ThánhLinh.Net - Mạng lưới cầu nguyện

Điểm chủ đạo của ‘Magnifica Humanitas’ - thông điệp đầu tiên của ĐGH Leo

admin2 — Mon, 25 May 2026 23:13:18 +0000

Điểm chủ đạo của ‘Magnifica Humanitas’ - thông điệp đầu tiên của ĐGH Leo

Điểm chủ đạo của ‘Magnifica Humanitas’ - thông điệp đầu tiên của ĐGH Leo

Đức Thánh Cha Leo XIV đã ký thông điệp đầu tiên của mình vào ngày 15 tháng Năm để kỷ niệm 135 năm ngày ban hành thông điệp mang tính đột phá Rerum Novarum của Đức Giáo hoàng Leo XIII. Magnifica Humanitas phân tích những thách thức của thế kỷ 21 thông qua lăng kính nền tảng của giáo huấn xã hội của Giáo hội.

Tại sao là ‘Magnifica Humanitas’?

‘Magnifica Humanitas’ là tựa đề tiếng Latinh, được dịch sang tiếng Việt, có nghĩa là ‘Nhân loại tuyệt diệu.’ Và thông điệp của nó rất đơn giản: con người, được Thiên Chúa tạo ra, không bao giờ có thể bị thay thế bởi máy móc, cho dù chúng có thông minh đến đâu.

Ngoài ra còn có một ý nghĩa thần học sâu sắc hơn đằng sau tựa đề. Nhân loại “tuyệt diệu” bởi Thiên Chúa ở trong tất cả chúng ta. Đức Thánh Cha Leo nhấn mạnh rằng con người nên được trân trọng vì phẩm giá của họ - chứ không phải vì năng suất hay tiến bộ về công nghệ.

Ngoài ra còn có mối liên hệ với Đức Trinh Nữ Maria. Đức Thánh Cha kết thúc văn kiện bằng cách nhắc đến Kinh Magnificat: lời cầu nguyện của Đức Mẹ về sự khiêm nhường và hạ mình. Đức Thánh Cha nói rằng sự tuyệt diệu của nhân loại không nên được đo bằng thuật toán, mà bằng cách công nghệ bảo vệ phẩm giá của những người yếu thế nhất.

Một thông điệp tập trung sâu sắc vào con người

Khi thông điệp này được công bố lần đầu, phần lớn sự chú ý tập trung vào phản ứng của nó đối với thông minh nhân tạo. Nhưng thông điệp của Đức Thánh Cha Leo đi sâu hơn nhiều, dựa trên giá trị vốn có của con người.

Trong thông điệp này, Đức Thánh Cha cảnh báo về nguy cơ con người bị cuốn vào thế giới kỹ thuật số. Ngài đặc biệt chỉ ra hai xu hướng: chủ nghĩa siêu nhân và chủ nghĩa hậu nhân văn.

Đức Thánh Cha Leo giải thích rằng gốc rễ của vấn đề là tư duy kỹ trị, có nguy cơ đối xử với một số người là có giá trị hơn hoặc kém hơn – nhưng con người được ban cho phẩm giá mà không một cỗ máy nào có thể có được.

Vai trò Anthropic

Một trong những điểm đáng chú ý nhất xoay quanh thông điệp của Đức Thánh Cha là sự hợp tác giữa Vatican và Anthropic, một công ty trí tuệ nhân tạo hàng đầu thế giới. Một trong những người đồng sáng lập, Christopher Olah, đã xuất hiện cùng với Đức Thánh Cha Leo XIV trong buổi thuyết trình. Đây là một động thái mà nhiều người coi là một thông điệp tiềm tàng gửi đến Hoa Kỳ.

Bối cảnh rất quan trọng: chính quyền Trump được cho là đã cấm những cơ quan liên bang sử dụng công nghệ của Anthropic sau khi công ty này từ chối cho phép sử dụng những công cụ thông minh nhân tạo của mình cho mục đích quân sự.

Trong khi đó, Thung lũng Silicon tiếp tục thúc đẩy sự phát triển nhanh chóng thông minh nhân tạo, vấp phải những giới hạn đạo đức mà Đức Thánh Cha Leo đã nêu ra trong suốt thông điệp.

Đức Thánh Cha cũng cảnh báo về nguy cơ của một cuộc Chiến tranh Lạnh kiểu mới – lần này do công nghệ thúc đẩy – và nhắc lại lời kêu gọi về một nền hòa bình vừa “không vũ trang” vừa “giải trừ quân bị”.

Từ Đức Giáo hoàng Leo XIII đến Đức Giáo hoàng Leo XIV

Nếu như ‘Rerum Novarum’ đã định hình lại thế kỷ 19 bằng cách đặt con người vào trung tâm của cuộc Cách mạng Công nghiệp, thì ‘Magnifica Humanitas’ hướng đến mục tiêu tương tự trong thời đại kỹ nghệ số.

Đức Giáo hoàng Leo XIII lập luận rằng tư bản phải phục vụ lao động của con người, và Đức Thánh Cha Leo XIV đã làm mới thông điệp này cho thời đại thông minh nhân tạo, nhấn mạnh rằng những thuật toán phải luôn phục vụ con người.

Về cốt lõi, cả hai thông điệp đều chia sẻ cùng một thông điệp: không một hệ thống kinh tế hay cuộc cách mạng công nghệ nào được đặt lên trên phẩm giá của con người, được tạo dựng theo hình ảnh của Thiên Chúa.

J.NMS

admin2 T2, 05/25/2026 - 16:13

Thông điệp Magnifica humanitas: AI phải phục vụ nhân loại

admin1 — Mon, 25 May 2026 15:59:35 +0000

Thông điệp Magnifica humanitas: AI phải phục vụ nhân loại

TÓM TẮT THÔNG ĐIỆP “MAGNIFICA HUMANITAS” CỦA ĐTC LÊÔ XIV: AI PHẢI PHỤC VỤ NHÂN LOẠI

Trong thông điệp đầu tiên của mình, “Magnifica humanitas” - "Nhân loại kỳ diệu", Đức Thánh Cha Lêô XIV suy tư về Học thuyết xã hội của Giáo hội trong thời đại trí tuệ nhân tạo. Ngài nói rằng AI phải phục vụ nhân loại, chứ không phục vụ quyền lực của một số ít người. Ngài kêu gọi bảo vệ “một nhân loại tuyệt vời được Thiên Chúa ngự trị”, bằng cách cổ võ sự thật, phẩm giá lao động, công bằng xã hội và hòa bình. Trong kỷ nguyên kỹ thuật số, cần giải trừ AI khỏi những "vũ khí".

Isabella Piro, Vatican

“Nhân loại kỳ diệu được Thiên Chúa tạo dựng ngày nay đang đứng trước một lựa chọn quyết định: dựng lên một tháp Babel mới, hay xây dựng thành đô nơi Thiên Chúa và nhân loại cùng cư ngụ”. Phần mở đầu của thông điệp đầu tiên của Đức Lêô XIV, "Magnifica humanitas", về việc bảo vệ con người trong thời đại trí tuệ nhân tạo, tóm lược những lý do nền tảng và mục đích của văn kiện. Được công bố ngày 25/5, thông điệp đã được Đức Thánh Cha ký ngày 15/5 vừa qua, nhân kỷ niệm 135 năm ban hành thông điệp "Rerum novarum" của Đức Lêô XIII. Đức Thánh Cha Lêô XIV đã đón nhận gia sản của vị tiền nhiệm, khi viết một thông điệp xã hội đề cập đến một trong những thách đố chính của thời đại hôm nay: trí tuệ nhân tạo.

Được chia thành năm chương, cùng với phần dẫn nhập và kết luận, thông điệp "Magnifica humanitas" khởi đi từ một xác tín: công nghệ không phải là “một lực lượng đối kháng với con người” (4), cũng không “tự nó là một sự dữ” (9). Tuy nhiên, công nghệ “không trung lập, bởi vì nó mang khuôn mặt của những người nghĩ ra nó, tài trợ cho nó, điều hành nó và sử dụng nó”. Từ đó, Đức Thánh Cha kêu gọi “xây dựng trong sự thiện” và “duy trì nhân tính”, theo lối suy nghĩ của tinh thần đồng trách nhiệm can đảm, nguyên tắc bổ trợ và sự hiệp thông, để “thế giới có thể nhận ra… nơi Thiên Chúa muốn cư ngụ trong tâm hồn con người” (16).

Học thuyết xã hội của Giáo hội là thần học về hiệp thông

Chương thứ nhất - Một tư tưởng năng động trung thành với Tin Mừng - trình bày lại Học thuyết xã hội của Giáo hội trong huấn quyền gần đây và trong Công đồng Vaticano II, làm nổi bật “đặc tính năng động” của học thuyết này (17). Không phải là “một cẩm nang gồm các nguyên tắc và quy định để áp dụng”, Học thuyết xã hội của Giáo hội đúng hơn là “một hành trình phân định cộng đoàn”, một “thần học về hiệp thông trong lịch sử” (27), hướng dẫn việc đọc các biến cố dưới ánh sáng Tin Mừng. Đức Lêô XIV điểm lại tư tưởng của các vị tiền nhiệm: từ Đức Piô XII, vị đầu tiên sử dụng cụm từ “Học thuyết xã hội của Giáo hội” trong Tông huấn "Menti nostrae" năm 1950, đến Đức Giáo hoàng Phanxicô, dĩ nhiên không quên thông điệp "Rerum novarum" năm 1891, được định nghĩa là “cột mốc trong sự phát triển của huấn quyền xã hội” (30). Trong từng thời đại, mỗi vị kế nhiệm Thánh Phêrô “đã làm nổi bật những khía cạnh khác nhau của cùng một gia sản duy nhất: phẩm giá con người, giá trị của lao động, mục đích phổ quát của của cải, tình liên đới và nguyên tắc bổ trợ, việc chăm sóc thụ tạo, vị trí trung tâm của hòa bình và tình huynh đệ” (45).

Bảo vệ phẩm giá con người, con người không phải là tài nguyên để khai thác

Trong chương hai, Đức Lêô XIV liệt kê Các nền tảng và nguyên tắc của Học thuyết xã hội của Giáo hội. Trong số các nền tảng, trước hết ngài nêu phẩm giá của con người, được tạo dựng theo hình ảnh và giống Thiên Chúa. Cần phải nhắc lại điều này, bởi vì “sức ép của các ý thức hệ mới và của một số lợi ích rất mạnh mẽ” có thể giản lược con người thành “tài nguyên để sử dụng và khai thác”, hoặc thành “điều họ thực hiện hay sản xuất” (51). Trái lại, “phẩm giá nền tảng của mỗi người không phải là điều con người đạt được hay xứng đáng mới có, cũng không cần phải được chứng minh” (53). Nền tảng thứ hai của Học thuyết xã hội của Giáo hội là tính bất khả xâm phạm của các quyền con người, trong đó quyền đầu tiên là quyền sống “từ khi thụ thai cho đến lúc chết cách tự nhiên”: về điểm này, Đức Lêô XIV định nghĩa phá thai có chủ ý, giết hại người vô tội và an tử là “những lựa chọn bất hợp pháp nghiêm trọng” (55). Nền tảng thứ ba là việc nhìn nhận các quyền của các nhóm thiểu số, với sự quan tâm đặc biệt dành cho phụ nữ: vì lợi ích của họ, Đức Thánh Cha kêu gọi có “những lựa chọn cụ thể” trong luật pháp, lao động, giáo dục, các trách nhiệm xã hội và chính trị, để họ thật sự được lắng nghe và được trân trọng (57).

Loại bỏ hoặc khuất phục một quốc gia là điều vô đạo đức và không thể chấp nhận

Về các nguyên tắc của Học thuyết xã hội của Giáo hội, Đức Lêô XIV nêu ra năm nguyên tắc: nguyên tắc thứ nhất là công ích, “hình thức xã hội của phẩm giá được nhìn nhận nơi mỗi người” (59). Đức Thánh Cha đặc biệt nhấn mạnh một điểm: “Việc cổ võ công ích không bao giờ có thể tách rời khỏi việc tôn trọng quyền của các dân tộc được hiện hữu, gìn giữ căn tính riêng và đóng góp bằng nét độc đáo của mình vào gia đình các quốc gia”. Do đó, “bất cứ toan tính hay dự án nào nhằm loại bỏ hoặc khuất phục một quốc gia đều là điều vô luân nghiêm trọng và vì thế không thể chấp nhận” (64).

Công nghệ không được tập trung trong tay một số ít người

Nguyên tắc thứ hai liên quan đến mục đích phổ quát của của cải: ở đây và trong nhiều điểm khác của thông điệp, Đức Lêô XIV nhấn mạnh sự cần thiết để tri thức và công nghệ không bị tập trung trong tay một số ít người, qua đó nuôi dưỡng hố ngăn cách giữa những người được bao gồm và những người bị loại trừ khỏi cuộc cách mạng kỹ thuật số (67). Từ đó phát sinh nguyên tắc thứ ba và thứ tư, tức là nguyên tắc bổ trợ (68), đòi phải vượt qua chủ nghĩa quyền hành và não trạng trợ cấp đơn thuần để hướng tới tinh thần đồng trách nhiệm; và tình liên đới (73), “nguyên tắc và nhân đức” đối nghịch với sự dửng dưng, đồng thời quan tâm đến các dân tộc và các thế hệ tương lai.

Công bằng xã hội và “phép thử” nơi người di cư

Nguyên tắc thứ năm của Học thuyết xã hội của Giáo hội được Đức Thánh Cha nêu ra là công bằng xã hội: trong thời đại kỹ thuật số, công bằng xã hội phải bảo đảm cho mọi người được tiếp cận công bằng với các cơ hội, bảo vệ những người mong manh nhất, chống lại hận thù và thông tin sai lệch, đặt việc sử dụng dữ liệu và công nghệ dưới sự kiểm soát công khai, “để tiêu chuẩn không chỉ là lợi nhuận, nhưng là phẩm giá của mỗi người và thiện ích của các dân tộc” (80). Đức Lêô XIV chỉ ra một “phép thử quyết định” trong lĩnh vực này nơi những người di cư, tị nạn và di tản: cách xã hội đối xử với họ cho thấy “ý niệm về công lý được hướng dẫn bởi sợ hãi hay bởi tình huynh đệ”. Từ đó, ngài kêu gọi vừa bảo vệ “quyền hy vọng” của những người buộc phải ra đi, bằng cách bảo đảm cho họ những con đường an toàn và hợp pháp, sự đón tiếp xứng đáng và hội nhập; vừa cổ võ “quyền được ở lại” của mỗi người trên chính quê hương mình trong hòa bình và an ninh, bằng cách giải quyết “các nguyên nhân sâu xa” của tình trạng di cư (81).

Các lạm dụng và việc xét mình của Giáo hội

Đức Thánh Cha hiểu rằng năm nguyên tắc trên không chỉ được gửi đến xã hội, nhưng còn gửi đến chính Giáo hội, vốn được mời gọi thực hiện “một cuộc xét mình”: Ngài khuyến khích “thanh tẩy các tương quan và các cơ cấu Giáo hội khỏi những méo mó gây ra bất bình đẳng, thiếu minh bạch và lạm quyền.” Ngài mời gọi lắng nghe các “nạn nhân của những lạm dụng thiêng liêng, kinh tế, cơ chế, tính dục, quyền lực và lương tâm”, bởi vì điều này “là thành phần thiết yếu của một hành trình công lý, bao gồm việc nhìn nhận tổn hại, sự đền bù chính đáng và việc phòng ngừa” (89).

Cần có một quy tắc đạo đức chung về AI

Chương thứ ba - Kỹ thuật và sự thống trị. Sự cao cả của con người trước những hứa hẹn của AI -, đi vào trọng tâm của chủ đề trí tuệ nhân tạo. Đức Lêô XIV cảnh báo về “mô hình kỹ trị” mà Đức Phanxicô đã từng tố giác, theo đó mọi chọn lựa chỉ được quyết định dựa trên các tiêu chí hiệu quả và lợi nhuận (92). Trái lại, công nghệ mạnh nhất không nhất thiết là công nghệ tốt nhất: AI có thể bắt chước và mô phỏng con người, nhưng không có lương tâm luân lý, sự đồng cảm, khả năng tình cảm, tương quan và thiêng liêng. Vì thế, cần tiếp cận AI cách điều độ và tỉnh thức, duy trì sự rõ ràng về trách nhiệm trong mọi giai đoạn của nó, đồng thời dựa vào các chính sách và khung pháp lý phù hợp, sự giám sát độc lập và việc giáo dục người sử dụng. Trên hết, cần có một quy tắc đạo đức được đặt dưới các tiêu chí của công bằng xã hội được chia sẻ, bởi vì “một AI có luân lý hơn cũng chẳng ích gì nếu nền luân lý ấy do một số ít người quyết định” (107). Cũng không được bỏ qua tác động môi trường của các công nghệ mới, vốn đòi hỏi lượng lớn năng lượng và nước, ảnh hưởng đến lượng khí thải carbon dioxide và gây tổn hại cho thụ tạo (101).

"Giải giới" AI và đưa nó ra khỏi logic cạnh tranh

Cần phải “giải giới AI”, Đức Lêô XIV nhấn mạnh, để đưa nó ra khỏi logic cạnh tranh quân sự, kinh tế và nhận thức; để phá vỡ sự đồng nhất giữa quyền lực kỹ thuật và quyền cai quản; để giải thoát nó khỏi các độc quyền và ngăn không cho nó thống trị con người. Nhiệm vụ này mang chiều kích đạo đức, kỹ thuật và sinh thái, bởi vì AI “đã là môi trường trong đó chúng ta đang sống và là quyền lực mà chúng ta phải đối diện” (110). Thông điệp dành nhiều chỗ để phê bình chủ nghĩa siêu nhân loại và chủ nghĩa hậu nhân loại, vốn giải thích tiến bộ như việc vượt qua các giới hạn của con người. Trái lại, giới hạn không phải là một khiếm khuyết cần loại bỏ, nhưng là một chiều kích cấu thành của con người, bởi vì “con người không triển nở bất chấp giới hạn, nhưng thường là xuyên qua giới hạn” (118), khi nhận ra nơi sự mong manh và hữu hạn những không gian trong đó tương quan, sự chăm sóc và sự mở ra với Thiên Chúa cũng như với tha nhân được trưởng thành.

Tiến bộ kỹ thuật không được làm tâm hồn suy hóa

Điều đang bị đặt cược là rất lớn: làm cho kỹ thuật phát triển bằng cách loại bỏ các giới hạn của con người, trên thực tế, có nghĩa là làm cho tâm hồn suy hóa. Thật vậy, nhân loại, kỳ diệu nhưng bị thương tổn, “không được bị thay thế cũng không được bị vượt qua”. Công nghệ có thể làm giảm bớt những đau khổ của nhân loại và mở ra cho nhân loại những khả năng mới, nhưng không được phủ nhận điều vốn thuộc về nhân loại: “khả năng tương quan và yêu thương” (126). Trước AI, chọn lựa thật sự không phải là giữa sự phấn khởi và sợ hãi, nhưng là giữa hai cách xây dựng tiến bộ: phục vụ con người và các dân tộc, hoặc phục vụ các logic quyền lực (129). Đây là một chọn lựa liên hệ đến mọi người: “việc xây dựng tháp Babel hay thành Giêrusalem”, hai “thành đô” của con người và của Thiên Chúa, như Thánh Augustinô cũng đã chỉ ra (130), bắt đầu từ mỗi người.

Sinh thái truyền thông và vị trí trung tâm của trường học

Trong chương thứ tư - Bảo vệ con người trong cuộc biến đổi. Sự thật, lao động, tự do -, thông điệp nhìn sự thật như một thiện ích chung và là yếu tố thiết yếu của nền dân chủ. Trong môi trường kỹ thuật số, sự thật cần được diễn tả như một “nền sinh thái truyền thông”, để nền văn hóa do web tạo ra không trở thành công cụ “đồng hóa và thống trị”, nhưng là không gian trưởng thành cho “tự do nội tâm và tư duy phản biện” (136-137). Đức Thánh Cha chỉ ra một số công cụ: sự minh bạch trong các cơ chế chọn lọc nội dung, việc bảo vệ dữ liệu cá nhân, một nền báo chí nghiêm túc dựa trên lập luận và kiểm chứng, một nhận thức mới trong việc sử dụng AI cách “đúng đắn và có phê phán”, cũng như sự tích hợp các tri thức. Một truyền thông minh bạch và trung thực cũng được đòi hỏi nơi Giáo hội, nhất là trong các trường hợp bất công và lạm dụng. Trong thông điệp, lời kêu gọi về một liên minh giáo dục được đổi mới giữ vị trí trung tâm, để “ước muốn đặt câu hỏi” của người trẻ không bị dập tắt bởi những cỗ máy hoàn hảo khiến tư duy con người xem ra trở nên vô ích (140). Đức Lêô XIV nhấn mạnh: “Chúng ta phải giáo dục mình biết ăn chay AI”, bằng cách loại bỏ những bất bình đẳng trong việc tiếp cận giáo dục và đặt trọng tâm nơi trường học như nơi người ta học “tìm kiếm và yêu mến sự thật”, đồng thời dạy điều mà kỹ thuật số không thể trao ban: “thời gian được chia sẻ để học hỏi và những tương quan đáng tin cậy” (147).

Lao động phải lấy con người làm trung tâm, chứ không phải lợi nhuận

Trong “cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư” được biểu hiện qua cuộc chuyển đổi kỹ thuật số, Đức Thánh Cha nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo vệ phẩm giá và giá trị của lao động: “Những cách thức làm việc mới không nhất thiết là tốt hơn”, ngài giải thích, bởi vì công nghệ có thể làm giảm trình độ chuyên môn của người lao động, đẩy họ vào những chức năng bên lề, đặt họ dưới sự giám sát tự động (150). Trái lại, cần thiết kế các hệ thống lấy con người làm trung tâm, chứ không chỉ lấy hiệu suất làm trung tâm, bởi vì công nghệ chắc chắn có thể giải thoát con người khỏi những công việc nặng nhọc hoặc lặp đi lặp lại, nhưng tuyệt đối không được dẫn đến thất nghiệp nhân danh việc cắt giảm chi phí và gia tăng lợi nhuận. Trong một bối cảnh có nguy cơ xuất hiện nhiều nghèo đói và bất bình đẳng hơn, do các hệ thống tự động thay thế con người gây ra, Đức Thánh Cha cũng mong muốn có sự đổi mới nơi các tổ chức công đoàn (155).

Phát triển không chỉ được đo lường bằng GDP

Cuộc chuyển đổi kỹ thuật số cần được điều hành trước bằng các tiêu chí xã hội ổn định, việc đào tạo dễ tiếp cận và liên tục cho người lao động, cũng như trách nhiệm của doanh nghiệp. Đức Thánh Cha cũng nhận thấy sự cần thiết phải vượt qua việc xem GDP như thước đo mức độ phát triển của một quốc gia, để thay vào đó nhắm đến phẩm giá lao động, sự thịnh vượng được chia sẻ, việc giảm các bất bình đẳng và bảo vệ môi trường. Thật vậy, tài chính vì tài chính thì khác với tài chính phục vụ phát triển (159-160). Và theo hướng của Thánh Phaolô VI, thông điệp nhấn mạnh sự phụ thuộc lẫn nhau giữa hòa bình và phát triển, đồng thời mong muốn có một sự hợp tác quốc tế có khả năng xác định các chiến lược chung, “nhất là vì lợi ích của các quốc gia và các nhóm dễ bị tổn thương nhất”, bởi vì sự thịnh vượng chỉ góp phần vào hòa bình “khi được phổ biến rộng rãi, bao gồm mọi người và bền vững” (163).

Gia đình, thiện ích xã hội hàng đầu

Trong thông điệp, lời kêu gọi dành cho gia đình cũng rất mạnh mẽ. Gia đình, được đặt nền trên sự kết hợp bền vững giữa một người nam và một người nữ, là “thiện ích xã hội hàng đầu”, là “tế bào nền tảng và không thể thay thế của mọi tổ chức cộng đồng” (165). Gia đình cần được nâng đỡ, kể cả qua các chính sách lao động cổ võ sự ổn định và những nhịp sống nhân bản, để bảo đảm sự quân bình đúng đắn trong đời sống và bảo vệ “khả năng xây dựng tương lai”, vốn làm cho xã hội có sức sinh sản.

“Kiến trúc của sự hiển thị” và những nguy cơ đối với tự do

Sau cùng là chủ đề tự do của con người, cần được bảo vệ khỏi sự lệ thuộc và thương mại hóa. Trong một thời đại mà các nền tảng kỹ thuật số được thiết kế để chiếm giữ thời gian của người dùng và khai thác những yếu đuối của họ, việc củng cố tự do nội tâm của mỗi người và đối diện với nguy cơ kiểm soát xã hội phát sinh từ việc thu thập dữ liệu hàng loạt và sử dụng các hệ thống thuật toán là điều cấp bách. Thật vậy, việc lập hồ sơ, dự đoán và định hướng các hành vi là “một quyền lực mới” (171), có nguy cơ phân biệt đối xử với những người yếu thế nhất. Đức Thánh Cha đặc biệt phê phán “kiến trúc của sự hiển thị”, vốn chỉ thưởng công và khuếch đại những gì có thể thấy được, qua đó định hình các ý kiến và tạo ra sự đồng dạng.

Những hình thức nô lệ mới và chủ nghĩa thực dân mới

AI tạo ra những hình thức nô lệ mới, chẳng hạn nơi “những thân thể mang dấu vết, bị cắt xẻo, bị tiêu hao” (173) của những người lao động trong việc khai thác các “đất hiếm” cần thiết cho công nghệ. Vì thế, cuộc chiến chống các hình thức nô lệ mới là một “phép thử quyết định cho sự phân định đạo đức” về cuộc chuyển đổi kỹ thuật số. Về điểm này, Đức Lêô XIV nhấn mạnh rằng “Giáo hội tái khẳng định sự lên án kiên quyết đối với mọi hình thức nô lệ, buôn người và thương mại hóa con người”, đồng thời nhắc lại rằng không phản ứng hoặc dung túng những “vi phạm nghiêm trọng phẩm giá con người” ấy, trên thực tế, có nghĩa là “trở thành đồng lõa” (174). Đồng thời, Đức Thánh Cha “chân thành xin tha thứ” vì trong quá khứ Giáo hội đã chậm trễ lên án “tai họa nô lệ”. Thông điệp cũng đề cập đến “những miền đất hiếm mới của quyền lực”, tức là các thông tin thiết yếu, chẳng hạn về y tế và dân số, được dùng để định hướng các chiến lược kinh tế. Đức Thánh Cha giải thích rằng đây là một khuôn mặt mới của chủ nghĩa thực dân, vốn chiếm đoạt dữ liệu và biến đời sống cá nhân thành thông tin có thể khai thác, khiến môi trường kỹ thuật số trở thành một “không gian săn mồi” (178-179).

Vượt qua lý thuyết “chiến tranh chính nghĩa”

Trong chương thứ năm và cuối cùng - Văn hóa quyền lực và nền văn minh tình yêu - Đức Lêô XIV hướng cái nhìn về chiến tranh: “Cuộc cách mạng kỹ thuật số đang làm thay đổi cách thế của các cuộc xung đột”, và nếu thiếu một cách tiếp cận đạo đức, các quyết định liên quan đến sự sống và cái chết của con người sẽ ngày càng trở nên phi cá nhân hơn, với việc sử dụng vũ lực được xem như một “chọn lựa tức thời và khả thi” (182-183). Nền tảng của tất cả là một “nền văn hóa quyền lực”, vốn bình thường hóa chiến tranh và phục hồi chiến tranh như “công cụ của chính trị quốc tế”, đồng thời thúc đẩy tái vũ trang. Đối với công luận, vốn trong quá khứ chỉ xem việc tham chiến như giải pháp cuối cùng, ngày nay còn phải chịu sức nặng của những lối tường thuật của truyền thông gây phân cực, cũng như “một sự mất trí nhớ lịch sử đáng lo ngại”, khiến người ta thiếu một tầm nhìn dài hạn (191). Hệ quả là ngày nay hòa bình không còn được hiểu như một nhiệm vụ phải đảm nhận, nhưng như một khoảng dừng bấp bênh giữa các cuộc xung đột. Vì thế, Đức Lêô XIV tái khẳng định rằng, trong khi vẫn giữ nguyên quyền tự vệ chính đáng theo nghĩa chặt chẽ nhất, cần vượt qua lý thuyết “chiến tranh chính nghĩa”, và thay vào đó cổ võ đối thoại, ngoại giao và tha thứ (192).

Không thuật toán nào làm cho chiến tranh có thể trở nên được chấp nhận về mặt luân lý

Đức Thánh Cha Lêô XIV cũng không quên phê phán sự gia tăng của công nghiệp chiến tranh, cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân, sự xuất hiện của các tác nhân vũ trang mới, trong đó có các nhóm thánh chiến, những người tìm cách kéo dài các cuộc xung đột như nguồn quyền lực và lợi nhuận. Kế đến, lời cảnh báo chống lại việc sử dụng các vũ khí liên quan đến AI cũng rất rõ ràng, bởi vì “không có thuật toán nào có thể làm cho chiến tranh trở nên có thể được chấp nhận về mặt luân lý”. Trái lại, công nghệ “không lấy đi khỏi xung đột tính phi nhân vốn có của nó, mà chỉ có thể làm cho xung đột trở nên nhanh hơn và phi cá nhân hơn, hạ thấp ngưỡng sử dụng bạo lực và biến việc phòng vệ thành dự báo tác chiến, trong đó các nạn nhân bị giản lược thành dữ liệu. Như thế, công nghệ làm cho chúng ta quen với ý tưởng rằng bạo lực là điều không thể tránh và chỉ cần được tối ưu hóa” (198). Vì thế, cần có những ràng buộc đạo đức nghiêm ngặt, được chia sẻ ở cấp quốc tế, dựa trên trách nhiệm cá nhân và việc bảo vệ thường dân, bởi vì “mọi công nghệ làm cho việc tấn công mà không nhìn thấy khuôn mặt của người khác trở nên dễ dàng hơn đều hạ thấp ngưỡng luân lý của xung đột” (199).

Cuộc khủng hoảng của chủ nghĩa đa phương

Văn hóa quyền lực cũng phát sinh từ cuộc khủng hoảng của chủ nghĩa đa phương và từ sự xuất hiện của một “chủ nghĩa đa cực hỗn loạn và xung đột”, trong đó sự ngờ vực đối với người khác chiếm ưu thế (201). Sức mạnh của luật pháp bị thay thế bằng luật của kẻ mạnh; các logic quyền lực thắng thế trước việc xây dựng hòa bình, điều vốn bị đẩy xuống hàng thứ yếu, và các thể chế được khai sinh để gìn giữ vận mệnh chung của các dân tộc nay đã suy yếu, không còn được nhìn nhận trong thẩm quyền luân lý của mình. Về điểm này, Đức Thánh Cha mong muốn có “những cải tổ sâu rộng” đối với Liên Hiệp Quốc và hệ thống chính trị quốc tế, để vượt qua cuộc khủng hoảng giá trị hiện nay, hướng tới thiện ích chung đích thực (226).

Một thứ Realpolitik (Chính trị thực dụng) vô trách nhiệm

Ngày nay, thông điệp tiếp tục, người ta đang tiến hành các cuộc chiến “hỗn hợp”, liên quan đến các lĩnh vực kinh tế, tài chính, tin học, khai thác thông tin sai lệch và nỗi sợ hãi để tác động đến công luận, đồng thời trình bày việc gia tăng chi tiêu quân sự như “câu trả lời duy nhất” cho một tương lai bất định. Nhưng tất cả điều này chỉ là một “chủ nghĩa hiện thực giả tạo”, một thứ Realpolitik (Chính trị thực dụng) vô trách nhiệm, gieo vào lương tâm và các nền văn hóa sự cam chịu trước một cuộc chiến được coi là không thể tránh, và xem hòa bình như một điều không tưởng (204-205). Không loại trừ rằng, đối với một số người, xung đột vũ trang có thể là một công cụ “quản lý cách hoài nghi” các khó khăn, cũng như một cách để chuyển hướng sự chú ý khỏi các vấn đề nội bộ (208).

Nền văn minh tình yêu

Trước nền văn hóa quyền lực này, Kitô hữu được mời gọi đáp lại bằng cách xây dựng “nền văn minh tình yêu”: thật vậy, ân sủng không loại bỏ xung đột như bằng phép lạ, nhưng sinh ra “một sự kháng cự tích cực trước sự dữ và một sự sáng tạo đáng kinh ngạc trong điều thiện” (211). Mỗi người, trong phạm vi hoạt động của mình, được mời gọi chọn lựa: hoặc nuôi dưỡng logic sức mạnh, hoặc gìn giữ hòa bình, ngăn chặn sự phi nhân hóa bằng những hành vi nhỏ bé của lòng trung tín và kiên trì. Đức Thánh Cha chỉ ra năm “nẻo đường trách nhiệm”: giải trừ lời nói bằng cách nói sự thật; xây dựng hòa bình trong công lý; mang lấy cái nhìn của các nạn nhân bằng cách đứng về phía họ, bởi vì có những cuộc xung đột mà “giữ thái độ trung lập là điều không đúng”. Các cuộc tấn công nhằm vào thường dân, bệnh viện và cơ sở hạ tầng làm tổn thương chính nhân loại và không thể được xếp vào phạm vi phân tích trừu tượng. Trái lại, cần trao tiếng nói cho các nạn nhân để “thực sự ý thức được vực thẳm sự dữ chứa đựng” trong chiến tranh và trong mọi hình thức bạo lực (217). Hơn nữa, Đức Thánh Cha khuyến khích vun trồng “một chủ nghĩa hiện thực lành mạnh”, tìm kiếm những con đường hòa bình khả thi bằng hành động cụ thể, chứ không chỉ bằng lời nói.

Không dùng danh Thiên Chúa để hợp pháp hóa chiến tranh

Sau cùng, cần tái khởi động đối thoại bằng cách chuyển từ một nền văn hóa quyền lực sang một nền văn hóa thương thuyết. “Đối thoại giữa các tôn giáo”, vốn mang một sứ điệp hòa bình, cũng mang tính quyết định. Đức Lêô XIV cảnh báo: “Ai dùng danh Thiên Chúa để hợp pháp hóa khủng bố, bạo lực hay chiến tranh, người ấy phản bội dung mạo của Người: chiến đấu nhân danh tôn giáo, trên thực tế, có nghĩa là tấn công chính tôn giáo” (223). Về phần mình, nền ngoại giao của Tòa Thánh sử dụng “nguyên tắc Tin Mừng về lòng thương xót” như tiêu chuẩn cụ thể cho hành động chính trị. Từ đó, ngài mời gọi cầu nguyện, bởi vì hòa bình trước hết đến từ Thiên Chúa (227-228).

Nhân tính cao cả

Kết thúc thông điệp, Đức Thánh Cha mời gọi các tín hữu sống trong các công nghệ mới dưới ánh sáng Tin Mừng, theo “một hành trình đời sống Kitô hữu tiết độ và đòi hỏi”, để ngay cả trong thời đại AI, mọi người có thể làm chứng cho “vẻ đẹp của một nhân lọa kỳ diệu có Thiên Chúa cư ngụ”.

Nguồn: Vatican News

admin1 T2, 05/25/2026 - 08:59

Thánh ca phụng vụ CN IX TN Chúa Ba Ngôi A

admin1 — Mon, 25 May 2026 14:23:58 +0000

Thánh ca phụng vụ CN IX TN Chúa Ba Ngôi A

THÁNH CA PHỤNG VỤ CN IX TN CHÚA BA NGÔI A

Nhập lễ: Vinh danh Ba Ngôi: https://www.youtube.com/watch?v=nXat3RZXGbM

Đáp ca : Thánh ca Đanien: https://www.youtube.com/watch?v=3uVncCHGG6Y

Dâng lễ: Dâng Chúa Ba Ngôi: https://www.youtube.com/watch?v=TlUJtwbwxpM

Hiệp lễ 1: Mầu nhiệm TC Ba Ngôi: https://www.youtube.com/watch?v=7SI1voyy3r8

Hiệp lễ 2: Trong Chúa Ba Ngôi: https://www.youtube.com/watch?v=I6dxZUoCPto

Kêt lễ: Sống tình hiệp thông: https://www.youtube.com/watch?v=tVSVBgYvfcE

admin1 T2, 05/25/2026 - 07:23

Danh mục:

Video Thánh Ca

Tác giả:

Lm Thái Nguyên

Bài Hát: Dấu Ấn Ba Ngôi

admin1 — Mon, 25 May 2026 14:21:23 +0000

Bài Hát: Dấu Ấn Ba Ngôi

BÀI HÁT : DẤU ẤN BA NGÔI/ CHÚA NHẬT CHÚA BA NGÔI - Năm A

https://youtu.be/5qwKIzh6F38?si=NQImTexlkYbrbscE

admin1 T2, 05/25/2026 - 07:21

Tác giả:

Lm Hoài Bắc

3 phút Thánh Vịnh Lễ Chúa Ba Ngôi

admin1 — Mon, 25 May 2026 14:20:03 +0000

3 phút Thánh Vịnh Lễ Chúa Ba Ngôi

Thánh Vịnh Lễ Chúa Ba Ngôi https://youtu.be/km6L35WFM3M

admin1 T2, 05/25/2026 - 07:20

Danh mục:

Video Đáp Ca và Alleluia

Tác giả:

Nhóm Thánh Vịnh Nauy

Nên một trong tình yêu

admin1 — Mon, 25 May 2026 14:18:39 +0000

Nên một trong tình yêu

NÊN MỘT TRONG TÌNH YÊU

Ngước nhìn lên cõi trời cao,
Tiệc Ly năm ấy nghẹn ngào lời kinh.
Trước giờ chịu chết hy sinh,
Chúa còn thao thức cho mình đoàn chiên.

Ngài đâu xin bớt ưu phiền,
Cũng không né tránh mão gai, thập hình.
Một lòng yêu Hội Thánh xinh,
Canh khuya thầm nguyện nghĩa tình thiết tha.

“Xin cho họ được chan hòa,
Như Cha trong Chúa, một nhà yêu thương.”
Không là gượng ép bên đường,
Không vì nhân nhượng mà vương giả hòa.

Hiệp thông bắt tự tim Cha,
Ba Ngôi hiệp nhất chan hòa muôn nơi.
Như thân thể sống giữa đời,
Tay chân liên kết không rời được nhau.

Mỗi người một nét sắc màu,
Một ơn riêng biệt nhiệm mầu Chúa ban.
Nhưng không chia rẽ hợp tan,
Khi cùng quy hướng vinh quang Danh Ngài.

Đặt Ngài lên giữa cuộc đời,
Cái tôi nhỏ lại, tình người lớn thêm.
Biết yêu trong những êm đềm,
Biết nâng kẻ yếu bên thềm khổ đau.

Người đời nhìn cách ta trao,
Sẽ tin Thiên Chúa nhiệm mầu yêu thương.
Gia đình giữ lửa vấn vương,
Xóm làng nâng đỡ trên đường thứ tha.

Chứng nhân đâu chỉ lời ca,
Nhưng là bác ái nở hoa mỗi ngày.
Nếu còn chia rẽ vơi đầy,
Dung nhan Thiên Chúa phủ mây giữa trần.

Nhiều khi chỉ một đôi lần,
Một câu thiếu nghĩ cũng ngăn nhịp cầu.
Nên cần cầu nguyện thẳm sâu,
Quay về nguồn mạch nhiệm mầu hiệp thông.

Bàn thờ Thánh Thể sáng trong,
Dạy ta tự hạ, mở lòng thứ tha.
Vinh quang Thiên Chúa chan hòa,
Tỏa trên thập giá vì ta hiến mình.

Con đường tình ái đẹp xinh,
Là khi phục vụ chân tình khiêm nhu.
Biết quên tự ái âm u,
Biết thôi cố chấp để tù ngục tan.

Thế gian nối mạng muôn vàn,
Mà lòng nhân thế còn mang xa vời.
Kitô hữu giữa cuộc đời,
Được mời xây nhịp cho người gặp nhau.

Khởi đi từ chuyện trước sau:
Biết nghe, biết nhịn, biết lau giận hờn.
Để lời Tin Mừng đẹp hơn,
Soi đường nhân thế về gần trời cao.

Mai sau tiệc cưới nhiệm màu,
Xin đừng lạnh nhạt làm đau nghĩa tình.
Thánh Thần nối nhịp ân linh,
Cho muôn tâm hồn đồng trinh yêu Ngài.

Rời nhà thờ giữa sớm mai,
Mang theo ánh mắt rộng dài mến thương.
Ở đâu hiệp nhất yêu thương,
Ở đó Thiên Chúa tỏa hương thiên đàng.

Phạm Hùng Son

(John Pham)

TÌNH YÊU HOÀN TẤT

Thứ Hai VIII Mùa Chay Năm A

Ðức Trinh Nữ Maria, Mẹ Hội Thánh

PHS Suy niệm Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gioan. Ga 19, 25-27

TÌNH YÊU HOÀN TẤT

Đỉnh cao Thập giá đơn hèn,
Đất trời u tối, sầu chen ngút ngàn.
Dưới chân, bóng Mẹ võ vàng,
Lòng như gươm sắc xuyên ngang tâm hồn.

Cùng bao phụ nữ sắt son,
Lệ rơi mặn đắng, héo mòn ruột đau.
Giê-su ánh mắt thâm sâu,
Nhìn người môn đệ từ lâu cận kề.

Thương tình mẫu tử sơn khê,
Lời thiêng gửi gắm, vỗ về thiết tha:
“Thưa Bà, này chính con Bà,”
Trao ban Hội Thánh từ nay giữ gìn.

Quay sang môn đệ trung trinh:
“Này là Mẹ của anh,” mình kính tôn.
Rước Người về giữa tâm hồn,
Từ giờ, sớm tối phụng tôn Mẹ hiền.

“Tôi khát” – tiếng gọi ưu phiền,
Nhấp môi chén đắng, ứng liền Thánh Kinh.
“Mọi sự hoàn tất” hành trình,
Gục đầu trao khí, hiến mình cứu gian.

Lưỡi đòng đâm thấu cạnh sườn,
Mở nguồn ơn phúc, suối tuôn dạt dào.
Máu cùng nước chảy tuôn trào,
Tẩy trần tội lụy, rửa bao lỗi lầm.

Mẹ đứng đó, Đấng Đồng Công,
Ôm con nhân loại vào lòng xót thương.
Tình yêu cứu độ khôn lường,
Nở hoa vĩnh cửu giữa đường tử sinh.

In French:

AU PIED DE LA CROIX

L’ombre couvrait le monde au mont du Calvaire,
Quand Jésus, dans son sang, regarda vers la terre.
Là, debout dans la nuit du deuil et du désespoir,
Sa Mère se tenait, gardienne de l’espoir.

Voyant près de Marie le disciple fidèle,
Jésus dit à sa Mère en se tournant vers elle :
« Femme, voici ton fils », don pur de sa bonté,
Lui confiant en ce jour toute l’humanité.

Puis au disciple aussi, Il dit avec tendresse :
« Voici ta Mère à toi », pour que jamais ne cesse
De vivre en sa maison ce lien consacré ;
Et Jean la prit chez lui, le cœur transpercé.

« J’ai soif », cria le Christ pour accomplir l’Écriture,
Ultime appel d’Amour dans l’ombre la plus dure.
Le vinaigre approché, Il dit : « Tout est accompli »,
Et remit son Esprit au Père infini.

Un soldat, d’un coup sûr, lui transperça le flanc,
Et jaillirent aussitôt et l’eau vive et le sang :
Source de tout pardon, de grâce et de lumière,
Qui coule à jamais du cœur ouvert du Père.

In English:

THE TESTAMENT OF LOVE

Beneath the shadow of the rugged tree,
In silent grief, His Mother stood to see.
With faithful friends she watched the darkness rise,
As heaven’s light grew dim within His eyes.

When Jesus saw His Mother standing near,
And John, the friend to whom His heart was dear,
He spoke with love no death could tear apart,
And joined them both within one living heart:

“Woman, behold your son,” He gently said;
Then turned to John, and bowed His weary head:
“Behold your Mother.” From that sacred hour,
He took her home—his shelter and his tower.

“I thirst,” He cried, the Scripture now fulfilled;
A bitter draught His parched lips faintly stilled.
“It is accomplished,” rang His final breath,
As life was offered to the night of death.

A soldier’s spear then pierced His sacred side,
To show the Lamb of God had truly died.
And blood with water flowed in mercy’s stream,
To cleanse the world and all creation redeem.

===

Tin Mừng ngày hôm nay

Này là Con Bà. Này là Mẹ con.

✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gioan. Ga 19, 25-27

Đứng gần thập giá Đức Giê-su, có thân mẫu Người, chị của thân mẫu, bà Ma-ri-a vợ ông Cơ-lô-pát, cùng với bà Ma-ri-a Mác-đa-la. Khi thấy thân mẫu và môn đệ mình thương mến đứng bên cạnh, Đức Giê-su nói với thân mẫu rằng: “Thưa Bà, đây là con của Bà.” Rồi Người nói với môn đệ: “Đây là mẹ của anh.” Kể từ giờ đó, người môn đệ rước bà về nhà mình. Sau đó, Đức Giê-su biết là mọi sự đã hoàn tất. Và để ứng nghiệm lời Kinh Thánh, Người nói: “Tôi khát!” . Ở đó, có một bình đầy giấm. Người ta lấy miếng bọt biển có thấm đầy giấm, buộc vào một nhành hương thảo, rồi đưa lên miệng Người. Nhắp xong, Đức Giê-su nói: “Thế là đã hoàn tất!” Rồi Người gục đầu xuống và trao Thần Khí. Hôm đó là ngày áp lễ, người Do-thái không muốn để xác chết trên thập giá trong ngày sa-bát, mà ngày sa-bát đó lại là ngày lễ lớn. Vì thế họ xin ông Phi-la-tô cho đánh giập ống chân các người bị đóng đinh và lấy xác xuống. Quân lính đến, đánh giập ống chân người thứ nhất và người thứ hai cùng bị đóng đinh với Đức Giê-su. Khi đến gần Đức Giê-su và thấy Người đã chết, họ không đánh giập ống chân Người. Nhưng một người lính lấy giáo đâm vào cạnh sườn Người. Tức thì, máu cùng nước chảy ra.

admin1 T2, 05/25/2026 - 07:18

Tác giả:

Phạm Hùng Son

Lời nguyện sáng thứ hai sau lễ Chúa Thánh Thần hiện xuống

admin1 — Mon, 25 May 2026 14:15:07 +0000

Lời nguyện sáng thứ hai sau lễ Chúa Thánh Thần hiện xuống

Đức Trinh Nữ Ma-ri-a, Mẹ Hội Thánh

https://youtu.be/4WD9yEuuLX0

LỜI NGUYỆN SÁNG THỨ HAI SAU LỄ CHÚA THÁNH THẦN HIỆN XUỐNG
ĐỨC TRINH NỮ MA-RI-A, MẸ HỘI THÁNH

Lạy Chúa Giê-su Phục Sinh, trong buổi sáng thánh thiêng này, con đến trước mặt Chúa với một tâm hồn nhỏ bé, đơn sơ và nghèo nàn. Con vừa đi qua ngày lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, ngày Giáo Hội được khai sinh trong lửa yêu thương, trong hơi thở thần linh, trong sức mạnh từ trời cao. Và hôm nay, Giáo Hội lại dẫn con về dưới chân thập giá, nơi có Mẹ Ma-ri-a đứng đó, âm thầm, đau đớn, trung tín và yêu thương đến cùng.

Lạy Chúa Giê-su, con chiêm ngắm Mẹ đứng gần thập giá. Mẹ không chạy trốn. Mẹ không than trách. Mẹ không buông xuôi. Mẹ đứng đó, đứng giữa bóng tối của đau thương, đứng giữa tiếng nhạo cười của thế gian, đứng giữa sự tàn nhẫn của con người, đứng dưới chân Con Một yêu dấu đang bị treo lên. Mẹ đứng đó như một ngọn nến không tắt giữa đêm dài, như một trái tim không khép lại trước khổ đau, như một người mẹ không bỏ con mình trong giờ hấp hối.

Lạy Chúa, xin cho con học nơi Mẹ thái độ đứng vững trong đức tin. Có những ngày đời con cũng như đứng dưới chân thập giá. Có những buổi sáng con thức dậy mà lòng nặng trĩu vì lo âu. Có những lúc con nhìn cuộc đời mà không hiểu tại sao lại có quá nhiều thử thách, hiểu lầm, mất mát và nước mắt. Có những khi con muốn bỏ cuộc, muốn rời xa bổn phận, muốn trốn khỏi những điều làm con đau. Nhưng hôm nay, nhìn lên Mẹ, con hiểu rằng đức tin không phải là không đau, mà là vẫn đứng vững khi đang đau; hy vọng không phải là không có bóng tối, mà là vẫn tin Chúa đang hiện diện trong bóng tối; yêu thương không phải là không bị tổn thương, mà là vẫn ở lại đến cùng.

Lạy Mẹ Ma-ri-a, Mẹ Hội Thánh, sáng nay con xin được đứng bên Mẹ dưới chân thập giá. Xin Mẹ dạy con biết ở lại với Chúa, nhất là khi Chúa im lặng. Xin Mẹ dạy con biết tin vào Chúa, nhất là khi con không hiểu đường lối của Ngài. Xin Mẹ dạy con biết yêu mến Chúa, nhất là khi tình yêu ấy đòi con phải hy sinh, phải tha thứ, phải kiên nhẫn và phải chết đi cho cái tôi ích kỷ của mình.

Lạy Chúa Giê-su, trên thập giá, trong giờ phút đau đớn nhất, Chúa vẫn nghĩ đến Mẹ và nghĩ đến người môn đệ Chúa thương mến. Chúa nói với Mẹ: “Thưa Bà, đây là con của Bà.” Rồi Chúa nói với người môn đệ: “Đây là mẹ của anh.” Lời ấy không chỉ dành cho Gio-an ngày xưa, mà còn dành cho từng người chúng con hôm nay. Từ cạnh sườn bị đâm thâu của Chúa, Hội Thánh được sinh ra. Từ trái tim bị mở ra của Chúa, nhân loại được trao cho Mẹ. Và từ dưới chân thập giá, Mẹ trở thành Mẹ của Hội Thánh, Mẹ của các môn đệ, Mẹ của những ai tin vào Chúa, Mẹ của con.

Lạy Mẹ Ma-ri-a, con cảm tạ Mẹ vì Mẹ đã nhận con làm con của Mẹ. Con biết mình không xứng đáng. Con yếu đuối, thất thường, dễ quên Chúa, dễ chạy theo những điều chóng qua, dễ để lòng mình bị chia trí bởi bao ồn ào của cuộc sống. Có khi con sống đạo hời hợt, cầu nguyện vội vàng, yêu thương nửa vời, phục vụ tính toán, tha thứ miễn cưỡng. Nhưng Mẹ vẫn không từ chối con. Mẹ vẫn âm thầm đi bên con. Mẹ vẫn đưa con về với Chúa. Mẹ vẫn nhắc con đừng tuyệt vọng, vì dưới chân thập giá, tình yêu mạnh hơn tội lỗi, lòng thương xót lớn hơn sự yếu đuối, và sự sống đã bắt đầu nảy mầm ngay trong cái chết.

Lạy Mẹ Hội Thánh, xin Mẹ ôm lấy Hội Thánh hôm nay trong vòng tay hiền mẫu của Mẹ. Xin Mẹ cầu bầu cho Đức Giáo Hoàng, cho các giám mục, linh mục, tu sĩ, chủng sinh, giáo lý viên, các gia đình và toàn thể dân Chúa. Xin Mẹ gìn giữ Hội Thánh trong sự hiệp nhất, khiêm nhường và trung thành. Xin Mẹ giúp Hội Thánh không tìm vinh quang trần thế, nhưng luôn biết đứng dưới chân thập giá của Chúa; không tìm quyền lực, nhưng tìm phục vụ; không tìm tiếng khen, nhưng tìm thánh ý Chúa; không chạy theo sự dễ dãi, nhưng can đảm sống Tin Mừng giữa lòng đời.

DƯỚI CHÂN THẬP GIÁ, HỘI THÁNH ĐƯỢC TRAO CHO MỘT NGƯỜI MẸ

Thưa cộng đoàn phụng vụ,

Ngay sau lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, Giáo Hội mời gọi chúng ta mừng kính Đức Trinh Nữ Maria, Mẹ Hội Thánh. Đây không phải là một lễ kính được đặt vào lịch phụng vụ cách tình cờ. Hôm qua, chúng ta chiêm ngắm Hội Thánh được khai sinh trong sức mạnh của Chúa Thánh Thần. Hôm nay, Giáo Hội đưa chúng ta trở về dưới chân thập giá để nhận ra rằng: Hội Thánh không chỉ được sinh ra bởi hơi thở của Thánh Thần, mà còn được trao vào vòng tay từ mẫu của Đức Maria.

Tin Mừng hôm nay rất ngắn, nhưng sâu như một vực thẳm của tình yêu. Thánh Gioan không kể nhiều lời. Ngài chỉ đặt chúng ta trước một khung cảnh lặng thinh mà đau đớn: “Đứng gần thập giá Đức Giêsu, có thân mẫu Người…” Và chính trong giây phút tưởng chừng mọi sự đã tan vỡ, Đức Giêsu lại trao ban một hồng ân cuối cùng: “Thưa Bà, đây là con của Bà.” Rồi Người nói với môn đệ: “Đây là mẹ của anh.” Từ giờ đó, người môn đệ rước Mẹ về nhà mình.

Thập giá là nơi Đức Giêsu bị tước đoạt tất cả. Người bị tước đoạt danh dự, bị tước đoạt tự do, bị tước đoạt áo mặc, bị tước đoạt hơi thở, bị tước đoạt cả sự hiện diện của phần đông những người từng đi theo Người. Nhưng chính nơi bị tước đoạt ấy, Đức Giêsu lại trao ban tất cả. Người trao sự sống cho nhân loại, trao ơn tha thứ cho kẻ đóng đinh Người, trao thiên đàng cho người trộm lành, trao Thần Khí khi gục đầu tắt thở, và trao Mẹ của Người cho Hội Thánh.

Điều làm ta cảm động là Đức Maria không được trao cho Hội Thánh trong một khung cảnh huy hoàng, không phải trong tiệc cưới Cana, không phải giữa tiếng tung hô của dân chúng, không phải trong một cuộc hiển linh rực rỡ, nhưng dưới chân thập giá. Điều ấy có nghĩa là Mẹ Hội Thánh không phải là người mẹ xa lạ với đau khổ của con cái mình. Mẹ không đứng bên ngoài nước mắt nhân loại. Mẹ không nhìn Hội Thánh từ một ngai cao lạnh lùng. Mẹ đứng dưới chân thập giá. Mẹ biết thế nào là mất mát. Mẹ biết thế nào là lặng thinh. Mẹ biết thế nào là đau mà không thể làm gì khác ngoài việc đứng đó, tin tưởng, yêu thương và hiến dâng.

“Đứng gần thập giá…” Chỉ một chữ “đứng” thôi đã đủ làm nên cả linh đạo của Mẹ Maria. Mẹ đứng, nghĩa là Mẹ không chạy trốn. Mẹ đứng, nghĩa là Mẹ không gục ngã trong tuyệt vọng. Mẹ đứng, nghĩa là Mẹ không buông bỏ đức tin khi mọi sự xem ra vô nghĩa. Mẹ đứng, nghĩa là Mẹ vẫn ở đó, trong tư thế của người tin, người yêu, người hy vọng, dù trái tim bị đâm thâu.

Có những lúc Hội Thánh cũng phải đứng dưới chân thập giá. Hội Thánh đứng đó khi bị hiểu lầm, bị chống đối, bị tổn thương bởi tội lỗi của chính con cái mình. Hội Thánh đứng đó khi thế giới đầy chiến tranh, chia rẽ, nghèo đói, bất công, vô cảm. Hội Thánh đứng đó khi nhiều gia đình tan vỡ, nhiều người trẻ mất phương hướng, nhiều người già cô đơn, nhiều người nghèo bị bỏ quên, nhiều tâm hồn khô cạn trong đời sống đức tin. Và trong tất cả những thập giá ấy, Đức Maria vẫn là Mẹ Hội Thánh, vẫn đứng bên cạnh Hội Thánh, không ồn ào, không chiếm chỗ của Đức Kitô, nhưng âm thầm dẫn Hội Thánh về với Đức Kitô.

Khi Đức Giêsu nói với Mẹ: “Thưa Bà, đây là con của Bà”, Người không chỉ trao thánh Gioan cho Đức Maria. Thánh Gioan ở đó như người môn đệ được yêu, như hình ảnh của tất cả những ai tin vào Đức Kitô. Trong Gioan, có mỗi người chúng ta. Trong Gioan, có Hội Thánh qua mọi thời đại. Trong Gioan, có những linh mục yếu đuối, những tu sĩ mỏi mệt, những giáo dân đang vật lộn với cơm áo, những người trẻ chênh vênh, những gia đình đau khổ, những bệnh nhân âm thầm, những tội nhân muốn trở về, những người tưởng mình không còn xứng đáng được yêu thương.

Và khi Đức Giêsu nói với môn đệ: “Đây là mẹ của anh”, Người không chỉ muốn Gioan chăm sóc Mẹ theo nghĩa tự nhiên. Người mời người môn đệ bước vào một tương quan mới: đón nhận Đức Maria như Mẹ trong đời sống đức tin. Vì thế, câu kết của Tin Mừng rất quan trọng: “Kể từ giờ đó, người môn đệ rước bà về nhà mình.” Rước Mẹ về nhà không chỉ là đưa Mẹ về một mái nhà vật chất. Rước Mẹ về nhà là để Mẹ đi vào đời sống mình, vào tâm hồn mình, vào cách mình tin, cách mình yêu, cách mình cầu nguyện, cách mình phục vụ, cách mình chịu đau khổ.

Một Kitô hữu không thể chỉ kính Đức Mẹ bằng vài lời kinh đọc vội. Rước Mẹ về nhà là để Mẹ dạy ta biết lắng nghe Lời Chúa như Mẹ đã lắng nghe trong ngày Truyền Tin. Rước Mẹ về nhà là để Mẹ dạy ta biết thưa “xin vâng” khi ý Chúa vượt quá tính toán của mình. Rước Mẹ về nhà là để Mẹ dạy ta biết đem Đức Giêsu đến cho người khác như Mẹ đã vội vã lên đường thăm bà Êlisabét. Rước Mẹ về nhà là để Mẹ dạy ta biết nhận ra thiếu thốn của tha nhân như ở Cana: “Họ hết rượu rồi.” Rước Mẹ về nhà là để Mẹ dạy ta biết đứng vững dưới chân thập giá mà không đánh mất niềm tin. Rước Mẹ về nhà là để Mẹ dạy ta biết ở lại trong cầu nguyện cùng Hội Thánh, chờ đợi Chúa Thánh Thần.

Đức Maria là Mẹ Hội Thánh bởi vì Mẹ là Mẹ Đức Kitô, mà Hội Thánh là Thân Thể Đức Kitô. Không ai có thể tách Đức Kitô khỏi Hội Thánh của Người. Mẹ đã cưu mang Đức Kitô trong thân xác thế nào, thì trong mầu nhiệm ân sủng, Mẹ cũng cộng tác để các chi thể của Đức Kitô được sinh ra trong đời sống đức tin như vậy. Mẹ đã sinh Đức Giêsu nơi Bêlem, và dưới chân thập giá, Mẹ đón nhận một cuộc sinh nở mới: sinh Hội Thánh trong đau đớn, trong nước mắt, trong hiến dâng.

Vì thế, mừng lễ Đức Maria, Mẹ Hội Thánh, chúng ta được mời gọi nhìn lại căn tính của Hội Thánh. Hội Thánh không phải trước hết là một cơ cấu, một tổ chức, một hệ thống sinh hoạt, nhưng là một gia đình được sinh ra từ cạnh sườn bị đâm thâu của Đức Kitô, được Chúa Thánh Thần làm cho sống, và được Mẹ Maria chăm sóc bằng trái tim từ mẫu. Nếu Hội Thánh quên mình là gia đình, Hội Thánh sẽ dễ trở nên lạnh lùng. Nếu Hội Thánh quên mình có Mẹ, Hội Thánh sẽ dễ thiếu sự dịu dàng. Nếu Hội Thánh quên mình được sinh ra từ thập giá, Hội Thánh sẽ dễ chạy theo vinh quang trần thế mà đánh mất con đường khiêm hạ của Tin Mừng.

Hôm nay, khi nhìn lên Đức Maria dưới chân thập giá, mỗi người chúng ta cũng được mời gọi học lại cách sống trong Hội Thánh. Trước hết, hãy học nơi Mẹ sự hiện diện trung tín. Có những người chỉ hiện diện khi mọi sự thuận lợi, khi cộng đoàn vui vẻ, khi công việc được ghi nhận, khi mình được quý trọng. Nhưng khi có hiểu lầm, khi có đau khổ, khi có thập giá, họ dễ rút lui. Đức Maria dạy ta một tình yêu không bỏ chạy. Mẹ đứng gần thập giá. Tình yêu thật không chỉ đứng bên nhau trong ngày vui, mà còn đứng bên nhau trong ngày đổ vỡ. Đức tin thật không chỉ hát Alleluia trong ánh sáng, mà còn biết thưa “xin vâng” trong bóng tối.

Thứ đến, hãy học nơi Mẹ sự thinh lặng của lòng tin. Tin Mừng không ghi lại một lời nào của Đức Maria dưới chân thập giá. Mẹ không trách móc, không đặt câu hỏi, không gào thét đòi Thiên Chúa giải thích. Nhưng thinh lặng của Mẹ không phải là câm nín bất lực. Đó là thinh lặng của một trái tim đang hiệp thông sâu xa với hy lễ của Con mình. Có những đau khổ không thể giải thích bằng lời. Có những vết thương không thể chữa lành bằng lý luận. Có những biến cố chỉ có thể đi qua bằng cầu nguyện. Đức Maria dạy chúng ta biết đem những điều không hiểu đặt vào tay Chúa, biết biến nước mắt thành lời kinh, biết biến đau khổ thành hiến lễ.

Thứ ba, hãy học nơi Mẹ tinh thần hiệp nhất. Lễ Mẹ Hội Thánh được mừng ngay sau lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, vì nơi phòng Tiệc Ly, Mẹ hiện diện giữa các Tông đồ để cầu nguyện cùng Hội Thánh sơ khai. Mẹ không đứng riêng, không tạo một nhóm riêng, không kéo người ta về với mình. Mẹ luôn dẫn mọi người về với Chúa Giêsu và hiệp nhất trong Chúa Thánh Thần. Một cộng đoàn có lòng yêu mến Đức Mẹ thật sự phải là một cộng đoàn bớt chia rẽ hơn, bớt ganh tị hơn, bớt nói xấu hơn, bớt kết án hơn, bớt lạnh lùng hơn. Không thể vừa lần chuỗi Mân Côi vừa gieo chia rẽ. Không thể vừa gọi Đức Maria là Mẹ vừa khinh thường anh chị em trong cùng một gia đình Hội Thánh.

Thứ tư, hãy học nơi Mẹ cách chăm sóc Hội Thánh bằng tình mẫu tử. Đức Maria không chỉ là Mẹ để chúng ta chạy đến xin ơn. Mẹ còn là mẫu gương để chúng ta biết trở thành người mang trái tim của mẹ cho người khác. Trong Hội Thánh, có quá nhiều người cần được chăm sóc bằng một tình yêu dịu dàng: những người mới trở lại, những người nguội lạnh, những người vấp ngã, những người nghèo, những người bị bỏ quên, những người không còn dám đến nhà thờ vì mặc cảm. Hội Thánh sẽ đẹp biết bao nếu mỗi người chúng ta biết sống một chút tình mẫu tử của Đức Maria: không kết án vội, không loại trừ nhanh, không nói những lời làm người khác đau thêm, nhưng biết nâng đỡ, cảm thông, cầu nguyện và dẫn nhau về với Chúa.

Thưa cộng đoàn,

“Đây là mẹ của anh.” Lời ấy hôm nay Đức Giêsu cũng nói với từng người chúng ta. Khi ta cô đơn, Chúa nói: đây là Mẹ của con. Khi ta yếu đuối, Chúa nói: đây là Mẹ của con. Khi ta lầm lỡ, Chúa nói: đây là Mẹ của con. Khi ta mất phương hướng, Chúa nói: đây là Mẹ của con. Khi ta mệt mỏi vì phục vụ, Chúa nói: đây là Mẹ của con. Khi Hội Thánh trải qua thử thách, Chúa nói với Hội Thánh: đây là Mẹ của con.

Vấn đề là chúng ta có rước Mẹ về nhà mình hay không. Có những người để Mẹ ở ngoài cửa đời mình. Họ kính Mẹ trong nhà thờ, nhưng không để Mẹ bước vào gia đình. Họ đọc kinh Mẹ, nhưng không để Mẹ chỉnh lại lối sống. Họ xin Mẹ che chở, nhưng không học nơi Mẹ lòng khiêm nhường, sự vâng phục, đức trong sạch, tinh thần phục vụ. Rước Mẹ về nhà là để Mẹ có quyền nhắc ta sống đúng Tin Mừng hơn. Rước Mẹ về nhà là để Mẹ đưa Chúa Giêsu vào những nơi còn thiếu vắng Chúa trong đời ta.

Hôm nay, ta hãy mở cửa tâm hồn và nói với Mẹ: Lạy Mẹ Maria, Mẹ Hội Thánh, xin vào nhà con. Xin vào gia đình con, nơi còn nhiều lo lắng và bất hòa. Xin vào cộng đoàn con, nơi còn nhiều giới hạn và khác biệt. Xin vào trái tim con, nơi còn nhiều sợ hãi, ích kỷ và khô khan. Xin dạy con biết đứng gần thập giá với lòng tin. Xin dạy con biết yêu Hội Thánh, không phải chỉ khi Hội Thánh đẹp, nhưng cả khi Hội Thánh mang thương tích. Xin dạy con biết ở lại trong cầu nguyện, để Chúa Thánh Thần đổi mới đời con.

Và xin Mẹ giúp chúng ta hiểu rằng: ai có Mẹ Maria thì không bao giờ mồ côi trên hành trình đức tin. Ai rước Mẹ về nhà, người ấy sẽ học được con đường đến với Chúa Giêsu. Ai đứng với Mẹ dưới chân thập giá, người ấy sẽ gặp bình minh Phục Sinh. Ai cùng Mẹ cầu nguyện trong Hội Thánh, người ấy sẽ được Chúa Thánh Thần biến đổi thành chứng nhân của Tin Mừng.

Lạy Đức Trinh Nữ Maria, Mẹ Hội Thánh, xin che chở Hội Thánh của Chúa. Xin gìn giữ Đức Thánh Cha, các giám mục, linh mục, tu sĩ và toàn thể dân Chúa. Xin nâng đỡ những ai đang đau khổ. Xin an ủi những ai đang khóc thầm. Xin đưa những người xa Chúa trở về. Xin làm cho mỗi cộng đoàn Kitô hữu trở thành một mái nhà có Chúa Giêsu ở giữa, có Chúa Thánh Thần hướng dẫn, và có Mẹ Maria âm thầm đồng hành.

Đức Maria, Mẹ Hội Thánh, cầu cho chúng con. Amen.

Lm. Anmai, CSsR

DƯỚI CHÂN THẬP GIÁ, HỘI THÁNH ĐƯỢC SINH RA TRONG VÒNG TAY MẸ

Thứ Hai sau lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, Giáo Hội mời gọi chúng ta chiêm ngắm Đức Trinh Nữ Ma-ri-a với một tước hiệu thật dịu dàng và sâu xa: Đức Ma-ri-a, Mẹ Hội Thánh. Tước hiệu ấy không chỉ là một lời tôn vinh dành cho Mẹ, nhưng còn là một lời nhắc nhớ cho mỗi người chúng ta: Hội Thánh không phải là một tổ chức lạnh lùng, không phải là một cơ cấu vô hồn, không phải là một cộng đoàn chỉ được xây bằng luật lệ và sinh hoạt bên ngoài, nhưng Hội Thánh được sinh ra từ cạnh sườn bị đâm thâu của Đức Ki-tô và được trao vào vòng tay hiền mẫu của Đức Ma-ri-a.

Tin Mừng hôm nay đưa chúng ta về một nơi không ai muốn đứng lâu: đồi Can-vê. Đó là nơi của đau thương, nơi của nhục nhã, nơi của thất bại theo cái nhìn của người đời. Đức Giê-su bị treo trên thập giá. Thân xác Người tan nát. Bạn hữu tản mác. Đám đông chế nhạo. Quyền lực tưởng đã chiến thắng. Sự dữ tưởng đã lên ngôi. Nhưng chính ở nơi tưởng như chỉ còn bóng tối ấy, Thiên Chúa lại âm thầm khai sinh một gia đình mới, một cộng đoàn mới, một nhân loại mới.

Thánh Gio-an kể rất ngắn: “Đứng gần thập giá Đức Giê-su, có thân mẫu Người…” Câu ấy nghe qua rất đơn sơ, nhưng nếu dừng lại, ta sẽ thấy một mầu nhiệm rất lớn. Mẹ Ma-ri-a không đứng xa. Mẹ không bỏ chạy. Mẹ không gào thét trong tuyệt vọng. Mẹ đứng đó. Đứng gần thập giá. Đứng gần Con. Đứng gần nỗi đau. Đứng gần công trình cứu độ đang hoàn tất. Mẹ đứng như một người mẹ không thể rời con mình trong giây phút đau đớn nhất. Mẹ đứng như người môn đệ tin đến cùng. Mẹ đứng như hình ảnh của Hội Thánh trung tín, dù không hiểu hết, vẫn ở lại với Chúa.

Có những lúc trong đời, chúng ta cũng chỉ còn biết đứng dưới chân thập giá. Đứng bên giường bệnh của người thân. Đứng trước một gia đình đổ vỡ. Đứng trước một đứa con lạc lối. Đứng trước một thất bại không biết giải thích làm sao. Đứng trước một nỗi buồn không ai hiểu. Đứng trước những vết thương âm thầm trong tâm hồn. Và chính khi ấy, Mẹ Ma-ri-a dạy ta một điều rất sâu: có những nỗi đau không cần nhiều lời, chỉ cần một sự hiện diện trung tín; có những thập giá không thể tháo xuống ngay, nhưng có thể được ôm lấy bằng đức tin; có những đêm tối không biến mất lập tức, nhưng được soi sáng bởi một người mẹ vẫn đứng đó với ta.

Dưới chân thập giá, Đức Giê-su nhìn thấy Mẹ và người môn đệ Người thương mến. Trong giây phút cuối cùng, khi hơi thở đã cạn, khi thân xác đã kiệt, Chúa vẫn không nghĩ cho mình. Người nghĩ đến Mẹ. Người nghĩ đến môn đệ. Người nghĩ đến Hội Thánh. Người nói với Mẹ: “Thưa Bà, đây là con của Bà.” Rồi Người nói với môn đệ: “Đây là mẹ của anh.” Đây không chỉ là một lời ký thác có tính gia đình, như thể Đức Giê-su muốn nhờ Gio-an chăm sóc Mẹ sau khi Người qua đời. Nếu chỉ như thế, Tin Mừng đã không cần ghi lại long trọng đến vậy. Lời ấy là một mặc khải. Lời ấy là một di chúc. Lời ấy là món quà cuối cùng của Đấng Cứu Thế dành cho Hội Thánh.

Trên thập giá, Đức Giê-su trao Mẹ Người cho người môn đệ yêu dấu. Và nơi người môn đệ ấy, Người trao Mẹ cho tất cả chúng ta. Từ giờ phút ấy, Ma-ri-a không chỉ là Mẹ của Đức Giê-su theo huyết nhục, nhưng còn là Mẹ của những ai thuộc về Đức Giê-su trong đức tin. Mẹ đứng dưới chân thập giá để đón nhận những người con mới, không phải trong niềm vui của máng cỏ Bê-lem, nhưng trong cơn đau của Can-vê. Mẹ sinh Đức Giê-su tại Bê-lem trong niềm vui âm thầm, nhưng Mẹ sinh Hội Thánh dưới chân thập giá trong nước mắt và hiến dâng.

Vì thế, gọi Đức Ma-ri-a là Mẹ Hội Thánh không phải là thêm cho Mẹ một danh hiệu đạo đức cho đẹp lòng người, nhưng là đi vào chính mầu nhiệm cứu độ. Hội Thánh được sinh ra từ tình yêu bị đóng đinh. Hội Thánh được nuôi dưỡng bằng Máu và Nước chảy ra từ cạnh sườn Chúa. Hội Thánh được đặt vào tay Mẹ để học sống như Mẹ: khiêm nhường, lắng nghe, vâng phục, cầu nguyện, trung tín và yêu thương đến cùng.

Sau lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, Giáo Hội mừng kính Mẹ Hội Thánh thật ý nghĩa biết bao. Trong nhà Tiệc Ly, trước khi Chúa Thánh Thần ngự xuống, các Tông đồ đã tụ họp cầu nguyện cùng với Đức Ma-ri-a. Mẹ ở giữa Hội Thánh sơ khai như một trái tim thinh lặng. Mẹ không giảng thay Phê-rô. Mẹ không thay thế các Tông đồ. Mẹ không chiếm chỗ của ai. Nhưng Mẹ hiện diện, cầu nguyện, nâng đỡ, gìn giữ sự hiệp nhất. Hội Thánh lúc ấy còn nhỏ bé, mong manh, sợ hãi. Các Tông đồ từng bỏ chạy, từng chối Thầy, từng đóng kín cửa vì sợ. Nhưng giữa cộng đoàn yếu đuối ấy có Mẹ. Và nơi nào có Mẹ, nơi đó có sự dịu dàng của Thiên Chúa. Nơi nào có Mẹ, nơi đó người ta được học lại cách tin. Nơi nào có Mẹ, nơi đó những tâm hồn sợ hãi được chuẩn bị để đón nhận Thánh Thần.

Hôm nay, Hội Thánh cũng cần Mẹ như thế. Hội Thánh của chúng ta có lúc rất mạnh mẽ bên ngoài, nhưng bên trong lại nhiều thương tích. Có những cộng đoàn thiếu hiệp nhất. Có những gia đình thiếu cầu nguyện. Có những người phục vụ Chúa nhưng lòng đã mỏi mệt. Có những người vẫn đi lễ nhưng tâm hồn xa Chúa. Có những người mang danh Ki-tô hữu nhưng sống như không cần Tin Mừng. Có những người bị tổn thương vì chính những người trong Hội Thánh. Có những người bỏ Chúa không phải vì ghét Chúa, nhưng vì không còn thấy khuôn mặt hiền lành của Chúa nơi những người tự xưng là môn đệ Chúa.

Chính vì thế, chúng ta cần trở về với Mẹ Hội Thánh. Mẹ không dẫn chúng ta đến với Mẹ để dừng lại nơi Mẹ. Mẹ luôn dẫn chúng ta đến với Chúa Giê-su. Ở Cana, Mẹ nói: “Người bảo gì, các anh cứ việc làm theo.” Dưới chân thập giá, Mẹ không nói gì, nhưng cả con người Mẹ là một lời mời gọi: hãy ở lại với Đức Giê-su, dù là ở lại trong đau khổ; hãy tin vào Đức Giê-su, dù mắt chưa thấy vinh quang; hãy yêu mến Đức Giê-su, dù tình yêu ấy đưa ta đến thập giá.

Người môn đệ yêu dấu đã làm gì sau khi nghe lời Chúa? Tin Mừng nói: “Kể từ giờ đó, người môn đệ rước bà về nhà mình.” Đây là một câu rất đẹp. Rước Mẹ về nhà không chỉ là đặt một tượng Đức Mẹ trong phòng khách, không chỉ là đọc thêm vài kinh kính Mẹ, dù những việc ấy rất đáng quý. Rước Mẹ về nhà nghĩa là để Mẹ bước vào đời sống mình. Để Mẹ bước vào gia đình mình. Để Mẹ bước vào những quyết định, những nỗi lo, những đổ vỡ, những vết thương, những dự tính, những yếu đuối của mình. Rước Mẹ về nhà là để cho cung cách của Mẹ thấm vào cách ta sống: bớt ồn ào hơn, biết lắng nghe hơn, biết cầu nguyện hơn, biết giữ Lời Chúa hơn, biết đứng gần thập giá của người khác hơn.

Có nhiều người trong chúng ta thích một đạo bình an, nhưng lại sợ đứng dưới chân thập giá. Ta muốn theo Chúa khi Chúa làm phép lạ, nhưng lại né tránh khi Chúa bị đóng đinh. Ta muốn Chúa giải quyết vấn đề cho ta, nhưng không muốn cùng Chúa đi qua con đường hẹp. Ta muốn được ủi an, nhưng lại khó ở lại để ủi an người khác. Mẹ Ma-ri-a hôm nay dạy ta rằng tình yêu thật không bỏ chạy khi người mình yêu đau khổ. Đức tin thật không biến mất khi mọi sự trở nên tối tăm. Hy vọng thật không phải là không có nước mắt, nhưng là vẫn tin rằng Thiên Chúa đang cứu độ ngay cả khi mọi sự xem ra tan vỡ.

Lễ Mẹ Hội Thánh cũng nhắc chúng ta nhìn lại cách mình sống trong Hội Thánh. Nếu Đức Ma-ri-a là Mẹ Hội Thánh, thì Hội Thánh là một gia đình. Mà nếu Hội Thánh là gia đình, thì người khác không phải là kẻ xa lạ. Người nghèo không phải là gánh nặng. Người tội lỗi không phải là đồ bỏ đi. Người yếu đức tin không phải là đối tượng để khinh chê. Người khác ý mình không phải là kẻ thù. Trong một gia đình có Mẹ, con cái phải học nhìn nhau bằng ánh mắt của Mẹ. Mẹ Ma-ri-a không nhìn các Tông đồ bằng quá khứ yếu đuối của họ, nhưng nhìn họ bằng ơn gọi mà Chúa dành cho họ. Mẹ không nhắc mãi chuyện Phê-rô chối Thầy. Mẹ không kết án chuyện các môn đệ bỏ chạy. Mẹ cùng cầu nguyện với họ để họ được biến đổi bởi Thánh Thần.

Ước gì trong mỗi giáo xứ, mỗi cộng đoàn, mỗi gia đình, chúng ta cũng học được trái tim ấy của Mẹ. Đừng biến Hội Thánh thành nơi người ta sợ bị xét đoán hơn là được chữa lành. Đừng biến cộng đoàn thành nơi hơn thua, phe nhóm, ganh tị, nói xấu, loại trừ. Đừng để những người bé nhỏ đến với nhà Chúa mà cảm thấy mình không có chỗ. Nếu Đức Giê-su trên thập giá đã trao chúng ta cho Mẹ, thì không ai trong Hội Thánh này là đứa con bị bỏ rơi. Người nghèo là con của Mẹ. Người đau khổ là con của Mẹ. Người khô khan là con của Mẹ. Người lầm lỡ muốn trở về cũng là con của Mẹ. Và chính ta, dù bao lần yếu đuối, vẫn là con của Mẹ.

Nhưng làm con của Mẹ thì cũng phải sống cho xứng đáng. Không ai thật lòng yêu mến Mẹ mà lại cố tình sống xa Chúa. Không ai thật lòng tôn kính Mẹ mà lại khinh thường Hội Thánh. Không ai thật lòng lần chuỗi Mân Côi mà lại nuôi hận thù trong lòng. Không ai thật lòng rước Mẹ về nhà mà lại để gia đình mình thiếu tha thứ, thiếu cầu nguyện, thiếu yêu thương. Lòng sùng kính Đức Mẹ chân thật luôn đưa ta đến hoán cải. Yêu Mẹ là học nơi Mẹ tiếng “xin vâng”. Yêu Mẹ là để Lời Chúa cư ngụ trong lòng. Yêu Mẹ là biết đem Chúa đến cho người khác. Yêu Mẹ là biết đứng gần những thập giá của anh chị em mình.

Hôm nay, trước hình ảnh Mẹ đứng dưới chân thập giá, mỗi người chúng ta hãy tự hỏi: tôi có đang đứng gần thập giá của ai không? Trong gia đình tôi, có ai đang âm thầm đau khổ mà tôi đã vô tâm không thấy? Trong cộng đoàn tôi, có ai đang cần một lời nâng đỡ mà tôi lại chỉ cho họ sự lạnh lùng? Trong xã hội này, có bao nhiêu người bị bỏ rơi, bị tổn thương, bị loại trừ, mà tôi vẫn sống như không liên quan gì đến mình? Đức Ma-ri-a không giảng một bài dài dưới chân thập giá, nhưng sự hiện diện của Mẹ là một bài giảng sống động nhất về lòng trung tín. Có khi điều người đau khổ cần nơi ta không phải là những lời khuyên khôn ngoan, nhưng là một sự hiện diện hiền lành. Không phải là những phán xét đúng sai vội vàng, nhưng là một trái tim biết ở lại. Không phải là tiếng ồn của lý luận, nhưng là sự thinh lặng đầy yêu thương.

“Kể từ giờ đó, người môn đệ rước bà về nhà mình.” Xin cho câu Tin Mừng này trở thành quyết định của mỗi chúng ta hôm nay. Hãy rước Mẹ về nhà mình. Hãy rước Mẹ vào đời sống cầu nguyện của mình. Hãy rước Mẹ vào những bất an của mình. Hãy rước Mẹ vào những tương quan đang rạn nứt. Hãy rước Mẹ vào những chọn lựa khó khăn. Hãy rước Mẹ vào những lúc ta cảm thấy đức tin yếu đi. Hãy để Mẹ dạy ta yêu Chúa Giê-su bằng một tình yêu âm thầm mà bền bỉ, đau đớn mà không tuyệt vọng, nhỏ bé mà vững vàng.

Và khi Hội Thánh còn đang đi giữa bao thử thách của thời đại, xin Mẹ Hội Thánh gìn giữ chúng ta trong sự hiệp nhất. Xin Mẹ dạy các mục tử biết có trái tim của Đức Ki-tô Mục Tử. Xin Mẹ dạy các gia đình biết cầu nguyện và tha thứ. Xin Mẹ dạy người trẻ biết lắng nghe tiếng Chúa giữa bao tiếng ồn của thế gian. Xin Mẹ dạy người đau khổ biết đứng vững dưới chân thập giá. Xin Mẹ dạy mỗi người chúng ta biết sống như người con hiếu thảo của Hội Thánh, không chỉ yêu Hội Thánh khi Hội Thánh đẹp đẽ, nhưng còn biết cầu nguyện, xây dựng và chữa lành những vết thương trong Hội Thánh bằng lòng mến.

Dưới chân thập giá, Đức Giê-su đã trao Mẹ cho chúng ta. Và trong suốt hành trình đức tin, Mẹ vẫn âm thầm trao chúng ta lại cho Chúa Giê-su. Đời ta sẽ bình an hơn không phải vì không còn thập giá, nhưng vì dưới chân thập giá ấy, ta biết mình không cô đơn. Có Chúa Giê-su đã yêu ta đến cùng. Có Mẹ Ma-ri-a đang đứng bên ta. Có Hội Thánh là gia đình đức tin đang cùng ta bước đi.

Lạy Đức Ma-ri-a, Mẹ Hội Thánh, xin dạy chúng con biết đứng gần thập giá như Mẹ, biết rước Mẹ về nhà như người môn đệ Chúa yêu, và biết sống trong Hội Thánh như những người con được sinh ra từ tình yêu tự hiến của Đức Ki-tô. Xin Mẹ gìn giữ Hội Thánh trong đức tin, đức cậy, đức mến, để giữa thế giới còn nhiều chia rẽ và thương đau, Hội Thánh luôn là mái nhà của lòng thương xót, là dấu chỉ của hiệp nhất, và là nơi mọi người có thể gặp được khuôn mặt hiền lành của Chúa Giê-su.

Lm. Anmai, CSsR

DƯỚI CHÂN THẬP GIÁ, HỘI THÁNH NHẬN MẸ

Thứ Hai sau lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, Hội Thánh mời gọi chúng ta chiêm ngắm Đức Trinh Nữ Maria với một tước hiệu rất dịu dàng, rất gần gũi, nhưng cũng rất sâu xa: Đức Maria, Mẹ Hội Thánh.

Sau ngày lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, chúng ta vừa thấy Hội Thánh được khai sinh trong quyền năng của Thánh Thần, được sai đi loan báo Tin Mừng cho muôn dân, được mở cửa ra khỏi nỗi sợ để bước vào thế giới. Nhưng ngay sau biến cố ấy, Hội Thánh không chỉ nhớ đến sức mạnh của Thánh Thần, mà còn nhớ đến sự hiện diện âm thầm của Mẹ Maria. Như thể Hội Thánh muốn nói với chúng ta rằng: nơi nào có Thánh Thần, nơi đó có Mẹ; nơi nào Hội Thánh được sinh ra, nơi đó có bóng dáng của Mẹ; nơi nào các môn đệ yếu đuối cần được nâng đỡ, nơi đó có Mẹ đứng kề bên.

Tin Mừng hôm nay đưa chúng ta trở về một nơi không ồn ào, không huy hoàng, không rực rỡ như nhà Tiệc Ly trong ngày Hiện Xuống, nhưng là một nơi đau thương nhất của lịch sử cứu độ: đồi Canvê. Ở đó, Đức Giêsu bị treo trên thập giá. Ở đó, nhân loại tưởng rằng mọi sự đã chấm hết. Ở đó, các môn đệ tản mác, niềm hy vọng tan vỡ, bóng tối phủ xuống, tội lỗi con người phơi bày tận cùng. Nhưng cũng chính ở đó, dưới chân thập giá, một mầu nhiệm mới được khai sinh: Hội Thánh nhận Mẹ, và Mẹ nhận Hội Thánh làm con.

Thánh Gioan kể rất ngắn gọn: “Đứng gần thập giá Đức Giêsu, có thân mẫu Người.” Chỉ một chữ “đứng” thôi đã đủ để nói lên cả một đời trung tín của Đức Maria. Mẹ không ngã quỵ trong tuyệt vọng. Mẹ không chạy trốn trong sợ hãi. Mẹ không oán trách trong cay đắng. Mẹ đứng. Đứng trong đức tin. Đứng trong thinh lặng. Đứng trong hiệp thông. Đứng bên Con cho đến cùng.

Có những lúc yêu thương không còn nói được gì nữa, chỉ còn biết đứng đó. Có những nỗi đau không thể giải thích, chỉ có thể ôm lấy trong lòng. Có những thập giá không thể tránh, chỉ có thể bước theo trong niềm tín thác. Đức Maria đã đứng như thế. Mẹ đứng dưới chân thập giá không phải như một người ngoài cuộc nhìn Con mình chịu chết, nhưng như một người mẹ hiệp thông sâu xa với hy tế cứu độ của Con. Mẹ không cứu chuộc nhân loại thay Đức Kitô, nhưng Mẹ cộng tác bằng đức tin, bằng vâng phục, bằng tình yêu, bằng trái tim bị lưỡi gươm đâm thâu.

Trên thập giá, Đức Giêsu nhìn thấy Mẹ và người môn đệ mình thương mến. Người nói với Mẹ: “Thưa Bà, đây là con của Bà.” Rồi Người nói với môn đệ: “Đây là mẹ của anh.” Đây không chỉ là một lời trối mang tính gia đình, như thể Đức Giêsu sắp chết nên trao phó Mẹ mình cho Gioan chăm sóc. Nếu chỉ như vậy, Tin Mừng đã không cần đặt lời ấy vào trung tâm của giờ cứu độ. Đây là lời trối thiêng liêng. Đây là di chúc tình yêu. Đây là lúc Đức Giêsu trao Mẹ Người cho Hội Thánh, và trao Hội Thánh cho Mẹ Người.

Người môn đệ Đức Giêsu thương mến không chỉ là Gioan. Người môn đệ ấy là hình ảnh của mọi người môn đệ được Chúa yêu. Người môn đệ ấy là Hội Thánh. Người môn đệ ấy là mỗi người chúng ta. Vì thế, khi Đức Giêsu nói: “Đây là mẹ của anh”, Người cũng nói với từng người chúng ta: Đây là Mẹ của con. Đây là người sẽ đồng hành với con trong hành trình đức tin. Đây là người sẽ dạy con biết lắng nghe Lời Chúa. Đây là người sẽ nhắc con vâng phục thánh ý Chúa. Đây là người sẽ đứng bên con trong những giờ thập giá của đời con. Đây là người sẽ đưa con về với Thầy.

Mẹ Maria trở thành Mẹ Hội Thánh không phải từ một danh hiệu trang trọng do con người đặt ra, nhưng từ chính lời trao ban của Đức Kitô trên thập giá. Mẹ là Mẹ Hội Thánh vì Mẹ là Mẹ của Đức Kitô, Đấng là Đầu của Nhiệm Thể. Mẹ là Mẹ Hội Thánh vì Mẹ đã sinh ra Chúa Giêsu theo xác phàm, và đã đồng hành trong việc khai sinh đoàn con mới của Thiên Chúa trong ân sủng. Mẹ là Mẹ Hội Thánh vì dưới chân thập giá, Mẹ nhận lấy nhân loại được cứu chuộc làm con mình. Mẹ là Mẹ Hội Thánh vì nơi Mẹ, Hội Thánh nhìn thấy khuôn mặt đẹp nhất của đức tin, của lòng mến, của sự vâng phục và của niềm hy vọng.

Tài liệu phụng vụ về lễ Đức Maria, Mẹ Hội Thánh cũng nhắc rằng Mẹ đã đón nhận lời trối đầy yêu thương của Chúa Giêsu và nhận tất cả những người được tái sinh vào đời sống siêu nhiên nhờ cái chết của Đức Kitô làm con. Điều ấy cho thấy tình mẫu tử của Mẹ không dừng lại ở một tương quan tình cảm, nhưng nằm trong chính mầu nhiệm cứu độ. Mẹ không chỉ là Mẹ của lòng đạo đức bình dân. Mẹ không chỉ là Mẹ của những lời kinh quen thuộc. Mẹ là Mẹ trong trật tự ân sủng. Mẹ là Mẹ của những người được sinh ra từ cạnh sườn bị đâm thâu của Đức Kitô.

Tin Mừng hôm nay còn nói: “Kể từ giờ đó, người môn đệ rước bà về nhà mình.” Câu này rất đẹp. “Rước Mẹ về nhà mình” không chỉ là đưa Mẹ về một mái nhà vật chất. Đó là đón Mẹ vào đời sống của mình. Đón Mẹ vào đức tin của mình. Đón Mẹ vào những chọn lựa của mình. Đón Mẹ vào gia đình mình. Đón Mẹ vào cộng đoàn mình. Đón Mẹ vào Hội Thánh mình đang sống.

Một người môn đệ đích thật không thể chỉ đứng dưới chân thập giá rồi bỏ đi một mình. Người môn đệ đích thật phải biết rước Mẹ về. Vì chính Chúa đã trao Mẹ cho ta. Không đón nhận Mẹ là chưa hiểu hết di chúc cuối cùng của Chúa Giêsu. Không để Mẹ đồng hành là tự làm cho hành trình đức tin của mình trở nên đơn độc. Không học nơi Mẹ là dễ biến đời sống Kitô hữu thành những hoạt động bên ngoài mà thiếu chiều sâu của lắng nghe, cầu nguyện và vâng phục.

Hôm nay, nhìn vào Hội Thánh, chúng ta càng thấy mình cần Mẹ biết bao. Hội Thánh đang sống giữa một thế giới nhiều biến động. Có những nơi Hội Thánh bị bách hại. Có những nơi Hội Thánh bị hiểu lầm. Có những nơi Hội Thánh bị tổn thương bởi chính tội lỗi của con cái mình. Có những cộng đoàn thiếu hiệp nhất. Có những gia đình Công giáo nguội lạnh. Có những người trẻ xa rời đức tin. Có những tâm hồn mỏi mệt vì gánh nặng cuộc đời. Có những người vẫn mang danh Kitô hữu nhưng không còn cảm được niềm vui thuộc về Chúa.

Trong tất cả những thực tại ấy, Hội Thánh cần Mẹ. Không phải để trốn tránh trách nhiệm, nhưng để học lại cách sống đức tin. Mẹ dạy Hội Thánh biết lắng nghe trước khi lên tiếng. Mẹ dạy Hội Thánh biết cầu nguyện trước khi hành động. Mẹ dạy Hội Thánh biết khiêm nhường trước khi phục vụ. Mẹ dạy Hội Thánh biết đứng bên những người đau khổ thay vì chỉ nói về họ. Mẹ dạy Hội Thánh biết yêu trong thinh lặng, phục vụ trong âm thầm, hy vọng trong nước mắt.

Một Hội Thánh có Mẹ là một Hội Thánh có trái tim. Một Hội Thánh có Mẹ là một Hội Thánh không lạnh lùng, không quan liêu, không chỉ là cơ cấu, luật lệ, chương trình, tổ chức, nhưng là một gia đình. Vì nơi nào có Mẹ, nơi đó có mái ấm. Nơi nào có Mẹ, nơi đó người con hoang đàng vẫn còn đường trở về. Nơi nào có Mẹ, nơi đó những vết thương được băng bó bằng sự dịu dàng. Nơi nào có Mẹ, nơi đó người yếu đuối không bị loại trừ, nhưng được nâng dậy.

Đức Maria là Mẹ Hội Thánh, nên Mẹ cũng là Mẹ của từng gia đình chúng ta. Có những gia đình hôm nay rất cần rước Mẹ về nhà mình. Rước Mẹ về không chỉ là đặt một tượng Đức Mẹ ở góc nhà, nhưng là để tinh thần của Mẹ thấm vào nếp sống gia đình. Gia đình nào có Mẹ là gia đình biết cầu nguyện. Gia đình nào có Mẹ là gia đình biết tha thứ. Gia đình nào có Mẹ là gia đình biết nhẫn nại với nhau. Gia đình nào có Mẹ là gia đình biết giữ Chúa Giêsu ở trung tâm.

Nếu trong gia đình chỉ còn những tiếng trách móc, hãy rước Mẹ về để học sự dịu dàng. Nếu trong gia đình chỉ còn im lặng lạnh lùng, hãy rước Mẹ về để học cách hiện diện yêu thương. Nếu trong gia đình con cái xa Chúa, hãy rước Mẹ về để học cầu nguyện trong kiên trì. Nếu trong gia đình vợ chồng mệt mỏi vì cơm áo, hãy rước Mẹ về để học tin rằng Chúa vẫn có mặt trong những điều rất nhỏ bé của đời thường.

Đức Maria là Mẹ Hội Thánh, nên Mẹ cũng là Mẹ của mỗi người đang đau khổ. Trên đời này, có những người đứng dưới thập giá rất lâu. Thập giá bệnh tật. Thập giá nghèo túng. Thập giá bị hiểu lầm. Thập giá cô đơn. Thập giá mất người thân. Thập giá thất bại. Thập giá tội lỗi cũ cứ ám ảnh. Thập giá của những lời cầu nguyện tưởng như chưa được nhận lời. Họ đứng đó, mệt mỏi, âm thầm, nhiều khi không biết nói với ai.

Hôm nay, Lời Chúa nói với họ: dưới chân thập giá của con, có Mẹ. Mẹ không lấy thập giá đi ngay, nhưng Mẹ đứng bên con. Mẹ không giải thích mọi đau khổ, nhưng Mẹ giúp con không tuyệt vọng. Mẹ không thay con bước đi, nhưng Mẹ nắm tay con để con tiếp tục. Mẹ đã từng đứng dưới thập giá của Con Mẹ, nên Mẹ hiểu trái tim của những ai đang đau khổ. Mẹ đã từng nhìn Con yêu dấu hấp hối, nên Mẹ hiểu nước mắt của những người mẹ. Mẹ đã từng sống trong đêm tối đức tin, nên Mẹ hiểu những tâm hồn đang chao đảo.

Nhưng chúng ta cũng cần nhớ: rước Mẹ về nhà mình không có nghĩa là chỉ xin Mẹ ban ơn theo ý mình. Rước Mẹ về là để Mẹ dẫn mình đến với Chúa Giêsu. Mẹ không giữ ai lại cho riêng Mẹ. Mẹ luôn nói như tại tiệc cưới Cana: “Người bảo gì, các anh cứ việc làm theo.” Đời sống đạo đức kính Mẹ đích thực luôn đưa ta đến gần Chúa Giêsu hơn, yêu Hội Thánh hơn, sống Tin Mừng cụ thể hơn, tham dự Thánh lễ sốt sắng hơn, siêng năng lãnh nhận bí tích hơn, yêu thương tha nhân hơn.

Có khi chúng ta đọc kinh Mân Côi rất nhiều, nhưng lại khó tha thứ. Có khi chúng ta mang ảnh Mẹ trong ví, nhưng lại không để Mẹ sửa lại cách sống. Có khi chúng ta xin Mẹ che chở, nhưng lại không học nơi Mẹ sự khiêm nhường. Có khi chúng ta gọi Mẹ là Mẹ, nhưng lại sống xa anh chị em mình. Nếu Mẹ là Mẹ Hội Thánh, thì yêu Mẹ cũng phải yêu Hội Thánh. Nếu Mẹ là Mẹ của mọi người môn đệ, thì đón Mẹ cũng phải đón nhận nhau như anh chị em.

Hôm nay, trong bối cảnh sau lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, ta cũng thấy một hình ảnh rất đẹp: Hội Thánh được sinh ra bởi Thánh Thần, nhưng được chăm sóc trong vòng tay của Mẹ. Thánh Thần làm cho Hội Thánh sống động. Mẹ Maria giúp Hội Thánh sống khiêm nhường. Thánh Thần sai Hội Thánh ra đi. Mẹ Maria dạy Hội Thánh ra đi trong yêu thương. Thánh Thần ban sức mạnh. Mẹ Maria dạy Hội Thánh sử dụng sức mạnh ấy bằng sự dịu hiền. Thánh Thần làm bùng cháy lửa truyền giáo. Mẹ Maria giữ cho lửa ấy không trở thành nóng nảy, kiêu căng, nhưng là ngọn lửa của tình yêu cứu độ.

Đó cũng là điều mỗi người chúng ta cần trong đời sống hôm nay. Chúng ta cần Thánh Thần để có sức mạnh, nhưng cũng cần Mẹ để có trái tim. Chúng ta cần nhiệt thành, nhưng cũng cần khiêm nhường. Chúng ta cần lên đường, nhưng cũng cần biết quỳ xuống. Chúng ta cần nói về Chúa, nhưng cũng cần sống như Mẹ: lắng nghe, ghi nhớ và suy niệm trong lòng.

Khi Đức Giêsu nói: “Đây là mẹ của anh”, Người không chỉ trao cho ta một nơi nương tựa. Người còn trao cho ta một mẫu gương. Mẹ là người môn đệ đầu tiên và hoàn hảo nhất. Mẹ tin khi chưa thấy rõ. Mẹ vâng khi chưa hiểu hết. Mẹ yêu khi phải đau đớn. Mẹ hy vọng khi mọi sự xem ra sụp đổ. Mẹ đứng vững khi nhiều người bỏ chạy. Mẹ thinh lặng khi lời nói không còn cần thiết. Mẹ hiện diện khi sự hiện diện là món quà lớn nhất.

Có lẽ hôm nay, điều Chúa muốn nơi chúng ta cũng rất đơn sơ: hãy rước Mẹ về nhà mình. Hãy rước Mẹ vào căn nhà tâm hồn đang nhiều bừa bộn. Hãy rước Mẹ vào căn nhà gia đình đang cần bình an. Hãy rước Mẹ vào căn nhà giáo xứ đang cần hiệp nhất. Hãy rước Mẹ vào căn nhà Hội Thánh đang cần được chữa lành. Hãy rước Mẹ vào những nơi có thập giá, vì Mẹ biết đứng gần thập giá. Hãy rước Mẹ vào những nơi thiếu tình thương, vì Mẹ là Mẹ của tình yêu. Hãy rước Mẹ vào những nơi thiếu hy vọng, vì Mẹ đã tin ngay cả trong giờ Con Mẹ bị treo trên thập giá.

Và khi đã rước Mẹ về, xin đừng để Mẹ đứng ngoài lề đời sống. Đừng để Mẹ chỉ là bức tượng phủ bụi. Đừng để Mẹ chỉ là một lời kinh đọc vội. Đừng để Mẹ chỉ là một thói quen đạo đức. Hãy để Mẹ dạy ta yêu Chúa Giêsu hơn. Hãy để Mẹ dạy ta sống hiền lành hơn. Hãy để Mẹ dạy ta thuộc về Hội Thánh cách trưởng thành hơn. Hãy để Mẹ dạy ta đứng vững trong thử thách và trung tín trong bổn phận hằng ngày.

Dưới chân thập giá, Đức Giêsu đã trao Mẹ cho chúng ta. Từ giờ đó, người môn đệ rước Mẹ về nhà mình. Ước gì từ giờ này, mỗi người chúng ta cũng thật lòng rước Mẹ về đời mình. Rước Mẹ không phải để tránh thập giá, nhưng để biết đứng vững dưới thập giá. Rước Mẹ không phải để trốn khỏi cuộc đời, nhưng để sống cuộc đời với trái tim của người môn đệ. Rước Mẹ không phải để chỉ tìm sự an ủi, nhưng để được biến đổi thành những người con của Hội Thánh, biết yêu mến, hiệp nhất, phục vụ và loan báo Tin Mừng.

Lạy Đức Maria, Mẹ Hội Thánh, xin đứng bên Hội Thánh trong mọi cơn thử thách. Xin đứng bên các mục tử để các ngài có trái tim của Chúa Giêsu. Xin đứng bên các gia đình để tình yêu không tàn lụi. Xin đứng bên người trẻ để họ biết chọn Chúa giữa bao tiếng gọi của thế gian. Xin đứng bên những người đau khổ để họ không mất niềm hy vọng. Xin đứng bên mỗi người chúng con, để trong mọi hoàn cảnh, chúng con biết nghe lời Chúa Giêsu: “Đây là mẹ của anh”, và biết đáp lại bằng cả cuộc đời: từ giờ này, con xin rước Mẹ về nhà con, về lòng con, về gia đình con, về cộng đoàn con, để cùng Mẹ, con bước theo Chúa đến cùng.

Lm. Anmai, CSsR

DƯỚI CHÂN THẬP GIÁ, HỘI THÁNH ĐƯỢC TRAO MỘT NGƯỜI MẸ

Kính thưa cộng đoàn,

Có những giây phút trong đời người ta không thể nói nhiều, vì nỗi đau quá lớn. Có những giây phút mọi lời giải thích đều trở nên bất lực, vì điều đang xảy ra vượt quá sức chịu đựng của trái tim con người. Và cũng có những giây phút, chính trong thinh lặng, một tình yêu lớn lao nhất lại được tỏ bày.

Tin Mừng hôm nay đưa chúng ta đến một giây phút như thế: giây phút dưới chân thập giá. Đức Giêsu bị treo lên giữa trời và đất. Thân thể Người rách nát. Máu Người chảy ra. Hơi thở Người dần yếu đi. Chung quanh Người là tiếng chế nhạo, là sự lạnh lùng, là sự tàn nhẫn của con người. Các môn đệ phần lớn đã bỏ chạy. Những người từng nghe Người giảng, từng ăn bánh Người hóa nhiều, từng chứng kiến phép lạ Người làm, giờ đây hầu như vắng bóng. Đồi Sọ trở thành nơi cô đơn tột cùng của Con Thiên Chúa.

Thế nhưng, giữa khung cảnh đau thương ấy, Tin Mừng Gioan cho chúng ta thấy vẫn còn một nhóm nhỏ đứng gần thập giá: Đức Maria, một vài phụ nữ trung thành, và người môn đệ Đức Giêsu thương mến. Họ không làm được gì để tháo đinh cho Chúa. Họ không thể ngăn quân lính. Họ không thể đổi bản án. Họ không thể làm thập giá biến mất. Nhưng họ làm được một điều vô cùng lớn lao: họ đứng đó. Họ hiện diện. Họ ở lại với Đấng đang đau khổ.

Đôi khi, tình yêu không phải là làm được những điều lớn lao bên ngoài. Đôi khi, tình yêu chỉ là không bỏ đi khi người mình yêu đang đau khổ. Đôi khi, tình yêu chỉ là đứng gần thập giá, dù không hiểu hết mầu nhiệm đang diễn ra, dù lòng tan nát, dù nước mắt không còn đủ để khóc.

Trong nhóm người đứng gần thập giá ấy, nổi bật nhất là Mẹ Maria. Mẹ đứng đó, không phải như một người qua đường thương hại, không phải như một khán giả chứng kiến một bi kịch, nhưng như một người mẹ đang nhìn con mình chết dần trong đau đớn. Không có nỗi đau nào sâu bằng nỗi đau của một người mẹ nhìn con mình chịu khổ mà không thể làm gì để cứu con. Mẹ đã từng bồng Hài Nhi Giêsu trong vòng tay tại Bêlem. Mẹ đã từng ẵm Con trốn sang Ai Cập. Mẹ đã từng chăm sóc Con trong mái nhà Nazareth. Mẹ đã từng nghe Con gọi mình bằng tiếng “Mẹ” thân thương. Và giờ đây, cũng người Con ấy bị treo trên thập giá, thân thể bầm dập, khuôn mặt biến dạng, miệng khô khốc, hơi thở đứt quãng.

Mẹ đã đi theo Con lên đồi Sọ. Mỗi bước chân của Con trên đường thương khó là một nhát dao đi qua lòng Mẹ. Mỗi lần Con ngã xuống là một lần trái tim Mẹ như ngã theo. Mỗi tiếng búa đóng đinh vào tay chân Con là một tiếng búa đóng vào tâm hồn Mẹ. Lời tiên báo của cụ già Simêon năm xưa trong Đền Thờ giờ đây trở nên trọn vẹn: “Một lưỡi gươm sẽ đâm thâu tâm hồn bà.” Lưỡi gươm ấy không chỉ là một hình ảnh thi vị, nhưng là nỗi đau thật, rất thật, đau đến tận cùng.

Thế nhưng, điều đáng kinh ngạc là Tin Mừng không nói Mẹ ngã quỵ, không nói Mẹ la hét, không nói Mẹ oán trách Thiên Chúa. Tin Mừng chỉ nói: Mẹ đứng gần thập giá. Mẹ đứng. Đó là tư thế của đức tin. Đó là tư thế của người vẫn tin khi mọi sự như sụp đổ. Đó là tư thế của người vẫn yêu khi tình yêu bị đóng đinh. Đó là tư thế của người vẫn xin vâng khi lời xin vâng dẫn mình đến tận chân thập giá.

Ngày truyền tin, Mẹ đã thưa: “Này tôi là nữ tỳ của Chúa, xin Chúa cứ làm cho tôi như lời sứ thần nói.” Lời xin vâng ấy không kết thúc trong niềm vui của Bêlem, không chỉ vang lên trong ánh sáng của Nazareth, nhưng còn được giữ vững trong bóng tối của Canvê. Mẹ đã xin vâng khi chưa hiểu hết tương lai. Và hôm nay, Mẹ tiếp tục xin vâng khi tương lai ấy trở thành thập giá.

Kính thưa cộng đoàn,

Chính trong giây phút sắp chết, Đức Giêsu đã làm một điều vô cùng quan trọng. Người biết giờ của Người đã đến. Người biết mình sắp hoàn tất hy lễ cứu độ. Người biết hơi thở cuối cùng đang gần kề. Thông thường, người sắp qua đời sẽ trối lại điều quý giá nhất, điều không thể quên, điều phải trao gửi trước khi nhắm mắt. Và trên thập giá, Đức Giêsu cũng để lại một di chúc. Nhưng di chúc của Người không phải là của cải, không phải là đất đai, không phải là danh vọng, không phải là quyền lực. Di chúc của Người là một Người Mẹ.

Nhìn thấy thân mẫu và người môn đệ mình thương mến đứng bên cạnh, Đức Giêsu nói với thân mẫu: “Thưa Bà, đây là con của Bà.” Rồi Người nói với người môn đệ: “Đây là mẹ của anh.”

Đó là những lời rất ngắn, nhưng chứa đựng cả một mầu nhiệm lớn lao. Trên thập giá, Đức Giêsu không chỉ nghĩ đến nỗi đau của mình. Người còn nghĩ đến Mẹ. Người còn nghĩ đến môn đệ. Người còn nghĩ đến Hội Thánh. Trong lúc chính mình bị bỏ rơi, Người vẫn nối kết con người lại với nhau. Trong lúc chính mình bị tước đoạt mọi sự, Người vẫn trao ban điều quý giá nhất. Trong lúc chính mình không còn gì, Người trao chính Mẹ mình cho nhân loại.

“Thưa Bà, đây là con của Bà.” Đức Giêsu trao người môn đệ yêu dấu cho Mẹ Maria. Người môn đệ ấy không chỉ là một cá nhân tên Gioan, nhưng còn là hình ảnh của mọi người môn đệ Chúa Kitô, hình ảnh của Hội Thánh, hình ảnh của mỗi người chúng ta. Từ giây phút ấy, Mẹ Maria không chỉ là Mẹ của Đức Giêsu theo huyết nhục, nhưng còn là Mẹ của những ai thuộc về Đức Giêsu trong đức tin. Mẹ trở thành Mẹ của Hội Thánh.

“Đây là mẹ của anh.” Đức Giêsu trao Mẹ Maria cho người môn đệ. Nghĩa là Người không để người môn đệ mồ côi. Người không để Hội Thánh bước đi một mình trong lịch sử. Người không để các tín hữu chỉ có giáo lý mà thiếu trái tim của một người mẹ. Người không để chúng ta chỉ có sứ mạng mà thiếu sự chở che. Người không để chúng ta chỉ có thập giá mà thiếu bàn tay từ mẫu nâng đỡ.

Từ trên thập giá, Đức Giêsu đã thiết lập một gia đình mới. Gia đình ấy không được xây trên máu huyết tự nhiên, nhưng được sinh ra từ máu cứu độ của Người. Gia đình ấy không khởi đi từ mái nhà êm ấm, nhưng từ chân thập giá. Gia đình ấy không được hình thành trong tiếng cười của ngày hội, nhưng trong nước mắt của hy sinh. Và gia đình ấy chính là Hội Thánh: nơi Thiên Chúa là Cha, Đức Kitô là Đấng Cứu Độ, Mẹ Maria là Mẹ, và chúng ta là anh chị em của nhau.

Bởi đó, lễ Đức Trinh Nữ Maria, Mẹ Hội Thánh, được mừng ngay sau lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, mang một ý nghĩa rất sâu xa. Ngày lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống là ngày Hội Thánh được khai sinh trong sức mạnh của Thánh Thần. Và ngay sau đó, Hội Thánh mời gọi chúng ta nhìn lên Mẹ Maria như người Mẹ luôn hiện diện giữa cộng đoàn các môn đệ. Mẹ đã hiện diện dưới chân thập giá khi Hội Thánh được sinh ra từ cạnh sườn bị đâm thâu của Đức Kitô. Mẹ cũng hiện diện trong nhà Tiệc Ly khi các Tông Đồ cầu nguyện chờ đón Chúa Thánh Thần. Mẹ đứng ở khởi đầu mầu nhiệm Nhập Thể. Mẹ đứng dưới chân thập giá trong mầu nhiệm Cứu Độ. Mẹ ở giữa cộng đoàn cầu nguyện trong ngày khai sinh sứ vụ của Hội Thánh.

Mẹ không thay thế Đức Kitô. Mẹ không che khuất Đức Kitô. Mẹ luôn dẫn chúng ta đến với Đức Kitô. Ở Cana, Mẹ nói với gia nhân: “Người bảo gì, các anh cứ việc làm theo.” Dưới chân thập giá, Mẹ im lặng, nhưng chính sự im lặng ấy lại nói với Hội Thánh rằng: hãy trung thành với Con của Mẹ, cả khi Con của Mẹ bị đóng đinh; hãy ở lại với Chúa, cả khi đức tin không còn ánh sáng dễ chịu; hãy tin vào tình yêu, cả khi tình yêu mang hình thập giá.

Kính thưa cộng đoàn,

Điều làm chúng ta xúc động là Đức Maria trở thành Mẹ Hội Thánh không phải trong một khung cảnh huy hoàng, nhưng dưới chân thập giá. Mẹ không nhận chúng ta làm con trong lúc Con Mẹ được tung hô, nhưng trong lúc Con Mẹ bị khước từ. Mẹ không nhận chúng ta làm con trong ngày phép lạ hóa bánh ra nhiều, nhưng trong giờ Con Mẹ bị lột áo, bị đóng đinh, bị chế nhạo. Điều đó có nghĩa là: Mẹ không chỉ là Mẹ của những ngày vui, mà còn là Mẹ của những ngày đau. Mẹ không chỉ ở với Hội Thánh khi Hội Thánh được ca ngợi, mà còn ở với Hội Thánh khi Hội Thánh bị thử thách, bị hiểu lầm, bị tổn thương, bị bách hại, bị yếu đuối vì tội lỗi của con cái mình.

Hội Thánh hôm nay cũng đang đứng dưới nhiều thập giá. Có thập giá của chia rẽ. Có thập giá của khô khan đức tin. Có thập giá của những gia đình tan vỡ. Có thập giá của người trẻ mất hướng đi. Có thập giá của người nghèo bị lãng quên. Có thập giá của bệnh tật, cô đơn, thất vọng. Có thập giá của những cộng đoàn thiếu hiệp nhất. Có thập giá của những người phục vụ âm thầm mà không được hiểu. Có thập giá của những Kitô hữu muốn sống trung thành nhưng bị thế gian lôi kéo, bị cám dỗ buông xuôi.

Trong tất cả những thập giá ấy, Mẹ Maria vẫn đứng gần. Mẹ không đứng xa để quan sát. Mẹ đứng gần để nâng đỡ. Mẹ không giải quyết mọi sự theo cách chúng ta muốn, nhưng Mẹ dạy chúng ta đứng vững trong đức tin. Mẹ không lấy thập giá khỏi đời ta ngay lập tức, nhưng Mẹ giúp ta hiểu rằng dưới chân thập giá vẫn có thể nảy sinh sự sống mới. Mẹ không hứa đời ta sẽ không còn đau khổ, nhưng Mẹ cho ta biết rằng đau khổ nào được kết hợp với Đức Kitô cũng có thể trở thành con đường cứu độ.

“Kể từ giờ đó, người môn đệ rước bà về nhà mình.” Câu Tin Mừng này là lời mời gọi rất cụ thể cho mỗi người chúng ta. Rước Mẹ về nhà không chỉ là đặt một tượng Đức Mẹ trong phòng khách. Rước Mẹ về nhà không chỉ là treo một ảnh Đức Mẹ trên tường. Rước Mẹ về nhà không chỉ là đọc vài kinh Kính Mừng cho xong. Rước Mẹ về nhà là để Mẹ bước vào đời sống thật của chúng ta: vào gia đình, vào công việc, vào những lựa chọn, vào những vết thương, vào những lo âu, vào những tương quan, vào cả những vùng tối mà ta thường giấu kín.

Rước Mẹ về nhà là học nơi Mẹ sự lắng nghe Lời Chúa. Giữa một thế giới quá nhiều tiếng ồn, Mẹ dạy chúng ta giữ một trái tim biết suy đi nghĩ lại trong lòng. Rước Mẹ về nhà là học nơi Mẹ sự khiêm nhường. Mẹ càng cao trọng càng ẩn mình, càng được Chúa yêu càng sống nhỏ bé. Rước Mẹ về nhà là học nơi Mẹ sự trung tín. Mẹ không chỉ theo Chúa khi đường đi có hoa, nhưng theo Chúa đến tận đồi Sọ. Rước Mẹ về nhà là học nơi Mẹ lòng thương xót. Mẹ nhìn mọi người bằng trái tim của một người mẹ, nhất là những người yếu đuối, sa ngã, bị bỏ rơi.

Và rước Mẹ về nhà cũng là để cho Mẹ dạy chúng ta trở thành Hội Thánh đúng nghĩa. Một Hội Thánh có Mẹ phải là một Hội Thánh biết yêu thương, biết đón nhận, biết chữa lành. Một cộng đoàn có Mẹ không thể là nơi lạnh lùng, xét đoán, loại trừ. Một giáo xứ có Mẹ không thể chỉ có sinh hoạt bên ngoài mà thiếu tình gia đình bên trong. Một gia đình có Mẹ không thể để oán giận kéo dài mãi, không thể để lời nói làm nhau chảy máu, không thể để bàn ăn thành nơi im lặng xa cách, không thể để đức tin chỉ còn là thói quen không có lửa yêu mến.

Hôm nay, khi mừng Mẹ Maria là Mẹ Hội Thánh, chúng ta cũng cần tự hỏi: tôi đã thật sự rước Mẹ vào đời mình chưa? Hay tôi chỉ đến với Mẹ khi cần xin ơn? Gia đình tôi có chỗ cho Mẹ không? Hay chỉ có chỗ cho những lo toan, tính toán, giận hờn và tiếng ồn của thế gian? Cộng đoàn chúng ta có mang nét mặt của một Hội Thánh có Mẹ không? Hay vẫn còn quá nhiều lạnh nhạt, nghi ngờ, chia rẽ, hơn thua?

Mẹ Maria đứng dưới chân thập giá, nhưng Mẹ không đứng đó một mình. Bên cạnh Mẹ có người môn đệ Chúa yêu. Hôm nay, mỗi người chúng ta được mời gọi trở thành người môn đệ ấy. Người môn đệ được Chúa yêu không phải là người không có yếu đuối, nhưng là người dám ở lại. Người môn đệ được Chúa yêu không phải là người hiểu hết mọi mầu nhiệm, nhưng là người biết đứng gần thập giá. Người môn đệ được Chúa yêu không phải là người tự hào về mình, nhưng là người biết đón nhận Mẹ vào nhà.

Có lẽ trong đời sống đức tin, điều chúng ta cần nhất không phải là những cảm xúc sốt sắng thoáng qua, nhưng là ơn biết ở lại. Ở lại với Chúa khi cầu nguyện khô khan. Ở lại với gia đình khi tình yêu bị thử thách. Ở lại với Hội Thánh khi thấy những yếu đuối của con người trong Hội Thánh. Ở lại với sứ mạng khi không được ai biết đến. Ở lại với điều thiện khi điều ác có vẻ mạnh hơn. Ở lại dưới chân thập giá, vì biết rằng nơi thập giá ấy, Chúa đang cứu độ thế giới.

Kính thưa cộng đoàn,

Dưới chân thập giá, Đức Giêsu đã trao Mẹ cho chúng ta. Đó là món quà cuối cùng của Đấng Cứu Thế trước khi Người hoàn tất hy lễ. Một người con hiếu thảo sẽ không xem nhẹ di chúc cuối cùng của cha mẹ. Một người môn đệ yêu mến Chúa cũng không thể xem nhẹ lời trăn trối của Thầy mình. “Đây là mẹ của anh.” Lời ấy không chỉ dành cho Gioan ngày xưa. Lời ấy dành cho mỗi chúng ta hôm nay.

Khi đời ta mỏi mệt, hãy nghe Chúa nói: đây là Mẹ của con. Khi gia đình ta rạn nứt, hãy nghe Chúa nói: đây là Mẹ của con. Khi Hội Thánh gặp thử thách, hãy nghe Chúa nói: đây là Mẹ của con. Khi ta đứng trước những thập giá không hiểu nổi, hãy nghe Chúa nói: đây là Mẹ của con. Khi ta cảm thấy mình cô đơn, mồ côi, không ai hiểu, không ai nâng đỡ, hãy nghe Chúa nói: đây là Mẹ của con.

Xin Mẹ Maria, Mẹ Hội Thánh, dạy chúng ta biết đứng gần thập giá Chúa với một đức tin bền bỉ. Xin Mẹ dạy chúng ta biết rước Mẹ vào nhà mình, vào gia đình mình, vào cộng đoàn mình, vào tâm hồn mình. Xin Mẹ gìn giữ Hội Thánh trong sự hiệp nhất, thánh thiện và trung thành. Xin Mẹ nâng đỡ những ai đang đau khổ, an ủi những ai đang cô đơn, chữa lành những gia đình đang tổn thương, và dẫn đưa tất cả chúng ta đến gần Đức Giêsu hơn.

Và xin cho mỗi người chúng ta, khi đã nhận Mẹ làm Mẹ, cũng biết sống như người con thảo: biết yêu mến Chúa, biết trung thành với Hội Thánh, biết nâng đỡ anh chị em, biết ở lại dưới chân thập giá, và biết tin rằng sau thập giá luôn có bình minh Phục Sinh.

Lm. Anmai, CSsR

DƯỚI CHÂN THẬP GIÁ, MẸ SINH RA HỘI THÁNH

Thưa cộng đoàn phụng vụ,

Sau lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống, Giáo Hội mời gọi chúng ta cử hành lễ Đức Trinh Nữ Maria, Mẹ Hội Thánh. Đây không phải là một sự sắp xếp tình cờ trong lịch phụng vụ. Sau khi Chúa Thánh Thần được ban xuống để khai sinh và làm sống động Hội Thánh, Giáo Hội lập tức hướng mắt về Đức Maria, Đấng đã hiện diện trong mầu nhiệm Nhập Thể, hiện diện dưới chân Thập Giá, và hiện diện giữa cộng đoàn các Tông Đồ đang cầu nguyện chờ đợi Chúa Thánh Thần. Nơi nào có Đức Kitô, nơi đó có Mẹ. Nơi nào Hội Thánh được sinh ra, nơi đó có Đức Maria âm thầm hiện diện như người mẹ.

Tin Mừng hôm nay rất ngắn, chỉ vỏn vẹn ba câu, nhưng ba câu ấy mở ra cả một đại dương thần học, linh đạo và mục vụ. Thánh Gioan không kể dài dòng. Ngài đặt chúng ta ngay dưới chân Thập Giá. Không phải trong khung cảnh huy hoàng của phép lạ. Không phải trong bầu khí rộn ràng của đám đông tung hô. Không phải trong ánh sáng rực rỡ của núi Hiển Dung. Nhưng là trong nơi tăm tối nhất, đau đớn nhất, nhục nhã nhất: dưới chân Thập Giá Đức Giêsu.

Ở đó, Đức Giêsu bị treo giữa trời và đất. Thân xác Người bị xé nát. Máu Người chảy ra. Các môn đệ phần lớn đã bỏ trốn. Những người từng đi theo Người nay sợ hãi, hoang mang, tan tác. Thập Giá lúc ấy xem ra là dấu chấm hết cho mọi hy vọng. Những lời hứa về Nước Thiên Chúa tưởng như đã sụp đổ. Những giấc mơ về Đấng Mêsia vinh quang tưởng như đã bị chôn vùi. Thế nhưng, chính trong giây phút tưởng chừng chỉ còn chết chóc ấy, Thiên Chúa lại khai sinh một sự sống mới. Chính nơi tưởng như thất bại nhất, tình yêu lại chiến thắng cách âm thầm và sâu thẳm nhất.

Tin Mừng nói: “Đứng gần thập giá Đức Giêsu, có thân mẫu Người.” Chúng ta hãy dừng lại ở chữ “đứng”. Đức Maria không ngã quỵ. Mẹ không chạy trốn. Mẹ không buông xuôi. Mẹ cũng không gào thét trong tuyệt vọng. Mẹ đứng. Đứng không có nghĩa là không đau. Đứng không có nghĩa là trái tim Mẹ không bị đâm thâu. Đứng không có nghĩa là Mẹ hiểu hết mọi sự đang xảy ra. Nhưng Mẹ đứng, vì Mẹ tin. Mẹ đứng, vì Mẹ yêu. Mẹ đứng, vì Mẹ đã thưa lời “xin vâng” từ ngày Truyền Tin, và lời “xin vâng” ấy không chỉ dành cho máng cỏ Bêlem, mà còn dành cho đồi Canvê.

Đức Maria đứng dưới chân Thập Giá như người mẹ đau khổ, nhưng cũng như người môn đệ trung tín. Mẹ không đứng xa xa để nhìn. Mẹ đứng gần. Cái “gần” của Mẹ là cái gần của tình yêu. Khi yêu thật, người ta không bỏ nhau trong đau khổ. Khi yêu thật, người ta không chỉ có mặt trong ngày vui, mà còn hiện diện trong giờ thử thách. Đức Maria đứng gần Đức Giêsu khi Người không còn hình dạng oai phong, khi Người bị khinh chê, khi Người bị loại trừ, khi Người xem ra thất bại trước mắt người đời.

Hình ảnh ấy cũng là hình ảnh của Hội Thánh đích thực. Hội Thánh không được sinh ra để đứng xa thập giá nhân loại. Hội Thánh không được sai đi để chỉ hiện diện trong những nơi an toàn, tiện nghi, dễ chịu. Hội Thánh là thân mình của Đức Kitô, nên Hội Thánh phải đứng gần những thập giá của con người: thập giá của người nghèo, người bệnh, người cô đơn, người bị bỏ rơi, người bị hiểu lầm, người thất bại, người tội lỗi, người không còn ai lắng nghe. Một Hội Thánh mang trái tim của Mẹ Maria là một Hội Thánh biết đứng gần nỗi đau của con người, không phán xét vội vàng, không bỏ mặc, không quay lưng, nhưng hiện diện, cảm thông và nâng đỡ.

Dưới chân Thập Giá, Đức Giêsu nhìn thấy thân mẫu và người môn đệ mình thương mến. Người nói với thân mẫu: “Thưa Bà, đây là con của Bà.” Rồi Người nói với môn đệ: “Đây là mẹ của anh.” Đây không chỉ là lời trăn trối hiếu thảo của một người con trước khi chết. Nếu chỉ là việc chăm sóc mẹ già, Đức Giêsu có thể nói cách đơn giản hơn. Nhưng trong Tin Mừng Gioan, từng lời của Đức Giêsu trên Thập Giá đều mang chiều sâu mạc khải. Khi trao Mẹ cho người môn đệ yêu dấu, và trao người môn đệ yêu dấu cho Mẹ, Đức Giêsu đang thiết lập một gia đình mới, một tương quan mới, một sự sống mới.

Người môn đệ yêu dấu không chỉ là Gioan. Người môn đệ ấy là hình ảnh của mọi môn đệ Đức Kitô, của tất cả những ai được Chúa yêu và biết ở lại trong tình yêu của Người. Vì thế, trong người môn đệ ấy, mỗi người chúng ta được Đức Giêsu trao cho Đức Maria. Và trong Đức Maria, mỗi người chúng ta nhận được một người mẹ thiêng liêng. Từ giờ phút ấy, Mẹ không chỉ là Mẹ của Đức Giêsu theo huyết nhục, nhưng là Mẹ của Hội Thánh, Mẹ của đoàn con được sinh ra từ cạnh sườn bị đâm thâu của Đức Kitô.

Thật lạ lùng: nơi thập giá, có một cuộc sinh nở. Không có tiếng trẻ thơ khóc chào đời. Không có mái nhà ấm áp. Không có niềm vui tự nhiên của một người mẹ bồng con. Nhưng có máu và nước chảy ra từ cạnh sườn Đức Giêsu. Có lời trao ban của Đấng Cứu Thế. Có một người mẹ đứng trong đau đớn. Có một người môn đệ đón nhận Mẹ về nhà mình. Hội Thánh được sinh ra như thế: không phải từ quyền lực, không phải từ chiến thắng trần gian, không phải từ sự huy hoàng bề ngoài, nhưng từ tình yêu hiến mạng của Đức Kitô và từ sự hiệp thông đau khổ của Đức Maria.

Bởi đó, khi gọi Đức Maria là Mẹ Hội Thánh, Giáo Hội không chỉ tôn vinh Mẹ bằng một danh hiệu đẹp. Giáo Hội tuyên xưng một chân lý sâu xa: Hội Thánh cần Mẹ. Hội Thánh cần trái tim của Mẹ. Hội Thánh cần học nơi Mẹ cách tin, cách yêu, cách đứng vững, cách lắng nghe, cách âm thầm phục vụ, cách sinh ra sự sống giữa những hoàn cảnh tưởng như chỉ còn chết chóc.

Đức Maria là Mẹ Hội Thánh vì Mẹ đã sinh ra Đầu của Hội Thánh là Đức Kitô. Nhưng Mẹ cũng là Mẹ Hội Thánh vì Mẹ đứng dưới chân Thập Giá, nơi Thân Mình mầu nhiệm của Đức Kitô bắt đầu được khai sinh trong hy tế cứu độ. Mẹ là Mẹ Hội Thánh vì Mẹ hiện diện giữa cộng đoàn các môn đệ trong phòng Tiệc Ly, cùng cầu nguyện, cùng chờ đợi Thánh Thần. Mẹ không thay thế Chúa Thánh Thần. Mẹ không đứng ở trung tâm thay cho Đức Kitô. Nhưng Mẹ dẫn Hội Thánh về với Đức Kitô, dạy Hội Thánh mở lòng ra cho Chúa Thánh Thần, và nhắc Hội Thánh luôn sống trong tư thế khiêm nhường của người nữ tỳ.

Tin Mừng nói tiếp: “Kể từ giờ đó, người môn đệ rước bà về nhà mình.” Đây là một câu rất đẹp. Người môn đệ không chỉ nghe Đức Giêsu nói rồi để đó. Người môn đệ đón Mẹ vào đời mình. Đón Mẹ về nhà không chỉ là đưa Mẹ về một mái nhà vật chất. Đó là mở lòng cho Mẹ đi vào không gian sâu nhất của đời sống mình. Đón Mẹ về nhà là để Mẹ hiện diện trong cách mình cầu nguyện, cách mình tin, cách mình yêu, cách mình sống với Hội Thánh, cách mình đối diện với thập giá.

Nhiều người trong chúng ta có lòng yêu mến Đức Mẹ. Chúng ta lần chuỗi Mân Côi, dâng hoa, hát kính Mẹ, chạy đến với Mẹ trong những giờ gian nan. Tất cả những việc ấy thật đáng quý. Nhưng đón Mẹ về nhà mình còn đòi hỏi nhiều hơn. Đó là đón lấy tinh thần của Mẹ. Đó là tập sống lời “xin vâng” trong bổn phận hằng ngày. Đó là tập đứng vững khi gia đình gặp thử thách. Đó là tập im lặng khi lời nói không còn xây dựng. Đó là tập suy đi nghĩ lại Lời Chúa trong lòng. Đó là tập đứng gần thập giá của người khác thay vì tránh né. Đó là tập yêu Hội Thánh, không phải bằng thái độ phê bình cay nghiệt, nhưng bằng tình yêu xây dựng, cầu nguyện và dấn thân.

Thưa cộng đoàn,

Lễ Đức Maria, Mẹ Hội Thánh, được đặt ngay sau lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống như một lời nhắc nhở: Hội Thánh chỉ có thể sống đúng căn tính của mình khi biết để Chúa Thánh Thần hướng dẫn và biết ở bên Mẹ Maria để học cách làm môn đệ. Một Hội Thánh không cầu nguyện sẽ trở thành một tổ chức khô cằn. Một Hội Thánh không có tình mẫu tử sẽ trở nên lạnh lùng. Một Hội Thánh không đứng dưới chân Thập Giá sẽ dễ chạy theo vinh quang giả tạo. Một Hội Thánh không đón Mẹ về nhà sẽ dễ đánh mất sự dịu hiền, khiêm nhường và lòng trung tín.

Trong thế giới hôm nay, người ta nói nhiều đến hiệu quả, thành công, tốc độ, hình ảnh và quyền lực. Nhưng dưới chân Thập Giá, Đức Maria dạy chúng ta một ngôn ngữ khác: ngôn ngữ của hiện diện, của trung thành, của hiến dâng, của tình yêu không bỏ cuộc. Có những lúc trong đời, chúng ta không làm được gì nhiều cho người thân đang đau khổ. Chúng ta không thể cất hết bệnh tật, không thể giải quyết hết khó khăn, không thể trả lời mọi câu hỏi, không thể thay đổi ngay hoàn cảnh. Nhưng chúng ta vẫn có thể đứng gần. Một sự hiện diện yêu thương đôi khi chữa lành hơn nhiều lời giải thích. Một bàn tay nắm lấy bàn tay trong đau khổ đôi khi mạnh hơn mọi lý luận. Một lời cầu nguyện âm thầm đôi khi nâng đỡ người khác hơn những lời khuyên dài dòng.

Đức Maria đứng gần Thập Giá. Người Kitô hữu cũng được mời gọi đứng gần những thập giá hôm nay. Trong gia đình, đó có thể là đứng gần người vợ, người chồng, người con, người cha, người mẹ đang mệt mỏi. Trong giáo xứ, đó có thể là đứng gần những người âm thầm phục vụ mà ít ai biết đến. Trong xã hội, đó có thể là đứng gần người nghèo, người yếu thế, người bị bỏ rơi. Trong đời sống đức tin, đó có thể là đứng gần những người đang nguội lạnh, khủng hoảng, hoang mang, thay vì loại trừ họ bằng những lời kết án.

Nhưng để đứng gần thập giá của người khác, trước hết chúng ta phải học đứng gần thập giá của chính mình. Có những thập giá trong đời ta không ai nhìn thấy: nỗi cô đơn, mặc cảm, thất bại, vết thương quá khứ, bệnh tật, những hiểu lầm, những hy sinh không được biết đến. Đức Maria không hứa sẽ làm cho mọi thập giá biến mất. Nhưng Mẹ dạy ta đứng vững dưới chân thập giá với lòng tin. Mẹ nhắc ta rằng thập giá không phải là tiếng nói cuối cùng. Sau Canvê là Phục Sinh. Sau im lặng là lời hứa. Sau nước mắt là sự sống mới. Sau đau khổ được hiến dâng là hoa trái cứu độ.

“Này là con Bà.” “Này là Mẹ anh.” Hai lời ấy không chỉ vang lên trên đồi Canvê ngày xưa. Hai lời ấy vẫn vang lên trong từng Thánh Lễ. Mỗi lần chúng ta tham dự Thánh Lễ, hy tế Thập Giá của Đức Kitô được hiện tại hóa cách bí tích. Và nơi bàn thờ, Đức Giêsu vẫn trao chúng ta cho Mẹ, trao Mẹ cho chúng ta. Người như muốn nói với từng người: Đây là Mẹ của con. Khi con yếu đuối, hãy đến với Mẹ. Khi con sợ hãi, hãy nắm tay Mẹ. Khi con không biết cầu nguyện, hãy để Mẹ dạy con thưa “xin vâng”. Khi con xa Hội Thánh, hãy để Mẹ dẫn con trở về. Khi con gặp thập giá, hãy đứng với Mẹ dưới chân Thập Giá của Thầy.

Và Người cũng nói với Mẹ: Đây là con của Mẹ. Đứa con này còn yếu đuối. Đứa con này nhiều lần sa ngã. Đứa con này có khi yêu Chúa nhưng cũng dễ phản bội Chúa. Đứa con này có khi muốn sống thánh thiện nhưng lại bị kéo về phía ích kỷ. Đứa con này có khi ở trong Hội Thánh nhưng lòng còn xa Hội Thánh. Xin Mẹ đón lấy. Xin Mẹ gìn giữ. Xin Mẹ dạy dỗ. Xin Mẹ đưa về với Thầy.

Thưa cộng đoàn,

Người môn đệ đã rước Mẹ về nhà mình. Hôm nay, chúng ta cũng hãy rước Mẹ về nhà mình. Hãy rước Mẹ vào gia đình, để gia đình biết cầu nguyện, tha thứ và trung tín. Hãy rước Mẹ vào cộng đoàn, để cộng đoàn biết yêu thương, hiệp nhất và phục vụ. Hãy rước Mẹ vào đời sống riêng, để tâm hồn biết khiêm nhường, trong sạch và lắng nghe Lời Chúa. Hãy rước Mẹ vào những đau khổ, để chúng ta không tuyệt vọng. Hãy rước Mẹ vào những dự định, để chúng ta biết tìm ý Chúa. Hãy rước Mẹ vào những vết thương, để chúng ta tin rằng từ nơi tưởng như chết chóc, Thiên Chúa vẫn có thể làm nảy sinh sự sống.

Mừng lễ Đức Maria, Mẹ Hội Thánh, chúng ta xin Mẹ giúp Hội Thánh hôm nay mang khuôn mặt của một người mẹ: biết đón nhận, biết cảm thông, biết chữa lành, biết dẫn con cái đến với Đức Kitô. Xin Mẹ giúp mỗi người chúng ta cũng trở nên người sinh ra sự sống cho người khác: bằng lời nói nâng đỡ, bằng lòng thương xót, bằng sự tha thứ, bằng đời sống chứng tá, bằng sự trung thành trong những việc nhỏ bé hằng ngày.

Xin Mẹ dạy chúng ta đứng gần Thập Giá mà không đánh mất niềm tin. Xin Mẹ dạy chúng ta yêu Hội Thánh dù Hội Thánh còn mang nhiều yếu đuối nơi con cái mình. Xin Mẹ dạy chúng ta biết rước Mẹ về nhà, để nhà chúng ta có Chúa, lòng chúng ta có bình an, và đời chúng ta trở nên nơi phát sinh những hoa trái thánh thiện cho Hội Thánh.

Lạy Đức Maria, Mẹ Hội Thánh, dưới chân Thập Giá, Mẹ đã nhận chúng con làm con. Xin đừng để chúng con mồ côi trong đức tin. Xin gìn giữ Hội Thánh giữa bao thử thách. Xin nâng đỡ những ai đang đau khổ. Xin dạy chúng con biết đứng gần thập giá của anh chị em mình. Và xin dẫn chúng con đến với Đức Giêsu, Con của Mẹ, Đấng đã yêu thương chúng con đến cùng.

Lm. Anmai, CSsR

admin1 T2, 05/25/2026 - 07:15

Danh mục:

Bài viết về Mẹ

Tác giả:

Lm Anmai, CSsR

ĐGH Leo cầu nguyện cho Kitô hữu tại Trung Quốc và Trung Đông

admin2 — Mon, 25 May 2026 10:57:27 +0000

ĐGH Leo cầu nguyện cho Kitô hữu tại Trung Quốc và Trung Đông

ĐGH Leo cầu nguyện cho Kitô hữu tại Trung Quốc và Trung Đông

Sau buổi nguyện Regina Caeli hjom6 Chúa Nhật, Đức Thánh Cha đã cử hành Ngày Cầu Nguyện Thế Giới cho Giáo Hội tại Trung Quốc. Ngày cầu nguyện này, Đức Thánh Cha lưu ý, trùng với lễ Đức Mẹ Phụ Trợ các Kitô hữu, người được tôn kính “với lòng sùng kính sâu sắc” tại Đền Thánh Sheshan ở Thượng Hải.

Đức Thánh Cha Leo vì vậy đã phó thác cộng đồng Kitô hữu Trung Quốc cho Đức Mẹ, để cộng đồng này tiếp tục làm chứng cho Tin Mừng:

“Chúng ta hãy hiệp nhất lời cầu nguyện của mình với lời cầu nguyện của các Kitô hữu Trung Quốc, như một dấu hiệu của tình yêu thương dành cho họ và sự hiệp thông của họ với Giáo Hội hoàn vũ và với Người Kế vị Thánh Phêrô. Xin sự chuyển cầu của Nữ Vương Thiên Quốc ban cho cộng đồng tín hữu tại Trung Quốc ơn hiệp nhất và ban cho mỗi người sức mạnh để làm chứng cho Tin Mừng trong những khó khăn hằng ngày, để họ trở thành những hạt giống hy vọng và bình an. Đặc biệt, tôi cầu xin bình an vĩnh cửu cho các nạn nhân của vụ tai nạn khai thác mỏ gần đây ở miền Bắc Trung Quốc.”

Lời cầu nguyện cho Kitô hữu ở Đất Thánh

Đức Thánh Cha sau đó nhắc lại lời khẩn cầu của mình với Đức Mẹ Maria, Đấng Phù Hộ các Kitô hữu, phó thác cho Mẹ “Những cộng đồng Kitô hữu ở Đất Thánh, Li Băng và toàn bộ Trung Đông, những người đang chịu đau khổ vì chiến tranh.”

J.NMS

admin2 T2, 05/25/2026 - 03:57

ĐGH Leo tại Acerra: ‘Hãy gánh vác trách nhiệm và phụng sự sự sống’

admin2 — Mon, 25 May 2026 10:49:33 +0000

ĐGH Leo tại Acerra: ‘Hãy gánh vác trách nhiệm và phụng sự sự sống’

ĐGH Leo tại Acerra: ‘Hãy gánh vác trách nhiệm và phụng sự sự sống’

“Các bạn thân mến, đây là ý nghĩa chính yếu của sự hiện diện của tôi tại Acerra hôm nay: để khẳng định và khích lệ sự thôi thúc về phẩm giá và trách nhiệm mà mỗi trái tim chân thành cảm nhận được khi sự sống nảy nở và ngay lập tức bị đe dọa bởi cái chết.”

Đức Thánh Cha Leo XIV đã bày tỏ điều này khi nói chuyện với thị trưởng và cư dân địa phương của Acerra trong chuyến thăm mục vụ hôm thứ Bảy tới thị trấn miền Nam nước Ý ở “Vùng đất lửa”.

Ngài nói rằng ngài rất vui khi được dành buổi sáng thứ Bảy này cùng với họ, và “một lần nữa được đến thăm một vùng đất mà vẻ đẹp của nó không gì bôi xóa được.”

“Trong cuộc sống, chúng ta hiểu ra,” ngài nhấn mạnh, “rằng vẻ đẹp càng mong manh, thì càng cần được chăm sóc và có trách nhiệm.”

Đức Thánh Cha nói rằng ý nghĩa chính yếu của chuyến thăm mục vụ là “để khẳng định và khích lệ sự thôi thúc về phẩm giá và trách nhiệm mà mỗi trái tim chân thành cảm nhận được khi sự sống nảy nở và ngay lập tức bị đe dọa bởi cái chết”, một sự thôi thúc mà ngài nói đến từ Thiên Chúa Đấng Tạo Hóa.

Vùng Đất Lửa

Đức Thánh Cha nhắc lại rằng, trước đó không lâu tại Nhà thờ chính tòa, ngài đã gặp gỡ một số thành viên gia đình những nạn nhân của ô nhiễm mà trong những thập kỷ gần đây đã khiến khu vực này được biết đến một cách đáng buồn với tên gọi “Vùng Đất Lửa”.

Ngài nói rằng cách diễn đạt đó “không thể hiện hết những điều tốt đẹp đang tồn tại và trường tồn,” nhưng “chắc chắn đã giúp nâng cao nhận thức rộng rãi về mức độ nghiêm trọng của tội ác và sự thờ ơ đã tạo điều kiện cho tội phạm.”

Cảnh báo về sa mạc hóa lương tâm

Đức Thánh Cha Leo cảm ơn các Giám mục, linh mục, phó tế, nữ tu, tu sỹ và giáo dân đã nhanh chóng đón nhận Thông điệp Laudato si’ và lời mời gọi liên tục của Đức Giáo hoàng Phanxicô về việc trở thành một Giáo Hội hướng ngoại, truyền giáo và hiệp thông.

“Cùng nhau bước đi, vượt qua tính tự mãn, dám tiên tri bất chấp sự kháng cự và đe dọa,” Đức Thánh Cha Leo nói, “đó là điều Chúa yêu cầu chúng ta và điều mà Thần Khí của Người soi dẫn.”

Đức Thánh Cha khẳng định rằng, trên vùng đất này, “sự sống tồn tại và chống lại cái chết; công lý tồn tại và sẽ thắng thế.”

Tuy nhiên, ngài nói, “người ta phải chọn sự sống,” cảnh báo chống lại cám dỗ chấp nhận cam chịu, thỏa hiệp, hoặc trì hoãn những quyết định cần thiết và can đảm.

“Chủ nghĩa định mệnh, than phiền và đổ lỗi cho người khác,” Đức Thánh Cha Leo cảnh báo, “là mảnh đất màu mỡ cho sự bất hợp pháp và là khởi đầu của sự sa mạc hóa lương tâm.”

Sự đau khổ của những người vô tội và trẻ em

“Vì lý do này, tôi muốn nói với tất cả các bạn,” ngài kêu gọi, “hãy để mỗi người chúng ta chịu trách nhiệm, hãy chọn công lý, hãy phụng sự sự sống! Đặt công ích lên trên lợi ích kinh doanh của một số ít, trên lợi ích cục bộ, dù nhỏ hay lớn.”

Đức Thánh Cha Leo thừa nhận rằng vùng đất này “đã phải trả giá rất đắt, đã chôn cất nhiều con cái của mình, đã chứng kiến sự đau khổ của trẻ em và những người vô tội.”

“Giá trị và sức nặng của sự đau khổ đó,” ngài tiếp tục, “buộc chúng ta phải cùng nhau cố gắng trở thành những chứng nhân cho một giao ước mới.” Các bạn đang hướng tới một thời điểm tái sinh, không phải là thời điểm loại trừ hay phủ nhận, mà là thời điểm hành động đạo đức và tưởng nhớ tích cực.”

Đức Thánh Cha tuyên bố rằng “đây là thời điểm để chiêm nghiệm,” thời điểm mà Thông điệp Laudato si’ kêu gọi tất cả mọi người, mỗi người bắt đầu từ trách nhiệm của chính mình.

Đức Thánh Cha Leo nhắc lại rằng Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã nhấn mạnh trong thông điệp về môi trường, Laudato si’, rằng “‘văn hóa sinh thái’ không thể bị thu hẹp thành một loạt những phản ứng khẩn cấp và cục bộ đối với các vấn đề xuất hiện xung quanh sự suy thoái môi trường, cạn kiệt nguồn dự trữ thiên nhiên và ô nhiễm. Nó phải là một cách nhìn khác về mọi sự.”

Nhu cầu giáo dục

Đức Thánh Cha Leo nhận thấy rằng, theo một số người, việc để lại một thế giới tốt đẹp hơn cho con cái chúng ta “đã trở thành một tham vọng quá cao xa.” Tuy nhiên, ngài nhấn mạnh, “sứ mệnh để lại cho thế giới những người con trai và con gái tốt đẹp hơn không được phép như vậy. Cam kết giáo dục nằm trong tầm tay chúng ta và đó là một ưu tiên.”

Đức Thánh Cha kêu gọi giáo dục “cho giới trẻ, chắc chắn rồi, nhưng cũng cho người lớn; “Cả trẻ em lẫn người già; cả công dân và những nhà lãnh đạo; cả người lao động và chủ doanh nghiệp; cả tín hữu và các mục tử: tất cả chúng ta vẫn còn nhiều điều phải học hỏi.”

“Mỗi người đều có điều gì đó để cho đi,” Đức Thánh Cha nói, “nhưng trước hết, người ta phải học cách đón nhận. Thật không dễ để thừa nhận điều này; tuy nhiên, đây là khởi đầu của tương lai: nó giống như một cánh cửa mở ra những điều mà cho đến nay chúng ta chưa từng nghĩ đến, chưa từng tin tưởng, cũng chưa từng yêu thương. Tiếp tục học hỏi: đó là điều làm cho chúng ta trở thành một cộng đồng.”

Thay đổi và chữa lành đích thực

“Đối với Kitô hữu,” Đức Thánh Cha Leo nói, “đó là ‘cùng bước đi trên con đường’ với Chúa Giêsu: trở thành, ở mọi lứa tuổi, càng ngày càng trọn vẹn hơn những môn đệ của Người.”

Đức Thánh Cha nhấn mạnh rằng điều “sẽ xây dựng nên những điều tốt đẹp có khả năng chữa lành đất nước họ và toàn bộ hành tinh” sẽ là “một sự thay đổi thực sự trong tư duy kinh tế, dân sự và thậm chí cả tôn giáo.”

Đức Thánh Cha Leo kêu gọi mọi người, các tổ chức, và những cơ quan công và tư nhân củng cố và mở rộng giao ước đã bắt đầu mang lại những thành quả tiên quyết trên bình diện giáo dục và xã hội.

Ngài nói: “Nó không chỉ chống lại và phá vỡ các liên minh tội phạm, mà còn kết nối và nhân rộng một cách tích cực những sức mạnh tốt nhất và những ý tưởng tuyệt vời đã có sẵn trong trái tim các bạn.”

Đức Thánh Cha cảm ơn những “người tiên phong”, những người bằng sự cam kết can đảm của mình, đã là những người đầu tiên lên án những tệ nạn của đất nước này.

Ngài kêu gọi mọi người “hãy trông nom sức khỏe của tạo hóa như trông nom cửa nhà mình, từ chối những cám dỗ về quyền lực và làm giàu gắn liền với những hành vi làm ô nhiễm đất, nước, không khí và sự chung sống của con người.”

Đức Thánh Cha Leo lên án “biết bao nhiêu sự lãng phí, phung phí và chất độc đã đến từ một mô hình tăng trưởng gần như đã mê hoặc chúng ta, khiến chúng ta ốm yếu và nghèo khó hơn.”

Xây dựng những thực tiễn cộng đồng tốt đẹp

“Vậy nên,” Đức Thánh Cha nói, “chúng ta hãy học cách làm giàu theo một cách khác: quan tâm hơn đến những mối quan hệ, cam kết hơn trong việc coi trọng công ích, gắn bó hơn với đất đai, biết ơn hơn trong việc chào đón và hòa nhập những người đến sống giữa chúng ta.”

Đức Thánh Cha Leo nói rằng con đường cần đi “hẹp, bởi vì nó bắt đầu từ chúng ta, từ nơi chúng ta đang đứng.”

“Những vấn đề của ngôi nhà này là vấn đề của chúng ta; vẻ đẹp của nó là vẻ đẹp của chúng ta,” Đức Thánh Cha tiếp tục, và nói thêm, “Chúng ta có nhiệm vụ canh gác như những người lính canh tuần trong đêm. Chúng ta có thể là một trong số những người sẽ chứng kiến bình minh tươi sáng.”

Jos. Nguyễn Minh Sơn

admin2 T2, 05/25/2026 - 03:49

ĐGH Leo tại Acerra - Vòng tay mục vụ cho vùng đất bị tổn thương tìm kiếm sự đổi mới

admin2 — Mon, 25 May 2026 09:22:15 +0000

ĐGH Leo tại Acerra - Vòng tay mục vụ cho vùng đất bị tổn thương tìm kiếm sự đổi mới

ĐGH Leo tại Acerra - Vòng tay mục vụ cho vùng đất bị tổn thương tìm kiếm sự đổi mới

Đức Thánh Cha Leo XIV đã đến Acerra hôm thứ Bảy, 23 tháng Năm, mang đến sự ân cần và thông điệp về sự minh bạch đạo đức, cũng như sự khích lệ thiết thực cho một cộng đồng từ lâu đã phải gánh chịu sự suy thoái môi trường và tội phạm có tổ chức.

Acerra, thuộc vùng Campania phía nam nước Ý, là một phần của vùng lãnh thổ bị tàn phá nặng nề, bị tàn phá bởi sự suy thoái môi trường do việc đổ rác thải bất hợp pháp và đốt chất thải độc hại không kiểm soát.

Thị trấn với 65.000 cư dân nằm ở trung tâm có tên gọi là “Terra dei Fuochi”, hay “Vùng đất của những đám cháy”, một vùng lãnh thổ cũng được biết đến với tên gọi “Tam giác Tử thần”, nơi trong 20 năm qua đã bị bóp nghẹt bởi những đám cháy độc hại thiêu rụi vùng đất bị ô nhiễm. Điều này đã dẫn đến một cuộc khủng hoảng sức khỏe, trong đó hàng trăm người, gồm nhiều trẻ em, đã mắc những dạng ung thư hiếm gặp, mà không nhận được sự giúp đỡ từ những cơ quan chức năng, vốn bị cáo buộc là thiếu năng lực và tham nhũng.

Trong bài diễn văn trước hàng giáo sỹ và tín hữu quy tụ tại Nhà thờ chính tòa của thành phố, Đức Thánh Cha Leo đã mời gọi mọi gia đình, người lao động, giới trẻ và các nhà lãnh đạo dân sự cùng nhau bước đi, đặt phẩm giá con người làm trung tâm của mọi lựa chọn, đồng thời chống lại sự cam chịu trước những bất công cố hữu.

Ngài kêu gọi các tín hữu dành chỗ cho lời cầu nguyện biến thành sự phục vụ và cho một đức tin đủ can đảm để chạm đến những vết thương của xã hội.

Hình ảnh Giáo hội như một bệnh viện dã chiến

Đức Thánh Cha Leo đã quay trở lại hình ảnh Giáo hội mà Đức Giáo hoàng Phanxicô, ngài mong muốn thực hiện chuyến thăm này, đã mô tả như một “bệnh viện dã chiến”, được kêu gọi hàn gắn vết thương bằng sự kiên nhẫn và kiên trì trong những cử chỉ nhỏ bé hàng ngày để khôi phục niềm tin: lao động lương thiện, quản trị trong sạch và một nền văn hóa bảo vệ sự sống từ khi bắt đầu đến khi kết thúc tự nhiên.

Ngài ca ngợi sự anh hùng thầm lặng của cha mẹ và ông bà, những người giữ gìn gia đình giữa những khó khăn kinh tế, và ngài kêu gọi giới trẻ đừng bỏ rơi quê hương trong tuyệt vọng mà hãy trở thành những người kiến tạo nên lợi ích chung.

Lời kêu gọi hoán cải tâm hồn

Người dân Acerra và khắp vùng Campania đang phải đối mặt với nạn thất nghiệp, nền kinh tế phi chính thức dai dẳng và tình trạng di cư khiến những thị trấn mất đi những công dân trẻ tuổi và năng động nhất. Nhiều gia đình sống dựa vào hợp đồng bấp bênh và tiền lương theo mùa; những doanh nghiệp nhỏ bị bóp nghẹt bởi chi phí tăng cao và đầu tư không đồng đều; và xã hội dân sự thường phải can thiệp khi những dịch vụ còn thiếu hụt.

Trong bối cảnh này, Đức Thánh Cha Leo đã kêu gọi sự hoán cải tâm hồn về mặt hành chính và chính trị, kêu gọi người dân đối mặt với tham nhũng, quản lý nguồn lực công một cách có trách nhiệm và bảo vệ những người yếu thế nhất, đặc biệt là trẻ em và người già.

Lắng nghe tiếng kêu than của trái đất và người nghèo

Nhắc lại thông điệp quan trọng Laudato sì của Đức cố Giáo hoàng Phanxicô, Đức Thánh Cha Leo không ngần ngại đề cập đến tình trạng khẩn cấp về môi trường trong khu vực và nhấn mạnh sự cần thiết của trách nhiệm đạo đức chung: phá vỡ vòng luẩn quẩn im lặng, tăng cường doanh nghiệp hợp pháp và bảo đảm rằng những nỗ lực làm sạch được thực hiện triệt để, minh bạch và khả tín về mặt khoa học.

Ngài nhắc lại rằng tạo hóa là một món quà được giao phó cho chúng ta chăm sóc, và kêu gọi sự hợp tác giữa những cộng đồng Giáo hội, những tổ chức công cộng, những trường đại học và những doanh nghiệp chân chính để giám sát, khắc phục và tái thiết, để đất đai có thể thở lại và mọi gia đình có thể giữ vững phẩm giá của mình.

Một con đường hoán cải và tình bạn công dân

Dựa trên bài đọc trong ngày Ezekiel, Đức Thánh Cha đề xuất một con đường kết hợp sự hoán cải nội tâm với tình bạn công dân, trong đó người nghèo được đặt ở vị trí trung tâm và những nguồn lực của giáo xứ và giáo phận được hướng đến những gia đình gặp khó khăn, người thất nghiệp và những người đang sống chung với bệnh tật.

Ngài đề cập đến sự cần thiết phải nuôi dưỡng một nền văn hóa lao động hợp pháp, trong khi giáo dục và trí nhớ, ngài nói, là rất quan trọng, khi ngài mời gọi các tín hữu cầu nguyện để sự mệt mỏi không biến thành cay đắng mà được đổi mới thành tình yêu kiên nhẫn.

Ngài cảm ơn các linh mục, tu sỹ và các thiện nguyện viên giáo dân luôn gần gũi với mọi người trong những khó khăn của họ, và ngài khuyến khích quan chức nhà nước phục vụ chứ không phục vụ lợi ích cá nhân.

Đức Thánh Cha kêu gọi giới trẻ trong khu vực đừng để ai đánh cắp tương lai của mình, đồng thời mời gọi họ khám phá lại vẻ đẹp của quê hương mình - gia đình, đức tin và văn hóa - và trở thành những người tiên phong mở ra một chương mới trong tương lai của nơi đây.

Jos. Nguyễn Minh Sơn

admin2 T2, 05/25/2026 - 02:22