http://www.optischefenomenen.nl Dé nieuwsbron voor alles over optische illusies, kunst en de wetenschap van het waarnemen en zien. nl De portretten van Maxim Wakultschik in Galerie Ostendorff, waaronder een portret van Frida Kahlo, zijn opgebouwd uit honderden lucifers en houten stokjes die pas van een afstand samensmelten tot een gezicht. Vragen over perceptie en realiteit staan centraal in deze nieuwe presentaties van zijn portretten. Maxim Wakultschik is afkomstig uit Wit-Rusland en kwam begin jaren negentig naar Duitsland. Hij studeerde beeldende kunst aan de Kunstacademie van Düsseldorf. Zijn werk in diverse kleuren, vormen en maten vormt de basis van zijn artistieke creatie. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/maxim-wakultschik-maakt-precisiekunst-in-3dimensies Sun, 13 Sep 2026 09:12:36 +0200 Optische Fenomenen Met haar boek “Kunst als medicijn - De wetenschap van kunst en gezondheid” is een geweldig interessant en zeer intens lees- en leerboek beschikbaar gekomen. Professor en auteur Daisy Fancourt toont met gedetailleerde beschrijvingen aan hoe allerlei creatieve activiteiten als muziek, schilderen en dansen directe impact hebben op onze gezondheid en welbehagen. Zo heeft zij onderzocht dat muziek een cruciale rol speelt in de hersenontwikkeling bij kinderen, terwijl dans helpt om de bloeddruk te verlagen en het lichaam zich soepeler zal bewegen. Meerdere mensen beschouwen het maken van kunst als een hobby of luxe. Maar wat als het realiseren van kunst geen overbodige luxe is, maar een levensreddend medicijn blijkt te zijn? Zij heeft ervaren tijdens haar observaties dat bepaalde kunstvormen bijdragen aan het verminderen van depressies, stress en het voelen en het beleven van pijn. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/filatelistische-aandacht-voor-alexander-fleming-139 Sun, 13 Sep 2026 09:05:36 +0200 Optische Fenomenen Helder schijnend van verre en stralend in de magische diepliggende kelderruimten van de voormalige Lindenbrouwerij in de Duitse stad Unna is het “Centrum voor Internationale Lichtkunst” gevestigd. De collectie van het Centrum voor Internationale Lichtkunst is exemplarisch. Dankzij de 52 meter hoge schoorsteen is deze hedendaagse kunstvorm al sinds 2001 te bewonderen op een totale oppervlakte van 2600 vierkante meter diep onder de grond. Het museum ontleent zijn unieke karakter aan de focus op de installatiekunst. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/internationale-lichtkunst-in-een-voormalige-brouwerij Sat, 12 Sep 2026 21:35:08 +0200 Optische Fenomenen Donald Arthur Glaser (1926-2013) was een Amerikaans natuurkundige, neurobioloog en was in 1960 winnaar van de Nobelprijs voor Natuurkunde voor zijn vinding van het zogenoemde bellenvat, een instrument voor het traceren van hoogenergetische elementaire deeltjes. Later hield hij zich intensief bezig met moleculaire biologie en de studie naar het functioneren van de hersenen. Als zoon van zakenman William J. Glaser en zijn vrouw Lena verkreeg Donald zijn opleiding aan de Cleveland Heights High School, alwaar hij belangstelling kreeg voor de natuurkunde om de fysische wereld te begrijpen. Na de middelbare school ging hij naar de Case Institute of Technology, waar hij in 1946 zijn bachelorgraad verkreeg in de natuur- en wiskunde. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/filatelistische-aandacht-voor-alexander-fleming-138 Sat, 12 Sep 2026 21:21:59 +0200 Optische Fenomenen Naast schilderijen, schetsen, tekeningen en prenten biedt het boek ook een eerste blik op Klaphecks omvang-rijke nalatenschap, inclusief documenten, schetsen en de zorgvuldig geordende verzamelingen van thematisch georganiseerde objecten. De expositie omvatte werken uit zijn tijd aan de Kunstacademie in Düsseldorf, alledaagse voorwerpen die als inspiratiebron dienden en vele tekeningen. Een bijzonder hoogtepunt is het typemachineschilderij dat Konrad Klapheck in 1955 maakte. In tegenstelling tot veel van zijn tijdgenoten koos Klapheck niet voor abstracte schilderkunst. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/verzamelen-van-objecten-door-kunstenaar-konrad-klapheck-2 Fri, 11 Sep 2026 07:40:06 +0200 Optische Fenomenen Voor een korte periode vond in de expositieruimte van het NRW hoofdkantoor van de Deutsche Bundesbank in Düsseldorf de compacte kunstexpositie “Objekte der Begierde. Konrad Klapheck und seine Welt der Dinge” plaats. De schilder en graficus Konrad Klapheck (1935-2023) is een vertegenwoordiger van de stroming Nieuwe Zakelijkheid. Hij verwierf aandacht door zijn technisch precieze en overdreven en surrealistische afbeeldingen van machines en apparaten, die hij nog versterkte door psychologisch geladen iconen te creëren. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/verzamelen-van-objecten-door-kunstenaar-konrad-klapheck-1 Thu, 10 Sep 2026 07:21:03 +0200 Optische Fenomenen De expositie toont werken van onder anderen Ludwig Richter, Gustave Courbet, Claude Monet, Hans von Marées, Paul Gauguin, Paula Modersohn-Becker, Ernst Ludwig Kirchner, Otto Dix, Hans Arp en Alberto Giacometti. Met ruim 2000 schilderijen, 500 sculpturen, 800 foto’s en 30.000 grafische werken heeft het “Von der Heydt Museum” de beschikking over een van de belangrijkste kunstcollecties in Duitsland. Een systematische ontwikkeling van de collectie begon in de beginjaren van de 20e eeuw en duurt tot op de dag van vandaag voort. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/klassiekers-uit-de-collectie-in-het-van-der-heydt-museum-2 Wed, 09 Sep 2026 07:15:58 +0200 Optische Fenomenen Het “Van der Heydt Museum” in Wuppertal toont tot in mei 2027 in de expositie “Zeiten und Räume” kunstklassiekers in haar kunstcollecties: van Ruisdael tot en met Giacometti. De kunstcollectie van het “Von der Heydt Museum” is sterk gericht op de 19e eeuw en het klassiek modernisme en wordt voor het eerst in jaren in een permanente expositie en in een nieuw ontworpen vorm gepresenteerd. De nieuwe presentatie van de collectie verenigt geselecteerde schilderijen en sculpturen uit de 17e eeuw tot in de jaren 60 van de vorige eeuw - waarvan vele werken met stip publieksfavorieten zijn. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/klassiekers-uit-de-collectie-in-het-van-der-heydt-museum-1 Tue, 08 Sep 2026 09:32:02 +0200 Optische Fenomenen Met de uitgave van het boek onder de titel “Goddelijke Verhouding” is onder redactie van Dirk Huylebrouck een allereerste Nederlandse vertaling verschenen van de “Divina Proportione”, geschreven door de Franciscaner broeder Fra Luca Bartolomeo de Pacioli. De komst van de publicatie aan het eind van de 15e eeuw veroorzaakte in Europa een ware ‘veelvlakkenmanie’. Kunstenaars als Albrecht Dürer, Wenzel Jamnitzer en Lorenz Stöer tekenden uitvoerig veelvlakken. Zelfs Johannes Kepler interesseerde zich voor regelmatige veelvlakken uit de tijd van de Grieken. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/goddelijke-verhouding-gaf-aanzet-tot-veelvlakkenmanie Mon, 07 Sep 2026 19:46:08 +0200 Optische Fenomenen In Fabrique des Lumières wordt kunst tot leven gewekt door projecties van het werk van de grootste kunstenaars uit de recente kunstgeschiedenis door digitale projecties van beeld en geluid. Daarbij maakt de organisatie gebruik maken van state-of-the-art technologie die volledig tot z’n recht komt in de grote en hoge ruimtes van de ‘Westergasfabriek’ in Amsterdam. Ooit was de ‘Westergasfabriek’ de fabriek om van steenkool fabrieksgas te produceren om straten van Amsterdam te verlichten. Culturespaces heeft van deze bijzondere locatie nieuw leven inblazen door er een groot digitaal kunstcentrum van te maken dat ruimte biedt voor grote, immersieve exposities. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/fabrique-des-lumieres-toont-kunst-in-digitale-projecties Sun, 06 Sep 2026 11:03:53 +0200 Optische Fenomenen Bij deze groots opgezette tentoonstelling verscheen een fascinerende catalogus op groot formaat met afbeeldingen van alle getoonde kunstaanwinsten, met uitgebreide toelichtingen op de werken en interessante wetenswaardigheden over de betreffende kunstenaars. Daarmee hebben de bezitters van dit prachtige boek tevens een mogelijkheid om direct kennis te maken met diverse kunststijlen, kunstenaars en hun gevarieerde kunstuitingen en materiaalgebruik. Alle teksten zijn tweetalig (D/E) en de variaties in en volgorde van de werken zorgen voor vele verrassingen na het omslaan naar een volgende pagina’s. Meerdere toonaangevende auteurs hebben gezorgd voor unieke essays over kunst. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/nieuwe-kunstzinnige-kijk-in-de-kunstverzameling-wurth-2 Sat, 05 Sep 2026 10:01:32 +0200 Optische Fenomenen Tot in het voorjaar van 2028 vindt in het splinternieuwe museumgebouw Würth 2 de groots opgezette overzichtstentoonstelling “Focus” plaats. De tentoonstellingstitel geeft het al een beetje aan. De visuele wisselwerking tussen zo’n honderd nieuwe aanwinsten, herontdekkingen en vele bekende hoogtepunten uit de omvangrijke Würth-kunstcollectie weerspiegelt de diversiteit en dynamiek ervan. Van het einde van de 19e eeuw tot nu roept de selectie fascinerende vragen op, zoals of mensen de wereld honderd jaar geleden anders dan nu bekeken. Of dat mannen de dingen anders zien dan vrouwen, of kunstenaars anders dan hun publiek. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/nieuwe-kunstzinnige-kijk-in-de-kunstverzameling-wurth-1 Fri, 04 Sep 2026 10:36:44 +0200 Optische Fenomenen In het kader van een cultureel evenement in Leipzig, waar NRW zich presenteerde, vond de tentoonstelling “Lichtträume und Schattenbilder” in het “Museum voor de Stadsgeschiedenis van de stad Leipzig” in de voormalige Oude Handelsbeurs plaats. Bij deze tentoonstelling verscheen de gelijknamige Duitstalige catalogus met een schat aan historische afbeeldingen en interessante beschrijvingen over de prille en professionele ontwikkelingen in de beeldtechnieken van prehistorie van de cinema tot en met de ‘geboorte’ van de filmindustrie. Als bijlage bevat de catalogus alle teksten in het Engels. De presentatie biedt een leerzame en vermakelijke blik achter de schermen van de filmgeschiedenis. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/historie-van-de-foto-en-film-technieken-in-beeld-gebracht Thu, 03 Sep 2026 12:36:14 +0200 Optische Fenomenen Met de benaming ‘Puffing Billy’ is dit museumobject van William Hedley bekend als de oudste locomotief ter wereld. Het object, een nagebouwd model van de oorspronkele Engelse locomotief, staat opgesteld in de spoorweghal van het museum. De stoomlocomotief heeft 47 jaar lang dienst gedaan op een houten rails bij het transport van kolen bij een mijn in Engeland. Aandacht is er voorts voor de stoommachine van James Watt, die onder andere ingezet werd voor het aandrijven van de waterpompen in de mijnbouw. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/duitse-museum-in-munchen-een-bron-voor-inspiraties-3b Wed, 02 Sep 2026 09:32:20 +0200 Optische Fenomenen In het derde deel van de serie informatieve brochures onder de titel “Meisterwerke aus dem Deutschen Museum” geven deskundigen op een heldere en onderhoudende wijze telkens een compact beeld over een aantal geselecteerde producten, apparaten, machines, technische hulpmiddelen en toestellen. Alles wat wordt besproken is te vinden in dit geweldige en groots opgezette supermuseum. Alle stukken, thema’s en onderwerpen maken deel uit van een groep topstukken van het museum en worden betiteld als ‘meesterwerken’. Ook voor het vullen van de inhoud van brochure III zijn aantrekkelijke selecties gedaan uit de omvangrijke onderscheidelijke collecties. In alle brochures zijn de locaties aangegeven waar de besproken ‘meesterwerken’ zijn te vinden. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/duitse-museum-in-munchen-een-bron-voor-inspiraties-3a Tue, 01 Sep 2026 13:31:34 +0200 Optische Fenomenen Het Flint Institute of Arts (FIA) in de stad Flint, Michigan, presenteert onder de titel “M.C. Escher: Infinite Variations” een interessante expositie met grafische werken uit de visionaire wereld van M.C. Escher, de Nederlandse graficus en één van de inventieve geesten van de 20e eeuw. De expositie is te zien tot en met 13 september 2026 en omvat meer dan 130 houtsneden, lithografieën, prenten, sculpturen, mezzotinten, etsen en voorstudies uit een bijzondere carrière van rond 50 jaar. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/eschers-spel-met-relativiteit-en-begoochelde-waarneming Mon, 31 Aug 2026 08:09:26 +0200 Optische Fenomenen “Mijn werk wil een demonstratie zijn van het spel met de, alleen op het doek, mogelijke werkelijkheden. Nagenoeg niets van wat ik op de doeken gepenseeld heb, kan echt gerealiseerd worden. Het zijn picturale droomraadsels. Het is een droomwereld die heden en verleden in één beeld verenigt”. Een citaat uit een promotiebrochure van Jos de Mey. Inmiddels kunnen wij onze lezers melden dat het avonturen- en ontdekkingsmuseum Mind Mystery in Horst (bij Venlo) in het bezit is gekomen van een grote collectie aan originele schilderijen van de bekende Belgische schilder Jos de Mey. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/op-werken-van-jos-de-mey-zijn-onmogelijkheden-te-zien Sun, 30 Aug 2026 20:38:22 +0200 Optische Fenomenen Op zaterdag 3 en zondag 4 oktober 2026 vindt weer het jaarlijkse Weekend van de Wetenschap plaats, een landelijk festival voor wetenschap en technologie. Musea, bedrijven, universiteiten, instellingen en bibliotheken openen de deuren, van laboratoria, publiekslocaties en -instellingen tot datacenters, om bezoekers een uniek kijkje achter de schermen van de bedreven wetenschap, onderzoek en technologie te geven en te laten ervaren. Meer dan 300 deelnemers organiseren voor het Weekend van de Wetenschap één of meerdere veelal zeer aantrekkelijke en publieksvriendelijke activiteiten: van spannende experimenten en interactieve demonstraties tot en met boeiende lezingen, rondleidingen en veel verrassende ontdekkingen. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/weekend-van-de-wetenschap-vindt-plaats-op-3-en-4-oktober-2026 Sat, 29 Aug 2026 08:43:43 +0200 Optische Fenomenen René Descartes was een Franse filosoof, wiskundige en natuurkundige uit de 17e eeuw. Descartes woonde en werkte een groot deel van zijn leven in de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden. Hij was een van de eersten die de filosofie van Aristoteles verwierp en verving. Hij wordt vaak gezien als de grondlegger van de moderne filosofie. Zijn bekendste idee is dat je alles radicaal in twijfel moet trek-ken om tot zekere kennis te komen. Uit die twijfel formuleerde hij zijn beroemde uitspraak “Cogito, ergo sum” - “Ik denk, dus ik ben”. Wat je ook kunt betwijfelen, het feit dat je twijfelt en denkt, bewijst dat je als denkend wezen bestaat. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/samenvatting-over-het-leven-en-het-werk-van-wiskundige-rene-descartes-1596-1650 Fri, 28 Aug 2026 18:34:33 +0200 Optische Fenomenen Het MKM is een kenmerkend industrieel monument uit de 19e eeuw en oorspronkelijk gebouwd als graanmolen en meer dan 100 jaar als zodanig in gebruik geweest (tot de sluiting in 1972). Er werd jaarlijks tot wel een miljoen ton graan verwerkt en opgeslagen. Tussen 1908 en 1916 werd uiteindelijk de latere Küppersmühle, een molengebouw met drie vleugels, een ketelhuis en een schoorsteen, aan de zuidkant van een haven in Duisburg gebouwd. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/museum-kuppersmuhle-als-de-centrale-plek-voor-duitse-kunst Thu, 27 Aug 2026 12:35:32 +0200 Optische Fenomenen De Belgische wetenschapper Corneille Jean François (Corneel) Heymans (1892-1968) was een zoon van de hoogleraar in de farmacologie en rector van de Universiteit Gent Jan Heymans, stichter van het J. F. Heymans Institute of Pharmacology and Therapeutics. Hij liep school op het Sint-Lievenscollege (Gent), het Sint-Jozefscollege (Turnhout) en het Sint-Barbaracollege (Gent). Hij ving zijn universitaire studie geneeskunde aan in Gent in 1911 en promoveerde in 1920. Ondertussen had hij als infanterist deelgenomen aan de Eerste Wereldoorlog, die hem gedurende vier jaar aan het IJzerfront hield en die hij als officier beëindigde. Na zijn opleiding in Gent ging hij studeren aan het Collège de France in Parijs, de Université de Lausanne, de Universiteit van Wenen, de University College London en aan de Western Reserve Medical School. Dit laatste, in 1927, als Advanced Fellow of the Belgian-American Educational Foundation. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/filatelistische-aandacht-voor-alexander-fleming-137 Wed, 26 Aug 2026 08:24:34 +0200 Optische Fenomenen Een nabootsing wordt niet alleen bepaald door de gelijkenis: serieproducten of eeneiige tweelingen zijn geen nabootsingen van elkaar. Er moet namelijk ook een verschil zijn: de nabootsing moet voor enkele zintuigen gelijken op het origineel, maar niet voor alle. Heel wat nabootsingen geven een werkelijkheid weer die niet bestaat: denk aan de centaur. De centaur is samengesteld uit elementen van de bestaande werkelijkheid: paard en mens zijn de modellen. De centaur is het origineel dat zijn bestaan alleen te danken heeft aan de nabootsing. Mimesis weerspiegelt dus niet slaafs de bestaande werkelijkheid. De nabootsing van die zelfgeschapen wereld blijkt echter getrouw. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/de-mediafilosofie-en-esthetiek-van-doorschijnende-lichamen-2 Wed, 26 Aug 2026 08:14:51 +0200 Optische Fenomenen In de zomerexpositie “Drawn to Nature - de stad uit, het bos in”, in het Nederlands Steendrukmuseum, staat de reis van de stad naar de natuur op kunstzinnige wijze centraal. De bezoekers van de expositie ontsnappen op die wijze aan de drukte van de stad en ontdekken de natuur van verstilde bosranden en karakteristieke bomen tot prachtig bloeiende planten en dieren in hun natuurlijke omgeving. De expositie loopt tot en met 13 september 2026. Kunstenaars laten zien hoe zij al eeuwenlang de natuur intrekken om haar direct en aandachtig vast te leggen. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/ontsnap-aan-de-drukte-van-de-stad-en-geniet-van-de-natuur Tue, 25 Aug 2026 09:53:48 +0200 Optische Fenomenen Jules Jean Baptiste Vincent Bordet (1870-1961) was een Belgische immunoloog en microbioloog. In 1919 kreeg Bordet voor zijn ontdekkingen op het vlak van het immuunsysteem de Nobelprijs voor Geneeskunde. Het bacteriëngeslacht Bordetella is naar hem vernoemd. Jules Bordet was de zoon van Charles en Célestine Vandenabeele Bordet. Toen hij vijf was verhuisde het gezin naar Brussel waar zijn vader onderwijzer werd aan de Middelschool van Schaarbeek. Hij bezocht de middelbare school de Athénée Royal de Bruxelles, een school die tegenwoordig zijn naam draagt: Athénée Royal Jules Bordet. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/filatelistische-aandacht-voor-alexander-fleming-136 Tue, 25 Aug 2026 09:44:50 +0200 Optische Fenomenen Met haar interessante informatieve representatieve en uiterst leerzame boek over de mythen, waar- en onwaarheden, gebruikte technieken en systemen en de visuele successen van ‘levensechte’ driedimensionale projecties brengt auteur en wetenschapper Franziska Winter de historische en hedendaagse feiten en gebeurtenissen rondom, dit bij velen gewaardeerde optische en visuele fenomeen, in woord en beeld. De publicatie “Hologram en mimesis: Over de mediafilosofie en esthetiek van doorschijnende lichamen”. https://www.optischefenomenen.nl/artikel/de-mediafilosofie-en-esthetiek-van-doorschijnende-lichamen-1 Mon, 24 Aug 2026 08:39:01 +0200 Optische Fenomenen