Vluchtlijnen

The medium is the message, en verder ga ik daar niet te veel meer aan toevoegen

2010-06-23T02:35:00.001-07:00

Ik herinner me nog levendig het moment waarop ik aan mijn vluchtlijnen begon. Het was mijn project, iets waarmee ik volledig zou kunnen doen wat ik wou. En zo vertrok ik met een enthousiasme dat zich voedde met het idee dat ik mijn blog zelf ging kunnen stileren en zo eens mijn eigen ding ging kunnen doen.
Maar de vraag of mijn ‘ding’ wel voor de vorm van het blogmedium paste, liet ik wat buiten beschouwing.
Ik kon eigenlijk zelfs niet wachten tot ik het punt bereikte dat ik zodanig veel geschreven ging hebben dat geen enkele persoon behalve ikzelf nog alles gelezen zou kunnen hebben, en dat lezers zich dus enkel nog een weg zouden kunnen banen naargelang het hen zelf uitkwam. Maar dan moest ik wel lezers hebben die enkel sporadisch lazen. Maar het ging niet helemaal zoals verwacht.

Den draad e Harry… - Jaja Diane, den draad

Elke afzonderlijke blog moest een momentopname worden, uiterst persoonlijk, en zonder al te veel “verhaal”: zonder karakterontwikkeling, al te diepgaande existentiële crisissen; maar daarentegen wel een hoog reality-gehalte. Zo hoog dat mensen er zichzelf bekeken door voelen. Alsof je zo goed door het raam in mijn huisje kan binnengluren dat je gefascineerd raakt door een beeld in mijn spiegel, een beeld dat pas na enige studie jouw eigenste spiegelbeeld blijkt te zijn. Ja, wat ik wou was jou een spiegel voorhouden, gewoon door over mezelf te schrijven.
Als ik dan hoorde “ik ben afgehaakt,” “ik volg niet meer,” reageerde ik steevast met “dat is ook niet erg, ge moet ook dat niet allemaal lezen. Ge leest waar ge goesting in hebt te lezen.” Bij velen hoorde ik daar evenwel een bijklank van verontschuldiging in zitten. Alsof ze de rode draad niet meer volgen.
“Ja Harry den draad. - Jaja Dianne, den draad.”
Maar dan lijken ze het punt te missen: er is geen rode draad. Alleen dan het feit dat ik leef en daarover schrijf. Dat zijn mijn vluchtlijnen.
Die afgehaakte lezers leken het medium niet te vatten. Blogs zijn toch doorlopende verhalen, waarin men op eender welke plek of moment kan inspringen, of gewoon eens temperatuur kan opnemen, om dan verder te klikken naar wat van de leuke dingen die je op internet kan vinden… Wat porno of zo. Of een filmpje van iemand die echt wel heel dom is.
Al mijn pogingen om het entertainingsgehalte van blogs te verhogen ten spijt, wat ik voor ogen had, liet zich toch gewoon moeilijk in blogvorm vertalen. Ik wou niet “ook een blog” maken. Ik wou iets anders, ik wou iets sterks, iets met de capaciteit viraal te gaan.

Een blog is een community

Maar in die afgelopen 19 maanden van reizen en bloggen heb ik me onophoudelijk afgevraagd wat nu precies gepast is voor een blog en in hoeverre dat rekbaar is. Ik ben er een fervente bloglezer door geworden. En ik heb ook vele blogs over het medium zelf gelezen, blogs van experten die zich zowaar over het format van hun eigenste medium bezinnen.
En één van de dingen die ik geleerd heb, één van de lessen die ik eruit onthouden heb nopens mijn eigen blog, is dat ie te weinig interactie uitlokte. Ik werd er dan vaak door verrast te horen dat er effectief nog mensen waren die hem lazen.
Maar door het gebrek aan feedback op mijn posts, kreeg het niet het gewenste moment. Een goed blog, zo weet ik nu (na een jaar bloggen) is een beetje een online-community op zich.
Bloggen trekt aan omdat het jou de status van informatiebron geeft. Mails doen dat niet. Mails beantwoord je namelijk. Dat is de consequentie van de vertaling van functies van brieven naar emails. Het staat gecatalogeerd als communicatiemedium alsof het al eeuwen zo is. Maar mails kan je wel afprinten en op het gemak lezen. Blogs zijn daarom een beetje eigenaardig. Het hele format is nieuw, het heeft geen status (het gebruiken van medium impliceert geen minimumvereisten) enzovoort.

De zwakheid is het medium

Misschien was de fout gewoon, een blog te willen maken in de eerste plaats. Hetgeen ik wou doen, liet zich misschien niet in een blogvorm gieten? Dat was ook lange tijd een heikel punt in het denken over mijn vluchtlijnen.
Ik wou steeds zoveel mogelijk in het moment blijven, om zo de meest beklemmende representatie van de werkelijkheid te geven, iets waarmee je je kunt identificeren, of dan toch voor zover je je met mij kunt identificeren. Hoe dan ook, door daarop mijn klemtoon te leggen verdween die community-idee steeds verder uit het zicht.
Want mijn ongeïnterpreteerde werkelijkheid laat zich toch moeilijk tegenspreken? Want dan wordt het louter een kwestie van interpretatie toch?
Een echte blogpost postuleert iets, het zegt iets dat tegenspreekbaar kan zijn. Een blog is als een column of een opinie-artikel. Een opinie waar niemand voor betaald om ze te lezen, maar daarom des te meer: een opinie.
Ik zei het onlangs nog tegen Arthur (mijn broer): ik wil schrijven voor de volgende generatie lezers. Zo van die mensen met weinig geduld, met gedachten die als elektrische impulsen van het één naar het ander springen: “op msn eens hallo zeggen tegen Sandra?” “facebook checken,” “of misschien wat porno?” “of Jonas uitnodigen om vanavond uit te gaan?” De enige momenten waarbij dat lukraak flitsen van associaties tot een halt wordt geroepen is wanneer men informatie van hoge intensiteit op zichzelf loslaat. Tv, een film, of dat kan ook een spannend verhaal zijn, maar het moet een onderdompeling zijn, een volledig inleven en de facto verdwijnen voor de reflectie. Anders haakt men af. Zwak? Tjah, dat is gewoon de nieuwe generatie lezers vrees ik.
Er bestaat evenwel een pertinent onderscheid tussen een blog en een boeiend verhaal. Wanneer men op de pc leest lonken steeds de links waarlangs men kan ontsnappen aan die geestelijke inspanning, en zoekvakjes waarlangs men weer nieuwe ongekende werelden kan binnenglippen. Waarom dan ook bij slechts één wereld blijven?
Wel, ik zal het je zeggen waarom je het ene blog wel leest en waarom je van het andere wegklikt. Of toch althans mijn opinie: doorgaans is het de onzekerheid die de blogger aantrekkelijk maakt, de onzekerheid wat betreft zijn of haar onderwerp. Mensen staan hem of haar bij, of verbeteren haar of hem. Maar ik was te zeker van mezelf. Of zo scheen ik toch uit.
De sleutel tot succes bestaat ongetwijfeld in het vinden van een format waarin je ervaringen kwijt kunt, waarin anderen zich kunnen inleven, én zodanig gethematiseerd dat het uitdagend is, provocerend maar toch betwijfelbaar, of gewoon mensen aantrekt om ook iets van hun kant te ontsluiten. Of niet misschien?

Toekomstmuziek: de dj Tiësto’s van de literatuur

Maar ja, media veranderen, mensen veranderen van media, en de mensheid verandert als geheel ook. Het woord ‘blog’ zal over honderd jaar wellicht nog steeds gebruikt worden, maar de technologie waarlangs het tot ons komt zal ongetwijfeld drastisch veranderd zijn. We staan dan ook aan de dageraad van de tabletpc’s.
Zeg dat ik het gezegd heb: het geschreven woord zal door de nieuwe soorten digitale weergaven nieuwe evoluties doorgaan. Het lonken van links, reclames en zoekrobots zal verminderen en langere teksten zullen in comfortabelere posities leesbaar worden.
En waarom weet ik dat? Wel, omdat er een markt voor is. En zolang er een min of meer vrije markt bestaat zal elk gat opgevuld worden door technologische vernieuwing. Wie is dan ook geen “gadget lover”? Je zal het zien: ineens zal iedereen een “lezer” blijken te zijn. Net zoals we destijds allemaal een sms’er of nu onlangs blogger bleken te zijn.
De aantrekkelijkheid van een verhaal zal verhoogd worden wanneer er foto’s zijn bijgevoegd, of wanneer er filmmateriaal aan vasthangt, en het zal ongetwijfeld ook meer verwacht worden dat de auteur zich meer persoonlijk ontsluit. Een schrijver wordt een publieke figuur, met een openbaar profiel, en op die manier een slaaf van een netwerk van uitgevers, recensenten en marketeers. Hij zal moeten investeren in image-management, en zijn relatie tot de andere media zoveel mogelijk zelf moeten schapen en naar zijn voordeel ontwerpen. Zo niet betekent de tablet wellicht het einde van de literatuur.

Het is zoals McLuhan bijna 50 jaar terug voorspelde:
“As electric information levels rise, almost any kind of material will serve any kind of need or function, forcing the intellectual more and more into the role of social command and into the service of production.” (Understanding Media, 40)

Intellectuelen en kunstenaars beschikken vandaag over meer macht als ooit tevoren, t.t.z. als managers en marketeers van hun eigen productie.

Genoeg gevlucht

Mijn vluchtlijnen zijn zo ver uitgesponnen als ze reikten. Ik heb er nog aan proberen rekken, maar het lijkt de moeite niet meer waard. Het is om op te geven en het hele project vaarwel te zeggen, maar ik heb veel geleerd.
En er is geen reden tot zorgen, ik open meteen een nieuw blog en daar kan je direct op verder lezen.
Er is wel een drempel. Als je geïnteresseerd bent om het te lezen moet je mij contacteren. Beschouw het een soort sollicitatie. Mail mij op johannes.vc@hotmail.com of contacteer me op facebook (Johannes VC) en dan krijg je de link. En je moet jouw CV er niet eens als bijlage aan toevoegen.
Die drempel is overigens ook bedoeld om de gevoelige lezers tegen hun eigen nieuwsgierigheid te beschermen. Want het zal niet alleen filosofischer en dus abstracter handelen, maar tevens ook persoonlijker, en dus met meer seks, drugs en rock ’n roll. Ik ben hier dan ook in XXX Amsterdam!

Lieve groet, Johannes

Het ijzeren monster

2010-01-11T14:27:00.000-08:00

Ik gooide mezelf weer terug in de uitgestrekte netwerk-oceanen maar vond me algauw terug in de buik van een ijzeren monster, omringd door een blauwe gloed, wellicht op een dieet van atoomenergie. En daar zat ik dan, tussen talloze halfverteerde schoolkinderen en de grotendeels onverteerbare, klaar om uitgebraakt te worden, zakenlui.

Ik zag wolkenveld na wolkenveld aan me voorbijglijden, ik zag de lucht opklaren en weer betrekken, grijsheid ophopen en regenspetters op het raam spatten, om vervolgens weer op te helderen en weer in een ander soort dag over te gaan. Een hoge berm maakte plaats voor kilometerver uitgestrekte zonnebloemweiden, wat op hun beurt plotsklaps plaats maakte voor constructies van beton en glas en op- en afrijdende auto’s en vrachtwagens, en dan weer heuvels, en als ik nog eens keek zag ik niks dan hangars van winkelketens en grootwarenhuizen en doe-het-zelf-zaken en dan reden we weer een stad in, Kortrijk, Rijsel, Parijs, Limosin, Bordeaux, Bayonne, San Sebastian, Bilbao…

Van Gent naar Rijsel ging ik met de ons allen vertrouwde intercity. Het was vroeg in de ochtend. Ik kwam tussen ergerlijke meutes schoolkinderen te zitten, prutsend aan hun gsm’s die schelle geluidjes voortbrachten die in een verre herinnering aan al even ergerlijke radiodeuntjes deden denken.

Van Rijsel naar Parijs was het per TGV. Daar zag ik louter nog serieuze mensen, in stijve pakken en zo mogelijk nog stijvere, haast porseleinen gezichtsuitdrukkingen. Mensen die zichzelf in de spiegel aanleren om er zelfzeker uit te zien. Alles tot in de puntjes uitgekiend.

Ommezwaai. In Parijs dook ik het gekrioel van de metrogangen in. Ik daalde af in de Parijse ondergrond en zocht mijn weg van Paris Nord naar Paris Montparnasse per Metro. Het was ongeveer 10 uur. Zoals elk ander uur in de Parijse metro’s had het alles weg van spitsuur. Alle stoeltjes waren ingenomen en ik kwam 20 minuten recht te staan met mijn bagage in mijn hand. Een Noord-Afrikaanse typ met een luidspreker op wieltjes kwam naast staan om enkele zelfgevonden refreintjes in mijn oor te ‘zingen’. Ik hief mijn iPod even van mijn oren – maar geld kreeg hij er toch niet voor. De chaos was er op slag wel door vervolmaakt.

En dan terug de Franse burgerlijke stijfheid. Van Parijs gleed ik vervolgens aan hoge snelheid verder zuidwaarts, met de typische Franse bourgeois die van Parijs naar Bordeaux gingen om daar wat toerist in eigen land te gaan spelen. We reden verder Frankrijk door, en als de laatste Fransman de trein had verlaten, hup over de Spaanse grens, en we bolden nog een half uurtje uit tot in Irun, het eindpunt van deze lijn. Een bus- en een korte tramrit later zat het erop. Bilbao, een volkswijk vlakbij het historische centrum. Dat ging vlot.

Honderden, of wel duizenden pendelaars hadden die dag hun weg langs mij voortgezet. Stuk voor stuk kwamen ze even naast, voor of achter mij hun tijd doden. Een geroutineerde tussentijd, ritueel opgevuld met een korte powernap, een sensationeel flutromannetje, of enkele liedjes die uit hun iPods de analoge leegte van hun hoofden binnengalmde.

Ergens aan de periferie van die ruimte, zat ik, gebogen over een studieboek ‘Spaans voor anderstaligen,’ lezend met pen in de hand, me nu en dan afwendend om met mezelf te overleggen over de onverschilligheid die deze tussentijd typeert.

De natuur staat onverschillig tegenover ons, zegt men vaak. Wel, het ijzeren monster, ook. In zijn buik leef je in een tussenruimte, ergens tussen de werkelijkheid hier en daar.

Het is alsof het leven even op pauze komt te staan en pas bij aankomst weer verder gaat. ‘Play.’ Reizen in de moderne wereld is als één uitgerekte pauze. Alsof ik even niet besta. Weer: een groot zwart niks: een tijdspanne die overeenkomt met de muisklik op de website van TGV. ‘Klik’, en ik ben er.

De ijzeren monsters namen me in zich op, gaven me door mond op mond, en spuwden me terug uit. Alles ging vlekkeloos, zoals gepland. De tussentijd ging voorbij en ik zag honderden dorpen, randsteden en woonwijken voorbijglijden, tientallen drukke stadscentra die oprezen met pieken van kathedralen en hoekige woonblokken, dan weer uitvouwend in uitgestrekte vlaktes aan velden, gewassen, loeiende koeien, ringende overwegen, fabrieken... Vroeger was het daar waar het reizen plaatsvond.

Nu bevind ik me in de transitruimte, aan de andere kant van het venstertje. Pendelaars stappen op en af, ik blijf zitten. Gent - Lille, Lille - Parijs, Parijs doorheen, Parijs - Irun, Irun - Bilbao. Ik gebruik ‘locale’, korte trajecten voor een lange afstand. De voorzieningen zijn dezelfde. De eisen blijven weliswaar locaal. Ik maak me belachelijk bij het inslaan van de absoluut foute weg bij het oversteken van de terminal.

Maar ook zo’n vergissingen zijn zeldzaam, en me toevertrouwend op het zo goed als universele tekensysteem van pijltjes en aanduidingen, leg ik de weg grotendeels onavontuurlijk af.

Waar het avontuur van vandaag in bestaat is in die ene resterende mogelijkheid tot divergentie, het onberekenbare verschil tussen de avatar, de persoonlijkheid die in een profiel wordt opgegeven, en de werkelijke persoon achter dat profiel.

De mensen waarmee ik te maken krijg ken ik louter van een profiel, maar ook voor profielen gelden locale eisen. Welke manier de persoon in kwestie het net gebruikt, is een ondoordringbaar raadsel. Dat kan ik enkel te weten komen door die hele weg af te leggen en het eigenhandig te onderzoeken.

In de spiegel: ik en mijn plot

2010-01-07T13:45:00.000-08:00

Wat ik aan het doen ben heeft niemand mij ooit voorgedaan. Meer als een jaar is het nu dat ik onderweg ben, steeds opnieuw onbekenden groetend, kennismakend, geleidelijk aan vertrouwend en evenzo vertrouwd wordend, - steeds opnieuw vrienden makend, af en toe ook affaires ontwikkelend, soms zelf uiterst ingewikkeld, uiterst persoonlijk en dat ga ik hier dus ook niet gaan uiteenzetten… Maar tot vandaag heb ik wel steeds weer afscheid genomen, zij het slechts voor kort. Maar ook dat heeft niemand mij ooit voorgedaan. Ja, alleen reizen is een aaneenschakeling van ondernemingen om zich los te werken uit het comfortabel nest waarin men landt. Ook al is dat bij momenten minder comfortabel, het is steeds weer een opgave, een uitdaging, een avontuur.

De vraag is nu maar hoe ik daar dan op een even originele manier verslag kan van optekenen.

In de vorige post gaf ik lucht aan enkele van mijn diepere overpeinzingen. (Dat onze persoonlijke leefwerelden door de introducties van schermen veranderen enz.) Ik vertrok vanuit een vraag die eerder op mijn persoon betrekking heeft, namelijk de vraag naar de toekomst van het geschreven woord en of het nog zin heeft me in het schrijven als vak te bekwamen, maar ik ben er steevast van overtuigd dat ook jouw toekomst als ‘gebruiker’ een dergelijke zingeving kan gebruiken. Vandaar dat ik het ook effectief allemaal schrijf.

In het afgelopen jaar heb ik mezelf voor het overgrote deel van de tijd niet voorgesteld als ‘reiziger’, maar wel als ‘couchsurfer,’ als gebruiker van een website, actief lid van een online-gemeenschap. Er is echt wel een belangrijk onderscheid tussen die twee, een onderscheid dat ook jou aangaat, ook al ben je geen reiziger, maar dan als ‘facebooker’, als ‘msn-er’, als ‘pornbb-er’ of godweet wat nog. Het gaat om jouw analoge zelve en jouw digitale, jouw ‘avatar,’ het zelfgeschapen personage dat je op jouw profielen presenteert, en de kloof tussen beiden die zich gestadig aan het uitdiepen is.

Maar ik hou het voorlopig bij mezelf en mijn avatar.

Als modern reiziger ben ik wie mijn couchsurfingprofiel zegt dat ik ben. Voor de meesten van mijn gastheren en gastvrouwen ben ik zo in eerste instantie een representatief staal van couchsurfing. Soms valt dat erg op, ik kom zo couchsurfing meer te vertegenwoordigen als mezelf – mezelf als reiziger, als persoon met mijn eigen motieven en mijn eigen ‘levensreis’.

Dat gaat ver. Velen van de mensen die me uitnodigen zijn in werkelijkheid niet zozeer geïnteresseerd in wat er zich achter mijn profiel bevindt, als wel in een soort verwerkelijking van de fantastische, zinnenprikkelende reizigersretoriek waarmee couchsurfing zich als project verkoopt. En zo kom ik uiteindelijk een hele exposé te maken met frivole anekdotes over pech en heikele situaties en mooie meisjes en indrukwekkende ontmoetingen, in ruil voor een bed in een vreemde stad.

Op zich is dat geen slechte deal. Zo te reizen spaart me heel wat geld uit, en tijd heeft bewezen dat het toeval me geregeld in verrijkende situaties stuurt – hoezeer mijn verdraagzaamheid bij momenten ook op de proef wordt gesteld.

En het is ook een kunst die ik graag op punt stel. Ik boor de diepste bronnen van enthousiasme in mezelf aan en vertel dan met blinkende ogen over avontuur en reizen, over onverwachte situaties en ‘mezelf tegenkomen’ met veel gebaren om het gezegde te beklemtonen en een overmatig gebruik superlatieven zoals vele reisblogs en couchsurfingprofielen het voordoen.

Je moet weten, het is een hele verteltraditie. De realiteit is doorgaans heel wat minder sensationeel – zo hebben vele van mijn voorgaande blogs ook bewezen. Op elk gegeven punt bevind ik me als het ware achter de schermen. Enkel die sensationele vertelsels hebben schijnen mijn gastheren en gastvrouwen waar toe.
Mijn profiel is niet enkel een voorstelling van mij, maar het is ook hetgeen dat mij verkoopt. Gastheren en gastvrouwen hebben steeds maar te kiezen wie ze in huis halen. Die ‘identiteit’ van mij wordt zodus constant herleid tot een instrument van een strategie.

Natuurlijk houdt mijn eigenlijke identiteit meer in… Het is de hele verzameling van verhalen waartussen ik afwissel. Het is alsof ik de elementen maar voor het grijpen heb en uit de losse pols het geheel van mijn verhaal kan componeren naar mijn eigen welbelieven. Ik verrijk het eens met wat sensationele, dan weer wat dramatische elementen. En de mensen zijn gelukkig. Er blijven niet meer dan enkele kleine details constant. Alles verandert.

Zelfs mijn profiel heb ik al meerdere malen tot in de kern gewijzigd. Ik heb er ook wat een neus voor ontwikkeld. Trail and error. Ik weet ondertussen wat men van de referenties op mijn profiel verwacht, hoe ze gelezen worden. Ik weet foto’s betekenen (lieve meisjes verkiezen aantrekkelijke jongens, avontuurlijke jongens hebben dan weer een afkeer van ijdeltuiten). Na enkele berichtjes over wanneer tot wanneer best past volgt de uiteindelijke groet. “Salut”, “Grüssgott”, “Hallo”, “Hola”. Een kennismaking begint doorgaans steeds met de tijdspanne hoelang ik al reis en daar voeg ik natuurlijk het opmerkelijke detail aan toe dat ik alles tot dan toe met cs gedaan heb.

Om mij te verkopen geef ik mijn verhalen dikwijls wat andere klemtonen, zoals: ik reis alleen maar ik ben nooit alleen, ik ontmoet overal mensen en die zijn over het algemeen heel vriendelijk tegen mij; of: soms is het inderdaad wel zwaar om zo helemaal alleen te reizen maar als ik dan bij iemand als jou terechtkom lijkt het allemaal de moeite waard zijn geweest; of: ik heb Frans, Duits en nu Spaans geleerd gewoon door met mensen te praten en boeken in de oorspronkelijke taal te lezen; of: ik heb zeker al 30 meisjes gekust en met minstens half zoveel geslapen (wat overdrijving mag natuurlijk). Die persoon ben dan ik (zij het voor even): de avonturier, de ‘eindelijk gewaardeerde’, de talenknobbel of de verleider. Het hangt uiteindelijk allemaal af van hun aandachtsspanne, en het spektakel dat ze van mij verwachten.

In mijn blogs schreef ik doorgaans alles behalve diezelfde ‘sensationele verhalen over mezelf’. Het werd de kunst zo droog en beschouwelijk mogelijk te blijven, mijn beschouwingen niet te laten bezoedelen door leeghoofdige sensatiezucht. Reizen staat voor velen gelijk aan sensatie, verstrooiing en ontspanning, maar voor mij is het op geen enkel moment dat geweest. Om die reden werd het tussen de lijnen door vaak een strijd tegen die al te rooskleurige voorstelling van reizen.

Maar wat er in de lijnen zelf zat qua inhoud, begon zich naar verloop van tijd te herhalen. Kennismaken met nieuwe mensen, even met hen meeleven, afscheid nemen en weer nieuwe mensen opzoeken: kennismaken, meeleven, afscheid nemen enzovoort.

De plot kreeg echter in korte tijd iets repetitiefs: beschrijvingen van steden, beschrijvingen van mensen, van de manieren van uitgaan, van mooie meisjes die ik leerde kennen, van romances, van slecht weggeknipte stukken die het maar te raden lieten wat er daar gebeurde…

Vaak kwam het hoofdpersonage (ikzelf) daarbij maar wat gebrekkig in beeld en ik verloor de betrekking van dit persoonlijk reisverslag op mijn grotere, filosofischere ‘levensreis’ uit het zicht.

Voortaan wil ik daarom die hele cyclus van aankomen en kennismaken en afscheid nemen, en de chronologische weergave van wat er zich wanneer voordeed achterwege laten. Ik wil een soort van abstractie doorvoeren, en die cyclus, als een deel van de structuur, eruit lichten, zodat enkel nog het ‘andere’, het verrassende, het nieuwe overblijft, en dat dan weer betrokken op het grotere verhaal, mijn motieven om te doen wat ik doe en anderzijds mijn gevolgtrekkingen naar toekomst toe aangaande onze levens als gebruikers van netwerken en leden van gemeenschappen.

Ik wil zodus in mijn vluchtlijnen meer de aandacht vestigen op de verste achtergrond, die zware, aanhoudende noten die als het ware de symfonie dragen, en tegelijkertijd wil ik heel die menigvuldigheid aan frivole onregelmatigheden prominenter naar voren laten komen, en dus die structuren die beiden bijeenhouden enigszins achterwege laten.

En wat meer inkorten is ook een plan.

Ginderachter

2010-01-07T13:41:00.000-08:00

Halfweg in mijn trip door Spanje kwam de vlucht tot een halt. Een tragische gebeurtenis riep me naar het thuisfront terug. Maar het was ook een gemak weer even thuis te zijn, en ik zette me aan het schrijven en schreef zo mijn laatste maanden aan vluchtlijnen uit. Nu heb ik rustigere tijd achter de rug in Buenos Aires om net datzelfde te doen. Maar laten we eerst even teruggaan in de tijd.

In die weken gebeurde weinigs bijzonders, op één belangrijke bewustwording na: is al dit schrijven zijn tijd wel waard? Is er mij een toekomst weggelegd die verder reikt dan dit? Of ben ik nu ook gewoon ‘een blogger’?

De vlucht werd even onderbroken. Maar onze vluchtlijnen kwam dit enkel ten goede. Vijf weken was ik thuis bezig die laatste eindjes aan elkaar aan het knopen. Van Christen had ik voor onbepaalde tijd afscheid genomen, en met nog een hele reisweg voor de boeg, ontspinde ik mijn molen en schreef ik het verhaal van de laatste maanden in Spanje neer.

Maar intussen had ik ook zo mijn bedenkingen over dat schrijven zelf. Of het überhaupt zin heeft om mij verder in het schrijven te bekwamen, om zo maar iets te noemen. Want ja, tegenwoordig worden overal journalisten ontslagen en gaan kranten en tijdschriften failliet. Bloggers poppen overal op en bestoken de massa’s met hun kleine meninkjes zonder daar ook maar iets voor in ruil te krijgen, en vaak worden die zelfs nog meer gelezen dan geschoolde journalisten. En dan is er nog dat getwitter en gefacebook waarop ook weer steeds meer geluld dan gedacht wordt. (Van universele geletterdheid naar universeel auteurschap?)

Men doet die bloggers vaak van de hand als onbezonnen lui, in de trant van ‘dat gaat wel over,’ ‘zolang hij/zij zich daarmee maar amuseert…”. Maar gaat dat echt over? Of vormen zij net de schrijverselite van de toekomst? – Of is ‘elite’ daarin misschien te vervangen door ‘massa’?

Is aan schrijven misschien gewoon geen geld meer aan te verdienen? Of zal de journalistiek dan toch gered worden?

Allemaal vragen waarop dringend antwoorden gevonden moeten worden, wil de schrijfkunst nog van een toekomst verzekerd zijn. Al die tendensen, gaan ze een nieuw ochtendgloren tegemoet, of lijkt het eerder op een achteruit deinen, een terreinverlies, een terugdringen tot een hoekje?

Hoe dan ook, de manier waarop we lezen is aan het veranderen. Zoveel is zeker. Bij sommigen stemt dit tot paniek, bij anderen dan weer tot interessante inzichten over wat de toekomst zoal te bieden heeft. En niet voor niks was om de website van Amazon het meest als geschenk bestelde idem de Kindle.

Constructief nu. Sinds enkele decennia zijn schermen zich in onze levens komen vestigen. Televisies, computers (computers met internet), gsms en nu ook al Kindles, het zijn als vensters op wereld. Spijtig genoeg geen vensters die je kunt openzetten (want waar ik hier nu zit, zou ik toch liever wel wat winterse Belgische lucht binnen laten waaien), maar liever, vensters op een echtere wereld, op een werkelijkere wereld. En ja, ik spreek toch wel metaforisch. (Spijtig genoeg, want Buenos Aires in de zomer is niet bepaald gezellig, met zo’n 30 graden en een luchtvochtigheid van bijna 100%; en dan die ettertjes die aan de overkant van de straat die uitgerekend nu hun laatste nieuwjaarsbommetjes tot ontploffing moeten brengen.)

Hoe dan ook, die apparaten hebben ons dagdagelijkse blikveld uitgebreid, als waren ze vensters. We kunnen er niet meer naast kijken, of toch niet zonder één of ander soort oogkleppen op te zetten. Neen, er is geen ontkomen aan. Doch elk afzonderlijk maakten ze destijds hun intrede als extraatje, hetzij als gadget hetzij als instrument. Uiterst langzaam, naargelang de competitieve drang om de grootste en de mooiste bedaarde, begonnen we ze niet meer op te merken en raakten ze als het ware versmolten in onze oude, vertrouwde ervaringshorizon. Ja ze zijn nu een deel van onze meest doordeweekse objecten geworden, als een stel extra vensters in ons bureau, in onze woonkamer, in onze rugzak of in ons broekzak.

Maar niet zonder consequenties. Het is alsof het wereldtoneel zich in die evolutie meer en meer achter de schermen is gaan afspelen. En de vraag rijst “waar bevindt dit ‘achter de schermen’?” Ons modern wereldbeeld incorporeert meer en meer beelden, beelden van de wereld en van de mensen erin, en steeds weer meer beelden, van een wereld bestaande uit beelden, met steeds meer fascinatie, meer sensatie, steeds meer ‘waarheid’. Wat overblijft zijn schermen, waarachter alles lijkt te verdwijnen in verdubbelingen en verdubbelingen van verdubbelingen van zooms, van kadreringen, van fascinerende representaties en reality-formats, concreet qua impact op onze levens nul de botten. Alles lijkt uiteindelijk op te lossen achter de schermen in een groot zwart niks. Inclusief ikzelf.

En het is nu daarom om die reden dat ik heb beslist mezelf, in mijn nederigste gedaante van reiziger, aan te stellen als een soort van reporter van een nieuwe generatie, een blogschrijver van de het nieuwe tijdperk zowaar. Ik wil de wereld van ginderachter beschrijven zodanig dat die jou toekomt, dat grote zwart niks inkleuren en in zinnen uiteenzetten, zodat je gelijk achter je scherm kunt kijken zonder van je stoel te komen of je scherm te verdraaien: zodat je zowaar door je scherm heen kunt kijken!

En dat, lieve lezertjes thuis, is volgens mij niet alleen de toekomst van een reisblog, maar ook van de literatuur in het tijdperk van schermen.

Zomer aan Blogs

2009-10-08T08:10:00.000-07:00

Na maanden van radiostilte ben ik terug. En nu met niet minder dan een Zomer aan Blogs. Voorwaar! Het internet is weer 40.000 woorden rijker! Voorwaar! Een hele zomer aan ervaringen, en nu een hele zomer aan beschrijvingen!

Een jaar geleden vertrok ik op mijn eentje op reis. Twaalf maanden zijn dat nu, twaalf maanden aan belevenissen, twaalf maanden aan beschrijvingen. En alwaar de aard van die belevenissen weleens varieerde, varieerden die beschrijvingen minstens evenveel!

De eerste maanden werden een winterse tocht door Zuid-Frankrijk, en vanuit talloze woonkamers van couchsurfers tekende ik daar uitgebreid verslag van op. Maar omstreeks februari, tijdens mijn verblijf in Wenen, kwam daar geleidelijk verandering in. Mijn leven kwam in een versnelling terecht en mijn pen kon niet meer volgen. De maanden vorderden almaar sneller, de lente deed zijn intrede, en mijn vluchtlijnen werden langer en langer, tot ze ten slotte als een verlaten spinnenweb uitrafelden in de wind en in fragmenten uiteenvielen.

In mijn tocht door Duitsland verzocht ik nu en dan mijn vluchtlijnen terug op te rapen, maar tegen dat ik in Berlijn aankwam en ik van de ene dag op de andere van de ene in de andere gekke situatie geworpen werd, verdwenen mijn vluchtlijnen weer achter de horizon van de tijd. Eerst de belevenissen, werd mijn motto, dan mijn dagboek, en pas als laatste prioriteit mijn blog.

Maar het schrijven van een reisdagboek staat voor half het plezier van de reiservaring. Het is me te waardevol dit onderdeel over te slaan. En vandaag heb ik dit ook volbracht. Al die toevallige koerswijzigingen, die onverwachte ontmoetingen, en die tijdelijke opflakkeringen van deze of gene bevlieging, al die dingen laten zich enkel assimileren via een verhaal. Enkel via de vertelling van een verhaal laten die al te vluchtige ervaringen zich verweven, en gaan ze deel uitmaken van de verhalentextuur die het leven is.

En het omvormen van een dagboek tot een blog is nu eenmaal maar een kleine stap. Voor jou, evenals alle anderen die graag eens even in zulke ervaringen verdwijnen, zet ik die teksten graag alsnog online.

Voor wie geïnteresseerd is om alle 40.000 woorden van mijn Zomer aan Blogs te lezen, heb ik een makkelijk printbare versie online gezet. (In het venster 'afdrukken' kies: 'pagina's schalen: boek afdrukken' om papier te sparen - vergeet daarbij niet dubbelzijdig afdrukken aan te schakelen.)

De minder ijverigen kunnen zich in die massa aan blogs oriënteren dankzij de volgende, door mij zelfbedachte, blogcloud.

Zomer aan Blogs: blogcloud

2009-10-08T08:09:00.000-07:00

na mijn tijd bij kartin ging ik in hamburg nog een avondje naar julien en dan naar een mooi maar saai meisje sarah waarna ik weer naar julien terugging voor een paar dagen voor ik eindelijk naar berlijn doorreisde naar bettina en dan naar een commune met hippies en heel veel couchsurfers tezamen waar ik dan zo een tijdje verbleef tot ik verder ging en bij verschillende couchsurfers langsging van verschillende nationaliteiten zoals een fransman waar ik enkele weken kon blijven terwijl ik ondertussen naar Berlin Beach Camp en Karneval der Kulturen kon gaan en nog leuke tijden had en een bizarre couchsurfer ontmoette en dan een deense vanwaar ik naar een homofestival ging en dat was echt wel de max maar daarna moest ik toch door en ging ik 200 kilometer zuidelijker naar leipzig maar van daar ging ik al snel naar merseburg bij een schoon meiske hoewel ik ook even terug naar leipzig ging met haar tot ik weer verder moest en op het gemak wat westwaarts ging naar jena omdat dat ook wel een studentenstad is maar de mensen die mij daar ontvingen vielen eigenlijk wat tegen maar dat was snel vergeten omdat ik daarna naar limburg an der lahn ging bij een meisje die ik had leren kennen in op Berlin Beach Camp en waar ik dan bij haar en haar familie logeerde voor het weekend voor ik verder ging naar frankfurt am main wat ook wel een grote stad is hoewel die eigenlijk meer van een zakendistrict heeft als van een stad met al die stijve japanners en amerikaanders totdat ik dan besloot iets vroeger terug naar huis te gaan voor de gentse feesten en daarna nog een week met de familie op vakantie en daarna had ik nog één week om alles waarmee ik bezig was af te ronden en mij voor te bereiden het spaans avontuur dat daarop volgde in malaga waar ik wel even moest wennen aan de stad om er mijn thuis voor twee weken van te maken want ik moest samenwonen met enkele anderen terwijl ik spaanse les volgde en mij in een park met zelfstudie bezighield tot het jaarlijkse stadsfestival begon maar daarna reisde ik al snel weer verder met dat meisje dat ik in merseburg had leren kennen naar een israëliet die ook de mojitoman wordt genoemd en naar velez malaga bij een engelse van zestig waar we een reeks van pechervaringen hadden tot als we dan uiteindelijk afscheid namen om naar sevilla te gaan waar we geen couchsurfers gevonden hadden maar wel een hostel waar we maar voor enkele dagen bleven totdat we doorreisden naar paco die ons op zijn beurt geweldige indrukken van granada heeft bezorgd en misschien wel onze beste gastheer was in spanje want daar werden we direct daarna aan herinnerd toen we doorgingen naar een ander adres in granada want die mensen bleken niet goed te begrijpen waar couchsurfing om draait wat wel verstaanbaar was want ze konden helemaal geen engels net als onze volgende gastvrouw in murcia lola maar die was wel op couchsurfing om de goede redenen en het was echt leuk haar te leren kennen hoewel het allemaal wat snel moest gaan en christen en ik ten slotte na slechts één nachtje in valencia afscheid moesten nemen

Plaats van afscheid: Valencia

2009-10-08T08:08:00.001-07:00

We vertrokken volgende dag vroeg in de ochtend. We wouden onze ene dag in Valencia ten volle kunnen benutten. Halverwege de busrit begon het evenwel te regenen. Geen geluk. Het was de eerste keer in 5 weken dat ik wolken zag, waar ineens ook zelfs regen uitkwam ook. Maar de depressie week, en tegen we onze spullen goed en wel in het hostel hadden achtergelaten, was het alweer droog.

Valencia is een grote stad. Aarslelijk, overal betonnen appartementsblokken die klaarblijkelijk zonder enige notie van esthetiek werden opgeworpen. Maar Valencia had volgens Wikipedia de grootste budgetten gekregen om zich na Franco’s regime weer op te bouwen. Het heeft nog steeds een sterk Catalaans temperament, dat weerspiegeld wordt in alles wat er in de stad te lezen valt, van busschema’s tot advertenties. En hoewel iedereen Spaans spreekt, wordt Catalaans kennelijk nog steeds als hoofdtaal beschouwd. (Maar je kan daar de conditie bij plaatsen: tot als je een winkelier in het Spaans aanspreekt! Want dan gaat klantenservice boven alles, inclusief nationalisme.)
Buiten winkeliers spraken we niemand aan in Valencia. We deden een wandeling door de binnenstad (die er iets minder lelijk uitziet, of zelfs mooi: een geslaagde combinatie van oud met modern) en gingen naar de Ciudad del Sciences, een wijk van hypermoderne architecturale constructies waarvan vorm en functie kennelijk niet verder van elkaar af kunnen liggen, laat staan dat ze geïntegreerd zijn in hun omgeving. Futuristisch zijn ze anders wel. Had Huxley kunnen tekenen, had hij zeker zoiets op de flap van zijn Brave New World getekend. Een wetenschapsmuseum, een concerthal, en allerlei andere attracties om stadsbewoners even te verstooien en hun aandacht even van hun deprimerend lelijke stad weg te leiden.
’s Avonds nam ik Christen uit naar een restaurant om ons afscheid toch enigermate in te kaderen. We aten een paella en klonken een laatste keer met een tinto de verano op onze toch niet onbewogen reis. We zouden elkaars gezelschap missen.
Sindsdien ben ik thuis aan het schrijven geweest, alle ervaringen van afgelopen maanden nogmaals voor de geest halend van achter mijn computer. Af en toe verschijnt onderaan rechts op mijn scherm “Christen is online” en dan praten we wat na over wat er nu precies allemaal gebeurd is tussen ons en hoe moeilijk het is om afscheid te nemen. Maar tot een conclusie zijn we nog niet gekomen. Ondertussen zag ik de herfst zijn intrede doen in het landschap.
Maar verder als herfst zal het voor mij niet komen. Tegen alle logica in zal lente herfst opvolgen, en lente zomer, en tegen wanneer ik terug thuis ben, is het weer lente. Zo heb ik drie maal achtereen zomer! Drie zomers aan blogs jawel! Ja want voor de eerste keer in mijn leven reis ik naar de zuidelijke hemisfeer. Buenos Aires wordt het, mijn bestemming voor de volgende maanden. Of zeg maar: mijn uitvalsbasis.

Hola Lola

2009-10-08T08:07:00.005-07:00

We reden na een maand Andalusië de grens over met Murcia, een veel kleinere provincie met de gelijknamige stad Murcia als hoofdstad. Het was een klein stadje. Het gold als een arm stadje voor grote delen van haar geschiedenis en dat viel af te lezen aan haar historische architectuur.

Veel heb ik echter niet kunnen zien van die architectuur. Terwijl Christen de stad ging verkennen, bleef ik alleen achter in het huis van Lola. Ik voelde me geradbraakt, ik hoestte de klok rond.
Gelukkigen hadden we Lola, na Olga nu de oudste couchsurfster waarbij ik verbleven heb. Het was een gescheiden moeder van 46 met een tienerzoon, die echter het weekend bij de vader doorbracht. Lola sprak ook alleen Spaans, maar van het begin af aan bleek dat ze (in tegenstelling tot Gerardo) de wind graag in de haren had en nooit stilstond. Ze reisde vaak maar nooit erg ver. Haar Spaans beperkte haar bewegingsvrijheid, zo gaf ze ook toe, maar ze stond voor iedereen open, ze was de meest toegewijde lerares Spaans (zo mogelijk, nog meer toegewijd dan Elena, maar dat is moeilijk op te maken). Ze was nieuwsgierig naar verschillende culturen en denkwijzen, en alles wat haar nieuwsgierigheid in het vizier bracht, en haar geduld toestond om op gefocust te blijven. Want een erg lang focus had ze niet. Ze moest blijven bewegen. Blijven bewegen, blijven praten, blijven lachen, blijven streken uithalen, blijven nieuwe horizonten opzoeken: allemaal goede redenen om te kunnen zeggen dat ze nu gelukkiger is na haar scheiding.
Ondertussen zat ik op het terrasje in te dommelen of lag ik in bed te slapen terwijl Christen uitging met Lola naar een concert of op haar eentje de stad verkende met een fiets van Lola. Maar anderhalve dag na mijn zelfverklaarde nooddruft aan rust, verklaarde ik mezelf ook weer genezen. Lola nam ons mee naar een vissersdorpje vlakbij het dorp waar ze opgroeide, naar een zeilrace waar haar broers en neven aan meededen. We waren door Lola’s oeverloze geklets wat te laat en reden dan maar naar een strand waar we de volgende zouden kunnen gaan snorkelen tussen de rotsen. Maar het was laat en werd donker en we reden dan maar direct door naar het dorpje zelf, om tapas te eten en het dorpje te verkennen. Het was helemaal anders als wat we voordien gezien hadden. De stranden waren deel van een natuurreservaat, het dorpje onbedorven door plat massatoerisme. Ik kikkerde helemaal op en speelde monter in op wat gezegd werd met halve en driekwart en af en toe zelfs bijna hele zinnen Spaans.
Volgende dag gingen we zoals beloofd naar een rotsstrand snorkelen. We aten op strand en maakten er een echte daguitstap van.

De zinloze uitstap naar Albalote

2009-10-08T08:07:00.003-07:00

Gerardo pikte ons op bij Paco met zijn auto. Hij sprak enkel Spaans wat dit de eerste couchsurfingconfrontatie maakte waarin we ons met enkel Spaans (en gebarentaal) moesten behelpen. Christen deed dit toegegeven alvast heel wat beter dan ik. Ik voelde me ook niet goed. Mijn kuch was de laatste dagen in een behoorlijk agressieve hoest veranderd en ik kon me soms niet houden bij het hoesten.

Gerardo had van couchsurfing gehoord op televisie. De site is helemaal in het Engels en hij kan geen Engels, dus waren zijn indrukken over couchsurfing allemaal afgeleid van één of andere reportage die hij eens gezien had op televisie. Wat hij daarvan ook opmaakte, wij kregen een kamer met twee bedden ter onze beschikking en een eigen badkamer. Verder werd er niet veel gesproken. We gingen bijzitten bij hem, zijn Boliviaanse vrouw en zijn kind en Christen vroeg wat naar hun ervaringen met couchsurfing. Gerardo was vrachtwagenchauffeur. Zijn vrouw naaister. Ze hadden al enkele mensen ontvangen, maar steeds slechts voor één nacht, en dan nog mensen die enkel kwamen slapen en dan terug weggingen. Ik verstond zo goed als alles van het gesprek, maar wat ik niet kon vragen met het nodige gevoel voor nuance was of ze wisten dat ze op die manier worden uitgebuit en of ze wisten dat couchsurfing helemaal niet draait om de couches alleen.
Maar alles leek in dezelfde richting te wijzen. Gerardo was met couchsurfing begonnen omdat hij naar Nieuw-Zeeland wil reizen (weer zo’n typisch exotisme) en nu ontving hij mensen in de hoop een Nieuw-Zeelander naar zijn huis te kunnen lokken om dan eens over zijn eigen verblijf in Nieuw-Zeeland te kunnen spreken. Wat hij wou en hoe het ook precies ineen zat, hij begreep het zelf niet goed. Verder bleken hun lichtpunten van hun leven allen besloten in dat kleine stralenkastje op het rek (neen niet de microgolf: de televisie).
Bij ontstentenis van een initiatief van hun kant, en de steeds duidelijker wordende notie, dat ze enkel een bed aanboden en niks meer, gingen we dan maar het huis uit, op zoek naar het centrum van Albalote.
Het was een gehucht, niet meer. Toch was het groter dan het op het eerste zicht deed uitschijnen. Er waren vele cafetaria’s en gezellige bars. En buiten de vele zwarten die van terras naar terras gingen om hun vuilzakken vol aan horloges, juwelen, T-shirts, dvd’s en godweet wat aan de man te brengen, waren we de enige buitenlanders. Het was wellicht het eerste plaatsje waar we nog niet waren voorgegaan door hordes rijke strandtoeristen die met hun smaakloze consumptie-attitudes de Spanjaarden de ogen kwamen uitsteken. We werden er voelbaar meer gerespecteerd.
We aten een goedkope snack en wandelden wat rond. Maar mijn hoest was vreselijk en ik begon me af te vragen of het koorts was wat ik voelde. Ik kocht voor de derde maal een flesje hoestsiroop en we gingen vroeg slapen om ’s morgens vroeg te vertrekken.

Paco’s geweldige introductie van Granada

2009-10-08T08:07:00.001-07:00

Na al het opgestapelde ongeluk van de laatste dagen leek elke toegeving van het lot een gunst van jewelste. Zo was ook ons verblijf bij Paco in Granada. Het kwam als één groot geschenk. We werden afgehaald aan de bushalte door Paco, een goedlachse grote, atletische beginnende dertiger samen met zijn vriend José, een iets oudere kerel, beginnend veertiger zo. Het was zondag. Beiden waren ze de avond voordien uitgeweest. Paco verontschuldigde zich voor zijn stem, die na een hele avond praten, drinken en roken wat schor klonk.

Van de eerste indruk aan wist ik dat dit kerels waren die hun huis maar buitenkwamen om wat te spelen. En wat stond er op het spel? Ja, vrouwen. Vrouwen, en onnozelheden onder elkaar die hen beter in de stemming brachten om flirterig vrouwen aan te praten. Ze hadden een klankrijk spel ontwikkeld, een spel van charmante gestes en galante gebaren, een spel van trotse verovering en oprechte, tot deemoed stemmende zelfreflectie, een spel waar Christen al snel aan inzetkant kwam, en ik als deel van het instrumentarium, als uitbreiding van het toonbereik, een leuk spel.
Paco nam ons mee naar zijn flat. Met mij voorop, terwijl José zich met Christen onderhield. Paco vertelde me over zijn leven, over zijn jeugd en vooral zijn studententijd hier in Granada (Granada is een studentenstad, naar verluid met meer erasmusstudenten dan Spanjes oudste universiteitstad, Salamanca), en hij vertelde ook over zijn job in het gemeentehuis die enkele weken voordien ten einde was gekomen. (Ja crisis. Ook bij de gemeente. Hij was overgediplomeerd (met zijn master geologie) en ze wisten dat ze hem niet gingen kunnen houden. Daarom moest hij er al uit bij de eerste bezuiniging.) Nu was hij officieel werkzoekend.
Hij was met couchsurfing begonnen naar aanleiding van de ‘intercambios’, couchsurfingmeetings in Granada rond het thema van interculturele uitwisseling. Hij had graag zijn Engels verbeterd. Zijn Engels was betrekkelijk goed (voor een Spanjaard: want de melodie en het accent van de taal blijven altijd Spaans). Maar hij was vroeger beter, zei hij. Ooit was zijn Engels zo goed dat hij met een baas van een studentenjob mee moest naar Hollywood als tolk. Nu was dat al jaren geleden en zijn Engels was totaal verkommerd.
Ondertussen bleef hij maar herhalen dat zijn stem slecht klonk, dat hij de dag voordien teveel gebabbeld had tegen zijn vriend die al jaren in Engeland als tandarts werkt maar nu even terug thuis is op bezoek. Hij had wat van een kater. Zijn ogen zagen rood. Maar hij droeg zijn hart op zijn tong. En op de koop toe was zijn flat reusachtig. 4 slaapkamers, een nieuwe badkamer, nieuwe keuken, en alles volledig gemeubeld, modern en zeker niet van het goedkoopste.
Onze valiezen werden in één van de kamers gedropt en we gingen zitten in de grote sofa in zijn woonkamer. De airconditioning stond lekker fris, met de thermostaat ingesteld op 28 graden. Buiten was het 10 graden warmer, maar zo was het net goed. Niet te warm, niet te koud.
Paco zette zijn zelfgemaakte ensalada rusa op tafel en nog een andere vriend kwam ons vergezellen. Hij opende een fles prosecco we tafelden gezellig rond zijn salontafel. Tussendoor werd er nog wat rondgeleid en over onze avonturen verteld. Paco had enkele ‘tomatenplanten’ op zijn balkon staan. Negen volgroeide canabisplanten, bijna rijp voor oogst. “Wacht,” zei hij. En hij kwam terug met een serie bokalen met allerhande verschillende wietvariëteiten die hij op tafel uitspreidde. Hij liet me ze uitgebreid monsteren, kijkend, ruikend, voelend. “Zin om eentje te proberen?” vroeg hij. Natuurlijk. José, de bankdirecteur die binnen enkele dagen Spanje voor Brazilië zou ruilen om daar als piloot te werken, meldde dat de kweek van wiet in Spanje legaal is. Of althans niet illegaal: men mag enkele planten thuis hebben staan. Later ook zou de grootste zorg van Paco blijken dat iemand zijn oogst kwam stelen. “Ssht, niet spreken over marihuana op het terras, misschien kunnen de buren dat horen!” – Enkel en alleen omdat hij wou vermijden dat de buren zijn planten kwamen spelen.
Er kwam ons nog een vriend vergezellen en we brachten de middag door gezellig met z’n zessen in de living van Pablo. Van 12 uur ’s middags tot 21 uur bleven we ongedwongen eten, drinken en roken. Buiten was het zoals altijd broeierig, ondraaglijk warm, binnen was het aangenaam koel, een ontspannen siesta-sfeer.
’s Avonds nam Pablo ons mee door de stad. We wandelden wat rond en aten tapas. In een bepaald restaurantje kreeg je per drankje een tapa gratis. Drie pintjes (voor Christen waren dat tinto de verano’s) en we waren verzadigd.
Terug op het appartement was er iets te vieren. Over enkele minuten was het de 31^ste augustus. Mijn 26^ste verjaardag. Dat noopte om een borrel en een lekker jointje op het terras. Excellent. Niet veel later lagen we te soezen zonder weerga.
Volgende dag was het dus mijn verjaardag. In de voormiddag verkenden we de stad wat met z’n tweetjes, en na een lange siesta gingen we met Paco en José uit naar enkele clubs. Het was moeilijk iets te vinden op een maandag, dan nog voor de aanvang van het academiejaar, maar ze stelden niet teleur. Mijn verjaardag zou, en moest gevierd worden.
José stelde op een bepaald moment voor de volgende dag met hem mee te gaan. Hij zou een vlucht van ongeveer een uurtje over de Costa del Sol en de omgeving maken. Het stond ons vrij mee te gaan. “Huh?” Ik had het er even moeilijk mee het helemaal te begrijpen. Maar toch was het wel zo: hij was een piloot en had voor de volgende dag een vliegtuigje voor vier personen afgehuurd om wat mee over de kuststrook te gaan vliegen. En het was hem eender of we meekwamen of niet aangezien hij daarin nog twee vrije plaatsen had. We verlieten de club rond drie uur om te gaan slapen. José bleef nog even na omwille van een meisje dat hij sinds lang niet meer gezien had.
’s Morgens ging om negen uur werd ik wakkergebeld nog voor mijn wekker afging. José. ‘Oh ja, die vlucht!’ We zouden om half tien klaar staan op straat. Nu zei hij dat hij binnen tien minuten aankwam. Ik voelde me onder mijn kont getrapt door de plotselinge stress. Maar ook draaierig. Ik had gisteren toch wel behoorlijk veel gedronken. Zeker wat van een kater. Christen voelde zich ook niet opperbest. Maar hup hup hup. Douche in, douche uit, kleren aan en naar beneden.
Net op tijd. José stond ons op te wachten in zijn grote volumewagen. We waren vijf minuutjes in vertraging maar “no stress,” volgens José was het allemaal niet zo erg. Hij reed naar de luchthaven, ik bij hem vooraan, hem wat uitvragend naar zijn verleden, en vanwaar die drastische ommezwaai, van bankdirecteur naar piloot? Het was een interessant gesprek. Bleek dat hij een kind had met een Braziliaanse vrouw. De enige reden waarom hij nog niet eerder was vertrokken was zijn huis, een villa met zwembad en alles erop en eraan (Paco had ons al foto’s getoond van een feestje) in een buitenwijk van Granada. Hij wou zijn huis niet afstaan. Maar nu had hij zijn ontslag bij de bank ingediend en een tijdelijk huurcontract afgesloten, en nu wou hij de gok wagen. Van banken had hij genoeg, hij wou vrij zijn, misschien in de toekomst zelf een taxivluchtbedrijfje beginnen in Brazilië.
In het luchthavengebouw van Granada schudde hij handjes met zowat iedereen die er werkte. Wij gingen even zitten terwijl hij een briefing van het vluchtplan ging gaan geven aan de vluchtleiding. We maakten trouwens enkele onnozele filmpjes die ook op http://picasaweb.google.com/YourHighnessJohannes staan. José nam ons mee over helle betonnen vlakte, naar het vliegtuigje, een klein, licht speelgoedvliegtuigje.
Hij legde kort de nooduitgangen uit (welja, hij wees erop dat het bijzonder moeilijk was om er bij een crash uit te raken) en we konden vertrekken. Eerst liep hij nog de lijsten van check’s af en dan was het tijd om de vrij als een vogeltje door de lucht te zweven. Ik had wel nog steeds mijn kater mee, wat wel een beetje gevaarlijk was. Maar het viel wel mee… Neen, echt, het was maravilloso, estupendo… of neen: estupendisima! (Dat is nog beter!)
We vlogen over de Alhambra, een oud Moors paleis en UNESCO-werelderfgoed. We vlogen op enkele meters van de zonne- en pootjebaders op het strand die ons natuurlijk allemaal jaloers tegemoetwuifden. En we maakten de schuinste bochten als dat vliegtuigje aankon en de meest plotselinge stijgingen en dalingen als mijn maag aankon.
José kwam mee terug naar het appartement van Paco waar Christen weer een paella maakte uit dankbaarheid voor al het moois dat we de laatste dagen hadden meegemaakt. Ik, die met mijn commentaar in de keuken niet gewenst was, dekte in uiterste dankbaarheid de tafel, en schonk de heren een biertje uit. Het werd weer een buitengewoon ontspannende namiddag.
Volgende dag bezochten Christen en ik dan uiteindelijk de Alhambra. Iedereen was er al van het begin van onze komst over bezig. ‘Ah, toerist. Je bezoekt toch de Alhambra?’ Ja, euhh, natuurlijk! Is een ander antwoord dan ook toegestaan?
Iedereen heeft wel wat een respect voor werelderfgoed. Maar de officiële erkenning doet een monument vaak weinig eer aan. Zelf kon mezelf weinig tot respect en ontzag stemmen met dat gekrioel van onesthetische, marginale strandvakantietoeristen. Tussen de bruinsessies door kwamen ze even wat cultuur doen. Dat heet dan: foto’s maken van oude gebouwen. ‘Hoe oud? – Geen idee. – Welke cultuurhistorische waarde? – Cultorische watte?’ Ik kreeg er botweg het schijt van, en nog voor ik het complex binnen was had ik er (en vergeef me mijn creatief taalgebruik) de broek van vol. Werkelijk. Overspoeld door het pleps. Vulgariteit alom.
Het is dan ook onmogelijk om fijnzinnige beelden voor de geest te halen, van de decadente sultan in rijkelijk gedecoreerde tronen, van wulpse harems, krioelend tussen fonteintjes en baden, in een dergelijk vervlakte massaal uitgebuite toeristenattractie. Dertien euro betaalden we. In ruil kregen we nog niet eens een plattegrondje van het complex. Er stonden zelfs geen plakkaatjes bij de respectievelijke bouwwerkjes waar de Alhambra uit opgebouwd is. We namen dan maar uiteindelijk onze wraak door een half uur aan een souvenirshop alle boekjes (waar er dan wel genoeg van waren) in te snuisteren en foto’s te nemen van de interessante pagina’s. Ik bleef het maar herhalen: volgende keer koop ik gewoon de fotoboek, volgende keer koop ik gewoon de fotoboek, volgende keer koop ik gewoon de fotoboek… Die dag nam ik er echter alleen foto’s van. Uit geldgebrek, noem het gierigheid.
Volgende dag kwamen onze plannen plots in een ander licht te staan. Het was al langer aangekondigd, maar nu was het onomkeerbaar gebleken. De dood had voor de tweede keer mijn reisverhaal onderbroken. Weer een belangrijk persoon. Op hem gaat één vierde van mijn genetische structuur terug. De herkomst van een kwart van mijn Zijn zou ik nooit meer in zijn mysterie kunnen achterhalen. Mijn twee grootvaders, samen verantwoordelijk voor de helft van wie ik ben, nu allebei overleden.
De begrafenis zou in een weekje plaatsvinden. Christen en ik dachten een manier uit hoe we onze reis een week konden inkorten. We moesten afspraken veranderen, of eenvoudigweg annuleren, en de plannen herdenken. We probeerden al onze geplande afspraken te condenseren tot zes dagen.
We voerden al direct een wijziging door voor ons verblijf bij Gerardo en zijn gezin, een koppel met een kind, uit Albalote, een dorpje net buiten Granada. Van twee nachten verkortten we ons verblijf naar één nacht, zodat we drie dagen hadden voor Murcia en dan nog één dagje in Valencia zelf om van daar uit de volgende dag te vertrekken.

Toeristische toer van Sevilla

2009-10-08T08:06:00.003-07:00

Sevilla is één van Spanje’s indrukwekkendste steden. Een stad die met haar Moorse erfgoed het hele jaar door een flinke aanstroom toeristen weet aan te trekken. Na Madrid, Barcelona en Valencia, is Sevilla met haar 700.000 inwoners de vierde stad van Spanje (ter vergelijking: Malaga is de zesde). Het heeft ook het grootste historische centrum dat met al zijn paleizen en pleinen en wijken met doolhoven aan steegjes de uitgelezen plek is voor een romantisch uitje. Iets voor Christen en ik dus.

Maar Sevilla is een verlaten stad. Overdag is het op een enkele toerist na, leeg. Enkel tegen valavond worden parkjes en groene plekjes weer bevolkt, door joggers – de gekken, in een schroeierige temperatuur van 37 graden door het centrum van de stad lopen. Maar buiten die joggers waren er niks dan toeristen, die dan openlijk met elkaar concurreerden in het zoeken van de beste perspectieven om een oud gebouw op foto vast te leggen – Sevilla is heel goed als je een nieuw fototoestel hebt gekocht en het graag op architectuur uittest.
Ons verblijf in Sevilla was wat van een uitzonderingssituatie. We hadden geen couchsurfer kunnen vinden en nu we dat pension hadden, waren we blij met ons ‘eiland.’ Van aan het begin waren we overeengekomen geen eiland te vormen, geen Vlaams-Duits eilandje te vormen in die zee van andersheid. Maar hier mocht het. Het reusachtige bed dat als zodanig ongeveer 90% van onze kamer innam, was de concretisering van dat gevoel geworden. Het was als de typische (lees: clichématige) romantische uitstap, het was een driedaagse vakantie van het reizen.
Drie dagen en nachten uitzonderingssituatie en we zaten weer op de bus, richting Paco, onze gastheer in Granada. De eerste echt Spaanse gastheer. Begin de 30 en een profiel dat eruitzag als van een gladde maar sympathieke kerel. We zouden zijn eerste couchsurfers zijn en het leek mij heel waarschijnlijk dat het profiel van Christen hetgeen was dat ons er binnengeleid had.

Een lawine van pech

2009-10-08T08:06:00.001-07:00

De weg bleek echter, eenmaal door het portaal, een klein, sprookjesachtig stadje in te leiden. Het wegje was smal en kronkelde zich met zijn ver uiteen staande treden omhoog tussen allemaal kleine witte huisjes, sommige gedecoreerd met wat keramiek, anderen eenvoudig effen wit. Het was als een dorp in het centrum van de stad, het historische centrum, zo redeneerden we, en we liepen verder naar boven, over de geplaveide weg die in langzame bochten de berg opsteeg. De straten waren quasi leeg. Verderop zagen we enkele kinderen in zwembroek aan een fonteintje met water spelen. Ze hadden plastieken flessen die ze vulden en vervolgens over zichzelf uitgoten. Ze poseerden gewillig en trokken bekken.

We liepen verder en naderden de kasteelruïne. De herinnering aan de fietsen die we daar beneden hadden achtergelaten en ‘voorlopig’ aan elkaar hadden vastgemaakt, was volledig uit ons bewustzijn ontsnapt. We liepen naar de top van de heuvel, naar het kasteel, en vonden een bankje tussen de ruïnes met een geweldig uitzicht over de stad. Daar besloten we wat te blijven. Eindelijk waren we eens alleen, we waren alleen met elkaar en dat prachtige uitzicht over de stad. En we deden hetgeen waar we bij Olga niet toe kwamen. We leerden wat Spaans in onze boeken.
Toen we evenwel terug beneden kwamen, begon de dag nog maar. Alles kwam in een nieuw perspectief te staan: de fietsen waren weg. Twee perfect goede fietsen, recent, goed onderhouden, al wat je maar wilt. Zeker 800 euro waard tezamen. Enkele voetballende kinderen waren getuige: “twee jongens droegen ze naar boven, het witte dorpje binnen.” We liepen de weg terug naar boven, vroegen een man die voor zijn huis zat of hij iets had gezien. Hij zat er nog maar net. Niets gezien. Paniek. Dom dat we die zo achterlieten! We vroegen het aan een vrouw die ons tegemoet liep. Geen idee. Niemand wist van iets. Dom, dom, dom. We gingen terug om die kinderen wat beter te ondervragen. Het bleek ondertussen al twee uur geleden dat die jongens met onze fietsen wegliepen. Onmogelijk dom. Zonder weerga. We gingen dan maar naar het politiekantoor. Stress. “Hoe gaan we dat uitleggen aan Olga?” “De politie zal niet concreet iets doen…” Een korte wandeling en we kwamen te weten dat het politiekantoor van Velez Malaga geen diefstallen en dat soort zaken doet, daarvoor moesten we naar Torre del Mar, 15 kilometer verderop. “We’re fucked.” We overlegden hoe we Olga zouden voorstellen om haar te vergoeden.
Ik liet het aan Christen om het uit te leggen. Zij belde Olga op terwijl ik op mijn vuist beet in bange afwachting. Maar Olga reageerde tegen alle verwachtingen in opvallend luchtig. Het was de moeite niet om nog naar de politie in Torre del Mar te gaan, zei ze. Het was gebeurd, en de fietsen waren wellicht al een derde keer doorverkocht en onderweg naar Malaga. Ze verzocht ons gewoon terug te komen naar het huisje, de fietsen te vergeten, niet verder te zoeken. En zo deden we. We deden onderweg nog de inkopen voor het avondmaal dat we haar beloofd hadden (zij kookte niet) en we wandelden de weg terug naar haar huis, met gemengde gevoelens maar overwegend opgelucht.
Meteen zou duidelijk worden waarom Olga zo licht over de situatie deed. Neen, geen valium, daarvoor was te hyperkinetisch. Het was het type vrouw dat zelfs bang was van een microgolf, laat staan dat ze ‘drugs’ in haar huis nam. Ze geloofde echter dat alles gebeurde met een reden. Nog erger? Nu ja, voor ons betekende dat wel goed nieuws. Ze ging er zelfs nog veel verder in. Ze openbaarde ons een facet van haar persoonlijkheid dat met noties als waarheid en causaliteit iets losser, in haar woorden: iets ruimers, omging. Alles gebeurt met een reden: en haar tarotkaarten verbond al die redenen, in een dicht netwerk waarin voortekenen de toekomst uitdagen en de wens de realiteit.
Ze interpreteerde de gebeurtenis zelfs als goed nieuws. Haar kaarten hadden immers voorspeld dat er twee ingrijpende gebeurtenissen zouden plaatsvinden. Namelijk dat ze een diefstal zal meemaken (in haar interpretatie: deze fietsen) en een vereffening van een oude rekening (in haar interpretatie: ze zou de rechtszaak winnen waardoor ze eindelijk haar vaders erfenis zou krijgen). Aldus was de helft van voorspelling al uitgekomen, wat betekende dat ze louter nog moest afwachten tot het tweede deel van de voorspelling uitkwam. “Want nu was ze toch rijk,” redeneerde ze. Die erfenis stond als het ware al op haar naam. Nu was het enkel nog afwachten tot ze ook in liquide vorm over kon beschikken.
Haar onvermoeibare optimisme zou echter nog enkele beproevingen kennen. Ze wou het zwembad kuisen (een eenvoudig betonnen, vierkantige blok op haar terras van vier op vier met nog geen twee meter diepte) om het dan in de loop van de nacht te laten vollopen zodat we de volgende dag wat konden baden. Christen nam een douche en ik bereidde ondertussen het avondmaal. Spaghetti met een groentensausje. Het was al laat, de laatste schemeringen die aan de dag herinnerden waren aan het verdwijnen.
En ineens brak de hel los. Een schreeuw, gevolgd door een nog luidere schreeuw. Het was zo luid, zulk een zielsschreeuw, dat ik dacht dat het andere betekenis had. Dat ze een schat had ontdekt of zoiets. Maar neen. De volgende schreeuw was zachter, gecontroleerder, en werd gevolgd door mijn naam. “Joaaaaans! Help meee!” Ze lag in het zwembad op haar rug. “I’m so stupid,” was het eerste dat ze zei, dat steek hield. Ze was van de boord van het (lege) zwembad naar beneden gesprongen en had daarbij haar knie bezeerd. Het bleek haar ligament. Ik hief haar vijfenzeventig kilo het zwembad uit en hielp ze verder tot de zetel. Reflexmatig probeerde ze erop te steunen, wat in haar telkenmaal paniekerige schreeuwtjes van ontzetting losmaakte: “Het klikt, het klikt, ik kan niet lopen!” Op de zetel kon ze dan even tot rust komen en we maakten de schade op. De dag was nog niet voorbij.
Het eten lieten we halfweg de bereiding staan en met ons drieën reden we naar het ziekenhuis. Ik reed, met haar auto. In de spoeddienst kregen we een nummertje, als bij een slagerij. Een modern ziekenhuis, maar welgeteld zeventig mensen waren er voor ons. We kwamen in een wachtzaal terecht met mensen ademend van een zuurstoffles, mensen met mondlapjes die zaten te hoesten en te rillen van de koorts (Mexicaanse griep?), mensen met rood gezwollen polsen (gebroken? schorpioenenbeet?) enzovoort. Er waren vijfenzeventig mensen voor Olga en ons.
Olga was in shock. Ze was gedesoriënteerd en opmerkelijk rustig. Ze vertelde weer wat verhalen maar liet ons uiteindelijk rustig terugrijden om de pasta te koken en op te eten terwijl zij daar wachtte. Wat een dagje. We kwamen wat later terug met een Tupperware met haar portie. Niet veel later was er een gips rond haar been en mochten we naar huis. Het was middennacht intussen. Het duurde nog even voor Olga zich had geïnstalleerd in haar kamertje en daarna konden we gaan slapen. Eindelijk terug rust. Wat een bewogen dag was me dat.
Volgende dag was het onze laatste dag al bij Olga. De dag erop zouden we ‘s morgens vroeg met de bus naar Sevilla vertrekken. Om Olga niet totaal hulpeloos achter te laten, deden Christen en ik inkopen. We gingen alles halen met Olga’s auto en staken haar koelkast vol. Vervolgens reden we, met goedkeuring van Olga, naar zee. Onderweg merkte ik terloops op dat de banden van haar Skodatje erg plat stonden. Ik reed even langs een tankstation. Bleek dat er nauwelijks één bar opstond. Levensgevaarlijk. Ik pompte ze op tot de normale bandendruk en we reden naar zee voor een ontspannend dag aan het strand.
Na enkele uren strand bleken de karotkaarten echter weer toegeslagen te hebben. Nu wel de kaarten van iemand anders, want dit had Olga niet kunnen voorzien: een lekke band. “Gisteren haar twee fietsen, nu een band: hoe gaan we dat uitleggen?” Vreselijk. Bleek dat de kapotte band zodanig verstorven was door de zon dat het ventiel gescheurd was bij het oppompen. Gelukkig was er een reserveband en konden we terug zonder nog meer complicaties.
Dat het haar tarotkaarten niet waren die dit hadden voorspeld, was ook aan haar gezicht af te lezen toen we haar het avontuur vertelden. Dat haar banden rot waren en hun normale levensduur al ruimschoots hadden overschreden, dat wist ze, maar ze had nog weinig van de luchtige lichtheid van weleer in haar stem toen ze het ongeluk en de schade van de afgelopen dagen nog een laatste optelde. Eerst de fiesten en nu die band. Nog steeds bleef ze echter elke financiële compensatie weigeren – ook omdat ik haar ervan overtuigde dat die banden al langer op het punt stonden om het te begeven en dat met haar als bestuurder evengoed hadden gedaan. Wat ik haar wel strategisch niet vertelde was dat het lek aan het ventiel was ontstaan. Maar ja, voorbij was voorbij en volgende dag reden we naar Sevilla en lieten we het hele gedoe achter ons. Reisverhalen. Dat zijn het ja. Misschien verkopen ze wel speciale tarotkaarten voor reizigers.

De Spaanse Britse Olga

2009-10-08T08:05:00.003-07:00

De weg van Malaga naar Velez leidde ons langs kilometers aan betonnen nederzettingen. De hele kuststrook volgebouwd met schaamteloos lelijke complexen. Eigendommen van Duitsers, Engelsen, Nederlanders, Skandinaviërs, Belgen… We reden langs vele verlaten bouwwerven ook. “Hier bouwen wij,” stond te lezen op de restant van afgetakeld werfbord. Maar er werd nu net niks gebouwd. Op vele plaatsen was de grond reeds voor verkaveling gereedgemaakt, de werfborden stonden er al, maar de geldstroom (uit het noorden) scheen plotseling opgedroogd. Overal prachtige symbolen voor Spanjes financiële crisis (ongetwijfeld één van de ernstigsten). Overal stukken van Spanjes al zo fragiele ecosysteem vernietigd, om plaats te ruimen voor de rijken uit het noorden. Maar die waren blijkbaar plots tot het besef gekomen dat het toch niet zo’n goed idee is om te investeren in Europa’s lelijkste kustlijn. Genivelleerde stukken land, met hier en daar wat werfafval, en dan zo’n werfbord, meer was er niet aan te zien. De bus reed door het trieste landschap door naar Velez Malaga.

Olga haalde ons op aan de bushalte in Velez Malaga, het gehuchtje dat bij nader toezien een echte stad bleek te zijn. Ze nodigde ons meteen uit op een koffie en de kennismaking kon beginnen. Gesterkt door de koffie schoot ze als het ware uit de startblokken. Christen en ik kregen er amper een woord tussen. Haar ouders waren beiden van Spaanse afkomst. Haar vader was een psychoot, vertelde ze, gek genoeg om voor de Engelsen achter de Duitse linies te gaan om hun plannen te weten te komen en door te geven aan de Britten. Daarmee bekwam hij zichzelf en zijn gezin een Brits paspoort en daardoor was Olga ook in Engeland opgegroeid. Waarom ze als kind van Spaanse ouders Olga heette? Wel, zestig jaar terug was Franco aan de macht met een regime dat het communisme verwierp. Als tegenreactie gaven vele linksen hun kinderen Oost-Europese en Russische namen, waar Olga dus één van was. Ze was niet te stuiten.
Haar vader bleek ontzettend rijk maar was op het moment zijn dood officieel getrouwd met drie vrouwen, en zijn hele erfenis was naar zijn laatste vrouw gegaan. Dit zou één van de vaker terugkerende onderwerpen zijn in haar vertellingen. Ze was nog steeds in een proces verwikkeld met die vrouw – aangezien die onrechtmatig met hem getrouwd was, kon ze die erfenis niet opeisen. Of haar argumenten geldigheid bezaten wist ik, zoals steeds in haar passionele vertellingen. Ze vertelde en vertelde. Eén vraag was genoeg om haar een uur aan het woord te horen. Nog voor de eerste dag voorbij was had ze haar hele leven verteld en begonnen stukken terug te komen die ze eerder al had verteld, zij het met andere details, andere klemtonen, en soms ook schijnbaar incompatibel met wat ze enkele uren voordien nog had verteld. Maar over de waarheid wat betreft haar levensverhaal konden we haar vanzelfsprekend tegenspreken. Dat was trouwens ook hetgeen waar ze een boek over schreef: inclusief die man van haar die haar had laten zitten voor een andere vrouw en ervandoor was met al het geld en al wat ze ooit samen bezaten. Intussen rebelleerden ook haar kinderen tegen haar en het was alsof ze helemaal verstoten was en niemand had om op terug te vallen.
Het was nochtans een nobele vrouw, met een verzorgd Engels taalgebruik en zich steeds gedragend in overeenstemming met de regels van het goed fatsoen, ja ze gedroeg zich tegenover ons met ruimschoots het respect en consideratie dat men kan verwachten van een couchsurfingervaring. En ze woonde inderdaad in een pittoresk alleenstaand huisje tussen de velden (mét een zwembad). Alleen bleef ze maar spreken. En er was geen houden aan. De eerste avond werd het 3 uur ’s nachts voor we ons van haar konden losrukken en slapengaan. En ook de volgende dag. We zouden eerst wat studeren en Christen wou me haar plan eens uiteenzetten zodat ik voortaan mee kon zoeken naar nieuwe couchsurfers om de gaatjes op te vullen, maar neen. Af en toe viel ze zichzelf in de rede en onderbrak ze haar eigen woordenstroom om te zeggen dat we nu maar beter eens vertrokken als we nog iets van de dag wouden hebben.
Uiteindelijk vertrokken we ook. Olga had twee mooie fietsen die we met plezier uitleenden. Ik had liever eens apart met Christen neergezeten om het over onze volgende gastheren en gastvrouwen te hebben, maar goed. Onze volgende halte zou een hostel in Sevilla zijn, zoveel was alvast zeker. Maar voor de gastheren daarna stonden er nog enkele vraagtekens in dat schriftje van haar. Maar tijd hadden we hoe dan ook genoeg. Het kwam er enkel op aan hoe we onze tijd indeelden. We besloten Velez Malaga wat te gaan verkennen.
De zee was ook een optie. Volgens Olga lag haar huisje op twee kilometer van de zee. In werkelijkheid was het eerder tien keer zoveel. Voor we besloten het centrum van Velez te verkennen dachten we eraan naar de zee toe te rijden. Maar een tiental minuten waren genoeg. De weg was plat en recht, auto’s raasden aan ons voorbij, en de zon, ja die was nog altijd daar. In die tien minuten had ik daarenboven al de helft van onze watervoorraad naar binnen gespeeld.
We reden het stadje binnen. Op een grote lichtreclame zag ik de temperatuur geafficheerd: 40 graden. Het was het type hitte waarbij zweet geen moment op de huid blijft plakken. Het water dat ik dronk ging via die kleine omweg van mijn lichaam rechtstreeks de lucht in.
Velez Malaga was een kleine stad. Net zo goed had het haar betonnen woonblokken, maar de sfeer in het centrum had iets gemoedelijks. Geen scootertjes met scheldende gekken, geen dronken bedelaars, geen intimiderende macho’s, maar ook geen hete brokken schaars gekleed vrouwenvlees. Het was een provinciestadje.
Het stadje lag tegen de flank van een heuvel. Bovenaan stond iets wat op een ruïne van een kasteel leek. Dat werd ons doel. Daar wouden we naartoe. Op naar de top. We fietsten langs de winkelstraten, langs het gemeentehuis, en langs, wat leek, het dorpplein. Daar zagen we een gang omhooglopen, een smalle weg met treden, die verdween in een bocht in een soort portaal, het leek wel de ingang van een kerk. We besloten onze fietsen hier vast te maken en eens te gaan kijken. De plek leek tamelijk doods. We maakten de twee fietsen aan elkaar vast, en liepen de weg op.

Mojitoman

2009-10-08T08:05:00.001-07:00

Op de zaterdag na mijn tweede lesweek, tevens de dag waarop mijn verblijf ten einde was gekomen, werd Christen door een bus naar mij gebracht, heel de weg van Salamanca naar Malaga aan één stuk, een rit van 11 uren. Ze was moe, maar zoals dat dan gaat in romantische vertellingen: moe maar toch blij me weer te zien. Verdere clichés bespaar ik u.

Net als mij was ze uitgerust met een grote valies, de hare wel zonder wieltjes. Ze was een echte backpackster, een echte, met een zak drie keer zo groot als haar, en zoals het een moderne backpackster betaamd, vol met schoenen en jassen en andere dingen die ze hier in Spanje nooit ging gebruiken. Ik haalde ze op aan het busstation (een terminal van buslijnen die het hele land doorkruisen, zoals elke Spaanse stad er wel één heeft – de trein wordt er heel wat minder gebruikt). Van daar gingen we dan per stadsbus verder. We gingen couchsurfen bij een zekere Rafael, een Israëliet die tijdens een reis door Europa in Malaga bleef hangen. Christen had alles netjes genoteerd in een boekje met al de nodige details om zijn huis te bereiken.
Het was een eindje. En onderweg, in de bus, deed ze zoals opgedragen. Hoewel hij het uur van aankomst kende, liet ze hem kort eens weten dat alles goed verlopen was. Ze belde hem op. – Een probleem. Hij moest nog snel wat doen en zou pas over een drietal uur thuis zijn. – Mooi!
Nu ja, het probleem bleek kleiner als gedacht. We vonden algauw een strand dat deel uitmaakte van een oude camping, die op die manier wat afgesloten scheen voor het grote publiek, en we konden ons er op het gemak zetten met bagage en al. Het was een hippiecamping. De slagboom was er wel nog, maar er was niemand om die te bedienen. Er liepen enkele illegale kampeerders rond met dreadlocks, gewikkeld in Indiaanse gewaden, halfnaakt en met bierflesje in de hand. We vonden een plekje voor onze bagage tegen het water op een strook beton, genoten vervolgens een verfrissende duik en dan het zalige gevoel erna van het weer opdrogen onder de warme gloed van de zon. Een lange zucht: Rust. Vakantie. Eindelijk.
Een smsje zei dat we mochten komen. Rafael woonde vlak aan het strand, ja aan één van de mooiere stranden van Malaga eigenlijk. Ver van het centrum, ver van de vuile haven. Op menige drijvende plastiekzak na zag de zee er proper uit. De appartementen waren lager. Aan het strand was een lange promenade langs oude, typische gebouwtjes, en op de vervallen hippiecamping na was alles betrekkelijk proper en goed onderhouden.
Eenmaal aangekomen in het appartement van Rafael bleek hij echter net wakker. Hij kwam beneden opendoen en liep ons naar zijn flat. Een Spaans meisje in pyjama kwam uit zijn kamer. Ze hadden elkaar gisteren leren kennen. Rafael onderhield zich met Christen terwijl ik het meisje wat meer over ons verhaal vertelde. Ze had erasmus in Hasselt gedaan. Ze was helemaal weg van België. En ook al had ze geen woord van de taal geleerd, de bieren, de chocolade, de wafels, de frieten… Ze scharrelde een half jointje uit de asbak en stak het op. Christen stelde voor om een paella te maken voor ons vier. – Koken: een typische ruildienst voor een gastheer.
We haalden de ingrediënten in een supermarkt om de hoek. De ligging was echt ideaal, en vooral ook een mooie afwisseling tegenover die betonnen hel waar ik de laatste twee weken had verbleven. Ik had in die hele tijd nog niet half zover langs de kust gereisd als waar Rafael woonde. Zijn flat was ook verzorgd. En we konden kiezen waar we wouden slapen: de woonkamer of op het dakterras.
Terug in de flat was er al wat beweging ingekomen. De pyjama was vervangen door kleding en Rafael begon met zijn voorbereiding voor zijn mojito-verkoop. Rafael was een open kerel, een verwelkomende kerel, maar onder het oppervlak van de schone schijn bleef de valsheid van zijn smoes opflikkeren. Hij was helemaal niet ‘even in de stad.’ Hij had ons iets wijsgemaakt om zich nog even met zijn nieuwe vriendin te vermaken. Sympathiek of niet, het hypothekeerde zijn betrouwbaarheid enigszins.
Maar Christen, die daar trouwens helemaal nog niet zo over nagedacht had, bereidde haar paella met veel liefde en zo ging het ook Rafaels mond in en door naar zijn maag. Hij waardeerde onze aanwezigheid (of dan toch Christen haar aanwezigheid en tolereerde de mijne erbij) en pakte gul uit met persoonlijke anekdotes over zijn ondervindingen met couchsurfing en in zijn reizen in het algemeen.
Hij was toen hij een jaar terug de Costa del Sol afreisde in Malaga op het idee gekomen de stranden af te gaan met een frigobox om mojito’s te verkopen. Hij had enkele connecties via couchsurfing en vond een appartementje aan het strand. Het één kwam van het ander. En nu was hij er al de hele zomer. Onzeker over zijn toekomst, maar gelukkig met wat hij had. Hij maakte trouwens ook een You-Tube-filmpje van zijn levensstijl
Zolang ik oog in oog met hem stond, sprak hij oprecht en genegen, maar wat hij tegen de meisjes zei en over zijn ambities, leek een script te volgen waarmee hij een betere persoon als hij zelf was hoopte te communiceren. Diezelfde avond bijvoorbeeld nog. Hoewel hij Christen die ochtend nog zei dat dit meisje hem speciaal was, slim en mooi als ze was, bleek dezelfde dag, die avond, een ander meisje de slimste en de mooiste. Pas ’s morgens leerden we ze kennen. Een Italiaanse erasmusstudente. Ze was wellicht zo monogaam als Rafael zelf. Toch vond hij het nodig om haar zo’n onzin wijs te maken.
Christen en ik bezochten de stad tijdens de feria en gingen ’s nachts naar het strand om er een jointje te roken en naar de sterren te kijken. We waren blij na al die tijd weer herenigd te zijn.
Na drie dagen mojitoman gingen we verder, naar onze volgende couchsurfer, Olga, een Britse van 60 met een huisje net buiten Malaga, in een oord genaamd Velez Malaga. Ze was aan het werken aan een boek en leefde alleen. Christen en ik redeneerden dat dit wellicht een rijke oude dame met nood aan gezelschap nu en dan, en anderzijds leek dit wel een leuke plaats om eens wat weg te zijn van het bezige stadsleven. En misschien wel met een zwembad. Haar profiel zag er heel klassiek uit en het scheen een intelligente, totaal normale vrouw te zijn. Onderweg naar haar droomden we samen wat weg bij enkele leuke, al te lyrische scenario’s. Alsof we bij Olga in een zee van rust zouden terechtkomen.

Sebastian en de Rest

2009-10-08T08:04:00.003-07:00

Het was in één van die middagen die ik in het parkje doorbracht dat ik Sebastian trof, een medestudent en een Duitser uit Nürnberg, die zoals ik kon raden evenals vele anderen ook management studeerde, dan wel internationaal management en met nog allerlei opties en accessoires waar hij later op zijn diploma zonder blos of aarzeling mee zal kunnen uitpakken, en wat hem ongetwijfeld ook een begeerd item op de arbeidsmarkt zal maken. (In tegenstelling tot uw ondergetekende natuurlijk.) Maar Sebastian had iets wat anderen vaak wat misten. Hij was nieuwsgierig naar het Spaanse leven aldaar. Nu ja, misschien het ook wat omdat ik wat op hem inpraatte. Vier jaar ouder, afgevend op die opmerkelijk ‘schoolse’ bende, en ook al negen maand alleen op reis: ik moest er wel cool uitgezien hebben in zijn ogen.

Maar ik ben niet alleen objectief cool – ik ben ook een krak in het relativeren van wat ik doe, van wat anderen doen, en wat ons staat te doen: tenminste als er een van ons een gezonde nieuwsgierigheid uitgaat. En daar hoort niet bij: sticht een Duitse kolonie en consumeer enkel wat je al kende van tevoren; en al evenmin: wordt het populairst bij de 14 Duitse meisjes van de school. De onnozele wichten die na drie weken nog altijd met hun Duits nummer belden… Zijn ogen glansden van plezier bij het aanhoren van mijn preek. Hij bleek al een hele tijd Happy te bellen. Voor vijf euro had je een simkaart met vijf euro belwaarde bij Happy Movil, waarmee je elkaar voor 8 cent opbelt en gratis wordt opgebeld. “Ja die zijn echt wel dom!” Sebastian had het niet zo hoog met mijn diploma van filosofie maar hij was al snel gewonnen voor een beetje een alternatiever parcours. Hij werd ook mijn compagnon alias drinkebroer op de Malagaanse feria.
Het eerste weekend begon het al: een heuse Gentse Feesten in Malaga. Dan wel zonder regen, en dat 10 dagen lang. Elke dag was er op het heetst van de dag, ‘s middags van twaalf tot zes, feest in elke straat van het stadscentrum. Overal goedkope tapas, tinto de verano (heerlijk verfrissende mix van wijn met citroenlimonade), hier en daar werd er gedanst op traditionele Flamencomuziek, elders op ‘house’ (welja hetzelfde type als wat ze in vele clubs draaiden: commerciële flutplaatjes à la Kate Ryan en Belle Perez). Maar om zes uur ging overal de muziek uit en werden de straatvegers op de massa losgelaten, steeds voorafgegaan door gewapende patrouilles politieagenten die het einde van het feest aankondigden en de rust verstoorden – in het gedrang van chaotische, bezopene, vaak een zonnesteek lijdend feestvierders. Voor velen ging het feest evenwel onverstoord verder. Ofwel was het de zonnesteek, ofwel de zatheid, ofwel was die chaos hen krek hetzelfde met of zonder muziek, hoe dan ook, de pleintjes en vele van straathoeken in het centrum bleven een trefpunt voor jongeren van allerhande slag. Plaza de Merced was er zo eentje, één waar de figuur van Picasso dan nog neerzit op één van de vele bankjes, met een bordje naast dat de man daar werd geboren. Reden te meer voor een toost.
Plaza de Merced werd steeds het trefpunt op de feria. Ik trof er Sebastian en vaak ook Luca en enkele andere Italianen uit Milaan, en soms ook Amy of Odessa, twee ietwat jongere meisjes die echter altijd voor wat onnozelheden te vinden waren.
Op een middag tijdens de feria was er na de les een feestje georganiseerd. Een schoolfeestje. Een uitgelezen kans om mijn lerares zat te voeren en in sommigen hun ware aard boven te halen. Velen kwijnden echter weg in de hitte. Zo een uitklapbaar waaiertje bleek nog nooit zo noodzakelijk. Ja onophoudelijk een windje in je gezicht wuiven en bijna stopt het zweten. Maar ons lijden was een collectief gebeuren en in combinatie met veel sangria werd ook dat nog plezant: gezellig samen afzien. Elena danste Flamenco en trok achtereenvolgens de Pool Jendrej en ikzelf naar haar toe om haar daarin te begeleiden. “Een man moet leiden!” Ik, als geboren Flamenco (wat voor de duidelijkheid dus ook ‘Vlaming’ betekent), bakte er eerlijk gezegd niets van, nog minder als Jendrej, en toen haar Amerikaanse vriend in onze dans tussenkwam was het voorgoed verdorven.
Een kleine delegatie met Sebastian, Luca, Tobias, en enkele Spanjaarden vertrok uit de school, de stad in. We stolen nog een fles wodka-orange uit de koelkast (waar we uiteindelijk ook voor hadden bijgelegd) en we trokken erop uit.
Overal was er wel wat te beleven. Een mooi paar benen nawijzend: “wow, kijk daar!” We liepen enkele meter verder en een volgende halte was bereikt. Sebastian, dronken, in het gebrekkig Spaans: “Mogen wij op de foto met jullie?” Onhoudbaar. Het testosteron bedroeg recordwaarden.
Wellicht evenzeer een soort groepsdruk: ik leerde die middag welgeteld 3 meisjes kennen die in België gewoond, gestudeerd, of een studie gepland hadden. Wel was het bij alle drie in Wallonië. Maar Flamenco of niet, wij hadden iets gemeen, en dat deed me plezier. Het feest kon voortgezet worden en de opportuniteiten schenen grenzeloos. Ik keek uit op een wereld van nieuwe mogelijkheden en dronken, flirterig vermaak.
Ik ging verschillende keren naar de feria. Meestal met Sebastian aan mijn zijde, maar doorgaans kwamen ook anderen ons vervoegen, vroeger of later op de avond, wat wel vaker later dan vroeger was. Want het feest begon vroeg. Bijzonder vroeg. Het was moeilijk ons, en wel in het bijzonder ikzelf, om zich met de gedachte te verzoenen in de volle hitte van de dag zich te gaan bezatten en actief in die schoeiend hete stad rond te lopen. Uiteindelijk deden Sebastian en ik het maar één keer vanaf een uur vroeger dan 6 uur, en dan was het ook al 4 uur (2 uren voor de muziek werd stopgezet). Maar ook toen al waren de meeste Spanjaarden reeds ver gevorderd in hun dronken toestand en werd het een race tegen de tijd om het feest ook in ons hoofd wat mee te beleven. Met mijn rieten hoed, zonnebril en met mijn waaier weer onafgebroken wuivend in mijn aangezicht, nippend aan een tinto de verano (van de anderhalve liter voor 1 euro 50 in de supermarkt), de omgeving afspeurend naar leuke situaties om commentaar op te geven, dronken lui waarmee ik de draak kan steken, knappe meisjes om van op afstand naar te wijzen, en bij mezelf ondertussen natuurlijk weer uitdagende zever verzinnend waarmee ik de interesse van meisjes kan wekken. Mogelijkheden aftasten, het is een hobby.
De laatste dagen van mijn verblijf had ik steeds meer contact met Christen. Ikzelf had het moeilijk om internetverbinding te vinden dus deed zij het werk van het uitzoeken van profielen en mensen aanschrijven om te overnachten. Strategisch was dat ook beter, want zij was heel wat beter in Spaans als ik, en ja, ze was nu eenmaal ook een knap blondje, en de meeste Spaanse couchsurfers, jong en mannelijk. Dat werkte gewoon beter. Maar ze hield me op de hoogte van de plannen. Zij was namelijk ook Happy (Movil): ze was nooit veraf.
En ze kwam dichterbij – temporeel gesproken.

Paseo del Parque

2009-10-08T08:04:00.001-07:00

Om één uur ’s middags waren de lessen gedaan en dan was het een kwestie van te weten komen wie wat doet met wie, en afwegen wat ikzelf liefst doe. Zoals al vermeld was de eerste lesdag een wandeldag. Van de school in het centrum wandelde ik de volle 40 minuten terug, om daar dan Tobias te vinden die zich aan het voorbereiden was op een wandeling naar het strand. En hup, 60 minuten terug.

Het strand waar we heen gingen was een strand dichtbij de haven, waar het water bedekt leek met een olieachtig schuim, en het gloeiend hete zand bij de minste bries de lucht in ging en als een wolk van fijn stof het strand een mistige aanblik gaf. Daarenboven was het ook nog eens een 35tal graden waarbij we, ook zittend aan de waterkant, onophoudelijk transpireerden. Desalniettemin zat het strand vol. Natuurlijk een heuse vleeskeuring, met lekker bruingebakken grietjes vooraan in de aanbieding. We hadden ons strategisch neergezet. Tobias was al goed bruin en liet ostentatief de spieren rollen terwijl zijn handen zijn glanzende zonneolie verdeelden. Ik stak af naast hem. Ik voelde me wat een sul, naast zo’n indrukwekkende gestalde, met mijn fles factor 40. Ach ja.
Een sprintje over het zand en de afkoeling kon beginnen. Ik waadde dieper door het lauwe water tot ik het schuim ook kon ruiken. Het had iets doods. Ik zag de kanker al voorbijdrijven.
Voortaan verkoelde ik me onder de stranddouches. Genoeg geschuimd. Ik probeerde mijn achterstand tegenover Ana wat in te halen en bladerde door mijn cursus Spaans. Maar het mocht niet baten. Het was te warm. De zon was te hevig. Haar stralen wogen dermate op mijn hoofd en schouders dat ik neergedrukt werd. Ik kon niks doen, tenzij zitten, zitten en afzien. En bruinen natuurlijk – voor velen biedt dit natuurlijk voldoende tegengewicht. Enkele uren later namen we een bus terug.
’s Avonds bleek er iets te doen onder de studenten. Een groepsgebeuren, een soort verwelkoming voor de nieuwe studenten. Ik moest wel gaan. Zij het alleen al om te weten te komen of er wat vlees in de kuip aanwezig was, en of er eventueel, zij het alleen al maar in de mogelijkheid, iets te rapen zou vallen voor mij.
Nope: niks de ballen. Of, zoals homo Tom Lanoye het zegt: niks nul noppes de hond zijn botten. Iedereen volgde de groep en de groep volgde iedereen: en we gingen nergens heen. Het plan Engels als internationale taal te laten gelden, om de vier Polen op te nemen in het overwegend Duitstalige gezelschap, verwaterde snel en de groep versnipperde in kleine deelgroepjes waarvan geen enkel persoon de verantwoordelijkheid op zijn schouders nam een beslissing te nemen in naam van de hele groep. Het was hopeloos. De dwaaste bars en disco’s werden als compromis genomen; het richtingloze geouwehoer kon me gestolen worden. Ik wandelde al snel de veertig minuten terug waardoor ik het grootste deel van de avond wandelend besteed had.
Deze eerste dag was een leerrijke ervaring. Ze zat vol met belangrijke lessen. Erna gooide ik mijn dagritme om en, in tegenstelling tot mijn medestudenten, studeerde ik de middagen na de les. Voortaan besteedde ik de namiddagen meestal in het park aan Paseo del Parque. Ik bleef er tot de avond viel, waarna ik voor een douche en een zelfgemaakte maaltijd naar het appartement terugging, om dan later af en toe nog eens terug de stad in te trekken om enkele clubs te verkennen met enkele kerels die net als ik ook liever op eigen initiatief het nachtleven van de stad verkenden.
Ik verschoot wel even van de agressieve sfeer op straat. ’s Nachts blijven winkels open tot een uur of 11. Maar de straten sterven niet uit. De drukte verschuift eenvoudigweg van de winkelstraten naar de uitgangsstraten en de stad blijft in beweging. Proppers komen uit hun holen en beginnen met gratis shots mensen clubs in te lokken. Stoere jongens roken hasjiesj op de hoek van de straat. Heerlijk korte rokjes onthullen nog heerlijkere gebruinde vrouwenbenen. En te midden die eeuwenoude gang die het straatleven gaat, tussen dat krioelende gedrang van de Spaanse zomer, lopen wij dan, als een bende ongeorganiseerde badplaatstoeristen. Soms leek het wel alsof we een label hadden, voor hen om af te lezen: domme toerist.
Op een keer liep ik de stad in rond 11 uur en kreeg ik te maken met een langsrijdende scooter. De passagier achteraan hield een hand op. In een vuist. Naargelang ze dichter naderden zag ik zijn ogen in de mijne staren. Een dreigende, agressieve staar. En hup, in het voorbijrijden ging zijn arm naar beneden in een worpgebaar, recht op me af. Niks, ik had niks gevoeld. Maar ik was geschockeerd, onthutst. Ik keek rond me. Geen bom? Wat heeft hij gegooid? Of was het een grap?
Een andere keer, dan in het terugwandelen, was er weer zo’n scootertje. Maar dit maal was het niet zo erg. Een opgestoken middelvinger en enkele scheldwoorden in combinatie met ‘extranjero’ (vreemdeling) en dat was het.
Al deze minder uitnodigende voorvallen gaven de stad niettemin een lichtelijk intimiderende atmosfeer. Gelukkig zou dat nog veranderen, maar het was de eerste keer dat ik me in een stad zo onwelkom had gevoeld.

De Taalschool

2009-10-08T08:03:00.003-07:00

En dan de school zelf. Een 6tal klasjes verdeelden de groep van een dertigtal volgens niveau. Ik was een absolute beginner en kwam in een klasje waar slechts één ander iemand zat. Een geluk. De beginnerscursus had echter de week voordien aangevangen en dat iemand had bijgevolg een week voorsprong. Bovendien was ze die vorige week ook de enige beginner geweest waardoor ze in feite private lessen heeft gekregen. Andere klasjes hadden 5 tot 9 studenten. Zij was de enige die zoveel chance had gehad.

Hannea heette ze. Of Ana, of Anja, of toch zoiets in dien aard. Een Poolse. Een knappe rechtenstudente die haar vrije tijd opvulde met talenstudie. Zij was ook een uitzondering, net als ik. Geen economiste of iets dergelijks (laat staan een Octaaf de Bolle). Ze sprak al Duits, Engels en Frans. Vloeiend. Zo mogelijk beter als mij (ik bedoel maar: een even ruime algemene woordenschat om gewoon te spreken maar een grotere kennis op andere, specifiekere terreinen, die zich moeilijk laten vergelijken omdat er gewoon veel specifieke ‘jargons’ zijn). Het was een knap meisje. Ook qua uiterlijk. Maar zoals het een lieflijk Pools meisje dat naar het Westen afreist betaamd, was ze vroom Katholiek, wat nationalistisch en erg conservatief als het op relaties en seksualiteit aangaat.
We kwamen al snel veel over elkaar te weten dankzij onze conversation class-lerares, Elena. Een pittig stuk vrouwelijk schoon van 29 die met al haar geweld wellicht al menig lid van de andere sekse had verjaagd. Ze was tevens een studente filologie gespecialiseerd in gender studies (feminisme). Om half tien elke morgen kregen we een stuk grammatica en van half twaalf tot één waren we overgeleverd aan Elena. De grammatica van het eerste deel had ik al snel bijgebeend, maar het temperamentvolle enthousiasme van Elena was een andere zaak. Elke dag groette ze ons met ‘mis guappos’ (mijn knapperds) en stookte ze ons aan om in het Spaans lofredes op mekaars schoonheid af te steken. “Komaan, vertel eens met het Spaans dat je kent wat je bevalt aan Johannes.” En dan zat ik tegenover twee vrouwen die over mijn fysieke kenmerken discuteerden. Een hachelijke situatie waaruit ik soms liever had weggevlucht – of mijn handen op mijn oren gedrukt en als een autist luid hen negerend “tralalalala” gezongen.
Maar overweldigend of niet, Elena was een eerste lichtpunt in mijn verblijf in Malaga. Ze had verstand van zaken waarvan velen nooit het belang zullen raden. Ondanks de bevlogenheid waarmee ze tewerk ging, waardoor ze me, ik met mijn gebrekkig Spaans, soms binnen het verstrijken van een minuut opeenvolgend vernederde, op mijn plaats zette en motiveerde, hadden we een hele reeks interessante, ja zelfs filosofische gesprekken. Met Ana als rechter praatten wisselend Spaans en Engels over nihilisme en creativiteit, traditie en moderniteit, conservatisme en vooruitgang, en interculturaliteit en feminisme. Vanuit een moeilijke afweging werd de poging om een formulering in het Spaans te zoeken vaak vooropgesteld aan de sterkte van het argument, en Elena creëerde een nobele knipoogcode waarmee de poging tot overtuiging met een knipoog werd opgeschort om ruimte te geven aan een verdere ontplooiing in de taal. Zo gaf ze aan, mijn argumenten te erkennen, en zo bleef ik gemotiveerd om deel te nemen, maar zo bleven discussies echter ook maar beperkt tot een middel tot oefening.
Elena gaf zich volledig bloot in dat anderhalf uur per dag, twee weken aan een stuk. Letterlijk zelfs. Zo hief ze haar kleed eens helemaal op om de tatoeage van een spin op haar bil te tonen die ze op haar 16^de in een opwelling had laten zetten. Ze ontsloot alles over haarzelf, over haar vriendje, over haar jeugd in Malaga, haar dromen om uit de stad weg te trekken enzovoort. Niks was taboe voor haar. Ik ging zelf een beetje van haar houden. Vergeleken met het afgrijzen dat ik ontwikkelde voor Miguel, kreeg ik minstens dubbel zoveel ontzag voor deze vrouw. Een vrouw met een mening, en met ballen, die bovendien nog eens bij zichzelf tot op het bot durft te gaan en haar meest intieme vooroordelen ter discussie stellen. Druggebruik…, zelfs pornografie en masturbatie was geen brug te ver voor haar. – ‘Niets aan ons heeft de menswetenschap nog niet ontsloten voor ons,’ daar leek ze van overtuigd.

De Weg naar School

2009-10-08T08:03:00.001-07:00

Om de flat te ontvluchten moest ik de stad in. Waar ik woonde was er niets. Louter kilometerlange lanen met niks dan betonnen hoogbouw en kleine sinaasappelboompjes met beschimmelde onrijpe vruchten aan. Bovendien bleek al snel dat ik bij mijn aankomst iets te vlug had gejuicht. De hitte in de straat was onuitstaanbaar. Een stoffige, broeierige warmte. Het stonk er naar uitlaatgassen en hier en daar hing een walm van gistend afval (in Spanje wordt afval in containers in de straat bewaard). Ik voelde me als een nagloeiende sigaret in een asbak.

De bewuste vluchtweg liep langs talloze gelijkaardige straten de stad in, heet, stinkend, en met veel verkeer. Veertig minuten liep ik erover om de school te bereiken, met overigens een kwartier verder het dichtst bij zijnde strand.
De eerste dag liep ik naar school en terug, om dan vervolgens met Tobias terug naar het strand te wandelen. Van het strand terug namen we een bus. Maar later op de avond was er het eerste groepstreffen waar ik zou kunnen kennismaken met enkele van de groep, wat ik niet wou missen, maar wel enkel kon bereiken te voet. Gevolg: die eerste dag liep ik zo’n 15 kilometer in die verschroeiende hitte. Tjah, aan dat wandelen zelf was geen vluchten aan.
Tenzij dan in de 15 graden koudere bus – wat ik ook deed, met een pijnlijke kuch tot gevolg die geleidelijk overging in een verkoudheid. Een verkoudheid waar ik overigens de daarop volgende maand aanhoudend mee sukkelde, met verschillende gradaties van een lichte kuch tot agressieve hoestbuien waarbij me de tranen uit de ogen spatten.
Dit was het decor.

Miguel en de Groepsdynamieken

2009-10-08T08:02:00.005-07:00

Ik ontwaakte uit mijn halfslaap bij het horen van de ontgrendeling van de voordeur. En daar was een eerste gezicht. Miguel werd mijn eerste aanknopingspunt voor de volgende twee weken. Een kalende Italiaan die later eigenlijk Michael zou blijken te heten en de laatste 15 jaar in Duitsland te verblijven. Hij was 36 en sprak vloeiend Italiaans, Engels, Duits, en nu was hij naar eigen zeggen bezig met de laatste stappen in de perfectionering van zijn Spaans. Zijn perfect Engels zou al snel wat overroepen blijken en naargelang ik hem beter leerde kennen, bleek ook zijn vermeende aandacht voor taal meer een uitdrukking van zijn aanmatigende profileringsdrang die hij met betrekking tot schier alle onderwerpen wist ten toon te spreiden.

Ik herinner de wens in me opkomen: hopelijk is hij een uitzondering, hopelijk is hij een uitzondering, hopelijk is hij een uitzondering… En hij was ook een uitzondering. Met zijn halfkale kop waarvan de schaarse haren samengeklit door de gel stijl achterover op zijn blanke kale kruin kleefden, zijn sullige lijf van een meter zestig en wellicht niet meer dan 60 kilogram, en dat bovendien louter bestond uit botten en die donzige laag schaamhaar dat als een inverse baard tot in zijn nek uitrees om zijn onfortuinlijkheid in de genenpoel te signaleren. Een beetje een Octaaf de Bolle maar dan kleiner. Hoe kan dat ook anders dan een uitzondering zijn?
Als verkoper van chirurgische instrumenten had hij evenwel een hele identiteit voor zich uit geschapen, – een hele resem indrukwekkende verhalen die wellicht een pareltje van een casus voor psychoanalysten zo opleveren voor het hoofdstuk getiteld: compensatiedrang. Een meisje in mijn Spaanse les zou later nog naar hem verwijzen als ‘de tuinkabouter’. “Komaan geef toch toe: die lijkt toch op een tuinkabouter.” Met ingehouden schaterlach verdedigde ik deze kompaan van het eerste uur tegen een dergelijke al te onmenselijke aantijging: “hij kan daar toch ook niet aan doen dat hij lelijk is.”
Maar aan andere zaken kon hij echter wel iets doen. En dat waren er heel wat. Die eerste kennismaking was een dialoog waarvan de onderwerpen voortdurend afgebogen werden naar hemzelf, wat de dialoog al vlug het karakter van een monoloog gaf. Frappant was bijvoorbeeld de vaststelling die ik me na meer als een week maakte. Tussen zijn plechtstatige spreken door, stelde ik me voor. In een speciaal naar zijn maat gesneden, uiterst beknopte versie, zette ik uiteen wat ik deed en vanwaar ik kwam enzovoort. Maar dat hele verhaal heb ik een vijftal keer moeten herhalen. Het stuitendste was het toen ik, die bewuste week na mijn introductie, met onze andere kamergenoot in een discussie was verwikkeld geraakt in het Duits. Hij leek met verbijstering geslagen toen hij me Duits hoorde praten. Ik sprak altijd al Duits met Tobias. Maar met zijn talenkennis als zijn grote trots gaven zijn ogen plots de aanblik van een in duigen vallend zelfbeeld. “Ik wist niet dat jij Duits sprak?”
Daar verzette hij zich natuurlijk tegen. Eén van zijn specialiteiten, zou zijn Miranda later altijd zeggen. Altijd genoeg adem om zijn trots op te blazen en zijn zelfbeeld weer bol van potentie te doen staan. Elk verhaal dat hij vertelde was een zet, strategisch. Hij praatte op me in alsof ik deel uitmaakte van een allesomvattende spel, waar de hele groep studenten deel van uitmaakten en hij de meester was. Hij ging daarbij buitengewoon listig tewerk, bepaalde informatie te ontsluiten, andere te verzwijgen.
Maar het persoontje Miguel (of eigenlijk Michael, maar ik hou me nu bij zijn ‘Spaanse naam’) was met zijn hoogmoedige retoriek eigenlijk symptomatisch voor de hele groep taalstudenten. Tergend langzaam werd het duidelijk wie waar stond in de groep en met welke pretenties. Het bleek een bijzonder dicht en ingewikkeld netwerk, haast ondoordringbaar voor nieuwkomers, met wat enkelingen centraal die de neus hoog in de wind staken in de hoop bijval te oogsten bij de anderen, en daarrond een uiterst hechte meute volgzame lieden die zich boven alles wouden behoeden voor een afkeurend oordeel van de groep. Ik had het voor geen van beiden.
Na enkele dagen begreep ik te zijn terechtgekomen in een groep die in tweeën uiteenviel naargelang hun studie, namelijk: de economen enerzijds, en de studenten business administratie anderzijds. En ja je hoort het goed, dat zijn: de managers en secretaresses van morgen. Vreselijk! En op de koop toe, grotendeels Duitsers! Werkelijk de hel.
En Miguel speelde daarin wel verdomd goed zijn rol als handlanger van de duivel. Van bij de aanvang sprak hij steeds over zijn zoektocht naar zijn droomjob. Wat hij hier deed was slechts een stap in die zoektocht, het was een overgangsfase. Alles wat ik nu in deze bepaalde situatie over hem te weten kwam, was slechts over deze tijdelijke gestalte van student, een beredeneerde tussenfase in zijn nobele levenswandel. Hij wist zichzelf altijd in woorden op te tillen aan kranen van idealen, kranen waarvan de basis steeds omneveld bleef in een waas van zelfovertuiging en vermeende levenservaring. Nochtans, het beeld van de ijverige student moest hij toch laten voor wat het is. Hij hield zich vast aan een ‘normaal… ben ik ijverig.’ Maar hij trok de kaart van de buitengewone vrouwenversierder en begon een lofrede over de Spaanse vrouwen. Op de vraag naar hoeveel vrouwen hij dan wel ‘gehad’ heeft (om zijn vocabulaire te gebruiken) kwam hij echter niet met een klaar antwoord voor de dag. Wat gestamel en hup, op naar het volgende onderwerp, en de monoloog ging verder.
Mijn andere kamergenoot was bescheidener. Een zachtaardige teddybeer met enorme spierbundels maar een even zo grote naïviteit. Een reus van een meter negentig die praatte als een stammelend lief klein meisje van tien jaar. Heel enthousiast en bijzonder sympathiek maar ellendig traag en onderdanig. Het was de verpersoonlijking van het type spierbundel dat in slechte actiefilms als the muscles naast the brain figureert. Zijn Engels met Duits accent was mythisch.
Nu was zijn rijzige gestalte soms wel leuk om aan mijn zijde te hebben, maar die oneindige vertellingen van hem, werkelijk als een 12 jarige die de grappige cartoon die hij net gezien heeft navertellend probeert uit te leggen: “en en, toen kwam Buggs Bunny uit zijn gat en dan dan schoot die zo zo op een boom die daar stond. Maar dat was eigenlijk op dat konijn bedoeld. En dat was heel grappig.” Gelukkig had ik wat boeken mee.

Mijn voorlopige Thuis

2009-10-08T08:02:00.003-07:00

Het appartement was gelegen in een streek met enkel van diezelfde betonnen hoogbouw die ik voordien met afgrijzen vanuit de bus had waargenomen. ‘Welkom in Spanje,’ sprak ik mezelf smalend toe. Hoe was het ook mogelijk niet cynisch te zijn. Er waren veel kleine winkeltjes en cafetaria’s in de straat met mensen op de stoep. Het was intussen wat warmer geworden en bij het gezeul met mijn valies braken de eerste zweetdruppels op mijn voorhoofd los, - de eerste, let op, waarna er nog velen zouden volgen.

Ik nam de lift naar de derde verdieping en liep de gang door gewapend met mijn nieuwe sleutelbos, op jacht naar mijn nieuwe voordeur. De sleutel paste en ik opende de deur. Een lichte, heldere ruimte ontsloot zich. Ik stapte uit de donkerte van de gang het licht in, bij elke stap registrerend wat de ruimten me over mijn leven de komende weken onthulden. Ik had nog steeds geen flauw benul waaraan ik me ging kunnen verwachten. De mails van Jennifer (de secretaresse van de taalschool) en de schaarse info die ik had kunnen afleiden uit wat ik op de site had gelezen: verder kon enkel mijn verbeelding me toeverlaat bieden, dát en de geruststellende gedachte dat twee weken uiteindelijk ook niet zo lang zijn.
Met die troost in gedachten stapte ik het licht in. Een gang uitgevend op een raam. Rechts een deurgat, de keuken. Ik liep verder het licht tegemoet. De gang ging over in de woonkamer. Een sofa met salontafeltje die uitgaf op een klein televisietje (waauw, tv: luxe!) en een eettafel naast het raam. Rechts achter me waren de deuren van de kamers, herkenbaar aan de nummers: 1, 2, 3. Ik had nummer 2, zo stond het op mijn papiertje. Ik klopte op de deuren van de andere kamers. Er was niemand thuis.
De kamer voldeed aan de eisen. Een opgemaakt bed, een nachtkastje, een studeertafeltje, een wijnrek (?) en een kast, waar ik meteen mijn valies in opborg. Ik stapte terug de living in en maakte me het bekwaam in de sofa; en dommelde langzaam in.

Een eerste Indruk

2009-10-08T08:02:00.001-07:00

Het vliegtuig landde rond de middag. De kapitein riep om dat buiten het 25 graden. Ik had het heel wat erger verwacht. Ik had het onverdraaglijk verwacht. Ondraaglijk was het niet. Warm wel. Maar de zon werkte verschroeiend. Eenmaal de luchthaven buiten bewoog ik me van schaduwplek naar schaduwplek, soms zigzaggend van links naar rechts, versnellend om lange stukken zonder schaduw sneller over te steken.
De bushalte naar de stad bleek goed verstopt. Ik bleek ook de enige van mijn vlucht die de bus naar Malaga nam. Hier werden taxi’s genomen, of sjieke tourbussen. Ik bevond me tussen vakantiegangers en reizigers die met een net iets groter budget als het mijne reisden.

Wat zij ook deden, 1 euro 10 en een uurtje later stond ik in het centrum. En ik had meteen ook de stad gezien. De lange boulevards met palmbomen, de trotsstatige residenties, en glimmend in de verte, het fonkelende azuurblauwe water, zich in een zachte geruis over de paarlemoere stranden uitrollend.
Neen, ik was wel degelijk aan de Costa del Sol beland, het planningfiasco van West-Europa. Het leek wel stad in de voormalige Sovjet-Unie. Grimmige betonnen appartementsblokken, de ene nog meer verwaarloosd als de ander, en liefst in seriën bijeen. Nauwelijks iets van groen. Straten en geparkeerde auto’s allemaal onder een vuile laag stof. Alles vuil en lelijk en stoffig en verwaarloosd. Hier probeert Nekkerman zelfs al niemand meer heen te sturen.
Aan het einde van de rit was ik in het centrum beland. Paseo del Parque. Misschien toch nog een Nekkermanhotel in de buurt? Hier werd klaarblijkelijk wel geïnvesteerd in schoonmaak en parkjes. Malagas hoofdstraat is een lange laan met palmbomen aan weerszijden dat uitgeeft op een groot park met nog heel wat meer exotische bomen en planten. Malaga had plots iets bijzonders exotisch – als ik mijn busrit en die lange strek kale betonnen façades even wegdacht. Ja een stad met zoveel exotisme had ik nog niet bezocht.
De school was vlakbij het centrum. Ik ging de sleutel en de wegbeschrijving ophalen in een winkeltje naast het schoolgebouw (het was immers zondag: de school zelf was gesloten) en ik ging op weg naar het appartement waar ik de komende weken zou logeren. Het bleek een eindje. De wieltjes van mijn valies kletterden op de kleine hoekige tegeltjes van de voetpaden. Ik liep nog snel een toeristische dienst binnen (waar mijn woord ‘a map’ eerst door hen moest vertaald worden ‘ahh una mappa’ om een kaartje van de stad te krijgen) en vervolgens liep ik terug naar de bussen waar ik ook weer op de behulpzaamheid van de buschauffeurs moest beroepen om de makkelijkste bus te vinden, stomweg omdat er nergens een degelijk plannetje van de stad met al de buslijnen hing. Die Spanjaarden toch…

Malaga

2009-10-08T08:01:00.005-07:00

Terloops, in contrast met de manier waarop ik tot nu toe geschreven heb, breek ik in het volgende stuk, over mijn verblijf in Malaga, met de gebruikelijke chronologie en schrijf ik meer vanuit één enkele terugblik het hele gebeuren neer. De verschillende karakters waar ik mee te maken kreeg, natuurlijk gekoppeld en verstrengeld met mijn oordeel over hen, mijn algemene indrukken van de stad en dier inwoners, de situatie bij mijn cursus Spaans enzovoort, alles staat ietwat anders geordend als normaal. Ik probeer nog steeds een zekere chronologie na te streven, waardoor de hele ontwikkeling van mijn integratie in de groep en het geleidelijke wennen aan het Spaanse dagdagelijkse leven als hoofdbestanddeel het geheel blijft voordrijven.

In een korte broek en een licht hemdje met een bescheiden bloemmotief, met in mijn ene hand de rieten hoed die ik op de Gentse Feesten ergens had gevonden, in mijn andere hand mijn fles Bru die ik van thuis mee had maar nog snel leeg moest zien te krijgen vooraleer ik door de controles liep, wandelde ik voor de derde keer dit jaar de Zaventem-vertrekhallen af. Het was nog vroeg in de ochtend. Maar Zaventem slaapt natuurlijk nooit. Ik liep in een stroom van zwarten. Er vertrok kennelijk ook een vlucht naar ergens in Afrika. Vrouwen met kleurrijke gewaden en zware gouden juwelen, mannen met blinkende lederen schoenen en een modieus en verzorgde tenue die eigenlijk na de jaren 90 in het Westen niet meer te zien was: wellicht werden ze aan het andere eind opgewacht door hun al minstens even kleurrijke familie en vrienden die hen met een diep ontzag als Wereldreizigers zullen onthalen. Ik zag het me al helemaal voor me: een laatste paspoortcontrole en vervolgens een groots openbloeien van blikken, een spreiden van armen en een uitbarsten van grote emoties in een theatrale viering van het wederzien dat zoveel warmte afgeeft dat de weinige blanken die mee de aankomsthal binnenvloeien zich op slag met zonnecrème beginnen in te smeren.
Maar daar ging ik dus niet heen. Gelukkig maar. Gelukkig was het ‘Spanje’ dat op mijn ticket stond, en niet ‘Burkina Faso’ of iets dergelijks.

Christen, Gentse Feesten en Zuid-Frankrijk

2009-10-08T08:01:00.003-07:00

In één van de Skypegesprekken die ik met Christen in die eerste dagen thuis voerde, kwam ze met het voorstel op de proppen dat ze een Mitfahrt zou kunnen nemen naar Brussel en dan een dag of 5 hier bij mij zou kunnen couchsurfen. Ik vond het direct ok, stelde meteen al het schrijven uit (ook een reden waarvoor ik naar huis was gekomen) en twee dagen later haalde ik ze in Brussel op.
We besteden onze tijd met wat sightseeing in Brussel en Gent en lekker eten en drinken in het ouderlijke huis (zonder ouders weliswaar) of in Gent of op verplaatsing. Het waren mooie dagen. Een beetje gek hoe dat hele plan tot stand was gekomen, maar het ging als een roes voorbij, een intense vijfdaagse van ontspannen genieten.

Ze ging terug huiswaarts de dag voor de Gentse feesten begonnen. Dan brak de gekte pas echt los. Bijna elke dag was ik er van de partij, soms met Bert, soms met Ben, en ook enkele keren met Sander en Matthias en de anderen, ofte wel, de bende van Leerne. Geregeld kwam het zo uit dat ik aan mijn pc zat, en rechtsonder op mijn scherm zag verschijnen: “Christen is online.” We chatten voortdurend en hielden onze lijnen altijd vrij voor elkaar.
Ook na de Gentse Feesten, overal waar er internet, of op z’n minst gsm-verbinding was, was Christen nooit veraf. Onze plannen kregen steeds meer vorm: zij en ik, over enkele weken, Zuid-Spanje. Er bleef wel een soort voorbehoud bestaan: we kenden elkander uit louter een handvol situaties, steeds heel bijzonder van aard en steeds plaatsvindend in een uiterst bemeten tijdsverloop. ‘We zien wel,’ volgde als voorwendsel, en concrete plannen werden voorlopig nog uitgesteld.
Nog voor het einde van de feesten ging ik met het gezin mee voor een week naar het Zuiden van Frankrijk, Saint-Jean-de-Luz. Na die week was er nog wat tijd voor een afscheidsfeestje hier en daar vooraleer ik dan terug op weg ging, nu naar Malaga, Spanje. Het plan was zo dat ik er twee weken een intensiefcursus Spaans zou volgen om daarna daar in Malaga met Christen te treffen die ondertussen een intensiefcursus volgde in Salamanca. De reden dat ik niet gewoon ook bij haar in Salamanca les ging volgen was overigens simpel: de kostprijs. Zij had van haar universiteit in Duitsland uit een beurs die de kostprijs van de lessen plus een gastverblijf bijna helemaal dekte; ik was op mijn spaarcenten aangewezen, en dus zocht ik mij er de goedkoopste school uit. Mijn hereniging met Christen kon wel even wachten.
Ik besloot uiteindelijk voor een pakket van lessen plus verblijf te gaan, aangezien het scenario van Wenen in Spanje niet toepasbaar was. Ik vertrouwde het niet om in een Spanje genoeg couchsurfers te vinden om voor twee weken verblijf te hebben. Ik had ook geen goede connectie in een couchsurfingcommunity om op terug te vallen. Te weten: in Wenen had ik Zulema die al lange tijd actief was in de couchsurfingcomminity, een community die bovendien veel groter en geavanceerder was dan gelijk welke Spaanse community.
Daardoor opteerde ik voor een school Malaga, voor een wat amateuristisch uitziende website en voor Jennifer, die me de instructies doorstuurde voor zodra ik geland ben in Malaga. Ik had geen idee met wat voor een klasgenoten ik zou komen samen te zitten. En van Malaga wist ik toen ongeveer niks. Ik wist dat het in het Zuiden van Spanje was en op Google Earth had ik gezien dat het aan de zee was. Voor de rest wist ik alleen dat ik een kamer zou hebben in een flat die ik deelde met twee andere studenten. Maar ik lag er ook niet van wakker. Het enige wat mij wel wat verontrustte was de temperatuur. Ik was verstandelijk nog niet zo ver gekomen het klimaat en het weer eens te googlen maar ik vreesde de warmte als de pest. Misschien vreesde ik het wel zo erg dat ik het niet durfde te googlen. Hoe dan ook, ik was verrast toen ik dan effectief in Malaga toekwam.

Europa’s grote zakendistrict: Frankfurt

2009-10-08T08:01:00.001-07:00

In Frankfurt maakte ik kennis met Cali en Andrey, beiden begin de 30. Ik was hun eerste couchsurfer. Het waren sympathieke mensen maar ze hadden weinig vrije tijd. Cali had veel gereisd, maar enkel ver weg, in de VS en Zuid-Oost Azie. Ze was bijzonder sympathiek en had het zeldzame talent elke toehoorder van de eerste tot de laatste moment te boeien met wat ze vertelde.
Andrey was Israëliet en gaf gemakkelijk zijn conservatisme toe. Reizen verkoos hij op plaatsen waar het goedkoop was om veel te zien, en vooral om veel foto’s te nemen waarmee hij zijn vrienden thuis kan onder de indruk brengen. Dat de hele ervaring van het reizen daardoor gereduceerd wordt tot een zaak van status aan het thuisfront, ‘tjah,’ daar hief hij de schouders bij op. Na enig stilzwijgend overleg met zijn geweten antwoordde hij: “Is niet álles een zaak van status?”

Cali onderbrak hem niet in zaken zoals deze die hem wat gevoelig lagen. Hij was een trotse man met sterke overtuiging. Zij van haar kant was een slinkse econome en werkte voor een bedrijf dat financiële termijnplannen ontwerpt in onderaanneming. Nu was ze een carièrrevrouw, een geslepen vrouw, een verleidster, emotioneel strategisch, misschien zelfs manipulatief – mij leek ze wel van de verpersoonlijking van Frankfurt en de Frankfurtse mentaliteit.
Ze had evenwel lang zonder veel bezit geleefd en was vertrouwd met het leven als reiziger. 6 jaar, zei ze, had ze geleefd met niet meer dan wat een trekrugzak past. Maar je zal wel zien, zei ze, - en het leek ineens alsof ik de grote anti-materialist was – ooit ga je je ergens moeten settelen en dan koop je een bed en een kast, en dan, als je graag muziek hoort, een stereoketen, en al die moderne dingen die je jezelf had afgezworen. En dan drink je zo’n Starbuckskoffie onderweg naar je werk omdat je iets te laat opstaat, en dan betaal je dagelijks 15 euro voor een lunch omdat je geen tijd hebt om zelf te koken, enzovoort.
Duidelijk had ze er lang aan geloofd dat leven zonder enig overbodig bezit, en zonder overbodige uitgaven, iets nobels heeft. En kennelijk kwam ze nu, met mij aan de andere zijde van de tafel, met al hetgeen waarvoor ik in haar verbeelding stond (al hetgeen waarin ze haar vroegere zelf herkende) tot de vaststelling, dat ze dat vroegere zelf eigenlijk niet mocht. Het was alsof ze me gebood om het op te geven, nu nog, voor ik me er al te zeer voor engageer. “Dit is het volwassenen leven,” leek ze wel te zeggen, “wen er maar aan, in plaats van ervan te vluchten.” Later zou ze me nog een mail sturen, om erop te wijzen dat ze het me heus wel gunt als ik een alternatieve manier vind om mijn leven te organiseren.
Maar ze werkte twaalf uren per dag. Ik luisterde graag naar haar, ik was haar gast en ik ondervraagde haar met een oprechte interesse, maar mijn volledige situatie zou ze nooit te weten komen. Ik bleef wat als een fantoom in haar huis hangen, ze wist nauwelijks iets van mij, en zo zat ik daar dan in haar flat, nog steeds met die pijnlijk gezwollen voet.
Immobiel als ik was voelde ik me vervluchtigen in de leegte, in het niets dat zij van mij wist. Het regende en ik zat aan een klein keukentafeltje in een leeg appartement waar ik totaal geen deel van uitmaakte. De binnenstad van Frankfurt am Main trok me nog amper aan. De wens groeide in stilzwijgend vermoeden om naar huis te gaan, naar mijn thuis, mijn ouderlijk huis, mijn vrienden, ik anticipeerde erop om terug met al dat oude vertrouwde om te gaan, me terug vrij in het Vlaams uit te drukken, en gewoon vrij te zijn, mij niet hoeven te verantwoorden, lui kunnen zijn…
Bovendien, het was sowieso al gepland om voor de Gentse Feesten naar huis te gaan. Dat was nu toch nog maar een kleine twee weken. Hanne, Christen, het was allemaal zo moeilijk. En te meer, nu was het allemaal voorbij.
Ik deed nog wel het bezoek aan de stad. Twee intensieve dagen nog wel. De fiets die ik van Cali toegereikt kreeg, bleek uiterst comfortabel en de goesting borrelde almeteen terug op. In geen tijd had ik de hele binnenstad verkend en ontdekt. Het bleek interessanter als gedacht, dit business centrum slash hub voor West-Europa. Ik zag van op een cynisch afstandje toe op de massa’s zakenlui, hoe ze uniform door de straten paradeerden, en hoe ze door toeristische gidsen door een reconstructie van het oude centrum werden geleid, en ik beeldde me in die formele, gekunstelde wereld, vol met hypocrisie en vooroordelen met tunnels te doorgraven, en een scene van de Matrix gelijk, mezelf door hun tijd en ruimte te zappen, hun o zo stugge wereldbeeld.
Mainz, de volgende en mijn laatste stad op het programma schrapte ik niettemin, en vroeger dan aanvankelijk gepland, brak mijn tocht af en sprong ik op een trein huiswaarts. Eindelijk: rust.

Terug bij Hanne

2009-10-08T08:00:00.003-07:00

Hanne was eenvoudiger als ik me had herinnerd. Wat ze me in een mail verteld had, dat ze een bijverdienste had als ondergoedmodel, had mijn verbeelding wat op hol doen slaan. Maar al die zweverige gedachten werden nu, pardoes, aan de grond gezet. Ze was niet bepaald elegant of modieus. Ze was gewoon.
Ik zou voor het weekend bij haar verblijven, welja, bij haar, haar ouders, haar broer en haar zus. Lief was ze wel nog altijd. Alles verliep rimpelloos. Het weer was zalig. Hanne had een auto waarmee we de streek wat konden leren kennen. Ik ontmoette haar vrienden en vriendinnen en we brachten enkele prachtige dagen door in vakantiesfeer. Alles veranderde echter toen we de zaterdag aan een meer gingen zwemmen en ik op een bij trapte. Maar grappig genoeg stapte zij de dag erna ook op een bij. Wat is de kans?

En daar zaten we dan, beiden met onze voeten in een badje op het terras met elk een pijnlijk gezwollen voet met een bijensteek in. Met een zalig zomers zonnetje dat haar zorgeloosheid gul op ons afscheen. En een mama die nog maar de minste zweem van een bekommernis bij ons ontnam. O wat was lang geleden dat er nog een mama voor mij zorgde. En ondertussen het dertienjarige broertje dat mij per sé moest tonen welke trucjes hij kon op zijn BMX.
Het Duits dat ze onderling spraken was een ideale oefening voor mijn ‚kleine woordjes‘. Zo van “Das ist richtig ganz schon hübsch.“ – „Ja, eben!“ (‘dat is echt totaal wel knap’ – ‘ja, volledig!’) En dan die tussenwerpingen als: “scheissegal,” “das ist mir scheissegal!“ (dat is mij ‚stront‘-eender). Het was de eerste keer dat ik er me zo specifiek in kon verdiepen. Die ‘kleine woordjes’ bleken tenslotte de moeilijkste, omdat ze niet letterlijk te vertalen zijn. De volgende stap was nu het correct aanwenden van woorden als bijvoorbeeld ‘dennoch’, wat helemaal klinkt als ‘dan nog’ maar louter als ‘niettemin’ vertaald kan worden. Maar dat is een moeilijke stap, misschien wel het moeilijkste in mijn studie van het Duits.
Maar ondanks mijn bijensteek moest ik toch verder. Ik kon bij Hanne en haar ouderlijk gezinnetje niet langer blijven en zoals afgesproken ging ik naar Frankfurt, dan wel mankend.