัน

- Cryptosporidiosis : ยังไม่มียารักษาที่ได้ผล ให้รักษาตามอาการ และพิจารณาให้ Antimotility agents

- Mycobacterium tuberculosis : ให้ยารักษาวัณโรค

- Mycobacterium avium complex : ให้ใช้ยาอย่างน้อย 2 ชนิดในการรักษา คือ clarithromycin รับประทานวันละ 2 ครั้ง ครั้งละ 500 มก. ร่วมกับ ethambutol 15 มก./กก./วัน ไปตลอดหรือจนกว่าภูมิต้านทานดีขึ้นหลังการให้ยาต้านไวรัสเอดส์ นอกจากนี้สามารถใช้ azithromycin ในขนาด 500 มก. แทน clarithromycin ได้

ในรายที่ตรวจไม่พบ pathogen ควรให้ยากลุ่ม norfloxacin ขนาดเม็ดละ 400 มก. รับประทานครั้งละ 1 เม็ด วันละ 2 ครั้ง นาน 7 วันไปก่อน ถ้าอาการไม่ดีขึ้นให้ตรวจอุจจาระใหม่ และให้ metronidazole ขนาดเม็ดละ 500 มก. รับประทานครั้งละ 1 เม็ด หลังอาหาร วันละ 3 ครั้ง นาน 7 วัน

ในกรณีที่ไม่สามารถหาสาเหตุได้ และอาการไม่ดีขึ้น ให้พิจารณาใช้ antimotility drugs เริ่มด้วย loperamide 4 มก. และให้อีก 2 มก. ทุก 4 ชม. แต่ไม่เกิน 16 มก./วัน แต่จะไม่ให้ antimotility drug ในผู้ป่วยที่ถ่ายอุจจาระปนเลือด เพราะอาจทำให้เกิด toxic megacolon

จะเห็นได้ว่ายาที่ควรใช้รักษาอาการท้องเสียในผู้ติดเชื้อ ผู้ป่วยเอดส์นั้น จำเป็นต้องใช้ยาปฏิชีวนะช่วย เพราะเป็นการท้องเสียชนิดติดเชื้อ การนำสมุนไพรมาใช้ จึงจำเป็นต้องมีฤทธิ์

1. ลดการบีบตัวของลำไส้

Paya York.พญายอ

2012-04-22T22:38:00.002-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ Clinacanthus nutans (Burm.f.) Lindau

วงศ์ Acanthaceae

ชื่อพ้อง C. burmanni Nees

ชื่ออื่นๆ คงคาเย็น ผักมันไก่ ผักลิ้นเขียด พญาปล้องคำ พญาปล้องดำ

พญาปล้องทอง พญาเย็น โพะโซ่จาง

สารออกฤทธิ์ ไม่มีรายงานการวิจัย

ฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาที่เกี่ยวกับโรคงูสวัด เริม

1. ฤทธิ์ลดการอักเสบ

สารสกัดเอ็นบิวทานอลจากใบให้ทางปากหนูขาว จะลดการอักเสบของอุ้งเท้าหนูที่ถูกเหนี่ยวนำโดย carrageenan และลดการอักเสบของถุงลมหนูขาวที่เหนี่ยวนำให้เกิดโดยฉีดลมและน้ำมันละหุ่ง (1-3) แต่ถ้าใช้วิธีทาสารสกัดที่ผิวหนังจะไม่สามารถลดน้ำหนองของถุงลมหนูได้ สารสกัดเอ็นบิวทานอล ขนาด 270 มก./กก. จะลดอาการบวมของอุ้งเท้าหนูได้พอๆ กับแอสไพรินขนาด 100 มก./กก. (2) เมื่อใช้ 5% ของพญายอในรูป cold creamสารสกัดเอทานอล 95% และสารสกัดเอทานอลในน้ำ ทาเฉพาะที่ให้หนูขาว สามารถลดหนองและการเกิด granuloma ได้ 50.98%, 50.10% และ 48.30% ตามลำดับ (4) สารสกัดเอทานอลจากใบ ขนาด 20 มคก./มล. มีผลต่อ cytokines ที่เกิดในกระบวนการอักเสบ คือ ยับยั้ง interleukin-1-b แต่ไม่สามารถยับยั้ง interleukin-6 และ tumor necrosing factor-a (5)

2. ฤทธิ์รักษาโรคงูสวัด

นำสารสกัดจากใบพญายอความเข้มข้นต่างๆ มาตรวจ DNA hybridization และ plaque reduction assay พบว่า ขนาด 1:2,000 และ 1:1,200 ตามลำดับ จะยับยั้งเชื้อไวรัส Varicella zoster ก่อนเข้าสู่เซลล์ได้ 50%ขนาด 1:6,000 และ 1:4,800 ตามลำดับ จะฆ่าเชื้อไวรัส Varicella zoster ในเซลล์ ขนาดมากกว่า 1:18,000 และ 1:9,600 ตามลำดับ สามารถทำลายเชื้อไวรัส Varicella zoster โดยตรงได้ 50% จะเห็นว่าเมื่อเชื้อเข้าสู่เซลล์แล้วฤทธิ์ในการยับยั้งไวรัสลดลง (6)

ผู้ป่วยโรคงูสวัด จำนวน 51 ราย ได้รับการรักษาด้วยยาจากสารสกัดใบพญายอเปรียบเทียบกับยาหลอกแบ่งเป็น 2 กลุ่ม ตามชนิดของยา และให้ยาเรียงสลับแบบสุ่ม ผู้ป่วยทุกรายมาพบแพทย์ภายใน 48 ชม.หลังจากมีอาการ โดยให้ทายาวันละ 5 ครั้ง เป็นเวลา 7-14 วัน จนกว่าแผลจะหาย พบว่าผู้ป่วยที่รักษาด้วยสารสกัดใบพญายอแผลจะตกสะเก็ดภายใน 3 วัน และหายภายใน 7-10 วัน มีจำนวนมากกว่ากลุ่มที่รักษาด้วยยาหลอกอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ มีระดับความปวดลดลงเร็วกว่า และไม่พบผลข้างเคียงใดๆ (7)

3. ฤทธิ์ต้านเริม

สารสกัดน้ำจากใบ มีฤทธิ์ต้านไวรัส Herpes simplex type 1 และ type 2 โดยตรงก่อนที่ไวรัสจะเข้าสู่เซลล์ (8) และสารสกัดจากใบความเข้มข้นตั้งแต่ 1:1,200 นาน 30 นาที สามารถออกฤทธิ์ทำลายเชื้อ HSV 2โดยตรงก่อนเพาะเลี้ยงลงเซลล์ (9) สารสกัดเมทานอลและสารสกัดน้ำจากใบไม่สามารถยับยั้งเชื้อไวรัส HSV-2 และ HSV-1, HSV-2 ในเซลล์ ตามลำดับ (10, 11)

ผู้ป่วยโรคเริมที่อวัยวะสืบพันธุ์ทั้งชายและหญิงจำนวน 27 คน ได้รับการรักษาด้วยครีมจากสารสกัดเอทานอลจากใบพญายอ 5% (dilution 1:4,800) เปรียบเทียบกับการรักษาด้วยยา acyclovir cream จำนวน 26คน และยาหลอก 24 คน โดยทาแผลวันละ 4 ครั้ง ติดต่อกัน 6 วัน พบว่า ผู้ป่วยที่ได้รับการรักษาด้วยครีมพญายอ และ acyclovir cream แผลตกสะเก็ดในวันที่ 3 และหายภายในวันที่ 7 ต่างจากแผลของผู้ป่วยที่ใช้ยาหลอก จะตกสะเก็ดในวันที่ 4–7 และหายในวันที่ 7-14 หรือนานกว่านั้น ครีมพญายอไม่ทำให้เกิดอาการอักเสบ ระคายเคือง ในขณะที่ acyclovir cream ทำให้แสบ (12)

ผู้ป่วยโรคเริมที่อวัยวะสืบพันธุ์ชนิดเป็นซ้ำ จำนวน 56 ราย ได้รับการรักษาด้วยยาจากสารสกัดใบพญายอ เปรียบเทียบการรักษากับยา acyclovir cream จำนวน 54 คน และยาหลอก 53 คน ทาตุ่มหรือแผลวันละ 4ครั้ง เป็นเวลา 6 วัน พบว่ากลุ่มที่รักษาด้วยยาจากสารสกัดพญายอแผลจะตกสะเก็ดภายใน 3 วัน และหายภายใน 7 วัน ไม่มีอาการแสบแผล และไม่มีความแตกต่างจากการรักษาด้วย acyclovir cream แต่ยา acyclovir cream จะทำให้แสบแผล (13)

4. ฤทธิ์แก้ปวด

เมื่อให้ส่วนสกัดเอ็นบิวทานอลจากใบ ขนาด 30, 90, 270, 540, 810 และ 2,430 มก./กก. แก่หนูถีบจักรทางปาก จะลดการบิดตัวของหนูที่ถูกเหนี่ยวนำโดยกรดอะซีติค และเพิ่มการซึมผ่านของผนังหลอดเลือด เป็นสัดส่วนกับขนาดของส่วนสกัด (2) ส่วนสกัดเอ็นบิวทานอลขนาด 90 มก./กก. จะมีความแรงพอๆ กับเฟนนิวบิวทาโซนขนาด 100 มก./กก. ในการลดการบิดตัว (1) แต่จะมีความแรงน้อยกว่าในการลดการซึมผ่านผนังหลอดเลือด (2) เมื่อให้สารสกัดนี้โดยการฉีดเข้าช่องท้อง ไม่แสดงให้เห็นว่ามีฤทธิ์ระงับปวดเมื่อใช้วิธี hot water bath และให้ส่วนสกัดคลอโรฟอร์มจากใบขนาดดังกล่าวทางปากหนูถีบจักร ไม่มีผลลดการบิดตัวของหนูเช่นกัน (2)

หลักฐานความเป็นพิษและการทดสอบความเป็นพิษ

การทดสอบความเป็นพิษพบว่า สารสกัดเอ็นบิวทานอลมีค่า LD₅₀ 13.4 ก./กก. 48 ชม. หลังให้ทางปาก และมีค่า 3.4 ก./กก. เมื่อฉีดเข้าช่องท้อง การให้สารสกัดทุกวันเป็นเวลา 6 สัปดาห์ ไม่มีผลต่อการเจริญเติบโตของหนูขาว แต่พบน้ำหนักไธมัสลดลงขณะที่น้ำหนักตับเพิ่มขึ้น ไม่พบความผิดปกติต่ออวัยวะอื่นๆ และไม่มีอาการไม่พึงประสงค์อื่นๆ (2) การให้สารสกัด
เอทานอลขนาด 1.3 ก./กก. (หรือ 5.44 ก./กก. ของใบแห้ง) โดยให้ทางปากและทางช่องท้อง ไม่พบอาการพิษใดๆ การให้สารสกัดเอทานอลขนาด 0.01, 0.1 และ 1.0 ก./กก. (หรือ 0.042, 0.42 และ 4.18 ก./กก. ของใบแห้ง ตามลำดับ) เป็นเวลา 90 วัน ในหนูขาวพบว่ากลุ่มที่ได้รับสารสกัดขนาด 1.0 ก./กก. มีน้ำหนักต่ำกว่ากลุ่มควบคุม และมีเกร็ดเลือดสูงกว่ากลุ่มควบคุม หนูขาวกลุ่มที่ได้รับสารสกัดมีค่าครีอาตินินต่ำกว่ากลุ่มควบคุม ไม่พบความผิดปกติด้านจุลพยาธิวิทยาของอวัยวะต่างๆ (14)

จากผลการทดลองทางคลินิกจะเห็นว่าผู้ป่วยหายเร็วกว่ากลุ่มที่ไม่ได้รับยา ทั้งนี้อาจเนื่องมาจากฤทธิ์ลดการอักเสบมากกว่าฆ่าเชื้อไวรัส เพราะการทดลองส่วนใหญ่พบว่าไม่ฆ่าเชื้อไวรัสในเซลล์ หรือมีฤทธิ์อย่างอ่อน ดังนั้นผู้ป่วยจะกลับมาเป็นอีกได้

เอกสารอ้างอิง

1. Kittisiripornkul S, Bunyapraphatsara, N, Tanasomwong W, Satayavivad J. The antiinflammatory action and toxicological studies of Clinacanthus nutans. การประชุม Princess Congress I, 10-13 Dec 1987, กรุงเทพฯ:AC-5.

2. Satayavivad J, Bunyapraphatsara N, Kittisiripornkul S, Tanasomwang W. Analgesic and anti-inflammatory activities of extract of Clinacanthus nutans (Burm.f.) Lindau. Thai J Phytopharm 1996;3(1):7-17.

3. Tanasomwang W. The screening of anti-inflammatory action of Clinacanthus nutans (Burm.f.) Lindau : a critical evaluation of carrangeenan-induced hind paw edema model. MS Thesis, Mahidol Univ, 1986.

4. Suntararuks S, Satayavivad J, Vongsakul M, Wanichanon C, Thiantanawat A, Akanimanee J. The study of immunologic effects of Clinacanthus nutans extract in male Wistar rats. The Fourth Princess Chulabhorn International Science Congress Chemicals in the 21^st Century, 28 Nov–2 Dec 1999, Bangkok, Thailand: P-24.

5. Thamaree S, Rugrungtham K, Ruangrungsi N, Thaworn N, Kemsri W. The inhibitory effects of extracts of some herbal medicines on the production of proinflammatory cytokines by in vitrostimulated humam blood cells. Thai J Pharm Sci 1998;22(3):S47.

6. Thawaranantha D, Balachandra K, Jongtrakulsiri S, Chavalittumrong P, Bhumiswasdi J, Jayavasu C. In vitro antiviral activity of Clinacanthus nutans on Varicella-zoster virus. Siriraj Hosp Gaz 1992;44(4):285-91.

7. Sangkitporn S, Balachandra K, Bunjob M. Chaiwat S, Dechatiwongse Na-Ayudhaya T, Jayavasu C. Treatment of Herpes zoster with Clinacanthus nutans (Bi Phaya Yaw) extract. J Med Assoc Thai 1995;78(11):624-7.

8. ชุตินันท์ กันตสุข. การทดสอบเบื้องต้นเพื่อหาฤทธิ์ยับยั้งไวรัสเฮอร์ปีส์ซิมเพลกซ์ของสารสกัดสมุนไพรไทยบางชนิด. วิทยานิพนธ์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2534.

9. ชื่นฤดี ไชยวสุ ทวีผล เดชาติวงศ์ ณ อยุธยา เครือวัลย์ พลจันทร ปราณี ชวลิตธำรง สุทธิโชค จงตระกูลศิริ. การศึกษาฤทธิ์ของสารสกัดจากใบเสลดพังพอนและใบพญายอต่อเชื้อ Herpes simplex virus type-2 ในหลอดทดลอง. วารสารกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ 2535;34(4):153-8.

10. Yoosook C, Panpisutchai Y, Chaichana S, Santisuk T, Reutrakul V. Evaluation of anti-HSV-2 activities of Barleria lupulina and Clinacanltus nutans. J Ethnopharmacol 1999;67:179-87.

11. Yoosook C, Bunyapraphatsara N, Boonyakiat Y, Kantasuk C. Anti-Herpes simplex virus activities of crude water extracts of Thai medicinal plants. Phytomedicine 1999;6(6): 411-9.

12. ชื่นฤดี ไชยวสุ เครือวัลย์ พลจันทร สมชาย แสงกิจพร มาลี บรรจบ ปราณี ชวลิตธำรง. การศึกษาทดลองในคน : การรักษาผู้ป่วยโรคเริม Herpes simplex virus type 2 ที่อวัยวะสืบพันธุ์ด้วยยาจากสารสกัดใบพญายอ. วารสารโรคติดต่อ 2535;18(3):152-61.

13. สมชาย แสงกิจพร เครือวัลย์ พลจันทร ปราณี ธวัชสุภา ปราณี จันทเพ็ชร. การรักษาผู้ป่วยโรคเริมที่อวัยวะสืบพันธุ์ชนิดเป็นซ้ำด้วยยาสารสกัดของใบพญายอ. วารสารกรมการแพทย์ 2536;18(5):226-31

สมุนไพรที่ใช้ในโรคงูสวัด เริม

เชื้อที่เป็นสาเหตุของโรคเริม คือ Herpes simplex และเชื้อที่เป็นสาเหตุของโรคงูสวัด คือ Varicella zoster เชื้อทั้ง 2 นี้เป็นไวรัสเมื่อเกิดการติดเชื้อครั้งแรกเกิดขึ้นแล้ว ร่างกายไม่สามารถกำจัดเชื้อให้หมดจากร่างกายได้ แต่จะยังคงมีเชื้อหลงเหลืออยู่ในร่างกายเป็นเวลายาวนาน โดยเชื้อไวรัสจะอาศัยอยู่ในระบบประสาทกลางที่เซลล์ในปมประสาท เมื่อมีการกระตุ้นของเชื้อไวรัสด้วยเหตุใดก็ตาม เชื้อจะฟื้นตัวแล้วเคลื่อนตัวลงมาตามเส้นประสาทไปยังผิวหนัง ทำให้เกิดการป่วยซ้ำ (recurrence) (1)

โรคเริม เกิดจากเชื้อไวรัส Herpes simplex (HSV) 2 ชนิด คือ HSV-1 และ HSV-2 ส่วนใหญ่มักพบว่ามีสาเหตุมาจาก HSV-1 ซึ่งทำให้เกิดโรคที่ริมฝีปาก เพดานปาก ลิ้น กระพุ้งแก้ม และหลอดคอ ผู้ป่วยอาจจะให้ประวัติว่าเป็นแผลที่อวัยวะเพศ ปาก และบริเวณรอบทวารหนักมาก่อน ได้แก่ อาการเจ็บ การวินิจฉัยนี้จะทำได้โดยการทำ PCR ซึ่งในบ้านเราเสียค่า
ใช้จ่ายมาก การรักษาให้รับประทาน acyclovir ครั้งละ 200 มก. วันละ 5 ครั้ง เป็นเวลา 5 วัน หรืออาจใช้ acyclovir ทาก็ได้ (2)

การติดเชื้ออาจเป็น primary infection จะมีอาการผื่นที่รุนแรง ระยะเวลาที่เป็นนาน 2-3 สัปดาห์ และต่อมน้ำเหลืองบริเวณใกล้เคียงโต ส่วน recurrent infection ต่างกันเพียงเล็กน้อยคือ มีอาการและผื่นเพียงเล็กน้อยในระยะเวลาสั้นๆ 1-2 สัปดาห์ และต่อมน้ำเหลืองไม่โต (1)

การรักษา acyclovir เป็นยาฆ่าเชื้อไวรัสชนิดแรกที่ใช้ได้ผลดี (3) โดย

Primary infection ระยะเริ่มแรกให้ใช้

- acyclovir 200 มก. 5ครั้ง/วัน หรือ famiclovir 250 มก. รับประทานวันละ 3 ครั้ง

- valaciclovir 1 ก. รับประทานวันละ 2 ครั้ง นาน 7-10 วัน

- acyclovir ชนิดทา 5% ทาวันละ 4 ครั้ง 5-7 วัน ทำให้ผื่นหายเร็วขึ้น (4)

Recurrent infection ให้รับประทานยาตั้งแต่เริ่มเห็นผื่นครั้งแรก ไม่นิยมใช้ acyclovir ชนิดทาเพราะได้ผลน้อย การติดเชื้อ HIV จะทำให้อัตราการป่วยซ้ำ (recurrence) ของโรคเริมเพิ่มขึ้น นอกจากนี้แผลเริมอาจมีอาการรุนแรงจนถึงขั้นกระจายทั่วตัวได้ และอัตราการป่วยซ้ำเพิ่มขึ้นเมื่อภูมิต้านทานลดลง (สามารถเพาะเชื้อเริมได้ 79% จากแผลของผู้ป่วยที่มี CD4<50 เซลล์/ลบ.มม. และ 35% จากผู้ป่วยที่มี CD4>50 เซลล์/ลบ.มม. และยังพบในผู้ป่วยเริมที่ติดเชื้อ HIV ด้วย

- acyclovir รับประทานครั้งละ 800 มก. วันละ 5 ครั้งต่อวัน หรือ 15-30 มก. ทางหลอดเลือดดำอย่างน้อย 7 วัน

- valaciclovir รับประทานครั้งละ 1 ก. รับประทาน วันละ 3 ครั้ง

แต่อาจเกิดการดื้อต่อยา acyclovir ได้ในกรณีที่ใช้ยานี้เป็นระยะเวลานาน ซึ่งในกรณีนี้อาจใช้ยาอื่น คือ

- foscarnet 40 มก./กก. ฉีดเข้าทางหลอดเลือดดำ ทุกๆ 8 ชั่วโมง หรือ 60 มก./กก. ทุกๆ 12 ชั่วโมง เป็นเวลา 3 สัปดาห์

- ทา trifluridine as 1% ophthalmic solution ทุกๆ 8 ชั่วโมง

- ทาครีม cidoflovir 3% และ foscarnet 1%

- ทาครีม cidoflovir 5 มก./กก.ทุกๆ 2 สัปดาห์ (4)

แต่โดยทั่วไปพบว่า การปรับขนาดของยา acyclovir ยังเป็นการรักษาที่ได้ผลดี และการรักษาเฉพาะที่ ใช้น้ำยาประคบ เช่น 3% boric acid, Burow’s solution, 4% zinc sulfate วันละ 3-4 ครั้ง จะสบายขึ้น และทำให้ผื่นแห้งเร็ว (1)

ในปัจจุบันพบว่าเชื้อเริมที่แยกได้จากผู้ติดเชื้อเอชไอวี/ผู้ป่วยเอดส์ รวมทั้งผู้ป่วยภูมิคุ้มกันบกพร่องจากสาเหตุอื่น ดื้อยา acyclovir บ่อยขึ้น อย่างไรก็ดี acyclovir ยังเป็นยาชนิดแรกที่ใช้สำหรับการรักษาโรคติดเชื้อเริม ยาอื่นที่มีรายงานว่าใช้ได้ผลดีกับเชื้อเริม คือ famiclovir และ valaciclovir (5)

เอชไอวีและโรคงูสวัด การติดเชื้อ Varicella zoster virus (VZV) ซึ่งเป็นไวรัสก่อโรคอีสุกอีใสและโรคงูสวัด ซึ่งเป็นโรคไข้ออกผื่นชนิดเป็นตุ่มน้ำพองใส ในผู้ที่ติดเชื้อ VZV เป็นครั้งแรกจะปรากฏอาการของโรคอีสุกอีใส แต่ถ้าเป็นการติดเชื้อซ้ำจะเกิดอาการของโรคงูสวัด โดยโรคอีสุกอีใสจะมีลักษณะผื่นแพร่กระจายทั่วร่างกาย ในขณะที่โรคงูสวัดจะมีผื่นขึ้นเป็นแนวยาวตาม dermatome ที่หล่อเลี้ยงด้วยแขนงประสาทจากปมประสาทหนึ่ง ในผู้ติดเชื้อเอชไอวีอาการของโรคทั้งสองจะรุนแรงกว่าปกติ อาการทางคลินิกจะไม่แตกต่างจากผู้ป่วยที่มีภูมิคุ้มกันเป็นปกติ ยกเว้นระยะโรคจะกินเวลานานกว่า การเกิดโรคงูสวัดในผู้ติดเชื้อเอชไอวีมักเกิดขึ้นก่อน
ที่จะเข้าสู่ระยะเป็นเอดส์นานหลายปี และเกิดขึ้นได้ทั้งในระยะต้นและระยะท้ายของเอดส์ด้วย โรคงูสวัดจัดเป็นโรคหนึ่งที่อยู่ในกลุ่มของโรคที่เกี่ยวข้องกับเอดส์ ผู้ติดเชื้อเอชไอวีมักจะมา
โรงพยาบาลในครั้งแรกด้วยโรคงูสวัด ซึ่งมักจะเกิดขึ้นก่อนที่จะมีการติดเชื้อ Candida ในช่องปากแต่ในระยะเอดส์ขั้นรุนแรง รอยโรคของงูสวัดอาจแพร่กระจายไปมากกว่า 20 แห่ง ผู้ป่วยบางรายอาจมีภาวะแทรกซ้อนรุนแรง และโรคอาจกลับเป็นซ้ำได้อีก (5)

การรักษา แบ่งออกเป็น

การรักษาเฉพาะที่ คือ ทำ wet compression หรือใช้ shake lotion เพื่อให้ตุ่มน้ำแห้งเร็ว ลดอาการเฉพาะที่ ยาปฏิชีวนะชนิดทา ใช้กับแผลหลังสะเก็ดหลุด

การใช้ยา

1. ยาแก้ปวด ใช้ได้เป็นระยะ

2. ยาปฏิชีวนะชนิดรับประทาน ให้ในรายที่มีเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อน

3. Acyclovir เป็นยาที่ใช้ได้ผลดี ทำให้อัตราการกำจัด VZV จากตุ่มน้ำเร็วขึ้น ลดอาการปวดในระยะเฉียบพลัน ลดการแพร่กระจายบนผิวหนังและอวัยวะภายใน ให้รับประทาน acyclovir ครั้งละ 800 มก. วันละ5 ครั้ง นาน 7 วัน หรือให้ทางหลอดเลือด 500 มก./ตร.ม.ผิวหนัง ทุก 8 ชั่วโมง นาน 7 วัน ไม่พบพิษ ใช้ได้ดีกว่ายารักษาไวรัสตัวอื่นๆ อย่างชัดเจน โดยเริ่มให้ยาภายใน 48 ชั่วโมง หลังเกิดตุ่มน้ำ (1, 3)

การรักษาเป็นการประคับประคองตามอาการ โดยถ้าให้ยาตั้งแต่ระยะต้นจะทำให้อาการไข้และระยะออกผื่นสั้นลง

เอกสารอ้างอิง

1. ปรียา กุลละวณิชย์ ประวิตร พิศาลบุตร. ตำราโรคผิวหนังในเวชปฏิบัติปัจจุบัน (Dermatology 2000). กรุงเทพ:บริษัทโฮลิสติก พับลิซซิ่ง จำกัด, 2540:540 หน้า.

2. วิชาญ วิทยาศัย ประคอง วิทยาศัย. เวชปฏิบัติในผู้ป่วยโรคเอดส์. กรุงเทพฯ:บริษัท โอ.เอส. พริ้นติ้งเฮ้าส์ จำกัด, 2540:316 หน้า.

3. ปรียา กุลละวณิชย์ ประวิตร พิศาลบุตร. Sexually Transmitted Diseases. กรุงเทพ: บริษัทโฮลิสติก พับลิซซิ่ง จำกัด, 2537:386 หน้า.

Police jobs proud.แป๊ะตำปึง

2012-04-22T22:35:00.002-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ Gynura divaricata DC.

วงศ์ Asteraceae

ชื่อพ้อง G. auriculata Cass., G. procumbens Merr., G. sarmentosa DC.

ชื่ออื่นๆ Purple passion vine, Purple velvel plant

สารออกฤทธิ์ ไม่มีรายงานการวิจัย

ฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาที่เกี่ยวกับแก้ผื่นแพ้ ตุ่มคัน

สมุนไพรที่ใช้แก้ผื่นแพ้ ตุ่มคัน

1. โรคติดเชื้อจากแบคทีเรีย ไวรัส รา โปรโตซัว และแมลง (arthopod)

3. โรคมะเร็ง (neoplasm) ได้แก่ Kaposi’s sarcoma, lymphoma และ cell carcinoma

การรักษา

- Potent topical steriod

- Systemic steroid

- Antihistamine

- Topical หรือ oral doxepin HCl

- UVB phototherapy

- PUVA

เอกสารอ้างอิง

Engoakplahma purple flowers.เหงือกปลาหมอดอกม่วง

2012-04-22T22:31:00.002-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ Acanthus ilicifolius L. var. ilicifolius

วงศ์ Acanthaceae

ชื่อพ้อง -

ชื่ออื่นๆ แก้มหมอเล จะเกร็ง นางเกร็ง อีเกร็ง เหงือกปลาหมอน้ำเงิน

สารออกฤทธิ์ ไม่มีรายงานการวิจัย

ฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาที่เกี่ยวกับยาอายุวัฒนะ

ฤทธิ์ต้านการเกิดออกซิเดชั่น

มีการทดสอบสารสกัดอัลกอฮอล์จากใบของเหงือกปลาหมอดอกม่วง พบว่าสารสกัดนี้มีฤทธิ์ต้านการเกิดอนุมูลอิสระหลายชนิด เช่น superoxide radical, hydroxyl radical, nitric oxide radical และ lipid peroxideเป็นต้น (1) นอกจากนี้สารสกัดจากส่วนผลด้วยเมทานอล เมื่อทดสอบในหนูถีบจักร พบฤทธิ์ต้านการเกิดอนุมูลอิสระ โดยมีขนาดที่ยับยั้งได้ 50% (IC₅₀) คือ 79.67 มคล./มล. และพบฤทธิ์ยับยั้งการเกิด lipid peroxide โดยขนาดที่ยับยั้งได้ 50% (IC₅₀) คือ 38.4 มคล./มล. (2)

หลักฐานความเป็นพิษและการทดสอบความเป็นพิษ

ฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาที่เกี่ยวกับการเพิ่มภูมิต้านทาน

มีการนำสารสกัดน้ำอย่างหยาบจากรากของเหงือกปลาหมอมาทำให้กึ่งบริสุทธิ์ โดยวิธี gel filtration (Sephadex G-25) เพื่อศึกษาฤทธิ์เสริมภูมิคุ้มกันที่มีต่อ mononuclear cell (PMBC) ของคนปกติ 20 ราย โดยวัดผลการศึกษาจาก H³-thymidine uptake พบว่าสารสกัดกึ่งบริสุทธิ์ของเหงือกปลาหมอดอกม่วง ที่ความเข้มข้นต่ำ (10 มคก./มล.) สามารถกระตุ้นการแบ่งตัวของ lymphocytes ได้สูงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญ (P < 0.05) (1)

หลักฐานความเป็นพิษและการทดสอบความเป็นพิษ

1. การทดสอบความเป็นพิษ

เมื่อฉีดสารสกัดพืชทั้งต้นด้วยเอทานอล (90%) เข้าทางช่องท้องของหนูถีบจักร ขนาดที่ทำให้หนูตายเป็นจำนวนครึ่งหนึ่ง (LD₅₀) มีค่ามากกว่า 1 ก./กก. (2) สารสกัดใบด้วยเมทานอลและน้ำ (1:1) ฉีดเข้าช่องท้องหนูถีบจักรเพศผู้ ค่า LD₅₀ มีค่ามากกว่า 1 ก./กก. (3) สารสกัดจากใบร่วมกับต้นด้วยเมทานอลและน้ำ (1:1) ฉีดเข้าช่องท้องหนูถีบจักรเพศผู้เช่นเดียวกัน ค่า LD₅₀ เท่ากับ 750 มก./กก. สารสกัดจากต้นด้วยเมทานอลและน้ำ(1:1) ค่า LD₅₀มีค่ามากกว่า 1 ก./กก. (2) เมื่อกรอกสารสกัดใบร่วมกับก้านใบ ลำต้น รากแห้ง ด้วยน้ำหรือน้ำร้อน หรือฉีดเข้าช่องท้องของหนูถีบจักร (ไม่ระบุขนาด) ไม่ทำให้เกิดพิษ (4) และเมื่อกรอกสารสกัดรากแห้งด้วยน้ำให้หนูถีบจักร ในขนาด 0.013 มก./สัตว์ทดลอง ไม่พบพิษ (5) มีการศึกษาถึงพิษของเหงือกปลาหมอดอกม่วงแบบเฉียบพลันและแบบกึ่งเฉียบพลันในหนูพันธุ์สวิส โดยใช้ส่วนสกัดจากใบและรากแยกกัน ในขนาดความเข้มข้นต่างๆ พบว่า สารสกัดดังกล่าวไม่มีพิษอย่างเฉียบพลัน แต่การใช้เหงือกปลาหมอในขนาดสูงๆ เป็นเวลานานอาจทำให้เกิดผลข้างเคียงต่อระบบทางเดินปัสสาวะได้ (6) มีการทดสอบนำสารสกัดจากรากเหงือกปลาหมอกับmononuclear cell (PMBC) ของคนในหลอดทดลองโดยใช้สารสกัดอย่างหยาบ พบว่าสารสกัดดังกล่าว ขนาด 100 มคก./มล. เป็นพิษต่อ PBMC (P< 0.05) แต่เมื่อนำสารสกัดหยาบมาทำให้กึ่งบริสุทธิ์โดยวิธี gel filtration (Sephadex G-25) พบว่าสารสกัดกึ่งบริสุทธิ์ที่ได้ไม่เป็นพิษต่อ PMBC ที่เลี้ยงไว้ในหลอดทดลองถึงแม้จะใช้ในความเข้มข้น 1,000 มคก./มล. (1)

2. ต้านการฝังตัวของตัวอ่อน

ให้สารสกัดเอทานอล (90%) ขนาด 100 มก./กก. กับหนูขาวที่ท้อง พบว่าสารสกัดนี้ไม่มีฤทธิ์ต้านการฝังตัวของตัวอ่อน (2)

หลักฐานทางวิทยาศาสตร์ชี้แนวโน้มว่าจะมีผลต่อระบบภูมิคุ้มกัน แต่เป็นเพียงการทดลองในหลอดทดลอง ควรมีการศึกษาเพิ่มเติมในสัตว์ทดลองและในคนต่อไป

เอกสารอ้างอิง

1. ชุลี มาเสถียร ผ่องพรรณ ศิริพงษ์ จงรักษ์ เพิ่มมงคล. ฤทธิ์สร้างเสริมภูมิคุ้มกันของสารสกัดจากรากเหงือกปลาหมอที่มีต่อ lymphocytes ของคนในหลอดทดลอง. Bull Fac Med Tech Mahidol Univ 1991;15(2):104.

2. Bhakuni DS, Dhawan BN, Garg HS, et al. Bioactivity of marine organisms: part VI-screening of some marine flora from Indian coasts. Indian J Exp Biol 1992;30(6):512-7.

3. Nakanishi K, Sasaki SI, Kiang AK, et al. Phytochemical survey of Malaysian plants. Preliminary chemical and pharmacological screening. Chem Pharm Bull 1965;13(7):882-90.

4. Jongsuwat Y. Antileukemic activity of Acanthus ilicifolius. Master Thesis, Chulalongkorn University, 1981:151pp.

5. Srivatanakul P, Naka L. Effect of Acanthus ilicifolius Linn. in treatment of leukemic mice. Cancer J (Thailand) 1981;27(3):89-93.

สมุนไพรที่ใช้เพิ่มภูมิคุ้มกัน

เนื่องจากผู้ป่วยเอดส์เป็นผู้ที่มีระบบภูมิคุ้มกันบกพร่อง จึงทำให้เกิดอาการของโรคต่างๆ ได้ง่าย การเสริมระบบภูมิคุ้มกันจึงเป็นวิธีรักษาวิธีหนึ่งในการที่จะช่วยให้ผู้ป่วยสร้างภูมิคุ้มกันของตนเองขึ้นมา การรับประทานอาหารประเภทผัก ผลไม้ จะได้รับสารที่กระตุ้นภูมิคุ้มกัน เช่น วิตามินซี วิตามินอี b-carotene และ flavonoid เป็นต้น สมุนไพรหลายชนิดนอกจากมีสารข้างต้น ยังมีสารอื่นที่ออกฤทธิ์กระตุ้นภูมิคุ้มกัน จึงอาจเป็นทางเลือกที่ดีของผู้ติดเชื้อและผู้ป่วยเอดส์ จึงได้มีผู้นำเอาสมุนไพรเหล่านี้ไปใช้

Beijing grass.หญ้าปักกิ่ง

2012-04-22T22:26:00.003-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ Murdannia loriformis (Hassk.) Rolla Rao et Kammathy

วงศ์ Commelinaceae

ชื่อพ้อง -

ชื่ออื่นๆ -

สารออกฤทธิ์ ไม่มีรายงานการวิจัย

ฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาที่เกี่ยวกับการเพิ่มภูมิต้านทาน

สมุนไพรที่ใช้เพิ่มภูมิคุ้มกัน

(คนปกติคั้นน้ำปรุงแต่งเป็นเครื่องดื่มโดยใช้ใบสดเสริมภูมิต้านทานให้ร่างกายแข็งแรง)

ฤทธิ์กระตุ้นภูมิต้านทาน

เมื่อนำน้ำคั้นจากหญ้าปักกิ่งสดไปทำให้แห้งโดยวิธีแช่แข็ง และตรวจหาปริมาณสาร 1b-O-D-glucopyranosyl-2-(2’-hydroxy-6’-ene-cosamide)-sphingosine (G1b) พบว่ามีปริมาณ 0.27% เมื่อนำไปทดสอบผลต่อระบบภูมิคุ้มกัน พบว่าไม่มีผลต่อ viability ของ peripheral blood mononuclear cell (PBMC) เพิ่มการ proliferation ของ lymphocyte แต่เมื่อมีสารกระตุ้น Phytohaemagglutinin (PHA) ร่วม ปรากฏผลทั้งเพิ่มและลดproliferation สำหรับผลต่อการปรากฏ หรือการเปลี่ยนแปลงของโมเลกุลชนิด CD3, CD4 และ CD3, CD8 พบว่าเพิ่มขึ้น เมื่อ incubate นาน 3 วัน และลดลงเมื่อ incubate นาน 7 วัน ผลที่แตกต่างกันนี้ อาจเนื่องมาจากสารอื่นๆ ที่มีผสมอยู่ในผงแห้งของน้ำคั้น มีบทบาทต่อเซลล์ของระบบภูมิคุ้นกันชนิด mononuclear cell ต่างกัน (1)

หลักฐานความเป็นพิษและการทดสอบความเป็นพิษ

1. การทดสอบความเป็นพิษ

น้ำคั้นจากต้นสดขนาด 700, 1,750 และ 3,500 ก./น.น.หนู 250 ก. ทดสอบโดยป้อนทางปากหนูขาว ติดต่อกันนาน 3 เดือน ไม่พบความเป็นพิษ (2) น้ำคั้นจากต้นสด ขนาด 5, 10, 20 และ 30 ก./น.น.หนู 750 ก.ทดสอบโดยป้อนทางปากหนูนาน 1, 7 และ 14 วัน ไม่แสดงความเป็นพิษ และค่า LD₅₀ เท่ากับ 120 ก./กก. (3)

2. พิษต่อเซลล์

Chromatographic fraction ของสารสกัดต้นแห้ง เป็นพิษต่อเซลล์ human breast cancer cell line BT474 และ cells-SW620 (4) สารสกัดต้นสดด้วยเอทานอล 95% ขนาด 200 มคก./หลุม เป็นพิษต่อเซลล์hepatoma-mouse-1C1C7 (5)

3. ฤทธิ์ก่อกลายพันธุ์

สารสกัดต้นสดด้วยเอทานอล 95% ขนาด 1.7 มก./จานเพาะเชื้อ ทดสอบใน Salmonella typhimurium TA 100 พบว่ามีฤทธิ์ก่อกลายพันธุ์ (5)

จากหลักฐานทางวิทยาศาสตร์จะเห็นว่า หญ้าปักกิ่งมีฤทธิ์กระตุ้นภูมิคุ้มกัน แต่การศึกษาหาสารออกฤทธิ์ยังไม่สมบูรณ์ที่จะชี้ว่าสารใดออกฤทธิ์ เพียงแต่พบสาร G1b ในน้ำคั้นซึ่งให้ผล จึงควรมีการศึกษาเพิ่มเติมก่อนจะใช้ในรูปแบบที่แตกต่างจากแผนโบราณ คือใช้น้ำคั้นสด

เอกสารอ้างอิง

1. วีณา จิรัจฉริยากูล เอมอร โสมนะพันธุ์ มลวิภา วงษ์สกุล และคณะ. คุณสมบัติเป็นพิษต่อเซลล์ที่ผ่านทางระบบภูมิคุ้นกัน

(ของคน) ของน้ำคั้นจากหญ้าปักกิ่ง (หญ้าเทวดา). รายงานการวิจัย 2543:1-33.

2. พิมลวรรณ ทัพยุทธพิจารณ์ เพียงจิต สัตายุศย์ พรรณี พิเดช. พิษกึ่งเรื้อรังของหญ้าปักกิ่งในหนูขาว. สารศิริราช 2534;

(5):529-33.

3. พิมลวรรณ ทัพยุทธพิวารณ์ วัลลภ วามณัฐจินดา พรรณี พิเดช. การศึกษาความเป็นพิษเฉียบพลันของหญ้าปักกิ่งในหนู

ขาว. ผลงานการวิจัยโครงการพัฒนาการใช้สมุนไพรและยาไทยทางคลินิก (2525-2536) มหาวิทยาลัยมหิดล 2536:

197-203.

4. Jiratchariyakul W, Okabe II, Moongkarndi P, et al. Cytotoxic glycoshingolipid from Murdannia loriformis

(Hassk.) Rolla Rao et Kammathy. Thai J Phytopharm 1998; 5(1):10-20.

5. Vinitketkumnuen U, Charoenkunathum W, Kongtawelert P, et al. Antimutagenicity and DT-diaphorase inducer

Orange Frog.ส้มกบ

2012-04-22T22:17:00.003-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ Oxalis corniculata L.

วงศ์ Oxalidaceae

ชื่อพ้อง                 O. corniculata L. var. villosa Hook.f. ex Ridl., O. repens  Thunb.

ชื่ออื่นๆ ผักแว่น สังส้ม ส้มดิน ส้มลังกา ส้มสามตา หญ้าตานทราย Creeping lady’s sorrel, Creeping woodsorrel,

Indian sorrel

สารออกฤทธิ์             ไม่มีรายงานการวิจัย

สมุนไพรที่ใช้แก้ไอ

อาการไอ เป็นกลไกที่ดีอันหนึ่งของร่างกายในการขจัดสารที่ระคายเคืองทางเดินหายใจออกมา การไอไม่ใช่โรค แต่เป็นอาการของโรคชนิดหนึ่ง การไออาจเกิดจากสาเหตุต่างๆ ดังต่อไปนี้

1. สาเหตุที่ไม่เกี่ยวกับโรคเอดส์ ได้แก่ การติดเชื้อที่ทางเดินหายใจ เกิดจากการได้รับควันต่าง ๆ และสารระคายเคือง การแพ้สิ่งต่างๆ หรือเนื้องอกที่ทางเดินหายใจ ความผิดปกติของหลอดเลือดที่มาเลี้ยงระบบหายใจ (1)

2. สาเหตุที่เกี่ยวกับโรคเอดส์

2.1 ปอดบวม สาเหตุเกิดจากเชื้อแบคทีเรียที่พบในคนปกติและคนที่ภูมิคุ้มกันเสียไป เช่น เชื้อไวรัส หรือโปรโตซัว ชื่อ นิวโมซิสติกคารินิไอ ซึ่งพบได้บ่อยในผู้ป่วยโรคเอดส์ ทำให้เกิดอาการไอแห้ง มีไข้ต่ำ หอบและเหนื่อยมาก ซึ่งปอดบวมชนิดนี้สามารถรักษาให้หายได้และมียารับประทานเพื่อป้องกันและไม่ให้เกิดซ้ำ ยาที่ใช้คือ Bactrim ครั้งละ 1 เม็ด เช้า-เย็น หรือ Depsone วันละ 1 เม็ด

2.2 วัณโรค เป็นสาเหตุสำคัญของอาการไอในผู้ป่วยเอดส์ จะมีอาการไอแห้ง ๆ บางครั้งมีเสมหะหรือเลือดปนออกมา มีไข้สูงในช่วงบ่ายและกลางคืน แต่ไม่ค่อยเหนื่อยหอบ ยาที่ใช้รักษา ใน 2 เดือนแรกให้ยา 4 ตัวพร้อมกัน ได้แก่ Isoniazid, Rifampicin, Etambutol และ Pyrazinamide อีก 4-6 เดือน ใช้ INH และ Rifampicin (2)

ลักษณะการไอ มี 2 ชนิด

1. ไอมีเสมหะ เกิดจากทางเดินหายใจหลั่งน้ำเมือกออกมามากผิดปกติกลายเป็นเสมหะติดอยู่ ซึ่งควรให้ยาประเภทขับเสมหะหรือละลายเสมหะในการรักษา ได้แก่ Bromhexine (Bisolvon^®) 8 มก. 1 เม็ด วันละ 3ครั้ง (3)

2. ไอแบบไม่มีเสมหะ เกิดจากมีสิ่งระคายเคืองอยู่ในทางเดินหายใจ ควรให้ยาระงับอาการไอในการรักษา ได้แก่ Dextromethrophan (Romilar^®) 15 มก. 1 เม็ด วันละ 3 ครั้ง (3)

ประเภทของยาแก้ไอ

1. ยาระงับอาการไอ (antitussive) มีผลในการระงับอาการไอ แต่ไม่ได้แก้ที่สาเหตุ เพียงแต่ทำให้ไอน้อยลงนอนหลับพักผ่อนได้ดีขึ้น ลดอาการระคายคอ ช่วยบรรเทาอาการเจ็บกล้ามเนื้อหน้าอกและท้องเนื่องจากอาการไอได้ ยาระงับอาการไอแบ่งได้เป็น 2 กลุ่ม

1.1 ยาระงับอาการไอที่ออกฤทธิ์ที่สมองส่วนกลาง ยาพวกนี้ออกฤทธิ์โดยไปกดศูนย์การไอ (cough center) ที่สมองส่วน medulla ยาประเภทนี้มีทั้งที่ใช้แล้วทำให้เกิดการเสพติดและไม่เสพติด

1.1.1 ยาระงับอาการไอประเภทที่ทำให้เกิดการเสพติดได้ เนื่องจากเป็นอนุพันธ์ของฝิ่น เช่น codiene, morphine ถ้าใช้ในขนาดสูงและติดต่อกันนานจะทำให้เสพติดได้ จึงไม่ควรใช้โดยไม่ปรึกษาแพทย์ เพราะยาพวกนี้จะไปกดศูนย์การหายใจและอาจทำให้เสพติดได้ หญิงมีครรภ์ ทารก คนชรา จึงควรระมัดระวังในการใช้

1.1.2 ยาระงับอาการไอประเภทที่ไม่เสพติด ได้แก่ dextromethrophan (อนุพันธ์ของ morphine) แต่ยาชนิดนี้ไม่ควรใช้ในผู้ที่เป็นโรคหอบหืด เพราะยานี้จะทำให้ร่างกายหลั่งฮีสตามีนออกมามาก ในทารกและหญิงมีครรภ์ควรระวังเพราะยาในขนาดสูงๆ จะกดศูนย์การหายใจได้ noscarpine (สารสกัดจากฝิ่น), diphenhydramine (เป็นพวก antihistamine) ยานี้ห้ามใช้ในคนที่เป็นต้อหินชนิดมุมเปิด หอบหืด และไม่ควรรับประทานร่วมกับยาที่ออกฤทธิ์กดประสาทส่วนกลาง

1.2 ยาระงับอาการไอที่ออกฤทธิ์ที่ส่วนปลาย ได้แก่ ยาชาเฉพาะที่ ยาเคลือบ ยาชาเฉพาะที่จะออกฤทธิ์ยับยั้งการส่งกระแสประสาทที่ตัวรับความรู้สึกในระบบทางเดินหายใจ ส่วนยาเคลือบจะไปเคลือบที่Pharyngeal mucosa ทำให้ทางเดินหายใจชุ่มชื้น ช่วยลดอาการระคายเคือง ซึ่งในปัจจุบันนิยมใช้ยาระงับอาการไอแบบไม่เสพติดมากกว่า

2. ยาขับเสมหะ (expectorant) เป็นยาที่ออกฤทธิ์กระตุ้นให้มีการหลั่งน้ำเมือกในทางเดินหายใจมากขึ้น ได้แก่

ammonium carbonate การใช้ควรระวังการใช้ในคนที่เป็นโรคหัวใจ ตับและไต

ipecac syrup ไม่ควรใช้ในเด็กอายุต่ำกว่า 6 ปี และไม่ควรใช้นานเกิน 1 สัปดาห์

terpin hydrate ไม่ควรใช้ในเด็กอายุต่ำกว่า 12 ปี เพราะต้องละลายในอัลกอฮอล์ปริมาณสูง

potassium iodide ถ้าใช้ไปเป็นเวลานานอาจทำให้เกิด iodism (เป็นไข้ พุพอง ปวดแสบปวดร้อนในปาก) ได้

3. ยาละลายเสมหะ (mucolytic) ออกฤทธิ์ละลายเสมหะโดยลดความข้นเหนียวของเสมหะ มีหลายชนิด เช่น

Bromhexine ออกฤทธิ์ละลายเสมหะโดยไปทำให้ acid mucopolysaccharide ในเสมหะให้แตกออกเป็นชิ้นเล็กๆ ทำให้ความเหนียวข้นของเสมหะลดลงและมีปริมาณเพิ่มทำให้บ้วนออกได้ง่าย แต่อาจทำให้ท้องเสีย ปวดศีรษะ ผู้ที่เป็นโรคกระเพาะอาหารควรใช้ด้วยความระวัง

Acetylcysteine ออกฤทธิ์โดยไปตัด disulfide bond ของ mucoprotein ของเสมหะเล็กลง แต่อาจทำให้หลอดลมบีบเกร็ง กระเพาะอาหารอักเสบ ควรใช้อย่างระวังในคนชราและคนเป็นหอบหืด

Ambroxol เป็น metabolite ของ Bromhexine ออกฤทธิ์โดยเป็นตัวไปกระตุ้นการสร้าง surfactant ทำให้เสมหะมีความหนืดลดลง ไม่ควรใช้กับหญิงมีครรภ์ในช่วง 3 เดือนแรก และผู้เป็นโรคกระเพาะอาหารควรระวัง

4. ยาอมระงับอาการไอ (antitussive lozenge) ประกอบด้วยยาระงับเชื้อ เพื่อระงับเชื้อในช่องปากและยาชาเฉพาะที่ โดยหวังผลให้หายเจ็บคอ ยาอมเหล่านี้มักทำในรูปของ lozenge มีน้ำตาลเป็นองค์ประกอบพื้นฐาน ซึ่งน้ำตาลจะช่วยให้ชุ่มคอ เพราะมีคุณสมบัติดูดน้ำเข้าหาตัว ทำให้มีน้ำมากขึ้น จึงช่วยลดอาการระคายเคือง (1)

ลักษณะที่ต้องส่งปรึกษาแพทย์

1. ไอเรื้อรังกว่า 2 สัปดาห์

2. ไข้สูง เจ็บหน้าอก เหนื่อย หรือเสมหะมีเลือดหรือหนองปน

คำแนะนำในการดูแลสุขภาพ มีดังต่อไปนี้ คือ

1. ควรจิบน้ำอุ่นบ่อยๆ จะช่วยละลายเสมหะได้ดี

2. บรรเทาอาการไอโดยจิบน้ำมะนาวผสมเกลือ

3. ในกรณีหายใจลำบาก ควรนอนหนุนหมอนสูงหรือให้นั่งพิงหมอนไว้โดยมีผู้ดูแลอย่างใกล้ชิด

4. ในกรณีหายใจแล้วเจ็บหน้าอกอาจกอดหมอนให้แน่นตรงที่เจ็บเวลาไอ จะช่วยบรรเทาอาการเจ็บได้

5. ไม่ควรกินยาระงับไอ แต่ให้ละลายและขับเสมหะแทน เพื่อให้เสมหะขับออกมาจากปอด ปอดจะได้สะอาด ไม่สะสมเชื้อโรค อาจให้ผู้ป่วยนอนคว่ำบนหมอนแล้วใช้ผ้าขนหนูวางบนหลังผู้ป่วย แล้วใช้ฝ่ามือเคาะหลัง(เคาะปอด) เบา ๆ เพื่อช่วยขับเสมหะออกจากปอด

6. ควรให้ผู้ป่วยเปลี่ยนอิริยาบถ เช่น เดิน ลุกนั่ง พลิกตัว เพื่อกระตุ้นการทำงานของปอด

7. ควรอยู่ในที่ๆ มีอากาศถ่ายเท หลีกเลี่ยงการเข้าไปในที่คนแออัด มีฝุ่นละอองมาก หลีกเลี่ยงการใกล้ชิดผู้ป่วยโรคติดเชื้อต่างๆ

8. ควรปิดปากทุกครั้งที่ไอ กำจัดเสมหะอย่างถูกต้อง ไม่บ้วนเรี่ยราด (3)

เอกสารอ้างอิง

1. บุญเทียม คงศักดิ์ตระกูล ยุวดี วงษ์กระจ่าง. ระบบทางเดินหายใจ (The Respiratory System). กรุงเทพฯ: ภาควิชาสรีรวิทยา คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล 2541:95 หน้า.

2. ดวงสมร พันธุเสน วีรสิทธิ์ สิทธิไตรย์ อังคณา สริยาภรณ์ โสภา เธียรวิจิตร. คู่มือการดูแลผู้ติดเชื้อเอดส์โดยครอบครัวและชุมชน. กรุงเทพฯ:บริษัทสำนักพิมพ์สุภาจำกัด 2528:106หน้า.

ฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาเกี่ยวข้องกับแก้เจ็บคอ

ฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรีย

จากการศึกษาฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรียหลายฉบับ พบว่าสารสกัดใบด้วยตัวทำละลายหลายชนิดไม่มีฤทธิ์หรือมีฤทธิ์ ดังนี้ สารสกัดทิงเจอร์จากใบแห้ง (สารสกัด 10 ก. ในเอทานอล 100 มล.) ขนาด 30 มคล./ แผ่น ไม่มีผลต่อเชื้อแบคทีเรีย Staphylococcus aureus, Pseudomonas aeruginosa (1) สารสกัดใบแห้งด้วยเอทานอล 80% ความเข้มข้น 12.5 มก./ มล. หรือสารสกัดน้ำ ขนาดต่างๆ กัน ในจานเพาะเลี้ยงเชื้อ ออกฤทธิ์ไม่แน่นอนต่อเชื้อ S. aureus (2, 3) แต่สารสกัดใบแห้งด้วยเอทิลอะซีเตท และสารสกัดน้ำความเข้มข้นต่างๆ กัน ในจานเพาะเลี้ยงเชื้อ พบว่าออกฤทธิ์ต่อเชื้อ S. aureus และ S. aureus 25923 สารสกัดเอทานอล 80% ต้านเชื้อS. aureus และออกฤทธิ์อย่างอ่อนต่อ S. aureus 25923 (3) สารสกัดเอทานอล 80% จากใบแห้ง ขนาด 6.25 มคล./มล. หรือสารสกัดเอทิลอะซีเตท ขนาดต่างๆ กัน ในจานเพาะเลี้ยงเชื้อ ออกฤทธิ์อย่างอ่อนต่อเชื้อแบคทีเรียP. aeruginosa (2, 3) แต่สารสกัดเอทานอล 80% ขนาดต่างๆ กัน ไม่แสดงฤทธิ์ต้าน P. aeruginosa (3)

นอกจากนี้ยังพบว่า สารสกัดทั้งต้นด้วยอัลกอฮอล์ 95% ขนาด 200 มก./มล. มีฤทธิ์ต้านเชื้อ b-Streptococcus group A S84 แต่ไม่ต้านเชื้อ Staphylococcus aureus (4) สารสกัดน้ำจากต้นส้มกบ ความเข้มข้น1,000 มคล./แผ่น ต้านเชื้อ S. aureus (5)

หลักฐานความเป็นพิษและการทดสอบความเป็นพิษ

1. การทดสอบความเป็นพิษ

สารสกัดทั้งต้นด้วยอัลกอฮอล์-น้ำ (1:1) เมื่อฉีดเข้าช่องท้องหนูถีบจักร มีค่า LD₅₀ มากกว่า 1 ก./กก. (6)

2. พิษต่อเซลล์

สารสกัดใบด้วยอัลกอฮอล์ (80%) ค่า IC₅₀ เท่ากับ 135 มคก./มล. ในจานเพาะเลี้ยงเชื้อ ออกฤทธิ์ไม่แน่นอนต่อเซลล์ Cell-FL (3) สารสกัดคลอโรฟอร์ม สารสกัดน้ำ และสารสกัดเมทานอล ขนาด 100 มคก./มล. ไม่เป็นพิษต่อเซลล์ CA-A549 (7) แต่สารสกัดส่วนเหนือดินด้วยคลอโรฟอร์ม ความเข้มข้น 15.6 มคก./มล. ออกฤทธิ์อย่างอ่อนในเซลล์ Cells-MT-4 (8) สารสกัดต้นส้มกบด้วยอัลกอฮอล์เป็นพิษต่อ brine shrimp โดยมีค่า LD₅₀43.37 มคก./มล. แต่สารสกัดน้ำไม่มีพิษต่อ brine shrimp (5)

3. ฤทธิ์ก่อกลายพันธุ์

สารสกัดส้มกบ ขนาด 400 มคก./จานเพาะเชื้อ ไม่มีฤทธิ์ก่อกลายพันธุ์ใน Salmonella typhimurium TA98 (9) สารสกัดของดอก ใบ และลำต้นด้วยเมทานอล ขนาด 50 มคล./แผ่น ไม่ต้านการก่อกลายพันธุ์ Bacillus subtilis NIG-1125 HIS MET, Escherichia coli B/R-WP2-TRP (10)

โดยสรุปแล้วส้มกบอาจช่วยแก้เจ็บคอเนื่องมาจากเชื้อแบคทีเรีย แต่โดยทั่วไปแล้วอาการ เจ็บคอมักเนื่องมาจากไวรัส นอกจากนี้การใช้สมุนไพรทดแทนยาปฏิชีวนะ ยังไม่สมควรเพราะยังไม่ทราบขนาดการใช้ที่แน่นอน อาจนำไปสู่การดื้อยาได้

เอกสารอ้างอิง

1. Caceres A, Giron LM, Alvarado SR, Torres MF. Screening of antimicrobial activity of plants popularly used in Guatemala for the treatment of dermato-mucosal diseases. J Ethnopharmacol 1987;20(3):223-37.

2. Valsaraj R, Pushpangadan P, Smitt UW, Adsersen A, Nyman U. Antimicrobial screening of selected medicinal plants from India. J Ethnopharmacol 1997;58(2): 75-83.

3. Ali NAA, Juich WD, Kusnick C, Lindequist U. Screening of Yemeni medicinal plants for antibacterial and cytotoxic activities. J Ethnopharmacol 2001;74:173-9.

4. อารีรัตน์ ลออปักษา สุรัตนา อำนวยผล วิเชียร จงบุญประเสริฐ. การศึกษาสมุนไพรที่มีฤทธิ์ต้านแบคทีเรียที่ทำให้เกิดการติดเชื้อของระบบทางเดินหายใจ (ตอนที่ 1). ไทยเภสัชสาร 2531;13(1):23-35.

5. ชาญชัย สาดแสงจันทร์ สุภิญญา ติ๋วตระกูล จิราวรรณ ทัพภะ ศรีโรจน์ จิรักษา. การสำรวจสารสำคัญและการทดสอบฤทธิ์ทางเภสัชวิทยาของต้นส้มกบ. รวมบทคัดย่องานวิจัย การแพทย์แผนไทยและทิศทางการวิจัยในอนาคต สถาบันการแพทย์แผนไทย, 2543.

6. Bhakuni OS, Dhar ML, Dhar MM, Dhawan BN, Mehrotra BN. Screening of Indian plants for biological activity. Part II. Indian J Exp Biol 1969;7:250-62.

7. Park SY, Kim JW. Screening and isolation of the antitumor agents from medicinal plants. (1). Korean J Pharmacog 1992;23(4):264-7.

8. Yamamoto T, Takahashi H, Sakai K, Kowithayakorn T, Koyano T. Screening of Thai plants for anti-HIV-1 activity. Natural Med 1997;51(6):541-6.

Moringa oil, water inhibits cancer cells, which contain a mixture of Thai puree anchor anchor Pipek helps to enhance the immune system. For those who have a cold frequently. And with aging. It also found that the properties of moringa oil in the water and inhibit cancer cells. If the primary tumor, it will cause cancer cells to grow slowly. The research was supported by the Faculty of Pharmacy, Mahidol University and the UniversityChiang Mai.Thailand.น้ำตรีผลา ยับยั้งต้านเซลล์มะเร็งซึ่งมีส่วนผสมจากมะขามป้อม สมอไทย สมอพิเภก มีสรรพคุณช่วยในการเสริมภูมิต้านทาน เหมาะสำหรับผู้ที่เป็นหวัดบ่อยๆ และช่วยชะลอความแก่ด้วย นอกจากนี้ยังพบด้วยว่าในน้ำตรีผลายังมีสรรพคุณในการยับยั้งและต้านเซลล์มะเร็ง หรือหากเกิดเซลล์มะเร็งขึ้นมาแล้วก็จะมีผลทำให้เซลล์มะเร็งโตช้า โดยมีผลวิจัยรองรับจากคณะเภสัช ศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดลและมหาวิทยาลัยเชียงใหม่

2012-04-22T07:16:00.003-07:00

มะขามป้อม

สมอไทย

สมอพิเภก

โรคมะเร็ง โรคหัวใจและหลอดเลือด โรคเบาหวาน ถือเป็นโรคร้ายที่คร่าชีวิตคนทั่วโลกไปแล้วปีละหลายล้านคน ทั้งมีแนวโน้มที่จะเพิ่มสูงขึ้น ทางการแพทย์พยายามแสวงหาวิธีลดอัตราการเกิดโรคและเสียชีวิต แต่ก็ไม่เป็นผลเท่าที่ควร เพราะวิถีการดำเนินชีวิตและสภาพสังคมในปัจจุบันเปลี่ยนแปลงไปอย่างมาก ผู้คนต่างเร่งรีบที่จะดำเนินกิจกรรมของตนในแต่ละวันให้แล้วเสร็จ จนลืมหันมาดูแลเรื่องสุขภาพ อันเป็นสาเหตุสำคัญของการเกิดโรค

สำหรับผู้ป่วยที่เป็นโรคดังกล่าวนอก จากจะต้องทนทุกข์ทรมานกับอาการของโรคแล้ว ยังต้องเร่งหาเงินเพื่อใช้เป็นค่ารักษาพยาบาลอีกด้วย ก็อย่างที่ทราบๆ กันดีว่าค่าใช้จ่ายในการรักษาพยาบาลของทั้ง 3โรคนี้สูงมาก ยาที่ใช้ในการรักษาส่วนใหญ่เป็นยานอกราคาแพง ทำให้คนเบี้ยน้อยหอยน้อย จำต้องยอมทนทุกข์ทรมานเพราะไม่มีเงินซื้อยา

หากคนไทยไม่ยึดติดกับค่านิยมว่าจะต้องกินยานอกถึงจะหาย ก็ลองหันมามองสมุนไพรไทย ภูมิปัญญาท้องถิ่นของเราดูบ้าง เพราะสมุนไพรไทยก็มีประสิทธิภาพทัดเทียมกับยานอกหรือจะดีกว่าเสียด้วยซ้ำไป ที่สำคัญได้รับการยอมรับในวงการแพทย์ว่ามีสรรพคุณในการรักษาโรคร้ายแรงทั้ง 3

น้ำตรีผลา ยับยั้งต้านเซลล์มะเร็ง

คนไทยป่วยด้วยโรคมะเร็งเพิ่มขึ้น เพราะพฤติกรรมเสี่ยงทั้งกินอาหารไม่เหมาะสม ไม่ออกกำลังกาย การดื่มเหล้า จะเพิ่มความเสี่ยงโรคมะเร็งถึง 9 เท่า การสูบบุหรี่ก็มีโอกาสสูงต่อการเกิดโรคมะเร็ง ผู้ที่หยุดสูบบุหรี่จะลดโอกาสเกิดมะเร็งปอดได้ 60-70% ในผู้หญิงหากมีเพศสัมพันธ์ตั้งแต่อายุน้อย และมีเพศสัมพันธ์กับผู้ชายหลายคนจะยิ่งเสี่ยงต่อโรคมะเร็งปากมดลูก

จากการสำรวจสมุนไพรที่มีการจดแจ้งทะเบียนตำรับยาทั่วประเทศ พบว่ามีสมุนไพร 1,927 ตำรับที่มีสรรพคุณใช้ในการรักษาโรคมะเร็ง ทั้งมะ เร็งเต้านม มะเร็งตับ มะเร็งปากมดลูก มะเร็งปอด ฯลฯ ซึ่งในปัจจุบันการนำสมุนไพรมารักษาโรคมะเร็ง เริ่มได้รับการยอมรับจากสถาบันมะเร็งแห่งชาติมากขึ้น โดยกรมพัฒนาการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก ได้ส่งเสริมสมุนไพรที่ผ่านการวิจัยรับรองแล้วว่ามีสรรพคุณที่จะรักษามะเร็งได้จริง

โดยสมุนไพรที่กล่าวถึงนั่นก็คือ น้ำตรีผลา ซึ่งมีส่วนผสมจากมะขามป้อม สมอไทย สมอพิเภก มีสรรพคุณช่วยในการเสริมภูมิต้านทาน เหมาะสำหรับผู้ที่เป็นหวัดบ่อยๆ และช่วยชะลอความแก่ด้วย นอกจากนี้ยังพบด้วยว่าในน้ำตรีผลายังมีสรรพคุณในการยับยั้งและต้านเซลล์มะเร็ง หรือหากเกิดเซลล์มะเร็งขึ้นมาแล้วก็จะมีผลทำให้เซลล์มะเร็งโตช้า โดยมีผลวิจัยรองรับจากคณะเภสัช ศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดลและมหาวิทยาลัยเชียงใหม่

พริกขี้หนูสดลดเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือด

โรคหัวใจและหลอดเลือดเป็นสาเหตุของการตาย อันเนื่องมาจากโรคภัยไข้เจ็บเป็นอันดับหนึ่งของประเทศไทย และหลายประเทศทั่วโลก สาเหตุส่วนใหญ่มาจากพฤติกรรมการกินที่ไม่เหมาะสม เช่น มีการกินอาหารที่มีไขมันสูง และกินอาหารประเภทเส้นใยน้อย อาหารที่มีไขมันสูง ได้แก่ อาหารประเภทเนื้อสัตว์ติดมัน อาหารประเภททอด อาหารประเภทผัดที่ใช้น้ำมันมากๆ เป็นต้น ส่วนอาหารที่มีเส้นใยสูง ได้แก่ อาหารประเภทพืชผัก และผลไม้ต่างๆ อาหารประเภทธัญพืชที่ไม่ผ่านการขัดสี

จากผลการทำวิทยานิพนธ์เรื่อง "ผลของพริกขี้หนูต่อปัจจัยเสี่ยงของการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือด" ภายใต้การดูแลของ ศ.น.พ.สุรัตน์ โคมินทร์ หัวหน้าฝ่ายโภชนวิทยาและชีวเคมีทางการแพทย์ ภาควิชาอายุรศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของการบริโภคพริกขี้หนูสด ต่อปัจจัยเสี่ยงของโรคหัวใจและหลอดเลือดในหญิงไทยที่มีไขมันในเลือดสูง

โดยได้ทำการศึกษาหญิงไทยจำนวน 50 คน ซึ่งมีระดับไขมันในเลือดสูง แต่มีสุขภาพโดยทั่วไปดี อายุอยู่ในช่วง 45-64 ปี และหมดประจำเดือนแล้ว แต่ไม่มีอาการแสดงของโรคเรื้อรังใดๆ เช่น โรคหัวใจ โรคเบาหวาน โรคตับ โรคไต โรคกระเพาะอาหาร ไม่ได้รับประทานยาเป็นประจำ ไม่สูบบุหรี่ ไม่ดื่มเหล้า ไม่ดื่มกาแฟมากกว่า 2 แก้วต่อวัน และไม่รับประทานพริกมากกว่า 10 กรัมต่อวัน จากการศึกษาพบว่าระยะการบริโภคพริกขี้หนูมีผลดีต่อปัจจัยต่างๆ ที่มีผลต่อปัจจัยเสี่ยงของโรคหัวใจและหลอดเลือด ได้แก่ การลดระดับน้ำตาลกลูโคส เพิ่มอัตราการเผาผลาญของร่างกาย มีแนวโน้มชะลอการจับกลุ่มของเกล็ดเลือด และเพิ่มการละลายลิ่มเลือด โดยมีผลภายใน 30 นาทีหลังจากการบริโภคพริกขี้หนูสด

ทั้งนี้คนไทยบริโภคพริกเพื่อเป็นการเพิ่มรสชาติของอาหาร ส่วนประกอบที่สำคัญที่ทำให้เกิดความเผ็ดของพริกคือ "แคปไซซิน" ซึ่งนอกจากจะให้ความเผ็ดร้อนแล้วยังมีคุณสมบัติทางเภสัชวิทยา คือ ช่วยบรรเทาอาการปวดกล้ามเนื้อและข้อ เพิ่มการเคลื่อนไหวของระบบทางเดินอาหาร และที่น่าสนใจคือ ผลต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด นอก จากนี้พบว่าคนไทยซึ่งมีการบริโภคพริกเป็นประจำมีอัตราการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือดน้อยกว่าประชากรในประเทศทางตะวันตกที่บริโภคพริกน้อย

พืช ผักหลังบ้าน ยาต้านเบาหวาน

โรคเบาหวาน เป็นโรคที่พบบ่อยในผู้สูงอายุและวัยกลางคน มักมีส่วนเกี่ยวข้องกับพันธุกรรมและพฤติกรรมการบริโภค แป้งและน้ำตาลมากเกินไป รวมทั้งยังเกิดจากการใช้ยาบางชนิด เช่น สเตียรอยด์ ยาขับปัสสาวะ ยาเม็ดคุมกำเนิด หรืออาจพบร่วมกับโรคอื่นๆ เช่น ตับอ่อนอักเสบเรื้อรัง มะเร็งของตับอ่อน ตับแข็งระยะสุดท้าย คอพอกเป็นพิษ เป็นต้น

โดยร่างกายไม่สามารถใช้น้ำตาลที่รับประทานเข้าไปได้หมด จึงทำให้น้ำตาลคั่งอยู่ในเลือด ถ้ามีน้ำตาลในเลือดมากจะถูกขับออกมาทางปัสสาวะ โรคนี้ไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ วิธีรักษาที่ดีที่สุดคือการรักษาระดับน้ำตาลในร่างกายไม่ให้สูงขึ้น รวมทั้งการเลือกรับประทานอาหารที่ถูกต้อง งดอาหารจำพวกแป้งและน้ำตาล ตรวจร่างกายเป็นประจำเพื่อป้อง กันภาวะแทรกซ้อนที่อาจจะเกิดจากโรคเบาหวาน

สมุนไพรไทยที่มีฤทธิ์ต้านเบาหวาน

มะระขี้นก, มะระจีนช่วยเจริญอาหาร น้ำคั้นจากผลช่วยแก้ไข้ และใช้อมแก้ปากเปื่อย ผลของมะระจีนที่โตเต็มที่แล้วนำมาหั่นตากแห้งชงกับน้ำร้อน ใช้ดื่มแทนน้ำชา แก้โรคเบาหวาน ใบสดของมะระขี้นกหั่นชงกับน้ำร้อนใช้ถ่ายพยาธิเข็มหมุดและนอกจากนั้นในผลและใบของมะระยังมีสารที่มีฤทธิ์ลดระดับน้ำตาลในเลือด ได้แก่ พี-อินซูลิน (p-insulin) ซึ่งเป็นสารโปรตีน และคาแรนติน(charantin) ซึ่งเป็นสารผสมของสเตียรอยด์ กลัยโคไซด์ 2 ชนิด

ตำลึงใบและเถาตำลึงมีฤทธิ์ลดน้ำตาลในเลือดได้ โดยมีการทดลองใช้น้ำคั้นจากใบและเถาตำลึง น้ำคั้นจากผลดิบ และสารสกัดจากเถาตำลึงด้วยแอลกอฮอล์ พบว่ามีฤทธิ์ลดน้ำตาลในเลือดของกระต่ายที่เป็นเบาหวานได้ เตยหอม ใช้ใบเตยสดเป็นยาบำรุงหัวใจ ให้ชุ่มชื่นช่วยลดอาการกระหายน้ำ รากใช้เป็นยาขับปัสสาวะ ใช้รักษาเบาหวาน น้ำต้มรากเตยสามารถลดน้ำตาลในเลือดของสัตว์ทดลองได้

ดังนั้นผู้ที่เป็นอยู่แล้วนอกจากลองสมุน ไพรไทยแล้ว ควรตรวจร่างกายเป็นประจำ และรับการรักษาอย่างต่อเนื่อง ป้องกันภาวะแทรกซ้อน ออกกำลังกายสม่ำเสมอ ดูแลรักษาร่างกาย ระมัด ระวังไม่ให้เกิดแผล เพราะจะทำให้แผลหายช้า สำ หรับท่านที่ยังไม่เป็นโรคเบาหวานควรปฏิบัติตัวตามที่ได้กล่าวไว้ข้างต้น จะเป็นการป้องโรคได้ดีที่สุด

สมุนไพรไทยที่ยกตัวอย่างมาเป็นเพียงส่วนหนึ่ง ยังมีสมุนไพรไทยอีกจำนวนมากที่มีสรรพคุณในการรักษาโรคได้ดีไม่แพ้ยาฝรั่ง แต่กลับไม่ค่อยมีคนสนใจ ด้วยเพราะขาดแรงสนับสนุนจากคนไทยด้วยกันเอง ดังนั้นจึงถึงเวลาแล้วที่คนไทยจะลุกขึ้นมาใช้ภูมิปัญญาของบรรพบุรุษให้เกิดประโยชน์ และส่งต่อให้ชนรุ่นหลัง

สูตรน้ำตรีผลา

ส่วนประกอบ : สมอพิเภก 100 กรัม, สมอไทย 200 กรัม, มะขามป้อม 400 กรัม

วิธีการปรุง : นำสมุนไพรทั้ง 3 ชนิดใส่หม้อผสมน้ำ 6 ลิตร ตั้งไฟต้มเดือด 30 นาที เติมน้ำตาลทราย 600 กรัม เกลือ 1 ช้อนชา หากเข้มข้นเกินไปให้เติมน้ำสุกเพิ่มได้ ปรุงรสชาติที่ชอบ กรองผ่านผ้ากรองหรือกระชอน ใส่ภาชนะสำหรับเตรียมดื่ม ดื่มได้ทั้งร้อนและเย็นแทนเครื่องดื่มทั่วไป เช้า กลางวัน เย็น

The treatment of warts. Cashew nut.กลุ่มยารักษาหูด มะม่วงหิมพานต์

2012-04-22T06:15:00.003-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Anacardium occidentale L.

ชื่อสามัญ : Cashew nut tree

วงศ์ : ANACARDIACEAE

ชื่ออื่น : กะแตแก (มลายู-นราธิวาส) กายี (ตรัง) ตำหยาว ท้ายล่อ ส้มม่วงชูหน่วย (ภาคใต้) นายอ (มลายู-ยะลา) มะม่วงกาสอ (อุตรดิตถ์) มะม่วงกุลา มะม่วงลังกา มะม่วงสินหน มะม่วงหยอด (ภาคเหนือ) มะม่วงทูนหน่วย ส้มม่วงทูนหน่วย (สุราษฎร์ธานี) มะม่วงยางหุย มะม่วงเล็ดล่อ (ระนอง) มะม่วงไม่รู้หาว มะม่วงหิมพานต์ (ภาคกลาง) มะม่วงสิโห (เชียงใหม่) มะโห (เงี้ยว-แม่ฮ่องสอน) ยาโงย ยาร่วง (ปัตตานี)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้ต้น สูงได้ถึง 12 เมตร เปลือกเรียบ สีน้ำตาล ใบเดี่ยว เรียงเวียน รูปไข่กลับถึงรูปรีกว้าง โคนใบแหลม ปลายใบกลม ใบหนาเหมือนแผ่นหนัง เกลี้ยง ช่อดอกแบบช่อแยกแขนงหรือช่อเชิงหลั่น ใบประดับรูปขอบขนานแกมรูปไข่ สีเขียวอ่อน มีแถบสีแดง แล้วเปลี่ยนเป็นสีแดง ดอกแยกเพศร่วมต้น สีขาวนวล ดอกมีกลิ่นหอม ผลเปลือกแข็งเมล็ดเดียว รูปไต สีน้ำตาลปนเทา เมล็ดรูปไต ส่วนของฐานรองดอกขยายใหญ่ อวบน้ำ รูประฆังคว่ำ มีกลิ่นหอม กินได้
ส่วนที่ใช้ : ยางจากผลสด ที่ยังไม่สุก 1 ผล ที่เด็ดออกมาใหม่ๆ, ยางจากต้น เมล็ด

สรรพคุณ :

ยางจากผลสด ยางจากต้น - เป็นยารักษาหูด
เมล็ด - ผสมยารับประทาน แก้กลากเกลื้อน และโรคผิวหนัง แก้เนื้อหนังชาในโรคเรื้อน
ยางจากต้น
- ทำลายตาปลา และกัดทำลายเนื้อที่ด้านเป็นปุ่มโต
- แก้เลือดออกตามไรฟัน

วิธีและปริมาณที่ใช้

ยางจากผลสด - ที่ยังไม่สุก 1 ผล ที่เด็ดออกมาใหม่ๆ ใช้ยางจากผลทางตรงบริเวณที่เป็นหูด ทาบ่อยๆจนกว่าจะหาย
ยางจากต้นสด - ทาตรงตาปลา หรือเนื้อที่ด้านเป็นบุ๋มโต ทาบ่อยๆ จนกว่าจะหาย

The treatment of warts. Numnomrachasihs.กลุ่มยารักษาหูด น้ำนมราชสีห์

2012-04-22T06:13:00.001-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Euphorbia hirta L.

ชื่อสามัญ : Garden Spurge

วงศ์ : EUPHORBIACEAE

ชื่ออื่น : ผักโขมแดง (ภาคกลาง) หญ้าน้ำหมึก (ภาคเหนือ) หญ้าหลังอึ่ง (เงี้ยว-แม่ฮ่องสอน)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้ล้มลุกขนาดเล็ก ลำต้นมีขนสีน้ำตาลปนเหลือง ใบ ใบเรียงตรงข้าม ใบเดี่ยว รูปรี ปลายใบแหลม โคนใบสอบเบี้ยวเล็กน้อย ขอบใบหยักฟันเลื่อย ผิวใบมีขนทั้งสองด้าน ดอก ดอกช่อออกตามซอกใบ ดอกแยกเพศ ไม่มีกลีบดอกและกลีบเลี้ยง ใบประดับเป็นรูปถ้วยสีเขียว เกสรตัวผู้มี 5 อัน เกสรตัวเมียมี 1 อัน รังไข่รูปกลมแกมสามเหลี่ยม มีท่อรังไข่ 3 อัน ผล ผลแห้งแตกได้ 3 พู ผลกลม
ส่วนที่ใช้ : ใช้ทั้งต้น เก็บในฤดูร้อนล้างให้สะอาดตากแห้งเก็บเอาไว้ใช้หรือใช้สด, ยาง

สรรพคุณ :

ทั้งต้น รสฉุน เปรี้ยว เย็นจัด ใช้ดับร้อน แก้พิษ ขับน้ำนม แก้ชื้น ผดผื่นคัน ลำไส้อักเสบเฉียบพลัน บิดจากแบคทีเรีย หนองใน สัสสาวะเป็นเลือด ฝีในปอด ฝีที่เต้านม ฝีพิษบวมแดง ขาเป็นกลาก เน่าเปื่อย
ยาง ใช้กัดหูด ตาปลา

วิธีและปริมาณที่ใช้

ใช้ทั้งต้นแห้ง 6-7 กรัม (สด 30-60 กรัม) ต้มน้ำดื่ม
ใช้ภายนอก ต้มเอาน้ำชะล้างหรือตำพอกแผล

ตำรับยา

แก้บิดมูกเลือดใช้ทั้งต้นแห้ง 15-25 กรัม ผสมน้ำตาลทราย บิดถ่ายเป็นมูกให้ผสมน้ำตาลแดง ใช้น้ำต้มสุกตุ๋นเอาน้ำดื่ม
แก้เบาขัด หนองใน ปัสสาวะเป็นเลือด
ใช้ต้นสด 30-60 กรัม ผสมน้ำดื่มวันละ 2 ครั้ง
แก้ฝีมีหนองลึกๆใช้ใบสด 1 กำมือ ผสมเกลือและน้ำตาบทรายแดงอย่างละเล็กน้อยตำพอก
แก้ฝีในปอดใช้ต้นสด 1 กำมือ ตำคั้นเอาน้ำครึ่งแก้ว ผสมน้ำดื่ม
แก้ฝีที่เต้านมใช้ต้นสด 60 กรัม รวมกับเต้าหู้ 120 กรัม ต้มรับประทาน
ใช้ต้นสด 1 กำมือ ผสมเกลือเล็กน้อย ตำผสมน้ำร้อนเล็กน้อยพอกบริเวณที่เป็น
แก้เด็กเป็นตานขโมย (ผอม พุงโร ก้นปอด)ใช้ต้นสด 30 กรัม กับตับหมู 120 กรัม ตุ๋นรับประทาน
แก้เด็กศีรษะมีแผลเปื่อยเน่า มีน้ำเหลืองใช้ต้นสด 1 กำมือ ต้มเอาน้ำชะล้างแผล
แก้ขาเป็นกลาก เน่าเปื่อยใช้ต้นสด 100 กรัม แช่ในแอลกอฮอล์ 75% จำนวน 500 มิลลิลิตร 3-5 วัน เอาไว้ทาบริเวณที่เป็นบ่อยๆ
แก้บาดแผลมีเลือดออกใช้ใบสดขยี้หรือตำพอกแผลห้ามเลือด
ยางใช้กัดหูด ตาปลาใช้ยางขาวทาที่เป็นบ่อยๆ

The treatment of warts. Sesame.กลุ่มยารักษาหูด งา

2012-04-22T06:09:00.003-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Sesamum indicum L.

ชื่อสามัญ : Sesame

วงศ์ : Pedaliaceae

ชื่ออื่น : งาขาว งาดำ นีโซ (กระเหรี่ยง-แม่ฮ่องสอน) ไออยู่มั้ว (จีน)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้ล้มลุก สูงประมาณ 30-100 ซม. ลำต้นเป็นเหลี่ยม มีร่องตามยาวของลำต้น มีขนปกคลุม ใบเป็นใบเดี่ยว เรียงตรงข้ามหรือสลับ ลักษณะใบเป็นรูปไข่ หรือรูปใบหอก กว้างประมาณ 2-5 ซม. ยาวประมาณ 6-10 ซม. ดอกเป็นดอกเดี่ยว เป็นหลอด ออกที่ซอกใบ กลีบดอกสีขาวหรือสีชมพู ออกโดยรอบลำต้นตอนบน ผลเป็นผลแห้ง มี 4 พู เมล็ดแบน ขนาดเล็ก มีจำนวนมาก รูปไข่ สีดำ เรียก"งาดำ" สีขาวหรือสีนวล เรียก" งาหม่น"
ส่วนที่ใช้ : ดอกงา เมล็ดงา

สรรพคุณ :

ดอกงา - รักษาหูด
เมล็ดงา - มีรสฝาด หวาน ขม รับประทานให้เกิดกำลัง ให้ความอบอุ่นแก่ร่างกาย

วิธีและปริมาณที่ใช้

รักษาหูด
- ใช้ดอกงา นำดอกงาที่เก็บในตอนเช้า ซึ่งยังมีน้ำค้างอยู่มาถูกับหูดวันละ 3 ครั้ง ภายใน 7-10 วัน จะเห็นผล
- ถ้าจำเป็นต้องใช้ดอกแห้ง ให้นำมาแช่น้ำนาน 30 นาที ต้มให้เดือด แล้วใช้น้ำต้มล้างบริเวณที่เป็นหูดภายใน 10 วัน หูดจะหลุดออก
รับประทานให้เกิดกำลังและให้ความอบอุ่นแก่ร่างกาย - ใช้เมล็ดงา

The treatment of warts. Sweet basil.กลุ่มยารักษาหูด กะเพรา

2012-04-22T06:07:00.003-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Ocimum sanctum L.

ชื่อสามัญ : Holy basil, Sacred Basil

วงศ์ : Lamiaceae (Labiatae)

ชื่ออื่น : กะเพราขน กะเพราขาว กะเพรา (ภาคกลาง) กอมก้อ กอมก้อดง (เชียงใหม่) อีตู่ไทย (ภาคอีสาน)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้พุ่ม สูง 30-60 ซม. โคนต้นค่อนข้างแข็ง กะเพราแดงลำต้นสีแดงอมเขียว ส่วนกะเพราขาวลำต้นสีเขียวอมขาว ยอดอ่อนมีขนสีขาว ใบ เป็นใบเดี่ยว ออกตรงข้ามกัน รูปรี กว้าง 1-3 ซม. ยาว 2.5-5 ซม. ปลายใบมนหรือแหลม โคนใบแหลม ขอบใบจักเป็นฟันเลื่อย แผ่นใบสีเขียว มีขนสีขาว ดอก ออกเป็นช่อที่ปลายยอด ดอกสีขาวแกมม่วงแดงมีจำนวนมาก กลีบเลี้ยงโคนเชื่อมติดกัน ปลายเรียวแหลม ด้านนอกมีขน กลีบดอกแบ่งเป็น 2 ปาก ปากบนมี 4 แฉก ปากล่างมี 1 แฉก ปากล่างยาวกว่าปากบน มีขนประปราย เกสรเพศผู้มี 4 อัน ผล เป็นผลแห้ง เมื่อแตกออกจะมีเมล็ด สีดำ รูปไข่
ส่วนที่ใช้ : ใบสด

สรรพคุณ :
ใช้ใบสดของกะเพรา ถ้าเป็นกะเพราแดงจะมีฤทธิ์แรงยิ่งขึ้น ขยี้ทาตรงหัวหูด เช้า-เย็น จนกว่าหัวหูดจะหลุด

สารเคมี :
ใบ มี Apigenin, Citric acid, Fumric acid , Luteolin, Tartaric acid, Ursolic acid, Malic

The cure for leprosy. Croton.กลุ่มยาแก้โรคเรื้อน สลอด

2012-04-21T02:38:00.001-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Croton tiglium L.

ชื่อสามัญ : Purging Croton, Croton Oil Plant

วงศ์ : EUPHORBIACEAE

ชื่ออื่น : บะกั้ง (แพร่) มะข่าง มะคัง มะตอด หมากทาง หัสคืน (ภาคเหนือ) ลูกผลาญศัตรู สลอดต้น หมากหลอด (ภาคกลาง) หมากยอง (แม่ฮ่องสอน)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้พุ่ม สูง 3-6 ม. ต้นเกลี้ยง ใบเดี่ยวรูปไข่ เรียงสลับกัน ปลายใบแหลม ฐานใบกลม ขอบใบหยัก แบบซี่ฟัน มีเส้นใบ 3-5 เส้น ที่ฐานใบมีต่อม 2 ต่อม เนื้อใบบาง ก้านใบเรียวเล็ก ดอกเล็ก ออกเดี่ยว ๆ หรือออกเป็นช่อที่ยอด ใบประดับมีขนาดเล็ก ดอกเพศผู้และดอกเพศเมียอยู่บนต้นเดียวกัน หรืออยู่ต่างต้นกัน ดอกเพศผู้ มีขนรูปดาว กลีบรองกลีบดอก 4-6 กลีบ ปลายกลีบมีขน กลีบดอก 4-6 กลีบ ขอบกลีบมีขน ฐานดอกมีขน และมีต่อมจำนวนเท่ากันและอยู่ตรงข้ามกันกับกลีบรองกลีบดอก เกสรผู้มีจำนวนมาก ก้านเกสรไม่ติดกัน เมื่อดอกยังอ่อนอยู่ ก้านเกสรจะโค้งเข้าข้างใน ดอกเพศเมีย กลีบรองกลีบดอกรูปไข่ มีขนที่โคนกลีบ ไม่มีกลีบดอก หรือถ้ามีก็เล็กมาก รังไข่มี 2-4 ช่อง ผลแก่จัดแห้งและแตก รูปขอบขนานหรือรี กว้าง 1-1.5 ซม. ยาวประมาณ 2 ซม. หน้าตัดรูปสามเหลี่ยมมนๆ เมล็ดรูปขอบขนานแกมรูปรี สีน้ำตาลอ่อน (ลีนา ผู้พัฒนพงศ์, 2530)

ส่วนที่ใช้ : ใบ ดอก ผล เมล็ด เปลือก ราก

สรรพคุณ :

ใบ - แก้ตะมอย แก้ไส้ด้าน ไส้ลาม (กามโรคที่เกิดเนื้อร้ายจากปลายองค์กำเนิดกินลามเข้าไปจนถึงต้นองค์กำเนิด)
ดอก - ฆ่าเชื้อโรคกลากเกลื้อน แก้คุดทะราด
ผล - แก้ลมอัมพฤกษ์ ดับเดโชธาตุ มีให้เจริญ
เมล็ด - เป็นยาถ่ายอย่างแรง ถ่ายร้อนคอ ปวดมวน ก่อนใช้ต้องทำการประสะก่อน (อันตราย)
เปลือกต้น - แก้เสมหะอันคั่งค้างอยู่ในอกและลำคอ
ราก - แก้โรคเรื้อน ถ่ายเสมหะ ถ่ายโลหิตและลม

วิธีการใช้

ส่วนใบ - ก่อนจะนำมาผสมยา ให้นึ่งเสียก่อน
เมล็ด - เป็นยาถ่ายอย่างแรง การใช้เมล็ดเป็นยาถ่ายต้องระวังมาก เพราะน้ำมันในมเล็ดสลอดมีพิษร้อนคอ ไข้ปวดมวนและระบายจัด ก่อนใช้ผสมยา ต้องคั่วจนเกรียมให้หมดน้ำมันเสียก่อน อีกวิธีหนึ่งเอาเมล็ดใส่ในข้าวสุกปั้นเป็นก้อนแล้วต้มให้นานๆ จึงใช้ผสมยา อีกวิธีหนึ่งต้องเอาเมล็ดสลอดใส่ปากไหปลาร้า ทิ้งไว้ 3 วัน จึงเอาขึ้นมาตากแห้งใช้ผสมยาได้
เมื่อจะทำยาระบาย ต้องมียาคุมฤทธิ์ไว้ให้ดี มิฉะนั้นจะมีคลื่นเหียน ปวดมวนไชท้องอย่างยิ่ง ฉะนั้น การใช้สลอดนี้ ถ้ายาคุมฤทธิ์ไว้ได้ดีก็จะเป็นยาวิเศษขนานหนึ่ง แต่ถ้าวิธีคุมฤทธิ์ไว้ไม่ดีก็อย่าบังควรใช้เลย ให้ใช้ยาขนานอื่นแทน

The cure for leprosy. Soap and blood. กลุ่มยาแก้โรคเรื้อน สบู่เลือด

2012-04-21T02:36:00.002-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Stephania pierrei Diels

วงศ์ : MENISPERMACEAE

ชื่ออื่น : บัวกือ (เชียงใหม่, เพชรบุรี) บัวเครือ (เพชรบูรณ์) บัวบก (กาญจนบุรี,นครราชสีมา) เปล้าเลือดเครือ (ภาคเหนือ)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้ล้มลุก มีหัวใต้ดินีขนาดใหญ่ กลมแป้น เปลือกหัวสีน้ำตาล เนื้อในสีขาวนวล รสชาติมันและเฝื่อนเล็กน้อย ลำต้นแทงขึ้นจากหัว โค้งงอลงสู่พื้นดิน เป็นไม้กึ่งเลื้อยทอดยาวได้ประมาณ 3-5 เมตร ใบ เป็นใบเดี่ยวเรียงสลับ รูปเกือบกลม หรือ กลมคล้ายใบบัว แต่จะมีขนาดเล็กกว่า เส้นผ่าศูนย์กลางใบประมาณ 3-6 ซม. ก้านใบยาว 2-3.5 ซม. ติดที่กลางแผ่นใบ ดอกออกเป็นช่อกระจุกที่ซอกใบ เป็นดอกแยกเพศ กลีบเลี้ยง 4-5 กลีบ รูปขอบขนาน สีเหลือง ไม่มีกลีบดอก ผลมีลักษณะเป็นทรงกลม มี 1 เมล็ด รูปเกือกม้า
ส่วนที่ใช้ : หัว ก้าน ต้น ใบ ดอก เถา

สรรพคุณ :

ต้น - กระจายลมที่แน่นในอก
ใบ - บำรุงธาตุไฟ ใส่บาดแผลสดและเรื้อรัง
ดอก - ฆ่าเชื้อโรคเรื้อน ทำให้อุจจาระละเอียด
เถา - ขับโลหิตระดู ขับพยาธิในลำไส้
หัว, ก้าน - แก้เสมหะเบื้องบน ทำให้เกิดกำลัง บำรุงกำหนัด
ราก - บำรุงเส้นประสาท

วิธีใช้

หัวกับก้านรับประทานกับสุรา ทำให้หนังเกิดอาการชาอยู่ยงคงกระพัน ถูกเฆี่ยน ตีไม่เจ็บไม่แตก พวกนักดื่มนิยมกันนัก
หัวหั่นเป็นชิ้นบางๆ สัก 3 แว่น ตำโขลกกับน้ำซาวข้าวหรือสุราก็ได้ให้ละเอียดๆ แล้วคั้นเอาแต่น้ำดื่ม ประมาณ 1 ถ้วยชา เช้า-เย็น และก่อนนอน แก้ตกเลือดของสตรี แก้มุตกิด ระดูขาว หรือตกขาวได้อย่างชงัด เป็นผลมากแล้ว

The cure for leprosy. Pilagkasa. กลุ่มยาแก้โรคเรื้อน พิลังกาสา

2012-04-21T02:32:00.002-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Ardisia polycephala Wall.

ชื่อสามัญ : ตีนจำ (เลย) ผักจำ ผักจ้ำแดง (เชียงใหม่, เชียงราย)

วงศ์ : MYRSINACEAE

ชื่ออื่น : กะเบาข้าวแข็ง กะเบาข้าวเหนียว กะเบา กะเบาเบ้าแข็ง (ภาคกลาง) มะกูลอ กะตงคง (ลาว-เชียงใหม่) กะดงเบา (ลำปาง) กะเบาใหญ่ (นครราชสีมา) เบา กูลา (ปัตตานี) หัวค่าง (ประจวบ) กะเบาตึกกะเบาดึก กราเบา (เขมร) ตั้วโฮ่งจี๊ (จีน)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้ต้นขนาดย่อม สูง 2-3 เมตร ใบเป็นใบเดี่ยว ออกสลับกันเป็นคู่ ๆ ตามข้อต้น ลักษณะใบเป็นรูปไข่ ปลายแหลม โคนใบสอบ ขอบใบเรียบ ไม่มีจักร ใบจะหนา ใหญ่ มีสีเขียวเป็นมัน ดอกออกเป็นช่ออยู่ตามปลายกิ่ง หรือตามส่วนยอด ดอกมีสีชมพูอมขาว ผลโตเท่าขนาดเม็ดนุ่น เมื่อยังอ่อนเป็นสีแดง ผลแก่จะเป็นสีม่วงดำ
ส่วนที่ใช้ : ทั้ง 5 คือ ใบ ดอก ราก เมล็ด ผล

สรรพคุณ : ใบอ่อนรับประทานเป็นผักได้

ใบ - มีรสร้อน แก้โรคตับพิการ แก้ท้องเสีย แก้ไอ
ดอก - ฆ่าเชื้อโรค
ผล - แก้ไข้ ท้องเสีย แก้โรคเรื้อน
เมล็ด - แก้ลมพิษ
ต้น - แก้โรคเรื้อน กุดถัง โรคผิวหนัง
ราก - แก้กามโรค หนองใน พอกปิดแผล ถอนพิษงูกัด ใช้กากพอกแผล เอาน้ำดื่ม

The cure for leprosy. Greasy.กลุ่มยาแก้โรคเรื้อน เลี่ยน

2012-04-21T02:28:00.002-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Melia azedarach L.

ชื่อสามัญ : Bastard Cedar, Persian Lilac

วงศ์ : Meliaceae

ชื่ออื่น : เลี่ยน, เลี่ยน Lian, เคี่ยน Khian (Central); เกรียน Krian (Northern); เลี่ยนใบหใญ่ Lian bai yai (Central); เฮี่ยน Hian (Northern), ดอกเลี่ยน,ต้นเลี่ยน,ใบเลี่ยน,ผลเลี่ยน,รากเลี่ยน,เกรียน,เคี่ยน,เฮี่ยน

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้ยืนต้นขนาดใหญ่ ตระกูลเดียวกันกับสะเดา ลักษณะลำต้นและใบมีความใกล้เคียงกันกับสะเดา มีความสูงประมาณ 20-30 เมตร เป็นต้นไม้ที่มีการเจริญเติบโตเร็ว แตกกิ่งก้านออกไปรอบ ๆ ลำต้นเป็นจำนวนมาก เปลือกผิวลำต้นมีสีน้ำตาล มีแผลเป็นร่องตามยาว ลำต้นเจริญขึ้นตรง ทรงพุ่มกลมรูปกรวยโปร่ง ใบออกเป็นช่อ ช่อหนึ่งมีใบอยู่ประมาณ 3-5 ใบ ช่อใบยาวประมาณ 12 - 15 เซนติเมตร ลักษณะของใบย่อย ปลายใบแหลมเรียวโคนใบสอบขอบใบหยักแบบฟันเลื่อย บนใบเกลี้ยงสีเขียวส่วนล่างของใบมีขนสีเขียวอ่อนเห็นเส้นใบชัด ขนาดความกว้างของใบประมาณ 3-5 เซนติเมตร ยาวประมาณ 3-6 เซนติเมตร ออกดอกเป็นช่อ เป็นกระจุกใหญ่ออกตามปลายกิ่งที่ง่าม ใบ ดอกมีฐานรองดอกเล็กมีกลีบดอก 5-6 กลีบ ดอกมีสีม่วงอ่อนหรือสีฟ้า กลิ่นหอม ผลกลม รี สีเขียวมีขนาดโตประมาณ 0.5 เซนติเมตร เมื่อแก่จะเปลี่ยนเป็นสีเหลือง
ภายในผลมีเมล็ดประมาณ 4-5 เมล็ด

ส่วนที่ใช้ : ส่วนทั้ง 5

สรรพคุณ : ทุกส่วนของต้นเลี่ยน รสขม เมา แก้โรคผิวหนัง แก้โรคเรื้อนและกุดถัง ทำให้ผิวหนังดำเกรียมแล้วลอกเป็นขุย เป็นยาอายุวัฒนะ ทำให้ร่างกายแข็งแรง

ยาง - แก้ม้ามโต
เมล็ด - แก้ปวดในข้อ
ผล - แก้โรคเรื้อนและฝีคันทะมาลา
ดอก - แก้โรคผิวหนัง
น้ำคั้นจากใบ - ขับพยาธิ ขับปัสสาวะ แก้นิ่ว บำรุงโลหิต ประจำเดือน
ดอกและใบ - พอกแก้ปวดศีรษะ ปวดประสาท
เปลือกต้น - รักษาเหา

วิธีและปริมาณที่ใช้

ทาแก้โรคผิวหนัง โรคเรื้อน กุดถึง
ใช้ดอก 1 ช่อเล็ก หรือ ผล 5-7 ผล
เอาดอกหรือผลตำให้ละเอียด เติมน้ำมันพืช แล้วใช้ทาบริเวณที่เป็นวันละ 2-3 ครั้ง ติดต่อกันจนกว่าจะหาย
ใช้รักษาเหา
ใช้เปลือกต้นประมาณครึ่งฝ่ามือ หรือ ผลที่โตเต็มที่สดๆ 10-15 ผล โขลกให้ละเอียด เติมน้ำมันมะพร้าว 3-4 ช้อนแกง ชะโลมผมที่เป็นเหาทิ้งไว้ 1 ชั่วโมง แล้วสระให้สะอาดติดต่อกัน 2-3 วัน
ใช้เป็นยาฆ่าแมลงและไล่แมลง
ใช้ใบเปลือกแห้งต้มกับน้ำ ใช้ฉีดไล่ตั๊กแตนและตั๊กแตนห่า
ผล ใช้เบื่อปลา
โดยใช้ผล ตำๆ แล้วเทลงในบ่อปลา จะฆ่าปลาได้ เป็นพิษต่อตัวมวน มวนชอบทำอันตรายต่อผลส้ม เป็นพิษต่อคน (ถ้ารับประทานถึงขนาดหนึ่งจะทำให้อาเจียนและท้องเดิน)

สารเคมี : มีสารกลุ่มแอลคาลอยด์ ชื่อ Azadirachtin, Toosendanin ในส่วนผลยังพบBakayknin, Steroid สารขมชื่อ Margosine, Fixed oil และกำมะถั

The cure for leprosy. Dongduang.กลุ่มยาแก้โรคเรื้อน ดองดึง

2012-04-21T02:27:00.001-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Gloriosa superba L.

ชื่อสามัญ : Flame lily, Climbing lily, Turk's cap, Superb lily, Gloriosa lily

วงศ์ : Colchicaceae

ชื่ออื่น : ก้ามปู (ชัยนาท); คมขวาน, บ้องขวาน, หัวขวาน (ชลบุรี); ดาวดึงส์, ว่านก้ามปู (ภาคกลาง); พันมหา (นครราชสีมา); มะขาโก้ง (ภาคเหนือ); หมอยหีย่า (อุดรธานี)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้เถาล้มลุกอายุหลายปี ยาวได้ถึง 5 เมตร มีเหง้าใต้ดินทรงกระบอกโค้ง ใบเดี่ยวเรียงสลับ หรือเรียงเป็นวงรอบข้อ 1-3 ใบรูปขอบขนานแกมรูปใบหอก ยาว 5-15 ซม. ปลายใบเรียวแหลมงอเป็นมือเกาะ ไร้ก้าน ดอกเดี่ยว ออกตามซอกใบใกล้ปลายกิ่ง ดอกใหญ่ ยาว 6-10 ซม. ก้านดอกยาวประมาณ 5 ซม. ดอกมีสีแดงด้านบน หรือตามขอบกลีบ มีสีเหลืองด้านล่าง บางครั้งมีสีเหลืองซีด อมเขียว หรือสีแดงทั้งดอก เกศรเพศผู้มี 6 อัน ก้านยาว 3-5 ซม. อับเรณูยาวประมาณ 1 ซม. ก้านเกสรเพศเมียยาว 0.3-0.7 ซม. แยกเป็น 3 แฉก ผลรูปขอบขนาน ยาวประมาณ 5-10 ซม. แตกตามรอยประสาน เมล็ดกลมสีแดงส้มจำนวนมาก

ส่วนที่ใช้ : หัว แป้งที่ได้จากหัว เมล็ด ราก

สรรพคุณ :

ราก, หัวดองดึง - แก้โรคเรื้อน คุดทะราด บาดแผล และขับผายลม รับประทานแก้ลมพรรดึก แก้เสมหะ แก้ลมจับโปง ลมเข้าข้อ (รูมาติซั่ม) หัวเข่าปวดบวมได้ดี หัวใช้ต้มรับประทานแก้ท้องขึ้นอืดเฟ้อ แก้ลมจุกเสียด
- ขับพยาธิ สำหรับสัตว์พาหนะ
- ฝนทาแก้พิษงู พิษตะขาบ แมลงป่อง
- ทาแก้โรคผิวหนัง
- มีสารเมททิลโคลซิซี
แป้งที่ได้จากหัว, ราก
- แก้โรคหนองใน
- ใช้สารสะกัดสำหรับเปลี่ยนแปลงพันธุ์พืช

ข้อควรระวัง - สารมีฤทธิ์ข้างเคียงเป็นอันตรายถึงตายได้
- ราก พบ Methylcolchicine

ข้อมูลเพิ่มเติม

การแพร่กระจายพันธุ์ : ดองดึงมีถิ่นกำเนิดในอัฟริกาเขตร้อน ขึ้นเป็นวัชพืชทั่วไปในเอเชียเขตร้อน รวมทั้งไทย ตามที่โล่ง ชายป่า ดินปนทราย สามารถขึ้นได้บนดินที่ขาดความอุดมสมบูรณ์ จนถึงระดับความสูง 2500 เมตร (ในต่างประเทศ) นอกจากนี้พบปลูกเป็นไม้ประดับทั่วไปในประเทศเขตอบอุ่น โดยเฉพาะในเรือนกระจก

ประโยชน์ : เหง้าดองดึงมีสารอัลคลอลอย์ดหลายชนิดที่มีพิษถึงเสียชีวิตโดยเฉพาะสาร colchicines ถ้าใช้ในปริมาณน้อยสามารถใช้รักษาโรคเก๊าและมะเร็งได้
http://www.rakbankerd.com/agriculture/page?id=1638&s=tblplant

The cure for leprosy. Kraeba water.กลุ่มยาแก้โรคเรื้อน กระเบาน้ำ

2012-04-21T02:21:00.001-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Hydnocarpus anthelminthicus Pieere ex Laness.

วงศ์ : Flacourtiaceae

ชื่ออื่น : กระเบา (ทั่วไป) ตึก (เขมร-ภาคตะวันออก) กระเบาเบ้าแข็ง กระเบาใหญ่, กาหลง (ภาคกลาง) ตัวโฮ่งจี๊ (จีน) เบา (สุรษฎร์ธานี)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้ต้นขนาดกลาง สูง 10-20 ม. ลำต้นเปลา ใบเดี่ยวเรียงสลับ รูปใบหอกแกมรูปไข่ หรือรูปขอบขนาน ปลายสอบเรียว โคนสอบหรือมน เบี้ยวเล็กน้อย ขอบเรียบ เส้นแขนงใบ และเส้นใบย่อยเห็นได้ชัดทางด้านล่าง ดอกแยกเพศ อยู่ต่างต้น ดอกเพศผู้ออกเดี่ยวๆ ตามง่ามใบ กลิ่นหอมมาก กลีบเลี้ยง 5 กลีบ มีขนอ่อนนุ่มทั้ง 2 ด้าน กลีบดอก 5 กลีบ สีชมพู เกสรเพศผู้ 5 อัน ดอกเพศเมียออกเป็นช่อสั้นๆ ตามง่ามใบ กลีบเลี้ยงและกลีบดอกเหมือนกับดอกเพศผู้ เกสรเพศผู้ไม่สมบูรณ์ 5 อัน ยอดเกสรเพศเมียแยกเป็น 5 แฉก รังไข่รูปไข่หรือรูปไข่กลับ มีขนสั้นๆ ผลกลม เส้นผ่านศูนย์กลาง 8-12 ซม. ผิวเรียบ เปลือกแข็ง มีขนหรือเกล็ดสีน้ำตาล มี 30-50 เมล็ด อัดกันแน่น เมล็ดรูปไข่ เบี้ยว ปลายทั้ง 2 ข้างมน
ส่วนที่ใช้ : ผลแก่สุก เมล็ด น้ำมันในเมล็ด (Chaumoogra Oil)

สรรพคุณ :

ผลแก่สุก - ใช้รับประทานเนื้อในเป็นอาหารคล้ายเผือกต้ม
น้ำมันในเมล็ด
- ใช้ดัดแปลงทางเคมีเป็นยารับประทานหรือยาฉีดหรือยาทาภายนอก บำบัดโรคเรื้อน มะเร็ง คุดทะราด และโรคผิวหนัง ผื่นคันที่มีตัวทุกชนิด เพราะมีรสเมา สามารถฆ่าเชื้อโรคได้ดี
- ใช้ปรุงเป็นน้ำมันใส่ผมรักษาโรคบนศีรษะได้ด้วย

วิธีและปริมาณที่ใช้ - ใช้เมล็ดแก่เต็มที่ 10 เมล็ด แกะเอาเปลือกออก ตำให้ละเอียด เติมน้ำมันมะพร้าวหรือน้ำมันพืชพอเข้าเนื้อ ใช้ทาโรคผิวหนังได้แทบทุกชนิด

ข้อมูลเพิ่มเติม : น้ำมันที่บีบได้จากเมล็ดเรียกว่า น้ำมันกระเบา (Chaulmoogra oil หรือ Hydnocarpus oil) มีส่วนประกอบส่วนใหญ่เป็น chaulmoogric acid และ hydnocarpic acid น้ำมันกระเบานำมาใช้รักษาโรคเรื้อน และโรคผิวหนังอย่างอื่นอีก เช่น โรคเรื้อนกวาง หิด นอกจากนี้ ยังใช้แก้อาการปวดบวมตามข้อ เนื้อผลกินได้

โทษ : ใบ และเมล็ดเป็นพิษ มี cyanogenetic glycoside
ที่มา : http://www.rspg.or.th/plants_data/plantdat/flacourt/hanthe_1.htm

The lice, scabies treatment video. Pakakroag.กลุ่มยารักษา เหา หิด จี๊ด ผกากรอง

2012-04-21T02:18:00.002-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Lantana camara L.

ชื่อสามัญ : Weeping Lantana, White Sage, Cloth of gold

วงศ์ : Verbebaceae

ชื่ออื่น : ก้ามกุ้ง Kam kung, เบญจมาศป่า (Central); ขะจาย ตาปู, มะจาย Ma chai (Mae Hong Son); ขี้กา (Prachin Buri); คำขี้ไก่ (Chiang Mai)); ดอกไม้จีน (Trat); เบ็งละมาศ, สาบแร้ง (Northern); ไม้จีน (Chumphon); ยี่สุ่น (Trang); สามสิบp (Chanthaburi); หญ้าสาบแร้ง (Central, Northern)จีน ยี่สุ่น สามสิบ

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : เป็นไม้พุ่ม ลำต้นเป็นสี่เหลี่ยม มักมีขน ขอบใบหยัก สาก ด้านท้องใบมีขน ดอกเป็นดอกช่อเรียงตัวเป็นรูปกลม มีสีต่างๆ ตั้งแต่สีขาว เหลืองนวล หรืออาจเป็นสองสี ผลอ่อนมีสีเขียว เมื่อแก่จะเป็นเป็นสีน้ำเงินเข้มเกือบดำ ภายในมี 2 เมล็ด (1)

ส่วนที่ใช้ : ใบ ดอก ราก เก็บได้ตลอดปี ใช้สด หรือตากแห้งเก็บไว้ใช้

สรรพคุณ :

ใบ - รสขม เย็น ใช้แก้บวม ขับลม แก้แผลผื่นคันเกิดจากชื้น หิด
ดอก - รสชุ่ม จืด เย็น ใช้แก้อักเสบ ห้ามเลือด แก้วัณโรค อาเจียนเป็นเลือด แก้ปวดท้องอาเจียน แก้ผื่นคันที่เกิดจากชื้น และรอยฟกช้ำที่เกิดจากการกระทบกระแทก
ราก - แก้หวัด ปวดศีรษะ ไข้สูง ปวดฟัน คางทูม ฟกช้ำที่เกิดจากการกระทบกระแทก

วิธีและปริมาณที่ใช้

ใบสด - 15-30 กรัม ต้มน้ำดื่ม ใช้ภายนอก ตำพอกหรือคั้นเอาน้ำผสมเหล้าทา หรือต้มน้ำชะล้างบริเวณที่เป็น
ดอกแห้ง - 6-10 กรัม ต้มน้ำดื่ม
รากสด - 15-30 กรัม ต้มน้ำดื่ม ใช้ภายนอก ต้มน้ำอมบ้วนปาก แก้ปวดฟัน

ข้อห้ามใช้ : หญิงมีครรภ์ห้ามดื่ม

The lice, scabies treatment video. I like worms.กลุ่มยารักษา เหา หิด จี๊ด หนอนตายอยาก

2012-04-21T02:15:00.000-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Stemona tuberosa Lour.

วงศ์ : Stemonaceae

ชื่ออื่น : กะเพียด (ประจวบคีรีขันธ์, ชลบุรี) หนอนตายหยาก (แม่ฮ่องสอน)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : เป็นไม้เถาล้มลุกเลื้อยพันต้นไม้อื่น เถากลมสีเขียว มีรากอยู่ใต้ดินคล้ายกระชาย เป็นไม้เลื้อยใบเดี่ยว รากออกเป็นกระจุก ใบ ออกเรียงสลับ ใบรูปหัวใจ กว้าง 4-6 เซนติเมตร ยาว 6-10 เซนติเมตร โคนใบเว้า ปลายใบเรียวแหลมเส้นใบแตกออกจากโคนใบ ขนานกันไปทางด้านปลายใบ แผ่นใบเป็นคลื่น ขอบใบเรียบหรืบิดเป็นคลื่น เล็กน้อย ก้านใบยาว ดอก เป็นดอกเดี่ยว ออกตามซอกใบ ดอกสีแดงเข้ม กลีบดอกมี 4 กลีบ กลีบดอกด้านนอกมีสีเขียวปนเหลืองโคนกลีบดอกติดกัน ผล ลักษณะเป็นผัก ปลายแหลม ขนาดกว้าง1 เซนติเมตร ยาว 3เซนติเมตร ผลแห้งแล้วแตก
ส่วนที่ใช้ : หัว รากแห้ง รากสด
สรรพคุณ

หัว - รักษาริดสีดวงทวารหนัก
รากแห้ง
- ใช้เป็นยาแก้ไอ ขับเสมหะ รักษาวัณโรค
- แก้โรคผิวหนัง ยาขับเบื่อพยาธิ
รากสด - รักษาจี๊ด หิด เหา แก้ปวดฟัน

วิธีและปริมาณที่ใช้

รักษาจี๊ด - ใช้รากสด 3-4 ราก ล้างน้ำให้สะอาด หั่นตำให้ละเอียดพอกตรงที่มีตัวจี๊ด ซึ่งจะสังเกตได้โดยบริเวณนั้นจะบวมขึ้นมา พอกหลายๆ ครั้ง จนกว่าจะหาย
รักษาเหา - ใช้รากสด 3-4 ราก ล้างน้ำให้สะอาด ตำผสมน้ำชะโลมเส้นผมทิ้งไว้ 1 ชั่วโมง จึงสระออกให้สะอาด ทำติดต่อกัน 2-3 วัน จนเหาตายหมด
แก้ปวดฟัน - ใช้รากสด 1ราก ล้างให้สะอาด หั่นตำให้ละเอียด เติมเกลือ 1/2 ช้อนชา อมประมาณ 10-15 นาที แล้วบ้วนทิ้ง ทำเช่นนี้ติดต่อกัน 2-4 ครั้ง ทิ้งระยะห่างกัน 4-5 ชั่วโมง จะหายปวดฟัน

The lice, scabies treatment video. Tobacco.กลุ่มยารักษา เหา หิด จี๊ด ยาสูบ

2012-04-21T02:13:00.004-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Nicotiana tabacum L.

ชื่อสามัญ : Tobacco

วงศ์ : Solanaceae

ชื่ออื่น : จะวั้ว (เขมร – สุรินทร์)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้ล้มลุก สูง 0.6-2 เมตร ตามลำต้นและยอดมีขนอ่อนปกคลุม ทุกส่วนของต้นมีต่อมน้ำยางเหนียว ใบ เป็นใบเดี่ยวออกเรียงสลับ รูปไข่แกมขอบขนาน กว้าง 10-20 เซนติเมตร ยาว 30-60 เซนติเมตร ปลายใบมน โคนใบเรียวสอบ ท้องใบและหลังใบมีขนปกคลุม ขอบใบเรียบและเป็นคลื่นเล็กน้อย ดอก เป็นดอกช่อออกที่ปลายยอด มีกลีบดอก สีชมพูปนขาว 5 กลีบ ส่วนโคนเชื่อมติดกันเป็นรูประฆัง ปลายกลีบแหลม มีขนขาวปกคลุม กลีบเลี้ยงสีเขียว โคนเชื่อมติดกัน ปลายแยกเป็นแฉกแหลม ผล เป็นผลแห้ง รูปขอบขนาน ผลอ่อนสีเขียว เมื่อแก่สีน้ำตาล แตกออกได้ ด้านในมีเมล็ดสีน้ำตาลจำนวนมาก
ส่วนที่ใช้ : ใบแก่ๆ

สรรพคุณ : รักษาเหา หิด เป็นยาถอนพิษ รักษาแผลน้ำร้อนลวก รักษาโรคผิวหนัง แก้หวัด คัดจมูก ฉีดพ่นฆ่าแมลงและเพลี้ยต่างๆ ได้ผลดี
วิธีและปริมาณที่ใช้

รักษาเหา - ใช้ยาฉุนหรือยาตั้ง (ใบยาสูบแก่ตากแห้ง) 1 หยิบมือ ผสมกับน้ำมันก๊าดประมาณ 3-4 ช้อนแกง ชะโลมทั้งน้ำและยาเส้นลงบนผมทิ้งไว้ 1 ชั่วโมง แล้วสระให้สะอาด ทำติดต่อกัน 3-4 วัน
เป็นยาถอนพิษ รักษาแผลน้ำร้อนลวก - ใช้ยาเส้นหรือยาตั้ง 1 หยิบมือ คลุกกับน้ำมันมะพร้าวปิดบริเวณที่ถูกน้ำร้อนลวก จะช่วยถอนพิษ
แก้หวัดคัดจมูก - ใช้ใบยาอย่างฉุนจัดๆ ผสมกับปูนแดงและใบเนียม กวนเป็นยานัตถุ์
แก้หิดและโรคผิวหนัง - ใช้ยางสีดำๆ ในกล้องสูบยาของจีนใส่แต้มแผล แก้หิดได้ดีมาก ใช้เคี่ยวกับน้ำมันทารักษาโรคผิวหนังต่างๆ ได้ด้วย
คุณประโยชน์ทางยา ใช้น้อย
     การสูบบุหรี่โดยการเผาใบยานี้ ทำให้นิโคตินและอัลคาลอยด์อื่นๆ สลายตัว วัตถุเหล่านี้ทำให้เกิดเป็นพิษขึ้นในการสูบบุหรี่ มีหลายคนแสดงว่าการสูบบุหรี่ มีอำนาจกล่อมประสาท (Soothing) แต่ไม่ใช่เนื่องจากอำนาจของนิโคติน
     การสูบบุหรี่มากทำให้เจ็บคอและไอ เนื่องจากลำคอและหลอดลม อักเสบบวม ถ้าอาการแรงหน่อยจะทำให้หัวใจอ่อนและเต้นไม่สม่ำเสมอ และผ่อนสภาพประสาทส่วนกลาง ความจำไม่ดี มือสั่น หายใจอ่อน ความดันโลหิตลดลงต่ำ เหงื่อออกมาก
     แต่ถ้าเป็นคนสูบประจำ ก็จะไม่มีอาการเหล่านี้ เพราะร่างกายสามารถอ๊อกซิไดซ์นิโคตินได้พอควร คนที่สูบซิกาแรตวันละ 25 มวน จะต้องเสียสีของเม็ดโลหิตแดงไปประมาณ 25% ในคราวหนึ่ง
     นิโคตินเป็นแอลคาลอยด์ชนิดน้ำ มีอยู่ในใบของยาสูบประมาณ 7% ละลายง่ายในน้ำ แอลกอฮอล์ และอีเธอร์ ใช้มากในทางเกษตรกรรม ปรุงเป็นยาฉีดแมลงและเพลี้ยต่างๆ ได้ผลดี การผสม ใช้นิโคติน 1 ส่วน สบู่อ่อน 20 ส่วน ในน้ำ 2,000 ส่วน ยานี้มีพิษแรง ใช้ระวังถูกผิวหนังจะซึมเข้าไป เป็นพิษมาก

The lice, scabies treatment video. Okra.กลุ่มยารักษา เหา หิด จี๊ด มะเขือมอญ

2012-04-21T02:11:00.002-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Abelmoschus esculentus (L.) Moench

ชื่อสามัญ : Ladies' Finger, Lady's Finger, Okra

วงศ์ : Malvaceae

ชื่ออื่น : กระเจี๊ยบ กระเจี๊ยบมอญ มะเขือทวาย มะเขือมอญ (ภาคกลาง), มะเขือพม่า มะเขือมื่น มะเขือละโว้ (ภาคเหนือ)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้ล้มลุก สูง 0.5-2 ม. มีขนทั่วไป ใบเดี่ยว เรียงสลับรูปไข่หรือค่อนข้างกลม กว้าง 10-30 ซม. ปลายหยักแหลม โคนเว้ารูปหัวใจ เส้นใบออกจากโคนใบ 3-7 เส้น ดอกใหญ่ ออกเดี่ยวๆ ตามง่ามใบ มีริ้วประดับ (epicalyx) เป็นเส้นสีเขียว 8-10 เส้น เรียงเป็นวงรอบโคนกลีบเลี้ยง กลีบเลี้ยง 5 กลีบ กลีบดอก 5 กลีบ สีเหลือง โคนกลีบสีม่วงแดง รูปไข่กลับหรือค่อนข้างกลม เกสรเพศผู้มีจำนวนมาก ก้านชูอับเรณูติดกันเป็นหลอดยาว 2-3 ซม. หุ้มเกสรเพศเมียไว้ อับเรณูเล็กจำนวนมากติดรอบหลอด ก้านเกสรเพศเมียเรียวยาว ปลายแยกเป็น 5 แฉก ยอดเกสรเพศเมียเป็นแผ่นกลมขนาดเล็ก สีม่วงแดง ยื่นพ้นปากหลอดดอก ผลเป็นฝักห้าเหลี่ยม ปลายเรียวแหลม มีขนทั่วไป มีเมล็ดมาก เมล็ดรูปไต ขนาด 3-6 มม.
ส่วนที่ใช้ : ผลอ่อน

สรรพคุณ : ใช้เป็นยาแก้จี๊ด รักษาโรคกระเพาะ

ยาแก้จี๊ดใช้ผลอ่อน ไม่จำกัดจำนวน นำไปต้มหรือปิ้งไฟ ใช้ทำเป็นผักจิ้มหรือแกงส้ม รับประทานสดๆ จะได้ผลดีกว่า
รักษาโรคกระเพาะ
ใช้ผลมะเขือมอญ ตากแห้ง บดให้ละเอียด รับประทานครั้งบะ 1 ช้อนโต๊ะ วันละ 3-4 เวลา หลังอาหารแล้วดื่มน้ำตาม

The lice, scabies treatment video. Bitter gourd. กลุ่มยารักษา เหา หิด จี๊ด มะระขี้นก

2012-04-21T02:09:00.001-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Momordica charantia L.

ชื่อสามัญ : Bitter Cucumber, Balsum Pear

วงศ์ : Cucurbitaceae

ชื่ออื่น : ผักไห่ มะไห่ มะนอย มะห่วย ผักไซ (เหนือ) สุพะซู สุพะเด (กะเหรี่ยง-แม่ฮ่องสอน) มะร้อยรู (กลาง) ผักเหย (สงขลา) ผักไห (นครศรีธรรมราช) ระ (ใต้) ผักสะไล ผักไส่ (อีสาน) โกควยเกี๋ยะ โควกวย (จีน) มะระเล็ก มะระขี้นก (ทั่วไป)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ :
เป็นไม้เลื้อยพันต้นไม้อื่น มีมือเกาะ ลำต้นเป็นเหลี่ยมมีขนปกคลุม ใบเดี่ยว ออกสลับลักษณะคล้ายใบแตงโมแต่เล็กกว่า มีสีเขียวทั้งใบ ขอบใบหยัก เว้าลึก มี 5-7 หยัก ปลายใบแหลม ออกดอกเดี่ยวตามง่ามใบ สีเหลืองอ่อน มี 5 กลีบ เกสรมีสีเหลืองแก่ถึงส้ม กลีบดอกบาง ช้ำง่าย ผลเดี่ยว รูปกระสวย ผิวขรุขระ มีปุ่มยื่นออกมา ผลอ่อนมีสีเขียว ผลสุกมีสีเหลืองถึงส้ม ผลแก่แตกอ้าออก เมล็ดสุกมีสีแดงสด รูปร่างกลมแบน
ส่วนที่ใช้ : ราก เถา ใบ ดอก ผลและเมล็ด ใช้สดหรือตากแห้งเก็บไว้ใช้ ผลอาจเก็บมาหั่นเป็นท่อนๆ ตากแห้งเก็บไว้ใช้
ลักษณะยาแห้ง : เนื้อผลแห้งมีลักษณะเป็นท่อนยาวกลม เนื้อหนาประมาณ 2-8 มม. ยาว 3-15 ซม. กว้าง 0.4-2 ซม. ทั้งแผ่นมีรอยย่นขรุขระ ผิวเปลือกสีเทาออกน้ำตาล ระหว่างกลางอาจมีเมล็ด หรือรอยของเมล็ดที่ร่วงไปแล้ว เนื้อแข็งหักง่าย รสขมเล็กน้อย ยาที่ดีควรมีผิวนอกสีเขียว เนื้อในสีขาว เป็นแผ่นบางมีเมล็ดติดมาน้อย

สรรพคุณ :

ผลแห้ง - รักษาโรคหิด
ผล - รสขม เย็นจัด ใช้แก้ร้อน ร้อนในกระหายน้ำทำให้ตาสว่าง แก้บิด ตาบวมแดง แผลบวมเป็นหนอง ฝีอักเสบ
เมล็ด - รสขม ชุ่ม ไม่มีพิษ แก้วัวถูกพิษใช้คั้นเอาน้ำให้กิน เป็นยากระตุ้นความรู้สึกทางเพศ เพิ่มพูนลมปราณ บำรุงธาตุ บำรุงกำลัง
ใบ - แก้โรคกระเพาะ บิด แผลฝีบวมอักเสบ ขับพยาธิ
ดอก - รสขม เย็นจัด ใช้แก้บิด
ราก - รสขม เย็นจัด ใช้แก้ร้อน แก้พิษ บิดถ่ายเป็นเลือด แผลฝีบวมอักเสบ และปวดฟัน
เถา - รสขม เย็นจัด ใช้แก้ร้อน แก้พิษ บิดฝีอักเสบ ปวดฟัน

วิธีและปริมาณที่ใช้

ผลสด - ต้มรับประทาน ครั้งละ 6-15 กรัม หรือผิงไฟให้แห้ง บดเป็นผงรับประทาน ใช้ภายนอก ตำคั้นเอาน้ำทาหรือพอก
เมล็ดแห้ง - 3 กรัม ต้มน้ำดื่ม
ใบสด - 30-60 กรัม ต้มน้ำดื่ม หรือใบแห้งบดเป็นผงรับประทาน ใช้ภายนอกต้มเอาน้ำชะล้าง กอก หรือคั้นเอาน้ำทา
รากสด - 30-60 กรัม ต้มน้ำดื่ม ใช้ภายนอก ต้มเอาน้ำชะล้าง
เถาแห้ง - 3-12 กรัม ต้มน้ำดื่ม ใช้ภายนอก ต้มเอาน้ำชะล้าง หรือตำพอก

ข้อห้ามใช้ : พวกที่ม้ามเย็นพร่อง กระเพาะเย็นพร่อง เมื่อรับประทานเข้าไปจะอาเขียน ถ่ายท้องปวดท้อง

ตำรับยา

แก้ไข้ที่เกิดจากกระทบความร้อน
ใช้ผลสด 1 ผล ควักไส้ในออกใส่ใบชาเข้าไปแล้วประกบกันน้ำไปตากแห้งในที่ร่ม รับประทานครั้งละ 6-10 กรัม โดยต้มน้ำดื่มหรือชงน้ำดื่มต่างชาก็ได้
แก้ร้อนในกระหายน้ำ
ใช้ผลสด 1 ผล ขูดไส้ในออก หั่นฝอยต้มน้ำดื่ม
แก้บิด ใช้น้ำคั้นจากผลสด 1 แก้ว ผสมน้ำดื่ม
- แก้บิดเฉียบพลัน ใช้ดอกสด 20 ดอก ตำคั้นเอาน้ำมาผสมน้ำผึ้งพอสมควรดื่ม บิดถ่ายเป็นเลือด ก็เพิ่มข้าวแดงเมืองจีน (อั่งคัก Monascus pur-pureus, Went.) อีก 2-3 กรัม บิดมูกให้เพิ่มอิ๊ชั่ว (ยาสำเร็จรูปชนิดหนึ่ง) 10 กรัม ผสมน้ำสุกรับประทาน
- แก้บิดปวดท้อง ถ่ายเป็นเมือกๆ ใช้รากสด 60 กรัม น้ำตาลกรวด 60 กรัม ต้มน้ำดื่ม ถ่ายเป็นเลือด ใช้รากสด 120 กรัม ต้มน้ำดื่ม
- แก้บิดถ่ายเป็นมูกเลือดหรือเลือด ใช้เถาสด 1 กำมือ แก้บิดมูก ใส่เหล้าต้มดื่ม แก้บิดเลือด ให้ต้มน้ำดื่ม
แก้แผลบวม ใช้ผลสดตำพอก
แก้ปวดฝี ใช้ใบแห้ง บดเป็นผงชงเหล้าดื่มแก้ฝีบวมปวดอักเสบ ใช้ใบสดตำคั้นเอาน้ำทาบริเวณที่เป็นหรือใช้รากแห้งบดเป็นผงผสมน้ำพอก
แผลสุนัขกัด ใช้ใบสดตำพอก
แก้ปวดฟัน ใช้รากสดตำพอก
ขับพยาธิ ใช้ใบสด 120 กรัม ตำคั้นเอาน้ำดื่ม นอกจากนี้ยังใช้เมล็ด 2-3 เมล็ด รับประทานขับพยาธิตัวกลม
แก้คัน แก้หิดและโรคผิวหนังต่างๆ ใช้ผลแห้งบดเป็นผง ใช้โรยแผลแก้คันหรือทำเป็นขี้ผึ้ง ใช้ทาแก้หิดและโรคผิวหนังต่างๆ

สารเคมีที่พบ

ผล มี Charanthin (b - Sitosterol b - D - glucoside กับ 5,25 stigmastadien 3b -ol -b - D - Glucoside), Serotonin และ Amino acids เช่น Glutamic acid, Alanine, b - Alanine Phenylalanine, Proline, a - Aminobutyric acid, Citrulline, Galacturonic acid
เมล็ด มีความชื่น 8.6% เถ้า 21.8% Cellulose 19.5% เถ้าที่ละลายน้ำ 16.4% ไขมัน 31.0 % (ประกอบด้วย Butyric acid 1.8% Palmitic acid 2.8%, Stearic acid 21.7% Oleic acid 30%, a - Elaeostearic acid 43.7%, Momordicine, Protein
ใบสด มี Momordicine

The lice, scabies treatment video. Bwbkm.กลุ่มยารักษา เหา หิด จี๊ด บวบขม

2012-04-21T02:07:00.002-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Trichosanthes cucumerina L.

ชื่อสามัญ :

วงศ์ : Cucurbitaceae

ชื่ออื่น : นมพิจิตร มะนอยจ๋า (ภาคเหนือ) กะตอรอ (ปัตตานี)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : ไม้เถา ลำต้นเป็นร่อง มือเกาะมี 2-3 แขนง ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปกลม หรือคล้ายรูปไต โคนใบเว้าลึกเป็นรูปหัวใจ ขอบใบหยักเป็นซี่และเว้าลึกเป็น 5 แฉก ปลายใบแหลมหรือกลม มีขนทั้งสองด้าน ก้านใบเล็ก ดอกมีการแยกเพศอยู่ต่างต้น ดอกเพศผู้ออกเป็นช่อก้านชูดอกเล็กคล้ายเส้นด้าย มีขนเล็กน้อย กลีบรองกลีบดอกกลีบเชื่อมติดกัน ปลายแยกเป็น 5 กลีบ กลีบดอก 5 กลีบ รูปไข่แกมสามเหลี่ยมมีเส้น 3 เส้นกลีบอยู่ชิดกัน เกสรตัวผู้ 3 อัน รูปทรงกระบอก ดอกเพศเมีย ออกดอกเดี่ยว กลีบรองกลีบดอกและกลีบดอก มีลักษณะเหมือนกันกับดอกเพศผู้ รังไข่รูปยาวรี ท่อรังไข่เล็กเหมือนเส้นด้าย ผลรูปกลมยาว หัวท้ายแหลม สีเขียวมีลายสีขาวตามยาวของผล มีขนสีแดง เมล็ดมี 8-10 เมล็ด รูปขอบขนาน ขอบเป็นคลื่น
ส่วนที่ใช้ : รังบวบขม

สรรพคุณ : แพทย์ตามชนบทใช้รังบวบขมฟอกศรีษะแก้รังแค แก้เหาดี

The lice, scabies treatment video. Sugar apple .กลุ่มยารักษา เหา หิด จี๊ด น้อยหน่า

2012-04-21T02:04:00.004-07:00

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Annona squamosa L.

ชื่อสามัญ : Sugar Apple

วงศ์ : Annonaceae

ชื่ออื่น : : น้อยแน่ มะนอแน่ หมักเขียบ

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ : : ไม้ยืนต้น สูง 3-5 เมตร ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปใบหอกแกมขอบขนาน กว้าง 3-6 ซม. ยาว 7-13 ซม. ดอกเดี่ยว ออกที่ซอกใบ ห้อยลง กลีบดอกสีเหลืองแกมเขียว 6 กลีบ เรียง 2 ชั้น ๆ ละ 3 กลีบ หนาอวบน้ำ มีเกสรตัวผู้และรังไข่ จำนวนมาก ผลเป็นผลกลุ่ม ค่อนข้างกลม
ส่วนที่ใช้ : ใบสด หรือ เนื้อในเมล็ดสด

สรรพคุณ :

รักษาเหา
รักษาหิด
รักษาจี๊ด

วิธีและปริมาณที่ใช้

ยารักษาเหาใช้ใบสด 8-12 ใบ หรือเมล็ดที่กะเทาะเปลือกแล้วตำให้ละเอียด 4-5 ช้อนแกง นำมาผสมกับน้ำมันพืช เช่น น้ำมันมะพร้าว หรือน้ำมันถั่วพอเปียกเล็กน้อย (แฉะๆ) ชะโลมบนเส้นผมที่เป็นเหา ทิ้งไว้ประมาณ 1-2 ชั่วโมง สระออกให้หมด ทำเช่นนี้ติดต่อกัน 2-3 วัน ตัวเหา และไข่จะฝ่อหมด หรืออาจจะใช้ความแรงของใบสด หรือเมล็ดน้อยหน่ากับน้ำมันมะพร้าว ความแรง 1:2
ยารักษาหิด
ใช้ใบสดหรือเมล็ดในสด จำนวนไม่จำกัด ตำให้ละเอียด เติมน้ำมันพืชลงไปพอแฉะ ใช้ทาบริเวณที่เป็นหิดวันละ 2-3 ครั้ง จนกว่าจะหาย
ยารักษาจี๊ด
ใช้เนื้อเมล็ดสด 20 เมล็ด ตำให้ละเอียด ใช้สารส้มเท่ากับหัวแม่มือ ใส่ในฝาละมี ตั้งไฟอ่อนๆ เมื่อสารส้มละลาย ค่อยๆ โรยผงของเมล็ดน้อยหน่าลงไปทีละน้อย คนจนเข้ากันดี จากนั้นใช้ไม้ป้ายยาที่กำลังร้อนแต่พอให้ผิวหนังทนได้ ป้ายลงตรงตำแหน่งที่บวม ทำเช่นนี้วันละ 2 ครั้ง เช้า-เย็น ทำหลายๆ วัน จนกว่าจะหาย ยาที่เหลือจะแข็งพอจะใช้ตั้งไฟอ่อนๆ

ข้อควรระวัง : ถ้าใช้น้ำสกัดจากเมล็ดอาจทำให้เกิดอาการแพ้ได้ และควรระวังอย่าให้น้ำยาเข้าตา เพราะจะทำให้เกิดอาการระคายเคือง
สารเคมี

ใบ มี แอลคาลอยด์ชื่อ Anonaine และน้ำมันหอมระเหย ประกอบด้วย Borneol, Camphene, Camphor, Carvone, Eugenol, Geraniol, Thymol, Menthone, Pinene
เมล็ด มีแอลคาลอยด์ชื่อ Anonaine, Fixed Oil Steroids ผงของเมล็ดน้อยหน่า 1.8 กิโลกรัม ให้ Anonaine 0.258 กรัม