Revolta da freixa

Noticias de literatura-117. Xaneiro 2012

noreply@blogger.com (rdf) — Sun, 15 Jan 2012 12:44:00 +0000

Imaxe: laopiniocoruña.es

Novidades literarias 2012:

Dos de los escritores gallegos más exitosos, Domingo Villar y Manuel Rivas, deleitarán a los lectores con nuevas obras. (...) Este 2012, el Día das Letras Galegas está dedicado al jurista, político galleguista, empresario y también ensayista y poeta Valentín Paz Andrade (Pontevedra, 1898-Vigo, 1987). Su obra será reeditada por varias instituciones y editoriales, entre las que destacan la Poesía galega completa, que editará Xerais en su colección de Clásicos, y la primera biografía para niños, escrita por Charo Portela, Valentín Paz Andrade. Biografía e antoloxía, también de Xerais. Por su parte, Xan Carballa prepara una biografía del autor que editará Galaxia y una antología de su obra (laopinioncoruña.es, 02-01-2012).

Federico Mayor Zaragoza, Delito de silencio (Trifolium):

Mediante esta publicación coas súas reflexións recentes, Federico Mayor Zaragoza (Director Xeral da UNESCO entre 1987 e 1999) exhórtanos a implicarnos, reconstituírnos democraticamente e converternos de súbditos a cidadáns plenos; de silenciosos a participativos; de espectadores a actores. O que hoxe acontence nos países árabes demóstranos que o futuro non está escrito e que a libre circulación de información xogará un papel determinante (blog da editorial).

Imaxe: blog Editorial Trifolium

Robert L. Stevenson, Apoloxía dos ociosos:

Lembremos, con Pavese, que a cultura occidental no tempo de Stevenson (fins do século XIX e principios do XX) atravesou unha crise de desgusto polo ambiente imperante, o que provocou a busca dun paraíso e dunha xustificación. Unha maneira tan boa coma calquera outra de polemizar —de vivir— coa propia sociedade (blog da editorial Trifolium).

Pepe Carballude e Andrés García Vilariño, reedición de Un deus desaparecido:

A presentación do volume (e o tipo de ilustracións con trazos rectos, angulosos, xaponizantes) tende a elevar a franxa de idade á que este vai dirixido. Semella orientarse preferentemente a un público máis próximo da mocidade que da infancia. Pérdese en parte a comicidade e a tenrura da primeira edición, potenciándose o carácter policial da historia. Os debuxos de Beatriz García Trillo están a medio camiño entre o realismo e a caricatura abstracta (El Correo Gallego, 03-01-2012).

Foto: Mosteiro /La Voz de Galicia

Celso Emilio Ferreiro, centenario:

Actos para difundir a obra de Celso Emilio en Celanova, Galicia Hoxe, 03-01-2012.
Camilo Franco, “Celso Emilio Ferreiro, cen anos de resistencia poética activa”, La Voz de Galicia, 04-01-2012.
Programa de actividades do centenario de Celso Emilio Ferreiro, El Correo Gallego, 04-01-2012.
Ano Celso Emilio, El País, 04-01-2012.
Conmemoración do centenario de Celso Emilio Ferreiro, El Mundo, 03-01-2012.
Arraianos abre a homenaxe civil a Celso Emilio Ferreiro, El País, 08-01-2012.

Fanco Grande.
Foto: M. Moralejo/La Voz de Galicia.

Xosé Luís Franco Grande, homenaxeado na súa vila.

Artigo de Fermín Bouza en El País (04-01-2012): “Un liberal en el mejor sentido”.
Artigo sobre Franco Grande no Galicia Hoxe (14-01-2012):

Sempre directo nas súas opinións, sen casar con ninguén, Franco Grande non ve por ningures que as cousas vaian a mellor no territorio da creación literaria e tampouco se mostra optimista sobre o futuro do galeguismo e mesmo do peso de Galicia, moi por detrás de Cataluña e de Euskadi: "Creo que van por camiños distintos as reivindicacións intelectuais e a política, enormemente atrasada en Galicia. Mentres non cambiemos os políticos do país, o país non vai cambiar moito. Estamos en mans de xente totalmente inútil".

Entrevista de B. R. Sotelino con Franco Grande: “Alégrame ter sido un elemento de concordia” (La Voz de Galicia, 14-01-2012).
Sara Alonso, “Mar de palabras para Franco Grande”, El País, 15-01-2012.
Franco Grande, “Sen palabra, non hai mundo”; artigo de Eva González no Faro de Vigo, 15-01-2012.
Mónica Torres, “Tomiño rende homenaxe a Franco Grande”, La Voz de Galicia, 15-01-2012.

Isaac Díaz Pardo.
Foto: Iria Martínez/Galicia Hoxe.

Isaac Díaz Pardo, descanse en paz:

Adeus ao galeguista, intelectual e artista (Galicia Hoxe, 05-01-2012).
O mundo da cultura chora a perda de Díaz Pardo (La Voz de Galicia, 05-01-2012).
Falece o intelectual galeguista Isaac Díaz Pardo (La Voz de Galicia, 05-01-2012).
Moitos labores, só unha meta. Artigo de Camilo Franco (La Voz de Galicia, 06-01-2012).
O único mérito meu era que tiña moita fame e moito entusiasmo. Entrevista de Fátima Otero a Isaac Díaz Pardo (Galicia Hoxe, 05-01-2012).

Xavier Alcalá publica a versión castelá de Fábula. Entrevista con Xesús Fraga en La Voz de Galicia (09-01-2012):

Fábula foi editada en galego seis veces, antes de aparecer en castelán. Eu sempre releo e retoco as miñas vaidades. Por tanto, nun caso de long-seller coma o desta novela, non dou esquecido o texto. Está claro que hai unha evolución nas miñas teimas: pasei da «collage» que se nota en Fábula, Nos pagos de Huinca Loo e Tertúlia (nesta, moitísimo) á linealidade da triloxía Evanxélica memoria, ou na da miña próxima novela, Verde oliva. Antes confiaba na «intelixencia do lector». Agora teimo con ser lineal e explícito: deben ser os anos de docencia na universidade...

Fernández Paz, incorporado á Biblioteca Virtual Cervantes:

Dirixido por Branca-Ana Roig Rechou e María Isabel Soto López --da Universidade de Santiago de Compostela--, o portal que a Biblioteca Virtual dedica a Fernández Paz recolle fragmentos das súas obras máis importantes, algúns estudos sobre a súa obra e un completo álbum gráfico (Galicia Hoxe, 11-02-2012).

Estevo Creus.
Imaxe: Xoanxo Cespón/El País.

Estevo Creus presenta balea2 (Positivas):

Los poemas, breves e "ideológicamente irónicos", son juegos lingüísticos para adultos -a veces una critica de la ciencia o de cualquier disciplina que aspire a fijar la realidad-, pero entre lo que se nombra también hay vacas, gallinas, excrementos o plastilina, entre otras voces todavía fáciles de encarnar para los niños dezanos: 15 de los poemas se construyeron a partir de los dibujos de ballenas que hicieron los críos (El País, 14-01-2012).

Noticias de literatura-116. Decembro 2011

noreply@blogger.com (rdf) — Sat, 31 Dec 2011 11:29:00 +0000

Xosé Daniel Costas Currás gaña o Caixanova de poesía con Monicreques:

O xurado (...) quixo destacar «a aposta arriscada por unha estrutura autenticamente novidosa, a teatralidade da mesma, un ritmo e unha musicalidade singulares e unha plasticidade que vai máis alá das imaxes e cromías para construír un mundo poético e pletórico de modernidade, que non por iso deixa de lado a tradición» (La Voz de Galicia, 16-12-2011).

A noticia do premio de poesía de Novacaixagalicia en El País, 16-12-2011).

Imaxe: BDteca.

Lois Pereiro, análise da súa obra:

Queixas suxeriu «abrir o canon da literatura galega porque parece que está predeterminado e non sempre con criterios entendibles desde o punto de vista docente». Sinalou a necesidade de «integrar a Lois desde a lectura e non desde a teorización e aproveitar a súa obra, para demostrar que a literatura galega tamén é moderna e próxima ao lector» (La Voz de Galicia, 17-12-2011).

Congreso en honra de Lois Pereiro.
Homenaxe a Lois Pereiro no Incio.
Lois Pereiro, un fenómeno social.
Balance do congreso sobre Lois Pereiro.
O cómic de Jacobo Fernández Serrano, Lois Pereiro. Breve encontro, recomendado por BDteca.
Antón Patiño publica Dicionario de sombras, sobre a figura de Lois Pereiro.
Antón Patiño, “Para chegar a Lois hai que ter a intensidade que el tiña” (La Voz de Galicia, 31-12-2011).
Camilo Franco, “Pereiro, o heterodoxo integrado” (La Voz de Galicia, 31-12-2011).
Lois Pereiro e a normalización lingüística (El País, 31-12-2011).

Ernesto Guerra da Cal, centenario e interese da súa obra:

Desde sus primeros poemarios, Lua de alén mar y Rio de sonho e tempo (1959 y 1963, ambos en Galaxia), Da Cal ha interesado a la crítica internacional. El gallego del ferrolano, próximo al portugués, suscitó elogios de especialistas en Estados Unidos, Brasil, Puerto Rico, México, Portugal, Francia, Italia, Inglaterra o Checoslovaquia, e importante eco en España y entre el galleguismo. Dedicó estudios de referencia a las literaturas gallega, española, portuguesa, brasileña, hispanoamericana y medieval, y a metodología de investigación literaria (La Voz de Galicia, 19-12-2011).

Isaac Rubín e Rafa Vilar gañan os premios de poesía Eusebio Lorenzo Baleirón e Arume:

Os escritores Isaac Xubín e Rafa Vilar recibiron este domingo, respectivamente, os premios de poesía Eusebio Lorenzo Baleirón e Arume, polas súas obras 'Con gume folla húmida' e 'Patente de corso' (Galicia Hoxe, 18-12-2011).

Agustín Fernández Paz presenta Fantasmas de luz:

-Mesturo un contexto realista cun elemento fantástico. Neste caso é que o matrimonio protagonista, tras quedar os dous no paro, comezan a volverse transparentes. Están aí pero o mundo non os ve. Ese é un dos grandes perigos desta crises, que hai xente que desaparece (La Voz de Galicia, 20-12-2011).

Noticia da presentación de Fantasmas de luz (El País, 20-12-2011):

"Lo puedo explicar así a posteriori, porque el proceso de escritura es un poco irracional", explicaba ayer en Santiago durante la presentación, "pero este libro consiste en una crítica de las desfeitas causadas por el capitalismo desde la caída del Muro de Berlín".

Noticia de Fantasmas de luz en El correo Gallego (20-12-2011).
Hugin e Munin, nova editora especializada en traducións:

"A diferencia de otros sellos, Hugin e Munin se plantea más como un club de lectura. Aunque habrá un punto de venta en cada una de las siete ciudades y se podrán adquirir títulos sueltos en la web, la base serán los suscriptores (El País, 21-12-2011).

Centenario de Álvaro Cunqueiro:

Ramón Nicolás, “Cunqueiro fronte ao espello”, La Voz de Galicia, 22-12-2011. Véxanse tamén outras noticias relacionadas.
Faro da Cultura, 22-12-2011, especial dedicado a don Álvaro Cunqueiro.
Diana Mandiá, “Reeditados 19 poemas de juventud y 20 prólogos de Álvaro Cunqueiro”, El País, 22-12-2011.
Daniel Salgado, “Cunqueiro para ben e para mal”, Luces, El País, 23-12-2011.
Suso de Toro, “Cunqueiro e sen compromiso”, Luces, El País, 23-12-2011.
Manuel Rivas, “O xornalismo que solta segredos”, Luces, El País, 23-12-2011.
D. S., “O poeta que era un segredo”, Luces, El País, 23-12-2011.
Quico Cadaval, “A arte da fuga”, Luces, El País, 23-12-2011.
María do Cebreiro, “Mapa e melancolía”, Luces, El País, 23-12-2011.
Iago Martínez, “A derrota de Sinbad”, Luces, El País, 23-12-2011.
Xavier Lama, “Cunqueiro non tuiteou nunca”, El Correo Gallego, 29-12-2011.
“No niño novo do vento”, exposición sobre o universo Cunqueiro.

Castelao, ben de interese cultural:

Froito dun convenio de colaboración entre a Xunta e a Fundación Castelao, asinado en 2008, elaborouse un catálogo de toda a obra artística de Castelao, dispersa en distintos lugares, que se recolle nunha base de datos dixital con máis de 3.000 rexistros (Galicia Hoxe, 23-12-2011).

“Castelao convértese no primeiro autor galego coa súa obra protexida”, La Voz de Galicia, 24-12-2011). Artigo de Domingos Sampedro.
“Declarada Bien de Interés Cultural la obra de Castelao”, El País, 24-12-2011).

Foto: Sandra Alonso/La Voz de Galicia

Teresa Moure gaña o Ramón Piñeiro de ensaio coa súa obra Queer-emos un mundo novo. Sobre cápsulas, xéneros e falsas clasificacións:

O ensaio premiado, que será publicado polo Editorial Galaxia o próximo ano, realiza unha aproximación á literatura galega desde a teoría «Queer», a través dunha reflexión que transcende o literario e ten un claro potencial para incidir no debate social en Galicia, asegura a editorial. Na obra tamén se tratan os usos inclusivos da linguaxe e cuéstionase a utilidade de formas como «Boas tardes a todos e a todas», coas que, segundo a nota de prensa, baléirase o potencial transformador do feminismo (La Voz de Galicia, 28-12-2011).

Noticia no Galicia Hoxe (28-12-2011).
“Teresa Moure gana el premio...”, El Correo Gallego, 28-12-2011.
“Teresa Moure gana el premio Ramón Piñeiro...”, El País, 29-12-2011.

Celso Emilio Ferreiro, poemas inéditos:

Que a obra de Celso Emilio segue a dar sorpresas exemplifícao o achado de inéditos, como os que publica hoxe este xornal, Mozo e O atraco. O primeiro é totalmente inédito e está na liña de Prá mocidade (en Viaxe ao país dos ananos) e O revolucionario (en Cimenterio privado). Ramón Nicolás dátao a comezos da década dos setenta (La Voz de Galicia, 29-12-2011).

Véxase tamén no mesmo xornal o artigo “Luz do canto contra a sombra”, onde Luís Tosar fai lembranza de Celso Emilio Ferreiro.

Imaxe: Xoán Carlos Gil/La Voz de Galicia

Carmen Kruckenberg publica Jazz espido:

Este Jazz espido es la continuidad del que publicó en 1999 (Edicións do Castro) dedicado a los hombres del jazz, una música por la que siente debilidad. Están todos los grandes: Louis Amstrong, Miles Davis, Ray Charles, Albert Collins, Lionel Hampton, Duke Elington...
Faltaban ellas, que ahora también están: Aretha Franklin, Billie Holliday, Ella Fitzgerald, Peggy Lee, Ma Rainey, Nina Simone... Un desnudo ilustra cada uno de los poemas. En ese apartado ha contado Carmen con la colaboración de Eva Llorens y Puri del Palacio. La primera firmo los dibujos de la edición de 1999, y la segunda firma los de esta (La Voz de Galicia, 30-12-2011).

Valentín Paz Andrade fala da súa obra

noreply@blogger.com (rdf) — Tue, 27 Dec 2011 19:38:00 +0000

Nesta presentación faise unha achega, breve e incompleta, á obra de Valentín Paz Andrade nas súas propias palabras.

Paz-Andrade fala da súa obra

View more presentations from revoltadafreixa.

Noticias de literatura-115. Decembro 2011

noreply@blogger.com (rdf) — Thu, 15 Dec 2011 19:40:00 +0000

Rubén Ruibal, ó cine:

El cineasta lucense Jorge Coira dirigirá Limpeza de sangue en un rodaje que comenzará a lo largo de 2012. El guión correrá a cargo del propio Coira y del dramaturgo Jacobo Paz, quien colaboró anteriormente con Ruibal en el proyecto del Centro Dramático Galego Estigma (El País, 01-12-2011).

A noticia en laopinioncoruna.es (01-12-2011):

La película, producida por la empresa coruñesa Filmanova, narra una drama urbano entre dos personajes antagónicos que se enfrentan a una situación límite. Rubén Ruibal, que ganó en 2005 el Premio Cunqueiro, se reconoce como un discípulo de Roberto Vidal Bolaño.

A versión galega de Beowulf galardoada co premio da Asociación Española de Estudos Anglo-Americanos:

A versión galega do clásico da literatura medieval 'Beowulf' foi realizada polo profesor do Departamento de Filoloxía Inglesa, Francesa e Alemá, Jorge Luís Bueno, quen a traduciu do inglés antigo (Galicia Hoxe, 02-12-2011).

Foto: Mónica Ferreirós / La Voz de Galicia.

Domingo Villar anuncia Cruces de pedra, terceira entrega da saga de Leo Caldas:

Como en Ollos de auga y A praia dos afogados -que se prevé llevar al cine en el 2012-, los escenarios en los que se desarrolla la historia son reales. En la tercera entrega figura la parroquia de Tirán (Moaña), donde vive la profesora protagonista, que todos los días hace la singladura en barco a Vigo; y de nuevo el bar Eligio y la comisaría, además de alguna localización en Santiago (La Voz de Galicia, 04-12-2011).

Tokio (Alfredo López) presenta Cabana de Balieiros, novela gráfica:

La historia transcurre en una villa imaginaria que el autor sitúa en la Costa da Morte, cuyos habitantes de dedican a la caza de ballenas. Es una obra de intriga, aventura y acción ambientada a principios del siglo XIX escrita con la mirada de un defensor de la naturaleza y con una ambientación histórica de Galicia, ya que se basa en la vida de los primitivos pescadores gallegos, que fueron los primeros en capturar ballenas en Terranova (La Voz de Galicia, 04-12-2011).

Manuel Rivas intevén no programa de entrevistas Sin Rodeos:

"Penso que Galicia estivo moito máis perto de ser Sicilia do que pareceu", dixo o escritor e xornalista Manuel Rivas no programa Sin Rodeos, de Localia TV. O autor de ‘Todo é silencio’, que foi entrevistado polos xornalistas José Luis Gómez e Mónica Martínez, lembrou que "hubo xente responsable nas institucións, nas forzas de seguridade e na xustiza, e houbo tamén (…) unha reacción cívica fortísima, sobre todo encabezada polas nais contra a droga" (Galicia Hoxe, 08-12-2011).

José Luis Teófilo Piñeiro presenta Peixeiras de Vileixoán:

Dedicado a Manuela Piñeiro Canto Lelucha a Petenera, a quien define como su tía "e tamén a miña segunda nai, para min a peixeira por excelencia", José Luis Teófilo Piñeiro propone a través de Peixeiras de Vileixoán. As mulleres de ferro (Edicións Teófilo) un acercamiento a lo que califica como "o microcosmos máis íntimo destas mulleres de ferro con alma de mel que só xogan partidas de cartas boca arriba" (El Correo Gallego, 07-12-2011).

Foto: Sandra Alonso/La Voz de Galicia.

Rafa Vilar, gañador do Premio Arume de poesía fala en La Voz de Galicia:

Patente de corso (pequeno dicionario pirata) é o título dun libro no que se deixan sentir os vencellos do autor co mar e no que os corsarios trocan a violencia por inxenuidade. A obra estará nas rúas para a próxima celebración do Día das Letras Galegas (La Voz de Galicia, 07-12-2011).

Marcos Abalde e Paula Carballeira gañan, respectivamente, o Cunqueiro e Manuel María de teatro:

Abalde comentou que A cegueira non é «nin fácil nin compracente». Sitúa a acción da obra en Palestina, un territorio en guerra, «un lugar alimentado pola cegueira do sistema criminal no que estamos vivindo». Engadiu o autor que quen xestiona este sistema son «os xestores da barbarie».
O refugallo é o título da obra de Paula Carballeira, que por segunda vez gaña o Manuel María. A dramaturga e actriz sinala que o premio é unha necesidade para «difundir as obras, especialmente se é teatro e se está dirixido a un público familiar» (La Voz de Galicia, 10-12-2011).

Noticia dos premios de teatro recollida en Galiciaé (09-12-2011).
A noticia no ABC (10-12-2011).

Xoán González presenta unha nova aventura do Apalpador:

Nesta ocasión, o carboeiro de xigantesca barba, boina e cachimba ten a sorte de atopar unha castaña con grandes poderes máxicos coa que vive unha infinidade de aventuras (La Voz de Galicia, 11-12-2011).

Centenario de Álvaro Cunqueiro: artículo de Darío Villanueva, “Cunqueiro y el realismo mítico europeo”, El Mundo, 09-12-2011:

Maestro de la trasgresión y la melancolía, Álvaro Cunqueiro (Mondoñedo, 1911-Vigo, 1981) fue bastante más que un novelista, poeta, dramaturgo, gastrónomo y periodista. Emblema de la cultura gallega, fue un adelantado a su tiempo que aunó la riqueza de los mitos (Merlín, sochantre, Ulises, Simbad...) con la vanguardia más radical.

Wislawa Szymborska, Versos escollidos (Positivas):

de la mano de la traductora Lucía Caeiro. Versos escollidos (Edicións Positivas) recoge en versión bilingüe 84 poemas que recorren la obra de la premio Nobel de literatura de 1996. Y coincide con O prezo da fama, los relatos escritos por Slawomir Mrozek en 1990 recién publicados por Rinoceronte Editora, para introducir la literatura polaca en Galicia (El País, 13-12-2011).

A RAG pecha o ano Lois Pereiro:

Xosé Luís Méndez Ferrín, presidente da RAG, destacou que este congreso, que se inicia mañá na Cidade da Cultura, non é para chegar a «conclusións, senón para aprender as claves segredas de Pereiro que non foron descifradas» (La Voz de Galicia, 14-12-2011).

Noticia do congreso sobre Lois Pereiro en El País, 14-12-2011.

Gogue presenta Historias floreánicas II (Todogrove):

Creo que lo más importante es hacer reír y más en estos tiempos, en los que las primas de riesgo se han escapado con no sabemos quién... (Faro de Vigo, 15-12-2011).

Valentín Paz Andrade. Achegas na rede (1)

noreply@blogger.com (rdf) — Mon, 12 Dec 2011 19:27:00 +0000

Foto: Galicia Hoxe.

Valentín Paz Andrade homenaxeado no Día das Letras de 2012

1. Noticias da homenaxe

RAG (04-06-2011): “O Plenario da Real Academia Galega, reunido en sesión ordinaria hoxe día 4 de xuño de 2011, acordou dedicar o Día das Letras Galegas de 2012 a Valentín Paz Andrade (Lérez, Pontevedra, 1898 - Vigo, 1987)”.
Galicia Hoxe (04-06-2011): “O poeta, ensaísta e empresario Valentín Paz Andrade (Pontevedra 1898- Vigo 1987) será o homenaxeado no Día das Letras Galegas de 2012, tal e como acordou este sábado o plenario da Real Academia Galega (RAG) por maioría”.
Galiciaé (04-06-2011): “No inicio da súa traxectoria profesional, foi director do xornal galeguista Galicia entre 1922 e 1926, ano en que foi pechado pola dictadura do xeneral Primo de Rivera. Trala caída do réxime, presidiu o Grupo Autonomista Galego (1930) e, xunto con Castelao e Ramón Cabanillas, foi candidato ás Cortes Constituintes no 1931 e membro activo do Partido Galeguista, do que foi nomeado secretario xeral tres anos despois”.
Laopinioncoruna.es (04-06-2011): “La polifacética vida de Paz Andrade, por su importancia en el mundo del periodismo, la literatura y ensayo, y su "capacidad empresarial", pesó en la valoración de los académicos para homenajear el próximo año a esta figura, de la que la RAG destaca "su compromiso con el país".
La Voz de Galicia (05-06-2011): “A polifacética traxectoria de Paz Andrade acadou finalmente o consenso da Academia, que valorou a súa traxectoria «como creador, periodista e empresario, e, fundamentalmente, como home comprometido co país e coa lingua»”.
Xornal de Galicia (05-06-2011): “Personaxe fundamental para entender o século XX en Galicia, Paz Andrade foi membro do Partido Galeguista e optou dúas veces, sen resultar elixido, a un escano no Parlamento español. En 1936, antes de ser represaliado polas autoridades herdeiras do golpe de estado e padecer o desterro en varias localidades –nunha delas coñecería a súa muller–, participou na redacción do Estatuto de Autonomía de Galicia. Ao longo da súa vida sería vítima de varios atentados, todos afortunadamente frustrados”.
Faro de Vigo (05-06-2011): “Dentro de su producción poética destacan "Llanto materno" (1955), "Sementera del viento" (1968) y "Cien lleves de sombra" (1979). También escribió ensayos literarios, históricos y económicos, en los que reflejó su preocupación por el progreso de Galicia. Como político, presidió el Grupo Autonomista Gallego (1930) y fue secretario del Partido Galeguista (1934). En 1977 fue elegido senador por Pontevedra por la Candidatura Democrática Gallega”. [Sic.]
El País (05-06-2011): “Jurista, político galleguista, empresario y también ensayista y poeta. La polifacética trayectoria de Valentín Paz Andrade (Pontevedra, 1898-Vigo, 1987) le valió ayer ser elegido por la Real Academia Galega como la figura a la que se le dedicará el Día das Letras Galegas de 2012”.
Diárioliberdade: “Letras Galegas para um reintegracionista” (15-06-2011).

Imaxe: industrias pesqueras.com

2. Achegas á figura e á obra

Wikipedia, Valentín Paz-Andrade.
Unha necrolóxica.
Enciclopedia Galega Universal, ficha do autor.
Biografía de Valentín Paz Andrade na páxina da AELG.
“Un renacentista na Galicia do século XX”, na páxina culturagalega.org.
Ramón Nicolás, “A memoria do século XX”, La Voz de Galicia (05-06-2011).
Xornal de Galicia (05-06-2011), “Galicia, de novo, como tarefa”.
Iago Martínez, “Un personaxe fundamental para entender o século XX en Galicia”, Xornal de Galicia (05-06-2011).
Alfonso Paz-Andrade, “Paz-Andrade, meu pai”, Xornal de Galicia (05-06-2011).
Agatha dos Santos, entrevista con Alfonso Paz-Andrade no Faro de Vigo (05-06-2011).
Faro de Vigo (04-06-2011), “Empresario, político o poeta, facetas de Valentín Paz Andrade”.
Vanesa Oliveira, “Unha forma de facer país”, Galicia Hoxe (07-06-2011).
Anxo Tarrío, “Valentín Paz Andrade”, Galicia Hoxe (08-06-2011).
J. V. Domínguez, “Don Valentín Paz Andrade”, Xornal de Galicia (13-06-2011).
Ceferino de Blas, “Paz Andrade, cronista de la guerra más viguesa de la historia”, Faro de Vigo, 22-06-2011).
Víctor F. Freixanes, “Valentín Paz Andrade”, (Vento nas velas) La Voz de Galicia, 03-07-2011.
Xan Carballa, “O mito do Galicia de Paz Andrade”, Xornal de Galicia, 25-07-2011.
“Valentín Paz Andrade nas Letras Galegas 2012”, no blog SNL Redondela.
Ramón Villares, “Valentín Paz Andrade como tarea”, Xornal de Galicia. Véxase tamén nesta ligazón.
Tucho Calvo, “Paz Andrade mirou con atención á lusofonía”, La Voz de Galicia, 26-11-2011.
Tucho Calvo, Valentín Paz-Andrade, a memoria do século XX. Recensión da biografía na revista Industrias Pesqueras (25-11-2011).
Caderno da crítica, “Valentín Paz-Andrade, a memoria do século XX, de Tucho Calvo”.
Caderno da crítica: “Valentín Paz-Andrade: Galicia, a gran tarefa”.
Joám Manuel Araújo, “A extensäo do galego segundo Paz Andrade: entre Návia e Corumbá/Paraná”, Portal Galego da Língua.
Celso Emilio Ferreiro, “Cen chaves de sombra, de Valentín Paz-Andrade”, ABC,

Imaxe: Google books

28-06-1979.

3. Obras dixitalizadas

Sementeira do vento (Galaxia, 1968), Google Books.

O fillo da furia (Manolo López Poy e Miguel Fernández). Test de lectura

noreply@blogger.com (rdf) — Thu, 08 Dec 2011 19:44:00 +0000

Ademais do pequeno post e mais do cuestionario para o debate do club lector de Mamed Casanova. O fillo da furia, de Manolo López Poy e Miguel Fernández, deixo agora este test de lectura para que proben fortuna os grupos de primeiro.

Valentín Paz Andrade, A galecidade na obra de Guimarães Rosa.

noreply@blogger.com (rdf) — Sat, 03 Dec 2011 11:54:00 +0000

Imaxe: Rede de Bibliotecas de Galicia

Valentín Paz Andrade amosa neste libro a admiración que sentía polo escritor brasileiro João Guimarães Rosa e demostra o profundo coñecemento que tiña da súa obra. Como nos di Paulo Ronai na introdución, para o estudo da obra rosiana Paz Andrade

“soube encontrar um novo ángulo de abordagem, o da galeguidade de Rosa, que ninguem podia enfrentar melhor do que ele. Na leitura de Grande Sertäo: Veredas e dos outros livros rosianos depararam-selhe inumeros elementos que evocaram irresistivelmente a Galicia: suas vozes, seus modos de falar e de sentir, seus costumes, seus ritos e crenças, seus viventes objetos. Encontros täo freqüentes e insistentes que o levaram a empreender uma ampla investigaçäo, näo já de influências, mas de identidades” (p. 9).

Pretende Valentín Paz Andrade sacar á luz a Galicia espallada polo mundo, pero que non consta como tal. No caso de Guimarães Rosa, a materia de Galicia aparece subsumida na súa obra:

“Foi dabondo a teimosía rosiana de recorrencia ás fontes, para aquel resultado sincrético poder coallar como nun prodixio. Elementos galegos que perderan vixencia no portugués, mormente no literario, ou que dentro da mesma área da comunidade lingüística viñeran a menos, se non ficaban esmorecidos, recobran a súa plenitude ou a súa pristinidade na obra rosiana. Reagroman nos tecidos do idioma con insospeitados valores expresivos, con beleza reconquerida” (p. 84).

E para demostralo, Paz Andrade comeza por mergullarse na historia para lembrarnos como aquel anaco do sur de Galicia tomou as rendas do seu destino para converterse nun estado e botarse depois ó mar na conquista do mundo. E alí onde volveu botar raíces abrollan nomes, palabras e costumes que repiten os tomados na fonte orixinaria.

Imaxe: A galecidade de Guimaraes Rosa.

Mitos e refráns recollidos na obra de Guimarães Rosa seguen vivos en Galicia. O autor brasileiro chega mesmo a recrealos e darlles un valor novo (“Melhor un passaro voando do que dous na mao”, por exemplo). Tampouco non falta a saudade na obra rosiana, e algúns dos seus personaxes redescóbrena e defínena comezando polo que non é: “Festa é o contrario de saudade”. Seguindo os personaxes rosianos, Valentín Paz Andrade describe a saudade de varias formas; entre elas “vellez da alma denantes que do corpo” (p. 193) ou recorrendo a unha forma aforismática dun personaxe rosiano: “saudade é ser despois de ter”.
Botando man da historia, da lingua, da traxectoria do novelista, da etnografía, dos mitos, dos aforismos... Valentín Paz Andrade amosa a “galecidade” do escritor mineiro e basea a súa tese non só no estudo dos elementos antes relacionados, senón tamén nunha carta do escritor ao seu tío Vicente Guimarães, na que se refire á “fala e escrita dos nossos avós portugueses, na época dos grandes descobrimentos e das viagens marítimas”. Sostén Paz Andrade que “está a dicir de cando, entre portugués e galego, ningún distanciamento formal tiña coallado. Non foron outros os seus principios estéticos, E, polo feito de os acoller tiña a forza de fuxir das empalladas idiomáticas. De as facer na súa lingua poética, folgadamente desenvolvida e xa ateigada de recursos lexicaes enxebres. Na lingua que fora, é verdade, superimposta, mais por unha civilización xa desenvolta e madurecida. Que fora tamén secular e plurinacionalmente consagrada (...) Outra cousa semellaría caír no recuamente a un nivel de cultura tribal” (p. 190).

Imaxe: A galecidade de Guimaraes Rosa

Sitiografía

Portal Cronópios: Antonio Maura fai unha longa referencia a esta obra de Paz Andrade no artigo “Recepción en España de Grande Sertão: veredas”. Deixamos pegada aquí a cita porque, á parte do interese da referencia concreta á obra do autor galego, sinala unha liña de traballo que Valentín Paz Andrade percorreu para ofrecernos resultados aprezables:

“Casi una década más tarde, en 1978, se publicaba un libro titulado A galecidade na obra de Guimarães Rosa, de Valentín Paz-Andrade. Su autor, un conocido político galleguista, era en la época senador electo por Pontevedra, y escribió también tres poemarios y algunos ensayos como, entre otros, los titulados La anunciación de Valle Inclán (1967) o Transferencias etnológicas de Galicia en el Brasil ulterior (1976).
Confiesa Paz-Andrade haber conocido la obra del escritor mineiro en París y que más tarde prosiguió su apasionada lectura en Brasil. En su libro sobre la galleguidad en la obra de Guimarães Rosa, además de una breve biografía del escritor mineiro, Paz-Andrade ofrece también una sinopsis de la historia de Galicia desde sus orígenes hasta la llegada de Cabral a Brasil y elabora una lista de denominaciones de linajes gallegos que fueron transferidos a las tierras americanas. Concretamente, reconoce en el mismo nombre de Riobaldo, protagonista y narrador de Grande sertão: veredas, un origen gallego:
“Riobaldo! De ónde este nome provém? Pudera adimirse como unha nova forma de Rui do Valle ou Rui do Val? De estas duas sabemos que mantiñan vixencia nas terras do Douro e o Minho, alá poi-o século XVI. Veñen impostas a un crego de misa e ola no Nobiliario do Conde de Barcelos.”
Pero no sólo en los nombres encuentra el ensayista restos de galleguidad, sino también en determinados dichos, cantos, danzas y costumbres de origen popular que tanto abundan en el libro rosiano. Como ejemplo podemos recoger la procedencia que halla de la misma cita del libro “o diabo na rua, no meio do redemoinho”, que, como Paz-Andrade sugiere, sería también de origen gallego:
“Na segunda portada do libro, risca un lema: «o diabo na rúa no medio do redemuinho»… Dito éste que ben recoler pudera unha lenda da vila de Pontevedra, onde San Bartoloméu se festexa o 24 de agosto. Ao fio de medio-día das vispras, según tradición local, até que a festa remata, «anda o demo solto pol-as ruas». E a xente, entramentras, non deixa de ter o abellón tras da orella.”
Para Paz-Andrade el iberismo tan presente en la obra de Guimarães Rosa es galleguismo y, más parece, que en lugar de buscar explicaciones o raíces a la obra del mineiro, quiere legitimar la propia lengua gallega en la obra del quizás más grande creador del idioma brasileño. Lo mismo intentará demostrar en otro importante autor de habla castellana, Valle Inclán, en el libro que le dedica, donde buscará los galleguismos con los que el autor de las sonatas nutrió a la lengua española. En todo caso, aparte de las certezas o inexactitudes de este ensayo, sí es importante destacar el interés que despertaba un autor que, en ese momento, estaba siendo traducido al castellano”.

Valentín Paz Andrade, A galecidade na obra de Guimarães Rosa. Ediciós do Castro, 1978.

Noticias de literatura-114. Novembro 2011

noreply@blogger.com (rdf) — Wed, 30 Nov 2011 15:58:00 +0000

Vítor Vaqueiro, Mitoloxía de Galiza:

un libro que amplía considerablemente a Guía da Galiza máxica que aparecera en 1998 e que se presenta agora en forma de dicionario (La Voz de Galicia, 2-11-2011).

Miguel Sande ó teatro:

A compañía galega Bengala Produccións, dirixida por Xosé M. Rabón, estreará o vindeiro venres e sábado, días 4 e 5, no Teatro Jofre, de Ferrol, a obra 39 veces chao (se algún día esta muller morta), baseada na novela do escritor e xornalista Miguel Sande e que recolle o testemuño real dunha muller maltratada (La Voz de Galicia, 2-11-2011).

Imaxe: Galicia Hoxe.

Suso de Toro, un cuarto de século de Polaroid:

Foron tamén intrépidas aqueles ensinantes que se atreveron a introducir entón nas aulas un libro así e que lles creou problemas en varias ocasións. Desde aquela ten mudado a cultura social e a través da televisión e da internet os rapaces medran co coñecemento dun nivel de violencia e de brutalidade na linguaxe que daquela era impensábel fóra dun libro adulto e minoritario, naqueles anos aqueles anos un libro así nunha aula era unha brasa nas mans. E, con todo, déronllo a ler aos seus alumnos adolescentes, había ser interesante lembrar os motivos daquela elección literaria. Pode que fose porque achasen nel méritos expresivos e pode que fose tamén porque encontrasen alí cousas que lles resultasen novas e que considerasen útiles para o seu alumnado (Galicia Hoxe, 7-11-2011).

Véxase tamén o artigo de Xesús González Gómez “No tempo da literatura Roger Rabbit”, Luzes, El País, 11-11-2011:

Polaroid goza dunha prosa natural, de sintaxe simple e períodos curtos, cunha gran capacidade de recreación dos tics de comportamentos, de rexistros non estritamente literarios e de actitudes intranscendentes do individuo, que sabe reflectir no papel. Era un texto fundador non só por dar fe de clases sociais que até entón apareceran na narrativa galega de maneira marxinal, senón tamén porque unha serie de narradores novos se basearán nel, citándoo ou non, recoñecendo ou non a súa influencia. Velaquí os maiores logros da novela: a creación dunha linguaxe (que nada ten a ver coa chamada "riqueza lingüística") e, sobre todo, dunha dinámica narrativa.

Ramón Nicolás prepara unha biografía sobre Celso Emilio Ferreiro:

levo case dúas décadas transitando pola obra literaria que Celso Emilio deixou e por algúns capítulos da súa vida ata que se deron unhas circunstancias que propiciaron internarme no seu perfil máis persoal, fundamentalmente porque un dos nosos autores máis relevantes carecía aínda dunha biografía integral que xuntase o periplo vital e a súa proxección literaria e política. As dificultades foron as habituais: recadar información, édita e inédita, interpretar documentos, esculcar nas cartas conservadas ou entrevistar as persoas que tivesen algo substancial que dicir sobre o autor (entrevista con Camilo Franco en La Voz de Galicia, 7-11-2011).

Domingo Villar seleccionado por Ollos de auga para un premio en Suecia:

«Ojos de agua», de la que ya se editaron 16 ediciones, es la primera de las novelas protagonizadas por Leo Caldas, el solitario inspector de policía que compagina su trabajo en la comisaría con un programa radiofónico (La Voz de Galicia, 7-11-2011).

Foto: Ramón Leiro/La Voz de Galicia.

Manuel Lourenzo González gaña o Blanco Amor de novela con ATL:

O xurado destacou «a coherencia do universo literario empregado» polo escritor na novela ATL e subliñou tamén que «ou mundo futuro non que se desenvolve resulta sólido e sen estridencias». «E, ao mesmo tempo ATL ocupar dous problemas de identidade e ou sentido dá vida, que son manexados de maneira eficaz» (La Voz de Galicia, 18-11-2011).

Noticia da concesión do premio a Manuel Lourenzo no Galicia Hoxe, 18-11-2011):

Autor polifacético, cultiva a narrativa de adultos, aínda que el mesmo indica que se sinte especialmente cómodo como creador de literatura xuvenil e de contos para cativos. Tamén ten varios libros de teatro e de ensaio no ámbito da didáctica da lingua, así como libros de texto. Obtivo varios premios coma o Xerais de Novela, Pedrón de Ouro, Carvalho Calero, Café Dublín, García Barros, Narrativas quentes e Merlín en narrativa; O Facho e Estornela en teatro e máis recentemente o Premio de Literatura Infantil Barco de Vapor. Agora, ese listado vén agrandarse cos este Premio de Novela Longa Eduardo Blanco Amor.

María Conde entrevista a Manuel Lourenzo (La Voz de Galicia, 24-11-2011).

Xosé Manuel Sánchez Rei publica Lingua galega e variación dialectal (Laiovento):

Todas as linguas varían. Tamén no tempo, segundo o contexto ou como reflexo da estratificación social, da diversidade étnico-cultural ou das diferenzas de xénero ou idade, sinala Sánchez Rei no libro. Non hai dous falantes iguais. Nin a variación se atopa en perigo de extinción (Luzes, El País, 18-11-2011).

María Canosa publica A tartaruga de Martiño:

Canosa apunta que está destinado «a todos os prelectores, desde os cero anos». «É para que se lles lea aos cativos. Ademais ten ou seu sentido didáctico, porque axuda a que os nenos aprendan a durmir sós non seu cuarto». Os protagonistas son Martiño, un pequerrecho que vive non mundo dous seus soños, e unha tartaruga que se chama Helena (La Voz de Galicia, 19-11-2011).

Maite Carranza, premio Nacional de Literatura Infantil e Xuvenil por Palabras envelenadas:

A obra, que recibiu anteriormente o Premio Edebé de Literatura Xuvenil; o Templo das Mil Portas, outorgado por novas escritores; o Whihe Raven de Bolonia e o da Crítica Serra d'Or de Cataluña, narra en clave de thriller o caso dunha moza desaparecida, Bárbara Molina, secuestrada nun zulo durante catro anos e á que dan por morta. Xunto a Bárbara, que é a única que ten a clave do misterio, polo libro aparecen tres personaxes próximos á protagonista, a súa nai, a súa amiga e un policía, que intentan facer encaixar as pezas do crebacabezas (La Voz de Galicia, 19-11-2011).

A noticia en laopinioncoruna.es.

Foto: Xurxo Lobato. El País.

Manuel Lourenzo nun artigo de Santiago Fernández (“Manuel Lourenzo, el teatro de la vida”:

Actor versátil, dramaturgo espléndido, escenógrafo, traductor, maestro... Su magisterio no es el del que aplica con didáctica eficaz una serie de conocimientos; sus enseñanzas llevan el sello indeleble de los clásicos; dejan huella. Este hombre de Ferreira do Valadouro, cuando dicta sus magisterios, incorpora el sello de lo original con un profundo sentido práctico, rechaza lo superficial, el adorno baladí, que tanto se estila en estos días (El País, 20-11-2011).

Tucho Calvo reedita Valentín Paz-Andrade. A memoria do século XX:

creo que o acerto de dedicarlle o Día das Letras Galegas está en que se homenaxea a un personaxe que é admirable por moitos sectores. Non destacaba só nun determinado ámbito cultural, senón que é o home no que pode verse reflectida a mellor sociedade galega. Desde os avogados, os empresarios máis emprendedores, aqueles que ven Galicia situada no mundo... Tamén é o político que loitou permanentemente polo país (La Voz de Galicia, 26-11-2011).

Francisco Fernández del Riego, primeiro cabodano:

A frutífera vida de Francisco Fernández del Riego apagouse a tarde do venres 26 de novembro do 2010. Hoxe hai un ano que a cultura galega perdeu ao seu patriarca das letras, un home entregado sen fisuras á causa da cultura galega dende ben mozo, ata que as forzas lle fallaron aos 97 anos e a parca o atopou prostrado na súa casa da viguesa praza de Compostela, cidade na que residiu na meirande parte da súa vida (La Voz de Galicia, 26-11-2011).

En Faro de Vigo (26-11-2011,) Javier Mosquera destaca:

Recordar a don Paco del Riego es evocar una vida "que se alimenta de una pasión y una fidelidad inquebrantable a Galicia y a su cultura", como se pone de manifiesto en su segundo y último libro de memorias, "Camiño andado" que publicó rebasada ya la frontera de los noventa años y que venía a completar lo narrado en "O Río do tempo".

En Luces, El País, 26-11-2011, Henrique Monteagudo bota unha ollada á inmensa figura de don Paco (“Del Riego, rebeldía contra o malfado”):

Co seu exemplo de lealdade temesiña ao ideal dunha cultura galega rica e moderna nunha Galicia autogobernada, de resistencia incoercible nos transos máis difíciles da nosa historia recente, de xenerosidade, bonhomía e amplitude de miras, Del Riego déixanos un legado especialmente valioso para afrontarmos a dura singradura que temos por diante.

Por estas datas cumpren anos:

Nicomedes Pastor Díaz Corbelle, bicentenario: “A Academia mantén viva a súa memoria e volverá lembrar ao autor de Alborada” (La Voz de Galicia, 27-11-2011).
Álvaro Cunqueiro, centenario: para celebralo nin faltan as achegas culinarias. Tamén vai polo último chanzo a mostra No niño novo do vento.

María Xosé Queizán galardoada polo Centro PEN Galicia:

«Pola súa traxectoria independente e firme, tanto na defensa da liberdade de expresión coma na dos dereitos das mulleres desde a década dos sesenta ata a actualidade» (La Voz de Galicia, 27-11-2011).
Noticia da concesión deste galardón en El Correo Gallego (27-11-2011): “Queizán ou a liberdade como único leitmotiv”.

Foto: La Voz de Galicia.

Adelaida Vidal gaña o Premio Risco de Literatura con Olladas:

Olladas foi cualificada polo xurado como «unha novela na que cómpre salientar un relato minimalista, cheo de realismo e frescura narrativa. Con personaxes moi contemporáneos que apostan polos soños. A trama está sostida por un narrador omnisciente que ¿todo o sabe?, e no entanto non emite xuízos de valor, deixando que os personaxes teñan autonomía e identidade propias» (La Voz de Galicia, 27-11-2011).

Mamed Casanova. O fillo da furia. Cuestionario

noreply@blogger.com (rdf) — Wed, 23 Nov 2011 17:40:00 +0000

Imaxe de Pasando páxinas.

Para o club de lectura de Mamed Casanova. O fillo da furia (Manolo López Poy e Miguel Fernández).

O presente cuestionario ten a intención de servir de guía de lectura e base para coloquio. (Tamén podería servir para un control da lectura, pero isto xa sería ter mala idea.)

Velaí van as cuestións:

Argumento desta novela gráfica.
Marco cronolóxico e feitos históricos que se citan. (Tamén se poden relacionar aqueles movementos sociais aos que o protagonista foi alleo.)
Análise da figura da nai.
Describe a política do casino.
Análise das clases sociais que aparecen nesta novela gráfica e o ámbito en que se moven.
Descrición do bandoleirismo segundo a novela.
Análise do sistema penitenciario do que se "gozaba" na época.
A emigración. Repárese na idea que tiña dela o protagonista.
Breve análise -sempre segundo a obra- do papel da Igrexa no mundo rural.
O punto de vista adoptado para contarnos a historia.

Valentín Paz Andrade. Epistolario

noreply@blogger.com (rdf) — Thu, 17 Nov 2011 20:00:00 +0000

O epistolario foi preparado coa dobre intención de conmemorar a décimo aniversario do pasamento do autor e como documento que ofreza ós lectores o coñecemento “do que significou e segue sigificando para Galiza Valentin Paz Andrade”. A obra estivo ó coidado de Charo Portela Yáñez e Isaac Díaz Pardo. Conta cunha ampla cronoloxía da vida do galeguista e cunha minuciosa achega á bibliografía de e sobre Valentín Paz Andrade.

As cartas publicadas neste volume abranguen un longo período histórico que vai de febreiro de 1930 a maio de 1985. Isto é, do advenimento da II República ós inicios da democracia. Son poucas as referencias ás experiencias da guerra civil; son máis as que se refiren, de forma velada ou clara, ás consecuencias que tivo para o país. O lector destas epístolas saca en claro que Paz Andrade é un home que sempre quixo mirar cara adiante, que lle preocupaba máis o futuro có pasado, e que este só lle preocupaba se representaba unha pexa para lograr un futuro digno.

Imaxe: Epistolario.

As cartas amosan as ilusións e as frustracións de cada momento histórico que foi vivindo canda o país. Comeza contando os traballos de organización política, falando da necesidade de crear unha forza que lle dese voz e voto a Galicia, un partido de xente varia e limpa que propuxese Galicia como tarefa, isto é, o obxectivo primordial que se fixou Paz Andrade para si mesmo ó longo da súa vida.
Pasado o trebón que segou ilusións, proxectos e vidas as cartas de Paz Andrade seguen comunicando proxectos de futuro como terapia para superar longa noite de pedra e como agasallo para os que morreron por eles ou viven lonxe da terra amada.

Son moitos e significados os persoeiros a quen escribe Valentín Paz Andrade: Castelao, Risco, Otero Pedrayo, Núñez Búa, Portela Valladares, Urbano Lugrís, Laxeiro, Maside, Colmeiro, Seoane, Dieste, Blanco-Amor, Cabanillas, Delgado Gurriarán... Cobren un amplo abano de actividades: literatura, pintura, política, economía, empresa... Os do mundo da literatura, pintura ou actividade editorial son moi coñecidos; outros sono menos na súa faceta pública, pero moi relevantes no aspecto empresarial e económico (FAO, industrias pesqueiras, avogacía...). Coñecidos ou non, todos teñen unha actividade que transcende o privado e todos fan ou poden facer algo que signifique unha achega na tarefa de facer Galicia:
“As esferas oficiaes, das que depende o choio en definitiva, parez que acollen a proposta con franca aprobación, o que significaría para a Terra un avance na “tarea” --palabra que xa vai aclimatando en Galicia como expresión dun facer futuro--( p. 135)”.
Malia non falar mal de ninguén, nas entreliñas das cartas de Paz Andrade poden albiscarse os paus nas rodas cos que foi tropezando no longo percorrido vital, atrancos dos que nada está a salvo: “Aínda non vin Pranto matricial impreso [...]. Xa vexo que na Arxentina hai un telón de aceiro prós libros, pois con Principios de Economía Pesquera ocurre algo semellante. Os exemprares pudriranse na Imprenta López e nin o autor poderá dispoñer duns cantos prós amigos” (p. 114).

Imaxe: Epistolario.

Ademais de non falar mal de ninguén tampouco se para moito nas queixas: “Aínda que algúns veñan teimando en dar unha imaxe falsa dun, pra consolo de parvos, eu ben sei... (p. 137).
Aínda que sacadas á luz pública neste Espistolario, estamos ante cartas privadas escritas para ollos amigos a quen se lle piden ou dan consellos e a quen se lle contan asuntos tamén privados: cousas da familia, enfermidades, accidentes, celebracións, defuncións, visitas... Pero por iso mesmo tamén nos permiten ver ata que punto tiña interiorizada unha idea de país, tarefa de todos, para o que propuña proxectos que o sacasen do atraso e que desen de comer a moitas familias. Algúns deles fixéronse realidade (non se sabe ata que punto segundo a idea do pensador). Outros goráronse: “Estou agora traballando para a fundación en Galicia dunha grande empresa que supón a inversión de nmoitos millóns de dólares de procedencia estranxeira...” (p. 135).
En definitiva, o lector do Epistolario verá a un Valentín Paz Andrade guiado pola idea de facer país en todos aqueles ámbitos nos que un país se necesita facer: política, leis, economía, literatura, pintura... E ningunha desas facetas lle é allea.

Valentín Paz Andrade, Epistolario. Ediciós do Castro, Sada, 1997.
Etiquetas: epistolario, Valentín_Paz_Andrade, Letras_Galegas

Concurso de relato breve Typewriter convocado pola CdC

noreply@blogger.com (rdf) — Sat, 05 Nov 2011 12:40:00 +0000

Imaxe: páxina web da CdC.

Lemos no Galicia Hoxe do 04-11-2011 a noticia da convocatoria deste certame:

A Cidade da Cultura puxo en marcha un concurso de relato breve en galego inspirado en tres modelos de máquinas de escribir, coincidindo coa exposición 'Typewriter', que se poderá visitar no edificio do Arquivo de Galicia ata o 8 de xaneiro.

Bases do certame na páxina web da Cidade da Cultura.
Establécense tres categorías:

Infantil: ata os 12 anos.
Xuvenil: 13-17 anos.
Adultos: dende os 18 anos.

Concederanse dous premios por categoría.

Os traballos non excederán os 1.000 caracteres (dúas páxinas) e deberán enviarse antes do 8 de xaneiro do 2012 a online@cidadedacultura.org

Noticias de literatura-113. Outubro 2011

noreply@blogger.com (rdf) — Mon, 31 Oct 2011 15:49:00 +0000

Imaxe: La Voz de Galicia.

Tintín segue no xulgado. Eis tres artigos sobre a cuestión en La Voz de Galicia (15-10-2011):

Xesús Fraga, “El pasado colonial de Tintín”
“Explotación sistemática dun país”.
Luís Pousa, “Tintín, o Congo e o correcto”.

David Monteagudo publica Brañaganda:

Imaxe: EP

Para escibir ‘Brañaganda', recréase no sobrenatural convertendo en protagonista «a un ser que mata mulleres dun modo sistemático». Mentres a maioría do pobo cre que se trata dun lobishome, o marido da mestra intenta impor a súa tese de que é unha besta.
Os veciños de Brañatuille sentencian desde o primeiro dos crimes que se trata dun home lobo, pero o marido da mestra concede unha oportunidade ao racionalismo e inicia unha investigación para probar que os ataques son orixinados por un animal salvaxe. Non lle resultará sinxelo porque o convencemento xeral e o modoordenado de actuar do asasino sobreponse a todas as súas teorías racionalistas e inclinan aos veciños «a pensar que se trata dun ritual máxico» (El Progreso, 11-10-2011).

Xavier Queipo fala de Extramunde:

A novela fala da negación da diferenza. E a negación do diferente segue hoxe. Quizais en países sen ditadura pareza que non é así, pero dáse unha dobre moral porque en teoría todo está aceptado (...). Sempre hai unha clase dirixente e sempre gañan os mesmos, os que prefiren a inxustiza ao desorde. A inquisición agora é o capital, que é quen está definindo as normas (La Voz de Galicia, 20-10-2011).

Foto: La Voz de Galicia.

Xosé Luís Franco Grande nomeado fillo predilecto do Concello de Tomiño:

É polas súas importantes achegas á cultura galega e pola súa traxectoria intelectual que se lle nomea fillo predilecto. Foi autor no ano 1968 do Dicionario galego-castelán de Galaxia, libro que serviu de guía ás primeiras xeracións de estudantes de galego. Tamén afondou na poesía, no teatro e no ensaio (La Voz de Galicia, 22-10-2011).

Manuel Rivas presenta O máis estraño:

Segundo o autor, os contos incorporados a esta recompilación de textos non están «reescritos», pero si que se presentan aos lectores «cunha revisión estilística» para que vaian cos tempos. En calquera caso, Rivas, segundo explica, non quixo volver escribilos. «Tamén resistín a tentación de deixar de lado aqueles que xa non me gustan como cando os escribín», afirmou o escritor (La Voz de Galicia, 22-10-2011).

Entrevista de Manuel Rivas con Camilo Franco: “Os contos son animais solitarios” (La Voz de Galicia, 27-10-2011).
Noticia da presentación de O máis estraño. Contos reunidos publicada en El País (27-10-2011):

[...] la puesta de largo de O máis estraño fue notablemente concurrida. Sirvió para que el escritor se extendiese sobre el mecanismo oculto del cuento y sobre lo que supone volver a enfrentarse a obra publicada y con vida en sucesivas ediciones. "Cada cuento es un animal solitario", ha aprendido el escritor durante el proceso de elaboración del volumen, "y a pesar de que la permanente creación es la pemanente insatisfacción, decidí no entrar en la trama de los relatos".

Artigo no xornal El Mundo (26.10-2011) fala do “universo cuentístico de Manuel Rivas”:

Manuel Rivas ha presentado este miércoles en Santiago de Compostela la antología 'O máis estraño' (Xerais), en la que ha recogido su "universo cuentístico" desde 1989, con un total de 81 cuentos que ha revisado para esta edición entre los que, además, ha incluido otros nuevos bajo el epígrafe 'Tres historias'.

Véxase tamén o artigo de Roberto G. Méndez: “Escribir un cuento es como sostener una cerilla encendida hasta que te quema los dedos”, en El Correo Gallego (29-10-2011).

Ana Romaní, Premio da Crítica á creación literaria:

Estremas é o libro de máis recente publicación de Ana Romaní e foi o escollido polo xurado de creación literaria como o máis destacado do pasado ano. Para a escritora e periodista o Premio da Crítica supuxo «unha sorpresa» e explicou que o entendía como un recoñecemento para «todas e todos aqueles que traballaron para que haxa un outro horizonte nesta lingua». Romaní lembrou a necesidade da «liberdade, irreverencia e ousadía» e na súa reivindicación explicou que, se «nada nos protexe, todo nos reclama» (La Voz de Galicia, 23-10-2011).

Gonzalo López Abente, presentación de Bretemada:

Miro Villar e Olivia Rodríguez, encargada da colección, explican o libro coma un poema épico sobre Galicia e os seus acontecementos históricos. Malia que estas composicións se presentan como autónomas, Bretemada poderíase considerar coma un poema único perfectamente estruturado, con un final moi enlazado cos traballos literarios propios das Irmandades da Fala (La Voz de Galicia, 23-10-2011).

Imaxe: Galicia Hoxe.

Francisco Maseda presenta a biografía do I Conde de Gondomar:

Don Diego Sarmiento de Acuña, I Conde de Gondomar é unha das figuras máis senlleiras da Historia Galega e, nembargante, aínda ben descoñecida. Ata o punto de que Galego de lei. Don Diego Sarmiento de Acuña, I Conde de Gondomar, que publica a colección Mandaio de Biblos, é a primeira biografía en galego dun personaxe que defendeu as nosas costas dende mozo fronte aos ataques de Francis Drake, que participou na recuperación do voto en Cortes para a nosa terra, ou que lle valeu a Galicia ante os ataques do cronista portugués frei Brito nunha fermosa carta en defensa da caste galega (Galicia Hoxe, 26-10-2011).

Domingo Rodríguez e Sergio Pena, Electro School:

el primer método en gallego y uno de los primeros que aparecen en el territorio español para los adolescentes que sueñan con tocar una Fender Stratocaster como el solista que tuvo Guns N'Roses. En Galicia, a falta de conservatorios dispuestos a prestigiar la música pop (el de A Coruña incluye la asignatura de guitarra de jazz, pero no va más allá), han surgido academias privadas que enseñan a sacarle algo más que ruido al instrumento enchufado (El País, 28-10-2011).

(Unha excelente noticia, sobre todo despois de “la falda de Carolina”.)
Dolores Vilavedra bota unha ollada ás novidades literarias deste outono que comeza en “Tempo de devalar”, El País, 28-10-2011.

BASES XXXV II CERTAME NACIONAL GALEGO DE NARRACIÓNS BREVES

noreply@blogger.com (rdf) — Mon, 24 Oct 2011 12:11:00 +0000

Deixo ligada a nova da convocatoria do XXXVII Certame de relatos breves Modesto R. Figueiredo (Galicia Hoxe, 24-10-2011).
O prazo de presentación de traballos remata o 20 de novembro de 2011. Os traballos deben ser enviados a algún destes enderezos:

1. FUNDACIÓN DO PADROADO DO PEDRÓN DE OURO
Apdo. de Correos,627. Santiago de Compostela
2. CONCELLO DE RIANXO ( Concellería de Cultura),15920 Rianxo-A CORUÑA.

Noticias de literatura-112. Outubro 2011

noreply@blogger.com (rdf) — Sat, 15 Oct 2011 19:34:00 +0000

Foto: La Voz de Galicia.

Tintín xulgado por racismo:

«Non é Hergé o que está no banco dos acusados», subliñou o letrado, quen se mostrou convencido de que o autor belga apoiaría a posición dos demandantes se vivise actualmente. O debuxante, que escribiu a obra con só 23 anos e sen pisar o Congo, admitiu nunha entrevista en 1949 que se alimentou «dos prexuízos da época» á hora de escribila, e que deste territorio só coñecía clichés como que os negros «son iguais que nenos grandes» (La Voz de Galicia, 01-10-2011).

Bélxica sentou no banco dos acusados a un das súas auténticas iconas nacionais, capaz de enterrar as diferenzas entre valones e flamencos. O demandado é Tintín. O porqué: a viaxe que realizou en 1931 ao Congo, por entón colonia do país europeo. A culpa foi dun novísimo Georges Remi (1907-1983), que pasou á historia co seu pseudónimo Hergé. Oitenta anos logo da súa publicación, o Tribunal Civil de Primeira Instancia de Bruxelas debe decidir se o libro retírase dos andeis por fomentar o racismo e o colonialismo ou se debe levar algún aviso sobre o seu contido (La Voz de Galicia, 12-10-2011).

Segundo a defensa, Tintin au Congo non tiña intención de discriminar:
«Hergé xoga cos clichés e non quere difundir ningunha idea de superioridade», indicou a avogada Sandrine Carneroli. Tamén criticou ao demandante, o belga de orixe congoleño Mbutu Mondondo Bienvenu, por esperar ata o 2007 para levar aos tribunais, nese caso penal, unha obra cuxo último retoque se produciu en 1946 (La Voz de Galicia, 15-10-2011).

Manuel Portas fala de Un dedo manchado de tinta:

Foto: Pepe Álvez/El Progreso.

El libro, que se desarrolla en Santiago de Compostela, narra sucesos de personas comunes, «historias que podrían ser reais», cuyo hilo conductor es Gonzalo Salgueiro, el escritor ficticio que crea los relatos en busca de la novela perfecta (El Progreso, 01-10-2011).

X. Fernández Naval e Ali Ali expoñen o conto xigante Suleiman e Salúa:

A historia é unha recreación fantástica dos recordos da infancia de Ali Ali, centrada nunha aldea das montañas do leste de Siria, onde naceu o artista. É unha historieta que aspira a formar parte da tradición oral de Siria que, en definitiva, expón unha síntese dos mitos locais, lecturas infantís, contos populares e soños (Galicia Hoxe, 04-10-2011).

A AELG crea unha Escola de escritores:

unha iniciativa que ten como obxectivo transmitir aos seus membros a paixón da creación literaria nun momento en que Galicia "necesita máis que nunca o compromiso coa súa lingua", dixo o presidente da asociación, Cesáreo Sánchez. [...] A Escola de Escritores da AELG, explica o seu presidente, "pretende transmitir, como primeiro valor, a liberdade creadora", e cos obradoiros tentarán "potenciar as capacidades interiores que xa existen na propia persoa, fomentar o mundo poético, en canto que mundo persoal e interior de cada un". O presidente da asociación revelou que haberá obradoiros de escrita creativa, sen separar en xéneros, porque cada un camiñará cara a certos xéneros. Crear literatura é un exercicio de liberdade interior", apuntou. (Faro de Vigo, 05-10-2011).

Fernando Moreiras, premiado co Plácido Castro pola tradución de Ensaio sobre a Crítica (Alexander Pope):

Xosé María Gómez, da Asociación de Tradutores, destacou o valor da obra premiada, o Ensaio sobre a Crítica de Alexander Pope, significando a excelencia da tradución, moi especialmente por garantir a cadencia rítmica do texto orixinal (Galicia Hoxe, 10-10-2011).

Álvaro Cunqueiro: artigo de Natalia Puga en El Mundo (10-10-2011), “El laboratorio donde Álvaro Cunqueiro le dio vida a Merlín”:

Periodista, poeta, novelista, dramaturgo y gastrónomo. Cualquiera de estas cinco profesiones se puede atribuir a Álvaro Cunqueiro (1911–1981), un creador polifacético que ha dejado grandes obras tanto en gallego como en castellano. Al cumplirse cien años de su nacimiento, todas estas vertientes de su obra y legado artístico pueden conocerse a través de la exposición 'No niño novo do vento'.

Lois Pereiro e Cunqueiro en Alemaña:

AFeira Internacional do Libro de Frankfurt (...) acollerá (...) a presentación da edición en inglés da obra de Lois Pereiro 'Collected Poems' e da tradución de 'Xente de aquí e de acolá', de Alvaro Cunqueiro (El Correo Gallego, 10-10-2011).

Foto: Galicia Hoxe.

Celso Emilio Ferreiro, centenario no 2012:

Os tres grupos con representación no arco parlamentario galego acordaron este martes, a instancias do PP, "honrar a figura de Celso Emilio Ferreiro" no centenario do seu nacemento. Deste modo, ao longo de 2012, programaranse diferentes actividades de "promoción e difusión" para dar a coñecer a súa biografía e a súa obra (Galicia Hoxe, 11-10-2011).

A noticia da declaración de 2012 ano Celso Emilio recollida no Faro de Vigo:

El autor del poemario que acabaría dando nombre a una época de la historia reciente de Galicia: Longa noite de pedra, será homenajeado cuando se cumplen cien años de su nacimiento. El Parlamento gallego aprobó ayer dedicarle al escritor Celso Emilio Ferreiro (Celanova, 1912 – Vigo, 1979), el próximo año 2012, con motivo de su centenario (Faro de Vigo, 12-10-2011).

La Voz de Galicia (12-10-2011): “O Parlamento avala o 2012 como o ano de Celso Emilio Ferreiro”.

Foto: Faro de Vigo.

Ernesto Guerra da Cal na lembranza:

Ernesto Guerra da Cal (Ferrol, 1911-Lisboa, 1994) ayudó a Federico García Lorca con Seis poemas galegos; fue el primero en traducir a Pessoa al inglés y realizó la Bibliografía Queirosiana en más de 3.000 páginas sobre el ilustre autor luso. A pesar de estos hitos así como de otros, Guerra da Cal es un gran desconocido en Galicia (Faro de Vigo, 12-10-2011).

Carmen Blanco presenta Un mundo de mulleres;

"Un mundo de mulleres" combate coa paz da poesía todos os sexismos ao tempo que é unha homenaxe á beleza diversa do amor e da liberdade, a través de seres do mundo real da historia e do mundo imaxinario dos soños, sempre libremente evocados: desde a Señora dos Grandes Ollos, Gaia, Galicia, Celtia, As Venus, As Amazonas, As Escravas, Penélope, Antígona, Lisístrata, Lilith, A Puta de Babilonia, Lupa, Morgana, Xenebra, Safo, Balteira, Rosalía, Virginia Woolf ou Emma Goldman ata A Liberdade dun futuro posible sen poder (Galicia Hoxe, 12-10-2011).

Gonzalo López Abente recuperado:

Imaxe: Galicia Hoxe.

Alvarellos Editora acaba de sacar á venda o libro 'Bretemada', no que se recollen un centenar de poemas inéditos do intelectual galego Gonzalo López Abente [...] que é unha metonimia de Galicia.
O mecanoescrito orixinal desta obra pertence á Real Academia Galega e foi o escritor e poeta Miro Villar o responsable do estudio introdutorio e do coidado da edición. O volume, que está editado conxuntamente coa Fundación Gonzalo López Abente, integra o volume número 15 da Colección Rescate, unha colección que recibiu o Premio da Edición de Galicia en 2008 (Galicia Hoxe, 14-10-2011).

4º certame de relatos "Ciencia que conta"

noreply@blogger.com (csx) — Fri, 07 Oct 2011 15:24:00 +0000

Chéganos vía e-mail as bases desta cuarta convocatoria de Ciencia que conta. Velaquí as bases tiradas do díptico en pdf:

Bases
É un concurso de relatos curtos relacionados coa ciencia. En xeral trátase de relatar poñendo en valor a importancia da I+D+i no desenvolvemento económico e benestar dunha sociedade.nomeadamente a galega-‐ e un maior recoñecemento social destas actividades, así como un achegamento ao traballo científico e ás profesións de científicos e tecnólogos.
1. Participantes.
A convocatoria vai dirixida ao alumnado de Educación Primaria, Institutos de Educación Secundaria e público en xeral. A participación neste concurso supón a aceptación de todas as súas bases. As obras serán de autoría individual ou cun máximo de dous autores, tendo en todo caso un único premio ao relato.
2. Presentación dos traballos.
Os traballos presentados deben ser orixinais, inéditos e escritos en língua galega. A extensión máxima será de 1000 palabras (aproximadamente tres follas DIN A4). Os traballos enviaranse exclusivamente por correo electrónico ao seguinte enderezo:

cienciaqueconta@uvigo.es

No correo indicarase título do relato, un pseudónimo e os datos persoais do autor ou autora (nome e apelidos, data de nacemento, estudos que cursa, enderezo e teléfono) e do seu centro de ensino centro escolar (nome, enderezo e teléfono), de ser o caso. Nun arquivo adxunto irá o relato, encabezado polo título e o pseudónimo, sen datos persoais. Desde a organización enviarase de volta un correo electrónico confirmando a recepción do relato.
3. Prazos.
O prazo de recepción dos traballos remata o 10 de novembro de 2011. As resolucións do Xurado publicaranse na web http://cienciaqueconta.wordpress.com/. Comunicarase por correo electrónico aos gañadores ou a través do seu centro de ensino. A entrega de premios farase nun acto público.
4. Categorías.
a) Alumnado de Educación Primaria.
b) Alumnado de Educación Secundaria Obrigatoria.
c) Alumnado de Bacharelato e Ciclos de FP.
d) Público en xeral.
5. Tema dos traballos.
Non pretenden ser relatos de ciencia ficción nin artigos sobre ciencia nin meras descricións. Procúrase que --en función da idade-‐ se desenvolva un relato curto ou conto a partir dun aspecto científico puntual ou da observación dalgún fenómeno ou experimento simple. Valorarase sobre todo a calidade do traballo e o acerto no contido científico. Os temas a desenvolver nos relatos poderían ter como punto de partida:
- Historias de Ciencia: como se inventou algo, como se solucionou algún problema que había na sociedade utilizando a ciencia, un descubrimento, etc.
- Traballo no laboratorio ou científico: cousas que pasan nun laboratorio, no traballo dun científico ou
científica, nas exploracións da natureza, etc.
- Experiencias: ficcións arredor de experiencias simples (ou caseiras), observacións da nosa vida cotiá (na rúa, na cociña, na praia, na festa, nas atraccións de feira, etc.).
- Científicos e científicas: baseado en algún persoeiro científico, algún detalle da súa vida, algunha anécdota, como fixo algún descubrimento, como se lle ocorreu ou elaborou algunha teoría ou lei. Non debe ser unha mera descrición da súa vida.
- Valoraranse relatos que inclúan mulleres como protagonistas ou arredor de historias de mulleres.
- Na web: http://cienciaqueconta.wordpress.com/ pódense ler as publicacións resultantes dos concursos anteriores.
6. Comité Organizador e Xurado.
O Comité Organizador está formado polos membros do Proxecto A Ciencia Conta a Universidade de Vigo.
O Xurado, nomeado polo Comité Organizador, estará formado por persoas relevantes no campo da divulgación científica, o xornalismo, a literatura ou o ensino das ciencias. As resolucións do Xurado serán inapelábeis.
A presentación das candidaturas supón a conformidade dos participantes coas bases. Calquera cuestión non recollida nelas será resolta a discreción da organización. Os participantes comprométense a xustificar a veracidade dos datos que faciliten sobre as candidaturas presentadas.
7. Premios.
Para cada categoría haberá tres premios:
Primeiro Premio:
Diploma acreditativo.
Ordenador ultraportátil.
Segundo Premio:
Diploma acreditativo.
Lote de libros, xogos ou material relacionado coa ciencia adaptados á súa idade.
Terceiro Premio:
Diploma acreditativo.
Lote de libros, xogos ou material relacionado coa ciencia adaptados á sua idade.
Nas categorías de Educación Primaria e Secundaria poderá haber ademais dous accésits. Os premios poderán declararse desertos.
Os premiados menores de idade deberán acudir a recoller o premio acompañados do seu pai, nai ou titor legal ou cunha autorización expresa destes.
A organización declina cualquer responsabilidade sobre conflitos de propiedade ou cesións de dereitos relativos as candidaturas.
8. Reprodución das obras.
As obras seleccionadas serán publicadas na web: http://cienciaqueconta.wordpress.com/ a partir do 25 de novembro de 2011. Logo da resolución do concurso, procurarase, como en edicións anteriores, publicar un libro cunha selección dos mellores relatos presentados ao concurso.
De conformidade co previsto na Lei de Propiedade Intelectual, todos os participantes cederán os dereitos en exclusiva de reprodución e difusión das obras presentadas sen necesidade de permiso expreso e sempre que se identifique o nome do autor ou autora. O Comité Organizador poderá publicar as obras presentadas co único requisito de facer referencia á autoría, e resérvase o dereito de exposición e distribución dos traballos presentados. Os autores ceden aos organizadores de xeito exclusivo e coa facultade de cesión a terceiros, os dereitos patrimoniais de explotación das obras obxecto do presente concurso. O Comité Organizador comprométese a exercitar os dereitos de explotación conforme aos bos usos e con rigoroso respecto aos dereitos morais do autor ou autora.
9. Aclaracións sobre estas bases.
Calquera aclaración, puntualización ou rectificación destas bases farase pública na web:
http://cienciaqueconta.wordpress.com/.

Noticias de literatura-111. Setembro 2011

noreply@blogger.com (rdf) — Fri, 30 Sep 2011 10:53:00 +0000

Imaxe: Insula europea.

Narrativa galega nunha web italiana:

A través da web www.insulaeuropea.eu/ un grupo de estudosos de diversas literaturas europeas coordinado polo profesor de Filoloxía Románica da Universidade de Perugia Carlo Pulsoni propoñen diferentes títulos coa finalidade de que as editoriais italianas se animen a traducilos (Xornal.com, 3-09-2011).

Yolanda Castaño: artigo de Paco Lodeiro sobre a poeta:

Su fijación por acercar la poesía a la gente y de llevarla a nuevos ámbitos la ha empujado a cantar sus poemas, realizar videocreaciones, dirigir la revista Valdeleite, editar la obra reunida de Farruco Sesto, llevar propuestas a las instituciones para montar ciclos de recitales poéticos como Poetas di(n)versos... (El País, 04-09-2011).

Agustín Fernández Paz, Premio Iberoamericano SM:

O autor, que escribe en galego e é premio nacional de literatura infantil e xuvenil de España (2008), foi galardoado "pola súa extensa obra narrativa, que aborda unha gran diversidade de xéneros e temas", dixo Verónica Abud, presidenta do xurado e representante da Organización de Nacións Unidas para a Educación e a Ciencia (Unesco) (Xornal.com, 12-09-2011).
Noticia en La Voz de Galicia (12-09-2011): “O escritor galego Agustín Fernández Paz gañou o VII Premio Iberoamericano SM de Literatura Infantil e Xuvenil”.

Entrevista con Agustín Fernández Paz no mesmo xornal (14-09-2011):

Cando un escritor traballa ou centro do mundo está non seu cuarto, calquera que sexa a lingua que empregue. Despois están as cuestións sociolóxicas. Se aquí lemos novela islandesa, un país cos habitantes de Vigo, ou a Murakami, que escribe en xaponés, tamén a nós pódennos ler fóra. É precisa unha política de fomento dá cultura propia non exterior e vos escritores galegos estamos desasistidos.

Literatura locutada:

leer a través de los oídos ha llevado a Rinoceronte Editora a publicar los primeros audiolibros disponibles en el mercado gallego (El País, 14-09-2011).
Afortunadamente non son os primeiros audiolibros, e oxalá se sigan incorporando máis a este ronsel.

Fernando Díaz-Castroverde gaña o Premio Repsol de Narrativa Breve con Microbios e outros paquidermos:

A voceira do Xurado deu as grazas á Fundación Repsol por convocar estes premios “que tratan de axudar a nosa lingua galega”. Ademais destacou a dificultade da elección debido á gran calidade das obras presentadas e mostrou o seu gran respecto a calquera dos autores, polo que significa presentarse a un premio. Definiu a obra gañadora como “un libro harmonioso, relacionado cos aforismos”, destacando “o uso da a contundencia do breve, utilizando a retranca, ou absurdo, a transgresión e a crítica mordaz”. Son microrelatos intelixentes que levan á reflexión, conseguindo un ritmo áxil que convida a facer paradas para o lector. “É un libro para pensar”, concluíu (Xornal.com, 15-09-2011).

A AELG anima a promoción de revistas literarias en formato tradicional e dixital:

El presidente de la entidad, Cesáreo Sánchez, ha remarcado en declaraciones a Efe la importancia histórica de estas revistas creadas "por los propios escritores" como medio para "emitir pensamiento". Por ello, ha subrayado la necesidad de que surjan nuevas revistas que "aglutinen" el material existente, en su mayoría a través de blogs y publicaciones personales en internet (Galiciae.com, 15-09-2011).

Teatro Ensalle contra do “ERE de la cultura”:

cada uno desde sus inquietudes y experiencias, espectadores habituales, profesionales vinculados al ámbito escénico y los miembros de la compañía tomen la palabra para invitar a los espectadores a que manifiesten la suya, es decir, a que opinen acerca de la existencia de un foco cultural como es Ensalle con proyección dentro y fuera de Galicia (El País, 17-09-2011).

Miguel Anxo Fernán Vello, en versión bilingüe:

O poemario de Miguel Anxo Fernán Vello titulado 'Territorio de la desaparición' veu a luz en edición bilingüe da man da editorial Huerga y Fierro, que o puxo a disposicón dos lectores incluído na prestixiosa Colección Signos (Galicia Hoxe, 21-09-2011).

Xan Arias-Andreu Rodríguez, Viaxeiros por Galicia:

Camiñantes, viaxeiros, heteroxénea masa de comerciantes, xograres, poetas, peregrinos e escultores, aristócratas ou plebeos, guerreiros, malandríns e eclesiásticos que, guiados por razóns diversas e dende os máis remotos lugares da terra, seguiron nos séculos posteriores elixindo Galicia como destino (Trifolium).

Foto: Xoán Carlos Gil / La Voz de Galicia.

Mona Imai, tradutora de Murakami, entrevistada en La Voz de Galicia (24-09-2011):

Asegura Imai que galegos e xaponeses teñen moito en común: «Contestan a unha pregunta con outra, non se definen e son desconfiados, aínda que cando os coñeces a amizade é para sempre». Claro que, despois de 17 anos, hai cousas que aínda lle custan, como pillar a retranca, o que supón, di, que o tradutor ten que dar moito de si e coñecer o carácter duns e outros para poder entender o verdadeiro significado das palabras nun contexto determinado.

Xelís de Toro presenta O libro das pontes invisibles:

O galego e inglés volven convivir agora na nova achega literaria deste embaixador das letras galegas no Reino Unido. Trátase do volume O libro das pontes invisibles/The book of invisible bridges, que publicará en 2012 a editoral británica Pighog Press (El Correo Gallego, 24-09-2011).

Álvaro Cunqueiro revisado:

Foto: El País.

Villares sinalou na súa intervención que os obxectivos deste simposio son "revisar o legado de Cunqueiro, facer un balance dos seus estudos e arroxar novidades nas investigacións ao redor da súa figura". Ao tempo, subliñou a colaboración entre as tres universidades galegas, "que consideraron que esta sería o xeito máis útil de lograr sinerxías académicas, á vez que fomentar o interese público" (Xornal.com, 28-09-2011).
Con motivo del centenario del nacimiento del escritor y periodista Álvaro Cunqueiro, el Centro Ramón Piñeiro presentó ayer la edición facsimilar de la obra "Soma de craridades", creación del autor midoniense que durante años quedó relegada al olvido (Faro de Vigo, 28-09-2011).
Trinta e catro anos despois, a Secretaría Xeral de Política Lingüística, a través do Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades, vén de publicar unha edición facsimilar de Soma de craridades, por Álvaro Cunqueiro, e Unha carta a Luís Seoane, por Santiago Montero Díaz (La Voz de Galicia, 28-09-2011).
Álvaro Cunqueiro (1911-1981) esquematizaba unha poética minúscula: "Aquí van algús, en versión ben provisional; son poesía de ocasión, pero toda poesía é de ocasión" (El País, 23-09-2011).
Catro días, tres sedes, dezaseis actividades, máis de trinta comunicacións e a intención de explicar vos mil e un Álvaro Cunqueiros que conviven baixo a luz dá súa obra (La Voz de Galicia, 22-09-2011).
A conferencia académica inaugural de 'Mil e un Cunqueiros' estivo a cargo do escritor e ex ministro de Cultura César Antonio Molina, baixo o título 'As miñas lecturas de Cunqueiro' ('As miñas lecturas de Cunqueiro'), na que afirmaba que o mindoniense é, desde o seu punto de vista, "o escritor galego máis importante do século XX" (Galicia Hoxe, 28-09-2011).
O ex ministro cualificou ao autor mindoniense como un home "escéptico" e agregou que Cunqueiro "comprendeu que as posibilidades de sobrevivir culturalmente era a través da imaxinación" (Galiciae,28-09-2011).
Miranda rexeita o realismo máxico de Cunqueiro (La Voz de Galicia, 30-09-2011).

Antón Reixa presenta Lección de cousas:

“Son un poeta que ilustra as súas poesías con imaxes”. Con estas palabras definiuse a si mesmo o artista Antón Reixa o día que o Centro Galego de Arte Contemporánea (CGAC) inauguraba a súa exposición Leccións de cousas (Xornal.com, 28-09-2011).

Carlos Callón presenta Como defenderes os teus dereitos lingüísticos:

En Como defenderes os teus dereitos lingüísticos Carlos Callón proponnos que protagonicemos no día a día a revitalización do noso idioma a través de pequenas accións, concretas e realizábeis. Porque, tal e como el di, «os pequenos xestos poden orixinar grandes transformacións» (Galicia Hoxe, 28-09-2011).

Plácido Castro lembrado no Día da Tradución:

Castro tamén teorizou. A súa visión: que a tradución poría o galego en igualdade co resto de linguas e potenciaría a primeira opción da disxuntiva que marcou as súas dúas vidas: "Cosmopolitas ou casteláns de imitación" (El País, 30-09-2011. Artigo de David Reinero).

Kafka e a boneca viaxeira (de Jordi Fabra). Léxico

noreply@blogger.com (rdf) — Mon, 19 Sep 2011 19:44:00 +0000

Ademais do cuestionario sobre Kafka e a boneca viaxeira, que pode servir de guía de lectura e de base para un posible exame (hai profesores capaces de todo), deixo estes catro test por se os membros do club de lectura queren empregar uns minutos en xogar co léxico empregado na obra. Velaí quedan.

Kafka e a boneca viaxeira. Léxico-1

Kafka e a boneca viaxeira. Léxico-2

Kafka e a boneca viaxeira. Léxico-3

Kafka e a boneca viaxeira. Lexico-4

Etiquetas: Léxico, Kafka_e_a_boneca_viaxeira

Irmán do vento (de Manuel Lourenzo González). Cuestionario

noreply@blogger.com (csx) — Sat, 17 Sep 2011 20:22:00 +0000

CUESTIONARIO para o club de lectura de Irmán do vento:

Cando o doutor Meira o coñece, o protagonista ten catro anos, pero presenta unhas características especiais. ¿Cales?
¿Que opinión ten da guerra o arqueólogo? ¿A que guerra ou guerras se refire?
¿Cal é o propósito da novela, segundo o arqueólogo?
Segundo a novela, ¿que trazos caracterizan a cultura árabe?
Explica o marco temporal da novela.
Conta algúns detalles que amosen a organización xerárquica da familia.
¿Que virtude social é a que máis se valora? ¿Por que?
Comenta estas palabras do doutor Meira: “Viaxamos moito, pero non imos a ningures” (p. 55).
A igualdade home-muller na novela.
Describe o papel das mulleres na tribo dos koblai. ¿Hai algún personaxe que mantén unha actitude contraria á descrita?
¿A quen beneficia a guerra?
Na aldea tamén hai personaxes aproveitados. ¿Quen son? ¿Como actúan?
O sentimento do medo. Tratamento que se lle dá na novela. (Véxanse pp. 66, 78-79; 85, 87.)
Os soños e as ilusións do protagonista.
O neno pregunta: “¿Debemos sentirnos orgullosos dos nosos devanceiros?” (p. 84). ¿Por que fai esa pregunta? ¿Que resposta lle deron? ¿Cal lle darías ti?
O ensino na tribo dos koblai.
Segundo o protagonista narrador, ¿cal é o libro de relatos máis lido en Occidente? ¿Que significa tal libro?
Comenta estoutra afirmación do narrador: “O diñeiro non é útil cando do que se trata é do amor e da vida” (p. 189).
Compara a maioría de idade entre os koblai e os occidentais. Xustifica a túa opinión.
Analiza o valor do “conto” dentro do relato “obxectivo”.
Establece a comparanza entre o relato principal e o conto inventado por Khaled.
Al-Galego cóntalle ao protagonista unha mentira. ¿Cal é? ¿Para que lle serve? ¿Por que a mantén?
Describe brevemente a estrutura desta novela.
Segundo Khaled, ¿ten algunha función o mundo da imaxinación?; ¿serve para algo?

M. Lourenzo González, Irmán do vento. Vigo, Xerais, 2003 (7ª edición 2008).
Etiquetas: Cuestionarios, Irmán_do_vento, narrativa, lectura, Manuel_Lourenzo

Mariano Casas. Mensaxes

noreply@blogger.com (csx) — Wed, 14 Sep 2011 16:37:00 +0000

Imaxe: elestudiodemariano.

Un debuxante, refuxiado coa súa parella no búnker dunha imprenta, cóntanos en viñetas que semellan sms os derradeiros momentos da humanidade e das súas vidas.
Non se sabe con certeza por que está subindo a temperatura un grao ó día. (¿Estase achegando o sol á terra?) A calor infernal vai queimando e convertendo en borralla xentes, barcos, edificios... Os protagonistas da historia non saben o que está a pasar fóra do búnker. Xa non lles queda comida nin auga. Acaban por beber a tinta que usan para debuxar e son conscientes de que están vivos por pouco tempo. Aínda así, o debuxante remata por contar o final da historia, escrita con sangue, por se dá chegado ás mans de alguén, algún día, en algures para “que quede algo de nós nun lugar e nun tempo nos que xa non estaremos”.
Falan de Mariano Casas e da súa obra:

Imaxe: elestudiodemariano.

Mariano Casas Gil, gañador do Premio Castelao de Banda Deseñada.
elestudiodemariano.
celestinocomix: post sobre a obra de Mariano Casas.
culturagalega.org: ficha do debuxante Mariano Casas.
El Progreso: noticia da concesión do galardón.
Asociación galega de profesionais da ilustración: presentación do autor.
Presentación editorial: Mensaxes.

Mariano Casas, Mensaxes. Compostela, El Patito Editorial, 2009. Premio Castelao de Banda Deseñada 2008.
Etiquetas: Mariano_Casas, banda_deseñada, Mensaxes

Kafka e a boneca viaxeira (de Jordi Sierra). Cuestionario

noreply@blogger.com (csx) — Mon, 05 Sep 2011 20:29:00 +0000

Boceto de Minia Regos

Cuestionario para o club de lectura de Kafka e a boneca viaxeira (Jordi Sierra).

O Franz Kafka da novela non ten nenos, porque...
¿Por que crea Franz Kafka o enigma da boneca viaxeira?
¿Que criterios emprega Kafka para redactar as cartas da boneca?
Kafka sabe que o lerio das cartas vai carrexarlle dificultades. Aínda así, ¿que motivos o animan a seguir?
¿Por que a veciña ve a Kafka como “un tipo raro”?
¿Como se pode interpretar o feito de que á boneca lle quede o mundo pequeno?
Segundo a boneca, ¿que importancia teñen os soños?
Caracteriza, segundo a novela, o mundo dos nenos.
¿Que valor ten a boneca Bríxida para a nena Elsi?
¿Que información se nos dá na novela sobre a enfermidade de Kafka?
¿Que dirías da relación entre Dora e Franz?
¿Como se estrutura a novela? ¿Terá algún tipo de relación esta estrutura coa temática que trata?
Comenta brevemente os temas principais tratados na novela. ¿Cales son? ¿Como se enfocan?
Na novela vemos dous mundos: o dos adultos e o dos nenos. Confróntaos e a relaciónaos.
¿Que teme Kafka das preguntas de Elsi?
Entre os personaxes do relato aparecen varias nenas e varias nais. ¿U-los pais?
En realidade, Kafka pensa que o que está a facer coa historia da boneca é unha tolemia. ¿Por que pensa así? ¿Que pensa Dora ó respecto?
Segundo a lectura da novela, ¿cal é a actitude de Kafka respecto da súa obra literaria?
¿Cando e por que deixa Elsi de lamentar a perda da súa boneca?
Das cartas da boneca, ¿que leccións útiles se poden tirar para a vida?

Jordi Sierra i Fabra, Kafka e a boneca viaxeira. Vigo, Galaxia, 2009. Tadución de Carmen Torres París. Ilustracións de Minia Regos.