Yasaksız Hava Sahası

Baybars Altuntaş ve "Çırakları"

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Sat, 17 Dec 2011 00:50:00 +0000

Saat yaklaşık 02:10. Ben yarı uykulu gözlerle buradayım. "Umut derdin ne de bu saatte oturmuş yazı yazıyorsun?" diye soracak olursanız az önce gördüğüm bir "girişimcilik" fırsatı(!) inanılmaz derecede ilgimi çekti, sizlerle paylaşmak için sabırsızlandım:)

Herşey Reyhan Cepik'in şu iletisini görmemle başladı:

Bu is bence amacini asmis! 10 bin dolar ver benim ciragim ol demek ne demek! Bu mudur genclere gostereceginiz yol? baybarsaltuntas.com/cirak.html
— Reyhan Cepik (@reyhancepik) December 16, 2011

Verilen linke tıkladığımda Baybars Altuntaş'ın web sitesinde çırak aradığını söylediği ilanı ile karşılaştım. Baybars Altuntaş deyince hemen aklınızda canlanmayabilir ama Dragons' Den'deki saçsız amca dersem aklınıza gelecektir. İlan aynen şöyle:

Bakınca girişimci adaylarına çok güzel bir fırsat sunuluyor. Siz Baybars beyin "çırak"ı olmak ve kişisel iş ağından faydalanmak karşılığında kendisine 10.000$+KDV veriyorsunuz. Bu ücreti sizin gibi vermiş 4 arkadaş daha kendisinin 6 ay çırağı oluyorsunuz. Sizi nereye giderse yanında götürüyor. Bu basın toplantısı olur, yurt dışı gezi olur, bayi tanıtımı olur, anlayacağınız programda yok yok...Ama bu arada yapacağınız bütün gezilerdeki masraflar da şahsınıza ait. İşte ingilizceydi, üniversite eğitimiydi, bilmem neydi diğer şartlar ottan saptan.

Şimdi burada bir tezat var. Baybars Bey kendi web sitesinin Dragons' Den kısmında diyor ki:

AİLEDEN ZENGİN İŞ ADAMI EJDERHA OLMAZ

Girişimcilerin iş fikirlerini anlattıkları ve ortaklığa ikna etmeye çalıştıkları yatırımcılar kesinlikle aileden zengin iş adamları olamıyor. Kendi işini kendisinin büyütmüş olması şartı aranıyor. Kendini var etmemiş iş adamı, bu yarışmada yatırımcı koltuğuna oturamıyor. Haftasonu yayınlanması planlanan programın ilk sezonu 6 bölüm olacak. Dileyen yatırımcı 6 bölümün sonrasında başlayacak ikinci sezonda da programa devam edebilecek.

E burada bir mantık hatası var! Aileden zengin iş adamı Ejderha olmaz diyen adam, 10.000$+KDV+6 ay boyunca bütün yurtiçi/yurtdışı masraflarını kendiniz karşılamanız koşuluyla, sizi iyi bir girişimci yapacağını iddia ediyor. Şimdi kendimce düşündüm kendisinin mutlaka yoğun bir programı vardır. Sürekli gezilerde olduğunu/olacağını düşünürsek, diyelim ki İngiltere'ye gitti. Siz de "çırak" olarak peşine takıldınız. "Baybars abi sen Hilton'da takıl, ben pansiyonda kalacağım." mı diyeceksiniz? Bu 6 ayda, bu iş adamının gezi temposuna ayak uydurabilmek için cebinizden yapacağınız masraf, 10.000$+ KDV'nin devede tüy kalmasına neden olacaktır! E madem bu kadar paranız var, şahsi ağ kurmak için kendisinin peşinden para saçacağınıza, güzel bir iş planıyla hayallerinizi hayata geçirmeniz daha mantıklı değil mi? Bu kadar parayı toplayabilecek bir taze üniversite mezunu/öğrencisi, Baybars beyin iş ağına ihtiyaç duyar mı? Yoksa zaten aileden benzer bir ağa sahip midir?

Yine kendi web sitesindeki logo tasarımından hayat görüşünün "Önce kazan, sonra harca" olduğunu değerlendirdiğim Baybars Bey'in daha okulu yeni bitirmiş/bitirecek gençlere "Gelin bana 10.000$+KDV verin, 6 ay da ben nereye siz oraya, o parayı de cebinizden karşılayın." demesi samimiyetten uzak göründü. Çünkü daha üniversite öğrencisi veya taze mezunu bir gencin bu paraları kendi kazanmış olma ihtimali sıfır. Eğer kazanmışsa da o iş ağına ihtiyacı zaten yok demektir. Bence girişimci demek işi biraz da amatör ruhla başlayıp gittikçe profesyonele taşıyacak adam demek. Şahsen bu meblağı harcayabilecek birisi olsam kendisinin iş ağıyla tanışmak için çarçur edeceğime, bir girişimde değerlendirmeyi tercih ederdim. Kendimi Baybars beyin iş ağındaki herhangi bir insan yerine koyuyorum. Böyle bir maceraya bu kadar para dökecek bir adamı ne işe alırım, ne bir iş kursa onunla iş yaparım diye düşünüyorum. Kendisine "çırak" olacak arkadaşlara başarılar diliyorum.

Benim Reyhan Cepik'e verdiğim tepki şöyle oldu:

@reyhancepik 10.000$'ı ver, bir de 6 ay boyunca bu amca nereye giderse cebinden masrafları çekerek gez. O ana paraya iş kur daha iyi!
— Umut Akdaş (@UmutAkdas) December 16, 2011

Listemdeki comTalks kurucularından Sinan Ata da benzer bir tepki vermiş:

Baybars Altuntaş'ı ilk defa duydum. O ne öyle :) 10k $ ödeyip stajyeri mi olsak ne yapsak? Resmen soytarılık. - baybarsaltuntas.com/cirak.html
— Sinan Ata (@sinanata) December 16, 2011

Baybars Bey mutlaka ki hem ülkemiz hem de dünya standartlarında kabul görmüş bir girişimci. Fakat bu girişimi bence biraz insafsızca olmuş. Siz ne düşünüyorsunuz? Teklif çok makul de biz mi yanlış düşünüyoruz? Yoksa ortada ederini bulmayacak bir teklif mi var?

Deprem Bölgesindeki 300.000 Çocuğun Yaşamı Risk Altında

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Sat, 19 Nov 2011 23:43:00 +0000

DEPREM BÖLGESİNDEKİ

300.000 ÇOCUĞUN YAŞAMI RİSK ALTINDA

VAN-ERCİŞ BÖLGESİ’NDEKİ ÇOCUKLARIN YAŞAMINI KORUMAK İÇİN

HERKESİ İVEDİLİKLE HAREKETE GEÇMEYE ÇAĞIRIYORUZ.

Van Erciş bölgesinde 23 Ekim’de meydana gelen 7.2 şiddetindeki depremin yıkımının ardından kış koşulları da bölgede yaşamı zorlaştırmaya devam ediyor. 2309 binanın yıkıldığı, 11847 binanın ağır hasarlı, 17923 binanın orta hasarlı olduğu bölgede süregiden 5 ve üzeri büyüklükteki artçı depremler sebebiyle bölge halkı yaşamını dışarda, edinebiliyorlarsa çadırlarda yoksa derme çatma barakalarda geçirmeye çalışıyor. Bir milyonu geçen bölge nüfusuna rağmen devlet tarafından kurulan çadırkent, mevlana kent, konteryner kentlerde barınan nüfusun toplamı yirmi bini geçmiyor.

Kar yağışının başlaması ile barınmaya ilişkin sorunlar had safaya ulaştı. İmkanı bulunanların yanında ve devlet olanakları ile bölgeden hızlı bir göç yaşanıyor. Ancak halen bölgede 600.000’den fazla insanın depremin ve kışın etkilerine maruz kalarak yaşamaya çalıştığı tahmin ediliyor.

Her zaman olduğu gibi bu afette de çocuklar öncelikle ve daha fazla zarar görüyor. Depremin etkilediği bölgede göçün ardından geride kalan 300.000 çocuk bulunduğu tahmin ediliyor. Yoğun kar yağışının başladığı 11 Kasım tarihi ardından -15 dereceleri bulan soğuk hava ile birlikte ilk üç günde 300 çocuğun zature teşhisi ile hastanalerde tedavi altına aldındığı bildiriliyor. Basına yansıyan bu rakamın çok daha ötesinde sayıda çocuğun soğuk kaynaklı hastalıklarla yüzyüze olduğu tahmin ediliyor. Şimdiye kadar resmi rakamlarla Erciş’in Çelebibağ Beldesinde 1 çocuk donarak, önceki gün ise Vanın Karpuzalan köyünde çadırda çıkan yangında 6 ve 12 yaşlarında iki çocuk yaşamını yitirdi, iki çocuk ağır yaralandı. Tedbir alınmadığı taktirde, çocuk ölümlerinin devam etmesinden endişe ediyoruz.

Türkiye 2011 yılında, 20 Kasım Çocuk hakları Günü’nü bu kara tablo ile karşılıyor. Bölgedeki 300.000 çocuğun yaşamı ciddi risk altında. Koordinasyondan uzak, dağınık, işlevsiz, mağduriyeti arttıran çalışmalar ve göstermelik önlemler ile deprem bölgesi dışındaki toplum kesimlerini ikna çabası bir yana bırakılıp durumun ciddiyetinin farkına varılmalıdır. Daha fazla gecikmeden çocukların yaşamını koruyacak etkin önlemler alınmalıdır.

Bu çerçevede:

- Her türlü iç ve dış olanaklar bir ön önce bu amaç doğrultusunda seferber edilmeli, bölge sivil toplumun, ulusal ve uluslararası yardım kurumlarının etkinliklerine açılmalıdır.

- Yardım dağıtımları düzenli olarak ve çadırkentlerde olmasalar dahi tüm ihtiyaç sahiplerini kapsayacak şekilde yapılmalıdır. İhtiyaç sahibinin yardıma değil yardımın ihtiyaç sahibine ulaştığı bir sisteme geçilmeldiir.

- Devlet bölge halkına tam olarak ulaşamamaktadır. Bölgede sosyal hizmet altyapısı yoktur. Çocukların durumunun tespiti ve yerinde destek verilebilmesi için sosyal hizmet altyapısı hızla kurulmalıdır. Bu hizmetin sağlanması için ulusal ve uluslararası sivil toplumdan gelen destek talepleri hızla değerlendirilmeli ve sonuçlandırılmalıdır.

- Sivil toplum örgütleri için işletilen “akreditasyon” sistemi bölgede çalışma konusunda izin almayı haftalara yayan bir bürokrasiye dönüşmüştür. Akreditasyon ile ilgili kalıcı muattap belirlenmeli ve süreç tüm sivil toplum kuruluşları için açık, adil ve hızlı bir şekilde işletilmelidir.

- Kızılay çadırları yerine biran önce kış koşullarına uygun konteynerler, pünomatik ve/veya prefabrik yapılar kurulmalıdır. Bu yapıların sayıları sembolik olmaktan çıkarılmalıdır.

- Çadırkentte yaşamak yardım almanın şartı olmaktan çıkarılmalıdır. Evlerinin bahçelerinde ya da civarında barınmak zorunda olan ailelere de koşulsuz, yerinde, geçici barınak, gıda ve sağlık desteği verilmelidir.

1995’ten bu yana BM Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’nin tarafı olan Türkiye sözleşmenin 6. Maddesinde belirtildiği üzere öncelikle çocukların yaşam hakkını korumakla yükümlüdür.

Bu yükümlülüğün ve bölgedeki durumun gereği tüm kamuoyunu, ulusal ve uluslararası tüm kurum ve kuruluşları İVEDİLİKLE, bölgedeki çocukların yaşamını korumak için harekete geçmeye çağırıyoruz.

Gündem: Çocuk!
Çocuk Haklarını Tanıtma, Yaygınlaştırma, Uygulama ve Uygulamaları İzleme Derneği
Tunalı Hilmi Caddesi No:54/8 Kavaklıdere/ ANKARA * Tel-Faks: 0312 437 76 41
www.gundemcocuk.org * info@gundemcocuk.org

*Gündem: Çocuk!, her çocuğun hak sahibi, eşit, özgür ve onurlu birer birey olarak, barış içerisinde, iyi ve mutlu bir yaşam sürmesi için çocukların yararına bütüncül bir dönüşümü ısrarla savunan bir sivil toplum örgütüdür. Çalışmalarını çocuk hakları alanında yaşanan sorunların temelindeki paradigmanın değişmesi, savunuculuk, ağ çalışmaları ve katılım programları altında, öncelikli çalışma arkadaşları olan çocuklarla birlikte sürdürür.

Uçmak...

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Fri, 18 Nov 2011 11:55:00 +0000

Merhaba,

Bugün sosyal medya veya bilgilendirme amaçlı bir yazı yazmayacağım. Bugün yıllardır içimde yanan bir ateş, bir hayal ve bir hayal kırıklığı hakkında yazacağım, uçmak...Bu yazı tahminen okumak istemeyeceğiniz kadar uzun ve kişisel, ondan baştan uyarmak isterim...

Bu şarkı eşliğinde okunabilir diye düşünüyorum...

Ufaklığımdan beri uçmak hep ilgimi çeker. Ne zaman bir kuş, uçak, helikopter görsem kitlenmiş gibi bakakalırım. İlkokul başlarında yaşıtlarım evcilik derdindeyken, öğretmen ne anlatmak istersin dediğinde "Okyanusa uçak düşmüş öğretmenim." dediğimdeki şaşkınlığını hala unutamam...

Babamın tayini Kıbrıs'a çıktığında deniz yoluyla o zaman gitmek çok çileli olduğundan, Lefkoşa'ya uçakla gitmiştik. Sonra da bütün izinlere ve geri Türkiye'ye tayinimiz çıkancaya kadar bütün yolculuklara uçakla gittik, 6 yaşımda başlayan bu sevda hala benimledir. Ne kadar hoşuma giderdi havaalanları, pilotlar, yer ekibinin o koşturmacası, hosteslerin kibar tavırları...

Sonra 9 yaşında Diyarbakır'a tayinimiz çıktı, 1993 yılı terörün ülkemizde en kötü olduğu yıllardı. Lojmanlardaki evimiz en köşe apartmandı ve direkt olarak Jandarma Hava Grup'un helikopter pistine bakardı. O zaman orası o kadar aktif bir pistti ki helikopter faaliyeti neredeyse hiç durmazdı. Sürekli helikopterler kalkar, göreve gider, bir çoğu adam alıp bırakırken delik deşik olur, gelince bantla yamanır, ikmali yapılır geri giderlerdi. Bugün Vietnam filmlerine bakıp helikopter pilotlarına özenen gençlerimiz, ne kadar kahraman pilotlara sahip olduklarını aslında pek bilmezler...

Bu Hava Grup Komutanlığı'nın arka tarafında ufak bir yüzme havuzu vardır. Diyarbakır'ın kavurucu sıcağında personel aileleri ve çocukları yararlansın diye yapılmıştır. İşte 9-10 yaşlarında bir çocukken ben oraya gittiğimizde havuzdan kaçar, helikopterlerin olduğu hangarlara giderdim. Bir Sikorsky kokpitine oturur, ne kadar çok düğme olduğuna şaşırırdım. Aklımdan "Bu pilotlar çok zeki insanlar olmalı, bu kadar çok düğmenin, kolun arasında bu koca aleti nasıl uçuruyorlar acaba?" diye geçirirdim. Hiç bir düğmeyi kurcalamadığımı bildiklerinden ve babamı da tanıdıklarından teknisyenler bana kızmazdı, belki de içlerinden küçücük aklımda içimdeki bu hevese gülerlerdi. O zamanlarda Black Hawk'lar şimdiki gibi glass cockpit değildi, aynen hayatımın en çok izlediğim ve en beğendiğim filmi olan Black Hawk Down'daki gibi mauel göstergeleri vardı. Bölge çok aktif olduğundan o zamanın Jandarma pilotları oldukça yüksek uçuş becerisine sahipti. Bazen acil yaralı getirenler o kadar hızlı gelir, o kadar hızlı inerlerdi ki yeteneklerini bilmeyen birisi gördüğünde "Allaahh helikopter düşüyor!" derdi.

Bazen de Hava Lojmanları'na halı saha maçına giderdik. Oradaki halı saha F-16'ın kalkış yaptığı pistin tam yanındaydı. Herkes maç derdindeyken ben adeta gökleri inleterek kalkan F-16'lara bakakalırdım. Sonra İzmir'e tayinimiz çıktı. Tam orta 3'e geçmişken İzmir'e geldik ve sınavlara girip Maltepe Askeri Lisesi'ni kazandım. İlk şoku orada yaşadık, tarihte ilk defa Havacı olacaklar için Lise 3'ün sonuna kadar beklenmedi ve "kura" çekildi. Bir çok arkadaşım gibi ben de karacı olarak kalınca pilotluk hayallerimiz başlamadan bitti mi diye düşünmeye başladık.

Sonra Kara Harp Okulu geldi. Sınıflar 2. sınıfın sonunda açıklanırdı. Yine bir ilk olarak bize "Sizinki 3. sınıfın sonunda açıklanacak!" dendi. Siz istediğiniz 5 sınıfı tercih ediyorsunuz, sonra Kuvvet'te sizin hangi sınıf olacağınızı belirliyorlar. Kara Havacı olabilmek içinse ekstra olarak "Pilot olur" sağlık raporu almanız ve çeşitli sınavlara girmeniz gerekiyor. Ve ben pilotluğa ulaşmakta önümde kalan tek yol olan Kara Havacılık için bütün çabamı gösterdim. Sağlık raporunu aldım, pilot seçme sınavında başarı gösterdim, İngilizcem de iyiydi ve sene sonunda beklediğim şey oldu, artık Kara Havacıydım!

Kara Havacılık'ta iki çeşit pilot yetişir, helikopter ve uçak pilotu. Ben çoğu kişinin tersine helikopter pilotluğunu yani döner kanat kursunu daha çok istiyordum. Sabit kanat kursu nispeten daha kolay bitirilebildiği için kurada herkes sabit çekmek için uğraşırken, biz iki can dost içimizden "Allah'ım ne olur döner kanat olsun!" diye dua ediyorduk. Neticede ikimiz de isteğimize kavuştuk ve dönerkanat çektik. Sonra da hoca kuraları çekildi. Orada da nispeten "iyi" denebilecek hocalara denk geldik. Yani en azından öyle sandık. Kurs başlarında o kadar keyfim yerindeydi ki, hayallerime adım adım yaklaşıyordum. Zaten Harp Okulu yıllarında Youtube'daki bütün helikopter videolarını izlemiş, bir çok havacılık forumuna üye olmuş olduğumdan arkadaşlarım beni pilotluğuma banko gözüyle bakıyordu. Bu arada ben kurada çıkan kağıtları hala cüzdanımda saklarım, şuan pilot olmuş bir çok arkadaşımın bile attığına eminim.

Kurs devam edebileceğiniz en zor kurslardan bir tanesi hatta birincisidir. Çünkü aynı zamanda hem deliler gibi ders çalışıp, hem de uçuşta başarı göstermeniz gerekir. Bazı sınavların geçiş notu 100'dür, 99 alsanız kurstan ilişiğiniz kesilir. Göstergeler masalara yapıştırıldı, hayali uçuşlar, deli gibi ders çalışmalar eşliğinde günler geçiyordu ki bir terslik oldu. Benim kurada çektiğim hocanın kendisine başka bir kurs çıkınca biz ortada kaldık. Bizi gayri resmi olarak o gün kim boşsa onla uçurmaya başladılar. Şimdi huysuz çocuklar gibi ağlamayacağım, gerçekten pişmiş tavuğun başına gelmeyecek onlarca olay peş peşe yaşandı ve bütün çabalarıma karşın, kesinlikle haksız bir yere kurstan elendim. Hayatım alt üst olmuştu, 10 yaşında Sikorsky koltuklarında hayal kuran o çocuk, hayaline bir adım kala yıkılmıştı. 2007 devresinin Kara Havacılık kursunda başına gelen olaylar tamamen bir tartışma konusudur ve devamında kıtadan adam çağırılması yanlış yapıldığının çok açık bir ispatıdır. Ama burada bu konuların ayrıntısına girmeyeceğim.

Kara Havacılık'tan elenince istediğiniz sınıfa geçemezsiniz. O iş de kura ile olur ve bana torbanın sonuna denk gelmem(!) nedeniyle 2 Piyade 1 Tank kinder sürprizi içinden Piyade geldi ve hiç istemediğim bir sınıfa yeniden sınıflandırıldım. Herhalde hayatımın en acıklı, en boktan günlerini sorsalar, elendiğim bu günleri seçerdim. Resmen o yaşıma kadar kurduğum hayaller, bir hiç uğruna, tamamen sistemin saçma işleyişi ve adaletsiz tavırları yüzünden bir anda yok olup gitti...En sevdiğim dostlarımın ilk yalnız uçuşlarını yapıp fularlarını taktıkları günlerde, ben valizimi toplayıp, gözlerim yaşlı, Tuzla'daki Piyade Okulu'nun yolunu tuttum.

Buradan sonrasını uzatmayacağım, yaşadığım haksızlık ve yeni sınıfımı sevmemem yüzünden de ileriki dönemde izinden dönmeyerek mesleği bıraktım. Subayların 15 yıllık mecburi hizmeti doldurmadan istifa hakları yoktur ki burası başlına bir saçmalık, bir adaletsizlik, bir insan hakları ihlalidir. Bu konuda yazdığım iki yazı Cüneyt Özdemir'in Dipnot.tv'sinde uzun süre ayın yazısı olarak kaldı. Okumak isteyenler için Bir Subayın Feryadı ve bu yazının beğenilmesi üzerine içinde bulunduğum ruh halini anlatmamı istedikleri Bir Subayın Ruh Hali yazıları hala sitededir. O zamanki desteği için kendisine teşekkür ederim. Biz bunun haksızlığını devlete kabul ettiremesek de, birilerinin bu işin arkasında durup insanlara "Böyle şeyler de var!" demesi önemliydi!

İşte bugün vizyona girecek Celal Tan ve Ailesinin Aşırı Acıklı Hikayesi gibi Umut Akdaş'ın aşırı acıklı hikayesi de böyle oldu. Ben asla havacılığa küsmedim. Havacılık aşkı çok başka bir şeydir, bunu yaşamayanın anlaması biraz zor. İstanbul yolunda trafik kilitlenmişken Güvercinlik'ten bir AB-206 ile kalkmak, o özgürlük hissi, o heyecan kelimelerle anlatılmaz ki! Ben bu adaletsizlikler yüzünden mesleği bırakırken hayatımın 3 yılını kaybettim, bir sürü saçma sapan kağıt kuydat işi, tazminatı da cabası...Bana bunları yaşatanlara bir çift söz söylemeyi çok isterim! Dünya küçük, kiminle nerede, ne zaman, ne şartlarda karşılacağımız belli olmaz...Tek tesellim gerçekten çok sevdiğim ve bu işi severek yapacağına inandığım bir kaç dostumun hayallerine kavuşabilmiş olması. En azından onlar sayesinde güncel haberleri alabiliyorum, uçmasam da uçmuş kadar oluyorum. Şuanda sivil havacılık kurslarına bakıyorum ama helikopter için ATPL veren bir kurs yok, yurt dışında alsanız da ülkemizde genç helikopter pilotu olarak iş bulmanız, emekli kara havacıların tekelinde olduğu için oldukça zor, hatta imkansız...Tek seçenek havayolu pilotluğu olarak görülüyor...Aslında bu yazıda anlatılacak o kadar çok şey, eleştirilecek o kadar çok konu var ki, hepsini yazsam kitap olur!

Ben küçük Kiwi'nin videosunu ne zaman izlesem hem hüzünlenir, hem de uçma aşkına bir kez daha hayran olurum. Belki benim içimde de bir ufak Kiwi olmasındandır, bilinmez...Bunları neden mi yazdım? Çünkü burası Yasaksız Hava Sahası ve kimse benim hayallerime gem vuramaz! Benim havacılıkla olan ilişkim bitti sanıyorsanız da beni hiç tanımamışsınız demektir... ;)

Markaların Facebook ve Twitter Hesapları Nasıl Yönetilmeli?

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Fri, 28 Oct 2011 08:31:00 +0000

Hepinize merhaba,

Sosyal medya son zamanlarda markaların parlayan yıldızı. Yapılan kampanya ve çalışmalarla markalar bilinirliklerine ve imajlarına oldukça büyük değerler katabilirken, bu hesapların yanlış kullanılması ise yaşanan acı Van depreminden sonra yanlış bir kampanya ve gelen tepkilere yanlış bir cevap tarzı seçen geçenlerde ayrıntılarıyla incelediğim Onur Air vakası gibi olumsuz sonuçlanmakta.

Burada markaların unutmaması gereken şey sosyal medya sayesinde bize dergi, televizyon, gazete reklam ve kampanyalarında sundukları tek yönlü iletişimin artık bitmiş olması. Basit bir örnek vermek gerekirse bir otomobil reklamında marka "5.0 lt ortalama yakıt tüketimi varıdır." dediğinde eskiden gazeteye bakıp "Hadi ulen benimki en düşük 6.5 lt yakıyor!" diye kendi kendimize hayıflanırken, şimdi bunu pat diye markanın Facebook sayfasına yorum olarak ekleyebilmemiz. Yani artık markaların hükmeden olduğu iletişim ne yazık ki bitmiştir. Bundan sonra markalar binlerce hayranlarının olumlu/olumsuz sesleri arasında şirket imaıjını hep olumluda tutabilecek tavır ve hareketleri sergilemenin yollarını bulmalı ve bu yolları sürekli geliştirerek rakipleriyle de farkını ortaya koymalıdır. Artık en yüksek ses markaların değil tüketicilerin. Dün oynanacak Beşiktaş - Fenerbahçe maçına sosyal medyada gelen tepkilerden sonra seyirci alınmasını, Van depreminde şirketler üzerinde oluşturulan baskılar neticesinde bölgeye gönderilen acil yardım malzemelerini hep tüketicinin gücü olarak örnekleyebiliriz.

Peki bir tüketici olarak, bir çok markayı sosyal ağlarda takip eden sıradan bir takipçi olarak markalardan Facebook ve Twitter'da neler bekliyorum? Örnekleri vermeye başlamadan hemen bir noktayı en baştan söyleyeyim, Facebook ve Twitter hesaplarının birbirinden farklı yönetilmesini istiyorum. Yani "bağlayalım Twitter'ı Facebook duvarına, birine yazalım ikisinde de çıkıversin..." mantığı beni inanılmaz derecede rahatsız ediyor. Facebook ve Twitter mantık olarak birbirinden bu kadar uzakta iki sosyal mecra iken, koca koca markaların bunlardan sürekli aynı linkleri paylaşmaları, aynı yazıları hem Facebook hem Twitter'da görmem yüzünden çoğu markayı artık tek mecrada takip etmeye başladım. Gelelim bence başarılı Facebook uygulamalarına:

Bence yapılması gereken şeylerden birincisi takipçilerinizin de Facebook duvarınıza yazmasına, fotoğraflar eklemesine izin vermeniz. Bakıyorum bazı firmalar spam mesajlardan çekinerek duvarlarını takipçilerine kapatıyor. Hani iletişimimiz iki yönlü olacaktı? Hani artık rahatça konuşacaktık? Sonuçta burada duvar ilk açıldığında kendi mesajlarınızı gösterip, tıklanırsa misafir mesajlarını gösterme gibi seçenekleriniz varken, sırf tembellikten bunu kapatmanız bence doğru değil. Bakın 35 milyon takipçisi olan Coca Cola'nın Facebook sayfası açıldığında sizi markanın tek yönlü mesajları değil, müşterilerin yazdıkları, yükledikleri fotoğraflar karşılıyor. Sonuçta işi Facebook hesabınızı takip etmek olan insanlar çalıştırıyorsanız, spam'ı engellemek onların işleri olmalı, duvarı kapatmak iletişimi kapatmak gibi. Ben Nokia Türkiye sayfasına N900'ümle çektiğim bir çok fotoğraf yükledim mesela. Unutmayın bazen takipçileriniz, binlerce dolar harcayıp da yaptırdığınızdan daha güzel reklamlarla karşınıza çıkabilirler...

Ben ayrıca takip ettiğin markaların benimle aynı şeyleri yaşadığını, benimle gülüp benimle ağlayabildiğini bilmek istiyorum. Bu yüzden de hain Çukurca saldırısından sonra içim yanarken bu acıyı kimlerin paylaşacağını aradı gözlerim. Ama ne yazık ki birçok firma iki satır taziye mesajını yazmaktan bile acizdi! Nokia Türkiye sayfasında yayınlanan yukarıdaki mesaj ise acımın paylaşıldığını hissettirdi bana...

Aynı zamanda bence Facebook'ta yapılan en büyük hatalardan bir tanesi takipçilerden gelen soru/önerilere cevap vermemek. Sonuçta sizin hizmet veya ürün satmak istediğiniz insanlar karşınızda, sizinle konuşmaya, temasa geçmeye çalışıyorlar ve siz onlara cevap vermiyorsunuz. Aynı insanlar dükkanınıza gelse, "bu cep telefonunun özellikleri nelerdir?" dese de aynı tavrı sergileyebilecek misiniz? Unutmayın marka hayranlığını oluşturmak zor, yıkmak çok kolaydır. Takipçilerine cevap vermeyi bırakın Social Media Examiner gibi takipçileri arasından "Haftanın takipçisini" seçenlere ise denebilecek tek şey var: BRAVO!

Facebook sayfası yönetimi için "olmazsa olmaz"ımı sona sakladım,bu da fotoğraf ve video paylaşımı. Eğer bir Facebook sayfası yönetiyorsanız, sizi takipçilerinizle en kolay iletişime sokacak şey bir fotoğraf veya video paylaşmaktır. "Bir fotoğraf bin sözcüğe bedeldir!" sözünü unutmayın. Zaten yapılan araştırmalar bu kadar reklam ve pazarlama çabasına rağmen insanların hala eğlenmek için Facebook'ta olduğunu gösteriyor. Yani ben sizin sürekli bana göndereceğiniz reklam/tanıtım linkleri arasında boğulmak istemiyorum. Üstteki fotoğraf gibi sektörünüzle alakalı olan veya sektörünüzle alakalı da olmayabilir, bir fotoğraf, karikatür veya kısa video paylaşıyorsanız benim gözümde "on numara beş yıldız" konumuna yükseliyorsunuz bunu bilesiniz.

Aslında yazılacak o kadar çok şey, verilecek o kadar çok örnek var ki, hepsini bir bir eklersem bu yazı bitmez:) Ondan biraz da Twitter'dan örnekler vermek istiyorum.

İşte benim için tam bir #fail vaziyeti. Geçen nereden esti bilmiyorum, Vodafone Türkiye twitter hesabına bakmak istedim ki ne göreyim? Tweet'leri gizliymiş. Sanırsın Vodafone twit'leri değil, Nasa iç yazışmaları...Benim bir müşteri olarak görmek isteyeceğim son şey, bana sırtını dönmüş, ancak rica edip talepte bulunursam bana yüzünü dönecek bir Twitter hesabı...Bana sorarsanız neresinden bakarsanız yanlış, bu yüzden hiç uzatmadan geçiyorum.

Şimdi sizlere kendi başıma gelen bir olayı örnek vermek istiyorum. Geçenlerde gittiğim bir film arasında İzmir Cinebonus tuvaletinde çalan şarkıları beğenmedim, ve bunu biraz da komik geldiği için Twitter'ıma yazdım. Ama bunu markaya duyurmak gibi bir niyetim yoktu, zaten çok da zaman harcamadığım bir yer olmadığı için herhangi bir mention veya hast tag kullanmadım. Ama bir süre sonra twit'imi görmüş olacaklar ki bana yukarıdaki cevap geldi. Benim tam da üstüne basmak istediğim şey var burada, duygular! O bir satırlık cümlenin sonundaki üzülen adam benim için çok önemli! 140 karakterle yazdığınız bir ortamda kendinizi ifade etmek çok zordur, ama o 2 karakterlik işaretler işe duygu katar! Bu hesapları insanların yönettiğini biliyoruz, bize cevap Cinebonus'un sinema duvarlarından, perdesinden gelmiyor, yine bir insandan geliyor. Bu yüzden karşımızda neşelenen, üzülen birilerini görmek istiyoruz. Bazı şirketler "kurumsal imaj" kaygısıyla ":)" ":(" gibi karakterleri yazılarında kullanmak istemiyorlar fakat bence asıl samimiyeti katan bunlar. Aynı cümle "kontrol edelim listemizi." şeklinde olsaydı sizde üstteki havayı yaratır mıydı?

Alın bir de gülen adam örneği. Bu iki Twit de bence oldukça sıcak ve içten. Çekinmeyin markalar, gülün, üzülün, bu sizi küçültmez tam tersine daha çok "bizden" yapar. ;)

Son örneğimi Türkiye'nin sosyal medya konusundaki en başarılı iki haber sitesi üzerinden vermek istiyorum. Herhangi bir tarafı tuttuğum imajı oluşmaması için ikisini yan yana ekledim. Bize bütün gün "Twitter'da başarının 5 sırrı", "Markalar Twitter'ı nasıl kullanmalı?" gibi haberler veren bu iki güzide sitemizin Twitter iletileri neredeyse sadece haber linklerinden oluşuyor. Bence eğer Facebook ve Twitter'ı iyi kullanmak konusunda birilerinden örnekler verecek olsaydık bunların SosyalMedya.CO ve Webrazzi olması gerekirdi ama Twitter hesapları sadece "seeding" için varmış imajı yaratmanın ötesine gidemiyor ne yazık ki...Bir ara SMCO haberi yayınlanmayan kısa gelişmeleri #smco140 etiketityle veriyordu ama artık buna da denk gelmiyorum. Yani Twitter ve Facebook hesaplarının birbirinden ayrı yönetilmesinin yanında, bu hesapların sadece birşeylerin yayılması amacıyla kullanılmaması gerekiyor kanımca...

Toplayacak olursak benimle konuş marka, seninle konuşmama izin ver. Benimle üzül, sevin, acımı paylaş, sevincime ortak ol, korkma bunlardan sana zarar gelmez, kurumsal imajın zedelenmez. Benimle fotoğraflar, videolar paylaşırken illa sektörel olmasını umursama marka, Facebook dediğin nedir ki zaten eğlence için oradayız. :) İletişime açık ol marka, orada beni haşlamak için değil, benimle ortak yolu bulmak için var olduğunu, ben olmazsam aslında bir "HİÇ" olduğunu asla unutma...

Van Depremine Yardım İçin Neler Yapabilirsiniz?

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Thu, 27 Oct 2011 11:45:00 +0000

Van Depremi'ne duyarlılık gösteren ve zor durumda olan depremzedelere yardım elini uzatmak isteyen vatandaşlarımız için bir liste hazırladık. Aşağıdaki kanallardan dilediğinizi seçerek yardımlarınızı en kolay şekilde Van'a ulaştırabilirsiniz:

1. KIZILAY

2868'e tüm operatörlerden boş bir SMS göndererek Kızılay'a 5 TL bağışta bulunabilirsiniz.

Ayrıca havale yoluyla destek olmak isteyenler, tüm bankalardaki "Türk Kızılayı" hesaplarından bağış yapabilir. Ayni bağışlar Türk Kızılayı lojistik merkezleri ve şubeleri tarafından kabul edilecektir. Tüm Kızılay şubelerinin iletişim numaralarını buradan öğrenebilirsiniz.

2. AKUT

Tüm GSM operatörlerinden 2930'a göndereceğiniz AKUT yazan bir SMS ile AKUT'a 5 TL bağışta bulunabilirsiniz.

Kredi kartını kullanarak internet üzerinden bağış yapmak isteyen vatandaşlarımız CardFinans ya da diğer banka kartlarını kullanarak bağışta bulunabilirler.

Havale/EFT için Banka Hesap Numaraları;

T. İş Bankası - Gayrettepe Şubesi - TR14 0006 4000 0011 0800 6666 63

Finansbank - Gayrettepe Şubesi - TR92 0011 1000 0000 0001 9576 70

Garanti Bankası - Ortaklar Cad. Şubesi - TR26 0006 2000 3570 0000 0029 30

3. BAŞBAKANLIK YARDIM KAMPANYASI

Başbakanlık tarafından Van’da yaşanan deprem nedeniyle başlatılan yardım kampanyası çerçevesinde saptanan banka hesap numaralarına buradan ulaşabilirsiniz.

4. KARGO FİRMALARI

Yurtiçi Kargo, PTT Kargo, MNG Kargo ve Aras Kargo yardım gönderilerini ücretsiz olarak ihtiyaç sahiplerine ulaştırmaktadır.

5. HÜRRİYET EVLERİ

Deprem sonrası yaralarını sarmaya çalışan ve kış öncesinde evsiz kalan Van için Hürriyet Gazetesi de büyük bir seferberlik başlattı. Hürriyet, Van’da kış koşullarına dayanıklı, mutfak, banyo ve tuvaleti olan "Hürriyet Evleri" kuracak. Kızılay işbirliğinde başlatılan kampanya ile her biri 6 bin liraya kurulacak evler, evsiz kalan vatandaşlara sıcak bir yuva olacak.

Van Depremi - Hürriyet Gazetesi Bağış Hesapları

T. İş Bankası Mithatpaşa Şubesi

4228 - 0971947 / IBAN TR370006400000142280971947

T.C. Ziraat Bankası Kızılay Şubesi

Hesap No 685-2868-5189 / IBAN TR060001000685000028685189

Garanti Bankası Kızılay Şubesi

Hesap adı: Van Depremi - Hürriyet

Şube: 082 Hesap No: 6294703 / IBAN TR72 0006 2000 0820 0006 2947 03

Yapacağınız ufak bir yardım zor durumdaki bir çok insanı hayata bağlayan bir umut olacaktır. Mesajımızın ulaştığı herkesi, deprem bölgesinde yardıma ihtiyacı olan vatandaşlarımıza yardım etmeye davet ediyoruz.

Bir bumads sosyal sorumluluk içeriğidir.

Onur Air Vakası ve Sosyal Medya Yönetimi

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Tue, 25 Oct 2011 20:53:00 +0000

25 Ekim 2011 günü sanıyorum hem bir şirket için hem de bundan sonra geçen günlerde tanıtımı yaptıklarım gibi Kurumsal Sosyal Sorumluluk ve Kaos Yönetimi konularında kitaplar yazacaklar için oldukça ilginç bir vakaya neden oldu, Onur Air vakası. Şirket Van'da yaşanan deprem faciasından sonra yapacağı bağışlardan "maksimum faydayı" çıkarmaya çalışınca kelimenin tam anlamıyla çuvalladı ve nefret edilen marka konumuna düştü. Bunların hepsi çok ama çok kısa zamanda oldu. Zaten kaos da budur, çok hızlı gelişir ve yanlış ellerde sadece ve sadece felaketle sonuçlanır...

Gelin olayların nasıl geliştiğine birlikte bakalım...

Aslında herşey normal başladı. Onur Air de diğer birçok şirket gibi kurumsal Facebook hesabından yaşanan depremle ilgili üzüntüsünü paylaştı. Buraya kadar herşey oldukça güzel ilerliyordu, birçok takipçisi bu durumu beğenmiş, altına teşekkür yorumları yazmıştı.

Sonra birden Onur Air hem yardım yapıp, hem de şehit haberlerinden sonra "Bu vatan bölünmez, bu bayrak dalgalanacak, sayfamızı beğen!" yazanlar gibi olaydan uzun vadede yararlanmanın peşine düştü. Kafada ampuller yanınca da aşağıdaki Facebook notu ortaya çıktı.

Aslında yazının girişi kabul edilebilir standartlardaydı. 220.000 takipçisi olan Onur Air, ki bunların büyük çoğunluğu yaklaşık yarım saat içinde markadan nefret eder hale geldi, her takipçisi için 0.5 TL (yani 50 kuruş...) yardım planladığını ve 110.000 TL'nin 55.000 TL'sini Kızılay'a, 55.000 TL'sini de Mehmetçik Vakfı'na bağışlayacağını duyurdu. Tam "ne güzel!" derken ikinci paragrafı okuyunca şok oldum! Ve silinebileceğini düşünerek hemen yukarıdaki ekran görüntüsünü kaydettim.

Onur Air resmen sayfasını beğenmesini sağlayacağımız her arkadaşımız için 50 kuruş daha bağış yapacağını söylüyordu! Böyle vahim bir durumda, bütün markalar kamyon kamyon bağışlar yaparken, aradan bir firmanın bağış yapmak için resmen bizimle pazarlığa oturması, Facebook sayfasına takipçi sağlamak gibi basit bir hesaba düşmesi beni inanılmaz derecede şaşırttı. Sosyal medyayı sürekli şirketlere "Facebook sayfanıza bu kadar takipçi çekeriz, twitter'da şu kadar takipçiniz olur" diye tanıtan, basit ajansların iş yaptığı bir piyasada normal gibi görünse de aslında sizi takip edenler sizinle iletişim halinde değilse aslında sizi kaç kişinin takip ettiğinin hiç bir önemi yoktur! Ben bunu defalarca söyledim ama "hala" başarıyı sayıda arayan, "şu kadar takipçiye ulaştık" diye sevinen ajans, site ve markalar var ne yazık ki...Bakıyorsun "skor kaygısı" öne çıkınca sahte hesapla kendi kendini takip eden de var, eşine dostuna "ricayla/parayla" retweet yaptıran da...Tabi ki olay sosyal medyada ışık hızında yayılır gibi yayıldı. Onur Air sadece bağış yapıp bunu duyursa bile zaten takipçi sayısı artacaktı, böyle bir pazarlığın hiç ama hiç alemi yoktu...

Tepkiler o kadar büyük ve sertti ki, şirket ve sosyal medya hesaplarını yöneten ajans tam anlamıyla kaos içinde kalmışlardı. "Kesin burada bir hata vardır, bu işi kısa zamanda düzeltirler." derken kaos yönetilemedi, ilk sinirle hesap "anlayışsız takipçilere" kesildi ve görünce ağzımın açık kaldığı aşağıdaki açıklama geldi.

Açıklamada amacı destek olan kampanyanın bunu anlayamayan takipçiler nedeniyle sona erdirildiği yazıyordu! En sonda da "yanlış anlamayan takipçilerden, yanlış anlamalar için özür dileniyordu." İşte bir firmanın aylar, yıllar boyunca kurduğu itibarının nasıl bir anda tuzla buz olduğunun açık göstergesi. Yapılan çok basit bir "hesap" yüzünden firma 220.000 takipçisinin üstüne koyamadığı gibi gözünden de düştü. Ben de dayanamayarak aşağıdaki iletiyi yazdım.

Onur Air ilk yazdığı hesapçı iletinin arkasından özür dileyip yanlış anlaşıldığını, bundan sonra her 6 ayda/1 yılda bir sayfasındaki hayran sayısını baz alarak Kızılay veya başka bir kuruma düzenli bağış yapacağını açıklasaydı bu olay 2 günde unutulur giderdi. Ama hem ülkenin en acılı günlerinden birinde fırsatçılık yapıp, hem de üstüne tepki gösterenleri "bunlar yardımdan ne anlar!" mantığıyla aşağılayınca bir anda dünya çapında #TT (Twitter'da trending topic) olacak kadar öfke seline battı. Ben eminim ki bu vaka ekran görüntüleri ve incelemeleriyle birlikte ileride yazılacak yerli ve yabancı kurumsal sosyal sorumluluk, itibar yönetimi ve kaos yönetimi kitaplarına girecektir.

İşte burada şirketin ve hesabı yöneten ajansın kaos yönetiminden ne kadar uzakta olduğunu anlıyoruz. Bu hesapları insanlar yönetiyor ve insanlar hata yapar. Bu normaldir. Ve özellikle Türk toplumu gibi duygusal kısmı ağır basan tüketiciler hatasından dolayı özür dileyen ve telafi çabası içinde olan bir şirket karşısında çabuk "yumuşar". Burada yapılan en büyük hatalardan birisi de ilk iletinin altına gelen tepki yorumlarının silinmesiydi. Bu hareket en az yazılan yazı kadar yanlıştı. Çünkü insanlar sosyal medyanın "karşılıklı iletişim" özelliği nedeniyle firmaların hesaplarını takip ediyorlar. Aldıkları bir üründen veya hizmetten sevinince onlara teşekkür ediyorlar, memnun kalmadıklarında şikayet ediyorlar. Burada Onur Air'in yapması gereken şey hemen hesapların başına yetkili birisini otutturmak, ılımlı ve yanlış yaptıklarını kabul eden tarzda cevaplarla yazılan eleştirilere cevap vermekti, onları silmek değil...Yazdıkları yorumlar silinenler iyice çıldırdılar ve bu sefer olayı Twitter iletilerine daha fazla taşımaya başladılar. Tabi ki şirketin bunları silme hakkı olmadığı için kartopu çığa dönüştü.

Onur Air, karşısında cevap verip, tatmin edip konuyu kapatabileceği bir topluluğu baştan sonra yanlış hareketlerle delirterek, firmadan nefret eden ve bunu bütün takipçilerine haykıran bir topluluğa dönüştürdü. İşler güllük gülistanlıkken herşey güzeldir, takipçilerinize avantajlı fiyatlarınızı söylersiniz, uçulan rotalardan güzel fotoğraflar koyarsınız, size kızan takipçilerinizi memnun eder ve "şu kadar bin takipçimiz oldu." diye sağda solda övünür durursunuz. Fakat işler ters gidebilir. Kaostan kaçamazsınız, unutmayın en iyi kaptan dalgalı denizde belli olur! Kaotik bir duruma düştüğünüzde yapabileceğiniz tek şey hatalı olduğunuzu bilerek müşterilerinizin karşısına çıkmak, onlardan özür dilemek, sinirli ve ağır telkinlerine bile ılımlı cevaplar yazmaktır. Eğer bugün Onur Air dekont fotoğrafının altına yazdıklarının yerine hata yaptıklarını kabul eden, takipçilerinden özür dileyen bir ileti girseydi, emin olun ki konuşmaların büyük çoğunluğu "Onur Air bugün çok kötü bir fırsatçılık yapmaya çalıştı AMA HATALARINI ÇABUK ANLADILAR VE TELAFİ ETTİLER, HELAL OLSUN!" şeklinde olacaktı. Tahmin ettiğiniz gibi şuan ne ilk nota, ne de sonradan asıl tepkiyi çeken dekontlu fırça girişine ulaşılamıyor.

En başta gelmesi gereken mesaj en son gelince bütün anlamını yitirdi. Şuan sayfada bulunan mesajda takipçiler "kıt olmakla" suçlanmıyor. Sadece kampanyanın sona erdirildiği ve özür dilendiği söyleniyor. Acı ama artık çok geç Onur Air...Keşke kaosunu yönetebilseydin...

Sosyal Medya, Dijital Pazarlama, Satın Alma Psikolojileri ve Marka/İtibar Yönetimi Üzerine Kitap Tavsiyeleri -3

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Fri, 21 Oct 2011 19:20:00 +0000

Tekrar merhabalar,

Şuan MediaCat Yayınları'ndan çıkan Philip Kotler'in Kurumsal Sosyal Sorumluluk kitabını tanıtacağım bu satırları okuyorsanız tahminen bu yazı serimin birincisi olan Philip Kotler'in Kaos Yönetimi ve ikincisi olan Jeff Jarvis'in Google Olsa Ne Yapardı? kitaplarını tanıttığım kısımlarını okuduğunuzu varsayıyorum. Eğer okumadıysanız onları da okumanızı tavsiye ederim. :)

Kitabın sonuç kısmına gelmeden hemen şunu belirteyim, inanın sonucu yazacak kadar bile beklemek istemiyorum, bu kitap bir başucu eseri, bir başyapıt! Özellikle ülkemizdeki şirketlerin oldukça zayıf oldukları Kurumsal Sosyal Sorumluluk konusunda "Nedir? Nasıl Yapılmalıdır? Başarılı örnekleri nelerdir?" sorularının cevaplarını bir bir veren başarılı bir eserle karşı karşıyayız.

Kitabın birinci kısmında Kotler KSS(Kurumsal Sosyal Sorumluluk) tanımını "İsteğe bağlı iş uygulamaları ve kurumsal kaynakların katkıları aracılığıyla toplumun refahını iyileştirmek için üstlenilen bir yükümlülüktür." olarak yapıyor ve burada en önemli kısmın "isteğe bağlı" kelimeleriyle açıklandığını söylüyor. Ve değişik kişi ve kurumların KSS tanımlarını vererek devam ediyor. Bu kısımda dikkati çeken tespitlerden bir diğeri de iyi bir şirketin mükemmel ürünler sunması fakat büyük bir şirketin bunun yanında dünyayı daha iyi bir yer yapmak için çalışması olarak karşımıza çıkıyor.

Kitabın giriş kısmında gelecek kısımların alt yapısı oluşturulduğundan oldukça güzel tespitler devam ediyor. Burada hedef kitlenin kim olması gerektiği yapılan araştırmalar sonucunda "yıllık 30.000 dolardan fazla geliri olan, yüksek eğitim düzeyinde kişiler" hedef kitle ortaya çıkıyor. Kotler'in fırmalara verdiği birinci öğüt "Nakit katkı yaparız olur biter!" mantığının ötesine geçmeleri. Aynı zamanda modern tüketicinin ürünlerin fiyat ve kalitesi kadar marka kişiliği ve imajının duygusal ve psikolojik yanları gibi pratik konuların ötesine gittikleri iddia ediliyor ve artık Maslov'un ihtiyaçlar hiyerarşisinde "Kendini gerçekleştirme" aşamasında bulundukları tespiti yapılıyor.

Aynı zamanda buradaki en büyük tespitlerden bir tanesi eskiden firmaların "yanlış anlaşılacağı" korkusuyla kendi satış konularından uzak konularda KSS üzerine gittikleri. Kotler bu yaklaşımın yanlış olduğunu, firmaların ana faaliyet konularını ilgilendiren KSS projelerine eğilmeleri gerektiğini savunuyor ve Starbucks, Body Shop gibi şirketlerden örnekler vererek bu tezini destekliyor. Yapılan araştırmalar "KSS projelerinin satışlarda ve pazar payında artışa neden olduğunu, marka konumunu güçlendirdiğini, güçlü kurum imajı ve etkisi yarattığını, çalışanları çekme, heveslendirme, elde tutma becerisini arttırdığını, işletme maliyetlerini azalttığını ve yatırımcılara/ mali uzmanlara karşı cazibeyi arttırdığını ortaya koymaktadır." deniyor ki bence çok önemli bir tespit.

Burada karşımıza çıkan bir sıkıntı ise KSS projelerinin kar amacı güden şirketlere uzun vadede katkısını "belgelemek" oluyor. Kotler şirketlerin de kar amacı gütmeyen kurumların da bu konuyu belgelemekte sıkıntı yaşadığını ve bunun normal olduğunu söylüyor.

Kotler kitabın ilerleyen bölümlerinde şirketlere hayır işlemek için 6 yol gösteriyor ve bunları:

1- Sosyal Amaç Teşvikleri

2-Sosyal Amaç Bağlantılı Pazarlama

3-Kurumsal Sosyal Pazarlama

4-Kurumsal Hayırseverlik

5-Toplum Gönüllülüğü

6-Sosyal Açıdan Sorumluluk Taşıyan İş Uygulamaları olarak listeliyor. Her birinin ne anlama geldiğini açıklıyor ve bu yolu seçmiş bir şirketi ve projesini örnek olarak gösteriyor.

Üçüncü bölüme geçtiğimizdeyse yazar başarılı kampanyaların ortak özelliklerini cesaretlendirici mesajlar geliştirerek, ikna edici uygulama unsurları yaratarak ve uzman medya kanallarını seçerek etkili iletişim ilkelerini kullanmak olarak belirtiyor.(s. 51)

Burada hayvan testlerine karşı yürüttüğü kampanya ile başarı sağlayan The Body Shop'un başarı sırları veriliyor. Konunun enine boyuna incelendiği maddeler arasında bence en önemlisi "konu seçimi yapıldıktan sonra byu konuyu tüm kalbinizle sahiplenin" maddesi. Bölüm sonunda "sosyal amaç teşvik planlarını geliştirirken kampanyayı ürününüze bağlamaya dikkat edin, ortaklıklar geliştirin ve markanızı görünürlük ile bütünleştirin ve bunu garantileyin ve sonuçları takip etmek ve ölçme için bir yol bulun." Buradaki son cümle kitabın başındaki "KSS projelerinin kuruma katkısının ölçülmesinin zor olduğu" cümlesiyle tezat olmuş diye düşünüyorum.

Dördüncü Bölüm'de ise sosyal amaç bağlantılı pazarlama stratejileri bunları uygulayan şirketlerin ayrıntılı örnekleriyle açıklanmış. Sosyal Amaç Bağlantılı pazarlamayı kısaca bir kurumun özel bir sosyal amaç için ürün satışlarına dayalı gelirlerinin bir kısmını bağışlaması olarak açıklayabiliriz. Burada genelde seçilen yöntem bu amaç için özel üretilmiş, belirli bir zaman dönemi için ve belirlenmiş bir hayır işi için ürün sunmak olarak karşımıza çıkmaktadır. Buna örnek olarak ülkemizde Prima'nın bir dönem sattığı belirli bir bez grubundan "yenidoğan tetanozu aşısı" için bağış yapılmasını gösterebiliriz. Burada paylaşılan çok önemli bir araştırma sonucu var ki, araştırma KSS konusunun şimdiki kadar önemsenmediği 1999 yılında yapılmış olsa bile, fiyat ve kalite eşit olduğu zaman alım tercihlerinin üçte iki oranında iyi bir sosyal amaçla birleşmiş yana firmalardan yana olduğu. S.82) Bence 2012'ye sayılar günler kalmışken bu oran çok daha üstlere çıkmıştır. Bölümün devamında potansiyel kurum çıkarları ayrıntılı şekilde açıklanmış ve her birini başarmış firmalardan örnekler verilerek konu oldukça pekiştirilmiş.

Beşinci bölümde Sosyal Pazarlama anlatılmaktadır ve Philip Kotler ile Gerald Zaltman bu kavramı 25 yıldan uzun zaman önce ayrı bir dal olarak öne sürmüşlerdir. Tanım olarak da "pazarlama ilkelerinin ve tekniklerinin bireylerin, grupların ya da bütün olarak toplumun yararına bir davranışı, hedef bir kitlenin gönüllü olarak kabul etmesi, reddetmesi, değiştirmesi ya da bırakmasını etkilemek için kullanımı." nı kullanmışlardır.

Burada gelen en büyük öğütlerden bir tanesi "sosyal pazarlama kampanyalarını sizin işiniz olarak görmeyenlerden gelen eleştirilere hazırlıklı olun." cümlesi. Ve bu konudaki örnek ve tavsiyelerle bölüm devam ediyor.

Altıncı bölümde kurumsal hayırseverlik inceleniyor bu konuda şirketin kullanabileceği nakit bağışlar tedarik etmek, hibeler vermek gibi tipik programların hepsine örnekler verilerek açıklanmış. "Girişimin en güçlü yönleri olarak kurum şöhretini ve iyi niyeti kurmak, hevesli bir iş gücünü çekmek ve korumak; özellikle yerel toplumlarda toplumsal konular üzerinde etki bırakmak ve mevcut kurum sosyal girişimlerine kaldıraç görevi yapmaktır." denerek konu özetlenmiş. (s. 169)

Yedinci bölümde toplum gönüllülüğü konusu işlenmiş. Burada en basit örnek olarak şirketlerin çalışanlarına her ayda belirli miktarda ücretli izin vererek çalışanın istediği bir toplum gönüllülüğü projesine katılımını desteklemesi olarak gösterilmiş. Burada şirket personelin maaşını ödediği halde iş gücü kaybını proje için bağışlamakta, toplum faydasına bir işe bireysel olarak yardım eden çalışan hem kendisiyle gurur duymakta, hem de şirketini daha çok sevmektedir. Burada şirketlere en büyük öğüt ise toplumsal çaba gösteren personellerini mutlaka takdir etmeleri ve varsa şirket içi ve dışı yayınlarda, tanıtımlarda bu tip çalışanlara yer verilmesi.

Sekizinci bölümde sosyal açıdan sorumluluk taşıyan iş uygulamaları anlatılmaka. Bunu kısaca sürdürülebilir tarıma yatırıma yöneltme, atık kontrolü, yasak olmayan fakat zararı tespit edilen ürünleri gönüllü olarak satıştan kaldırma gibi açıklayabiliriz. Bu tip konularda da sürekli "hayır için mi yoksa kar için mi?" sorusunun sorulacağını ve verilen sözlerin müşteriler tarafından takip edileceğini belirten Kotler, "çalışmalarınızın sonucunu bekliyor olacaklar." diyor.

Dokuzuncu bölümde şirketlerin KSS konularında başarılı olduğu 25 uygulama tek tek tanıtılıyor. Bu bölüm adeta kitabın özeti niteliğinde ve sanırım okurken en çok ilginizi çekecek bölümlerin başında geliyor.

Onuncu bölüm ise Kurum desteği arayanlar için 10 tavsiyeyi içeriyor. Bu bölüm de yine oldukça güzel hazırlanmış ve net örneklerle şüpheye mahal vermiyor. Burada "en azından şirket için olduğu kadar sosyal amaç için de en iyisini sağlayacak bir program geliştirme niyetine odaklı olun" denerek kitap sonuca bağlanıyor.

Benim okurken en çok altını çizdiğim, kenarlarına en çok not aldığım kitap bu oldu sanırım. Okurken sıkıcı veya gereksiz bulacağınız peş peşe 3 sayfa yok gibi. Bu kadar uzun bir tanıtım yapmış olmama rağmen sanki kitabın hiçbir şeyini anlatmamış gibi hissetmem de bundan kaynaklanıyor sanırım. Philip Kotler'in neredeyse bütün kitaplarını okudum fakat bu kitabı kendi kitapları arasında bile tek geçerim! Oldukça güzel açıklanmış, sayısız örnekle renklendirilmiş bu kitabı hem bilinçli bir tüketici açısından hem de çalıştığınız/yönettiğiniz şirket açısından mutlaka okumanızı tavsiye ederim. Unutmayın bu dünya hepimizin ve bu dünyayı daha güzel ve yaşanılır kılan şirketlerin kılmayanlardan ayrılması kadar doğal bir şey olmamalı...

Eğer kitap ilginizi çektiyse BURADAN satın alabilirsiniz. İyi okumalar!

Sosyal Medya, Dijital Pazarlama, Satın Alma Psikolojileri ve Marka/İtibar Yönetimi Üzerine Kitap Tavsiyeleri -2

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Thu, 20 Oct 2011 17:01:00 +0000

Hepinize tekrar merhaba,

Geçen yazımda başladığım kitap tavsiyelerine devam ediyorum. İşin aslı şu anda canım zerre yazı yazmak istemiyor. Çukurca'da yaşanan olayın acısı bu kadar tazeyken böyle bir yazıya gerek var mı onu da bilmiyorum fakat ileriki günlerde yoğunlaşacak programımdan ötürü yazı serisini devam ettirmekte sıkıntı çekebilirim. Bu yüzden fırsat varken mümkün olduğunca çok kitap tanıtmak istiyorum. Bir kişi fazladan bir kitap okusa kardır diyorum ve başlıyorum...

Kitabımız MediaCat Yayınevi'nin yayınladığı Jeff Jarvis'in Google Olsa Ne Yapardı? kitabı. Yeni ticaret dönemini Google, Amazon, Facebook gibi şirketler üzerinden yorumlayan Jarvis ünlü blog buzzmachine.com'un da sahibi. Jeff Jarvis kitapta olaya sadece ticaret veya internet gözünden bakmıyor, günlük hayatta karşılaşabileceğimiz bütün sorunlar karşısında Google mantığında insan/şirketlerin nasıl tepki vereceğini irdeliyor.

Kitabın başlarında yazar Google'ın mantığını "Kullanıcıya odaklan, gerisi gelecektir..." olarak veriyor. Ve "eski tip medya şirketi" olarak Yahoo'yu gösterirken, Google'ı "kullanıcıların yapmaya çalıştığı herşeyde onlara yardımcı olan yeni tip medya şirketi" olarak gösteriyor. Kitabın özü ise sürekli Google'ı taklit etmeye çalışmak yerine onu başarılı kılan mantığı kavramak ve tüm hayatımızda yeni ve başarılı bir bakış açısı geliştirmek olarak ortaya çıkıyor.

Burada aslında bir tezat var. Kitabında sürekli linkler vermekten, bedava hizmetler sunmaktan, "küçük yeni büyüktür!" diyen Jarvis'in kitabı neden basılı formda sunduğu? Bunun cevabını ise "Öncelikli olarak kabul ediyorum ki ikiyüzlüyüm. Bu kitabı mümkün olabilen en dijital, araştırılabilir ve link verilebilir şekilde yapamadım çünkü yayıncıdan avans ve başka hizmetler almıştım. Takdir edersiniz ki benim de yemek yemem lazım ve bu fırsatı kaçıramazdım. Ancak kitabım, bloğumda umduğumdan çok daha "Google-ca" oldu. Blogumdaki en mükemmel şey ise, okuyucularımın büyüleyici cömertliği ve zorlamalarıyla bilgi eksikliklerimi kapatmaları oldu. " olarak veriyor. (Kaynak)

Kitabın hemen başlarında ilk ve en önemli derslerden birisini "Şirketler kontrolü müşterilerine verdiklerinde daha güçlü olacaklarını öğrenmelidirler. Kontrolü bize verin, onu kullanalım ve karlı çıkan siz olun." olarak açıklıyor. ( S.22) Devamında ise linklerin önemine değiniyor ve değişik örneklerle linklerin aslında mevcut ortamın gelişmesinde nasıl işe yaradığına dikkat çekiyor. Burada verdiği örnekte Google Adwords üzerinden ilerliyor. Ve kilit cümle olarak "En iyi yaptığınız şeyi yapın, kalanını linklere bırakın." diyor.

Web 2.0'ın büyüme metodunu ise pazarlamayı çok da umursamayarak kullanıcılara anlatabilecekleri, benzersiz bir kullanıcı deneyimi yaşatmak olarak açıklıyor. Ve "aranabilirlik" ile "bulunabilirliği" eşleştiriyor. Yazara göre artık ciddi internet siteleri bile haber dahil bütün yazılarını yazarken arama motorlarında bulunabilirliği göz önünde bulunduruyorlar. Örnek olarak NY Times'ın basılı versiyonunda bir kitapla ilgili başlığın farklı olabileceğini fakat internet versiyonunda yazı başlığında kitabın hem adının hem de yazarının geçmesinin bunlardan herhangi birini Google gibi arama motorlarında arayanlar için "bulunabilirlik" sağlayacağını gösteriyor. Aynı zamanda müşterilerinizin sizin reklam ajansınız olduğunu savunuyor ve "Müşterileriniz sizi arkadaşlarınıza tavsiye ettiğinde onlara reklam yapmanıza gerek kalmaz." diyor. (s66) Google'ı da başarılı servislerinin kulaktan kulağa yayılması nedeniyle "Pazarlama yapmadan en hızlı büyüyen şirket" olarak ilan ediyor. Dell ile yaşadığı sorunları örnek vererek "Müşterileri dinlemek, yapabileceğiniz en mükemmel pazarlama şeklidir." örneğiyle konuyu kapatıyor.

Yazar devamında kıtlık ekonomisinden bolluk ekonomisine geçtiğimizi ve artık herhangi bir ürünün mutlaka alıcısının olacağını iddia ediyor. Seth Godin'in blogunda dediği gibi "Küçülün fakat büyük düşünün!" tezini destekliyor.

Jarvis 2007 yılında gelirleri oldukça düşen NY Times'ın internet gazetesini paralıdan bedavaya çevirmesini örnek gösteriyor. Gazetenin bu yolla daha çok kullanıcıya ulaştığını, onlara gösterdiği reklamlardan daha çok gelir elde ettiğini, daha fazla link alarak daha fazla trafiğe ulaştığını ve yazarların ödeme duvarının kalkmasıyla okurlarıyla daha fazla haşır neşir olabildiğini belirtiyor. Aynı zamanda hatalar yapmaktan çekinmemek gerektiğini, önemli olanın hatasız, mükemmel başlangıçlar olmadığını, karşılaşılan hataların düzeltilmesi gerektiğini ifade eden Jarvis, "Eğer hatalarınızı düzeltirseniz, müşterileriniz onları unutur ve gösterdiğiniz gelişmeden dolayı size saygı duyarlar." diyerek bu konuyu netleştiriyor.

Devamında Google'ın yaptığı işler için mutlaka akıllı, kalifiye elemanlar bulması anlatılıyor. Google haritalar işine girdiğinde, iş için ihtiyaç duyduğu mühendisleri Avustralya'dan bulmuş. Aynı şekilde şirkette çalışanlar etraflarındaki diğer çalışanların da yüksek kapasiteli, yaratıcı insanlar olduklarını bildiklerinden daha sıkı çalışıyorlarmış ve işlerini seviyorlarmış.

Kitap Dünyaya Google Hakim olsaydı kısmıyla devam ediyor. Burada da mevcut sistemleri Google kullansa günümüzdeki gazete, kitap vb sektörlerin nasıl olabileceği ele alınıyor. Asıl vurucu kısım ise Google mantığıyla reklamcılıkta karşımıza çıkıyor. Yazara göre Google'ın en çok değiştirdiği sektörlerden birisi reklamcılık. Bunu da "Google bunu, büyük reklamverenlerden evel küçüklere, "reklam yapmayı hiç düşünmemiş, herhangi bir ajansa sahip olmayan insanlara" hizmet edecek bir pazaryeri kurarak yaptı. Onların reklam konusunda herhangi bir kuralı yoktu, dolayısıyla Google'ın kendi kurallarıyla oynamaya hazırdılar." (s. 192) Ve hemen sözü müşteri hizmetlerine getirerek bu konuya yatırım yapılmasını öneriyor. Ve devamında müşterilerden tavsiyeler alınabilecek sosyal ortamlara odaklanmalarını istiyor. "Şirketinizin ana hedefi insanların seveceği bir ürün üretmek olmalıdır." tezini sunuyor. Ve markanızın sorumluluğunu müşterilerinize verin diyerek konuyu bitiriyor.

Yazar kitabın kalan kısımlarında ise perakendicilik, imalat, kamu gibi konularda dünyaya Google'ın hakim olsa hayatımızın nasıl olabileceğini işliyor. Belirtmeden geçmemek gerekir, kitapta Wired yazarı Chris Anderson'ın Uzun Kuyruk teorisine de bolca değiniliyor.

Ben kitabı okurken oldukça beğendim. Akıcı bir dili ve basit, anlaşılır örnekleriyle kitapta okuduğunuz neredeyse hiçbir şey havada kalmıyor. Kitabı okurken arkasına sonradan "Google'da araştırmak üzere" Longtail.com - Bubblegeneration.com - Haque new economics of media - James Surowiecki Wisdom of the crowds - Vikinomi - Epicurious.com - Winelibrary.tv - Dawos Toilet(Youtube) ve Prosper.com konularını not almıştım, sizler de kitabı okuduktan sonra tahminen benzer konuları araştırma isteği hissedebilirsiniz. Hepinize iyi okumalar. (Eğer ilginizi çekiyorsa BURADAN kitabı satın alabilirsiniz.)

Eğer hala okumadıysanız, serinin 1. Yazısı BURADA- Kaos Yönetimi

Sosyal Medya, Dijital Pazarlama, Satın Alma Psikolojileri ve Marka/İtibar Yönetimi Üzerine Kitap Tavsiyeleri -1

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Tue, 18 Oct 2011 23:26:00 +0000

Hepinize merhaba,

Bu yazıyı/yazı serisini yazma fikri uzun süredir aklımda olmasına rağmen bir süredir yakın zamanda okuduğum 17 sosyal medya, dijital pazarlama, marka/itibar yönetimi ve satın alma psikolojisi kitaplarından en beğendiklerimi sizlerle paylaşmak istedim. Bu kitaplar genelde MediaCat ve Optimist Kitap tarafından yayınlanıyorlar.

Sosyal Medya sanırım dünya üzerinde insanların en çabuk sıfat edindikleri sektör. Öyle bir sektör düşünün ki en altta çalışan eleman bile "Sosyal Medya Uzmanı" olarak işe başlıyor. Tabi ki en alt kademe uzman olunca bir ay çalışan topluluk yöneticisi, 6 ay çalışan müdür, 1 yıl çalışan "Sosyal Medya Astronotu" oluveriyor. Burada en büyük sıkıntı, birazcık aktif Facebook, Twitter kullanıcılarının bile hemen "sektör içinden" görülüp bir işe montelenmesi sanırım. Ve işin daha acı tarafı hasbel kader işe başlayan bu grubun çok büyük çoğunluğunun kendini bu konuda geliştirmeye çalışmaktansa hemen yeni sıfatını bulmaya çalışmakla zaman öldürmesi. Lafı geçmişken bu konuda sıkıntısı olan arkadaşlara geçen gördüğüm Sosyal Medya Sıfat Üreticisi sitesini şiddetle tavsiye ederim. Henüz kimse tarafından sahiplenilmemiş, bakir bir sıfat bulacağınıza eminim. :) Neyse dediğim gibi "eleman"ın olmadığı bir sektör, herkes uzman, herkes yönetici. Akşama kadar bayık slaytları, raporları kim hazırlıyor acaba? :)

Buraya kadarı işin hem gerçek hem de mecazi anlamda "giriş" kısmıydı, bu kısımdaki "girişken" konuşmalar kanınıza dokunduysa bundan sonrasını zaten okumayacağınız için yollarımız burada ayrılıyor demektir:) Yok siz de yaptığınız işte kendini geliştirmek isteyenlerdenseniz gelin okunabilecek kitaplara bir göz atalım. (Burada ufak bir not: Bunlardan daha güzel veya başka kitaplar da var mutlaka ama bunlar benim ilk etapta dikkatimi çekenler/okuyabildiklerim, rafları/kitap sitelerini karıştırdıkça okunması gereken kitap listem kabarıyor.)

Okuduğum Kitaplar :

Crowdsourcing,

Herkes Örgüt,

Kaos Yönetimi,

Sanal Ekiplere Liderlik Etmek,

Bağlantılar,

İknanın Psikolojisi,

A'dan Z'ye Pazarlama,

Herşey Çıplak,

B2B Marka Yönetimi,

Google Olsa Ne Yapardı?,

Nöromarketing,

Pazarlamanın ve İletişimin Yeni Kuralları,

30 Günde Gerilla Pazarlama,

İtibar Yönetimi,

Kurumsal Sosyal Sorumluluk,

10 Ölümcül Pazarlama Günahı,

Çaktırmadan İkna,

Kilit Adam,

Sosyal Medya Pazarlaması idi. Öncelikle burada 17'den fazla kitap olduğunu fark edenlere "dikkatleri", bana inanıp saymayanlara da "güvenleri" için teşekkür ederim :) Kitabın insana birşey katmayanı yok gibidir. Buradaki kitaplar da mutlaka ki yoğun emek sonucunda ortaya çıkmışlardır fakat ben bunlardan bana "Vay be ne kitaptı!" dedirtebilenleri sizlere tanıtacağım.

Şimdi burada Philip Kotler'in birçok kitabı var, zaten her yazdığı kitap bir başucu eseri, adeta bir teknik başvuru kaynağı. Kitaplarının hepsini beğensem de sadece Kaos Yönetimi ve Kurumsal Sosyal Sorumluluk kitaplarını tanıtarak diğerlerine de yer bırakmak istiyorum.

İsterseniz vurucu bir giriş olması açısından konuya herkesin tıkandığı yerden, Kaos Yönetimi'nden başlayalım.:)

Kotler'in kitap kapağının içinde yazan giriş cümleleri aslında herşeyin bir özeti, gelin onu dinleyelim:

"Bugün ve gelecekte, belki de bir şirketin neye sahip olduğunu veya ne ürettiğini sormak, şirketin çalkantıları tespit etme, kaosu öngörebilme ve riskleri yönetebilme yetenekleriyle ilgili sorular kadar önemli olmayacak. Riskleri tanımlamak ve yönetmek çok basit bir iş değildir. Riskleri önceden tahmin edebilmek için senaryo ve strateji geliştirmek, fırsatları değerlendirmek gerekir.

Kaos Yönetimi kitabının amacı şirket yöneticilerine esnek, güçlü ve dayanıklı bir şirket yaratabilmeleri için bir rehber sunmaktır. Liderler dünyanın öngörülemeyecek şekilde değişmeye başladığının farkına varmalı, ekonomide çalkantının ve kaosun kaçınılmaz olduğu gerçeğiyle yüzleşmeli ve her bir departman için yeni bir stratejik davranış biçimi geliştirmelidirler.

Neyse ki, ekonomik çalkantı dönemlerini başarıyla atlatan şirketlerin her biriminin başındaki yöneticilerin ortak davranış biçimlerini belirlemiş durumdayız. Büyük küçük her kuruluşun er geç yüzleşeceği tehlikeli sulardan güvenli bir şekilde çıkmanın kurallarını bu kitapta bir araya getirdik."

Kitap gerçekten oldukça güzel kaleme alınmış, net örneklerle ve sizi düşünmeye itecek sorularla süslenmiş. Başta dünyanın girdiği çalkantılı dönem açıklanmış, devamında yönetimlerin bu çalkantılı dönemlerde yaptıkları hatalar alt başlıklara bölünerek ayrıntılarıyla açıklanmış. Verilen örnekler, doğru ve yanlışları anlamak açısından en küçük bir ikileme yer bırakmayacak şekilde olduğundan okurken adeta bir roman gibi bırakmak istemeyeceğiniz kitaplardan olduğunu garanti edebilirim. :)

Devamındaysa Kaos modelleri ve bunların yaratacağı zayıflıklarla fırsatlar ayrıntılarıyla incelenmiş. Bu konuyu şirket yönetim sistemlerinin tasarlanması izliyor ki bu konuda eksiği olan şirket/yöneticiler için bulunmaz kaynak!

Bunların hepsinin üstüne şirketinizi dayanıklı kılacak pazarlama stratejilerini anlatıldığı bölüm geliyor. Burası bence kitabın en önemli bölümlerinden bir tanesi. Çünkü içine düşülen kaosun getirdiği hızlı tepki verme sürekli yeni stratejiler geliştirme zorunluluğunun şirket için uzun vade pazarlama planına nasıl dönüştürülebileceği net örneklerle burada anlatılmış.

Son bölümde ise "Çalkantılar çağında nasıl büyüme stratejileri geliştirilmeli?" sorusunun cevabı var. Bu konuda ünlü stratejistlerden General Clausewitz'in "Savunma durumundaki , savunma pozisyonunda olmanın avantajını elde eder etmez hemen saldırıya geçmelidir" lafıyla başlamış olması ise eski bir subay olarak beni benden aldı. Bu söz günümüzde hala savunmanın tanımında kullanılır ve "taarruz şartları elde edilinceye kadar düşmanı oyalamak" olarak hayat bulurken fikir babasının kim olduğunu açıkça belli eder...Burada sevilen şirketlerin ortak yanları, kısa, orta, uzun vade planlar yapılırken dikkat edilmesi gereken konular anlatılıyor.

Kaos Yöentimi okurken her satırında bir ders bulduğum, net örneklerle zihnimi açan, tam bir kaynak kitap olarak kütüphanemdeki en kıymetli kitaplar arasında yerini aldı. Eğer bu kitaba bir not vermek haddime olsaydı 10 üzerinden hiç düşünmeden 10 verirdim!

Giriş yazısı da olduğu için oldukça uzamış olan yazımı sabırla okuduğunuz için teşekkür ederim. Her gün en az yarım saat kitaplarınıza zaman aıyırırsanız toplum içinde konuşabileceğiniz konu sayısının binlerce kat artacağını lütfen unutmayın. En kısa zamanda başka bir kitap tanıtımıyla görüşmek üzere! Unutmayın bilgi de sevgi de paylaştıkça artar;)

Not: Kitabı yukarıda da verdiğim link'ten satın alabilirsiniz;)

Serinin 2. Yazısı da BURADA- Google Olsa Ne Yapardı?

Türk Lirası Ne Kadar Saygın?

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Sun, 09 Oct 2011 09:52:00 +0000

Güzel bir pazar günü uzun süredir aklımda olan bir konuyu sizlerle paylaşmak istedim. Türk Lirası'na ne kadar değer veriyoruz? Yani bunu paranın ekonomik değerinin veya 1 doların 1,90 Lira olmasının ötesinde soruyorum. Paramıza fiziki olarak ne kadar değer veriyoruz? Korumak için neler yapıyoruz?

Kabul edelim bir çoğumuz elimize banka ATM'lerinden veya herhangi bir şekilde maaş vs yoluyla gıcır gıcır yeni para geldiği zaman keyif alırız. O pürüzsüz, kırışmamış para ne kadar asil durur değil mi? Sanki o 50 Lira eski 50 Lira'yı dövermiş gibi gelir bana. Ama o para çok değil 1 hafta içinde kullanılmayacak kadar kötü hale gelir çünkü toplum olarak bir çok şey gibi paramızın kıymetini de biz belirliyoruz aslında. Biz hala cüzdan kültürü yaratamadık çoğu insamızda, hala paralar deste halinde pantolon ceplerinde veya gömleklerde taşınıyor. Sosyetik hayatları olan arkadaşlar bu dediğim kavramı anlayamayabilirler ama biraz yerel esnafın, küçük ticarethanelerin içinde bulunmuş olanlar ne demek istediğimi çok iyi anlayacaklardır. Bu bizim eski geleneğimiz, cepten bir tomar parayı önce göstere göstere çıkarıp, sonra görünmesin diye masanın altında arasından bir miktar alıp, çırağı çağırıp "Gel koçum bana şuradan bir bilmem ne kap gel bakalım!" geleneği...

Sadece bu kadar mı? Daha parayı heybelerine sokuşturan pazarcı amcaları, bir kutuya sıkış tıkış tıkılan dolmuş ücretlerini ve bir ton benzer örneği vermedim bile. Tamam pazar veya dolmuş para akışının çok hızlı olduğu, nakit paranın sürekli el değiştirdiği yerler olabilir ama bizim paramıza böyle hoyratça davranabilmemizin altında aslında başka bir neden yatıyor; bu da bizim bunu da diğer birçok şey gibi önemsemiyor olmamız. Yani paranın eski veya yeni olması, kırışmış veya yırtılmış olması, oldukça eskimiş veya üzerinin yazılı olması kaçımızın umrunda ki?

Bu üstteki 5 dolar benim yıllardır cüzdanımda taşıdığım, annemin daha küçücük bir çocukken "Evladım para parayı çeker derler, cüzdanın ömrün boyu hiç boş kalmasın, al bu sana uğur parası olsun" diye biraz da şakayla karışık verdiği para. En az 14-15 yıldır cüzdanda bulunmasının sonucunda biraz yıprandı, tam ortasından hafifçe yırtıldı hatta. Şunu çok iyi biliyoruz ki ben bu 5 doları hiçbir döviz bürosunda bozduramam. Veya elden hiçbirinize veremem. Çünkü o parayı kimsen sizden almayacağını bildiğiniz için bu 5 doları benden almazsınız. Ama bu bırakın 5 Lirayı 50 Lira, hatta 200 Lira bile olsa bunu bir şekilde elden çıkarabileceğinizi bildiğiniz için başta biraz sızlanıp mızmızlasanız da bu parayı benden alırdınız. Trajikomik değil mi? Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde Amerikan Doları temiz kullanılıp el üstünde tutulurken, Türk Lirası paçavra gibi oradan oraya atılıyor. Çünkü biz yeni, yırtılmamış, üstünde bakkal hesabı yapılmamış para talep etmiyoruz...Alın size birkaç tane Türk Lirası fotoğrafı. Daha kötülerini değişik zamanlarda gördüm, üstüne telefon not alınmış olanını, aylık gider hesabı yapılmış olanını, ortadan yırtıldığı için bantla boydan boya yapıştırılmış olanını...

Şuna emin olun ki üsttekilerden çok daha kötü durumda olan birçok banknotumuz şuan dolaşımda, sizin cebinizde, benim cüzdanımda, pazarcı amcanın heybesinde... Peki neler yapabiliriz? Paramızı bu kadar paspal, değersiz görünmekten nasıl koruyabiliriz? Ben önce kendi hatalarımla başlamak istiyorum. Ömrüm boyunca cebinde para taşıyan biri olmadım, her daim bir cüzdanım vardı ondan pantolon veya gömlek cebinde para eskitmedim ama aşağıdaki yollarla ben de para eskittim.

Bu benim özellikle yaz aylarında denize, havuza vs giderken yanıma cüzdan almak istemediğim durumlarda kullandığım küçük el çantam. Önündeki cırt cırtlı gözüne telefonu koyup, sol tarafa kredi kartı/kimlik, sağ tarafa da para koyup, anahtarı da kapatmadan önce arasına koyup küçücük bir çantaya bütün ıvır zıvırımı sığdırdığım el çantam. Ama tabi ki böyle küçük bir ortama bu kadar şey sığdırınca mecburen katlayıp koyduğum paraların da ezilip kırışmaya başladığını fark ettim. Çünkü para o koyduğum fermuarlı yer dışında hiçbir yere katlamadan sığmıyor. Artık mümkün olduğunca bu çantayı almıyorum veya yanıma acil durumdan beni kurtaracak kadar nakit dışında para almıyorum ve işimi genelde kredi kartı ile hallediyorum.

Burada küçük bir ara başlık açmak istiyorum. Kredi kartı veya en azından banka kartı kullanımı bence çok önemli. Çünkü ülkemizde birçok işletme nakit verdiğiniz paranın fişini kesmediği için paranız kayıtsız ekonominin bir parçası haline geliyor. Artan vergi kaçakları yüzünden hükümetler otomobil, cep telefonu, benzin gibi halkın bütün kesiminin kullandığı kalemlere fahiş vergiler uygulayarak oradan alamadıkları verginin peşine düşüyorlar. Ama kredi/banka kartı kullandığınız zaman paranız her daim kayıt altına girer ve vergisi ödenir. Aynı zamanda artık artan temassız ödeme sayesinde yanınızda bozuk para taşımanıza bile gerek kalmaz. Aslında başlı başına bir yazı olabilecek kredi kartı kullanımı konusunu buradaki konuyu dağıtmamak için kısa kesip konumuza dönüyorum. :)

Diğer bir hatam da zamanında yok Money kart, yok Varan kart, yok Vatan kart diye gittikçe artan kartlarımı sığdırabilmek için normal cüzdanımı bırakıp kartlık şeklindeki cüzdana dönmek oldu. Kartları taşımak için oldukça kullanışlı olan bu cüzdan tipi ne yazık ki bizim banknotlarımız için oldukça küçük. 50 liranın boyu cüzdandan daha geniş olduğu için ikiye katlayarak koymak zorunda kalıyorsunuz. Ama o halde bile katlanmış 50 lira cüzdanın yarısından daha geniş olduğu için cüzdan kapalıyken para bir kez de katlanmış hali içinde katlanıyor. Öyle olunca cüzdan kullansanız bile 20 liradan büyük bütün paralarınız içinde harap oluyor. Ondan sizden ricam en sağdaki gibi içine bütün paraların sorunsuzca koyulabileceği bir cüzdan tercih edin.

Sonuç olarak unutmayın ki paranız sadece döviz bürolarındaki kadar değerli değildir, aynı zamanda sizin verdiğiniz manevi değer kadar değerlidir. Biraz özen, biraz bilgilendirmeyle kendi paramıza değer katabileceğimizi biliyorum. Bu yüzden Dolar, Euro gibi paralar eskimesin diye gözünüz gibi bakarken, kendi paranızı unutmayın, Türk Lirası'nın saygınlığı hepimizin saygınlığıdır...

Bir Kap Su Olsa Ne Yazar?

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Tue, 06 Sep 2011 23:24:00 +0000

Uzun bir aradan sonra hepinize tekrar merhaba. Artık aklı ve vicdanı hür bir Türk genci olarak tekrar karşınızdayım:)

Konu hayvanlar ve yaz olduğunda hemen akla ilk gelen şeylerden birisi değişik kişiler ve kurumlar tarafından düzenlenen "Kapınıza bir tas su da siz koyun!" kampanyaları oluyor.

İlk başta bu cümleyi, bu kampanyayı çok önemsemeyebilirsiniz. "Ben koymasam ne olur, nasıl olsa bir koyan çıkar!" diye işin kolayına da kaçabilirsiniz. Ama ben size koyarsanız yaklaşık 5 dakika içinde neler olacağını hemen anlatayım. Neler olacağını anlatmak için ilk başta size beslediğimiz köpekten bahsetmem gerekiyor. Son birkaç aydır Foça'da oldukça tatlı bir Kangal yavrusuna bakıyorduk.

Şuan elimde bizim Kaçak'ın kendi resmi olmadığından dış görüntüsü ona oldukça benzeyen başka bir asil köpeğin fotoğrafını ekledim. Türkiye'nin bence en büyük miraslarından birisi olan Kangal köpekleri bildiğiniz üzere daha ziyade soğuk hatta karlı olan iklimleri sevmekte. İşte biz de İzmir'in kavurucu sıcakların köpeğimiz kavrulmasın diye sık sık suyunu değiştiriyorduk. Hatta buzlukta pet şişeleri dondurarak ve sonra plastiklerini kesip atarak suyuna buz atıyorduk. Ama ne yaparsak yapalım köpek yeterli rahatlığı sağlayamıyor, gündüzleri adeta sıcakla savaş veriyor, bulduğu gölgelere sığınıyor, patileriyle burnunu kapatarak adeta içinde bulunduğu sıkıntının sessiz çığlığını atıyordu.

Bir gün Kaçak'ın suyunu içtikten sonra kalanını patisiyle devirip dökmeye ve ıslanan yere yatmaya başladığını fark ettim. Sonra ıslattığı yeri kazarak iyice derinleştirdi. Benim bir avuç suyun neler yapabileceğini görmem de işte bu derinleştirme operasyonundan sonra başladı. Çünkü artık onun kazdığı çukuru suyla dolduruyorduk. Ve Kaçak çukurdan ne zaman kalksa, etrafta aklınıza gelebilecek bütün hayvanların birer birer bu su kaynağına yanaşmaya başladığını fark etmem çok zaman almadı.

Koca kangal köpeği oldukça yakında olmasına rağmen suyun başına o ürkek bakışlarıyla bir kumru indi. Oldukça bitkin görünüyordu. Ama su yaptığı ilk hamleyle oldukça uzun süre kana kana su içmeye başladı. Devamında az önceki ürkek, bitik kuş adeta tekrar canlandı. Onun suyu içmeye başladığını gören başka bir kumru daha hemen su kenarına indi. Sonra serçeler geldiler. 6-7 tane serçenin kumruların su içtiğini fark etmesiyle suyun başına inmeleri bir oldu. Onları arılar izledi. Arılar suyun etrafında adeta dans ediyorlardı. Bir anda suyun başı yazın kavurucu sıcağında bunalmış ne kadar hayvan varsa onlarla dolmaya başladı.

Arıları yuvalarına yapıştıracakları sarı uzun otları ıslatmaya gelen kırlangıçlar izledi. Sadece bir kaç metre ötelerinde bir kangal köpeği onlara bakıyor olmasına rağmen, bir çok hayvan "canları pahasına" bu küçük su birikintisinden mümkün olduğunca fazla suyu içmenin derdindeydi. Yaşadıkları susuzluk suyun başına geldikleri anda her hallerinden belli oluyordu. Bir süredir uzaktan Kaçak'ı kesen sarı kedi sonunda dayanamadı ve o da hızlı ve ürkek adımlarla suya doğru hamlesini yaptı. Normalde onu gördüğü anda çıldıran Kaçak gözlerinin içine bakıyor olmasına rağmen yerinden bile kalkmadı ve adeta sarı kedinin su içmesine izin verdi. Kedi yaklaşırken uçuşan kuşlar zaten yeterince su içmişlerdi. "Su gittiği yere bereket ve canlılık götürür." derlerdi, bir dakika önce boş olan çukur içine dolan bir kap sudan sonra adeta çölde bir vahaya dönmüştü.

Normalde yaz sıcağında bunalmış hayvanların size yukarıdaki gibi şakalar yapacak mecalleri olmaz. Yaşadıkları uzun susuzluklar nedeniyle oldukça bitkin görünürler. Ondan özellikle yaz günleri yüzünüze acıklı acıklı bakan bir kedi, bir köpek veya umutsuzca gezinen bir kumru görürseniz, onların buzdolaplarından buz gibi bir bardak suyu çıkarıp kana kana içemeyeceklerini, hatta sizden su bile istemeyeceklerini hatırlayın! Ve erinmeyin, her sabah evinizden çıkarken onlara bir tas suyu çok görmeyin; unutmayın hayvanlar ne olursa olsun bir miktar yemek bulabilirler, ama her zaman bir tas temiz su bulamazlar. Ve az yiyen bir hayvan olsa olsa zayıf olur, su içemeyen bir hayvan ise oldukça kısa sürede ölür.

Sizlerin bir kap suyu hayvanlardan esirgemediğinize emin olsam da belki bunu yapmayan arkadaşlarınızla bu yazıyı paylaşır da onlara da bu sevimli canlıların yaşama hakları olduğunu hatırlatmak istersiniz diye bu yazıyı yazdım. :)

Foursquare, Facebook Places Benzeri Servislere Öneriler

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Sun, 30 Jan 2011 01:34:00 +0000

Benim telefonum şuanda desteklemese de GPS'li telefonlarda arkadaşlarınızın o an nerede olduğunu görüp onlarla temasa geçmenizi sağlayan ve genel olarak konum bazlı servisler olarak adlandırılan hizmetlere bir göz atmak istedim. Uzun süredir buraya yazı giremiyorum, gece 02:20 de iyi bir saat, nerede kalmıştık? :)

Facebook Places, Foursquare gibi hizmetlerin asıl amacı arkadaşlarınızın o an nerede olduğunu görerek size yakın olanlarla temasa geçip sosyalleşmenizi sağlamaktır. Yaptığınız kayıt(check-in)'ların sayısına göre "... valisi, kahve gurusu" gibi sıfatlar ve rozetler alırsınız. Bu bazı yerlerde/markalarda size avantajlar sağlayabilir. Ama ne yazık ki güzel ülkemizde bu hizmetler genelde şöyle kullanılıyor:

1-Normalde içeride çay bile içemediğiniz mekanların önünden geçerken check-in yapıp, 7/24 oradaymış havası yaratırsınız.

2-Ajans sahibi veya çalışanısınızdır, rakibinizin müşterisine gider check-in yaparsınız ki rakipler delirsin.

3-Otobüs durağı, metro istasyonu gibi 5 dk. bile durmayacağınız yerlerde "anlamsız" check-in'ler yaparak bu rozetlerden kazanarak övünürsünüz.

4-Olayın özünden çıkıp, sabah evden çıktığınız andan gece uyuduğunuz ana kadar her an check-in yapar, hepsini de Twitter'dan yayınlarsınız ki insanlar bıksın.

5-Sadece önünden geçmiyorsunuzdur, gerçekten oradasınızdır ve sadece karizmatik mekanlarda "I'm @House Cafe" tarzı check-in'ler yaparsınız ki insanlar her gün kahvaltıda Leb-i Derya'da, öğle yemeğinde House Cafe'de, akşam yemeğinde bilmem ne restorandasınız sansınlar.

Neyse özünü anladınız sanırım. Bu hizmet amacına uygun kullanılmıyor. Ben hayatımda Facebook, Twitter veya FriendFeed'te "ben şuradayım" yazana "abi ben de yakındayım görüşelim mi?" yazan görmedim.

Zaten bu yazı da hali hazırdaki durum için değil de biraz "Ne yapılabilir?" üstüne yoğunlaşacak. Bence konum bazlı servislerde hayatımıza renk katacak değişiklikler ve geliştirmeler yapılabilir. Bunları da şehir içinde, şehir dışında ve ülke dışında olarak düşündüm. Bunlardan hali hazırda kullanılanlar varsa beni affedin, dediğim gibi bu servisleri GPS'im olmadığı için kullanamıyorum ama ilgimi çekiyorlar.

Düşündüğüm şeyin gerçekleşebilmesi için bütün check-in yerlerinin çeşitli kategorilere alınması gerekir. Örneğin yemek için üstteki markaların "Fast Food" - Özsüt, Saray Muhallebicisi gibi mekanların "Tatlıcı" - Starbucks, Gloria Jeans gibi mekanların "Kahveci" olarak kategorilere alınması gibi. Bunu canlı müzik yapanlardan sinemalara kadar uzatmak mümkün.

Şehir içinde:

Diyelim ki siz İstanbul'da Taksim civarında yaşıyorsunuz, ve genelde yemeklerinizi Burger King, KFC gibi fast food restoranlarında yiyorsunuz. Kahvenizi genelde Starbucks'ta içiyorsunuz. Sinemaya genelde Cinebonus'a gidiyorsunuz. Alışverişte kesin uğradığınız mağaza Nike. Genelde akşam yemeklerini İtalyan tarzı yemek sunan yerlerde yiyorsunuz. Müzik tercihiniz Balans gibi rock çalan barlardan yana vs.

Karşıya geçtiniz, Bağdat Caddesi tarafında hiç bir yeri bilmiyorsunuz diyelim, açıp Foursquare'i öğlen yemeği alternatifi sorunca, size daha önceki check-in'lerinize dayanarak yakındaki Burger King ve KFC'leri gösterebilir. Bunlar dışında "fast food" istiyorum derseniz, orada bir Bambi Cafe gösterebilir. Yok ben fast food değil de makarna istiyorum derseniz hemen bir Pastavilla görüntüleyebilir. "Alışveriş yapacağım" derseniz, Caddebostan Nike'ı haritada gösterebilir. Sinemaya gideceğim veya bowling oynacağım derseniz en sevdiğiniz salonların oradaki şubelerini gösterebilir.

Şehir Dışında:

Diyelim ki atladınız İzmir'e geldiniz. Yemeğe çıkacaksınız, ama her zaman gittiğiniz Dominos Pizza yerine daha yerel bir şeyler tatmak istiyorsunuz. Orada "yerel"i işaretlerseniz en yakın İzmir yerel pizzacısı Pizza Pizza size önerilebilir. "Fast food olsun ama pizza olmasın." derseniz sizi Kumrucu Şevkiye veya Ekmekiçi'ne yönlendirebilir. Aynı şekilde Starbucks yerine Kahve Diyarı öneri olarak gelebilir. Veya diyelim aynı markayı istiyorsunuz, yine en yakın Dominos gösterilebilir.

"Canım sıkıldı sinemaya gideceğim" deyince Cinebonus'lar tıkır tıkır ekrana dökülebilir. Yok derseniz Agora sinemaları gelebilir. Sürekli Karaköy vapur iskelesinde check-in yapıyorsanız Konak'tan geçerken "Burada da iskele var, ulaşım alternatifi olarak değerlendirebilirsiniz" diye ufak uyarılar verebilir.

Ülke Dışında:

Atladınız New York'a gittiniz diyelim. Yine benzer şekillerde size yemek için küresel markalardan varsa önerilebilir veya yerel bir hamburgercinin adresi verilebilir. Sürekli rock barlardan check-in'ler yaptığınızı gören sistem, size New York'un rock barlarından alternatifler sunabilir. Özsüt'ün tatlı servisine benzer tatlıcıları veya en yakın Nike mağazasını gösterebilirler. O an New York'ta olduğunu bilmediğiniz bir arkadaşınızla ilgili sizi "Umut da New York'ta" diye uyarabilirler.

Veya tembel olduğunuzu varsayalım, bana bir gün planla deyince size iki seçenek sunabilir, İstanbul'da yaptıklarına benzer bir gün mü? New York'a özel bir gün mü? Diyelim birinciyi seçtiniz, sizi İstanbul'da check-in yaptığınız yerlerin benzerlerine yönlendiren bir günlük öneri listesi sunabilir. Diyelim ikiniciyi seçtiniz, size New York'luların en çok check-in yaptıkları, memnuniyeti en yüksek mekan ve markalardan oluşan bir liste oluşturabilir.

Bu ve benzeri düşünceleri geliştirmek ve arttırmak mümkün. Yaratıcılıkta sınır yok. Önemli olan hem bireysel olarak bizim, hem de kurumsal olarak markaların bunu nasıl kullanacakları.

Kurumsal olarak da marka ve mekanlar gelen müşterilerden sık check-in yapanlara özel görevliler gönderip özel ilgi gösterebilirler. Böylece müştirlere gelip mekanlarında yaptıkları check-in'lerin bir kıymeti olduğu gösterilebilir. Barlar check-in valilerine belirli bir gece için bedava içecek hakkı vb verebilirler. Sonuçta insanlar yaptıkları check-in'lerle sizin gizli reklamınızı yapıyorlar, onları bu konuda yüreklendirmek, size düşük maliyetli, yüksek faydalı geri dönüşler sağlayabilir.

Hali hazırda bu servisleri olması gerektiği gibi kullanmadığımıza inanmıyorum. Ve konum bazlı servislerde büyük bir potansiyel görüyorum. Bakalım hangi pazarlamacılar bu servislerde yaratıcı kampanyalarıyla bize "bu işin nasıl yapılacağını" gösterecekler?

NOT: Aklıma geldi, hemen ekliyorum. Daha önce burada haberini de yaptığım KLM Surprise bence çok başarılıydı. İzleyin derim.

Yeni Facebook Profil Tasarımı ve İnternet Reklamlarının Etkinliği

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Wed, 15 Dec 2010 11:23:00 +0000

Merhaba, bugün sizlerle yeni Facebook profil yapısı ve genel olarak internet reklamlarının etkinliğini konusunu konuşalım istedim. Hepinizin bildiği ve büyük çoğunluğumuzun "Yeni Profili Kullan" tuşuna çoktan basmış olduğu ve basmayanların da "Şu kadar arkadaşın Yeni Profili kullanıyor" cümleleriyle geçmeye kanalize edildiği üzere operasyon başarıyla tamamlandı ve yeni profili aldık diyebiliriz. Şimdi profil değiştirilmeden yayınlanan videoyu bir hatırlayalım isterseniz.

Video Blaise DiPersia isimli şahsın bir fotoğraf serisiyle başlıyor ve neşeli fotoğraflardan oluşan bölüm geçildikten sonra birden 0:20'ci saniyede aşağıdaki görüntü ile karşılaşıyoruz.

Burada benim ilk dikkatimi çeken konuşulan dillerin girilmiş olmasıydı. Yani eski halinde hangi ülkede yaşadığınızı girmeniz yeterliyken, şimdi sizin Fransızca bilen bir Türk mü, İspanyolca bilen bir Fransız mı olduğunuzu öğrenmek ister bir tarz gördüm. Ayrıca bütün "temel" bilgileriniz derli toplu ve adeta twitter'da mesaj yazar gibi birbiri ardına sıralanmış şekilde en üstte duruyor. Ve ciddi yer tasarrufu bu sayede sağlanıyor.

Sonra Arts and Entertainment kısmında en sevdiğiniz kitapları, filmleri, sevdiğiniz müzik türünü ve sanatçıları girmenize yönelik özendirici bir bölüm geçiyor. Hepimiz bu videoyu izledikten sonra koşarak konuştuğumuz dilleri girip, sevdiğimiz müzik ve filmleri eklemedik mi? Ben yeni profilden sonra özellikle takip ettim, çoğu arkadaşım da bu eklentileri hemen profiline uyguladı. Facebook çok büyük bir ekonomi. Facebook'la ilgili ayrıtılı rakamlara bu yazımdan ulaşabilirsiniz. Buraya kadar herşey normal, zaten yeniliklerin amacı da bu değil mi?

Ayrıca Facebook'un en önemli özelliği bence kullanıcılarının kendi gerçek bilgilerini en çok girdikleri sosyal platform olması. Yani Twitter'da Twitpaşa, allah c.c. gibi kullanıcı isimleri alanlar, takma isimlerle blogger'lık yapanlar bile Facebook hesaplarına adlarını, okudukları okulları, çalıştıkları yerleri tam girmekte sorun görmüyorlar. Bence buradaki neden Facebook'un daha kuruluş aşamasında insanları gerçek isimleriyle girmeye teşvik etmesi ve genelde Facebook'ta yüzyüze de tandığınız insanları eklemiş olmayı normal bulan anlayışın hakim olması.

Tamam aşağıda göreceğiniz ekran görüntüsü Alexandre Oudin'inki kadar karizmatik ve yaratıcı olmayabilir ama bizim amacımız şuan profil fotoğraflarıyla karizma yapmak olmadığından şimdilik bu konuda sorun görmüyorum. :)

Kendimi feda ediyorum ve konuyu anlatmak için benim Facebook profil sayfamla işe başlıyorum. Zaten sola ve üste toplanan ve küçük fontlarla az alanda çok iş görülen profilde sağ taraf tamamen reklama kalmıştı. 500 milyon kayıtlı üyesiyle Facebook büyük bir reklam alanı. Ve az önce de söylediğimiz gibi üyelerin genellikle gerçek bilgilerle kaydolduğu bir ortam. Şimdi reklam veren olarak kendinizi düşünün. Ürününüzü düşük maliyetle ve yüksek etkinlikle "18-30 yaş arası, İstanbul'da yaşayan, kadın erkek farkı gözetmeden üniversite mezunu veya öğrencisi" kitleye ulaştırmak istiyorsunuz diyelim. Alın size ortam. Facebook aslında bizi yaptığı videolarla ve profil tasarımlarıyla reklam verenlere daha net verilerle pazarlayabilmenin derdinde. Ve bu konuda da oldukça başarılı. Öyle ki durumun farkında olduğum halde ben de oradaki bilgileri düzenledim:) Bunun iki nedeni vardı, birincisi o şekilde ana sayfanız daha güzel duruyor. İkincisi ise orada siz isteseniz de istemeseniz de reklam zaten çıkacak, bari alakalı reklamlar çıksın! :)

Gelelim bana çıkan reklamlara. Askeri Okul mezunu olduğum yazıyor. Modern Warfare 2 oynamaktan hoşlandığım da orada. Askeri kökenli oyunlarda yazı yerine sesinizle konuşmanızı sağlayan ürünün reklamı cuk oturmuş mu? Oturmuş:) Nokia yeni telefonu N8'i bütün ortamlarda tanıtmanın derdinde. Müzik dinlemekten, internette gezinmekten, oyun oynamaktan keyif aldığı belli olan 26 yaşındaki Umut'un profilinde çıkan N8 reklamı da oldukça başarılı bir seçim denebilir mi? 10 numara 5 yıldız :) İşin özünü anladınız sanırım, kalanını uzatmanın alemi yok...

Şimdi olaya bir de genel olarak internette reklam verme olarak bakacak olursak. Aslında bu başlı başına uzun yazılar yazılabilecek bir konu, özellikle de reklamlara tıklamanın ne kadar etkili bir reklam değerlendirme yolu olduğu konusu başlı başına tartışılabilir. Ama şimdilik genel bir bakış atalım, ileride daha ayrıntılı bir incelme de yapabiliriz. Yine reklam veren olarak düşünün kendinizi. Nokia N8 satmak istiyorsunuz. Ve gazeteye veya televizyona reklam vereceksiniz.Verdiniz reklamı büyük gazetelere ve kanallara ama acaba hedef kitlenize ne kadar ulaştı? ROI (Return on Invesment) yani Yatırımınızn Geri dönüş oranını nasıl hesaplayacaksınız? Belki gazeteyi sizin istediğiniz yaş ve ilgi alanı aralığına sahip kitle çok düşük oranda okudu? Veya belki de tam istediğiniz oranda genç okudu veya televizyon reklamınızı izledi ve N8 almaya karar verdi. Ama bunu nasıl ölçeceğiz?

Belki burada kupon uygulaması etkin bir çözüm olabilir. Yani gazetedeki kuponla gelenlere indirim yapılabilir. Kılıf, kulaklık vs bir hediye verilebilir. Veya reklam sırasında verilen bir kodla almaya gelenlere aynı uygulama yapılabilir. Ve satış kanallarından gelen sayılar alınarak bir çıkarım yapılabilir. Bence hala yeterli kadar efektif değil. Neden diyecek olursanız reklamınızı hiç ilgisini çekmeyecek insanlara da gösterdiğiniz için sizden çuvalla para alıyorlar da ondan. Yani düşünün 50 yaşında ev hanımı, Nokia N8'le ne işi olur? Hiç. Ama gazete tirajına dahil mi? Evet. 75 yaşında dede. İzlediği dizinin arasında N8 reklamı çıktı, işine yarar mı? Hayır. Televizyon sizden onun da parasını alıyor mu? Tabi ki...Firmaların maliyet kısmak için çalışanların maaşlarına kadar göz diktiği bu dönemlerde bu savurganlığa gerek var mı?

Ama internet reklamcılığı böyle değil. Dizüstü bilgisayar satıyorsanız ürünlerinizin reklamını donanimhaber, chip vs gibi forumlarda yapabilirsiniz. Sadece hedef kitleniz görür ve gereksiz maliyetlerden kurtulabilirsiniz. Diyelim tencere tava üreten bir şirketsiniz, bir teknoloji sitesinde reklamınız gösterilmezken, Türkiye'nin en çok takip edilen yemek tarifi forumlarında, bloglarında reklamlarınızın gösterilmesini sağlayarak hem kısa yoldan tam hedef kitlenize ulaşırsınız, hem de dönüşünü ölçümlemeniz çok daha kolay olur. Bu açıdan başta Google Adwords olmak üzere internet reklamcılığı reklam verenlere bence çok etkili ve uygun maliyetli fırsatlar sunuyor.

KAYNAK

ABD'de yukarıdaki tahminler ve 3. çeyrek internet reklam gelirlerinin tarihi rekoru kırması, %17'lik artışla 6.4 Milyar $ seviyesine ulaşması bir tesadüf değil, sadece malumun ilanıdır. Reklam ve pazarlama sektörünün geleceği Arama Motoru Reklamcılığı, Dijital Pazarlama ve Sosyal Medya önderliğinde çizilecektir.

EK:

Bunu da yeni buldum:)

KAYNAK

EK:

Dayanamadım ben de "Şekilli" bir profil olayına girdim:) New York'u ayaklarınıza getirdim :)

Sosyal Medya ve Blog Yazmak

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Sun, 05 Dec 2010 12:22:00 +0000

Yine bir pazar, yine kahvaltımızı yapıp güzel bir fincan kahvyele cilamızı çekmiş bulunmakta olduğumuza göre artık ufak ufak bir şeyler karalamamak için bir sebep yok demektir, müzik çaları da karışık çal moduna aldık mı tamamdır! :)

Bir süredir en moda kelime gruplarından birisi de "sosyal medya" ve "sosyal medya uzmanı". Şimdi bir göz atalım sosyal medya nedir, bunun uzmanı kimdir?

Sosyal medya insanların dijital ortamlarda birbirleriyle görüşlerini paylaşmasıdır. Bu paylaşım Sosyal Ağlar, Bloglar, Mini Bloglar, Forumlar, Anlık Mesajlaşma Programları, sohbet siteleri gibi insanların etkileşim içinde olabilecekleri her türlü yolla olabilmekte. İşte size bir bakışta Sosyal Medya Platformları:

KAYNAK

Sosyal Medya Uzmanı denen şahıs da bir marka ya da kişi hakkında sosyal ortamlarda konuşulanları takip etmekle ve bu sürekli değişen ve etkileşim içinde olan ortamda bu marka veya kişilerle ilgili strateji ve kampanyalar geliştirmekle görevli kişidir. Dışarıdan bakınca "Ohh kebap" tarzı bir iş görünse de sürekli kendinizi geliştirmeniz gereken ve sürekli güncel kalmanızı gerektiren zorlu bir iş olduğunu düşünüyorum. Çünkü artık insanlar o kadar çok ve birbirinden değişik ortamlarda fikirlerini dile getirebiliyorlar ki, markalar için internet mutlaka bu işin profesyonelleri tarafından takip edilmesi gereken bir yer olmaya başladı...

Çok şanslısınız çünkü bu yazıyı benim gibi bilgi grafiklerine (infographics) meraklı bir adamın kaleminden okuyorsunuz:) Bu yüzden bol bol grafikler ekleyerek sizinle konu hakkında sıkılmadan net bilgiler sahibi olacağız...Grafikleri yeni sekmede açarsanız veya bilgisayarınıza kaydederseniz büyük boyda net görebilirsiniz. Bakalım Sosyal Medyanın gelişimi nasıl olmuş?

Gördüğünüz gibi bugün müptelası olduğumuz sayfaların ve platformların büyük çoğunluğu 2000-2007 yılları arasında hayatımıza girmiş. Peki sadece Türkiye'de 24 milyon üyesi olan Facebook bir ekonomi olsaydı nasıl olurdu diye hiç düşündünüz mü?

Gördüğünüz gibi Facebook her gün online 200 milyon ve toplamdaki 500 milyon üyesiyle artık bir sosyal ortamdan çok dev bir ekonomik kuruluş haline geldi. Eğer Facebook bir ülke olsaydı dünyanın 3. büyük ülkesi olurdu ve kendisinden çok daha önce kurulmuş çoğu şirketin toplamından büyük bir değeri var...

Ülkemizde en yaygın sosyal ortamlara bakınca Facebook, Twitter ve Yasaklı olmadan(!) önce Youtube'u görüyoruz. Biz paylaşmayı seven ve yeniliklere açık bir toplum olarak, sosyal ortama çok çabuk uyum sağladık, hatta o kadar fazla uyum sağladık ki bağımlısı konumuna geldik. Gençlerimiz Facebook ve Twitter'a bağlanmayan telefon istemez oldu, maçlarda gol olunca spiker daha "Goool!" diyemeden Twitter'dan gol tweet'leri yağıyor :)

Şimdi de diğer kıymetlimiz Twitter'a bir göz atalım:

KAYNAK

Bu araştırma 2009 sonlarında yapılmış olmasına rağmen twitter'ın da ne kadar büyük bir ortam olduğu ortada. Benim şahsi gözlemlerin insanların tercihlerinin Facebook hesaplarına daha çok yüzyüze bildikleri arkadaşlarını eklemek yönünde olmasına rağmen twitter ve FriendFeed gibi ortamlarda tanıdık tanımadık herkesi ekleyebildikleri yönünde. Bu yüzden de Facebook'ta birini arkadaş olarak kabul etmemek veya arkadaşlıktan silmek daha sert algılara neden olurken, twitter'da çok da takılan bir durum değil...İnsanlar sizi ekliyorlar, muhabbet hoşlarına giderse takip etmeye devam ediyorlar, gitmezse bir bakmışsınız silmişler:) Ben twitter kullanmaya çok geç başladım ama bir laf vardır "Facebook göçerse Twitter'da herkes bunu konuşur. Twitter göçerse dünya susar" diye, işte artık buna inananlardanım. Twitter inanılmaz hızlı, birşeyin twitter'dan daha hızlı yayılmasının yolu yok gibi. :) Örneğin Taksim'deki acı bombalama olduğunda ben olayı twitter'dan öğrendim, online haber kanalları bile ne kadar sonra haber olarak geçmeye başladılar. Aynı şekilde Türk Hava Yolları'nın uçağı Amsterdam'da sert bir mecburi iniş yaptığında da yoldan geçen bir gencin tweet'leriyle ilk durumdan haberdar olduk. Artık gazeteler neredeyse "eski" haberleri verir konumda kaldılar. Televizyon ve internet haberciliği de ne yazık ki artık çok geriden geliyor...

KAYNAK

Benim bunların hepsinden geç keşfettiğim ise FriendFeed oldu. FriendFeed Facebook'un sahibi Mark'a ait ve aslında çok da üstüne düştüğü bir platform değil. Hatta bildiğim kadarıyla geliştirmeyeceğini duyurmuş. Ama FriendFeed twitter, blog, youtube birçok hesabınızı senkronize edebileceğiniz, hepsinden yaptığınız paylaşımları tek ortamda görebileceğiniz çok kullanışlı bir platform. Aslında Facebook ve Twitter'dan avantajlı bir kullanım yapısı olmasına rağmen gerek yalın görüntüsü, gerekse neredeyse sıfır olan pazarlamasıyla Türkiye şartlarında pek kullanıcı bulamadı. Facebook'un 24 milyon kullanıcısının yanında 14 bin Türk kullanıcısı devede kulak gibi kalıyor.(Grafikte daha büyük rakamlardan bahsedilmiş gerçi) Ama...

FriendFeed'i özel kılan kısmı ise Türkiye'de bilgisayar teknolojileri, dijital pazarlama, sosyal medya planlaması yapan çekirdek uzman kadronun en çok kullandığı platform olması. FriendFeed'de bir kişiye abone olduğunuzda onun blogunda yayınladığı yazıdan attığı tweet'e, youtube eklediği videosundan FlickR'a koyduğu fotoğrafına tek kalemde erişebiliyorsunuz.. Burada takipçisi bol bir kullanıcının bir sorusuna dakikalar içinde onlarca cevabın gelebildiğini düşündüğünüzde, geri bildirimler almak ve çıkarımlar yapmak için muhteşem bir ortam olduğunu söylebiliriz. Twitter'ı alt ettiği nokta ise bence girilen gönderinin altına yorum yapılabiliyor olması. Bu da sanırım Facebook tabanlı bir mantıktan olmasından kaynaklanıyor.

Bunların dışında biraz daha Profesyonel Hayatı ilgilendiren LinkedIn var. Bu platformda genelde iş hayatıyla ilgili profesyoneller bulunuyor ve kendi sektörleriyle ilgili paylaşımlar yapıp, seminer ve toplantılar düzenliyorlar, yeni insanlarla tanışıyorlar, gözlerine kestirdikleri insanlara iş teklifleri yapıyorlar. Aynı şekilde siz de istediğiniz şirketleri takibe alıp onlar hakkında ayrıntılı bilgilere sahip olabiliyorsunuz.

Bu ağları ve paylaşım sitelerini çoğaltmak mümkün, ilk grafiğe bakarsak da hepsini yazmaksa imkansız. Zaten eğer işiniz bu değilse veya benim gibi şuanda mecburiyetten oldukça fazla boş vaktiniz yoksa bu kadar platformun hepsinde aynı anda aktif olarak bulunmak çok zor ve çok zaman alıcı.

İşte insanların internet kullanımını fark eden ve artık internette bulunmamanın imkansız hale geldiğini anlayan markalar da dijital pazarlamanın önemini anlamış durumda... Neredeyse büyük bütün şirketlerin bir facebook ve twitter sayfası var ve bazıları gerçekten yaratıcı bir şekilde yönetiliyor. Televizyon veya gazeteye reklam verirken bunu görüntüleyecek insanları seçemezken, Facebook, Google Adwords vb şirketler yardımıyla reklamınızın yayınlanacağı şehirden, gösterileceği insanların yaş aralığına, cinsiyetine, evli/bekar durumuna kadar çeşitli belirleyici kıstaslarda reklam yayınlamanız artık mümkün. Ve normalden çok daha ucuza maledebileceğiniz bu reklamların sadece tam sizin hedef aldığınız kitle tarafından görüleceğini de düşündüğümüzde oldukça etkili bir reklam tarzı!

Dün canlı izlediğim İTÜ- Türkiye'de İnternet Konferansı'nda da konunun uzmanları tarafından bolca dile getirildiği üzere reklam verenler en az parayı harcayıp en çok getiriyi elde etme peşindeler. Televizyon ve gazete reklamlarının geri bildirimleri oldukça düşükken internet reklamcılığında reklamınızı görüntüleyenleri takip etme imkanınız çok daha fazla, haliyle daha net geri bildirimler alabiliyorsunuz. Dijital pazarlama, Arama Motoru Optimizasyonu ve İnternet Reklamcılığı gerçek anlamda geleceğin işleri ve bu konuların her biri kendi içinde ayrıntılı ve uzun yazılara temel oluşturabilecek tarzda olduğundan sizi daha fazla sıkmadan son konu olan blog yazımına geçeceğim.

Basitçe web günlüğü tutmak olarak adlandırabileceğimiz blog yazmak işi de günümüzde yükselen trendde devam eden faaliyetlerden. Şuan Türkiye'de ve dünyada en çok tutan bloglar benim gözlemlerime göre moda ve teknoloji blogları. İkisinin de hatrı sayılır sayıda ve cebi kalın takipçileri olduğunu düşünürsek buna şaşmamak gerekir. :) Aynı zamanda bu blog gibi düşünce paylaşımı yapılan bloglar, diğer blogum gibi ürün incelemesi blogları, spor, sanat, siyaset vb bir çok değişik konuda da bloglar mevcut tabi ki.

Blog yazan insan düşüncelerini paylaşmaktan keyif alan insandır. Tabi ki bunları paylaşan insan aynı zamanda olumlu veya olumsuz yorumları da bekliyor. Kendi adıma konuşmak gerekirse yazdığım bir yazıdan sonra insanların bunun hakkında olumlu veya olumsuz bir yorum yapmasından keyif alıyorum. Kendi adıma işin tıkandığı kısım burası aslında. Burada iki temel sorunla karşı karşıyayım:

Bunlardan birincisi: 2 Sayfamda da yaşadığım Google Friend Connect'e üye olunamaması sorunu. Sildim, kendi sitelerinden kod aldım, yeniden yükledim. Ne yaptımsa sorunu çözemedim. Arkadaşlarımdan bir kısmı bloglara izleyici olarak katılamadıklarını, katılsalar bile orada görünmediklerini ve son yazıların kontrol panellerinde güncellenmediğini söylüyorlar. :( İlk yazmaya başladığımda üye olabilmiş 3-5 insana sorduğumda ise hiçbir problem yaşamadıklarını söylüyorlar.

İkincisi ise etrafımdaki dostlarımın genelde blog kültürü olan bir çevreden olmamaları dolayısıyla geri bildirimlerinin ve paylaşımlarının çok düşük olması. Yani basit bir örnek vermek gerekirse 3 Aralık'ta Engelliler için yazdığım yazıyı bir çok ünlü sanatçı ve insan paylaşırken, en çok güvendiğim dostlarımın okuyup geçmiş olmaları, altına 2 satır yorum yazarak olumlu veya olumsuz düşüncelerini belirtmiyor olmaları beni geri bildiririm alamamak konusunda sıkıntıya sokuyor. Beni hayatında hiç görmemiş bir insanın twitter'da mesajımı birçok ünlüye tek tek göndererek bana destek olması ne kadar hoşsa, canım kanım dediğim dostlarımın bir tuşa basıp paylaşmaması da o kadar üzücü... Uzaya, eğer evrende diğer yaşam formları da varsa diye sinyal yollayan NASA gibi hissediyorum kendimi. Ama biliyorum ki sesim aslında boşlukta yok olmuyor, birileri bir yerlerde yorum yapmasa da sesimi duyuyor.

Şimdi yazıya ek yapıyor ve son bulduğum grafiği ekliyorum ki çok derli toplu ve net olduğundan hoşuma gitti:)

KAYNAK

Yazı uzadıkça "Houston We Got a Problem" dediğinizi duyar gibi oldum ondan artık noktayı koyuyor ve hepinize mutlu, güzel bir pazar diliyorum...

NOT:
Bazı grafikleri önceden indirdiğimden kaynaklarını hatırlayamadım. Bulursam linklerini ekleyeceğim.

Engelleri Kaldır!

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Fri, 03 Dec 2010 10:18:00 +0000

Bugün "3 Aralık Dünya Engelliler" günü. Hani yolda elinden tutup bir karşıya geçirmeye üşendiğimiz, kendilerine tekerlekli sandalye alabilecek veya sandalye verilmiş kadar şanslılarının da kaldırımlarınıza rahatça çıkamaması için ufak bir rampayı yapmaya erindiğimiz engelliler...Kimisini hayat daha doğuştan vurdu, kimisini kalleş bir kurşun... Eş dost konuşmalarında ortamı boş bolunca bol keseden atarak milliyetçi konuşmalar yaparken bol bol adını ağzımıza aldığımız GAZİ'lerimizin otobüslerde bulunan "Hamile Bayanlara, Yaşlı ve Gazilere Yer Veriniz" utanç tabelalarına rağmen ayakta yolculuk ettiği ülke burası...Bence eğer bir engelliye veya gaziye yer vermek için sizi dürten bir tabelaya ihtiyaç duyuyorsanız, insanlığınızdan şüphe etmek için en küçük nedeniniz kalmamış demektir...

Engelleri kaldır hareketinin Amaç Sayfasında istihdam için yazılan neden:

İşsizlik; engelli bireylerin topluma ve hayata yeterince karışamama sebepleri olarak telaffuz edilen; eğitim, sağlık, ulaşım gibi problemlerin temeli konumundadır. Her bireye bağımsız seçim yapma ve yeteneklerini geliştirme hakkının tanınması ve bu yolla kişilerin bağımlılıklarının en aza indirgenmesi için, istihdam konusunda farkındalık yaratarak, kurumları “Engelli Personel” alımına teşvik etmeyi hedeflemekteyiz.

Ben de şimdi size daha önce gözlerim dolarak izlediğim bir gazinin istihdam hikayesini anlatmak istiyorum. Videosunu veya yazısını bulamadım, izlememin üstünden epeyce geçti ufak yanlış hatırlamalarım olabilir ama bu yürek burkan hikaye kabaca şöyle:

Bir çatışma esnasında kolundan ciddi derece yaralanan ve ciddi iş gücü kaybına uğrayan gazimiz uzun süre tedavi için hastahanede yatar. Tabi ki her gazi gibi maddi olarak sıkıntıya düşer ve iş aramaya başlar. Tabi ki Türkiye gibi balık hafızalı bir ülkede iş bulamaz. Sor soruştur devletin engelli çalıştırmak "zorunda(!)" olduğunu öğrenir ve kurumların kapısını aşındırmaya başlar. Çoğundan kabul görmez. En son sanırım Seka'da işe alınır. Ama kollarından ciddi derece iş gücü kaybı olduğu halde depoya verilir ve raflara malzeme yerleştirmesi istenir. Durumunu belirtip bu işin kendisine ağır geldiğini anlatınca da "İstemiyorsan çalışma!" cevabını alır(!) Devamında o kıymetli gazimiz o aşağılık adamların ona layık gördüğü depoda 2 tonluk kağıt rulosunun üstüne yuvarlanması sonucunda ağır şekilde yaralanır.. Alın size istihdam...

Kızmayın dostlar biz böyleyiz işte...Bu kadar işe muhtaç insan varken, devletteki Engelli Kadrolarının %75 civarında boş olduğunu biliyor muydunuz?

Biz yolda fiziksel engelli birini görünce zihinsel olarak da engelli olduğunu düşünürüz, ve aptalca yaklaşırız onlara. Ya da olsun zihinsel engelli olsun, hangimizin başına gelebileceğini bilemeyiz ki...Zihinsel engelli çocuklarımıza "Nasıl olsa seslerini çıkaramazlar!" diye tecavüz etmeyi adet haline getirmiş kanı bozuklar var bu ülkede...Engelli vatandaşlarımız hep unutuluyor, hep ikinci plana atılıyor, televizyonlarda hep süslü püslü sözler verilip sonra kameralar çıkar çıkmaz bu sözler unutuluyor. Bakın işin eğitim kısmına göz atalım:

Neymiş? %95'i eğitim hizmeti alamıyormuş! 8 milyon Türk vatandaşı eğitim hizmetinden yoksun! Şimdi başka konulara gelince "bu kızlarımızın eğitim hakkı elinden alınıyor!" diyen bütün kitlelere ve Hükümete açıkca soruyorum, bu gençlerin, bu insanların eğitim hakkı ellerinden alınmıyor mu? Bu insanlar zihinsel engelli olsalar bile kendilerine özel bir eğitim verilmesi gerekir ki, bu insanlarımızın büyük çoğunluğu sadece fiziksel engelli...

Ampute Milli Takımlarımız var, bütün bakımsızlıklara, bütün imkansızlıklara, unutulmuşluklara rağmen çeşitli sporlarda dünyada derece yapıyorlar. Milyon Euroları alıp 2 kolu 2 bacağı olduğu halde top oynayamayanlara ders veriyorlar bedavaya..Belinden altı olmadığı halde balık gibi yüzenleri var. Onlar hayata tutunacak ufacık dallar arıyorlar. Hayat zaten onlara en büyük darbeyi vurmuş, Türkiye gibi ülkede engelli hale getirmiş onları! Onlar bizden acıma veya olağanüstü imkanlar beklemiyorlar, sadece sıradan insanlar gibi hayatlarına devam edebilmek istiyorlar...

Türkiye gibi terörle mücadelede nice evladı kolundan, gözünden, bacaklarından olmuş bir ülkede, trafik terörüne her yıl onlarca kolun, bacağın kurban verildiği bir ülkede, Çernobil felekatine maruz kalınmış bir ülkede, 9 milyon engelli varken, hayatımızda hiç yerlerinin olmaması ne kötü değil mi? Otobüslerde engellilerin binip inebileceği düzenek yok. Yanlarında birisi bindirip indirirken de, içeride 50 tane hayvan sızlanıyor beklemekten...Yollar çukur dolu, kaldırmlarda geçiş yerleri yok, engellilerin özel eğitime veya sandalyaye ayırabilecekleri bir gelirleri yok, çünkü bu ülkede onlara iş yok...

Daha güzel bir yazı yazabilmeyi, bugünü neşeli cümlelerle bitirmeyi çok isterdim ama yazdıkça aklıma daha da kötü örnekler geliyor, ondan burada bitiriyorum izninizle...Çevrenizdeki engellilerin daha çok farkında olmanız ve hayatlarını kolaylaştırmak için ufak da olsa daha çok çaba göstermeniz dileklerimle...Umarım sosyal hayata daha çok karışabildikleri, eğitim ve çalışma hakkına sahip oldukları bir ülke haline gelebiliriz. Onlar herşeye rağmen hayata tutunmaya devam etsinler, LÜTFEN!

NOTLAR:

Diğer blogumda da bir çalışmasını kullandığım Sayın Emrah Cengiz güzel bir bilgi grafiği hazırlamış, onu da ekleyelim ki görüntü gözünüzde netleşsin...

Videolar ve diğer görseller www.engellerikaldır.com adresinden alınmıştır.

En alttaki görsel Ömer Faruk İnci'ye aittir.

Bence eğer bir şarkıları olsa, sanırım o da BU ŞARKI olurdu...

"Tonight your soul sleeps, but one day you will feel real pain,
maybe then you will see mee as I am,
A fragile wreck on a storm of emotion"

Countless times I trusted you,
I let you back in,
Knowing... Yearning... you know
I should have run... but I stayed

Maybe I always knew,
My fragile dreams would be broken for you.

Today I introduced myself,
To my own feelings,
In silent agony, after all these years,
They spoke to me... after all these years

Maybe I always knew...

Google Bizi İzliyor!

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Sun, 28 Nov 2010 11:17:00 +0000

Hepinize iyi pazarlar:)

Şimdi bu güzel pazar gününde kahvelerimizi yudumlayıp, ne yapsak diye aylak aylak oturken, biraz facebook kurcalıyoruz millet neler yapmış diye, biraz ünlülüre twitter'dan sallıyoruz, kimimiz üye olduğu forumlarda yazılar yazıyor.

Benim malum durumlardan dolayı son zamanlarda "epeyce" boş vaktim olduğundan, sosyal medyanın tüm imkanlarını kullanma ve buradaki çoğu konuda kendimi geliştirme imkanı buldum. Uzun yıllardır çeşitli forumlarda zaten yazılar yazıyordum ama bu son zamanlardaki boşluk, bana twitter, friendfeed, LinkedIn gibi daha önce aktif olarak kullanmadığım platformlarda da bulunma imkanı verdi...

Düşünüyorum, o kadar çok dijital ortamda üyeliğim var ki...Aktif olarak bulunduklarım Facebook, Twitter, Friendfeed, LinkedIn, Hisse.net, Hukuki.net, Dipnot.tv, DonanımHaber, Gezenbilir, Kendi 2 blogum ve nice blog yazarının sayfalarına yaptığım yorumlar, daha az sıklıkla takıldığım Ucuyorum.com, Fotokritik, Pentax Turkey gibi sayfalar derken liste uzayıp gidiyor...Yazdığım sitelerde Recidivist kullanıcı adıyla bulunan adam benim:)

Şimdi "Ne olmuş yani? Biz de buralarda takılıyoruz, fikirlerimizi paylaşıyoruz" dediğinizi duyar gibiyim. Hıh işte bu yazıyı yazma nedenim de tam olarak bu! Buralarda hepimiz sürekli birşeyler paylaşıyoruz, yazıyoruz, kızıyoruz, küfrediyoruz, Sabri ve Guiza ile dalga geçiyoruz(Kim geçmiyor ki:)) ve aslında arkamızda binlerce dijital iz bırakıyoruz..

İşte zat-ı muhterem arama motorları hiç üşenmiyor, arkamızda bıraktığımız bu izleri bir bir topluyor daha kötüsü depoluyor ve her daim kullanıma hazır tutuyor. İşte sıkıntı tam burada başlıyor...

Çünkü geleceğin bir numaralı sektörü bilişim ve internet, bir numaralı işi de sosyal medya uzmanlığı/dijital pazarlama uzmanlığı olacaktır. Bu yüzden de şirketler ciddi bir dönüşüm içinde. Çoğu şirket ya kendi bünyesinde bir "Sosyal Medya" birimi kuruyor, ya da profesyonel olarak bu işle uğraşan ajanslara kendi şirketlerinin sosyal medya kampanyalarını yürütmek için yetki veriyor. Her iki şekilde de ciddi taramalar yapılıyor, şirketlerin isimlerinin geçtiği sayfalar tek tek bulunup, oradaki görüşlerden olumlu ve olumsuz taraflar ayıklanıyor. Ondan sosyal medya organlarında "Nasılolsa bizbizeyiz(!)" diye düşünerek yapacağınız yalan ve iftiralı paylaşımlar, ileride size mahkeme tebligatı olarak dönerse şaşırmayın...

Bu işin bir yüzüydü. BURADA Google Yetkilisi Eric Schmidt beyin dediklerine bakacak olursak, bugün sosyal ağlarda pervasızca "salladığımız" tweet'ler, gönderiler, yorumlar, ileride başımıza ciddi dert olabilecek. Çünkü şirketler artık çalışanları sadece iş yerinde yaptıklarıyla değil, iş yerindeyken iş yerine sosyal ağlara bağlanıp bağlanmadıklarıyla, iş dışında orada paylaştıkları görüşleriyle de değerlendirir ve yargılar oldu...Bu yüzden insanların ileride "İsimlerini değiştirmek zorunda kalabileceğine" değinmesi ise işin ciddiyetini anlamamız açısından yeterli sanırım...Hastayım diye izin alıp, evde Facebook'tan oldukça neşeli yazılar yazan İngiliz kızın işten atıldığını belki hatırlarsınız...

Bugün gençlik ateşiyle "Abi dün ne içtik ulen, resmen Allahımızı kaybettik" veya "Dün öyle şarhoş olmuşum ki arkadaşlarım kıçımı açmışlar ayıkmamışım" gibi övünerek eklediğiniz resimleriniz, ileride yeni bir iş başvurusunda müstakbel insan kaynakları yetkliniz veya patron adayınız tarafından hiç hoş karşılanmayabilir. Unutmayın ki facebook'a eklediğiniz bir resmi silseniz bile link aktiftir, resmin linkini önceden kaydetmiş birisi yazdığı anda sizin "sildiğinizi sandığınız" resminize kolaylıkla erişebilir...

"Komünistlik parayı feministlik kocayı buluncaya kadardır(!)" diye bir söz var. Gençlik yıllarında azılı komünist gruplarda eylemlere katılmış, veya tam tersi faşistlik derecesinde eylemlere katılmış ama yaş biraz daha kemale erince durulmuş olsanız da, bugün bunları sağda solda paylaşıyorsanız dijital olarak kimliğinizi temizlemeniz ne yazık ki çok zor. Bu durum o kadar uç noktalara varıyor ki, hisse.net'te zamanında imza olarak kullandığım bir özlü söz bile benimle ilgili kayıt altına alınıyor. Bu sözü sonradan değiştirmiştim, ama bir gün o sözü google'da aramaya yazdığımda, hisse.net'in o tarihte ön belleğe alınan haliyle karşılaşınca şok olmuştum. Anlayacağınız eliniz klavyeye dokunduğu andan itibaren "Söz ağızdan çıkana kadar sizin esirinizdir, ağızdan çıktıktan sonra siz onun esiri olursunuz" lafının dijital haliyle karşı karşıya kalıyoruz demektir.

Tabi şimdi sosyal medya gözünüzde cadı gibi görünmesin, dediğim gibi gelecek burada şekilleniyor ve sosyal medyanın olumlu taraflarını anlatacağım bir yazıyı da ileride paylaşacağım. ;)

İşin kötü tarafı bu konulara ilgilsi olanlar haricinde neredeyse hiç kimse böyle durumlardan haberdar değil. O yüzden bu yazıyı yazma kararı aldım. Siz de arkadaşlarınıza değer veriyorsanız bu yazıyı bulunduğunuz sosyal ortamlarda paylaşarak, belki de ileride başlarına alacakları bir beladan onları kurtarabilirsiniz. Paylaşmak güzeldir, çekinmeyin, paylaşın :)

NOT:
Bu yazı aynı zamanda BURADA dipnot.tv'deki hesabımda da yayınlanmıştır.

Yeni bulduğum bir araştırmayı ekliyorum. Üstüne sağ tıklayıp yeni sekmede aç derseniz büyük halini görebilirsiniz.

Üstteki görselin KAYNAĞI

Öğretmenlerimize...

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Thu, 25 Nov 2010 10:44:00 +0000

Dün, öğretmenler günüydü...Nasıl ki annemizi koca senede en çok anneler gününde, Atamızı en çok 10 Kasım'da hatırlarız, abartılı tavırlarla gösteriş yaparız ya, öğretmenlerimizi de bugün öyle, o kadar hatrıladık işte...Kısa da olsa bir telefon edince, onlar gerçekten mutlu oldular ama, aslında "bir günlüğüne kahraman" olduklarının onlar da farkında...Nefes filminde Mete Yüzbaşı'nın da dediği gibi, 45 saniyeliğine kahraman oldular aslında...Yarın kimse hatırlamayacak...

Şimdi böyle yaşlı, kelli felli adamlar gibi konuşacağım ama yaşı benden gençler kızmasın, onlarda bizdeki öğretmen sevgi ve saygısını göremiyorum. Bizim farklı bir "öğretmen" resmi vardı kafamızda, şimdikilerin bambaşka. Bazen okul kenarlarından geçerken bakıyorum da, çocuklar o kadar arsız olmuş, o kadar yozlaşmış ki, öğretmen olmak başlı başına marifet olma yolunda. Annem anlattı, geçen aşağıdaki okulun yanından geçerken müdür öğrencilere kızıyormuş "Şimdiye kadar bir sürü arsızlık yaptınız, düzeltmeye çalıştık...Yere, duvarlara terbiyesizce şeyler yazdınız sildik..Şimdi tavanlara yazmaya başladınız, artık sert tedbirler almak zorunda kalacağız!" diye. Buyurun burada öğretmen olun. Eskiden öğretmene "Hocam eti senin kemiği benim" denirdi, şimdi öğretmenler türlü sebeplerle mahkemeye veriliyor. Öğrenciler ders dinleyeceğine gizli kamerayla, cep telefonuyla öğretmeninin etek altı videosunu çekip video sitesine koyma çabası içerisinde...Suratları bir karış makyajla, erkekler bir kutu jöleli saçla derse gidiyor. Kızmayın bana ama çocuklarımız böyle...

Yılmaz Özdil yazmıştı "Çocuğumuzun cebine koyduğumuz telefonun ederi bir öğretmen maaşı, bir telefon kadar maaş alan insandan çocuğumuza iyi bir eğitim vermesini bekliyoruz!" diye, aynen katılıyorum. Öğretmenlerimiz gencecik bedenleri, daha akıllarına bir sürü görüş "fısıldanmadan" doğru düzgün yetiştirebilirlerse, bu ülkeye hiçbir şey olmaz. Çocukların anaları babaları, dizilerden gözlerini ayırıp da analık babalık yapmayı unuttuğundan beri, gençler de boşladı kendini, küçücük yaşlarda dizikolik oldular. Gençlik Dizisi başlığıyla ne kadar arsızlık, yüzsüzlük var, normal saymaya başladılar...Bir düşünün dizileri, Kavak Yelleri, Melekler Korusun, Arka Sıradakiler bilmem ne, ne kadar bize uzak konular sıradanlaştırılıp önlerine "normal"miş gibi kondu. Ondan öğretmenlerimize daha da çok iş düşüyor artık, çoğu çocuk ana-babasından çok onları görüyor çünkü. Minikken beyne ekilen tohumlar, ileride uçsuz bucaksız tarlalar olacaklar...

Hani siz "geç oldu" diye gece kızınızı yeri gelir sinemaya bile göndermek istemezsiniz ya, nice kız valizini toplayıp Van'a, Hakkari'ye, İstanbul'a gidiyor bir başına...Tabi oralara gidebilmesi için önce en az bir senesini tümden silmesi ve yemeyip içmeyip KPSS çalışması gerekiyor. Yani Fizik öğretmenin tarih sorusuna, Türkçe öğretmenin matematik sorusuna nasıl cevap verdiği, gelecek hayatını 180 derece değiştirebilir. Çalışmazsa ne mi olur? Ne olacak, devlet mafya gibi, alır vekil öğretmen diye, yarı fiyatına çalıştırır, sigortandan kısar, yaz oldu mu maaşını keser, utanmaz "Nasılolsa paraya muhtaç(!)" der, hademe niyetine çalıştırır. Kadro eksiktir, Vekil öğretmen 2-3 derse birden girer ama asla atanamaz. Koca ülkede toplamda 150 fizik öğretmeni atanacak diye adamlar sevindirik oldular, çünkü bu rakam rekor, eskiden 3 kişi-5 kişi atanıyordu.

"Yok arkadaş yemişim devletini, ben gider özelde paşa paşa çalışırım" dersen, Türkiye'de yaşadığını çok çabuk unutuyorsun demektir. Dershaneciler de ayrı haydut. 200 lira maaş teklif ederler, azına giderse "Yersen" derler... Dershaneye ne zaman gidilir?Çoğunlukla haftasonu, 200 lira için bütün haftasonunu isterler senden ama hiç yüzleri kızarmaz...Sürünürsün en az 1-2 yıl, adamların vermeye utanmadıkları paralara çalışırsın. Aslında saçma sapan eğitim siteminin yarattığı yarış atı sektöründe tımarcı oldun haberin yok...

Biz koca şehirlerde yapacak birşeyler bulamayıp sıkılırken, birçoğu Ordu'nun bilmem ne köyünde, Bitlis'in bilmem ne mezrasında çocuklarımızı eğitiyor. Ama biz öğretmenden konuşurken, hemen aklımıza "kışın 15 gün, yazın 2 ay tatili var ama(!)" deriz hep, hiç düşünmeyiz ne zorluklara katlandıklarını, ne kadar az para aldıklarını, sizin evde bir tanesine bakamadığınız çocuklardan kırk tanesine ders anlatmaya çalıştıklarını...

Eş durumundan tayin olamayan kaç tane kadın öğretmen vardı, yıllarca süründüler...Baba bir ilde, anne bir ilde, böyle aile mi olur! Daha yeni yeni il emrine atamalardan vs bahsediliyor.

Bugün üniversite sınavında çoğu öğretmenliğe girmek, bir sürü mühendisliğe vs girmekten daha zor. Ama devlet kendi mezun ettiği adamı, bu kadar da açık kadro varken, yarı fiyatına çalıştırmanın derdinde...Çok sevdiğim bir arkadaşımın KPSS sonrası açık olan okullarına bakarken şunu farkettik, kimsenin gitmek istemediği o ücra köşelerdeki okulların personel listesine bakıyorsunuz, hep gencecik öğretmenler..."Aman atamam yapılsın da, neresi olsa giderim napıyım..." demişler, valizi toplayıp bir bilinmeyene gitmişler...O kadar puanlar alıp da girdikleri bölümleri bitirmek bir kar sağlamadı, sınav da sınav...

Şunu asla unutmayın değerli hocalarımız. Siyasiler iyi yetişmiş bireylerden hoşlanmazlar. Çabuk kandırılacak, söz dinleyen, ürkek bireylerden hoşlanırlar. Kendileri trilyonluk araçlarla gezerken, sizin okulun duvarını boyatacak ödenek bulamamak hoşlarına gider. Ondan siyasi güçlerden yardım beklemeyin, o yardım hiçbir zaman gelmeyecek. Yeri gelecek öğrencilerinizle sırtınızda odun taşıyacaksınız, yeri gelecek ünlülerden kitap desteği için kampanya isteyeceksiniz. Her sene sınav sistemini değiştirerek, öğrencileri allak bullak eden bu adamlar, bu ülkede eğitim sistemini gerçekten düzeltmek istiyor olsalar, bir tarz seçer ve en az 5 yıl o tarzda yetişen öğrencilerin durumunu kontrol ederek karar alırlardı. Sistemler senede bir yenilecek şeyler değildir. Zeitgeist belgeselinde eğitim sisteminin nasıl kasıtlı olarak bozulduğunu açık açık anlatıyorlardı. Ondan işiniz çok zor, bu kadar olumsuzluğa rağmen, biz sizden evlatlarımızı iyi yetiştirmenizi beklemeye devam edeceğiz.

Yazı biraz dağınık oldu farkındayım, daha anlatacaklarımız da vardı belki ama yazıp da yayılanmamaya alışmamak için yazı olarak çok beğenmesem de paylaşmak istedim...Tüm genç öğretmenlerimizin atanması, emektarların da daha iyi koşullarda çalışması dileklerimle..

FikriMühim Olmak

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Mon, 22 Nov 2010 10:41:00 +0000

Dün çok sevdiğim iki arkadaşımla değişik konularda muhabbet ederken kulaktan kulağa pazarlamanın önemine gönderme yapmıştım ki gezinirken bir blogda turuncu bir rozette "Ben FikriMühimim" yazdığını gördüm. Hemen tıkladım ve beni FikriMühim ana sayfasına götürdü. Nedir bu FikriMühim diyecek olursanız tam olarak kendi tanımlarıyla

"Türkiye’nin ilk ve tek Ağızdan Ağıza Pazarlama / WOMM (Word of Mouth Marketing) ajansı olan FikriMühim; Markaları yönlendirme gücünü bizzat tüketiciye veren bir pazarlama devrimidir."

Ben bu Ağızdan Ağıza veya yıllardır kendi kullandığım şekliyle Kulaktan Kulağa pazarlama konseptine çok inanıyorum. Şimdi şöyle bir düşünün, bazı mekanlar vardır, hep doludur, yer bulamazsınız, günlerce önceden rezervasyon yaptırmanız gerekir. Ama kendi kendinize düşünürsünüz, en küçük bir gazete, dergi, internet ilanları yok. "E nasıl oluyor bu?" derseniz, giden insanların kulaktan kulağa "filanca restorana gittim, muhteşem balık yapıyorlarmış, vallahi dibim düştü" tarzında muhabbetleri şeklinde oluyor efendim:) Zaten ilk blogum olan Sizin İçin Seçtiklerim'de de tam olarak bunu yapmaya çalışıyordum; beğendiğim şeyleri ufak ufak fısıldamak...

Ben bu yolla İzmir'de "Ciğerimi Ye", Ankara'da "Lox Cafe", İstanbul'da "Karaköy Namlı"ya çok adam kazandırmışımdır mesela. Mekanlar, ürünler kulaktan kulağa adeta ışık hızında yayılıyor.

Hatırlayın Murat Kekili vardı adam bir şarkı yaptı internete verdi, sonra fısıltı gazetesi dolaşmaya başladı "Bu şarkıyı yapmış, intihar etmiş" diye...Veya Hayalet Sevgilim vardı, aynı tarz...Bu da bu işin profesyonelce ve ticari kaygı taşıyarak biraz da samimiyetsizce yapılanı...İkisi de sonradan ortaya çıkıp "Yok ben ölmedim" dediler çünkü kampanya tutmuştu...

Neyse konuyu dağıtmadan ilerleyelim, bu "FikriMühim kimdir?" diyecek olursanız, bu kopyala yapıştır olayı çok kendi tarzım olmasa da yine kendi ağızlarından aktarmak istiyorum:

FikriMühim,

Arkadaşları ve yakınlarından oluşan geniş bir sosyal çevresi olan,
Sohbet etmeyi seven, konuştuğunda insanların ilgi odağı olan,
İlgilendiği konularda uzman olarak kabul edilen, tavsiyesine, fikirlerine güvenilen, danışılan,
Markaların ürün veya hizmetlerini daha piyasaya çıkmadan denemekten zevk alan, denediği markalar hakkında yorumve eleştiri yapmayı seven,
Üretici firmalara sesini duyurup pazarlama stratejilerine yön vermek isteyen,
Dinamik, heyecanlı ve proaktif davranmayı seven,
Dünyayı, Türkiye’yi ve yakın çevresini yakından takip eden, öğrenmeyi ve keşfetmeyi seven, yaşamdan zevk almasını bilen,
Yeni fikirler üretmeye ve bunları insanlarla tartışmaya meraklı,
Uzmanlık alanıyla ilgili bilgi ve fikirlerini paylaşmayı seven, insanlara tavsiye vermekten ve yardımcı olmaktan kaçınmayan,
Fikirleriyle insanları etkileyebilen ve harekete geçirebilen,
İnternet, televizyon, radyo, gazeteve dergileri günübirlik takip ederek, uzmanlık alanına giren konularda bilgilerini sürekli güncel tutan,
Yeni bilgileri kendi eleştiri süzgeçlerinden geçirmeden kabul etmeyen, sorgulamayı seven,
Eleştirilerinin düzeyli ve yapıcı olmasına özen gösteren,
Beğendiği ya da beğenmediği bir konuyu, sözlü ya da yazılı olarak insanlarla paylaşmaktan çekinmeyen, MÜHİM FİKİRLİ kişilerdir.

Övünmek gibi olmasın burayı okuduktan sonra kendimden çok şey bularak hemen ben de kayıt oldum. Sistem şöyle işliyor:

1-Kayıt oluyorsunuz

2-Kendinizle ilgili bilgileri veriyorsunuz, ilgi alanlarınız, hoşlandığınız şeyler, kampanya e-postlarını almak istediğiniz konuları seçiyorsunuz.

3-Size e-posta göndermeye başlıyorlar. Korkmayın spamcı değiller:)

4-Gelen e-postalarda ilginizi çeken bir kampanya olursa "tamamen kendi isteğinizle" katılıyorsunuz.

5-Size seçtiğiniz kampanya ile ilgili bir kargo yolluyorlar. İçinde henüz piyasaya çıkmamış bir ürün ve bununla ilgili anlatırken kullanabileceğiniz ek destek materyalleri var. Ayrıca ürünle ilgili başkalarının bilmediği ufak hikayeler vs. de oluyormuş.

6-Siz bu ürünü deniyorsunuz. Ve objektif olarak görüşlerinizi paylaşıyorsunuz. Sizden bekledikleri ürünün reklamını yapmanız değil. Ürünle ilgili samimi görüşünüzü insanlarla paylaşmanız.

7-Sonra ürünü kimlerle paylaştığınızı, neler anlattığınızı, nasıl tepkiler aldığınızı gösteren bir rapor doldurup siteye yolluyorsunuz ve onlar da ürün sahibi firmayla paylaşıyorlar. Böyle firma kullanıcıların samimi yorumları sayesinde ürün üstünde değişiklik yapabiliyor veya kampanyalarını şekillendirebiliyor.

8-Bu arada doldurduğunuz anketler, yolladığınız raporların ayrıntı ve objektiflik seviyesine göre size puan veriyorlar ve biriken puanlarınızla sitenin ödül sisteminden hediyeler seçebiliyorsunuz.

BÖYLE bir de blogları var, çok aktif değiller ama ara sıra bişeyler karalamışlar:)

Bence bu bir devrim. Hem de çift taraflı bir devrim. Neden diyecek olursanız firmalar açısından kullanıcı yorumuna bu kadar önem verilmesi açısından, kullanıcılar açısından da sıradan insanların milyon dolarlık firmaların pazarlama kampanyalarında bu kadar etkin rol alabilmesi açısından...Düşünün ki bir leke çıkarıcı gönderdiler ve denediniz, vaat ettikleri sonuçları alamadınız. Bunu samimi olarak paylaştınız ve firma ürünü piyasaya sunmadan formülü geliştirme kararı aldı...5 yıl önce söyleseler gülerdik herhalde...

Bakın bu olay o kadar ileri noktalara geliyor ki eğer objektif ve ayrıntılı raporlar vermeyi adet haline getirirseniz zaman içerisinde iş teklifi almanız bile mümkün...Ayrıca bakın Çağan Irmak'ın son filmi Prensesin Uykusu"'nu eleştirmenlerden bile önce izleyen birisi BURADA ne yazıyor:

"Fikrimühim ekibini, -yine bir ilki gerçekleştirerek- filmin galasına eleştirmenler ve alışıldık simalardan evvel, biz fikrimühimleri davet etmelerinden ötürü kutlarım. Orijinal bir fikir."

Sanırım sistemi ve artık ne kadar önem verildiğini anladınız...Benim niye FikriMühim olduğuma gelecek olursak tabi ki siteden punalarımla alacağım bedava traş makinesinin derdinde değilim, benim gözüm daha yükseklerde ;) Daha dün gece kaydoldum, ondan daha hiçbir kampanyalarına katılmadım ama sistem oldukça adil ve başarılı görünüyor, hadi rastgele....

Asla Pes Etmeyenlere! Jay "Faceshot" Consalvi'nin Hikayesi

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Sat, 20 Nov 2010 22:47:00 +0000

BU ŞARKI eşliğinde okumanızı tavsiye ederim :)

Speed and Angels belgeseli...Giriş sahnesinde yazan isim yukarıdaki isim...Bu ismin ortasındaki "Faceshot" adı geçen şahsın pilot olduğunu ve uçuş çağrı adının "Faceshot" olduğunu gösteriyor. Pilotlara manidar çağrı adları vermek, Amerikan Hava ve Deniz Kuvvetleri'nde devam eden güzel bir gelenek. Jay'e Faceshot adının konması ise aslında oldukça direkt bir nedene dayanıyor. Orasına az sonra geleceğiz. Önce Jay'i bir belgesele konu olacak kadar özel kılan hayatının ilk yıllarına bir göz atalım isterseniz.

Jay doğduğundan 2 gün sonra, hastahaneden eve giderken daha eve yetişmeden, havacılık aşığı babası tarafından havaalanına götürülüp ilk uçuşuna çıkarılmış, havacı genlerden gelen şanslı bir bebekti. Ama bu şansı 2,5 yaşında babasını bir kalp krizi nedeniyle kaybetmesi yüzünden tersine dönmeye başladı. Yetim kaldı.

Top Gun filmini izlemesiyle, yaşıtı bütün çocuklar gibi havacılığa olan ilgisi oldukça arttı, artık "ne olmak istiyorsun?" diye sorulduğunda "savaş pilotu" cevabını veriyordu. Tam hayallerine erişmesine 1 yıl kalmıştı ki daha 5 dakika önce geldiği partide silahını kurcalayan bir Deniz Piyade çavuşu tarafından yüzünden vuruldu. 5 dişi, dili, damağı, atar damarlarından biri parçalandı. Kurşun omuriliğine saplandı. Ölmedi.

Hastahaneye giderken konuşamıyordu ama bilinci açıktı. Defalarca ameliyat oldu. Dişleri, dili, damağı yeniden toplandı, bir damarı alındı. Herkes yaşadığına sevinirken, o "ya pilot olamazsam?" diye üzülüyordu.

Deniz Harp Okulu'na girmek istediğini söylediğinde doktorlar şaka yaptığını düşündüler. Hiç kimse raporu alacağına inanmıyor, Jay'e tıbbi açıdan güvenmiyordu. Pes etmedi. Derdini anlayan bir doktor bulana kadar defalarca "hayır!" cevabı alsa da yılmadı. Sonunda konusunda uzman, oldukça itibarlı bir doktor şuan bir sorunu olmadığını fark etti ve raporu vermeye ikna oldu.

Jay Deniz Harp Okulu'na girdi. Bitirdi. Uçuş Okulu'na girdi. Bitirdi. Jet uçuşuna başladı. Bitirdi. Sadece en iyi jet pilotlarının seçildiği "Savaş Pilotu" kursuna kalma hakkı kazandı. Ama insanlar yine ona güvenmiyor, alınan bir damarı yüzünden it dalaşları sırasında maruz kalacağı G kuvvetinde, kalan damarların vücuda yeterli kan taşıyamayacağına inanıyorlardı.

Doktoruna durumu anlattığında doktoru güldü. Kalan damarların da en az eskisi kadar kan taşımaya devam etmeye kendini programlayacağını, hiçbir sorununun olmadığını söyledi. Raporunu aldı. G testi için laboratuvara girdi ve bütün "normal" insanların dayanabildiği kadar G kuvvetine dayanarak testi geçti. Zorlu bir uçuş eğitimden sonra F-14 Tomcat savaş pilotu olarak yıllardır hayalini kurduğu Donanma'ya katıldı. Ona bu şansı vermeyi göze alabileecek, bu kadar anlayışlı bir işvereni dünyanın başka ülkesinde bulabilir miydi orası tartışılır...

Ama hala bugün uçağında Jay "Faceshot" Consalvi yazan, suratı dağılmış ve toplanmış bu adam, hayallerine tutunan insanların gelebileceği noktayı göstermek açısından yaşayan en güzel örneklerden biridir. Hayalleriniz başkalarına uçuk gelebilir. Size gülebilirler. Deli olduğunuzu, bütün enerjinizi gerçekleşmeyecek şeyler üzerine yoğunlaştırdığınızı düşünebilirler. Dünyada hayallerini kovalamaktan vazgeçmeyen insanlar olmasaydı bugün elektriğimiz yoktu, otomobil, uçak veya helikoptere binemiyorduk, telefonla görüşemiyorduk, bu yazıyı yazdığım bilgisayar da bir "hayal"di.

Asla pes etmeyin, hayalinizi yaşamak için elinizden geleni yapın. Hayallerinize ulaşmak için illa geniş maddi imkanlara, sınırsız kredi kartı limitine ihtiyaç duymayın. Schubert bestelerini kafasında tasarlar, kağıda döker, sonra piyanosu olan birine gider ve çalardı. Çünkü bir piyanosu yoktu...

Ne olursa olsun hayallerini kovalayan, asla pes etmeyen, başı dik arkadaşlarım. Bu yazı hepinize ithafen yazılmıştır...

NOTLAR:

Bu yazıyı ilk olarak 28 Ekim 2010'da BURADA yayınladım.

2 görsel de www.speedandangels.com adresinden alınmıştır.

İlgisini çekenler için belgeselin kendine inanılan bir pilotun Irak'taki ilk görevinde neler başardığını gösteren kısmı aşağıdadır.

Bir Garip Central Park Yazısı

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Sat, 20 Nov 2010 22:17:00 +0000

Amerikalılar New York'u çok güzel pazarlarlar. Bu konuda tam anlamıyla uzmanlar. İlla ki aklımızın bir yerine sokarlar. Allah var şehir de güzel görünüyor. Kimimiz How I Met Your Mother'dan biliriz, kimimiz Gossip Girl'den, kimimiz Manhattan doğumlu, kimimiz de her gece rüyasında olsun bir uğruyor...

Dünya Ticaret Merkezi vardı, sembol gibi, İkiz Kulelerin şuanki durumu malum. Özgürlük Heykeli var, kendileri özgür de seni, beni, onu taa okyanusun öbür yakasından ne kadar özgür bırakıyorlar, orası muamma..Neyse şimdilik heykel de özgürlük konsepti de duruyor, gerçi Wikileaks'ten sonra daha ne kadar böyle kalır orası bilinmez.

Bir de Central Park var bence New York denince akla gelen. Tam bir başyapıt. Metrekaresinin binlerce dolar ettiği New York'un baş köşesinde, 2800 dönümlük park... "Böyle anlatıyorsun iyi hoş da, kendin gittin mi?" derseniz yok daha gitmedim ama illa ki gideceğim, yapılacaklar listesinde duruyor. Gerçi hayatımız yapılacaklar listesine madde ekleyip, yapamadıkça sinir olmakla geçiyor ama umut etmeden de yaşanmıyor dostlar ne yapalım.

Tamam gitmedim ama iyi gözlem yaparım, izlediğim filmler, diziler, gördüğüm fotoğraflar birikti gözümde, parkı babam yapsa bu kadar sevmezdim herhalde. Buradan adamların "pazarlama" konusundaki başarısını da anlıyoruz aslında. Sonuçta "pazarlandığını" bildiğim halde, pazarlatıyorum kendime, demek ki çok da hoşnutsuz değilim durumdan.

Nesi hoşuma gidiyor biliyor musunuz? Özgürlük hissi...Koca gökdelenlerin, iş merkezlerinin arasında, 2800 dönüm park. Giy şortunu koş. Balık tut. Hayvanat bahçesine git. Güneşlen. Amaçsızca yürü. Aç iki tane Bud yuvarla, sevgilinle çimlerde yuvarlan. Sanırım New York Belediyesi zabıtaları el ele tutuşanları hala "ahlaksız" ilan edip parktan atmıyormuş. Neyse bizim medeniyetimize ulaştıklarında onu da yaparlar.

En çok nesi gücüme gidiyor biliyor musunuz? Adamlar New York daha el kadarken, taaa 1850'lerde diyorlar ki "Kardeşim bi Londra'ya, Paris'e bakın, ne güzel parkları var, bi de New York'a, burada insanca yaşanacak bi park yapmamız lazım." Sene 2010, güzel ülkemde parkta oturursun, mendilci çocuk gelir, mendil almazsan "abilerini" çağırır, ya döveceksin ya da kaçacaksın. Yanında sevgilin varsa çiçekci teyze dadanır, tövbe billah gitmez, onun da 7 göbek akrabası ağacın arkasında, ters bir durumda seni lahmacun yapmaya hazırlar. Güvenlik sıfır. Sanırsın parkta bir sen varsın, bir sevgilin, bir de sana inatla birşeyler satmaya çalışan çete...Toplumsal dayanışma sıfır, adamlar seni öldürse piknik yapanlar köfteye yumulup salataya abanmaya devam. Hiçbiri gelmese zabıta gelir, yeterince taciz eden yokmuş gibi o da taciz eder gider...Biz hala 160 yıl önce New York'lulara sunulan özgürlüğe sahip değiliz, hala şehrin göbeğinde sıkılınca gidip rahatça takılacağımız bir parkımız da, bu parkta adabına uygun oturacak kültürümüz de yok...

Neyse konumuz dağıldıkça dağılıyor konuyu yazma nedenime geri gelecek olursak, Central Park'ın yapımı ilgimi çekti, sizle de paylaşayım dedim. Sanmayın ki Central Park Allah'ın New York'lulara bir lütfu. Proje yarışmaya çıkıp da bir proje kazanınca almışlar kazmayı küreği, aylarca, yıllarca kazmışlar, yontmuşlar. Seçilen bölgedeki bataklıkları kurutmuşlar, o ünlü kayaları kırabildikleri kadar kırmışlar, kıramadıklarını kibarca peyzaja dahil etmişler. Binlerce ağaç dikmişler, yapay göller oluşturmuşlar, New York'lulara "insan" gibi yaşanacak bir yer verebilmek için, tabiri caizse "hayvan" gibi çalışmışlar. Bakmışlar ki koca park şehrin batısıyla doğusunu resmen ikiye bölüyor, "etrafından dolaşsınlar kardeşiiimmm" dememişler. Parkın genel görüntüsünü bozmayacak, ama insanları batıdan doğuya, doğudan batıya taşıyacak yolları kazarak yer seviyesinden aşağıya inşa etmişler ki parkın "havası" bozulmasın. Koca koca otobüsler, otomobiller geçiyor da kimse ne görüyor, ne de doğru dürüst duyuyor. Her sene yağmurlarla toprak akar gider erozyon olur diye yer altında yağmur sularını çökelttikleri çukurlar yapmışlar, düzenli temizleyip toprağı sudan ayırıyorlar. Anlayacağınız 2800 dönümün her metrekaresinde insan emeği, insan aklı var.

Bugün hala 15 milyonluk İstanbul'da son kalan yerler halka değil de holdinglere dağıtılıyorsa, İzmir'de Susuz Dede Parkı'na gidip oturmak ertesi gün 3. sayfaya "Parka giden gencin hazin sonu" haberi olarak çıkma garantiliyse, Ankara'da Gençlik Park'ında tinerciler fink atıyorsa, şapkayı önümüze koyup bir düşünmemiz lazım. Biz mi insanca yaşamayı haketmiyoruz? Yoksa bizi yönetecekleri seçerken insanlığımızı unutup iki parça menfaatin peşine mi düşüyoruz?

Diyelim ki yaptık kocaman bir Merkez Parkı, gerçekten medenice gidip tertemiz kullanabilir miyiz ecnebiler gibi? Yoksa her mangalı, rakıyı kapıp gelen kafayı bulana kadar içer, sonra da etrafındakilere laf atıp dalaşırken piknik günü karakolda mı biter? Yeyip içip, çöpümüzü torbaya koyup, çöpe değilse de kenarına bırakacak kadar medeni olabildik mi, yoksa iki parça karnımız doyunca "Amaaann çöpcü toplasın bana ne!" deyip bütün çöpü atıp gider miydik? Bir çuval çekirdeği ailece hunharca tüketip, "kabuk bu kabuk, doğaya zararı yok" deme genişliğinden ne zaman kurtulacağız? "Çöpünüzü neden toplamadınız beyefendi?" desek, kaç araba dayak yeriz acaba? Uyarmayı ve uyarılmayı kabul edebilmeyi ne zaman becerebileceğiz? Kendimize ve ailemize bakmadan, başkalarının namus bekçiliğini yapmaktan ne zaman vazgeçeceğiz?

Central Park'ı anlatacağız deyip çıktık yola, neler geldi aklımıza...Bizim de, belediyecilerimizin de kırk fırın ekmek yemesi lazım kanımca. En başında söyledim ya, sonuçta umut etmeden yaşanmıyor. Haydi dostlar, kalın sağlıcakla...

NOTLAR:

Bu yazıyı ilk olarak 01 Kasım 2010'da BURADA yayınladım.

Tek Derdiniz Türban mı? Ne Mutlu Size...

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Sat, 20 Nov 2010 22:07:00 +0000

Bakıyorum hem dipnot.tv'de hem de Türkiye genelinde bir türban tartışmasıdır almış gidiyor. Şaşırmıyorum. Bizde sürekli "Şunlar geliyor, bunlar geliyor!" diyerek halkı uyutup el altından gündeme hiç düşmeden bir çok konuyu örtbas etmek bu ülkenin eski adetlerindendir..

Geriye dönük bir düşünelim şimdi...

Bu ülkede yıllarca "Komunistler geliyor!" diye insanlar korkutulup, fişlenmedi mi? Kardeş kardeşi vurur hale getirilmedi mi? Ne oldu sonra? "Bizim çocuklar*" yaptı darbeyi geçti başa. "Komunizm"e karşı yedekte tutulan yedekte tutulan "muhafazakar" kesim el altından güzel güzel beslenmeye başladı. Geldi mi komunizm? Hayır.

1984 yılında sözüm ona "Kürtlerin sorunlarına çözüm bulmak" için PKK illeti bu ülkede 40.000 kanımızın, canımızın günahına girmedi mi? Bu ülkede Kürt kökenli bir vatandaş Cumhurbaşkanı olabilir mi? Oldu*. Kürt kökenli bakan var mı? Var. Müsteşar var mı? Var. Herhangi bir memurluğa girerken Kürt kökenli olmak sorun yaratır mı? Hayır. Kürt kökenli subay/astsubay var mı? Dolu. Ticarette isteyen Kürt kökenli vatandaş istediği şirketi açıp yönetebiliyor mu? Yönetebiliyor. Turizm sektörünün, tekstilin, restotan bar işletmeciliğinin neredeyse tekeli haline geldiler mi? Geldiler. Şimdi soruyorum diyelim ki bir grup bir ülkede eziliyor, bunları nasıl elde edebiliyorlar? Cevap basit. Yıllarca terör örgütü, olmayan bir baskının üzerinden eylemlerine zemin ve dayanak kazandırma çabası içerisindeyken bölgede çok şiddetli çarpışmalar yaşanmış, ülkenin eğitim ve gelir düzeyi nispeten düşük bu bölgesindeki kandırılan gençler, yaşlılar örgüte yardım ve yataklık yapmış, köyler boşaltılmış, devlet sert önlemler almak zorunda kalmış, acılar yaşanmış...Şimdi PKK'ya en çok destek veren siyasiler bile "Silahlı mücadele devri kapanmıştır" diyor. Çünkü zaten şişirme bir nedendi, 30 yılımıza ve 40.000 canımıza mal oldu. Artık rolünü tamamladı. Yıllarca "Türkiye bölünecek" çığırtkanlıklarıyla bizi korkutanlar, köşelerinden birçok zaman ve emeğimizin "bir hiç" uğruna yokulup gitmesini kıskıs gülerek izlediler.

Şimdi yemeyi içmeyi bıraktık, türbanla yatıp türbanla kalkar olduk. Zamanında "komunizm geliyor" diye "bizim çocukları" kullananlar, şimdi saf değiştirip başkalarını "bizim çocuklar" yaptılar. Eski "bizim çocuklar" bunu kavrayana kadar "Şeriat geliyor, koruyucusu ben olacağım" diye tuzağa düşünce, yeni "bizim çocukların dış destekli, ince hesaplı" planlarına engel olamayıp, halkın gözünde sürekli "bağrından çıktıklarını savundukları" halka uzak, elitist bir tablo çizmeye başlayınca ülkenin "gözde kurumu" olmaktan aşağıya doğru hızlı bir geçişe geçtiler. Yani avcıyken av oldular. Bu arada şimdinin "bizim çocuklarına" bir ufak hatırlatma; Eski "bizim çocukların" başına gelenlere iyi bakınız, 30 yıl sonra da siz orada olacaksınız.

Ben şahsen bunun da "şişirme bir sorun" olduğunu bildiğimden artık eskisi kadar dert etmiyorum. Bundan 20 yıl önce bir insanın Kürt olması, veya türbanlı olması hiçbirimiz için birşey ifade etmiyordu. Hala da etmemeli. İnsanları "ötekileştiren" bir oyunun pençesindeyiz. Nice Kürt var benden 10 kat vatansever. Nice türbanlı var benden 10 kat ilerici. Tam tersleri de var tabi. Ama bu bize insanları bir kalıba sokma hakkı vermemeli...

Bugün bize topla tüfekle saldırsalar bütün siyasi görüşlerimizden arınıp kanımızın son damlasına kadar ülkemizi savunacak bir toplumuz ama aynı beceriyi ne yazık ki "el altından fitne fesat sokma" saldırılarında beceremiyoruz. Çünkü biz hep böyleydik. Orta Asya'daki Çin taktiklerini, Osmanlı'daki Bizans ve Rus oyunlarını düşünün, biz hep içten parçalandık.

İşte bu yüzden diyorum ki bırakın size yaratılan suni gündemlerin peşinden koşmayı. Türban takmak veya takmamak bu kadar ülke gündemini meşgul etmemeli. Gelin ülke gerçeklerine dönelim.

*Asgari ücret 599 lira.

*4 Kişilik bir ailenin Açlık Sınırı 908,21 lira

*4 Kişilik bir ailenin Yoksulluk Sınırı 2480,46 lira.

Şimdi aşağıdaki sorulara içimizden bir cevap verelim;

-Kaçınızın evine aylık adam başına 900 lira giriyor?

-Kaçınız ekonomik olarak ay sonunu hiçbir sıkıntı yaşamadan getirebiliyorsunuz?

-Kaçınız evladına gönlünden geçen okul kıyafetini, çantasını, defterini kitabını alabiliyor?

-Alt gelir düzeyindeki bir Alman, ailesini toplayıp çok rahat Türkiyede 10/15 gün tatilini yapabiliyor. Kaçınız bırakın bu sene, ömrü boyunca bir kere olsun yurt dışını gördünüz veya ileride görebileceksiniz?

-Bırakın yurt dışını, kaçınız cennet ülkemizde yaz aylarında tatil yapabiliyorsunuz?

-Bırakın tatili, kaçınız İstanbul'da Boğaz kenarına inip bir stres atabiliyor?

-Ülkemizin 3 tarafı denizlerle çevrili olmasına rağmen deniz filomuz küçücük, hala tırla mal yolluyoruz. Buna kafan yoran var mı?

-Petrol üretmeyen ve dünyanın en pahalı benzin/mazot fiyatlarına sahip ülke olmamıza rağmen hala otoyollara, otobüs ve tırlara yönlendiriliyoruz. "Neden demiryolunu Avrupalılar gibi kullanmıyoruz?" diye hiç düşündünüz mü?

-Belki kendi cahillikleri ama hala çoğu Amerikalı ve hatta bazı Avrupalılar Türkiye'nin "Develerle gezilen, Arap kökenli bir çöl ülkesi" olduğunu düşünüyor. Neden yurt dışındaki imajımız bu kadar yetersiz ve kötü?

-Neden hala milli bir otomobil markamız, bir uçak fabrikamız yok?

-Neden azıcık kafası çalışan aydınlarımızı başta ABD olmak üzere yabancı ülkeler havada kaparken, biz çoğu konuda AR-GE çalışması sıfır, bir "montaj" ülkesi olmaktan öteye gidemiyoruz?

-Yer altı kaynakları bu kadar zengin, güneşi, rüzgarı bu kadar bol olup da bizim kadar pahalı enerji üreten ve kullanan bir ülke daha var mıdır?

-Gerek sağ gerek sol görüşlü siyasilerimiz ne zaman kendileri için değil de bizim için orada olduklarının farkına varacaklar?

-Neden yıllardır en güzide kurumlarımız 1-2 yıllık cirolarına, hem de yabancı şirketlere peşkeş çekiliyor? Büyük ülkelere bir göz atın bakın bakalım onlarda da öyle mi?

-Neden "oğlum senden adam olmaz git bari asker ol" denilen ABD'nin ordusu tüm dünyayı fethedebiliyorken, ülkesinin en seçkin gençlerini alıp 8-10 yıl eğiten Türk Silahlı Kuvvetleri bazı olaylarda bu kadar çaresiz kalıyor?

İnanın bu soruları sayfalarca uzatmak mümkün. Bu ülkeyi biraz daha ileri götürmek istiyorsak bizim kafa yormamız gereken konular bunlar olmalıdır. Tabi bunların hepsini halletik de tek derdimiz türban kaldıysa ne mutlu bize...

NOTLAR:

Bu yazıyı ilk olarak 07 Kasım 2010'da BURADA yayınladım.

*"Bizim çocuklar" kavramını bilmiyorsanız BURADA

*Kürt Cumhurbaşkanı mevzuu : BURADA

Tablolar ve ekonomik rakamlar http://www.bembirsen.org.tr/haberdetay.php?fide=1964 adresinden alınmıştır.

Hayır Demeyi Becermek

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Mon, 15 Nov 2010 11:12:00 +0000

Hayatımıza baktığımız zaman şuanda yapmakta olduğumuz şeylerin bir çoğunu etrafımızda birileri kırılmasın, "ayıp olmasın", "bilmem kim ne der?" kalıplarının baskısı altında yapıyoruz. Ne yazık ki bizim ne düşündüğümüz, kim olduğumuz, nelerden hoşlandığımız insanların çok umrunda değil. İnsanların umursadığı senin için herhangi sıradan birinden fazla değeri olmayan X teyzenin, bilmem ne amcanın, komşuların, müdürün, patronun ne diyeceği...

İşte burada hayata bakış açınız devreye giriyor. Sizin için hayatta önem sırası ne? Başkalarını anlamsızca tatmin etmek için kendinizden bu kadar ödün vermeye razı mısınız? Buna değer mi? O kadar çok şeye anlamsızca evet diyoruz ki...

Şöyle bir düşünün, şimdiye kadar nelere hiç aklınıza yatmasa da evet dediniz..Okulda arkadaşınız geldi, illa sinemaya gidelim dedi, canınız hiç istemiyordu ama kırılmasın diye evet dediniz. Sevgiliniz geldi, o pantolon kıçına yapışıyor, giymeni istemiyorum dedi, evet dediniz. En yakın dostlarınız şehir dışından geldi, anneniz dış kapının mandalı "bilmem ne amcalar gelecek. çıkarsan çok ayıp olur evladım!" dedi, mecburen evet dediniz evde kaldınız. Derste hocanızla bir tartışmaya girdiniz, kadın bariz yanılıyor, ama "ya notumu kırarsa?" dediniz, çaktınız "evet"i, "haklısınız tabi ki hocağğğmmm" dediniz, oturdunuz. Şefiniz geldi yanlış olduğunu bile bile, bir sürü zamanınızı çalacak, bir sürü işinizden geri bırakacak bir ek görev verdi, "aman bulaşmayım buna şimdi" diye evet dediniz asıl işlerinizin önüne aldınız. Siz evet dedikçe onlar yaptıklarını haklı sandılar...Bu örnekleri uzatmak mümkün...

Şimdi Jim Carrey'nin "Yes Man" filmini izlediyseniz bir düşünün...Filmde Jim herşeye "Evet" demek zorunda kalan bir adamı canlandırıyordu. Ne kadar salakça şeylere evet dediğini bir hatırlayın. İşte farkında olmadan hayatımızı aynen böyle bir komedi filmine dönüştürüyoruz. Neden dediğimizi, kabul ettiğimiz şeyleri neyin önüne aldığımızı düşünmeden anlamsızca "Evet"ler dağıtıyoruz etrafa...Çünkü mahalle baskısı en büyük korkumuz. Bakıyorum o kadar saçma örnekler görüyorum ki, inanın anlamakta güçlük çekiyorum. Sevgilisinin bir lafıyla kaç yıllık arkadaşıyla görüşmeyi kesen mi ararsınız, eşşek kadar olduğu halde annesiyle güne giden kızlar mı...Babası seviyor diye koca günü nefret ettiği balık tutma faaliyetinde geçiren adamlar mı...Baba ben bu bölümde okumak istemiyorum deyince "eşe dosta ne deriz" diyenler mi...Allahtan bu konuda çok şanslıyım, çok anlayışlı bir ailem ve sevgilim var:)

Zamanınız bu kadar ucuz olmamalı..Dünyada herkese, en fakirinden en zenginine eşit mesafede olan tek şey zamandır. Bill Gates bütün servetini harcasa da bir günü 25 saat olarak yaşayamaz. Bu yüzden sizin için bu kadar kıymetli olan bir şeyi bu kadar basit harcamayın. Etrafınıza bakın, toplum baskısını en çok kurmaya çalışan tipler, en kaypak olanlardır. Sürekli birilerini birşeylerle itham ederler, kıskanırlar, çekemezler, fırsat bulsalar 10 katını yapacaklar ama yapamıyorlarsa ve siz yapabiliyorsanız sizin üstünüzde her türlü baskıyı kurmak için dedikodudan, fesattan asla vazgeçmezler. Asla kulak asmayın. Varsın konuşmaktan ağızları şişene kadar arkanızdan konuşsunlar...Bugünlerinizin bir yedeği yok, "insanlar ne der" diye korkarak yaşarken çoğu hayalinize kavuşamadan ölüp gideceksiniz farkında değilsiniz...

Ben ufaklık çağlarımdan beri bazen ailemin, bazen dostlarımın, zaman zaman astlarımın, sıklıkla üstlerimin çok beğenmediği bir tavırda oldum. Birşeyi kabul etmiyorsam, yanlış buluyorsam söyledim. Herşeye evet demedim. İnat ediyorlarsa ben de ettim. Kanıt buldum, ikna etmeye çalıştım, ama gerçekten yanlış değilsem asla "Evet" demedim. Türk standartlarında çok yanlış bir felsefe biliyorum, biz toplum olarak "kuzu"lardan hoşlanırız. Çok sorgulamayan, isyan etmeyen, herkesin suyuna giden tipler bu toplumda "çok efendi çocuk canım, ne desen yapar" veya "çok hanım kız, bu yaşına kadar birşeye itiraz ettiğini görmedim" diye onore edilerek kandırılırlar...Bunun tercümesi şudur:

"Ensesine vuruyoruz, ağzındaki lokmayı alıyoruz, maşallah mal gibi adam, kıçından donu çeksek "durun ne yapıryosunuz?" demeyecek..." Bu yüzden de genelde özellikle de mesleki olarak hakettiğimin altında değer gördüm. Çünkü "biat" etmeyen astlardan hoşlanan üstlerimiz yok...

Herşeye "Evet" diyen insanlar sağlıklı bir kişilik gelişiminden geçememişlerdir, bu kafayla devam ederlerse de geçemeyeceklerdir. Bugün gitmezseniz "ayıp olacak" dedikleri bilmem ne amcanın kendi çocukları onlar size gelirken zaten gelmeyeceklerdir...Ama bilirsiniz ki eğer siz gitmezseniz "Umut gelmedi mi aaa" diyerek sizi hor görecekler...Olsun varsın görsünler. Siz belki çalışmadan girdiğiniz sınavla, belki aylardır bekleyip de kaçırdığınız filmle kalırsınız. Ama sizin üstünüzde bu baskıları kuranlar hayatlarına bakarlar...

Bu gönül ilişkilerinde de çok önemli bir konudur. İlişki iki kişiden oluştuğuna göre, ortada iki farklı görüş sahibi olması gerekir. Eğer her konuda tek fikir kabul görüyorsa orada birşeyler yanlış ilerliyor, tünelin sonunda görünen ışık değil gelen tren demektir. İki farklı insanın her konuda aynı şeyi düşünüyor olmaları imkansız. Bu yüzden birileri istemediği halde herşeye "Evet" diyor demektir. Birisi istemediği halde karaokeye gidiyor, yorgun olduğu halde dışarı çıkıyor, dışarı çıkmak istediği halde evde oturuyor, nefret ettese de her yeni aşk filmine gidiyor, sevgilisinin "evet" dediği hayatı yaşıyor demektir. Bu tip ilişkiler sağlıklı değildir ve illa ki zaman içinde patlak verirler. Sağlıklı ilişki bireylerin kendi düşünceleri savunarak devam ettirdikleri ilişkilerdir. Özveri, uzlaşma, kendinden ödün verme bir ilişkinin olmazsa olmazıdır. İlla ki istemeden de olsa yapmanız gerekenler olacaktır ama bu sürekli oluyorsa sorun var demektir.

Özgür kalmaktan ve etrafınızdakileri özgür bırakmaktan korkmayın! Bugüne kadar dünyayı ileriye özgür bireyler taşımıştır. Birilerinin ayakçılığını yapan, baskıcı, kaypak insanlardan en küçük bir fayda görmedik. Edison ampülü bulana kadar bine yakın deneme yapmış, alay konusu olmuş ama vazgeçmemiştir. "Bırak bu işleri" dediklerinde "evet" deseydi, şuanda belki hala kandille aydınlanıyorduk... Bu da işin inandıkların uğruna "hayır" diyebilme kısmı tabi ki...

Unutmayın kalp kırmadan görüşlerini açıklayabilmek bir sanattır. Ve tamamen kişisel bir yetenektir. Şimdi size burada hayır diyebilmek için kişisel gelişim kitaplarında yazanlar gibi kalıp cümleler kurmayacağım. Herkesin tarzı, anlatma yöntemi farklıdır. Birşey aklınıza yatmıyorsa illa ki bunu ifade etmenin bir yolu vardır. "Nasıl?" ı size kalmış...

İşten atılırım, akrabalarım arasında adım kötüye çıkar, sevgilim kızar, ailem ne düşünür diye hayır demekten korkmayın. Bırakın insanlar sizi "siz"ken sevsinler...Kendi kalıplarına soktuktan sonra seveceklerse, hiç sevmeseler de olur...Hayata bir kere geliyorsunuz, sınırları yıkın, kalıplara takılmayın, gönlünüze göre bir hayat sürün...Sürün ki bugün size "tüü kaka" diyenler daha da gıpta etsinler, sefil hayatlarında daha da ezilsinler....

Bir İzmir Geleneği- Lokma Döktürmek

noreply@blogger.com (Umut Akdaş) — Wed, 10 Nov 2010 12:06:00 +0000

İzmir'i çok seviyorum. İnsanı da, gelenekleri de, yeme içme kültürü de kendine has ve Türkiye standartlarının ço...ok üstünde..1999 yılından beri bazı dönemler mecburi aralar olsa da İzmir'de yaşıyorum ve Türkiye'nin 7 coğrafi bölgesinde de bilfiil yaşadım. İnanın İzmir gibisini göremedim. Yeri geldiğinde dev bir metropolit, yeri geldiğinde sahil kasabası, tam bir "Transformers Şehir!" Bir şehir aynı anda nasıl hem bu kadar milliyetçi, hem bu kadar özgürlükçü oluyor anlayamıyorum:)

Tabi ki bir şehre yeni geldiğinizde daha önce görmediğiniz adetleri, gelenekleri görüyorsunuz ve bazıları çok mantıklı gelirken bazılarına şaşıp kalıyorsunuz. İşte ben de İzmir'de lokma dökenleri ve önündeki kuyruğu görünce çok şaşırmıştım. Kılık kıyafetine bakınca "bedava" lokmaya pek de ihtiyacı olmayacağını düşündüğüm genç-yaşlı bir çok insan lokma kuyruğunda bekliyordu.

İçimden "Acaba bedava tatlı için bu kadar beklemeye değer mi? Baya da kelli felli adamlar, kadınlar hiç de utanmıyorlar maşallah..." gibi cehaletin yarattığı mutlu düşünceler geçirerek önlerinden defalarca geçtim. Sonra İzmir'i yaşamaya başlayınca gördüm ki kazın ayağı öyle değilmiş. İzmir insanında "lokma döktürmek" o kadar yerleşmiş, o kadar güzel bir gelenek ki bunu şimdi çok daha iyi anlayabiliyorum. Buralarda "bizim oğlan sınavı bi kazansın koç kesecem ulen" demezler, oğlan sınavı kazanınca ya kendi mahallelerinde ya da işlek bir caddede "Hayrına Lokma" döktürürler...

Bu kadar anlattıktan sonra Lokmanın da ne olduğundan biraz bahsedelim. Lokma sıkma hamurların kızgın yağa atılarak kızartılmasından sonra şerbet, tarçın gibi eklerle tatlandırılmasından oluşan basit ama lezzetli bir tatlı... Ben hala el maharatiyle dökülenlerin daha makbul olduğunu düşünsem de kimi ustalar "el değmeden" diye pazarlayarak artık makine ile döküyorlar. Makine ile dökülenler genelde üstteki resimdeki gibi halka şeklinde oluyor. Elle dökülenlerin bazıları sıkma, bazıları halka şeklinde oluyor. Bazı ustalar çok kaliteli şerbet kullanıyor, bazıları hayra bile şer katıp malzemeden çalıyor, ama ne şekilde olursa olsun lokma güzel oluyor:) Çünkü onu güzel kılan hamuru, şerbeti değil! Bu şehrin paylaşım ruhu...

Bu plastik tabaklarda dağıtılan, kürdanı peçetesi yandaki masada hazır duran tatlının güzelliği İzmir'de hiçbir din veya grubun bu adeti kendine mal etmemiş olmasından çıkıyor. Lokma döktüren kimi zaman Yahudi kökenli bir levanten* oluyor, bazen Hristiyan bir teyze, bazen kardeşini kaybeden Hasan Amca... Ve başlarda "utanmıyorlar mı?" dediğim o insanlar bedava lokmaya muhtaç olduklarından değil, döktürenin hayrına ortak olmak istedikleri için oradalar.. İşi gerçekten "bedava tatlı" olarak gören liselileri saymıyorum tabi ki:)

Bu verdiğim örneklerin değişik örnekleri bazen gazete veya dergilere yansıyor. Bu adetin ne kadar eski ve kabul gören bir gelenek olduğunu anlamak için belki de İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin vefat eden başkanları için şehrin 10 yerinde lokma dağıtmasından anlayabiliriz. (BURADA) Veya Bornova esnafının çok sevdikleri Papaz için döktürdüğü lokmanın hikayesinden...(BURADA)

Ben de dün yürüyüşe çıkmıştım ki Göztepe Lokalini biraz geçince bir lokma tezgahı gördüm. Geçerken durdum, lokma ustası gayet sıcakkanlı bir ses tonuyla "Al arkadaşım, çekinme" dedi. Artık çekinme faslını atlattım zaten, ben de görürsem duruyorum lokmacılarda..."Çok istemiyorum abi, 2 tane koysan yeter" dedim. "Tabi ki" dedi. Aldım lokmamı, gözüm tabeleya takıldı. "Ruhun şad olsun Maurice Wright" yazıyordu. İşte o an bu yazıyı yazmak aklıma geldi. Tabeladaki gibi, Ruhun şad olsun Maurice Wright...Çok şanslıymışsın ki hayatını İzmir gibi medeni, ılımlı, insan sevgisi yüksek bir şehirde geçirmişsin...

NOTLAR:

Yazıdaki görseller www.izmir.bel.tr adresinden alınmıştır.

3. resmin kaynağı görüntülenememiştir.

*Levanten, Osmanlı Döneminde, özellikle Tanzimat sonrasında büyük liman kentlerinde yoğunlaşan ve ticaretle uğraşan, Müslüman olmayan azınlıklara verilen isim. (http://tr.wikipedia.org/wiki/Levanten)