Prostaatkanker

Seks na prostaatkanker

Marijke Doorduin — Tue, 14 Feb 2012 14:25:32 GMT

Seks na prostaatkanker

Een bevredigend seksleven na prostaatkanker is perfect mogelijk. Wat is de impact van prostaatkanker op de seksualiteit, en wat zijn de oplossingen?

Libido en orgasme

Hormoontherapie is een van de vaak gebruikte behandelingen van prostaatkanker. In de meeste gevallen doet hormoontherapie het libido (de lustgevoelens) en het orgasme (het plezier van het klaarkomen) teniet. Zowel het libido als het orgasme doen zich volledig in de hersenen voor, die daarvoor gestimuleerd moeten worden door een voldoende hoog niveau testosteron in het bloed.

Ejaculatie

Bij een aantal gevallen van prostaatkanker wordt de prostaat geheel of gedeeltelijk verwijderd. Bij radiotherapie wordt een prostaattumor bestraald. Ook zij wordt vaak toegepast. Na een operatie, en op termijn ook na radiotherapie, is het niet langer mogelijk een ejaculatie (zaadlozing) te hebben. Het is immers de prostaat die het nodige prostaatvocht produceert om tot sperma te komen. De meeste mannen vinden het stoppen van de zaadlozingen trouwens niet zo erg, in tegenstelling tot erectiestoornissen. Want ook zonder ejaculatie blijft het mogelijk een erectie en een orgasme te krijgen.

Erectiestoornissen

Om een erectie te kunnen krijgen, moeten de zenuwen op de prostaat de signalen van de hersenen naar de penis kunnen sturen. Maar een operatie en radiotherapie kunnen die zenuwen beschadigen, en zo impotentie veroorzaken. Gelukkig komt deze bijwerking dankzij de nieuwe chirurgische technieken gevoelig minder vaak voor.

Oplossingen voor impotentie

Erectiestoornissen als gevolg van een zenuwbeschadiging kunnen op verschillende manieren behandeld worden:

Als de zenuwen slechts gedeeltelijk beschadigd zijn, kan medicatie (Viagra, Levitra en Cialis) de eigen erectie versterken. Deze erectiepillen zorgen dus niet automatisch voor een erectie. Gezien de mogelijke contra-indicaties zijn ze enkel op voorschrift verkrijgbaar.

Als de zenuwen volledig beschadigd zijn, kunnen erectiepillen niet meer helpen om een erectie te krijgen. De oplossing is dan een injectie in de penisschacht. Een dergelijk spuitje is pijnloos, makkelijk toe te dienen en zorgt voor een automatische erectie.

Vraag in ieder geval steeds advies aan uw arts vooraleer u een behandeling opstart.

Met dank aan Prof. Dr. H. Claes, consulent Seksuele Dysfuncties UZ Gasthuisberg, Leuven.

ooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooo

Chris internet 12-02-2012

Noot PKS:

bij volledige zenuwbeschadiging wordt ANDROSKAT bedoeld. Een vacuümpomp wordt niet beschreven maar in beide situaties ook door velen met succes toegepast.

Alle beschreven middelen worden in Nederland niet door zorgverzekeraars vergoed.

Wat zijn de voordelen van intermitterende hormoontherapie?

Marijke Doorduin — Tue, 14 Feb 2012 14:25:32 GMT

Wat zijn de voordelen van een intermitterende hormoontherapie?

Hormoontherapie bij prostaatkanker kan belangrijke bijwerkingen hebben. Is het comfortabeler om de behandeling tijdelijk te onderbreken?

Hormoontherapie wordt vandaag vaak voorgeschreven bij prostaatkanker. Soms moet de patiënt deze behandeling zijn leven lang volgen. In België worden er 22.000 patiënten op die manier behandeld. Doel is om de evolutie van de tumor af te remmen of zijn groei te minderen. Zo kunnen we de levensverwachting van de patiënt verlengen. Toch kan hormoontherapie ook belangrijke bijwerkingen hebben.

Hormoontherapie: welke bijwerkingen?

In het begin hebben de bijwerkingen weinig impact op de algemene gezondheid: warmteopwellingen, verminderd libido enz. Maar op langere termijn worden ze belangrijker, bijvoorbeeld in de vorm van gewichtstoename en verlies van spiermassa. Deze bijwerkingen verhogen op hun beurt het risico op een hartstilstand, hersenberoertes, diabetes enz. Bijwerkingen op lange termijn kunnen zijn: botontkalking, cognitieve stoornissen (zoals geheugenproblemen en aandachtsverlies), stemmingsstoornissen, wat dan weer kan leiden tot depressie.

Hormoontherapie gedurende zes maanden

Deze bijwerkingen kunnen het leven met prostaatkanker extra zwaar maken. Een oplossing om de bijwerkingen te verminderen, zou een intermitterende hormoontherapie kunnen zijn. Een dergelijke behandeling begint met een kuur van minstens zes maanden en wordt daarna stopgezet. Tijdens de stopperiode controleert de behandelende arts regelmatig de PSA-waarden. Als de waarde opnieuw stijgt, wijst dat uit dat de kanker weer terrein wint. Dan wordt er opnieuw een behandelingsperiode opgestart.

Periode zonder behandeling

De duur van deze ‘behandelingspauze’ hangt af van de evolutiesnelheid van de prostaatkanker en van de gevoeligheid van de patiënt op de behandeling. Bij ongeveer 25% duurt de stopzetting meer dan een jaar. Bij een beperkt aantal patiënten kan het zelfs drie of vier jaar duren voor ze een nieuwe behandeling krijgen.

De impact op de levenskwaliteit

Wat is de reële impact van intermitterende hormoontherapie op de levenskwaliteit? Daar is nog geen duidelijkheid over. De impact op die bijwerkingen hangt af van patiënt tot patiënt. Zo kan een intermitterende behandeling de opvliegers bij bepaalde personen vermijden. Maar bij andere personen en meer bepaald bij 65-plussers, houden die bijwerkingen langer aan. Het komt soms voor dat de bijwerkingen blijven doorgaan tot er een nieuwe behandeling wordt opgestart. In dat geval heeft de stopzetting weinig nut gehad. Bijwerkingen wegwerken of niet? Alles hangt af van het profiel van de patiënt, zijn leeftijd en zijn gevoeligheid ten opzichte van de behandeling.

Dit artikel werd geschreven in samenwerking met prof. Bertrand Tombal, diensthoofd Urologie aan de Cliniques universitaires Saint-Luc.

Botcomplicaties

Marijke Doorduin — Tue, 14 Feb 2012 14:21:16 GMT

Prostaatkanker: opgepast voor botmetastasen!

Prostaatkanker kan soms uitzaaien naar het bot. Deze botmetastasen zijn niet alleen zeer pijnlijk, ze vergroten ook de kans op botfracturen en neurologische complicaties.

Metastasen bij prostaatkanker

In een vergevorderd stadium van prostaatkanker kunnen prostaatkankercellen zich verspreiden, weg van de prostaat. Daarbij hebben ze een duidelijke voorkeur voor het bot. Zo kunnen er uitzaaiingen opduiken in de wervels, de ribben, bepaalde lange botten zoals het dijbeen, maar ook de schedel.

Frequentie van botmetastasen

Hoe vaak komen botmetastasen voor? Een Deense studie (1) bij ruim 23.000 patiënten gaf aan dat op het moment van de diagnose, 3% van de patiënten botmetastasen heeft.

Een andere studie heeft aangetoond dat van de patiënten die resistent zijn aan de hormonale behandeling van de prostaatkanker, 80 tot 90% metastasen ontwikkelt in de loop van zijn leven (2).

Ernstige complicaties

Uitzaaiingen in het bot kunnen ernstige gevolgen hebben:

intense pijn,
verhoogd risico op breuken,
neurologische complicaties.

Metastasen en risico op botbreuken

De prostaatkankercellen verstoren de normale cyclus van botafbraak en botopbouw. Het resultaat is een ongestructureerd en minder stevig bot. De meest frequente breuken zijn deze aan de wervels.

Neurologische complicaties

De neurologische complicaties zijn een van de belangrijkste risico’s van wervelmetastasen. De abnormale botgroei als gevolg van de metastasen, en de eventuele wervelfracturen kunnen een compressie veroorzaken van het ruggenmerg in de wervels of van de zenuwwortels die van het ruggenmerg komen.

Botcomplicaties en overleven

Botmetastasen en hun complicaties verkleinen de overlevingskans. Na één jaar bedraagt de overlevingskans (1):

87% voor mannen met prostaatkanker, maar zonder botmetastasen;
47% voor patiënten met botmetastasen;
40% voor mannen met breuken als gevolg van botmetastasen.

Na vijf jaar is de overlevingskans 56% zonder metastasen, maar slechts 3% bij botmetastasen.

Behandeling botmetastasen

Gelukkig bestaan er behandelingen. Met radiotherapie, bifosfonaten en monoklonale antilichamen is het mogelijk het risico op fracturen te verkleinen, de pijn terug te dringen en de evolutie van de metastasen af te remmen.

(1) Nørgaard M, Jensen AØ, Jacobsen JB, Cetin K, Fryzek JP, Sørensen HT.

Skeletal related events, bone metastasis and survival of prostate cancer: a population based cohort study in Denmark (1999 to 2007). J Urol. 2010 Jul;184(1):162-7.

(2) Lee RJ, Saylor PJ, and Smith MR. Contemporary Therapeutic Approaches Targeting Bone Complications in Prostate Cancer. Clin Genitourin Cancer. 2010 December 1; 8(1): 29–36.

BELANGRIJK: Onderzoek naar de kwaliteit van leven van patiënten met botmetastasen en botcomplicaties

Marijke Doorduin — Sat, 17 Dec 2011 19:03:53 GMT

Deze vragenlijst is een initiatief van de Skeletal Care Academy (SCA), een voorlichtingsprogramma dat wordt ondersteund door de European School of Oncology (ESO), European Oncology Nursing Society (EONS), de European Association of Urology Nurses (EAUN) en de European Bone Marrow and Transplantation Nursing Group (EBMT-NG) in samenwerking met de belangrijkste belangenverenigingen voor patiënten met borst- en prostaatkanker. De SCA is opgericht om door middel van voorlichting en opleiding te zorgen voor een zo hoog mogelijk niveau van de kwaliteit van zorg voor patiënten met kanker die naar de botten verspreid is.

De enquête wordt ondersteund door Amgen.

VOOR WIE IS DE VRAGENLIJST BEDOELD?

De enquête is bedoeld voor patiënten met borst- of prostaatkanker bij wie de ziekte zich heeft verspreid naar de botten. De vragenlijst mag ook door verzorgende familie of vrienden worden ingevuld in samenspraak met de patiënt.

HOE LANG DUURT HET INVULLEN VAN DE VRAGENLIJST?

De 17 hoofdvragen zijn meerkeuzevragen en het zal u ongeveer 15 minuten kosten om deze vragen in te vullen. Alle informatie die u in de enquête geeft, blijft volledig anoniem. Voor het invullen van de vragenlijst zijn geen persoonsgegevens nodig, zoals uw naam, adres of IP-adres van een computer. Zulke gegevens worden ook op geen enkele wijze verzameld of verwerkt.

Als dank voor de genomen tijd voor het invullen van de vragenlijst ontvangen respondenten een kleine attentie.

De sluitingsdatum voor dit onderzoek is 31 januari 2012.

TERUGKOPPELING VAN DE VERZAMELDE GEGEVENS

De resultaten zullen gepubliceerd worden op de websites van de Borstkankervereniging en StichtingProstaatKanker.nl. De uitkomsten zullen gebruikt worden voor een betere voorlichting van patiënten, verpleegkundigen en artsen.

Om deel te nemen aan dit onderzoek of de vragenlijst te kunnen bekijken, zie:

Onderzoek naar de kwaliteit van leven van patiënten met botmetastasen en botcomplicaties

[http://svy.mk/vZhuh8]

(Houdt uw ‘Ctrl’ toets op uw toetsenbord ingedrukt, plaats de cursor op de bovenstaande link en klik op de linker muisknop.)

Hartelijk dank voor uw medewerking.

Hoogachtend,

Professor Bertrand Tombal,

Voorzitter Adviescommissie SCA, en

Adelingshoofd dienst Urologie,

Universitaire Klinieken Saint-Luc, België.

Mocht u vragen hebben over de vragenlijst, dan kunt u contact opnemen met PatientView, op +44-(0)1547-520-965, of via info@patient-view.com.

Over PatientView

PatientView is een onafhankelijk onderzoeks- en uitgeversbureau dat gespecialiseerd is in het publiceren van onderwerpen die van belang zijn voor patiënten. PatientView heeft gedurende de afgelopen jaren honderden onderzoeken over patiënten en voor patiëntenorganisaties uitgevoerd. Deze onderzoeken en de daaruit voortvloeiende projecten hebben bijgedragen aan veranderingen op overheids- en beleidsniveau, stimulering van patiënteninspraak en consultaties, ondersteuning van wetenschappers en onderzoekers en het verhogen van kennis over ziektebeelden bij het algemene publiek.

Patiëntendag 7 december a.s. VUmc te Amsterdam

Marijke Doorduin — Tue, 06 Dec 2011 13:07:18 GMT

Op vrijdag 2 december j.l. heeft prof.dr. Jeroen van Moorselaar, hoofd afdeling urologie, het hoogleraarschap urologie aanvaard met het uitspreken van zijn oratie. Op dezelfde dag werd een wetenschappelijk symposium georganiseerd voor specialisten en wetenschappers.

Echter, wij willen de patiënt niet vergeten!

Daarom organiseert VUmc Cancer Center Amsterdam in samenwerking met prof. Van Moorselaar op woensdag 7 december a.s. een informatieve bijeenkomst voor prostaatkankerpatiënten en hun naasten. Dergelijke bijeenkomsten worden door de patiënten enthousiast ontvangen en we verwachten dan ook zo’n 250 bezoekers. Zie hieronder het programma zoals we dat aanbieden:

16.30 uur Inloop / ontvangst met koffie en thee/ informatiemarkt

17.15 uur Welkom, prof.dr. R.J.A. van Moorselaar, uroloog

17.20 uur Nieuwe operatietechnieken en hormonale therapieën, dr. A. Vis, uroloog

17.50 uur Nieuwe medicijnen voor prostaatkanker, prof.dr. W.R. Gerritsen, oncoloog

18.15 uur Pauze (voor een broodje wordt gezorgd) / informatiemarkt

19.00 uur Opereren of bestralen?, mw.drs. M. Piet, radiotherapeut

19.30 uur Seksualiteit en prostaatkanker, prof.dr. E.J.H. Meuleman, uroloog seksuoloog

20.00 uur Einde programma