Centrum Technologii Energetycznych w Świdnicy powstało z inicjatywy Stowarzyszenia Wolna Przedsiębiorczość w ścisłej współpracy z Politechniką Wrocławską oraz Dolnośląskim Klastrem Energii Odnawialnej. W otwarciu, które zaplanowano na 18 maja br. wezmą udział przedstawiciele gminy Lubin.

Projektowana ustawa o OZE potencjalnie stwarza możliwość wytwarzania energii wewnątrz gospodarstwa domowego, dzięki temu przeciętny Kowalski będzie mógł na własne potrzeby wytwarzać część zużywanej energii. Przyniesie to zysk w sposób zauważalny z punktu widzenia budżetu domowego, oraz wpłynie na poprawę jakości powietrza w otoczeniu mieszkańców dzięki redukcji emisji zanieczyszczeń powstających podczas spalania np. węgla.

Celem Centrum będzie weryfikacja oraz testowanie technologii a następnie prezentacja powstałych wyników badań, które umożliwią inwestorom świadomy wybór całościowego rozwiązania energetycznego. Centrum ma przyczynić się również do rozwoju zupełnie nowych technologii w newralgicznych obszarach efektywności energetycznej włączając w to budownictwo, przemysł i środki transportu.

W praktyce CTE dostarcza gotowe rozwiązania mające zastosowanie w każdym gospodarstwie domowym. Ponadto projektujemy domy o niskiej energochłonności, testujemy najnowsze technologie czystej energii, aby potencjalni odbiorcy mogli sprawdzić jakiego rodzaju rozwiązania mają sens ekonomiczny.

Sam Budynek Centrum jest jednym z najnowocześniejszych budynków w Polsce, w którym znajdują się kolektory słoneczne, powietrzne i głębinowe pompy ciepła z pionierską metodą regeneracji dolnego źródła, specjalnie wykonany elektroniczny system zarządzania budynkiem, agregat wody lodowej, nowoczesna klimatyzacja oparta na freecoolingu, inteligentny system pozyskiwania, akumulowania, przekazywania i odzyskiwania ciepła.

Centrum Technologii Energetycznych powstało z inicjatywy Stowarzyszenia Wolna Przedsiębiorczość w ścisłej współpracy z Politechniką Wrocławską oraz Dolnośląskim Klastrem Energii Odnawialnej. CTE jest przyładem dobrej praktyki prawidłowo wykorzystanych środków pochodzacych w większości z działania 5.1 „Wspieranie rozwoju powiązań kooperacyjnych o znaczeniu ponadregionalnym „Programu Innowacyjna Gospodarka”. To inwestycja o wartości przekraczającej 12 mln zł.

Uroczyste otwarcie Centrum, będzie wyjątkową okazją, by pod opieką eksperta poznać budynek od strony technologii oraz potencjału w zakresie korzyści funkcji badawczo-rozwojowej obiektu.

Miejsce: Świdnica u. Stalowa 2, woj. dolnośląskie

Data:18 maj 2012, godz.. 11.00- 15.00

Obecni: Samorządowcy, inwestorzy w OZE, Naukowcy — ok. 150 osób

W programie:
- przemówienie pani MINISTER ROZWOJU REGIONALNEGO Elżbiety Bieńkowskiej

- przecięcie wstęgi przez prezydenta miasta Świdnica + performance z „Cztery Żywioły” udziałem zespołu Capoeira i granatów dymnych symbolizujący wpędzenie konwencjonalnej energii na rzecz odnawialnej.
- minirecital Pauliny Lendy, wielokrotnej laureatki ogólnopolskich programów „Szansa na sukces” i „Mam talent”,
- piknik oraz grill na świeżym powietrzu prowadzony przez Jacka Sikorę – znanego „Słodkiego Drania” z telewizyjnych programów kulinarnych,
- demonstracje poszczególnych technologii związanych z energią odnawialną, podczas których zaproszeni goście wypróbują ich działanie w praktyce (ekspozycje dostawców technologii z całego świata),
- study tour po obiekcie Centrum Technologii Energetycznych, połączone z prezentacją funkcjonowania poszczególnych instalacji i eksperymentalnych systemów energetycznych w budynku oraz danych testowych dostarczanych przez inteligentny system zarządzania budynkiem (BMS).
- konferencja prasowa z udziałem dziennikarzy reprezentujących liczne media lokalne, regionalne i krajowe

Osoba kontaktowa: Michał Masow 796 460 255

Więcej informacji: http://cte.fea.pl/uroczyste_otwarcie.html

Czemu służy szyb wiertniczy postawiony w tym miejscu przez firmę ze Śląska? Oficjalnie jest to odwiert w poszukiwaniu złóż miedzi i srebra. Ale czy takowe występują na głębokości 300m?! Czy pod przykrywką poszukiwań złóż srebra i miedzi próbuje się oszacować dokładne granice złoża

My, uczestnicy II Ogólnopolskiej Konferencji Obywatelskiej “Rozwój Tak - Odkrywki Nie” - Odnawialna
przyszłość polskiej energetyki, obradującej w Warszawie w dniu 23 kwietnia 2012 r., zwracamy się do Posłów i Senatorów obecnej kadencji oraz Premiera Donalda Tuska i Prezydenta RP Bronisława Komorowskiego z apelem o podjęcie realnych działań na rzecz uszanowania i wdrożenia w życie woli mieszkańców (dolnośląskich gmin: Lubin, Kunice, Miłkowice, Ruja, Ścinawa i Prochowice oraz lubuskich gmin: Gubin i Brody) wyrażonej w ważnych i prawomocnych referendach z lipca, września i listopada 2009 r. Wówczas dziesiątki tysięcy obywateli w najbardziej demokratyczny sposób, głosując na Nie, opowiedziało się przeciwko planom budowy kopalni węgla brunatnego metodą odkrywkową.

Jednocześnie w imieniu mieszkańców gmin - uczestników referendów oraz innych, zagrożonych budową odkrywek i ich  katastrofalnymi skutkami gmin z województw: wielkopolskiego, łódzkiego i kujawskopomorskiego domagamy się zaprzestania wszelkich działań zmierzających do wprowadzenia ochrony złóż węgla brunatnego przed dalszą zabudową infrastrukturalną niezwiązaną z energetyką z jednoczesną gotowością do wydobycia. Ochrona złóż skutkowałaby wstrzymaniem wszelkich inwestycji i modernizacji w perspektywie zaś masowymi wywłaszczeniami, likwidacją infrastruktury, regresem cywilizacyjnym, a w konsekwencji, wobec widma budowy kopalni, ucieczką tysięcy mieszkańców z własnych domów! Apelujemy o zmianę kierunku rozwoju polskiej energetyki, który w żadnym razie nie powinien polegać na budowie nowych kopalni odkrywkowych.

Niczym nieuzasadnione forsowanie archaicznych metod wydobycia węgla brunatnego, w tak rażący sposób ignorujące społeczny werdykt, uznajemy za nieodpowiedzialne i szkodliwe. Nie godzimy się by obywatelski sprzeciw wobec istniejących i planowanych kopalni węgla brunatnego, obejmujący swym zasięgiem niemal połowę kraju, był ignorowany i przemilczany przez najwyższe władze państwowe! Już najwyższy czas by rzeczywistym a nie pozorowanym priorytetem dla władz, stanowiącym prawdziwą alternatywę wobec nieefektywnych, niszczących środowisko technologii węglowych, zostały odnawialne źródła energii.

Wzywamy wszystkich zwolenników nowoczesnych, ekologicznych rozwiązań cywilizacyjnych z kraju i zagranicy do poparcia naszych starań oraz aktywnego działania na rzecz szybkiego przejścia naszego kraju i Z ery kopalnej do odnawialnej.

W imieniu organizatorów, prelegentów i uczestników Konferencji Przewodnicząca Ogólnopolskiej Koalicji “Rozwój Tak - Odkrywki Nie”
Irena Rogowska
Wójt Gminy Lubin

Wójt Gminy Lubin oraz Przewodniczący Rady Gminy Lubin wraz z grupą radnych oraz kilkudziesięciu mieszkańców naszej gminy uczestniczyli w II Ogólnopolskiej Konferencji Obywatelskiej „Rozwój Tak - Odkrywki Nie” - Odnawialna przyszłość polskiej energetyki, która odbyła się w Warszawie, 23 kwietnia br.

Miejscem spotkania ok. 250 osobowej grupy przeciwników odkrywkowej eksploatacji węgla brunatnego z całego kraju był gmach Sejmu RP - Sala Kolumnowa (znana z licznych komisji śledczych jakie tam obradowały). Konferencję jako przewodnicząca Ogólnopolskiej Koalicji „Rozwój Tak - Odkrywki Nie” oraz Społecznego Komitetu „Stop Odkrywce” otworzyła Wójt Gminy Lubin Irena Rogowska przedstawiając kilkuset uczestnikom - przyczyny i przebieg obywatelskiego protestu wobec planów budowy w Polsce nowych kopalni węgla brunatnego.

Wójt Rogowska po raz kolejny, tym razem z mównicy sejmowej wezwała rządzących do uszanowania i wdrożenia w życie werdyktu społecznego jakim był wynik referendów z września 2009 r. Zapytała „…dlaczego mamy stać się ofiarą błędnych decyzji blokujących na wiele pokoleń rozwój społeczny i ekonomiczny w regionie? Dlaczego nikt z decydentów do tej pory nie odpowiedział nam, że wynik referendum zostanie uszanowany, a ochrona złoża nie będzie wprowadzona!? Co jest powodem, że rządzący nie chcą szeroko upowszechnić i wprowadzić na skalę przemysłową innych, bezinwazyjnych form rozwoju polskiej energetyki? Dlaczego wynik niedawnego referendum w Gąskach w sprawie lokalizacji elektrowni atomowej został niemal natychmiast uznany publicznie przez Wicepremiera Pawlaka, co już następnego dnia potwierdziła Wiceminister Gospodarki Hanna Trojanowska mówiąc, „…mieszkańcy Gąsek mają pełne prawo do decydowania w kwestiach istotnych dla społeczności lokalnej..” czemu więc tego prawa odmawia się nam? ..”

Irena Rogowska powiedziała również „…Odważne decyzje w kierunku odejścia od gospodarki opartej na węglu trzeba podjąć już dziś. Nasze dzieci nie mogą i nie muszą ponosić konsekwencji zaniechań, braku wizji i dobrej woli, czy wręcz prywaty, jakie mogą im wkrótce zaserwować zakładnicy brudnej technologii…”
Głos zabrał też przewodniczący Rady Gminy Lubin Jerzy Szumlański mówiąc „… Rada Gminy Lubin, w tym ja jako jej przewodniczący, pragnie zapewnić swoim mieszkańcom stabilizację, rozwój oraz godne warunki życia i pracy. W okresie ponad dwóch dekad istnienia samorządów, po latach zapóźnień, podjęliśmy wspólnie gigantyczny wysiłek ukierunkowany na rozwój infrastruktury gminy, zrealizowaliśmy wiele niezbędnych, ale też kosztownych inwestycji. Staraliśmy się nadrobić dystans cywilizacyjny dzielący nas od lepiej rozwiniętych krajów Europy Zachodniej. Pytam czy to wszystko ma zamienić się teraz w gigantyczne odkrywkowe wyrobisko sięgające ponad 200 w głąb ziemi czyli tyle ile wysokości ma nieodległy Pałac Kultury? Czy naprawdę 2/3 gminy ma zniknąć w imię chorych pomysłów węglowych lobbystów! Czy w istocie nie ma wyjścia i czekają nas wysiedlenia? Chciałbym wierzyć, że taki koszmar nie może się ziścić..”

Kończąc Przewodniczący Rady zwrócił się do zgromadzonych z dramatycznym pytaniem „… czemu oczywiste prawdy, które doskonale rozumieją nawet mieszkańcy niewielkich miejscowości - nie mogą jakoś dotrzeć do elit władzy państwowej? … co takiego, jakie ciemne siły powstrzymują rządzących - i to już ponad 2 i pół roku od czasu referendum - by podjąć dialog z własnymi obywatelami? Czemu czas i uwagę dla nas znaleźli posłowie do Parlamentu Europejskiego zaś nasze władze niestety nie ?”

Dolnośląski poseł Wincenty Elsner przedstawiciel patronującego Konferencji Klubu Parlamentarnego Ruch Palikota powiedział:
„…Czy godzimy się, aby w państwa gminach pojawiły się wielkie koparki dewastujące środowisko, wielkie dziury w ziemi? Aby rozpoczęły się wielotysięczne wysiedlenia? Jako posłowie Ruchu Palikota mówimy razem z państwem „Tak dla Rozwoju, Nie dla Odkrywek”!
Jesteśmy za tym, aby energia XXI wieku była pozyskiwana ze źródeł przyjaznych człowiekowi i przyjaznych środowisku – ze źródeł odnawialnych. Liczę na to, że nasze zdecydowane „NIE dla Odkrywek!” usłyszą rządzący. Jesteśmy przeciwni tej brunatnej zagładzie!”

Swoje posłanie do uczestników konferencji przekazała europosłanka SLD Lidia Geringer de Oedenberg informując zebranych, że petycja, którą w Parlamencie Europejskim złożyła Wójt Irena Rogowska, dotycząca nieuszanowania wyników referendów na terenach naszych gmin jest dalej rozpatrywana, mało tego - wszystko wskazuje na to, że Parlament Europejski wyśle komisję śledczą po to, by zbadać problem!

W konferencji uczestniczyli i zabierali głos przedstawiciele kilkunastu gmin zagrożonych odkrywkami z całej Polski w tym włodarze i mieszkańcy m.in. gmin Kunice, Miłkowice, Ruja Ścinawa, Brody Zgierz, Strzelno, Krobia, Miejska Górka, Gubin oraz licznych organizacji pozarządowych jak np. Stowarzyszenie EKO-UNIA z Wrocławia, Centrum Zrównoważonego Rozwoju z Łodzi, Fundacja Greenpeace Polska, a także ruchów obywatelskich jak Stowarzyszenie „Nie Kopalni Odkrywkowej” z Gubina, Społeczny Komitet „Stop Odkrywce” z Lubina, Stowarzyszenie „NASZ DOM” Miejska Górka/Krobia, Stowarzyszenie Przyjezierze.

Konferencja zakończyła się przyjęciem apelu do parlamentarzystów, Premiera i Prezydenta, w którym czytamy:
„Niczym nieuzasadnione forsowanie archaicznych metod wydobycia węgla brunatnego w tak rażący sposób ignorujące społeczny werdykt uznajemy za nieodpowiedzialne i szkodliwe. Nie godzimy się, by obywatelski sprzeciw wobec istniejących i planowanych kopalni węgla brunatnego, obejmujący swym zasięgiem niemal połowę kraju, był ignorowany i przemilczany przez najwyższe władze państwowe”.

APEL Rozwój Tak - Odkrywki Nie możesz przeczytać także tutaj.

W imieniu Ogólnopolskiej Koalicji “Rozwój Tak - Odkrywki Nie”, Irena Rogowska, Wójt Gminy Lubin, Przewodnicząca Koalicji oraz Społecznego Komitetu „STOP Odkrywce” serdecznie zaprasza na:

23 kwietnia 2012 r. (poniedziałek), godz. 11.00 - 15:00, Sejm RP, Warszawa, ul. Wiejska 4/6/8, Sala Kolumnowa

Po raz pierwszy w historii przedstawiciele samorządów, organizacji pozarządowych, fundacji, stowarzyszeń, ruchów obywatelskich z całej Polski oraz mieszkańców gmin zagrożonych budową odkrywkowych kopalni węgla brunatnego, spotkają się w budynku Sejmu aRP, by w obecności polskich parlamentarzystów dyskutować o przyczynach i przebiegu coraz bardziej narastającego społecznego protestu przeciw odkrywkom.

Uczestnicy podniosą problem nieuznania przez władze państwowe wyników referendów z lipca, września i listopada 2009 r. Mieszkańcy ośmiu gmin z woj. dolnośląskiego i lubuskiego w ważnych i wiążących referendach opowiedzieli się wówczas przeciw planom budowy kopalni węgla brunatnego metodą odkrywkową głosując na NIE. Ich wola nie została uszanowana. Przeciwnie, intensywne prace legislacyjne zmierzają w kierunku zablokowania rozwoju gmin poprzez objęcie ochroną złóż węgla brunatnego i późniejszej budowy kopalni.

Zaproszeni prelegenci będą dyskutować o najnowszych trendach cywilizacyjnych w zakresie rozwoju energetyki, forsowanej przez rząd strategii rozwoju sektora w oparciu o paliwa kopalne opartej głównie na najbardziej dewastującej środowisko metodzie wydobycia odkrywkowego. Będą też szukać odpowiedzi na pytanie dlaczego nie jest brane pod uwagę zdanie tysięcy obywateli?

W Konferencji wezmą udział m.in.:

• prof. dr hab. Maciej Nowicki, były Minister Środowiska,
• prof. dr hab. Julian Chmiel, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu,

oraz przedstawiciele organizacji samorządowych i pozarządowych:

• Jednostek Samorządu Terytorialnego z województw: dolnośląskiego, lubuskiego i łódzkiego,
• Stowarzyszenia Ekologicznego EKOUNIA z Wrocławia,
• Fundacji Greenpeace Polska,
• Centrum Zrównoważonego Rozwoju z Łodzi,
• Społecznego Komitetu “STOP Odkrywce” z Lubina,
• Stowarzyszenia “Nie Kopalni Odkrywkowej” z Gubina,
• Stowarzyszenia ”Nasz Dom” z Krobi,
• Stowarzyszenia “PRZYJEZIERZE” (gmina Strzelno),
• Stowarzyszenia „Goplanie” z Kruszwicy.

Organizatorzy przewidują udział ok. 250 osób. Ilość miejsc jest ograniczona – prosimy o przesyłanie zgłoszeń udziału w konferencji do dnia 17.04.2012 (wtorek) włącznie.

Program znajduje się pod adresem: www.eko-unia.org.pl

Współorganizatorem Konferencji na terenie Sejmu jest poseł Wincenty Elsner (Ruch Palikota) z Dolnego Śląska.

Patronat nad konferencją objęły:

• Ruch Palikota
• Partia Zieloni 2004

Pierwsza edycja konferencji odbyła się 27.09.2012 r. w Lubinie. Obecne spotkanie jest częścią kampanii prowadzonej przez Ogólnopolską Koalicję “Rozwój Tak - Odkrywki Nie” na rzecz przejścia Polski z ery kopalnej do odnawialnej oraz powstrzymania planów budowy nowych kopalni węgla brunatnego metodą odkrywkową.

W skład Koalicji wchodzą:

• Gminy z województwa dolnośląskiego: Lubin, Kunice, Miłkowice, Ruja, Ścinawa i Prochowice,
• Gminy z województwa lubuskiego: Gubin i Brody,
• Gminy z województwa łódzkiego: Zgierz, Ozorków i Piątek.

Fundacje i Stowarzyszenia:

• Stowarzyszenie Ekologicznego EKO-UNIA z Wrocławia,
• Stowarzyszenie „Nie Kopalni Odkrywkowej” z Gubina (Lubuskie),
• Fundacja „Greenpeace” z Warszawy,
• EPS (Ekologický právní servis) z Czech,
• Centrum Zrównoważonego Rozwoju z Łodzi,
• Stowarzyszenie Agroturystyczne Ziemi Zgierskiej,
• Stowarzyszenie Przyjaciół Ziemi Zgierskiej,
• Stowarzyszenie „Nasz Dom” z Krobi (Wielkopolska),
• Stowarzyszenie “PRZYJEZIERZE” (gmina Strzelno),
• Stowarzyszenie „Goplanie” z Kruszwicy,
• Społeczny Komitet „STOP Odkrywce” z Lubina.

oraz osoby fizyczne, w tym:

• Pani Lidia Geringer d’Oedenberg - Posłanka do Parlamentu Europejskiego

Pobierz program: II Ogólnopolska Konferencja Obywatelska pt. “Rozwój Tak - Odkrywki Nie” Odnawialna przyszłość polskiej energetyki

Energia odnawialna bazą niezależności energetycznej

(spotkanie w Karczowiskach 11.04.2012r.)
11 i 12 kwietnia br. na zaproszenie włodarzy gmin zagrożonych odkrywkową kopalnią węgla brunatnego (złoże Legnica) przyjedzie do naszego regionu delegacja z Austrii. W skład delegacji wchodzą: przedstawiciel austriackiego samorządu Franz Wieser - Burmistrz Gminy Mureck (Region Styria) oraz Kurt Kliner i Dariusz Andrzejak (BDI) .

Odbędą się otwarte spotkania z zaproszonymi gośćmi: w pierwszym, które odbędzie się 11 kwietnia (środa) od godz. 10.00 w Hotelu „Chata Karczowiska” (sala konferencyjna) uczestniczyć będą mieszkańcy gmin: Lubin, Miłkowice, Ruja i Kunice. Podobne spotkania odbędą się 12.04.2012 r. w Prochowicach i Ścinawie.

Temat wiodący spotkań to: Budowa obiektów biogazowni i ich eksploatacja z wykorzystaniem odpadów komunalnych i z produkcji rolno-spożywczej. Przygotowane zostaną również prezentacje multimedialne o „Energii odnawialnej jako alternatywie dla paliw kopalnych oraz bazie dla niezależności energetycznej - na przykładzie osiągnięć gmin austriackich” i o „Odpadach jako źródle ciepła i energii elektrycznej – możliwości technologiczne firmy BDI w oparciu o doświadczenia z rynku europejskiego i światowego“. Na zakończenie przewidziano dyskusję. Podobne spotkania odbędą się nazajutrz tj. 12.04.2012 r. w Prochowicach i Ścinawie.

Spotkanie w Karczowiskach zakończy się o godz. 12.30 konferencją prasową z udziałem gości z Austrii oraz gospodarzy gmin - sygnatariuszy deklaracji stowarzyszenia APC (Austria Poland Cooperation). Deklaracja podpisana została na terenie Ambasady Polskiej w Wiedniu 8.02.2012 r.

Konferencja prasowa
11.04.2012 r. (środa), godz. 12.30
Chata Karczowiska - sala konferencyjna
Karczowiska - gmina Lubin

8 lutego 2012 r. podczas spotkania w Ambasadzie RP w Wiedniu w obecności Radcy Handlowego Ambasady pana Jerzego Jędrzejewskiego miało miejsce uroczyste podpisanie deklaracji przystąpienia do APC przez ww. gminy. Deklarację, jako członkowie założyciele podpisali Irena Rogowska - Wójt Gminy Lubin, Alicja Sielicka - Burmistrz Miasta i Gminy Prochowice, Zdzisław Tersa - Wójt Gminy Kunice, Robert Chruściel -Wójt Gminy Ruja, Waldemar Kwaśny-Wójt Gminy Miłkowice oraz Andrzej Holdenmajer - Burmistrz Miasta i Gminy Ścinawa.

Stowarzyszenie Austria - Poland Cooperation (APC) będzie mieć na celu rozwijanie wielopłaszczyznowej współpracy polsko - austriackiej tworzącej bazę do realizacji projektów we wszystkich obszarach gospodarki, szczególnie zaś w zakresie energii odnawialnych, gospodarki odpadami, infrastruktury komunalnej oraz rozwoju turystyki. Członkami APC będą m.in. austriackie i polskie jednostki samorządu terytorialnego oraz organizacje wspierające rozwój gospodarczy jak np. Austriacka Federalna Izba Gospodarcza. Przedsięwzięcie spotkało się z życzliwością i istotnym wsparciem ze strony Ambasad Austrii i Polski, bowiem stanie się jeszcze jedną płaszczyzną porozumienia i zbliżenia między naszymi narodami, także na poziomie lokalnych samorządów. Wcześniej samorządowcy z sześciu gmin regionu legnickiego zapoznali się z niezwykle interesującym modelem rozwoju gmin skierowanym na samowystarczalność energetyczną, jaki z powodzeniem, od blisko 20 lat, wdrażany jest w Güssing i Mureck. Program wizyty studyjnej obejmował m.in.: przegląd najnowszych technologii z sektora odnawialnych źródeł energii, funkcjonowanie przedsiębiorstw wykorzystujących OZE, warsztaty teoretyczne połączone z wizytami w poszczególnych obiektach funkcjonujących w oparciu o odnawialne źródła energii, informację na temat stosowanych w Austrii kluczowych technologii wykorzystujących m.in. biomasę i biogaz oraz geotermię i fotowoltaikę. Szczególnie interesujące w ocenie samorządowców były instalacje na biomasę wykorzystywane do: ogrzewania budynków, produkcji energii elektrycznej oraz wytwarzania biopaliw (biodiesel).

Rozwiązania technologiczne zastosowane w obu austriackich gminach umożliwiły im osiągnięcie pełnej niezależności energetycznej w oparciu o lokalne i co najważniejsze odnawialne źródła energii. Gminy te zaspokajają w 100 % swoje potrzeby energetyczne sprzedając po korzystnych cenach olbrzymie nadwyżki taniej energii do sieci krajowej. Model rozwojowy, na jaki zdecydowali się mieszkańcy obu regionów stał się podstawą ich dynamicznego rozwoju i wysokiego obecnie poziomu życia. Bezrobocie dzięki inwestycjom w OZE w gminie Güssing wynosi zaledwie ok. 4 %! Dzięki współpracy w ramach APC i pomocy Europäisches Zentrum für Erneuerbare Energie (Europejskie Centrum Energii Odnawialnych) w Güssing, samorządowcy zamierzają przenieść gotowe rozwiązania na grunt swoich gmin wskazując jednocześnie, że rozwój z udziałem naturalnych i co istotne odnawialnych źródeł energii, jakich przecież lokalnie jest pod dostatkiem, może być realną alternatywą dla modelu energetycznego opartego o nieodnawialne surowce kopalne, w tym właśnie węgiel brunatny.

Po raz kolejny reprezentanci gmin naocznie przekonali się, że istnieje i co najważniejsze doskonale działa inna droga rozwoju - o niebo bardziej przyjazna i nowoczesna niż proponowana na siłę, wbrew woli społecznej, dewastująca środowisko oraz zasoby materialne i społeczne odkrywkowa kopalnia węgla brunatnego.

12 marca 2012 w Lubinie - Irena Rogowska, Wójt Gminy Lubin - Przewodnicząca Ogólnopolskiej Koalicji „Rozwój Tak - Odkrywki Nie” spotkała się z delegacją mieszkańców gmin: Krobia i Miejska Górka - animatorów społecznego protestu przeciwko planom budowy odkrywkowej kopalni węgla brunatnego w płd. Wielkopolsce. Delegacji przewodziła pani Sylwia Maćkowiak przewodnicząca Stowarzyszenia „Nasz Dom” z Krobii. 28.02.2012 r. Stowarzyszenie „Nasz Dom” postanowiło przystąpić do Koalicji „Rozwój Tak - Odkrywki Nie” – podpisując jej deklarację programową.

Goście z Wielkopolski podobnie jak mieszkańcy woj. dolnośląskiego, lubuskiego i łódzkiego nie zgadzają się na forsowanie wbrew woli społecznej archaicznej metody wydobycia węgla brunatnego jaką jest odkrywka. Nie chcą by przyszłość polskiej energetyki oparta była jedynie o spalanie paliw kopalnych - z natury przecież nieodnawialnych. Jako doświadczeni rolnicy mają głęboką świadomość ogromu nieodwracalnych szkód jakie dla środowiska przynosi odkrywka. Uczestnicy spotkania z ubolewaniem przyjęli fakt, że władze państwowe prawdopodobnie pod naciskiem lobby energetyczno-węglowego, w żaden sposób nie chcą uwzględnić społecznego sprzeciwu wobec odkrywek, nie podejmują dialogu, ignorują obywatelski werdykt jakim był wynik ważnych i wiążących referendów z 2009 r. Z niepokojem odnieśli się do informacji, że Polska jako jedyny kraj UE zablokowała właśnie porozumienie w sprawie obniżania emisji CO2 po 2020 r. Nasz kraj odrzucił proponowany przez duńską prezydencję w UE projekt, który przewidywał ustalenie celów redukcji emisji o 40 proc. w 2030 r., 60 proc. w 2040 r. i 80 proc. w 2050 roku. Ten ostatni finalny cel został już przyjęty w ubiegłym roku przez wszystkich (!) przywódców UE.

Przewodnicząca Koalicji powiedziała, „…Skala protestu wobec odkrywek wskazuje, że nie jest to li tylko problem lokalny - przybiera on bowiem wymiar fundamentalnego sporu o przyszłość rozwoju polskiej gospodarki. Teraz właśnie decyduje się czy ugrzęźniemy na lata w okowach tradycyjnej, brudnej i nieodnawialnej energetyki czy też dokonamy szybkiej transformacji w kierunku nowoczesnej, czystej gospodarki opartej o zasoby odnawialne.”

Uczestnicy spotkania zgodzili się, że tylko wspólne, oddolne działania połączonych środowisk samorządowców i organizacji pozarządowych mogą przyspieszyć pożądane zmiany cywilizacyjne, a rządzących powstrzymać od błędnych decyzji. Decyzji, których skutkiem może być degradacja środowiska, dramat wysiedleń, upadek ekonomiczny gmin objętych ochroną złóż węgla brunatnego. Nie jest zatem przypadkiem, że kolejne tysiące obywateli naszego kraju protestują przeciwko planom budowy nowych kopalni węgla brunatnego - ale czy przypadkiem jest, że ich głos nie jest brany pod uwagę? Jakie zrządzenie losu powoduje lawinę aktów legislacyjnych, które prostą drogą zmierzają do budowy nowych kopalni węgla brunatnego?

Przewodnicząca Ogólnopolskiej Koalicji postanowiła przyjąć zaproszenie i weźmie udział w zebraniu przeciwników odkrywek z gmin Krobia i Miejska Górka, jakie wkrótce się tam obędzie, wspierając tym samym słuszny protest mieszkańców w obronie swoich domów i miejsc pracy.

 Nowe czasy, czyli tąpnięcie (z hukiem?)

Wojny w Iraku, w Afganistanie, w Libii, rosnące ceny żywności, powstania w Afryce północnej i na Bliskim Wschodzie (Egipt, Tunezja, Libia, Maroko, Syria, Oman, Arabia Saudyjska….), tarcza antyrakietowa, przechodzenie Anglików na katolicyzm, propozycje kluczowych niemieckich teologów katolickich dla zniesienia celibatu w kościele, rosnące ceny paliw, zyskujące na popularności skrajności polityczne, nowe prawo antyterrorystyczne, gorączkowy zwrot ku gazowi z łupków, rosnące ceny energii, szybsze podwyżki w innych dziedzinach, rozważane przez rząd Kaczyńskiego wprowadzenie kartek na paliwa, zamieszki w Londynie, rabunkowe wydobycie nieopłacalnej dotychczas ropy z kanadyjskich piasków, „wojny” o kolejne gazo i ropociągi1, padanie sieci przesyłowych w USA w 2003 roku, powtarzające się przepięcia sieci w Dublinie (Irlandia) w okolicach Świąt Bożego Narodzenia, w
Polsce podobna, lecz mniejsza awaria w 2006 roku, poważna awaria, racjonowanie energii i wyłączenia prądu dla indywidualnych odbiorców i przemysłu w RPA w 2008 roku, odnowiona penetracja energii jądrowej, cięcia budżetowe i światowy kryzys ekonomiczny, Chiny sukcesywnie wkraczające do Afryki…

Czy te odległe przestrzennie, w czasie, a nieraz z pozornie odległych dziedzin życia wydarzenia mają coś ze sobą wspólnego? Czy są zapowiedzią nowych czasów?…

Otóż bez wątpienia tak. Ale o co chodzi? Wchodzimy w epokę kryzysu energetycznego, miejsce w historii, które może uczynić życie obecnych pokoleń najciekawszym okresem w historii ludzkości. Myślicie że przesadzam. W istocie to, że nie skorzystaliśmy z wiedzy którą posiadał wielki przemysł i ludzkość, tylko dlatego że możliwe były w tym samym czasie szybkie zyski z łatwo jeszcze dostępnych, bogatych energetycznie i tanich złóż surowców, umiejscowiło nas w ślepej uliczce. Uliczce braków energii.

Załamanie ekonomiczne, które nie jest tymczasowe i jest sygnałem dla głębokich transformacji, nie bez przypadku ma miejsce teraz. Oczywiście wielu ekspertów będzie wskazywało, że ma ono swe źródło w czymś zgoła innym – w spekulacjach, w przewartościowanych cenach mieszkań, które musiały ulec załamaniu, w pochopnie wydawanych kredytach, w życiu ponad stan2. Ale pęknięcie tych „baniek” finansowych mogło mieć miejsc kilka lat wcześniej lub równie dobrze za kilka lat. I nie bez powodu ma miejsce po pierwszym wielkim kryzysie cen ropy tego wieku z 2007 roku - odtąd światowy indeks konsumpcji już nie rośnie. To energia, obok surowców, napędza naszą gospodarkę i napędza wzrost.

Otóż, choć tu i ówdzie o problemie energetycznym było wiadomo od kilku dekad, a w szczegółach został on poznany dobrą dekadę temu, to, o kolejnym, większym niż dotychczasowe załamaniu ekonomicznym, załamaniu paliwowym, do dziś pojawiają się tylko wzmianki w prasie wielkości kciuka - interesujące rozmiary artykułów dla problemu tej skali. Mamy za to regularne, kilkustronicowe czasem, artykuły zaprzeczające jakimkolwiek problemom z paliwami. Nie jest chyba normalnym regularne czytanie artykułów zaprzeczających jakiemuś nieistniejącemu problemowi, hmm? …Ale prawdziwy szkopuł, to fakt że przez lata nikt nic z „nieistniejącym” problemem nie zrobił.

Jazda bez trzymanki

Do lat 70 głównym „baniakiem” roponośnym na świecie były Stany Zjednoczone. Lecz złoża a ich terenie osiągnęły szczyt swoich mocy wydobywczych i poziom produkcji ropy zaczął spadać. To zrodziło trwający ponad 10 lat kryzys ekonomiczny świata Zachodniego (a chodziło wtedy ledwie o kilkudolarowy wzrost cen baryłki ropy3). Wysychanie złóż, które ma kształt „dzwona” (wydobycie rośnie, dość szybko, osiąga swój szczyt, i, po względnie krótkim okresie trwania na wyżynie, mniej więcej równie szybko jak rosło spada) jest powszechnie znanym naturalnym zjawiskiem. Wcześniej tym światowym zagłębiem był Kaukaz (na początku XX wieku głównie Gruzja) i Morze Kaspijskie – klika dekad później oglądać można tam było jak okiem sięgnąć morze wraków szybów wydobywczych.

Dziś centrum światowego wydobycia to Zatoka Perska (blisko połowa światowych zasobów), gdzie Arabia Saudyjska (regionalny lider) „ciągnie” ropę na pełnych obrotach. I więcej „dziennego wydobycia” już nie wywinduje, co oznacza, że całkiem wkrótce i tam produkcja zacznie maleć. Jak twierdzą eksperci, jeśli Arabia Saudyjska przekroczy swój „szczyt” [wydobycia], będzie to moment gdy cały świat przekroczy go razem z nią…

Ale przecież są inne źródła energii – tyle ostatnio słyszy się o różnych nowych napędach, no i jest jeszcze ten gaz łupkowy… Nie zupełnie. Uzależniliśmy się od ropy naftowej – napędza ona większość transportu na lądzie i prawie cały handel morski. A z problemem staniemy twarzą w twarz zaledwie za kilka lat. To zbyt mało czasu, by wypuścić kolejną flotę miliarda ciężarówek i samochodów i nowych statków napędzanych inaczej. A problem nie kończy się na naszej rurze wydechowej. Ropa naftowa to przecież mnóstwo farmaceutyków, pestycydów, tworzyw sztucznych… Produktów które w znacznym stopniu (czy lubimy to czy nie) odpowiadają za współczesną jakość życia i postęp. Z jej użyciem produkuje się teraz i transportuje również znaczną część żywności na świecie. Choć takie kraje jak Szwecja4 pracują nad produkcją plastiku z marchewki, to rozwiązań gotowych i w skali potrzebnej do zastąpienia czarnego złota jest niewiele.

Co więcej, z innymi paliwami kopalnymi również nie jest najlepiej – większość z nich będzie na wykończeniu za kilka dekad (nawet węgiel kamienny może zaskoczyć nas niemile w tym wieku, przy obecnym wzroście jego zużycia, głównie za sprawą Chin). Ale to ropa da nam pierwszego prawdziwego kopniaka.

Symulację w mniejszej skali, tego co niedługo nastąpi mieliśmy kilka lat temu w roku pierwszego szoku paliwowego (2007). Choć Europy wtedy jeszcze to tak bardzo nie dotyczyło, i wzrost cen żywności, choć wystąpił, nie był drastyczny, skutki wzrostu cen ropy były krytyczne dla krajów rozwijających się. W Egipcie wzrost cen żywności w przeciągu kilku tygodni spowodował, że większość ludzi zaczęło wydawać całą swoją pensję na jedzenie. Na Filipinach, drugim na świecie eksporterze ryżu rząd zablokował natychmiastowo jego eksport, by ochronić mieszkańców przed wyssaniem go z rynku. Również Indie zatrzymały sprzedaż na świat swej perły eksportowej – ryżu basmati, w Bangladeszu wojsko musiało zająć się jego dystrybucją, a we Wietnamie powstały gangi rabujące zbiory nocą, skąd zrodził się zakaz poruszania na wsi po zmierzchu. Kraje u bram świata bogactwa (Amerykę Środkową, Azję, Bliski Wschód) ogarnęły zamieszki.

Geopolityka energii

„Pewnie coś z tego ma sens” myślicie sobie. Lecz co ta sytuacja ma wspólnego z niektórymi wydarzeniami obecnymi w nagłówku artykułu. Otóż powstania narodowe na obrzeżach rozwiniętego świata mają swe źródło również w kryzysie energetycznym.

Oficjalnie Arabska Wiosna rozpoczęła się w Tunezji po opublikowaniu na WikiLeaks informacji na temat stopnia skorumpowania tamtejszego rządu. Później jej sukces stał się inspiracją dla wydarzeń w całym regionie. Jednak to narastający stres ekonomiczny, którego przykłady podałem powyżej, i który był znacznie bardziej dotkliwy dla krajów pozaeuropejskich, był prawdziwym fundamentem, sprężyną bez której dyktatorzy, którzy we wszystkich z tych państw istnieli przecież od dekad, nie zostali by ruszeni z posad. Trudności utrzymania się zderzyły się z nadal odległymi, acz cały czas przybliżającymi się w tempie ślimaczym marzeniami Północnoafrykańskich obywateli by
standardem życia sięgać ku bogatej sąsiadce, Europie. Załamanie zabiło i odrzuciło na dobre cały sen. Ludzie poczuli się oszukani i zdradzeni.

Nie bez powodu też państwa Zachodu angażują się w powstanie libijskie, podczas gdy przymykają oko na znacznie większe masakry w niedalekiej Syrii. W Syrii nie ma złóż - których najmniejsze źródło jest dziś na wagę złota – i po które warto wyciągnąć swe zaplecze militarne. Z tych samych powodów wiele państw – głównie Stany Zjednoczone i Wielka Brytania - mają najbardziej od czasów II Wojny Światowej rozciągnięte po świecie i zaangażowane w okupacje siły zbrojne. Chodzi tu głównie o Zatokę Perską, Bliski Wschód i Azję Centralną – gdzie rozegra się przyszła walka o kontrolę zasobów i szlaków przesyłowych pozostałych największych na świecie złóż ropy i gazu.

Teraz też ruszyło pełną parą rabunkowe pozyskiwanie ropy z roponośnych piasków w stanie Alberta w Kanadzie. Złóż, które wcześniej nie były opłacalne. Znajdują tam się zasoby drugie co do wielkości po Zatoce Perskiej. Również jeden z największych na świecie nietkniętych zasobów leśnych Tajgi - większy powierzchnią od lasów Amazonii. Zrywane są te lasy teraz jak dywan, gdy ceny ropy wspięły się wystarczająco wysoko, by operacja ta mogła przynieść zyski (ropa z Alberty jest droższa od swoich odpowiedników z innych części świata5).

Świat Zachodu i największy tu konsument ropy, USA, szykują się również powoli na jeden z ostatnich bastionów islamu próbujących przewodzić wielkiej polityce wśród krajów tego wyznania – Iranowi. Jest to też jeden z basenów ropy i gazu na świecie nie będący pod kontrolą imperium. Tak i Pakistan stoi w kolejce do zbrojnej agresji. Wyrazem nadchodzących napięć, które przerodzą się prędzej czy później w otwarte konflikty, jest postawione USA wyraźnie ultimatum przez Chiny, mówiące że jakakolwiek agresja na Pakistan będzie potraktowana jako bezpośredni atak na terytorium Chin. Jest to precedens takiego zachowania dyplomatycznego od czasów II Wojny Światowej6.

Energetyczna granda spowodowała, że rząd USA zdecydował rzucić się na rodzime złoża gazu łupkowego (które nie są znane „od dziś”) i zawiesić na te potrzeby działanie szeregu ustaw środowiskowych. Technologia używana dotychczas jest bowiem całkiem ad hoc7, a pośpiech spowodowany kończącym się gazem kanadyjskim, który stanowi 30% zaopatrzenia dla USA.

Odnosząc to do wspomnianych przesileń („awarii) sieci przesyłowych – jest to dowód na to, że problem nie dotyczy tylko ropy i gazu – nikt tych sieci od lat nie rozbudowywał, bo nie było i nie ma perspektyw wzrostu mocy produkcyjnych jeśli chodzi o energię. I to było głównym powodem ich przepięć – zużycie energii nieadekwatne do mocy przesyłowych.

No dobrze. A co z tym „prawem antyterrorystycznym”?

Odebrana przyszłość i możliwe drogi

Faktem jest że znakomita większość antyterrorystycznego prawa w praktyce od kilku lat używana jest w sprawach nie związanych z terroryzmem. Faktem jest że interesy przemysłu w wielkiej polityce zawsze liczą się ponad długofalowy interes społeczny. I liczyć się będą. Społeczeństwo zaskoczone szybko nadchodzącymi zmianami, będącymi dużym wyzwaniem dla standardów życia i dotychczasowych aspiracji jednostek, stanie się areną wielkich napięć. W szczególności młodzi ludzie – bez adekwatnych dla nowych okoliczności wiedzy i zdolności – będą czuli się oszukani przez pokolenie rodziców, którzy skonsumowali ich przyszłość. Oczywiście ta konsumpcja nie była w pełni
świadoma. Ale czy ktoś będzie na to zwracał uwagę? Wyspy bogactwa będą się kurczyć, a wraz z ich kurczeniem pojawiać będą się sceny, które nie koniecznie kojarzylibyśmy dotychczas z cywilizacją. Zakres władzy rządów też będzie się w tych okolicznościach zawężał, stąd też przewidywanie bardziej drastycznych środków, które obecnie wdrażane są do codzienności jako prawo antyterrorystyczne.

Możliwe są dwa główne scenariusze rozwoju sytuacji, a reszta to wariacje poniższych. A więc Ci którzy już posiadają i mają większość kart w ręku (rządy, establiszment i przemysł) będą chcieli utrzymać swój status i zasób posiadania, by wymóc na reszcie zgodę na stopniową rezygnację z wygód i zasobów. By to zapewnić dojdzie do wdrażania nowych regulacji i metod – również stopniowo, by do nich przyzwyczaić. Acz sukcesywnie i wcale nie powoli, co zresztą już ma miejsce. Dochodzić będzie także do stopniowego prywatyzowania armii. Napięcia i konflikty bowiem, jak już napisałem, nie będą już domeną odległych miejsc, ale obecne będą również na arenie krajowej. Nie należy się jednak spodziewać, iż ludzie wydzierający sobie zasoby nawzajem, będą w równym zainteresowaniu establiszmentu, jak wydarzenia zagrażające jego własnym interesom.

Druga opcja to będące znacznie większym wyzwaniem rozwiązanie pokojowe. Stopniowa, ale jednocześnie całkiem szybka transformacja ku nowym (a często starym) technologiom, stylom życia, czy przemieszczania się. Tak by zmniejszyć zużycie energii – co wcale nie musi się stać kosztem jakości życia, ale nie jest tak zyskowne dla sektora finansowego oraz przemysłu. Transformacja, która może zaowocować sukcesem tylko, jeżeli oddolne samodzielne zaangażowanie obywateli wsparte będzie przez działania rządu (m.in. przez zarzucenie paradygmatu „wzrostu gospodarczego”). Jedynie obecność obu czynników może zapewnić względnie pełny sukces.

Dlaczego się o tym nie mówi – czyli „tylko nie panikować”

Otóż media to tylko część przemysłu. A nasza współczesna gospodarka to domena wzrostu. Złe wieści ten „wzrost” hamują. Kto będzie się reklamował w sąsiedztwie artykułów mówiących o głębokich kłopotach, prawdopodobnie bez wyjścia. Na dokładkę największym graczem finansowym (najbogatszymi firmami na świecie) jest świat ropy, a to pieniądze napędzają parlamenty i rządy, ba, nas samych.

Do tego jaki polityk zostanie wybrany, mówiąc o tym że trzeba będzie używać mniej. Ba, jaki zostanie ponownie wybrany, gdyby zaczął te zmiany wdrażać… Sytuacja zatem jest podwójnie trudna. Czy są wyjścia? Tak. Ale tylko pomiędzy twardym lądowaniem i mniej twardym, i z ewentualnie nieco lepszą przyszłością.

1 (nie tylko) Polski pomysł przeciągnięcia własnej nitki z Gruzji, gazociąg bałtycki czy spory o podłączenie Polski do sieci zasobów skandynawskich;
2 …choć tak naprawdę należy się chyba głównie przyjrzeć tym którzy zgarnęli największe fortuny na krótko przed załamaniem;
3 Czyli ok. 164 litrów;
4 Rząd Szwecji głosił odejście gospodarki od paliw kopalnych do 2020 roku, aczkolwiek ostatnio założenie to złamał gazołupkową podnietą, pewnie odkrywając w praktyce że zadanie jest ciężkie;
5 Potrzeba tam użycia energii równowartości ok. 1 baryłki ropy by uzyskać z procesu 4 baryłki;
6 Iran to jeden już z pozostałych niewielu krajów po wydarzeniach „Wiosny Arabskiej”, które wdrażały nowy system handlu ropą; miał on używać jako środka płatniczego złote denary, zamiast dolarów, co uderzyłoby potężnie w pozycję dolara i USA  (przewodnikiem tego procesu był Kaddafi); Ostatnio również Iran ogłosił odkrycie drugich co do wielkości na świecie złóż helu, używanego m.in. przy produkcji podzespołów elektronicznych, którego zasoby też są na wykończeniu; Pakistan z kolei posiada 5 co do wielkości kopalni ezłota, którego znaczenie w wymianie między narodowej będzie rosło, 5 na świecie zasoby węgla kamiennego; ale przede wszystkim jego ostatnie porozumienia z Iranem dotyczące nowych gazociągów z Iranu do Indii, krzyżują plany USA dotyczące rozwoju tej infrastruktury w tym regionie (gdzie USA jest zainteresowane transportem do Oceanu Indyjskiego złóż z Azji Centralnej); inwestycje te zmniejszyłyby również izolację Iranu na scenie światowej;
7 Wydobycie gazu „łupkowego” obecną metodą zakazane jest we Francji, RPA, stanie Quebec w Kanadzie oraz w stanach Nowy York i Pittsburgh; polskie złoża tego typu (a z czego można się domyślać i w innych częściach Europy i świata) nie zostały odkryte w tej dekadzie, a wiedza o ich strukturze istnieje od 30 lat;

W zeszłym tygodniu w pierwszą rocznicę awarii w elektrowni atomowej Fukushima w całej Polsce odbyły się protesty przeciw energii uzyskiwanej z atomu zorganizowane przez partię Zieloni 2004. Zieloni chcą uzmysłowić rządowi, że wbrew temu co mówią specjaliści z branży energetycznej, to energia atomowa wcale nie jest dla Polski ekonomicznie opłacalna. Jako alternatywę Zieloni proponują bardziej efektywne wykorzystanie odnawialnych źródeł energii.

Energia atomowa – niebezpieczna, droga, niepotrzebna!