Ik zou kiezen voor ‘Is there an Artificial God?’ van Douglas Adams als beste artikel online te vinden (alhoewel het eigenlijk een uitgeschreven speech is, maar een kniesoor…). Cooltools is begonnen met het samenstellen van een lijst Best Magazine Articles Ever. Wat zou u aanraden als zomers leesvoeder op de iPhone, iPad, laptop of uitgeprinte boomoffers?

In de afgelopen decennia zijn tienduizenden burgers in Irak (1991, 2003) en Kosovo (1999) blootgesteld aan verarmd uranium munitie, ondanks dat het gebruik hiervan mogelijk verband houdt met geboorteafwijkingen en een verhoogd aantal gevallen van kanker. Burgers in Irak en Kosovo hebben recht op duidelijkheid over de effecten van deze wapens, maar de landen die ze gebruiken ontlopen hun verantwoordelijkheid.

Afgelopen weekend publiceerde de Britste wetenschapper dr. Chris Busby een onderzoek waaruit bleek dat in Fallluja, Irak, er een relatief groot aantal geboorteafwijkingen en kankergevallen is geconstateerd na de aanval van de Verenigde Staten en Groot-Brittannië op deze stad in 2004. Hoewel Busby geen oorzaak aanwijst voor deze uitkomsten, wijst hij erop dat er, gezien de aard van de gezondheidsproblemen, mogelijk een verband bestaat met het gebruik van verarmd uranium in munitie.

Verarmd uranium is een licht radioactief en zwaar metaal dat gebruikt wordt in anti-tank munitie omdat het door zijn hoge dichtheid effectief door pantser heendringt. Bij inslag verspreidt zich een dichte wolk van verarmd uranium die de getroffen objecten en de omgeving besmet en die mensen binnen kunnen krijgen door inhalering en aanraking. Veel kapotgeschoten en besmette tanks staan op schrootplekken in woonwijken, waar vooral kinderen en zwangere vrouwen een groter risico lopen. Gemiste projectielen corroderen in de grond en kunnen daarmee het grondwater besmetten.

Het is onvoorstelbaar dat er, gezien de mogelijke gevolgen voor de gezondheid van de burgerbevolking, nog steeds geen openheid wordt gegeven over het gebruik van verarmd uranium. Tot op heden zijn staten niet verplicht om aan te geven waar, en hoeveel verarmd uranium is gebruikt en hebben ook niet de verplichting om elkaar of VN-instellingen te steunen in het identificeren, markeren, monitoren en opruimen van plekken die besmet zijn met verarmd uranium. Dit is onacceptabel.

Uit laboratoriumonderzoek is duidelijk geworden dat verhoogde aanwezigheid van verarmd uranium in het lichaam kan leiden tot kanker en aantasting van de nieren, afhankelijk van de hoeveelheid waaraan men is blootgesteld en de tijdsduur. In Irak is in beide Golfoorlogen in totaal meer dan 440.000 kg verarmd uranium verschoten, wat een groot risico voor de burgerbevolking met zich meebrengt op blootstelling aan deeltjes verarmd uranium in de lucht en in het grondwater. Bijna twintig jaar na de eerste Golfoorlog is er nog steeds geen duidelijkheid over de effecten van verarmd uranium op de gezondheid.

Omdat nog onvoldoende duidelijk is welke effecten het gebruik van munitie met verarmd uranium heeft op mens en milieu, moeten voorzorgsmaatregelen worden genomen om te zorgen dat burgers niet worden blootgesteld aan deze stof. Ironisch genoeg nemen veel legers (waaronder het Nederlandse en Amerikaanse leger) deze voorzorgsmaatregelen wel voor hun eigen militairen, zoals het dragen van beschermende kleding en stofmaskers. Dergelijke maatregelen voor burgers komen echter niet van de grond. Het debat over een moratorium op het gebruik van verarmd uranium zit vast in een Catch-22: landen willen zich pas inzetten voor maatregelen en onderzoek zodra er meer bewijs is voor het schadelijke effect van de stof, maar om dit te bewijzen is allereerst onderzoek nodig.

Nederland heeft in het verleden binnen internationaal verband wel geprobeerd stappen te nemen richting de regulatie van het gebruik van verarmd uranium en gezocht naar draagvlak voor een moratorium, maar sinds 2003 heeft ons land geen actieve rol meer gespeeld in het debat.

IKV Pax Christi is van mening dat gebruikers van verarmd uranium (tot nu toe voornamelijk de Verenigde Staten en Groot-Brittanie) en hun bondgenoten de verantwoordelijkheid moeten nemen en naar een oplossing moeten zoeken voor de problemen die wapens zoals verarmd uranium kunnen veroorzaken. Met de levens en de gezondheid van burgers mogen geen risico’s worden genomen. Getroffen burgers en veteranen hebben recht op duidelijkheid en rechtvaardigheid. De internationale gemeenschap moet daarom de gebruikers aanmanen om inzicht te geven over hoeveel verarmd uranium er is gebruikt op welke plaatsen, om steun te geven aan het opruimen van deze toxic remnants of war en om te stoppen met het gebruik ervan totdat duidelijk is wat de effecten zijn. In oktober 2010 zal de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties zich gaan buigen over een nieuwe resolutie. Hier ligt de kans voor Nederland wederom actief bij te dragen aan deze discussie en te pleiten voor transparantie en de bescherming van burgers na gewapende conflicten.

Duizend dollar boete voor het niet opruimen van hondenpoep (New York)? Goed idee. Een overheid die transparantie echt serieus neemt (IJsland)? Eveneens een goed idee. Een laagdrempelig Constitutioneel Hof (Duitsland)? Klinkt prima. Dienstplicht voor vrouwen (Israel)? Doen!

Na de formatie trok het vorige kabinet honderd dagen door Nederland op zoek naar goede ideeën. Van Alendorp tot Zwolle luisterden bewindslieden naar de stem des volks (om daar vervolgens niets mee te doen). Nu de formatie zich voort sleept, wil Sargasso het nieuwe kabinet alvast terwille zijn, zodat straks kostbare tijd bespaard kan worden. En volgens goed Sargassiaans gebruik kijken we over de landsgrenzen. Kortom: tijd voor Sargasso’s Internationale KabinetsTour 2.0!

Is er iets in het buitenland – van klein tot groot – waarvan je altijd al hebt gedacht ‘dat zouden wij in Nederland ook eens moeten doen’, vertrouw het on dan toe. Stuur een bericht van max. 300 woorden naar Sargasso (kabinetstour@sargasso.nl), voorzien van links naar eventuele bronnen. De beste ideeën worden op de site geplaatst en overhandigen we aan het nieuwe kabinet. Het mooiste en meest originele idee wordt beloond met een boekenbon. En laten we hopen dat wij het in minder dan 100 dagen kunnen piepen.

‘Basterds’.

Het MuurStraatJoernaal kiest de Afghaanse informanten als argument om  Wikileaks’ ‘Afghagate’ te becommentariëren. Beetje raar om precies het bewijzen van het gigantische ‘ongewenste’ geweld tegen burgers te gaan verdedigen met het argument: ‘in gevaar brengen van burgers’.

Het gigantische dossier heeft ondertussen even grote proporties qua meningen aangenomen als er pagina’s zijn, en de consequenties lijken alvast nòg groter. Voor het eerst is een burgerjournalistiek medium er in geslaagd wat reguliere media niet meer kunnen of willen: het publiek informeren, ook als het regeringen niet bevalt. Het heeft een oorlog waarvan iedereen weet hoe absurd hij is in een schrijnend daglicht geplaatst – en van bewijzen voorzien. De pijnlijke rol van Pakistan in dezes is nu in kaart gebracht.

Wellicht heeft men al lang de nodige ‘bekentenissen’ en technieken van de soldaat die gelekt heeft verkregen, maar is het op de hoogste Amerikaanse niveau’s nu hard tegen hard omtrent wat nu te doen. Want deze zaak die alweer de uitzichtloosheid van het conflict illustreert komt sommigen uit de Obmama-administratie goed uit.

Sociale organisaties hadden de portestbanieren al uit de kast gehaald, de Mexicaanse regering overwoog even diplomatieke maatregelen tegen Arizona en liefst elf landen hadden er officieel protest aangetekend. Maar SB 1701, beter bekend als Arizona’s migratiewet, komt er voorlopig niet. Susan Bolton, federaal rechter in de Verenigde Staten, blokkeerde vier belangrijke elementen uit de wet en haalde daardoor de angel eruit. Balen voor Arizona’s gouverneur Jan Brewer, blije reacties in Mexico en Centraal-Amerika. Desondanks blijft er een belangrijke kwestie hangen. Arizona wilde de wet onder meer invoeren om de grenszone veiliger te maken. Maar hoe onveilig is die grenszone eigenlijk?

De afgelopen maanden heeft SB1701 tot verhitte discussies geleid in de Verenigde Staten. Aan de ene kant waren er de tegenstanders: burgerrechtenorganisaties, vertegenwoordigers van de Latijns-Amerikaanse gemeenschap, de Mexicaanse regering en (volgens peilingen) ongeveer een derde van de Amerikaanse bevolking. Tegenstanders noemen de wet racistisch en stellen dat ze een inbreuk op basale burgerrechten is.

De voorstanders bestaan onder meer uit 48% van de Amerikaanse bevolking (zelfde peilingen), radicale groepen als de Minutemen en vele prominente conservatieven. En, oh ja, Chuck Norris. Voor veel conservatieven is veiligheid het belangrijkste issue. Nu het drugsgeweld in Noord-Mexico sinds enkele jaren is geëscaleerd, voelen veel Amerikanen angst dat het geweld de grens oversteekt en de Mexicaanse drugskartels hun territoriumstrijd gaan uitvechten op Amerikaanse bodem.

Maar hoe zit het met de realiteit? Laten we eerst eens kijken naar hoe de situatie in Mexico is. Diego Valle, een in Mexico opgegroeid Amerikaan, doet op zijn kwalitatief zeer hoogstaande weblog wat veel journalisten (inclusief ondergetekende) te vaak nalaten: analyse van statistieken, cijfers checken, vraagtekens plaatsen bij data. Ik maak even gebruik van zijn overzicht van de moordcijfers in de zes Mexicaanse deelstaten die aan de Verenigde Staten grenzen. Dan komen we op de volgende cijfers over 2009 (aantal moorden per 100.000 inwoners), van hoog naar laag:

Chihuahua – 96

Baja Calif0rnia – 23,7

Sonora – 19,8

Coahuila – 9,1

Tamaulipas – 9

Nuevo León – 6

(Ter vergelijking: Nederland had over 2008, het meest recente jaar waar statistieken over beschikbaar zijn, een moordcijfer van 0,9 per 100.000 inwoners)

Die cijfers geven aan dat het geweld in Noord-Mexico in ieder geval qua moorden per deelstaat sterk verschilt. Mexico’s landelijk gemiddelde ligt op 15 moorden per 100.000 inwoners, de helft van de grensstaten zit daar dus onder. Chihuahua heeft echter een absurd hoog cijfer, ruim een derde hoger dan ’s werelds dodelijkste land Colombia. Ciudad Juárez, de gewelddadigste stad ter wereld, is daar debet aan. In 2009 waren er daar bijna 3000 doden (250 per 100.000 inwoners, de stad heeft er 1,2 miljoen). Baja California is dankzij de gewelddadige grensstad Tijuana op flinke afstand tweede en ook Sonora heeft een zeer hoog moordcijfer. Bij de cijfers moet echter wel worden vermeld dat, door een nieuw conflict tussen drugskartel Zetas enerzijds en een alliantie van kartels anderzijds, het cijfer in Tamaulipas en Nuevo León  hoogstwaarschijnlijk zal stijgen dit jaar. Als we daarnaast de vele verhalen over massagraven, exectuties en onthoofdingen erbij pakken, dan is het dus niet zo vreemd dat Amerikanen in de grensstreek hem knijpen.

Veilige grensstaten

Maar hoe is de realiteit aan de andere kant van de grens? De noorderbuur heeft vier staten die aan Mexico grenzen: Texas, Arizona, New Mexico en California. De cijfers in die staten zijn als volgt (de meest recente cijfers die ik heb kunnen vinden stammen zijn van 2008):

New Mexico – 7,2

Arizona – 6,3

California – 5,8

Texas – 5,6

(Het landelijk gemiddelde van de VS over 2008 was 5,2 per 100.000 inwoners)

Dat zijn zeer lage cijfers vergeleken met de Mexicaanse buurstaten. Nog opvallender: het moordcijfer is in die staten praktisch gelijk gebleven in vergelijking met 2006, het jaar dat de drugsoorlog begon te escaleren door de militaire aanpak van de georganiseerde criminaliteit van president Calderón. Dat er sprake zou zijn van toegenomen geweld in die staten is, in ieder geval wat betreft moorden, dus niet het geval. Het wordt zelfs nog sterker. Van de tien veiligste steden in de Verenigde Staten in 2009, liggen er vijf in grensstaten. Het betreft Los Angeles, San Jose en San Diego in California en Austin en El Paso in Texas. El Paso is zelfs de op een na veiligste stad van het land en ligt precies aan de overkant van de grens met… Ciudad Juárez! Volgens de FBI is het aantal moorden daar in tien jaar tijd zelfs met 36% gedaald.

Feiten

Nu doen er de laatste maanden wel veel gruwelverhalen de ronde in de Verenigde Staten. Kartelleden zouden een dam hebben willen opblazen aan de grens met Texas, drugdealers zouden ranches aan de grens hebben overgenomen, et cetera. Het gros van die verhalen bleek later echter tot het rijk der fabelen te kunnen worden verwezen. De grensregio behoort niet tot de veiligste delen van het land, maar zeker ook niet tot de onveiligste (dat zijn Florida en Louisiana).

Wat men ook vindt van migratiewet SB1701, het veiligheidsargument is niet op feiten gebaseerd. De drugsoorlog is niet aan het overslaan op de Amerikaanse grensregio. Er zijn geen massale schietpartijen tussen Mexicaanse kartels in Texas en Arizona, geen onthoofdingen in New Mexico en California. De drugsoorlog raast nu al bijna vier jaar door Mexico, maar Amerikaanse burgers merken er qua geweld strikt genomen op eigen grondgebied nauwelijks iets van. Het debat over migration reform gaat natuurlijk gewoon door, maar wat betreft veiligheid hebben de voorstanders er een slecht argument aan.

Anderzijds, Chuck Norris vindt van niet. En Chuck Norris heeft altijd gelijk.

Algemene Zaken is voor de VVD.

Buitenlandse Zaken: Proest. Het buitenland is iets waar je een muur omheen zet of dat je moet beledigen.

Ontwikkelingssamenwerking: Dat schaffen we af.

Onderwijs: Hoger onderwijs is voor de elite. Een staatssecretaris misschien die over het basisonderwijs gaat.

Volksgezondheid: Serieuze kanshebber. Welk zwaargewicht van de PVV vertrouwen we het grootste overheidsbudget toe? Fleur Agema heeft zich in ieder geval wel laten gelden op een aantal dossiers. Come to think of it, welke PVV’er heeft er überhaupt bestuurlijke ervaring?

Defensie: Daar vallen weinig brokken te maken.

Financiën: Hmmm, dat voelt toch niet helemaal lekker. Misschien een staatssecretariaat? PVV is wel goed in het opvragen van administraties.

Economische Zaken: Doet de PVV aan economisch beleid?

Sociale Zaken: Waarom niet? Kunnen ze hun sociale gezicht laten zien. Maar willen ze verantwoordelijk zijn voor de bezuinigingen?

Justitie:Dat is natuurlijk de hoofdprijs. Maar sorry, geen goed idee. Denk dat nogal wat ambtenaren dat daar ook niet zo zien zitten.

Binnenlandse Zaken: Idem, al vertoonde het beleid van Guusje soms verdacht veel trekken van dat van de PVV, met name als het gaat om het bejegenen van burgers (niet te vertrouwen) en de registratie- en verzamelwoede.

VROM: Zou kunnen.

Verkeer: Kun je weinig goeds doen. Laat ze het maar proberen.

Jeugd en Gezin: Ik zie Hero Brinkman er wel voor gaan.

Landbouw: Dion Graus staat te popelen.

Afbrandrisico’s, onmogelijkheden en valkuilen. Ik denk dat de PVV lekker in de Kamer wil blijven boeroepen. In een kabinet is er weinig voor ze te winnen.