pravincyja N

Премьера молодежного театра

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Thu, 26 Mar 2009 11:32:00 +0000

24 марта в клубе "Октябрь" cостоялся спектакль "Аська или я ищу тебя" молодежной театральной студии.

Предистория.
Я… живу, дышу, вижу. Вокруг меня - люди, природа. Во мне - грусть, боль, страх, недоверие. Со мной - мой друг “Одиночество”.

Участники:
"Девушка с гитарой" - Екатерина Кондратенко,
"Женя" - Елена Попченя,
"Катя" - Вика Кравцова,
"Артур" - Женя Маманович,
"Слава" - Сергей Сапьяник,
"Костя (Кнайт)" - Никита Петелин,
"Марго" - Рита Лиштван,
"Петя" - Ваге Давтян

Режисер: Анастасия Шинтарь
Звукооператор: Игорь Товкачев

Информация взята здесь:
www.novogrudok.by
www.novogrudok.eu

Легенды нашай зямлі

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Fri, 20 Mar 2009 13:35:00 +0000

Жыццё людзей з самых старажытных часоў суправаджалі паданні і легенды, якія складаліся, каб растлумачыць з’явы прыроды, паходжанне азёр, рэк, гор, крыніц, камянёў і г.д. Легенды, як жанр вуснай народнай творчасці, замацоўваліся ў свядомасці людзей, пераказваліся, перадаваліся з пакалення ў пакаленне. Навагрудчына, з яе багатай, амаль тысячагадовай гісторыяй мае шмат легендаў, якія расказваюць пра возера Свіцязь, возера Літоўку, раку Нёман, пра святы сянежыцкі камень, акамянелых валоў, пра дуб-волат, пра вядомыя ў гісторыі постаці Міндоўга і яго сына Войшалка, пра Елісея Лаўрышаўскага, пра падзеі з далёкай мінуўшчыны: набегі татараў, пра падзеі руска-польскай вайны сярэдзіны 17 ст., пра разбурэнне шведамі навагрудскага замка і інш.

Маладыя сябры гістарычна – краязнаўчага музея, якія цікавяцца мінулым нашага краю, запісалі некалькі легендаў. Мы прапануем вам паслухаць некаторыя з гэтых легенд.

Галіна Кавальчук – навуковы супрацоўнік НГКМ

Легенда пра Елісея Лаўрышаўскага
Легенда пра веску Лаўрышава
Легенда пра замак
Легенда пра валуны каля вескі Валковічы

Type rest of the post here

Вершы Святланы Абдулаевай

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Fri, 20 Mar 2009 13:09:00 +0000

Паслухаць вершы на беларускай мове

Паслухаць вершы на рускай мове

Type rest of the post here

Дывертысмент

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Sun, 08 Mar 2009 11:05:00 +0000

У канцы лютага ў наш горад завітаў з канцэртнай праграмай музычны ансамбль “Дывертысмент” з горада Шчучына. Цікавы інструментальны склад ансамбля: цымбалы – Алена Русак, акардыен – Алена Арашкевіч, кантрабас – Яўген Кармільчык, скрыпка – Наталля Палуян, фартэпіяна – Зоя Аскальдовіч і Данута Бышук, ударныя інструменты – Мікалай Аскальдовіч, бубен, лыжкі – Вольга Жук (яна ж аранжыроўшчык і вядучая праграмы ансамбля).

Кіраўнік гэтага музычнага калектыву – Н.Палуян. У праграме прагучалі творы Ю.Слонава, Н.Пархаладзе, І.Кальмана, А.П’яцолы, Е.Зелянецкага, Р.Бажыліна. трэба адзначыць, што ў ансамбля есць свой акрэслены стыль і таму ўсе канцэртныя нумары прагучалі з каларытнай свежасцю. Адной з адметнасцей ансамбля можна таксама назваць “мяккую” манеру выканання. Бо нават пры вялікай гучнасці і тэмпах Allegro I Presto асобных твораў адчуваецца легкасць і вальсавая гнуткасць. А дысанансавыя рысы, амаль адсутнічаюць – усе гэта стварае пачуцце паветранай прасторы і палету душы. Таму снег за акном кружыўся ў той дзень у поўнай гармоніі з музыкай у зале
Cвятлана Абдулаева

Музыка беларускага слова

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Sun, 08 Mar 2009 10:45:00 +0000

У канцы лютага ў Навагрудскай дзіцячай школе мастацтваў прайшла музычна-паэтычная кампазіцыя “Музыка беларускага слова”, якую праводзіла фартэпіяннае аддзяленне. На працягу вечара гучала беларускае паэтычнае слова і музыка П.Чайкоўскага, Э.Грыга, М.Шмітца, Ф.Шапэна, З.Яўтуховіча, С.Рахманінава, Я.Глебава, І.Лучанка. Сцэнарый для гэтай імпрэзы напісала выкладчык школы А.Коршун. Акрамя таго, яна сама выступала як канцартмайстар і вядучая сумесна з А.Цімко. На пачатку праграмы прагучалі вытрымкі з вершаў беларускіх паэтаў – Р.Барадуліна, В.Шніпа, Э.Акуліна, Н.Гальпяровіча. Але большая частка паэтычных радкоў была прадстаўлена вершамі навагрудскай паэткі Святланы Абдулаевай.

Беларуская паэзія ўдала перапляталася з музычнымі творамі, якія выконвалі навучэнцы дзіцячай школы мастацтваў, выкладчыкі Т.Грынь, В.Татарчык, а таксама вакальная група “Рэчанька”. Тэмы прыроды, кахання, узаемаадносін паміж людзьмі, філасафічныя развагі пра мінулае і будучае гучалі на працягу ўсяго вечара.

Провады зімы

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Sat, 07 Mar 2009 10:14:00 +0000

28 лютага, у апошні дзень зімы, у нашым горадзе адзначалася старажытнае свята - Масленіца.

Апошні масленічны тыдзень перад вялікім пастом скончыўся спальваннем чучала “Масленіцы” (сімвал канца зімы).

У нашым горадзе быў арганізаваны святочны канцэрт, у якім прынялі ўдзел калектывы Навагрудскага раёна, а таксама была арганізавана ярмарка, гульні, спаборніцтвы.

На пярэдадні плошча была ўпрыгожана, фігурамі са снега. Сярод школьнікаў праводзіўся спабор на лепшую снежную фігуру.

Ірына Лазарава

Касцёл Святога Міхаіла ў Навагрудку. Пасляваенны лёс святыні.

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Sat, 14 Feb 2009 11:33:00 +0000

Драўляны касцёл у цэнтры горада быў пабудаваны ў 1624 годзе на сродкі віленскага ваяводы Кшыштафа Хадкевіча і належаў дамініканскаму ордэну. Прыкладна праз сто гадоў касцёл перабудаваны дамініканамі на мураваны. Побач з касцёлам знаходзіліся кляштарныя пабудовы. Першапачаткова касцёл насіў назву св. Яцка, а ў 1805 годзе пасля рамонту? Быў пераіменаваны ў касцёл св.Міхаіла. Пры касцёле з 1797 года дзейнічала дамініканская школа, у якой вучыліся Адам Міцкевіч, Ян Чачот, Уладзіслаў Сыракомля. У 1853 годзе кляштар дамініканаў быў зачынены, а касцёл стаў парафіяльным.
На паштоўках і фотаздымках пачатку ХХ стагоддзя касцёл св. Міхаіла выглядае вельмі прывабна. Яго будынак патанае ў густых кустах бэзу. Побач з касцёлам відаць двухярусная мураваная званіца.

Падчас другой сусветнай вайны касцельныя пабудовы былі пашкоджаны нямецкай бамбёжкай. Але сапраўдныя страты касцёл панёс ўжо ў пасляваенны перыяд.

Амаль адразу пасля вайны, у 1948 годзе, касцёл быў зачынены. У ім было вырашана размясціць зернесховішча. Жыхарка Навагрудка Марыя Дабжынская-Каравайская ўспамінае, як прыхажане доўга не аддавалі ключоў ад брамы, па чарзе несучы варту каля сцен касцёла. Тады ўначы грузавіком былі выбіты дзверы і збожжа высыпалі ў галоўны алтар. Цудам удалося выратаваць некалькі абразоў, у тым ліку абраз Св. Міхаіла, які затым доўгі час знаходзіўся ў Фарным касцёле, лёс астатняй маёмасці пакуль да канца невядомы. Старыя людзі расказваюць, што вартаўнік зерня бавіў час тым, што страляў па абразах і скульптурах, цэлячыся ім у вочы.

У 1950 годзе мясцовымі ўладамі прымаецца рашэнне аб перадачы касцёла пад кінатэатр. Для гэтага райвыканкам просіць выдзеліць з абласнога бюджэту 100 тысяч рублёў для правядзення рамонтных работ. Аднак грошы на гэтыя мэты напэўна выдзелены не былі, таму што яшчэ не раз пытанне аб пераабсталяванні касцёла пад кінатэатр разглядаецца на паседжаннях райвыканкама. У 1952 годзе раённымі ўладамі разглядаецца пытанне аб рэканструкцыі першага паверха касцёла пад кінатэатр, а другога паверха пад бібліятэку. Дзеля гэтага прадпісваецца ачысціць памяшканне касцёла ад рэшткаў зерня, а скляпенні касцёла ад солі.

У гэты ж перыяд райвыканкамам бярэцца на ўлік і ўся касцельная маёмасць, а затым яна перадаецца ў веданне райфінаддзела. Па акту вопісу і ацэнкі касцельнай маёмасці №40 ад 14.08.1951 г. было канфіскавана 378 прадметаў рэлігійнага культу, у тым ліку абразы, скульптуры, партрэты, перасоўныя алтары, кленчнікі для малення, распяцці, крыжы, падсвечнікі, званочкі, падносы настольныя і многае іншае. Канфіскаваная маёмасць касцёла часткова рэалізуецца праз сетку магазінаў райспажыўсаюза, часткова перадаецца розным арганізацыям і ўстановам на іх патрэбы. Так, у жніўні 1951 года Навагрудскаму райспажыўсаюзу для рэалізацыі праз райунівермаг было перададзена касцельнай маёмасці на агульную суму 2788 руб.50 кап. У актах вопісу і ацэнкі кошту канфіскаваных прадметіаў маецца пералік дываноў, сурвэтак, пакрывалаў, дарожак, мэблі, падсвечнікаў, свяцільнікаў і іншых прадметаў. У снежні 1951 года ў раённы выканаўчы камітэт звяртаецца Навагрудскі харчкамбінат з просьбай выдзеліць для вытворчасці карамельных вырабаў дзве мармуровыя дошкі з касцёла Св.Міхаіла. па акту вопісу і ацэнкі №69 ад 29.12.51 г. Навагрудскі райфінаддзел перадае райхарчкамбінату адну мармуровую дошку памерам 1,75х1х0,4м і тры мармуровыя дошкі памерам 95х92х4см і ацэньвае іх кошт па 100 рублёў за 1кв.м. агульная сума перададзенага склала 437 рублёў.

У 1968 годзе ў касцёле Св.Міхаіла размяшчаўся мэблевы склад. Вось як апісвае доктар мастацтвазнаўства Тамара Габрусь свае ўраджанні ад наведвання ў 1968 годзе Навагрудка групай студэнтаў-мастакоў, архітэктараў і фізікаў пад кіраўніцтвам мастацтвазнаўцы Элеаноры Вецер: “У той час ў былым дамініканскім касцёле, парафіянамі якога была сям’я Адама Міцкевіча і ён сам, размяшчаўся мэблевы склад. Сярод хаоса і занядбання, пылу і бруду, у вялікай двухпавярховай сакрыстыі, размешчанай на паўднёва-заходнім вуглу храма, нашай групай былі знойдзены некалькі вельмі каштоўных готыка-рэнесансных разьбяных скульптур святых, перададзеных пасля ў Нацыянальны мастацкі музей Беларусі. Ішоў час і святыня ўсё больш руйнавалася, з’явіліся аварыйныя расколіны і адпаведна жаданне чыноўнікаў пазбавіцца ад праблемы аховы, рэстаўрацыі і выкарыстання помніка”.

Пасля ліквідацыі ў 1976 годзе склада мэблі касцёл моцна пацярпеў ад пажару, які стаў прычынай абвалу касцельнага даху. Пасля пажару касцёл прастаяў ў руінах да 1986 года. За гэты перыяд касцёл канчаткова прыйшоў у заняпад, у выніку пранікнення ў памяканне атмасферных ападкаў і вільгаці амаль дашчэнту было знішчана ўнутранае ўбранства касцёла, амаль поўнасцю было страчана ўнутранае ўбранства храма, каля 90% разьбы.
Шмат людзей мелі дачыненне да выратавання каштоўнага помніка беларускага сакральнага дойлідства. Вялікія намаганні для аднаўлення касцёлу прыклаў ксёндз Фарнага касцёла Антоній Дзем’янка, якому ўдалося пераканаць чыноўнікаў з Міністэрства культуры распачаць рэстаўрацыю касцёла. У 1986 годзе Упраўленне культуры Гродзенскага аблвыканкама накіроўвае ў спецыялізаванае навукова-рэстаўрацыйнае аб’яднанне “Белрэстаўрацыя” ліст-заказ на правядзенне комплексных навуковых даследаванняў помніка ХУІІІ стагоддзя - касцёла св.Міхаіла і мужчынскага дамініканскага кляштара ў Навагрудку. Былі праведзены грунтоўныя даследаванні
У 1986-1987 гг. быў праведзены першапачатковы рамонт касцёла і ён быў перададзены вернікам. У 1992 годзе пачаўся далейшы рамонт храма.
І сёння мы можам любавацца прыгожым куточкам нашай плошчы, аздобу і настрой якога стварае касцёл св.Міхаіла.

Літаратура:

1. Габрусь Т., Дамініканская святыня ў Навагрудку // Гістарычная і культурная спадчына Навагрудчыны. Мінулае і сучаснасць. Матэрыялы рэспубліканскай навукова-практычнай канферэнцыі 12.06.2004 г., Навагрудак – Мінск, 2004
2. Касцёл св. Міхаіла ў Навагрудку. “Аvе Маrіа” №9-10(11-12)1995 г.
3. Tatsiana Matys. Oltarz glowny z kosciola swientego Michala w Nowogrodku. Historia i proba rekonstrukcji stanu pierwotnego. Praca seminaryjna. Uniwersytet Kardynala Stefana Wyszynskiego. Instytut Historii Sztuki. Warszawa 2007

Г.Кавальчук – ст. навуковы супрацоўнік

Каляндар гістарычных і памятных дат Навагрудчыны на 2009 год

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Sat, 14 Feb 2009 11:16:00 +0000

1044 – 965 гадоў з першага ўпамінання пра Навагрудак.
1249 – 760 гадоў назад Міндоўг пачаў княжыць у Навагрудку.
1314 – 695 гадоў з дня штурма крыжакамі Навагрудскага замка на чале з магістрам Генрыхам фон Плоцке.
1394 – 615 гадоў з дня штурма Навагрудскага замка крыжакамі на чале з магістрам Конрадам фон Юнінгемам.
1444 – 565 гадоў назад вялікі князь Аляксандр Ягелончык даў Навагрудку Грамату на няпоўнае самакіраванне.
1514 – 495 гадоў назад упершыню ў дакументах упамінаецца вёска Ваўковічы.
1519 – 490 гадоў назад на сродкі Канстанціна Астрожскага пабудавана Барысаглебская царква.
1524 – 485 гадоў назад упершыню ўпамінаецца вёска Кусціна.
1529 – 480 гадоў назад выдадзены першы Статут Вялікага княства Літоўскага.
1534 – 475 гадоў назад ваколіцы “Ноўгародка Літоўскага” былі спустошаны маскоўскімі войскамі.
1539 – 470 гадоў таму ў Навагрудку была адкрыта першая гімназія.
1554 – 455 гадоў назад у дакументах упершыню ўпамінаюцца вёскі Мондзіна, Ятра.
1559 – 440 гадоў назад прадстаўнікамі Навагрудскага ваяводства была падпісана Люблінская унія.
1559 – 440 гадоў з першага ўпамінання ў дакументах вёсак Негрымава, Радагошча, Рутка-І, Валеўка, Кашалева, Нязнанава, Пуцавічы, Байкі, Лоўчыцы.
1599 – 410 гадоў назад упершыню ў дакументах упамінаецца вёска Сялец.
1624 – 385 гадоў назад на сродкі віленскага ваяводы Кшыштафа Хадкевіча у Навагрудку быў заснаваны касцёл і кляштар Дамініканаў.
1624 – 385 гадоў назад пры Барысаглебскай царкве ў Навагрудку быў заснаваны Базыльянскі жаночы кляштар.
1629 – 380 гадоў з дня нараджэння Кміты Пятра Бластуса – друкара і кнігавыдаўца, заснавальніка Любчанскай друкарні.
1649 – 360 гадоў назад на сродкі падканцлера Вялікага княства Літоўскага Казіміра Сапегі ў Навагрудку быў заснаваны кляштара Баніфратаў.
1714 – 295 гадоў назад пры Навагрудскім езуіцкім касцёле быў адкрыты калегіум.
1729 – 280 гадоў з дня нараджэння Іахіма Літавора Храптовіча – дзяржаўнага і грамадскага дзеяча ВКЛ, уладальніка маёнтка Шчорсы.
1794 – 215 гадоў з дня нараджэння Юзафа Кашыца – аднаго з кіраўнікоў паўстання 1830-31гг. на Навагрудчыне.
1799 – 210 гадоў назад у Фарным касцёле быў ахрышчаны Адам Міцкевіч.
1799 – 210 гадоў з першага ўпамінання ў дакументах вёсак Каменка, Панямонь.
1799 – 210 гадоў назад быў праведзены перапіс “дымоў” Навагрудскага павета.
1839 – 170 гадоў назад адбылося скасаванне Брэсцкай царкоўнай унііі і закрыццё базыльянскага кляштара ў Навагрудку.
1879 – 130 гадоў з дня нараджэння Рагулі Васіля Цімафеевіча – беларускага грамадска-культурнага дзеяча, ураджэнца в. Ачукевічы.
1879 – 130 гадоў з дня нараджэння Платона Цясевіча – славутага опернага спевака, ураджэнца в. Нягневічы.
1884 – 125 гадоў з дня нараджэння Фабіяна Абрантовіча – беларускага грамадскага і культурна-рэлігійнага дзеяча.
1889 – 120 гадоў назад у Навагрудку была адкрыта тытунёвая фабрыка.
1904 – 105 гадоў з дня нараджэння Афанасія Мартаса – рэлігійнага дзеяча, магістра багаслоўя, епіскапа Навагрудскага, ураджэнца Навагрудчыны.

1909 – 100 гадоў з дня нараджэння Лецка Рамана Сцяпанавіча – беларускага краязнаўца, калекцыянера, ураджэнца в. Вярбіцы.
1914 – 95 гадоў з дня нараджэння Валянціна Таўлая – беларускага паэта.
1919 – 90 гадоў назад адбыўся Першы з’езд Саветаў Навагрудскага павета.
1919 – 90 гадоў з дня нараджэння Барыса Рагулі – вядомага грамадска-палітычнага дзеяча.
1919 – 90 гадоў з дня нараджэння Кастуся Мерляка – беларускага грамадскага і культурнага дзеяча, ураджэнца в. Дзетамля.
1924 – 85 гадоў назад пачаліся археалагічныя даследаванні Навагрудскага замка.
1924 – 85 гадоў назад у Навагрудку быў створаны Міцкевічаўскі камітэт.
1924 – 85 гадоў назад пачаліся будаўнічыя работы па насыпу кургана Міцкевіча ў Навагрудку.
1924 – 85 гадоў з дня нараджэння Гаўрыіла Шутэнкі – навагрудскага паэта.
1929 – 80 гадоў з дня нараджэння Джэка (Ідэля) Кагана, вязня Навагрудскага гета.
1929 – 80 гадоў з дня нараджэння Кошур Марты Уладзіміраўны – Героя Сацыялістычнай працы, ураджэнкі в.Ляхава.
1934 – 75 гадоў назад была зачынена Навагрудская беларуская гімназія.
1934 – 75 гадоў з дня нараджэння Конана Уладзіміра Міхайлавіча – беларускага філосафа, крытыка і літаратуразнаўцы, ураджэнца в.Вераскава.
1934 – 75 гадоў з дня нараджэння Віктара Гроса – беларускага скульптара, ураджэнца в. Дзяляцічы.
1934 – 75 гадоў з дня нараджэння Лазоўскага Уладзіміра Міхайлавіча – беларускага мовазнаўцы і педагога, ураджэнца в. Нянькава.
1939 – 70 гадоў з дня уваходу часцей Чырвонай Арміі ў Навагрудак.
1939 – 70 гадоў з дня нараджэння Каранеўскага Аляксандра Рыгоравіча – беларускага краязнаўца, музеяведа, журналіста, ураджэнца в. Мілушава.
1939 – 70 гадоў з дня нараджэння Новіка Яўгена Канстанцінавіча – беларускага гісторыка і педагога, ураджэнца в. Рахавец.
1944 – 65 гадоў назад, 8 ліпеня Навагрудак быў вызвалены ад нямецка-фашысцкіх акупантаў.
1944 – 65 гадоў з дня нараджэння Лецкі Яўгена Рыгоравіча – беларускага пісьменніка, празаіка, крытыка і літаратуразнаўцы, ураджэнца в. Пабрэззе.
1949 – 60 гадоў з дня нараджэння Сіплевіч Раісы Паўлаўны – беларускай мастачкі, ураджэнкі в. Пабрэззе.
1949 – 60 гадоў з дня нараджэння Стома Вячаслава Іосіфавіча – беларускага пісьменніка, празаіка, паэта, ураджэнца в. Несутычы.
1949 – 60 гадоў з дня нараджэння Казыра Леаніда Аляксеевіча – беларускага перакладчыка і літаратуразнацы, ураджэнца в. Негрымава.

Галіна Кавальчук – ст.навуковы супрацоўнік Навагрудскага гістарычна-краязнаўчага музея.

Смейцеся - будзьце здаровы!

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Wed, 04 Feb 2009 12:46:00 +0000

Як у прыродзе не існуе добрага ці дрэннага надвор'я ў памерах сусвету, так і любыя падзеі ці факты таксама не маюць ніякай палярнасці. I толькі чалавек сваімі адносінамі ці меркаваннямі прыдае гэтым падзеям, як і таму ж надвор'ю, станоўчыя ці адмоўныя рысы. Але, як сказаў адзін з філосафаў, кожная рэч, як мінімум, мае два значэнні. I японцы з'яўляюцца самымі доўгажыхарамі на планеце можа менавіта таму, што яны якраз умеюць убачыць у малым вялікае, у непрыгожым прыгожае, у непатрэбным патрэбнае, у адмоўным станоўчае... Такім чынам фарміруецца баланс - раўнавага. Гэтаму ў краіне сонца вучацца з дзяцінства. I колькі было б ў нас магчымасцей пазбегнуць стрэсавых сітуацый, канфліктаў, а ў выніку і хвароб, каб людзі ўмелі адносіцца да жыцця філасафічна - а яшчэ лепш, з пачуццём гумару. I тады б многія праблемы зніклі самі па сабе. Але пакуль гэтым валодаюць толькі адзінкі.

I ў гэтым пераканаліся жыхары нашага горада, якія ў мінулую нядзелю прыйшлі ў гістарычна-краязнаўчы музей на сустрэчу з Уладзімірам Гайдуком і Міхаілам Грынем. Абодва гумарысты родам з Навагрудчыны. Уладзіміра Гайдука многія чытачы, напэўна, ведаць па тьгх яго жартах, якія друкаваліся на старонках "Новага жыцця". Нарадзіўся ён у вёсцы Брацянка. Пасля заканчэння школы скончыў архітэктурны тэхнікум у Мінску. Вярнуўшыся ў Навагрудак звязаў сваё жыццё са сталярнай справай. Зараз ён індывідуальны прадпрымальнік. На суд слухачоў Уладімір прадставіў вялікую колькасць сваіх гумарэсак. А тэмы для іх, як ён зазначыў сам - тэта часта факты з нашага рэальнага жыцця. Толькі, як паэт, ён гэтыя факты адшліфаваў, прыдаў ім вершаваную форму і вывеў напрыканцы мараль. "А каб быць гумарыстам, жартаўніком - такім проста трэба нарадзіцца, бо навучыцца гэтаму наўрад ці можна", - адказаў Уладзімір на пытэнне, як ён прыйшоў да гумару.

А вось Міхаіл Сяргеевіч Грынь нарадзіўся ў вёсцы Малыя Вераб'евічы ў 1924 годзе. Скончыў чатыры класы польскай школы ў вёсцы Клюкавічы. Потым вучыўся ў прагімназіі ў Навагрудку. У 1944 годзе быў прызваны ў войска і адпраўлены ў Жытомір. Потым быў перапраўлены ў Кіеў у школу сувязі. Атрымаўшы званне малодшага лейтэнанта прайшоў Венгрыю, Румынію. Быў камандзірам узвода. Вайну скончыў у Аўстрыі. На радзіму вярнуўся толькі ў 1947 годзе, пераехаў у горад. Працаваў столярам, потым на аўтабазе - спачатку інструктарам, затым вадзіцелем аўтобуса. У 1984 годзе пайшоў на пенсію. У гэты перыяд зрабіў сваю такарню, на якой выточваў калаўроткі, рабіў дзверы. Займаўся будаўніцтвам. I ўжо будучы на пенсіі адпрацаваў у ваеннай частцы столярам 15 гадоў. А яшчэ М. Грынь заўзяты ўдзельнік хору ветэранаў "Радасць". Акрамя таго, ён Дыпламант трэцяга Рэспубліканскага фестивалю дэкламатараў і Лаурэат пятага і шостага Рэспубліканскіх фестываляў дэкламатараў.
У час сустрэчы ў музеі М. С. Грынь выканаў шмат гумарэсак С. Пярловіча. I ён не толькі данёс трапныя жартоўныя слоўцы да сэрцаў слухачоў, а будзе дакладней сказаць - ён проста "пражыў" жыццёвыя сітуацыі за сваіх герояў на вачах аудыторыі. Настолькі гэта было цікава, захапляльна і смешна, і без усялякай натугі.

А каб падтрымаць М. С. Грыня разам з ім прыйшлі на выступление ўдзельнікі хору "Радасць", якія на працягу сустрэчы выканалі для слухачоў і ў гонар свайго калегі некалькі песень. Закончыў дэкламатар сваё выступление "Навагоднімі пажаданнямі", якія ён напісаў сам. Але нягледзячы на тое, што пажаданні называліся "навагоднімі", яны будуць актуальным! ў любую пару года. Бо для смеху не існуе абмежаванняў ні ў прасторы ні ў часе.

11 лютага М. С. Грынь адзначыць сваё 85-ці годцзе. I хочацца пажадаць яму моцнага здароўя і сіл, каб ён яшчэ многа гадоў дарыў людзям свой гумар. Бо зараз ужо навукова даказана, што шчыры смех добрага чалавека здольны ачышчаць прастору ад дрэннай энергетыкі. Смейцеся - будзьце здаровы!

С. Абдулаева.

У музеі музыка гучыць

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Sat, 24 Jan 2009 10:52:00 +0000

Літаральна праз пару месяцаў адзін з самых сталых музычных калектываў нашага горада адзначыць сваё 20-ці годдзе. Менавіта вясной 1989 года быў заснаваны пры Доме культуры хор ветэранаў “Радасць”. За гэты час калектыў быў удзельнікам самых розных свят і конкурсаў не толькі ў сваім горадзе і раёне, але і ў іншых гарадах вобласці, а таксама за яе межамі. Ужо болей як пяць апошніх год кіраўніком калектыва з’яўляецца Святлана Уладзіміраўна Галушкова, якая хутка знайшла ўзаемаразуменне з удзельнікамі хора, нягледзячы на свой малады узрост. - “Пакуль мне удаецца добра ладзіць з людзмі і праблем у адносінах паміж намі няма”, - адказала яна.

А што датычыцца акампаніятара, якім з’яўляецца Алег Георгіевіч Рала, то тут ужо самі удзельнікі калектыву у адзін голас сцвярджаюць, што ім проста вельмі пашанцавала. І напэўна маюць рацыю, бо Алег сапраўды з’яўляецца адным з лепшых акампаніятараў-баяністаў у вобласці. Сам па сабе хор шматлюдны калектыў, аднак трэба дадаць, што апошнім часам унутры хора сфарміравалася і выдзялілася яшчэ і вакальная група. У склад яе ўваходзяць сем жанчын, пра кожную з якіх можна доўга гаварыць асобна – гэта Н.А.Прахарэвіч, А.С. Валенцік, І.С.Латышэвіч, В.Я. Апанюк, Г.А.Мікульчык, Н.Р. Нікалаеня і К.М. Бушарава. Усе яны выдатныя гаспадыні, некаторыя з іх цудоўныя рукадзельніцы, апантанныя кветкаводы, фатографы і канешне, усе добрыя спявачкі.

Нядаўна ў Навагрудскім гістарычна – краязнаўчым музеі адбыўся сольны канцэрт гэтай вакальнай групы. Выканальніцкі склад усіх нумароў праграмы вызначыўся шматварыянтнасцю – тут прагучалі і дуэты, і квартэты, і квінтэты, і канешне, пэўная частка канцэрта прагучала ў поўным складзе вакальнай групы – усіх сямі жанчын. Усё залежыла ў першую чаргу ад тэматыкі песень. У рэпертуар гэтага калектыву ўваходзяць і рускія народныя песні і песні з рэпертуара ансамбляў “Бяседа”, “Белы дзень”, “Золотое кольцо”, а таксама песні беларускіх аўтараў. Так, з асаблівай мілагучнасцю прагучаў, напрыклад, “Клён” – прынёманскага аўтара А. Шыдлоўскага. Якога дарэчы, мне падаецца можна было б назваць “Ясеніным” Гарадзеншчыны.

Акрамя таго, у канцэрце прагучалі чатыры песні, якія былі створаны непасрэдна у самым калектыве. Так, Валянціна Яўлампіеўна Апанюк напісала словы і мелодыі гэтых песень, а Святлана Уладзіміраўна Галушкова зрабіла вакальную аранжыроўку – мелодыі расклала на партыі. І ўсё гэта аздобіў сваім акампанементам баяніст Алег Георгіевіч Рала.

І напэўна, сімвалічна тое, што як раз напярэдадні Хрышчэння Хрыстова менавіта ў музеі адбылося і “канцэртнае хрышчэнне” касцюмаў гэтага вакальнага ансамбля, а значыць і хора “Радасць”. Справа ў тым, што ў мінулым годзе мясцовая улада нашага горада знайшла магчымасць выдзяліць сродкі на набыццё новага сцэнічнага убрання для хора. Напрыканцы мінулага года касцюмы былі прывезены з Мінску і зараз упершыню былі прадстаўлены перад слухачамі. Вышытыя сукенкі колеру сіняга неба нібыта ўвасаблялі паветраную прастору, прасякнутую таямніцай Вадохрышча.
Застаецца толькі пажадаць усім удзельнікам хору новых канцэртных выступленняў і шчырых апладысментаў ад слухачоў !

Святлана Абдулаева

Пра паэзію з любоўю

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Mon, 08 Dec 2008 10:13:00 +0000

У нашым горадзе гісторыка-краязнаўчы музей стаў тым месцам, куды можна прыйсці і пагаварыць, а заадно і паслухаць другіх. Запрасіўшы амаль два гады назад на творчую сустрэчу аднаго з мясцовых мастакоў, супрацоўнікі музея заклалі аснову добрай традыцыі. 3 таго часу тут ладзяцца цікавыя сустрэчы з творчымі людзьмі не толькі з нашага горада, але і з цікавымі асобамі з іншых гарадоў.

7 снежня ў музеі адбылася яшчэ адна такая імпрэза. На гэты раз сустрэча была прысвечана паэтычнаму слову. Аудыторыя мела магчымасць пазнаёміцца, ці ўспомніць вершы адразу некалькіх паэтаў. А прадстаўляла іх творчасць абаяльная жанчына Іна Ягораўна Кабушава.

Сама Іна вершы не піша, аднак ведае іх напамяць вялікую колькасць. I самае галоўнае, што яна ўмее тонка даносіць іх да сэрца слухачоў. Так у свой час, будучы студэнткай тэхналагічнага інстытута, Іна наведвала драматычны гурток, дзе і шліфавала свае майстэрства дэкламатара. А любоў да паэзіі пачалася яшчэ з дзяцінства, і магчыма, ад маці - Тамары Уладзіміраўны, якая таксама вельмі любіць вершаваныя радкі. 3 самадзейным акцёрскім мастацтвам быў звязаны і бацька Іны, Ягор Арцёмавіч. У свой час ён выконваў розныя ролі ў самадзейных спектаклях драматычнага гуртка, які існаваў некалі ў нашым горадзе пры сельгастэхнікуме. Трэба яшчэ зазначыць, што падчас сустрэчы ў музейнай зале прагучала не толькі вялікая колькасць вершаў... Тут былі аткрыты і цікавыя старонкі біяграфіі выдатнай паэтэсы Юліі Друнінай. Напрыканцы праграма ўсе жадаючыя, як звычайна, мелі магчымасць задаць свае пытанні, і канешне, пачуць цікавыя адказы на іх.

А яшчэ хацелася б дадаць, што кола слухачоў з кожнай такой сустрэчы ў музеі пашыраецца - сюды "ўліваюцца" ўсё новыя і новыя людзі, а сярод іх і тыя асобы, якім ёсць што сказаць і паказаць прысутным. I напэўна, нездарма, адзін з вялікіх пісьменнікаў і філосафаў Экзюперы лічыў зносіны з добрым чалавекам вялікай раскошай. I да гэтай раскошы цягнуліся, цягнуцца і будуць заўсёды цягнуцца людзі.

Святлана Абдулаева

З творчым праектам – да землякоў

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Sun, 20 Jul 2008 07:03:00 +0000

Літаратурная імпрэза “Са сталіцы – у сталіцу”, ініцыятарам якой сталі навуковы супрацоўнік гісторыка-краязнаўчага музея Галіна Тадэвушаўна Кавальчук і наш зямляк паэт Зміцер Арцюх, з поспехам прайшла ў музеі Адама Міцкевіча. Тут сабраліся настаўнікі і навучэнцы, мясцовыя паэты, прадпрымальнікі.

Ужо стала традыцыяй, што наш зямляк паэт Зміцер Арцюх, які жыве ў Мінску, на працягу апошніх некалькіх гадоў ладзіць у Навагрудку творчыя праекты. Летась ён прыязджаў у наш горад з паэткай Аксанай Спрынчан. А вось на гэты раз прывёз цэлую творчую групу людзей, захопленых паэзіяй і музыкай.
Падчас імпрэзы ўвесь акцэнт быў зроблены, канечне, на асобу Адама Міцкевіча і яго творчасць. Аксана Спрынчан, якая, дарэчы, са Зміцерам вяла ўсю праграму, шчыра прызналася, што дзякуючы крымскім санетам песняра яна сустрэла сваё шчаслівае каханне. Звычайна лёс паэта разглядаецца ў ракурсе літаратурным або палітычным… Аднак у дадзеным выпадку на самым пачатку імпрэзы астролаг Людміла Кандратава цікава распавядала аб лёсе Адама з пункту гледжання астралогіі, што для многіх прысутных аказалася невядомым.
Прыемна адзначыць, што вялікую цікавасць да прыезду ў Навагрудак праявіла дырэктар бібліятэкі імя Цёткі ў Мінску Рэгіна Багамолава, якая з задавальненнем пазнаёміла са сваімі вершамі. Акрамя таго, вершаваныя радкі гучалі і з вуснаў таксама паэткі Таццяны Пратасевіч і паэта Міколы Кандратава.
Не абышлося, канечне, і без музыкі. Усю творчую праграму аздобілі сваімі песнямі вядомыя мінскія барды Яраш Малашэўскі, Алесь Камоцкі і Серж Мінскевіч, які да таго ж з’яўляецца перакладчыкам твораў Адама Міцкевіча. Невядома, дзе ў гэты час была душа самога песняра. Магчыма, разам з усімі на імпрэзе, а можа – дзесьці ў Парыжы… Але тое, што сам дух Паэзіі лунаў у гэты час у музеі, - гэта бясспрэчна. Бо адначасова з вершамі, якія чыталі паэты, пісаліся новыя вобразныя радкі. Імі прыемна ўразіў усіх дырэктар музея Мікола Гайба, які ў канцы імпрэзы прачытаў трапныя сяброўскія эпіграмы на гасцей.
Святлана Абдулаева.

На тэму Халакоста

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Wed, 16 Jul 2008 07:14:00 +0000

Выстава літаратуры

У Навагрудку прайшла 9-ая штогодняя летняя сесія міжнародных курсаў падрыхтоўкі выкладчыкаў тэмы “Халакост”. Арганізатары – міжрэгіянальная грамадская арганізацыя “Навукова-асветны цэнтр” МГА “НАЦ ”Халакост” (Масква), рэспубліканскі фонд “Халакост” (Беларусь) і ўстанова культуры “Навагрудскі гісторыка-краязнаўчы музей”.

Адкрыццё сесіі. Выступае Тамара Вяршыцкая.

У сесіі прынялі ўдзел педагогі Расійскай Федэрацыі і Беларусі, лектары з Чэхіі, Ізраіля, Расіі.

Удзельнікі канферэнцыі

Горад Навагрудак выбраны месцам правядзення сесіі не выпадкова. У ліпені 2007 года на тэрыторыі ДПТВ-193, дзе ў гады вайны знаходзілася гета, адкрылася экспазіцыя, прысвечаная яўрэйскаму супраціўленню на Навагрудчыне ў перыяд Халакоста: уцёку вязняў гета праз тунэль і дзейнасці яўрэйскага партызанскага атрада братоў Бельскіх. Навагрудскі гісторыка-краязнаўчы музей на працягу 15 гадоў займаецца даследаваннямі па тэме “Халакост на Навагрудчыне”, а з 2003 года – адукацыйнымі праграмамі па гэтай тэме для настаўнікаў сярэдніх школ Беларусі. З 2003 года музей актыўна супрацоўнічае з МГА “НАЦ ”Халакост” у плане навуковай, асветніцкай і адукацыйнай дзейнасці.

Як зазначалася падчас лекцый і сустрэч, 9-ая летняя сесія міжнародных курсаў у Навагрудку – гэта новы ўзровень развіцця супрацоўніцтва паміж музеем і МГА “НАЦ “Халакост”, кантактаў беларускіх і расійскіх настаўнікаў, важны этап у развіцці адукацыйнай дзейнасці па тэме “Халакост у Беларусі”.
Па выніках сесіі адбылося ўручэнне дыпломаў. Т.Вяршыцкая

Дзеля гэтага трэба жыць

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Sun, 30 Mar 2008 16:38:00 +0000

На мінулым тыдні ў раённай бібліятэцы адбылася прэзентацыя фотавыставы “Дзеля гэтага трэба жыць” Ганны Сцяпанаўны Валенцік. Ганна Сцяпанаўна нарадзілася на Урале, але так склалася жыццё, што Навагрудак для яе ўжо даўно стаў родным горадам. Тут у яе жывуць дзеці і ўнукі, менавіта тут яна адпрацавала ў гандлёва-эканамічным каледжы 33 гады выкладчыкам эканамічных дысцыплін да выхаду на пенсію. Але нягледзячы на свой узрост, яна па-сапраўднаму любіць жыццё такім , якім яно ёсць. Ад яе ніколі нельга пачуць скаргаў на надвор’е ці, на недахоп грошай ці стомленасць. На дрэннае яна проста не звяртае ўвагу, а бачыць і цягнецца якраз да прыгожага. І свет яе захапленняў - гэта не толькі фатаграфія, а яшчэ і лыжныя прагулкі зімой, і ігра на мандаліне, і развядзенне якасных гатункаў вінаграду, і басейн, і канешне, хор ветэранаў “Радасць”, у які яна ходзіць з задавальненнем на рэпетыцыі і канцэрты.

А яшчэ Ганна Сцяпанаўна ніколі і нікога не забываецца паваіншаваць з днём нараджэння па тэлефоне, ці па радыё, альбо завітаць у хату з падарункам. Таму і не дзіўна, што на гэтую сустрэчу прыйшлі яе і родныя, і сябры , і былыя калегі, і ўдзельнікі хору, якія падтрымалі сваю спявачку і выканалі разам з ёю некалькі песень. А тэматыка яе фотаздымкаў – гэта і хроніка жыцця хору “Хадасць”, і дзіўны свет дзяцінства, і эпізоды з вандровак, і канешне – прырода, якая заўсёды дае творчы матэрыял і натхняе. Тым больш, родныя мясціны, якія нават з фотаздымкаў саграваюць цеплынёй і даюць зарад энергіі. І таму зусім невыпадкова, напрыклад, на фотавыставе размясціліся побач возера Свіцязь і краявід такой далёкай і роднай вёскі Піхтоўка, дзе Ганна Сцяпанаўна нарадзілася.

Прыкметна і тое, што аўтарка фотаработ робіць свае здымкі ваенным трафейным фотаапаратам. Яго калісьці падарыў яе сям’і генерал І.М.Панамароў. Трэба зазначыць, што фотаапарат вельмі высокай якасці і ім можна здымаць нават і ў начы. Але хто быў яго гаспадаром: ці то ваенны нямецкі карэспандэнт ці афіцэр – невядома, але Ганна Сцяпанаўна хацела б усё-такі пра гэта калі-небудзь даведацца. Вось аб усім гэтым яна і расказала падчас прэзентацыі. Акрамя гэтага, яна з вялікім задавальненнем яшчэ падзялілася думкамі наконт таго, што выхад на пенсію – гэта яшчэ не канец жыцця. “Рыхтуючыся да фотавыставы я ставіла сабе дзве мэты – гэта падняць прэстыж хору ветэранаў і даказаць усім, што жыццё пасля выхаду на пенсію можа быць паўнавартасным, па свойму цікавым і захапляльным”.

Нездарма ў старажытнасці казалі: “Аддай свету ўсё, што ў цябе ёсць – і ты атрымаеш усё, што ёсць ў свеце”. Так Ганна Сцяпанаўна ўсё сваё жыццё дарыла людзям добрыя словы, дзялілася сваімі ведамі, аддавала сваё душэўнае цяпло. І ў гэты дзень да яе вярнулася вялікая колькасць цёплых, душэўных слоў, шчырых пажаданняў і многа кветак, як прызнанне любові сваіх землякоў.

Немалаважную ролю ў тым, што ў культурнай сферы нашага горада адбылося такое зямное свята, адыгралі супрацоўнікі раённай бібліятэкі. Яны не толькі праявілі цікавасць да ідэі наконт фотавыставы, але як маглі дапамаглі Ганне Сцяпанаўне: удала размясцілі фотаздымкі і напісалі сцэнарый і вельмі захапляюча правялі імпрэзу.
На жаль, у нашым горадзе няма карціннай галерэі ці залы для фотавыстаў, і атрымоўваецца, што бібліятэка часткова ўзяла на сябе гэтую місію. Нядаўна тут прайшла фотавыстава Ірыны Лазаравай - супрацоўніцы бібліятэкі, а зараз размясціліся работы Г.А.Валенцік, а 1 красавіка плануецца адкрыццё яшчэ адной фотавыставы, прысвечанай дню смеху “Усміхнемся разам” для аматараў гумару.

Святлана Абдулаева

Сінтэз фантазі і натхнення

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Fri, 07 Mar 2008 18:49:00 +0000

Як правіла, у выніку сінтэза фантазіі, натхнення і цярпення звычайна з’яўляюцца арыгінальныя рэчы. Шкатулкі, хлебніцы, падстаўкі пад тэлефон, столікі, кухонныя прыборы, карнізы – адным словам, не адзін дзесятак прыгожых вырабаў з’явілася на свет з-пад удалых рук Мікалая Козела.

Нарадзіўся Мікалай на Навагрудчыне, ў вёсцы Кусціна, у вёсцы Кашалева скончыў школу, потым прафесіянальна-тэхнічнае вучылішча ў Навагрудку і атрымаў спецыяльнасць газаэлектразваршчыка. Пасля службы ў войску, уладкаваўся на працу ў ПМК -156, дзе працуе і зараз. А займацца разьбой па дрэву ён пачаў выпадкова – убачыў аднойчы, як адзін знаёмы працаваў з дрэвам і вырашыў паспрабаваць сам. Хаця трэба дадаць, што яго бацька калісьці таксама працаваў з дрэвам, толькі крыху ў другім напрамку – займаўся сталяркай і плотніцтвам. Таму, магчыма, любоў да дрэва перадалася ўсё-такі і сыну.

“Разьбе па дрэву я вучыўся практычна самастойна. Праўда прыйшлося купіць неабходную літаратуру, каб спасцігнуць пэўныя таямніцы гэтага майстэрства. Бо авалодаць самім працэсам разьбы недастаткова. Трэба яшчэ умець выбіраць дрэва, з якога можна нешта вырабляць . Яго трэба распілаваць, выраўняць, прасушыць да пэўнай меры. Мне вельмі падабаецца працаваць з ліпай, а яшчэ больш з асінай. Асіна – самы прыдатны матэрыял для такіх вырабаў. Па-першае, яна мякккая, а па-другое – мае прыгожы белы колер.

А каб вырабленая рэч мела прывабны выгляд - даводзіцца выкарыстоўваць лакі, розныя растворы і фарбы.Калі купленыя ў магазіне разакі для разьбы дрэва мяне не задавальнялі, некаторыя прылады ўдасканальваў, альбо майстраваў сам. А што датычыцца вырабаў ? Я амаль усе іх падарыў сваім сябрам, знаёмым і блізкім людзям.» А яшчэ Мікалай захапляецца рыбалкай, любіць спяваць і … вучыцца іграць на гітары ў волны час. І марыць вырабіць з драўніны любімых кніжных персанажаў і паставіць іх на сваім двары каля хаты, каб яны ўздымалі настрой у любое надвор'е гаспадару і гасцям.

Святлана Абдулаева

Падгледжана ў прыродзе

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Fri, 22 Feb 2008 17:38:00 +0000

Пад такой назвай у зале пасяджэнняў Навагрудскай Цэнтральнай раённай бібліятэкі адбылася прэзентацыя фотавыставы Ірыны Лазаравай.

Аддзелам бібліятэчнага маркетынгу была распрацавана мэтавая экалагічная праграма ”Чалавек.Прырода.Экалогія”, разлічаная на тры гады. Першым мерапрыемствам, якое адкрыла падпраграму “Экауніверсітэт”, з’явіўся фотавернісаж нашай супрацоўніцы.

Прырода дае неабмежаваны матэрыял для творчых пошукаў. Спатканне са знаёмымі і любімымі пейзажамі – менавіта такое ўражанне пакідаюць фотаработы Ірыны Лазаравай. Чалавеку творчаму і няўрымсліваму, захацелася занатавать убачанае, захаваць унікальныя краявіды не для сябе, але і паказаць іншым.

Здымае не толькі фотаапарат, але і чалавек. За кожным з гэтых фотаімгненняў – работа душы, здольная адгукнуцца на рух, ці спакой ,на самыя розныя цуды прыроды. Усе яны жывыя і трапяткія, здаецца, праз імгненне прырода, абмежаваная рамкай фотамалюнка ажыве і пачне самастойнае жыццё.

Мы бачым выразныя, насычаныя колеры, сакавітую зелень, дасканалыя кампазіцыі, якія здзіўляюць закончанасцю і глыбінёй. Цудоўныя пейзажы яшчэ уражваюць назіральнасцю і дасціпнасцю неабыякавасцю, асаблівым уласным светапоглядам. Дарэчы, здымаць яна пачала ў 2007 годзе, калі атрымала ў падарунак лічбавы фотаапарат.

З першым дэбютам Ірыну Лазараву прыйшлі павіншаваць загадчык аддзела культуры А.М.Карачан, загадчык ідэалагічнага аддзела райвыканкама І.С. Грынь, вядомыя фотамайстры навагрудчыны, супрацоўнікі музеяў, эколага -біялагічнага цэнтру. Былі выказаны асабістыя пажаданні аўтару работ, думкі, асацыяцыі, якія выклікалі цудоўныя фотапейзажы.

Кажуць, што калі чалавек таленавіты, то гэта праяўляецца ва ўсім, што ён робіць. Ірына чытае, захапляецца музыкай. Асабліва яе захапляе краязнаўства Навагрудчыны. Зусім нядаўна яна стала ўдзельніцай конкурсу, з нагоды 210-ых ўгодкаў з дня нараджэння А. Міцкевіча.
Можна з упэўненасцю сказаць, што свет фотаработ І.І. Лазаравай – гэта гармонія адносін чалавека і прыроды, да якіх хочацца звяртацца зноў і зноў.

Фотавернісаж працягвае сваю работу ў чытальнай зале нашай бібліятэкі.

Усім навагрудчанам, якія наведаюць выставу, будзе прыемна сустрэцца з самымі чароўнымі пейзажамі, якія не могуць пакінуць раўнадушнымі.

Шаўчук І.А., загадчык аддзела абслугоўвання і інфармацыі ЦРБ

Гучала флейта днём зімовым

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Wed, 13 Feb 2008 17:07:00 +0000

Лаурэат міжнароднага конкурса Ірына Сахоцкая 6 лютага 2008 года ў Навагрудку дала сольны канцэрт флейтавай музыкі. Выступленне адбылося ў зале школы мастацтваў. Ладзіць канцэрт ёй дапамагала таксама лаурэат рэспубліканскіх конкурсаў Анастасія Хан, якая выконвала партыю фартэпіяна.

Ірына Сахоцкая нарадзілася ў горадзе Маладзечна. Там жа скончыла пры музычным вучылішчы музычную школу і потым музычнае вучылішча. А пайшла яна “па шляху музыкі” пад уплывам старэйшага брата - прафесійнага валтарніста. Потым паступіла ў кансерваторыю, дзе вучылася ў класе дацэнта Ніны Васільеўны Аўраменка. Зараз працуе выкладчыкам Лідскага музычнага вучылішча па класе флейты. У 2005 годзе на Украіне ў горадзе Канев, стала лаурэатам міжнароднага конкурса. Свой першы сольны канцэрт дала ў Лідзе ў канцы снежня 2007 года. У яе рэпертуар уваходзяць творы самых розных накірункаў і жанраў. І аматары музыкі з задавальненнем змаглі паслухаць мелодыі І. С. Баха, С. Рэйнеке, Г. Энеско, А. П’яцолы, С. Болінга.
Святлана Абдулаева

На жыццёвым пасту

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Mon, 11 Feb 2008 17:54:00 +0000

Вольга Васільеўна Дзем’янчук прыехала ў вёску Бердаўка Ацмінаўскага сельсавета ў 1947 годзе пасля заканчэння фельшарска-акушэрскай школы ў Баранавічах. І з таго часу, да выхаду на пенсію, усе свае медыцынскія веды і душэўнае цяпло - яна аддавала тым, хто да яе звяртаўся. І нават зараз, нягледзечы на свой узрост, яна дапамагае мясцовым жыхарам, калі да яе звяртаюцца за дапамогай. З 1947 года па 1960 год у яе прысутнасці і з яе дапамогай з’явіліся на свет больш як 500 немаўлят, якіх яна першая ўзяла на рукі.

Нарадзілася Вольга Васільеўна ў Навагрудку ў 1926 годзе. Вучылася ў гімназіі, дзе вялікая ўвага надавалася лацінскай мове. Менавіта добрае веданне гэтай мовы і дапамагло ёй паступіць у фельшарскую школу. Трэба дадаць, што не толькі добрыя веды па лацінскай мове, але і неабходныя веды па нямецкай мове прадвызначылі яе лёс. Яна не толькі сама змагла пазбегнуць у гады вайны адпраўкі ў Германію, але выратавала яшчэ сваіх сябровак і блізкіх.Так здарылася, што немцы сагнаўшы жыхароў горада ў канюшню, раздалі ўсім карткі. На адных з гэтых картак была літара “Н”, на другіх – “Г”. Ніхто з палонных не ведаў, што азначалі тыя літары. І тады маладая Вольга , набраўшыся смеласці, пачала распытваць нямецкага вартавога. І ён ёй патлумачыў, што карткі з літарай “Г” азначаюць адпраўку ў Германію. А тыя асобы, у каго на руках карткі з літарай “Н” – застануцца ў Навагрудку. Атрымаўшы такую інфармацыю, Вольга падзялілася ёй са сваімі блізкімі людзьмі. І ўсе , хто яе паслухаў і выбраў карткі з літарай “Н” засталіся ў родным горадзе. Хаця былі вымушаны працаваць у цэху, дзе вілі вяроўкі для ваенных патрэб. Але гэта было ўсё-такі на сваёй радзіме.
Калі ж прыйшоў час паступаць вучыцца далей, Вольга ўзяла адпаведную даведку з гімназіі, і немцы яе адпусцілі. Паступіла ў Баранавічы ў фельшарскую школу. У той час гэта была не толькі школа , якая давала неабходныя медыцынскі я веды – гэта была школа сапраўднага суровага жыцця. Ішла вайна, не хапала медперсанала, а прыходзілі цэлыя эшалоны раненых. Таму маладым, толькі пачынаючым медыкам, прыходзілася займацца нялёгкай практыкай. Акрамя дапамогі раненым , прыходзілася прысутнічаць і пры родах. Бо нярэдка здаралася, што на дзяжурства адной акушэркі выпадала адначасова па 5-7 родаў. І так атрымалася, што калі пасля вайны быў дадаткова ўведзены курс па акушэрскай справе – Вольга Васільеўна ўжо многае ведала з практыкі. А тады, ў ваенныя гады, акрамя медыцыны трэба было займацца яшчэ і ваеннай падрыхтоўкай – збіраць і разбіраць аўтаматы, страляць, бегаць кросы і г. д. І так кожны дзень па чатыры гадзіны.
Таму не выпадкова , на пытанне, ці не страшна было ёй, дваццацігадовай дзяўчыне , прыехаўшы ў Ацмінаўскі фельшарска-акушэрскі пункт лячыць людзей і прымаць роды – Вольга Васільеўна адказала, што яна не баялася , бо добрая практыка давала ёй упэўненасць. Хаця ўся вялікая адказнасць практычна ляжала на ёй – яна назірала за цяжарнымі жанчынамі і яна ж дапамагала немаўлятам з’явіцца на Божы свет. Нараджэнне дзіцяці – гэта заўсёды таямніца. Але, напэўна, сам Усявышні благаславіў маладую акушэрку на гэта – бо за гады яе работы не было ніводнага смяротнага выпадку. І ў сцюжу, і ў дажджы, і ў спёку яна брала з сабой патрэбныя інструменты, медпрэпараты і спяшалася на дапамогу. І толькі пасля 1960 года цяжарных жанчын пачалі накіроўваць у бальніцы для родаў. Да таго ж Вольга Васільеўна вяла яшчэ прафілактычную і санітарную работу – чытала цікавыя лекцыі, арганізоўвала праверку чысціні і парадку ў вёсках . Была яна і дэпутатам сельскага савета, старшынёй бацькоўскага сходу. За сваю дзейнасць Вольга Васільеўна Дзем’янчук была ўзнагароджана ў 1970 г. і 1981 г. Медалямі ветэрана працы. У 1980 годзе яе ўзнагародзілі нагрудным знакам Ганаровы донар СССР. Дарэчы, кроў яна здавала яшчэ і ў вайну. За актыўную працоўную дзейнасць была ўзнагароджана неаднаразова Ганаровымі граматамі. А яшчэ Вольга Васільеўна прызналася, што калі б жыццё давялося паўтарыць – яна выбрала б зноў медыцыну і сваю справу.

Cвятлана Абдулаева

“…пад уражаннем Пола Гілберта”

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Sat, 02 Feb 2008 19:50:00 +0000

У нядзелю 27 студзеня 2008 года ў памяшканні гістарычна-краязнаўчага музея праходзіла сустрэча з гітарыстам Русланам Дробышам. Паслухаць гітарную музыку прыйшлі аматары самага рознага ўзросту - тут былі і школьнікі, і людзі пенсіённага ўзросту. Цікава, што Руслан - музыкант-самавучка, які здолеў авалодаць не толькі ігрой на гітары, але і самастойна вывучыў нотную грамату. Так здарылася, што ў дзіцячыя гады ён паступаў у музычную школу, але камісія не змагла разглядзець у яго музычныя здольнасці і яму адмовілі ў навучанні. Аднак жаданне навучыцца іграць на гітары не пакідала яго. І з 14 гадоў ён пачаў авалодваць інструментам самастойна.

Спачатку сябар намаляваў яму некалькі акордаў схематычна . Пасля Руслан купіў некалькі кніжак па гітарнай ігры і пачаў вывучаць нотную грамату, гукарад на інструменце, строй гітары, віды акампанемента і г. д. Праз чатыры гады ён ўжо іграў у групе сяброў –гітарыстаў. Потым, калі паступіў у Навагрудскае СПТВ – іграў там таксама і за удзел у канцэрце быў узнагароджаны нават граматай. Пасля іграў у гурце ”ORION “ пры Доме культуры. Калі група распалася – вырашыў удасканальваць сваё майстэрства самастойна. Тым больш, што можна выкарыстоўваць магчымасці камп’ютэра, які ў пэўных сітуацыях можа замяніць людзей.

Пад час канцэрта Руслан выканаў на электрагітары шэсць музычных кампазіцый, у тым ліку і адну сваю. Якую , як ён прызнаўся, напісаў пад уражаннем Пола Гілберта. Стыль , у якім ён найбольш любіць працаваць – гэта ў асноўным – блюз. У Руслана няма абмежавання ў стылях выканання, як ён сказаў “ад блюза да хэві метала ”.

Цікава прагучаў ў яго выкананні знакаміты паланез Міхала Клеафаса Агінскага “Развітанне з Радзімай”. Тэмбр электрагітары прыдаў гэтаму твору своеасаблівую афарбоўку. Наогул мелодыі на электра гітары ў першыню прагучалі ў краязнаўчым музеі . Гэта было так нязвыкла і загадкава... І як бы на розны густ сыграў ён і “Менуэт” Баха – першы раз на электрагітары, а другі раз – на акустычнай гітары. На акустычнай гітары быў выкананы і яшчэ адзін твор - гэта “Сляза” Ф.Тарэга. Акрамя ігры Руслан расказаў і пра тое, як ствараюцца кампазіцыі і паказаў наглядна на камп’ютэры “творчую кухню”. А ў яго бліжэйшых планах – удасканаліць свае старыя запісы і перазапісаць іх. А яшчэ яго любімыя заняткі – гэта фатаграфія і тэхніка. і на гэтым кола захаплянняў Руслана не заканчваецца…

Абдулаева Святлана

З конкурса з перамогай

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Fri, 01 Feb 2008 18:06:00 +0000

Аліна Раманюк

Удалым стаў пачатак новага 2008 года для вучаніцы дзевятага класа СШ № 7 Аліны Раманюк. Прыняўшы ўдзел у Рэспубліканскім конкурсе патрыятычна-ваеннай песні “Звязда”, прысвечаным 90-годдзю Узброеных Сіл, Аліна вярнулася ў Навагрудак з перамогай. Ёй было прысуджана ІІ-ое ганаровае месца за яркае выкананне песні “Мой край”. Трэба дадаць, што журы было вельмі сур’ёзным і патрабавальным. І ў яго склад уваходзілі і прадстаўнікі Белтэлерадыё кампаніі, і музыканты з ансамбля “Песняры” і іншыя прафесіяналы. Старшынёй камісіі быў, вядомы ў нашай краіне кампазітар, Ігар Лучанок.

Удзельнікі канцэрта

Выступленне Аліны Раманюк

Аліна і ранней часта выступала на сцэнах нашага горада, калі яшчэ вучылася ў музычнай школе.
Такое выступленне ў сталіцы для яе было ўпершыню. Сам жа конкурс праходзіў у некалькі этапаў. Спачатку на ўзроўні горада і раёна яе адабралі, як спявачку, якая абараняла гонар ваеннай часці. Дарэчы, пра гэта паклапаціўся бацька Аліны, Ігар Аркадз’евіч, старэйшы прапаршчык і намеснік камандзіра. Другі этап – гэта адборачны тур у г. Гродна, дзе яна дастойна вытрымала сваеасаблівы іспыт. Завяршальны этап праходзіў у Мінску ў Доме афіцэраў таксама ў дзве стадыі.
“ Спачатку быў адбор удзельнікаў для фінала, бо прыехала з усёй Беларусі 120 чалавек, - расказала Аліна. – Мяне праслухалі і адразу сказалі, што я прайшла ў фінал. У фінале выступала 16 удзельнікаў. Маё выступленне было ў намінацыі “Аўтарская песня”. Песню напісала наша зямлячка Святлана Шэлегейка, а фанаграму зрабіў таксама навагрудскі музыкант Нагулевіч Сяргей. І калі мне прысудзілі ІІ-ое месца, я канешне, была вельмі рада. Хаця, калі ехала ў Мінск - асабліва нічога не чакала. Мне прста хацелася - каб мяне заўважылі. А ў будучым буду спяваць і спрабаваць свае сілы ўсюды, дзе гэта будзе магчыма. А пасля заканчэння школы мару паступіць ў каледж мастацтваў на эстраднае аддзяленне.”

Пасля канцэрта

Абдулаева Святлана

Палёт фантазіі

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Fri, 01 Feb 2008 17:58:00 +0000

В одно мгновенье видеть вечность,
Огромный мир - в зерне песка,

В единой горсти - бесконечность,
И небо - в чашечке цветка.

Менавіта гэтае крэда з’яўляецца для Ганны Міхайлаўны Клешч арыенцірам на жыццёвым шляху апошнія пятнаццаць год. Стварэнне калажоў з натуральных матэрыялаў – дзіўны свет яе захаплення. Так..з пяску, каменьчыкаў, костачак, насення, сухацветаў, лазы –адным словам з самых розных падручных матэрыялаў, - ствараецца эксклюзіў.

“ Я ніколі ў маладосці не думала, што буду займацца такой справай – расказвае Ганна Міхайлаўна. - Але, скончыўшы ў 1983 годзе Мінскі тэхнікум лёгкай прамысловасці па спецыяльнасці тэхнік- тэхнолаг, і потым працуючы ў шавецкай майстэрні, мне даводзілася часта падбіраць колер скуры для абутку. І, магчыма, тады на ўзроўні падсвядомасці выпрацоўваліся нейкія навыкі спалучэння колераў, і развівалася колерабачанне. Акрамя таго, можа перадаліся і нейкія гены ад продкаў – у радні ёсць мастакі; мама таксама вельмі прыгожа вышывала – яна выдатна ўмела спалучыць розныя фарбавыя адценні.”

А вось акалічнасцю, якая падштурхнула Ганну Міхайлаўну да раскрыцця ўнутранных здольнасцей з’явілася неабходнась аформіць лесвіцу ў новым пабудаваным доме. За парадай звярнулася да дырэктара эколага-біялагічнага цэнтра В.В. Котавай. З таго часу ўсур’ёз пачала цікавіцца творчасцю.

І тады ж была запрошана ў цэнтр на працу, як кіраўнік гуртка “Прырода і фантазія”. Добра разумела - каб стаць прафесіяналам сваёй справы - трэба вучыцца. Таму за ўласныя грошы з’ездзіла ў Мінск на курсы – тут вывучала спектар колераў, пазнаёмілася з вопытам іншых майстроў з Беларусі, Малдовы, Расіі. Гэтая вучоба стала моцным штуршком для далейшай дзейнасці, для новых творчых пошукаў.

Новыя тэмы, ідэі прывозіла і з замежных вандровак па Чэхіі, Югаславіі, Венгрыі. Такія паездкі, лічыць Ганна Міхайлаўна, – гэта цудоўная магчымасць убачыць нешта новае, набрацца пазітыўнай энергіі і ўдасканаліць сваё майстэрства. Бываючы ў другіх гарадах, яна заўсёды звяртае ўвагу на архітэктуру і афармленне будынкаў, на інтэр’ер гатэляў і рэстаранаў. Не прапускае магчымасці наведаць і розныя мастацкія салоны і выставы.

“Апошнім часам вельмі падабаецца ствараць пласкасныя калажы – дэкаратыўныя пано. Любімыя колеры – гэта спакойныя колеры зямлі і зеляніны. З задавальненнем працую з натуральнай тканінай – мешкавінай. Самы ўдалы час для работы , канешне, дзень, калі пры натуральным асвятленні найлепш бачацца фарбы і розныя адценні”, – прызналася майстар.

Трэба дадаць, што апошнія амаль пяць год Ганна Міхайлаўна працуе загадчыцай гаспадаркі ў спецшколе- інтэрнаце. І ў многім,дзякуючы менавіта ёй, тут пануе прыгажосць і свой непаўторны стыль. Так, напрыклад, адна частка памяшкання аформлена ў “марскім стылі”, другая – пераважна ў “бэзавых колерах”, дзе калажы надаюць сваеасаблівую арыгінальнасць інтэр’еру.

Дзякуючы таму, што было знойдзена шчырае паразуменне з дырэктарам А.Я. Ермаковай, у школе-інтэрнаце Ганна Міхайлаўна змагла рэлізаваць сябе, як творца. “Вельмі важна, каб мастака, майстра ніхто не абмяжоўваў, тады заўсёды будзе шанц для палёта фантазіі” – працягвае размову гэтая абаяльная жанчына. – І калі я бачу, што нехта радуецца, калі бачыць мае работы – гэта мяне таксама радуе. А якая мая мара? Вельмі хацелася б прыгожа аформіць сталоўку, у якой бы дзеці адчувалі б сябе па-дамашняму ўтульна.”

Абдулаева Святлана

Уладзімір Высоцкі ў Навагрудку

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Sat, 26 Jan 2008 18:28:00 +0000

Знакаміты іспанскі мудрэц Бальтасар Грасіян у сваім “Кішэнным аракуле” пісаў: “ Нават людзі рэдкіх вартасцей залежаць ад свайго часу. Не ўсім суджаны быў той час, якога яны заслугоўвалі; многія, каму ён дастаўся не змаглі яго пакарыць”.

Уладзімір Высоцкі... Вось ужо больш чым два дзесяцігоддзі як ён пакінуў гэты свет, але яго імя і дагэтуль свеціцца непагаснай зоркай на музычна-тэатральным небасхіле. Час скарыўся перад ім. І пагэтаму ён жыве ў песнях, кінафільмах, людской памяці. У 70-х – 80-х гг.20 стагоддзя на прасторах былога Савецкага Саюза яго не ведалі хіба толькі малыя дзеці ды старыя бабулі ў глухіх аддаленых вёсачках. Высоцкі быў не проста паэт, спявак, акцёр – ён быў фенаменам, ці дакладней унікальнай З’явай. Бо не да яго, ні пасля яго, няма аналагаў такой асобы, у якой перапляліся б так гарманічна паэтычны, акцёрскі і музычны талент. Ім было напісана звыш шасцісот песень. Уражвае “геаграфія” песенных тэм – гэта і спорт, і культура, і медыцына, і навука, і космас, і палітыка, і рэлігія і г.д. Практычна няма той сферы жыцця, якую б паэт не закрануў у сваёй творчасці. Яго песні гучаць больш як у трыццаці кінафільмах. Як акцёр, ён зняўся больш чым у дваццаці фільмах, а яшчэ, акрамя таго, былі ролі ў спектаклях! Унутраны энергетычны патэнцыял Высоцкага быў настолькі аб’ёмны, што ён мог бы быць у жыцці напэўна і лётчыкам, і альпіністам, і мараком, а можа і яшчэ некім. Але паколькі жыццё немагчыма пражыць двойчы, ці тройчы, то кампенсацыяй за гэтую немагчымасць стала для яго “пражыванне” другога жыцця ў песнях і акцёрскіх ролях за сваіх герояў. Самым яскравым прыкладам такога факту з’яўляецца фільм “Месца сустрэчы змяніць нельга”, дзе Уладзімір Сямёнавіч бліскуча выконваючы ролю капітана Жэглова, яго жыццё зрабіў сваім.

У 1969 годзе, падчас здымкаў фільма Віктара Турава “Сыны ідуць у бой”, Высоцкі прыязджаў на Навагрудчыну. Яго задачай было агучыць сваімі песнямі гэты фільм. Якім застаўся спявак у памяці навагрудчан? Пра гэта ўспамінаюць жыхары горада Бака Георгій Яўстафавіч і Шахрай Анатоль Сямёнавіч. Прыблізна ў чатырох кіламетрах ад Навагрудка, сярод ялін і бяроз, раскінулася невялікае азярцо з прыгожай назвай “Літоўка”. Менавіта тут, паблізу возера, стаіць бацькоўская хата Георгія Яўстафавіча, у якой і спыняўся Уладзімір Высоцкі. “Помніцца, Высоцкі з’явіўся на нашым падворку неяк нечакана, і прывітаўшыся, сказаў: “Я – Высоцкі”, – распавядае Георгій Яўстафавіч – а пасля дастаў з кішэні пасведчанне і прадставіў яго. Для мяне гэта было нейкай нечаканасцю, бо само па сабе яго прозвішча асацыіравалася ў свядомасці са статным, высокім чалавекам. Тым больш, вядомы па песнях яго магутны, з хрыпатой голас, ствараў вобраз таксама шыракаплечага мужчыны. А тут стаяў хударлявага складу, невысокага росту, малады чалавек. На ім была кепка і чорная куртачка. Ён не патрабаваў для сябе ніякіх асабістых умоў, прывілегій. Быў вельмі просты ў размове. Нягледзечы на тое, што ў яго песнях сустракаецца своеасаблівы, нават блатны жаргон, – у рэальным жыцці ён ніколі не ўжываў непрыстойных слоў. Хаця той перыяд быў далёка не лепшым у жыцці спевака. Але калі да яго прыехала Марына Владзі, ён як бы пасвятлеў і ажыў. Марына прыехала ў той час па запрашэнню ў Маскву, але калі даведалася, што Уладзімір у Беларусі, села на цягнік і праміком накіравалася ў Ліду, а пасля ў Навагрудак. І вось з гэтай пары яны практычна ўсюды былі ўдваіх, шчаслівыя ад сваёй сустрэчы. Марына – высокая і стройная бландынка ў модных тады штанах “клёш”, зведаўшая плюсы, мінусы і спакусы Парыжа, спакойна дзяліла з Высоцкім усю прастату вясковага побыту. Добра гаварыла па-рускі. Капрызнай фанабэрыстасці ад яе ніхто не заўважаў. Нічым асаблівым ні Высоцкі, ні Владзі не выдзяляліся. Дарэчы, нават спалі на сене, як звычайныя вяскоўцы”.
А вось Анатолю Сямёнавічу Шахраю давялося сустракацца з Уладзімірам Высоцкім не толькі падчас здымкаў фільма “Сыны ідуць у бой”, але і фільма “Вайна пад стрэхамі”. У той час Анатоль Сямёнавіч працаваў якраз на кінастудыі “Беларусьфільм” вадзіцелем здымачных ігравых машын – дубліраваў ролі акцёраў, якія самі не маглі кіраваць машынамі, ці выконваў складаныя віражы, напрыклад, на горных дарогах. “Упершыню я ўбачыў Высоцкага на “Беларусьфільме”. Ох, як даўно гэта было! – успамінае Анатоль Сямёнавіч. – Помню, як ён іграў на гітары і спяваў. Ды і наогул, з гітарай ён, можна сказаць, не развітваўся. Бледны, худы – але адкуль у яго браліся сілы – проста незразумела. Часта быў стрыманы, гаварыў не многа. У Браславе, калі здымалі фільм “Вайна пад стрэхамі”, Высоцкага некалькі разоў забіралі супрацоўнікі КДБ і здымкі перарываліся, а потым ён зноў з’яўляўся і работа працягвалася”. Я па-наіўнасці, запытала ў Анатоля Сямёнавіча: “За што? За сваркі, за бойкі?”. “Ды не, зусім не” – адказаў мой суразмоўца. – “Проста за песні. Запісы яго песень ануліравалі. Што датычыцца сварак, ці нейкіх канфліктаў, дык іх практычна не было. Па-першае, сам Віктар Тураў быў простым і дабрадушным чалавекам. У Высоцкага таксама не было празмернай ганарлівасці... Здымкі ішлі ў летні перыяд. Не ведаю, ці добра плаваў Высоцкі, але што ён падоўгу купаўся на Браслаўскіх азёрах – гэта чамусьці запомнілася. Пад час здымкаў фільма “Сыны ідуць у бой” было больш спакойна. Такіх знікненняў спевака не было. Усе мы жылі адной сям’ёй – ніхто не лічыўся, што нехта тэхнічны работнік, а хтосьці – акцёр. Бо прыпамінаецца, калі ў Мінск прыязджаў на здымкі Алег Янкоўскі, то адразу паміж ім і іншымі ўсталёўвалася нейкая дыстанцыя. Канешне, Высоцкі быў, безумоўна, вельмі таленавітым. Яго часта можна было ўбачыць задуменным – здавалася, што ён увесь час нешта стварае ў сваёй галаве. Ніколі не было чуваць, каб ён на каго-небудзь павышаў голас, ці праяўляў парывы злосці, або над кім кпіў. Што датычыцца адносін паміж людзьмі, то тут, на Літоўцы, падчас здымкаў, ён часцей за ўсё кантактаваў з рэжысёрам Віктарам Туравым. Гэта былі і проста чалавечыя размовы, і размовы іх абодвух, менавіта як творцаў. У кожнага з іх быў свой падыход да жыцця, да спрадвечных каштоўнасцей, а сама творчасць была той атмасферай, якая іх аб’ядноўвала. Бо рабілі яны сумесна адну агульную справу. Прыезд жа сюды Марыны Владзі акрыліў Высоцкага, даў яму духоўнай моцы і, напэўна, натхнення. Якім ён запомніўся найбольш? Вельмі добра памятаю, як ён сядзеў каля возера на камні, у сарочцы з закасанымі рукавамі і спяваў. Дарэчы, так ён найчасцей апранаўся, але калі было холаднавата, хадзіў у пінжаку”.
Нарадзіўшыся ў халодны, зімовы дзень, 25 студзеня, Уладзімір Высоцкі саграваў сваімі песнямі душы тысяч людзей, спачуваючы, папярэджваючы, прадказваючы шлях наперад. І як тут яшчэ раз не ўспомніць таго ж мудраца Грасіяна, які казаў, што ёсць чалавечы розум, падобны на вочы рысі, які нібы выпраменьвае святло; і чым гусцей цемра, тым ярчэй святло. Гэтыя словы поўнасцю адпавядаюць асобе Уладзіміра Высоцкага.
Так, паэт заўсёды ведаў сабе цану. Недарэмна ён пісаў:
Не надо подходить к чужим столам
И откликаться, если подзывают.
На лёс Уладзіміра Высоцкага выпаў непросты час, але ён не скарыўся перад ім. А Марына зараз жыве ў прыгарадзе Парыжа і магчыма, успамінаючы Уладзіміра Высоцкага, з цеплынёй узгадвае Навагрудчыну. Бо вядома з успамінаў Алеся Адамовіча, што Марына прасіла Віктара Турава ўгаварыць Валодзю застацца тут яшчэ на некалькі дзён.

Святлана Абдулаева выкладчык Навагрудскай школы мастацтваў

Гістарычны каляндар Навагрудчыны на 2008 год

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Mon, 21 Jan 2008 19:02:00 +0000

785 гадоў з дня нараджэння Войшалка – князя Навагародскага, заснавальніка Лаўрышаўскага манастыра.
660 гадоў з дня нараджэння Ягайлы – вялікага князя ВКЛ, караля Польшчы.
600 гадоў назад вялікі князь Вітаўт і кароль Польшчы Ягайла тайна сустрэліся ў Навагрудку каб абмеркаваць падрыхтоўку рашаючай бітвы з крыжакамі.
580 гадоў назад вялікі князь Вітаўт выдаў Грамату аб перадачы Навагрудка ў пажыццёвае валоданне жонцы Юльяне.
500 гадоў назад у Навагрудку адбыўся сейм Вялікага княства Літоўскага.
500 гадоў назад, у 1508 годзе, эпідэмія ў Навагрудку знішчыла амаль палову жыхароў горада.

475 гадоў з дня нараджэння Стэфана Баторыя – вялікага князя ВКЛ і караля польскага.
435 гадоў з дня нараджэння Вельяміна Руцкога – царкоўна-палітычнага дзеяча, уніяцкага мітрапаліта, нарадзіўся ў в.Рутка.
420 гадоў назад Жыгімонт Ваза сваім прывілеем зацвердзіў Статут Вялікага княства Літоўскага 1588 года.
290 гадоў з дня нараджэння Галоўка Казіміра – педагога і выдаўца, палітычнага і грамадскага дзеяча ВКЛ.
290 гадоў з дня нараджэння Саламеі Русецкай – лекаркі, мемуарысткі, асветніцы, падарожніцы, нарадзілася на Навагрудчыне.
280 гадоў з дня нараджэння Казіміра Рагоўскага – тэолага, філосафа, педагога, выкладчыка Навагрудскага езуіцкага калегіума.
240 гадоў з дня нараджэння Адама Храптовіча – асветніка, мецэната мастацтваў і навукі, дзяржаўнага дзеяча.
210 гадоў з дня нараджэння Адама Міцкевіча – польскага паэта.
200 гадоў з дня нараджэння Антона Мухлінскага – вучонага-арыенталіста, прафесара цюркалогіі.
185 гадоў з дня нараджэння Уладзіслава Сыракомлі – беларускага і польскага паэта, закончыў Навагрудскую Дамініканскую школу.
180 гадоў з дня нараджэння Малышэўскага Івана Ігнатавіча – рускага гісторыка, педагога, доктара багаслоўя, прафесара, ураджэнца в.Нягневічы.
175 гадоў з дня нараджэння Бенедзікта Дыбоўскага – заолага, натураліста, лекара, публіцыста, прафесара заалогіі Дэрпскага ўніверсітэта.
170 гадоў з дня нараджэння Кастуся Каліноўскага – рэвалюцыянера-дэмакрата, кіраўніка паўстання 1863-1964гг. у Літве і Беларусі.
170 гадоў з дня нараджэння Уладыслава Дыбоўскага – заолага, батаніка, натураліста.
165 гадоў назад, у 1843 годзе Навагрудак ўключаны ў склад Мінскай губерніі.
145 гадоў з дня нараджэння Аляксандра Гаркавага, ураджэнца Навагрудка, яўрэйскага мовазнаўцы, пісьменніка і перакладчыка.
140 гадоў з дня нараджэння Барыса Тураева – даследчыка старажытнага Усходу, ураджэнца Навагрудка.
125 гадоў з дня нараджэння Міхаіла Чатыркі – былога выкладчыка Навагрудскай беларускай гімназіі.
120 гадоў з дня нараджэння Язэпа Драздовіча – жывапісца, графіка, фалькларыста і этнографа, выкладчыка малявання Навагрудскай беларускай гімназіі.
120 гадоў з дня нараджэння Яна Цеханоўскага – дырэктара Навагрудскай Беларускай гімназіі.
100 гадоў назад, у 1908 годзе, вялікі пажар у горадзе знішчыў больш за 100 будынкаў.
100 гадоў з дня нараджэння Мальца Івана Ваільевіча - беларускага грамадскага і культурнага дзеяча, педагога, ураджэнца в.Мольнічы.
95 гадоў з дня нараджэння Петрыкевіча Міхаіла Фёдаравіча – краязнаўца, музеезнаўца, педагога, ураджэнца в.Падкасоўе.
95 гадоў з дня нараджэння Рапапорта Паўла Аляксандравіча – гісторыка архітэктуры і археолага, даследчыка архітэктурных помнікаў Навагрудка.
95 гадоў з дня нараджэння Цыгер Гелены Францаўны – самадзейнай навагрудскай мастачкі.
85 гадоў з дня нараджэння Казбярука Уладзіміра Міхайлавіча – беларускага літаратуразнаўцы і крытыка, настаўнічаў ў Любчанскай і Нягневічскай школах.
85 гадоў з дня нараджэння Каўцэвіча Пятра Пракопавіча – навагрудскага мастака, ураджэнца вёскі Любча.
85 гадоў з дня нараджэння Кузняцова Афанасія Васільевіча – навагрудскага мастака.
85 гадоў з дня нараджэння Самсона Пярловіча – навагрудскага паэта.
85 гадоў з дня нараджэння Шагідзевіча Алія Амуратавіча – імама Навагрудскай мячэці.
80 гадоў назад, у 1928 годзе, у Навагрудку прайшоў акруговы з’езд ТБШ.
75 гадоў з дня нараджэння Віктара Сташчанюка – мастака, аўтара мастацкай рэканструкцыі Навагрудскага замка.
50 гадоў з дня нараджэння Бурлыка Івана Рыгоравіча – беларускага мовазнаўца, педагога, дэкана філалагічнага факультэта Гродзенскага універсітэта.
45 гадоў з дня нараджэння Міколы Гайбы – гісторыка, краязнаўца, дырэктара Дома-музея Адама Міцкевіча ў Навагрудку.

Падрыхтавала Г. Кавальчук – навуковы супрацоўнік Навагрудскага гістарычна-краязнаўчага музея.

Прыйшлі Каляды - усе людзі рады!

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Tue, 15 Jan 2008 19:27:00 +0000

Традыцыя Каляды на беларускай зямлі існуе з даўніх часоў. З гэтым святам заўсёды асяцыіруюцца жарты, гульні. У калядную ноч дзяўчаты варажылі на свайго суджанага. З гэтым святам гаспадары звычайна звязвалі і свае надзеі на будучы ўраджай. Бо, менавіта, калядоўшчыкі сыпалі ў хату зярняты збажыны з пажаданнямі добрага ўраджаю. Але з равіццём навукі і тэхнікі змяніліся ўмовы нашага жыцця і гэтая традыцыя паступова пачала саступаць свае пазіцыя. Апошнія гады ў нашым горадзе ў асноўным калдавалі падросткі.

І вельмі добра, што ў гэтым годзе па ініяцыятыве загадчыцы аддзялення адаптацыі і рэабілітацыі цэнтра сацыяльнага абслугоўвання насельніцтва Буцкевіч І. М. удзельнікі хору “Радасць” выдатную традыцыю вырашылі падтрымаць. Бушарава К. Н.,Мікульчык Г. А., Апанюк В. Я., Гурына І. А., Кур’ян А. Ф., Валенцік Г. С. – гэтыя жанчыны не толькі вывучылі калядныя песні і прымаўкі, але паклапаціліся і пра касцюмы і грым.

Так, ва ўбранні цыганкі Апанюк В.Я. праявіла сябе, як сапраўдная самадзейная артыстка. Не саступіла ёй у спрыце і Валенцік Г. С., якой быў вельмі даспадобы вобраз цыгана.

А вось Мікульчык Г. А. выбрала сабе для ролі персанаж козчкі. Святочныя хусткі накінулі на сябе і астатнія ўдзельніцы.

Так за некалькі гадзін гэтая вясёлая кампанія завітала не ў адзін дзесятак кватэр і ўняла настрой не толькі сабе, але самае галоўнае і тым, хто адчыніў дзверы.

І вельмі прыемна, што гаспадары і гаспадыні дамоў былі, хоць і здзіўлены, але і шчыра рады гэтаму візіту. І нават незнаёмыя прахожыя радаваліся за ініцыятыўных калядоўшчыц і жадалі поспеху ў цікавай справе.

Жыць у гармоніі

noreply@blogger.com (правінцыя N) — Sun, 06 Jan 2008 19:47:00 +0000

Ціхай і закінутай выглядала вёска Уселюб познім вячэрнім часам перад вачыма заезжага падарожніка ў перыяд Калядных і Навагодніх свят 2008 года. Нішто на вуліцах не нагадвала, што наступілі святочныя дні – нідзе не было ні ялінак, ні навагодніх упрыгожванняў. І толькі збоку, на ўзгорку вёскі, яшчэ здалёк прыцягвалі позірк мноства рознакаляровых агеньчыкаў на дрэвах каля старога касцёла і на двары ксяндза Романа. Пад начнымі зоркамі гэтае відовішча захоплівала і ўздымала настрой. І ў маёй душы засталося такое ўражанне , што гэтыя агеньчыкі свяцілі ўсяму Уселюбу - і яны былі не проста , як навагоднія ўпрыгожванні, а менавіта, як сімвал духоўнасці і добрых намераў ксяндза Романа.

Трыццацідвухгадовы ксёндз Роман нарадзіўшыся ў вёсцы Рэпля Ваўкавыскага раёна і скончыўшы духоўную семінарыю ў Гародні, прыехаў ва Уселюб тры гады назад. Ксёндз – цікавая і неардынарная асоба . І з першых хвілін сустрэчы я зразумела, што гэта чалавек не толькі адданы малітве. Яго стыль жыцця спалучае ў сабе і службу ў касцёле і вядзенне сваёй уласнай гаспадаркі. Ён таксама займаецца будоўляй і сам разводзіць авечак, кролікаў, у яго доме жывуць сімпатычныя папугайчыкі. Улетку ўвесь яго зямельны ўчастак каля дома патанае ў зеляніне і кветках – гэта своеасаблівы рай, створаны рукамі маладога чалавека. Ён вырошчвае розныя аднагадовыя і шматгадовыя расліны – флоксы, хрызантэмы, астры, ружы, барвінок і многія іншыя кветкі. У яго пакоях растуць юкі, апунцыі, цысусы, эхмеі - усё проста немагчыма пералічыць.
А яшчэ адзін з яго любімых заняткаў - гэта пчалаводства, вельмі цікавая, але крапатлівая справа. І гэта ведае ксёндз са свайго вопыту вельмі добра і лічыць, што каб падыйсці да пчол трэба падбіраць нават дзень, надвор’е і настрой сваёй душы.
Акрамя таго, Роман водзіць машыну і працуе з камп’ютэрам, любіць музыку розных жанраў.
Іерархія каштоўнасцей у разуменні Ксяндза Романа гэта - Бог, чалавек, прырода. І каб жыць у гармоніі з акружаючым асяроддзем трэба разумець і жывёльны, і раслінны свет, і незвычайны свет пчол. І, менавіта, па-гэтаму ён стварыў сабе такія ўмовы. Трэба таксама зазначыць, што дзякуючы намаганням , менавіта Романа, на каталіцкіх могілках гэтай вёскі быў наведзены сапраўдны парадак. А яшчэ ксёндз некалькі разоў у месяц наведвае лячэбна-працоўны прафілакторый, дзе дапамагае пропаведзямі пераглядзець свае светапогляды тым, хто аказаўся ў палоне алкаголю. Трэба імкнуцца разумець тых, каму прыйшоў служыць – такой пазіцыі ён свядома прытрымліваўся заўсёды. І не толькі разумець, але і свяціць… Таму так прыгожа, як мне падалося, свяціліся на ўвесь Уселюб калядныя гірлянды, развешаныя ксяндзом Ялоўчыкам Романам.