RUINY.PL

NOWE KICHARY

2011-01-10T05:20:00.000-08:00

woj. świętokrzyskie, powiat sandomierski, gmina Dwikozy

MOJA WIZYTA W NOWYCH KICHARACH:

Nigdy tego nie zrozumiem! Wieś malownicza. Ludzie ciężko pracujący. A nikt nie dba o taki zabytek! Trudno sobie wyobrazić nawet ile mogła by zyskać wioska Nowe Kichary, gdyby zabezpieczono, opisano i …zechciano wykorzystać turystycznie te ruiny. Przecież nie wymaga to aż tak wielkich nakładów. Przecież z zamku (dworu obronnego?) zachowała się już TYLKO (!) jedna baszta i fragment murów obwodowych.

Nie wiem. Może to dlatego, że mam żywą wyobraźnię. A może dlatego, że jestem trochę optymistą. Jednak tak uroczo położona wśród wąwozów lessowych wioska, nad którą góruje (zarośnięta krzaczorami!) baszta zamkowa, dla mnie jest super przynętą na turystów…

Zimowa wyprawa do Kichar nie była wielkim przedsięwzięciem. Świąteczne – niedzielne – popołudnie dla kogoś, kto ma szczęście mieszkać 15 km stąd, jest doskonałym czasem na taką wyprawę. Moim celem było skontrolowanie stanu ruin. Mrozy bowiem, jakie mieliśmy już za sobą musiały wystawić kicharską warownie na niemałą próbę.

Na miejscu z ulgą stwierdziłem, że… jednak stoi!

Jadąc do Nowych Kichar przemierza się przepiękne tereny dolinki. Jej środkiem płynie spokojna na co dzień Opatówka. Jadąc wzdłuż jedynej chyba drogi docieramy do skrzyżowania/ronda, na którym stoi kaplica zwieńczona krzyżem. Tam najlepiej zostawić samochód. Gdyby ktoś nie wiedział gdzie znajdują się ruiny, to spokojnie można zapytać miejscowych. Godna podkreślenia jest bowiem sprawa, że mieszkańcy doskonale orientują się gdzie są ruiny w ich wsi.

Można być też zaopatrzonym w bystre oko lub najlepiej lornetkę, gdyż stojąc obok wspomnianego krzyża przy dobrej pogodzie widać na pobliskim wzgórzu ruiny baszty. Dzieli nas od nich jeszcze jakieś…400-500 metrów. Idąc niebieskim/czarnym szlakiem przez most na Opatówce skręcamy na ścieżkę, która prowadzi prosto do ruin.

Nie są one specjalnie imponującym zabytkiem z zewnątrz. Dopiero wejście do środka wzbudza zachwyt i uznanie. Oto na ośmiobocznej powierzchni zachowały się wyraźnie widoczne pozostałości XVII-wiecznej polichromii. Są też liczne elementy dekoracyjne oraz architektoniczne. Baszta, która w ostatnim okresie swojej świetności służyła za kaplicę, nie ma już ani stropu (są zachowane jego relikty), ani zadaszenia. Jest okrutnie popękana. Naprawdę dziwi fakt, że nie zabezpieczono wejścia do niej. Baszta wygląda bowiem, jakby zaraz miała runąć. Nas turystów i „szperaczy” eksplorujących z zapałem ruiny fakt wolnego wejścia cieszy, ale z uczciwości powinno tu być przynajmniej ostrzeżenie o niebezpieczeństwie.

Niestety… wszystkie te zaniedbania wskazują na kompletny brak zainteresowania lokalnych władz ruinami w Nowych Kicharach. Nie ma żadnego, najmniejszego choćby drogowskazu. Nie ma żadnej tablicy informacyjnej. Po prostu stoją sobie i… czekają na koniec swojej historii.

Oby jak najwięcej miłośników ruin zdążyło je zobaczyć i utrwalić…

O ZAMKU:

http://wiadomosci.gazeta.pl/kraj/1,34309,4025057.html

STAN ZACHOWANIA:

Zachowane ruiny jednej baszty i fragment (ok. 20m) murów obwodowych. Ruiny baszty (ostatnio kaplicy) są w opłakanym stanie i wszystko wskazuje na to, że zbliża się ich koniec.

PARKING:

Proponuję parkować koło krzyża przy wiejskiej drodze, tuż przed mostem. Parkowanie darmowe.

GDZIE SZUKAĆ:

Jadąc z Sandomierza do Lublina, w miejscowości Dwikozy skręcamy w lewo za drogowskazem „Nowe Kichary”. Jedziemy kilka kilometrów prosto. Dojeżdżając do krzyża, wokół którego jest „jakby rondo” zostawiamy samochód”, a ruiny powinniśmy dostrzec gołym okiem.

WEJŚCIE:

Ruiny puszczone w samopas. Wejście darmowe.

MOJA OSTATNIA WIZYTA NA ZAMKU: styczeń A.D. 2011

MOJA OCENA:

Nie jest to miejsce, w które warto jechać z drugiego końca Polski, ale będąc w okolicy warto tam zaglądnąć. Choćby z tego powodu, że dni tych ruin są policzone. Jeśli nikt się nimi jak najszybciej nie zajmie, żeby je zabezpieczyć (zadaszyć!), to opłakany stan techniczny wskazuje, że szybko przejdą do historii.

KARLINO

2011-01-03T11:11:00.000-08:00

woj. zachodniopomorskie, powiat białogardzki, gmina Karlino

MOJA WIZYTA W KARLINO:

To była prawdziwa klęska…

Mało kiedy człowiek w życiu ponosi tak dotkliwe porażki. Do dziś pamiętam ten niesmak. Kilkaset kilometrów pokonałem, aby dotrzeć do ruin zamku w Karlino. I… nie wszedłem w ogóle w ich pobliże.

Jedynie spichlerz przy drodze stojący oglądnąłem z zainteresowaniem. Teren okazał się ogrodzony. Na zamkniętej na łańcuch i solidną kłódkę bramie ostrzeżenia o psach, robotach remontowych oraz o tym, że „WEJŚCIE GROZI KALECTWEM LUB ŚMIERCIĄ!”.

Nie wszedłem. Był środek dnia. Dookoła chodzą ludzie. Na szosie ze Szczecina do Koszalina ruch jak zwykle intensywny. Teren prywatny. Trzeba by się włamać…

Do eksploracji ruin w Karlino byłem dość dobrze przygotowany. Tak przynajmniej myślałem. Jak zawsze był wykrywacz, łopaty, rękawice, latarki, i cały szereg koniecznego większego i mniejszego sprzętu. Zapomniałem jednak wziąć czegoś, co nie należy do standardowego wyposażenia zamkołazów, a co trudno nazwać. Chyba najtrafniej określa to Pan Wojciech Cejrowski: „tupet jak taran”

I rzeczywiście tego właśnie mi zabrakło. Tupet jak taran faktycznie jest konieczny komuś, kto wchodzi na prywatny teren położony wzdłuż ruchliwej drogi krajowej. Wchodzi mimo przechodniów oraz licznych i zdecydowanych zakazów grożących nawet śmiercią, gdy się je złamie.

…Karlino jest więc moją porażką. Zostało mi oglądanie internetowych galerii, jak ta: http://www.forum.zamki.pl/temat-vt1049.html …i wzdychanie.

Mam nadzieję za jakiś czas wybrać się tam znowu. Tym razem tupet jak taran będzie w moim podstawowym wyposażeniu. Bez niego okazuje się ani rusz… Martwi mnie tylko, jak przybędę w końcu znowu do Karlino, czy ów zabytkowe sklepienia będą jeszcze istnieć.

STAN ZACHOWANIA: dobrze zachowane zabytkowe sklepienia w nowszym budynku; nadto przy samej drodze jest zachowany zabytkowy spichlerz

Polecam ciekawe posty na forum: http://www.forum.zamki.pl/temat-vt2462.html

PARKING: duży i darmowy parking niedaleko zamku

GDZIE SZUKAĆ: ruiny są przy drodze przelotowej przez Karlino niemniej jednak od drogi widać jedynie zabytkowy spichlerz

WEJŚCIE: brak możliwości wejścia na teren; ogrodzenie i zakazy grożą nawet śmiercią

MOJA OSTATNIA WIZYTA NA ZAMKU: 2010 rok

MOJA OCENA: nie mam za bardzo co oceniać, bo nie dostałem się na teren zamku; tym bardziej polecam wizytę w tym miejscu, ale trzeba się widocznie uzbroić w (jak mawia Wojciech Cejrowski) tupet jak taran

SIEWIERZ

2011-01-03T05:33:00.000-08:00

woj. śląskie, powiat będziński, gmina Siewierz

MOJA WIZYTA W SIEWIERZU:

Ach to średniowiecze…
Są to piękne, naprawdę dobrze zachowane ruiny na sztucznie usypanym wzniesieniu. Jest fosa. Barbakan. Są tarasy artyleryjskie. Ot taka solidna warownia. Nie przez przypadek to właśnie tu stacjonowali w swoim czasie ze swoimi wojskami Stefan Czarniecki i Kazimierz Pułaski.

Trafiłem tam po drodze. Wprawdzie piękne ruiny zamku książąt śląskich w Siewierzu są wymienione w większości przewodników, to Siewierz nie był moim głównym celem. Nie żałuję jednak ani trochę, że będąc w Będzinie (relacja już wkrótce) przedłużyłem wizytę w rejonie o jeden dzień właśnie po to, aby zobaczyć Siewierz.

Tuż przy wejściu na most przerzucony nad fosą wita turystów historia zamku wypisana na dobrze wg mnie zredagowanych tablicach informacyjnych. Takie „gadżety” są dzięki Bogu coraz częściej spotykane przy naszych zabytkach,. Mimo to podkreślam fachowość siewierskiego opisu.

Murowany zamek w Siewierzu zbudowano na początku XIV wieku. Była to rezydencja książąt śląskich, a później biskupów krakowskich. Miłym zaskoczeniem jest darmowe wejście na zamek. Należy być jedynie w odpowiednim po temu czasie. Po szczegóły zapraszam na: http://zamki.res.pl/siewierz.htm.

Zamek w Siewierzu jest miłym dla oka zabytkiem. I mimo, że cieszy oko trudno go jednak uznać za szczyt architektury. Ruiny bez wątpienia należą do pewnej grupy – jak ja to nazywam – zagospodarowanych ruin – więc każdy, kto ma w sobie szczyptę archeologa i odkrywcy nie ma tu za bardzo czego szukać.

Bez wątpienia na plus działa dla gospodarzy udostępnienie platformy widokowej. Wrażenie robi – jak chyba na każdym miłośniku zamczysk – odtworzony dość solidnie most zwodzony, przerzucony nad zachowaną w dużej mierze fosą.

Wizyta na zamku w Siewierzu nie jest całodzienną wyprawą. Wracałem tam po niecałych dwóch godzinach oglądania ruin kamień po kamieniu i stwierdzam, że choć nie był to czas stracony, to byłem w dziesiątkach ciekawszych miejsc. Niemniej jednak zdecydowanie polecam wizytę na tym zamku. Podobno odbywają się tam turnieje rycerskie, więc zapewne najbardziej wtedy opłaca się tam przybyć. Nic nie zastąpi bowiem średniowiecznego przesyconego szczękiem stali i przecinanego błyskiem oręża w zachodzącym słońcu…

KRÓTKA HISTORIA:

Postanowiłem nie pisać skrótów historii zamczysk i ruin, bowiem Szanowni i tak je znacie ze źródeł, z których i ja korzystam, więc nieco syzyfowa praca. W to miejsce umieściłem baner do strony, która jest wg mnie najlepszą w Polsce na ten temat i tam szukajcie szczegółów. Sam z niej korzystam. Polecam tę stronę mimo, iż nie znam ani autora, ani nie mam żadnych interesów w jej reklamie.

STAN ZACHOWANIA: bardzo dobrze zachowane ruiny murów budynków zamkowych, oraz barbakan, wieża, fosa i dziedziniec zamkowy. Widoczne także relikty murów obwodowych

Polecam galerię zamku: http://www.forum.zamki.pl/temat-vt248.html

PARKING: duży i darmowy parking niedaleko zamku

GDZIE SZUKAĆ: zamek jest opisany w miasteczku drogowskazami, niemniej jednak ostatni skręt nie jest opisany. Obok kościoła należy wjechać prosto w wąską drogę na końcu której będzie zamek. Najlepiej pytać miejscowych

WEJŚCIE: darmowe, ale ograniczone czasowo; do ruin wchodzimy przez barbakan otwierany jedynie w wyznaczonych godzinach

MOJA OSTATNIA WIZYTA NA ZAMKU: 2010 rok.

MOJA OCENA: warto tam przybyć, choć zamek mimo dużych rozmiarów nie zrobił na mnie niezapomnianego wrażenia (może dlatego, że nie da się tu i ówdzie troszkę „podłubać” w ziemi)

DOBRA

2010-12-24T04:58:00.000-08:00

woj. zachodniopomorskie, powiat łobeski, gmina Dobra

MOJA WIZYTA W DOBREJ:

Ruiny zamku w Dobrej od blisko dwóch lat nie dawały mi spokoju. Nic dziwnego. Sterczące dumnie na wzniesieniu zamkowe mury pobudzają wyobraźnię każdego prawdziwego zamkołaza. Nie potrzeba było wiele czasu, abym dosłownie pochłonął historię założenia, rodu von Dewitz oraz okolicy. Nie zastanawiałbym się ani chwili nad wyprawą do miejscowości Dobra, gdyby nie jeden drobniutki mankament… moje miejsce zamieszkania dzieli od tych ruin bagatela… blisko 600 km.

Dla chcącego… no właśnie. Udało się! Jak zawsze taką wyprawę należy połączyć z odwiedzinami w szeregu innych miejsc. Prawie dwa miesiące studiowałem mapy, Internet, i różne książki, aby w końcu stworzyć własny, autorski, plan wypadu „na zamek w Dobrej” szlakiem innych blisko 25 ruin.

Miałem szczęście do pogody. Piszę o tym drobiazgu, bo jak się czytelnicy moich tekstów mogą zorientować, zwykle nie mam do niej szczęścia. Tym razem jednak Niego było wyraźnie po mojej stronie.

Sama już droga do Dobrej obfitowała w niejedną fascynującą eksplorację ruin, o czym w innych tekstach. Jechałem też trochę na około, świadomie „zahaczając” o pojezierze myśliborskie z przeuroczymi lokacjami średniowiecznych miasteczek.

Ale do rzeczy… ruiny zamku w Dobrej odnalazłem bez większych trudności. Już z daleka dumnie wbijały się w niebo w blasku południowego słońca wyraźnie komunikując przebywającym w okolicy, że to właśnie one są główną atrakcją regionu. Strzeliste, doskonale widoczne, wręcz pyszne… zrobiły na mnie wielkie wrażenie.

W sercu zrodziło się pragnienie, aby jak najszybciej tam stanąć, aby móc na nowo zaczerpnąć średniowiecza z domieszką renesansu uczynionego ręką cnych mężów. Niestety ten od dawna oczekiwany moment ciągle odsuwał się w czasie. Stwierdziłem bowiem, że przy zamku nie ma parkingu, a ponieważ bezpośrednio przy wzgórzu biegnie droga, okazało się, że najbezpieczniej jest zostawić samochód przy pobliskim kościele.

Oj tak! To było najdłuższe 150 m. w moim życiu. Z tym większą przyjemnością wspiąłem się na niewielkie zamkowe wzgórze i przeczytałem z tablicy informacyjnej doskonale mi znaną historię miejscowej fortyfikacji. Ruiny naprawdę robiły wrażenie. Bez trudności odnalazłem znane mi o książkowych i internetowych opisów relikty pieców, klatek schodowych, czy sklepień. Wyraźnie był także widoczny zamkowy dziedziniec.

Teren był nadto w miarę zadbany. Gdyby nie kilkanaście puszek po piwach, czy innych drobnych śmieciach, było tam czysto. Brakowało oczywiście – jak to często w ruinach, którymi nikt się na co dzień nie opiekuje (czyt. bez opłaty za wejście) – nie było także koszy na śmieci, ławek, ani stolików, przy których usiadłszy cny zamkołaz mógłby się wygodnie delektować pięknem zdobytej ruiny.

Niestety… patrząc okiem miłośnika ruin należy się martwić o ich stan. Zdecydowanie nie są to ruiny zabezpieczone. W wielu miejscach dostrzegłem liczne pęknięcia, także takie grożące niepowetowanymi stratami w postaci dużych zawalisk. Myśląc o tym przypomina mi się wiele innych zamków, które w życiu zwiedzałem, i wraca ciągle to samo pytanie: czy naprawdę nikt nie dostrzega, że pomniki historii na naszych oczach znikają z powierzchni ziemi? Czy naprawdę nie ma pieniędzy na ratowanie tak wspaniałych ruin, jak te zamku w Dobrej?

Można narzekać i walić głową w mur, ale niewiele to da. Jak zwykle problem jest ten sam. Kasa. Tym bardziej więc raduje się moje serce, że zdążyłem w swoim życiu zobaczyć jeszcze przepiękne ruiny tego zamczyska. Mówię, „jeszcze”, bo jeśli tak dalej pójdzie, to niedługo już znaczna ich część może się zamienić w nieregularną kupę gruzu…jak wiele innych.

Oby los i sponsorzy byli dla ruin w Dobrej łaskawi.

O ZAMKU: Zamek w dobrej ma XIII wieczny rodowód. Była to warownia na planie czworoboku. Posiadała jeden duży murowany budynek mieszkalny oraz solidne mury obwodowe. Po zniszczeniu na początku XIV stulecia zamek jest systematycznie odbudowywany i powiększany przez ród von Dewitz. Dobudowano wtedy skrzydło wschodnie z bramą wjazdową, skrzydło południowe, utworzono drugi rząd murów obronnych z wieżą mieszczącą więzienie.

W XVI wieku zamek zostaje poddany gruntownej rozbudowie i przebudowie stając się renesansową rezydencją magnacką. Wtedy też powstaje tzw. Nowy Dom (część południowa zamku), dobudowany do starszej części zamku (tzw. Stary Dom).

W późniejszym okresie zamek podzielony między dziedziców częściowo popada w ruinę. Część północną nawet wysadzono w celu uzyskania materiału budowlanego. W rękach rodziny von Dewitz zamek pozostaje do 1808 r. Następnie kilkakrotnie zmienia właściciela.

Do dnia dzisiejszego z zamku w Dobrej pozostały fundamenty wieży obronnej (w kształcie rombu) i fragmenty średniowiecznych murów obronnych. Są też imponujące ruiny obu tzw. Domów: Nowego i Starego (ich wysokość sięga nawet do sześciu metrów). Wyraźnie widoczny jest też zamkowy dziedziniec. Łatwo dostrzec podział zamku na dwie części. W ruinach Nowego Domu zachowały się relikty spiralnych klatek schodowych oraz kominków. Dobrze zachowała się też dekoracyjna elewacja budynku. W dobrym stanie są także zamkowe lochy – dziś niestety całkowicie zasypane (wejście było obok portalu głównego).

Z tyłu, w północnej części wzgórza, w ruinach Starego Domu są relikty sali o gwieździstym sklepieniu, z dwoma kominkami. Na górze fragment muru z oknem i ścianką gdaniska oraz pozostałości spiralnej klatki schodowej.

KRÓTKA HISTORIA:

- lata 1287 – 1295 budowa zamku w Dobrej

- w 1308 r. zamek zniszczony przez Brandenburczyków

- w 1338 r. właścicielem zamku zostaje Ulryk von Dewitz; odbudowuje zamek oraz dokonuje (wraz ze swoimi następcami) rozbudowy

- w 1540 r. zamek przebudowano na renesansową rezydencję.

- od XIX w. zamek powoli popada w ruinę

STAN ZACHOWANIA: imponujące ruiny

PARKING: darmowy; najlepiej zaparkować przy kościele (ok. 150 m od ruin)

GDZIE SZUKAĆ: ruiny stoją przy samej drodze przelotowej przez miejscowość (jadąc z Chociwela do Nowogardu), więc nie trzeba ich w ogóle szukać

WEJŚCIE: darmowe

MOJA OSTATNIA WIZYTA NA ZAMKU: 2010 rok.

MOJA OCENA: zapiera dech w piersiach, klimat, średniowiecze…miejsce, które trzeba odwiedzić

ODRZYKOŃ

2010-12-21T07:32:00.000-08:00

woj. podkarpackie, powiat krośnieński, gmina Wojaszówka

MOJA WIZYTA W ODRZYKONIU:

Byłem tam kilkadziesiąt razy. Już jako małe dziecko rodzice zabierali mnie na wakacje do podkrośnieńskiej wsi Odrzykoń. Później z przyjaciółmi jeździłem pod namioty. Obecnie z własnymi wychowankami. Na drodze mojego życia od przeszło wielu lat nieprzerwanie stoją majestatyczne ruiny zamczyska „Kamieniec”. Przez te wszystkie lata ruiny zmieniły się nie do poznania. Przeszły w prywatne ręce. Miały być tzw. „trwałą ruiną” ale nic z tego oczywiście nie wyszło. W końcu mimo prac zabezpieczających zaczęły się znów sypać, łącznie z niewybaczalną utratą jednej z baszt, która w roku jubileuszowym wzięła się i zawaliła (myślę, że w ramach protestu na takie traktowanie „Kamieńca”).

Rzeczą, której mi brakuje obecnie na tym zamku, a którą pamiętam z dzieciństwa jest tajemnicza „piwnica”. W sumie nie wiem co to tak naprawdę było, lecz wyglądało jak częściowo zasypane wejście do podziemii, piwnic lub lochów. Nigdy jednak (ze strachu?) ani ja, ani żaden z kolegów nie wszedł do końca. Przy wejściu było bowiem ostrzeżenie z informacją o szczególnym niebezpieczeństwie. Cóż… bez wątpienia do środka nie można było normalnie wejść, ale raczej „wpaść”. W każdym razie wielu tam pewnie było o czym świadczyła udeptana ziemia. Prowadziło tam bardzo strome zejście, a całość była położona nieopodal popiersia Kościuszki, na zamku górnym (po zewnętrznej stronie murów). Obecnie ani wejścia, ani lochów nie widać. Albo je zasypano (barbarzyństwo!), albo zabezpieczono do późniejszego odtworzenia.

Pisząc o zamku Kamieniec w Odrzykoniu trudno nie wspomnieć o jego słynnym mieszkańcu, który utrwalił w pamięci potomnym zamek jako miejsce sporu o mur graniczny. Aleksander Fredro – bo oczywiście o nim mowa – wszedł w posiadanie połowy Kamieńca jako posagu w małżeństwie, które zawarł w 1828 roku z Zofią Skarbkową z Jabłonowskich. Prawdopodobnie w skutek lektury zamkowych dokumentów „odkrył” historyczny spór o mur graniczny między rodami Firlejami, a Skotnickimi, co było bazą do napisania Zemsty.

Ogółem mówiąc mam z tego zamku wiele pięknych wspomnień. Gdy nie był jeszcze w rękach prywatnych można było po nim spokojnie buszować. Organizowaliśmy ogniska na zamkowym dziedzińcu. Bywałem tam na Mszy Świętej (już za nowego właściciela). Ale przede wszystkim odrzykoński zamek to kawał historii.

O ZAMKU:

Zamek w Odrzykoniu jest ewenementem, gdyż jest własnością dwóch gmin. Nie byłoby w tym nic dziwnego, gdyby nie fakt, że nie mówimy tu o współwłaścicielach, lecz o autentycznym, trwającym już setki lat podziale zamku.

Kamieniec ma dwie części. Pierwsza to zamek górny z przedzamczem zachodnim. Druga to zamek średni z przedzamczem wschodnim. Zamek pochodzi z XIV wieku. Okres świetności przypada na wieki XVI i XVII. Na przestrzeni dziejów odrzykońska twierdza była wielokrotnie przebudowywana i rozbudowywana.

Obecnie wejście do ruin znajduje się od strony wschodniej. Gdy jednak przybywając na zamek zastaniemy bramę (odtworzoną przed ok. 10 laty) zamkniętą, to należy udać się trochę na prawo, gdzie przy odrobinie sprytu uda się zamek obejrzeć od wewnątrz „mimo drzwi zamkniętych”.

Ruiny Kamieńca są systematycznie remontowane. Niestety – jak już wspominałem – jako trwała ruina. Osobiście mnie wkurza strasznie fakt, że nie mogą niektórzy zrozumieć, iż w naszym klimacie takie pojęcie jak „trwała ruina” nie ma prawa bytu! Skutki tego zbieramy ciągle. Z roku na rok jakiś kolejny element zamczyska, pamiętający lata świetności Kamieńca, spada, zamieniając się w rumowisko.

Plusem są natomiast prace rekonstrukcyjne na terenie zamku. Jest już właściwie gotowa kaplica zamkowa, która w skutek badań archeologicznych została zlokalizowana i odtworzona. Wnętrze kaplicy naprawdę robi dobre – średniowieczne – wrażenie. Plusem jest też szereg innych elementów zrekonstruowanych, jak historyczny (ten słynny) mur graniczny, czy drewniany ganek dla straży.

Na terenie ruin jest też obecnie małe muzeum z eksponatami związanymi z historią Kamieńca.

Niestety zwiedzać (legalnie) można tylko jedną część zamku. Druga z powodu spadających kamieni i prac konserwatorskich jest zamknięta. Z doświadczenia wiem jednak, że i tak wielu śmiałków (sam do nich należę) podziwia cały zamek. Wymaga to jednak wielkiej ostrożności. Informacje o spadających kamieniach nie są czczą gadaniną, a zamknięta część zamku jest faktycznie w fatalnym stanie.

KRÓTKA HISTORIA:

- 1348 r. - pierwsze informacje o murowanym zamku w Odrzykoniu

- w 1396 r. zamek otrzymał rycerz Klemens z Moskorzewa herbu Pilawa, który zbudował zamek górny i przedzamcze wschodnie zamienione później na zamek średni

- w I poł. XV w. dobudowano przedzamcze zachodnie z czworoboczną basztą

- pod koniec XV w. właścicielem zamku Kamienieckich został Mikołaj, po śmierci którego doszło do pierwszego podziału zamku pomiędzy dwóch braci Kamienieckiego - Marcina i Klemensa

- w 1512 r. zamek rozbudowano do postaci, w której się zachował do dziś (dobudowano przedzamcze wschodnie)

- w 1530 r. Jan Kamieniecki, syn Marcina sprzedał swoją, wschodnią część zamku Sewerynowi Bonerowi. Boner uczynił z zamku renesansową rezydencję, pozostawiając gotyckie detale

- w poł. XVI w. Jan Firlej herbu Lewart otrzymał jako posag wschodnią część zamku

- w 1609 r. - zamek górny od Kamienieckich odkupuje rodzina Skotnickich, która przebudowała i rozbudowała zamek. Skutkiem był słynny konflikt, którego echo literackie odnajdujemy w Zemście A. Fredry.

- w 1630 r. zakończenie konfliktu małżeństwem przedstawicieli obu rodzin. Zamek w całości przejmują Firlejowie i dokonują przebudowy.

- w marcu 1657 r. oblężenie zamku przez Szwedów zakończone śmiercią załogi i poważnymi uszkodzeniami murów. Po Potopie zamek częściowo odbudowano

- w 1702 r. kolejny najazd Szwedów niszczy zamek całkowicie

- po 1730 r. zamek odziedziczyła rodzina Scipio del Campo. Następnymi właścicielami zostali Braniccy herbu Gryf; potem przeszedł w ręce Jabłonowskich

- w 1801 r. - zamek przeszedł w ręce Potockich

- w poł. XIX w. zrujnowany zamek ponownie został podzielony między rodzinę Biberstein-Starowiejscy (część zachodnia z zamkiem górnym), a ród Szeptyckich (cześć wschodnia z zamkiem średnim). Byli oni jego właścicielami do roku 1945

- po powstaniu styczniowym zamek popadał w ruinę za sprawą okolicznych mieszkańców, którzy przez 100 lat traktowali go jak kamieniołom

- w 1894 r. w setną rocznicę Insurekcji okoliczna ludność ufundowała pomnik Tadeusza Kościuszki na zamku górnym

- w 1904 r. podjęto pierwsze próby zabezpieczenia ruin

- w 1974 r. zawaliła się baszta od wschodniej strony zamku

- w 1995 r. na zamku średnim powstało małe muzeum

- w 1998 r. ruiny przeszły na 20 lat na własność rodziny Kołderów

- w 2000 r. zawalił się ostatni pozostały fragment baszty z herbem Pilawa

Historię Kamieńca oprac. ma podstawie: http://zamki.res.pl/odrzykon.htm

STAN ZACHOWANIA: imponujące ruiny ciągle remontowane (ale remont ten budzi u wielu niepokój); wstęp (ten legalny) tylko na jedną część zamku

PARKING: darmowy niedaleko zamku (proponuję koło sklepu lub przy kaplicy, bo koło samego zamku bywa niebezpiecznie – zakręt!)

GDZIE SZUKAĆ: Zamek „Kamieniec” leży niedaleko Krosna na terenie dwóch wsi: Odrzykonia i Korczyny. Dojazd opisany na drogowskazach.

WEJŚCIE: płatne; gdy zamek jest zamknięty (np. pora zimowa) to można wejść bez problemu (choć się nie powinno oczywiście) „na dziko”

MOJA OSTATNIA WIZYTA NA ZAMKU: 2009 rok.

MOJA OCENA: Z ruin rozciąga się przepiękna panorama na całą okolicę Pogórza więc dlatego nawet jak ktoś nie lubi ruin, to dla samego widoku warto tu być. Nie wyobrażam sobie wizyty turystycznej w okolicy bez odwiedzenia „Kamieńca”

JASIENICA

2010-12-15T06:44:00.000-08:00

woj. zachodniopomorskie, powiat policki, gmina Police, miejscowość: Police-Jasienica

MOJA WIZYTA W JASIENICY: Ruiny klasztoru augustianów w Jasienicy intrygowały mnie od dawna. Jak zawsze przygotowywałem wyprawę dość długo. Literatura tematu nie jest jednak zbyt bogata, dlatego jechałem licząc na miłe zaskoczenie.

I stało się… Ruiny odnalazłem bez problemu. Z zaparkowanie samochodu też nie było kłopotów. Minąwszy kościół (szkoda wielka, że nie był otwarty) moim oczom ukazała się perełka architektury klasztornej nie tylko na Pomorzu, ale śmiem twierdzić, że także w Polsce. Osobiście nie zwiedzałem jeszcze tak imponujących ruin klasztornych.

Niestety znowu nie miałem szczęścia do pogody. Padający deszcz jest zmorą wszystkich zamkołazów. Piękno ruin klasztornych w Jasienicy zrekompensowało mi jednak niedogodności atmosferyczne.

Warto zauważyć, że teren ruin jest porządnie zabezpieczony. Względy ostrożności są jednak postawione na tak rozsądnej granicy, że prawdziwi miłośnicy ruin tu i ówdzie mogą się wśliznąć.

Tym sposobem udało mi się (jak niemal zawsze) obejrzeć każdy zakamarek klasztoru. Wiele miejsc jest porośniętych krzakami, co trochę utrudnia zwiedzanie. Niemniej jednak całościowo patrząc teren jest czysty i zadbany. Widać w nim rękę gospodarza (miejscowego proboszcza).

Ruiny klasztoru w Jasienicy obfitują w szereg elementów dekoracyjnych zachowanych mimo upływu czasu. Ozdobne łuki okienne. Przepiękne arkady. Imponujące pozostałości sklepień żebrowych. To tylko przykłady piękna, które pozostawili po sobie pobożni kapłani.

Godnym odnotowania jest też fakt, że obok ruin znajduje się tablica informacyjna przedstawiająca rzeczowo historię zarówno klasztoru jak i samego kościoła (zachowanego po dziś dzień).

W ruinach spędziłem kilka godzin. W sumie nawet nie zauważyłem upływającego czasu. Otoczenie zieleni, panująca cisza i jedynie stukot kropel deszczu rozbijających się leniwie na kapturze mojej kurtki spowodowały, że przeniosłem się na chwilę w tamte czasy, gdy spacerowały tędy świątobliwe stopy mnichów…

O KLASZTORZE: Z klasztoru ojców augustianów w Jasienicy po dziś dzień zachowały się pierwotne, gotyckie założenia budowli w formie murów obwodowych skrzydła wschodniego i południowego. Ruiny sięgają pierwszego piętra. Zachowały się także w imponująco dobrym stanie pomieszczenia piwniczne.

W ramach jasienickiego klasztoru kiedyś stały także: młyn, wodociąg, stajnie, szpital oraz biblioteka. Zakonnicy prowadzili też gospodarstwo (normalna praktyka w tamtych czasach) oraz …podobno…kilka karczm.

KRÓTKA HISTORIA:

- w 1260 r. Augustianie przybywają na Pomorze Zachodnie

- ok. 1310 r. Augustianie osiedlają się w Jasienicy

- w 1344 r. klasztor uzyskuje bogate nadania ziemskie

- w 1486 roku książę Bogusław X w skutek sporów z zakonnikami rozwiązał klasztor

- w 1534 roku, w dobie reformacji, klasztor jasienicki zlikwidowano a w zabudowaniach poklasztornych umieszczono Pedagogium kształcące nauczycieli.

- po 1583 r. klasztor przebudowano na zamek myśliwski.

- w II poł. XVI w. namiestnik szwedzkiego króla remontuje budynki maskując gotyckie elementy parteru.

- w latach 1769-1775 za sprawą Elżbiety von Braunschweig, obiekt otrzymał wystrój późnoklasycystyczny.

- po II wojnie światowej zaniedbany obiekt popadł w ruinę dzięki czemu na powrót odsłoniły się gotyckie podstawy klasztoru.

STAN ZACHOWANIA: zachowały się imponujące ruiny murów obwodowych oraz piwnice

PARKING: można zaparkować za darmo przy kościele (koło samych ruin)

GDZIE SZUKAĆ: trzeba jechać ze Szczecina na północ około 20 km. Jasienica to dzielnica Polic. Ruiny klasztoru są na Wzgórzu Maryjnym, miedzy kościołem pod wezwaniem św. apostołów Piotra i Pawła i rzeką Gunicą. Najłatwiej tu trafić kierując się na kościół (ul. Kościelna 3), wieżę kościoła wyraźnie widać z głównej ulicy w Jasienicy.

WEJŚCIE: darmowe. Ruiny leżą na placu kościelnym.

MOJA OSTATNIA WIZYTA NA ZAMKU: 2010 rok.

MOJA OCENA: imponujące ruiny, które trzeba zobaczyć będąc w okolicach Szczecina.

DARGOBĄDZ

2010-12-14T03:16:00.000-08:00

woj. zachodniopomorskie, powiat kamieński, gmina Wolin

MOJA WIZYDA W DARGOBĄDZU:

Historia poszukiwań ruin zamku „Apenburg” jest jedną z najbardziej ekscytujących wypraw na zamek jakich w życiu doświadczyłem. Wiedziałem, że zamek dziś już nie istnieje. Że wzgórze porasta gęsty las. Jednak na temat obecnego stanu zamku źródła prawie milczą, a internauci przedstawiają skrajnie różne opinie. Postanowiłem sprawdzić osobiście…

Uzbroiłem się w niemal wszystko co na taką wyprawę jest potrzebne. Na miejscu okazało się, że zapomniałem rzeczy podstawowej – środka przeciw komarom.

Nie lada wyzwaniem okazało się samo odnalezienie właściwej drogi. Po blisko godzinnym błądzeniu zaparkowałem samochód przy wjeździe do lasu i uzbrojony w stosowny sprzęt ruszyłem.

Kroczyłem przez leśne gęstwiny opierając się na wskazówkach sprzed lat, które – doskonale sobie z tego zdawałem sprawę – są prawdopodobnie nieaktualne. Niemniej jednak innych nie miałem. W takich sytuacjach zawsze pomocą jest stary niezawodny kompas.

Droga wiodła pod górę. Trochę to szlakiem, trochę „na dziko”. To, co zapamiętałem z tej wędrówki to komary. A raczej miliony wstrętnych KOMARZYC, które niczym pachołkowie grodu broniły dostępu do tajemniczych ruin.

Wystarczyło zaledwie pół godziny marszu (bez sprzętu pewnie wystarczył by kwadrans), aby moim oczom ukazały się pierwsze cegły. Niby nic wielkiego. Ktoś mógł iść sobie przez las i rzucić kilka cegieł. Ale ja wiedziałem…czułem, że to zwiastuny tajemniczych reliktów zamku Apenturg w Dargobądzu. I nie myliłem się. Z każdym krokiem liczba cegieł rosła, zamieniając się w końcu w wystające miejscami spod ziemi gruzowisko. Byłem na miejscu.

To co ujrzałem było fascynujące. Pomiędzy drzewami wyłaniało się rumowisko zamku Apenburg. Wejścia do zasypanych piwnic. Fragmenty sklepień…ach to trzeba zobaczyć!

Zabrałem się do pracy…

Wysiłek został wynagrodzony. Zaowocował „zdobyciem” trzech sprzętów codziennego użytku (pozwólcie, że nie będę się chwalił jakich), które znawcy oceniają na początek II wojny światowej. Były więc prawie na pewno na wyposażeniu zamku.

Mówiąc o tym dodam, że w świadomości poszukiwaczy skarbów jest przekonanie o ukrytych w gruzowisku kosztownościach. Osobiście jestem pewien (w czym utwierdzili mnie miejscowi), że ruiny były w okresie powojennym tyle razy przeszukane, iż nawet jeśli po zbombardowaniu zamku były w nim kosztowności, to dawno zostały zabrane, a to co można znaleźć obecnie ma wartość nie materialną, ale historyczną i sentymentalną.

Dwa słowa trzeba powiedzieć także o lesie porastającym wzgórze zamkowe. Nie jest to bowiem zwykły las. Bardziej przysługuje mu miano parku zamkowego, który po zniszczeniu budowli zdziczał do tego stopnia, iż dziś faktycznie bardziej przypomina las. Niemniej jednak dla bacznego obserwatora widoczne są pozostałości zamkowych alei.

Osobiście uważam, że zamek Apenburg w Dargobądzu jest skrajnie zaniedbaną atrakcją turystyczną. Brak jakichkolwiek informacji. Brak drogowskazów. Do ruin prowadzi „dzika” droga. Jestem przekonany, że niewielkim nakładem finansowym można nie tylko zachować skromne pozostałości budowli dla potomnych, ale także na przykład stworzyć tu super szkółkę dla młodych archeologów. Co kryje bowiem zamkowe wzgórze jest tajemnicą. Legendy o piwnicach i lochach Apenburga krążą bowiem po dziś dzień…

O ZAMKU:

- Informacje na temat historii zamku są skąpe.

- Inna występująca w źródłach nazwa zamku to „Żurawice”

- Zamek był wzniesiony na wzgórzu, z którego był wspaniały widok (dziś możemy sobie go tylko wyobrazić ze względu na wysokie drzewa).

- Dookoła zachowały się resztki parku, w którym rosły niegdyś okazałe tuje, cisy, platany, buki, świerki i modrzewie. Z parku zachowały się relikty alei.

- zachowały się zdjęcia zamku sprzed zniszczenia

KRÓTKA HISTORIA:

- Od 1324 roku zamkiem władał niemiecki ród Apenburg.

- w maju 1945 roku Rosjanie zbombardowali zamek ze względu na ukrywającą się w nim załogę niemiecką. Załoga poległa w gruzach.

- od czasu zniszczenia rumowisko było miejscem wielu wypraw poszukiwaczy skarbów i powoli znikało z ziemi. Stan dzisiejszy jest bardzo skromny nawet wobec opisów sprzed 10 lat.

Jedyny jaki znalazłem wygląd zamku Apenburg. Pobrany ze strony:
http://www.goldenline.pl/forum/18464/z-serii-jaki-to-zamek/s/165

STAN ZACHOWANIA: rumowisko cegieł i pojedynczych elementów dekoracyjnych zamku. Są ozdobne cegły. Fragmenty sklepienia. Widoczne są tynki. Wyraźnie widać, że znacznie więcej ruin znajduje się pod ziemią. Zapewne są zasypane piwnice. Jest też kilka dużych nienaturalnych (lejkowatych) wgłębień w ziemi sugerujących zapadliska piwniczne.

PARKING: Brak wyznaczonego parkingu. Trzeba parkować przy leśnej drodze.

GDZIE SZUKAĆ: Zamek stał na wzgórzu, dziś porośniętym liściastym lasem. Zamek trudno odnaleźć. W Wolinie należy jechać na Świnoujście. W Dargobądzu kierować się na Mokrzycę. Stanąć przy zakazie wjazdu do lasu i wejść na prawo pod górę. Po kilkunastu minutach marszu (brak ścieżki) pojawią się pierwsze czerwone cegły. Relikty są na szczycie wzgórza.

WEJŚCIE: teren jest puszczony w samopas, więc wejście darmowe.

MOJA OSTATNIA WIZYTA NA ZAMKU: 2010 rok.

MOJA OCENA: Każdy kto ma smykałkę odkrywcy lub domorosłego archeologa powinien starać się nawiedzić to miejsce. Nie polecam zabierać większego sprzętu, ale mała saperka, czy wykrywacz się przyda. Nie wolno zapomnieć o kompasie. W sezonie należy koniecznie wziąć ze sobą środek przeciw komarom.

STARE DRAWSKO

2010-12-13T15:51:00.001-08:00

woj. zachodniopomorskie, powiat drawski, gmina Czaplinek

MOJA WIZYDA W DRAHIMIU:

Zawiodłem się. Jest jednym z zaledwie kilku zamków w naszej Ojczyźnie mających swoją nazwę własną (różną od miejscowości, w której się znajduje). Drahim… tak...to przyciąga uwagę. Szczegółowo oglądnąłem stronę www zamku ( http://www.drahim.pl/ ). Sporo o nim czytałem. Słowem – zachwyciłem się wszem i wobec reklamowanym zamkiem w Starym Drawsku. Pojechałem więc i… zawiodłem się. Ruiny joannickiej warowni zdecydowanie są warte odwiedzenia. Powszechne jednak twierdzenia, że są najokazalszymi z możliwych to zdecydowana przesada. Może dlatego tak słabe wrażenie na mnie zrobiły, że nie trafiłem na pogodę i chłopaki z chorągwi rycerskiej bardziej myśleli o schowaniu się pod dachem niż o prezentacji rycerskiego rzemiosła. Zamek jest jednak miejscem trwających ciągle prac archeologicznych, które docelowo mają nadać warowni unikalny (i oryginalny) charakter.

Wejście na zamek prowadzi jakby od boku – wąska „furtka” w murze, na której napis: „Proszę dzwonić. Ciągnąć za sznurek!” Zza kraty zaś swój pysk przeciska zadbany owczarek niemiecki – pilnujący, aby każdy wchodzący skrzętnie zapłacił za bilet, z którego dochód jest przeznaczony na prace konserwatorskie.

Odwiedziłem zamek w sezonie letnim, ale nie w weekend, co okazało się być dużym błędem. W weekendy bowiem odbywają się tam (podobno) liczne pokazy i turnieje z epoki, które – co zrozumiałe – cieszą się dużym zainteresowaniem.

Odnośnie jeszcze ruin. Nie robią one na przeciętnym zamkołazie większego wrażenia. Są wprawdzie majestatyczne, lecz skromna, charakterystyczna dla joannickich warowni, pozbawiona baszt bryła zamku delikatnie mówiąc nie ma „klimatu”, który tak bardzo kochają miłośnicy średniowiecznych budowli. Ów klimat zapewne burzą w dużej mierze trwające ciągle na dziedzińcu zamku wykopaliska i prace restauratorskie.

Istotnym plusem zamku jest fakt, iż do dyspozycji turystów (w cenie biletu) jest spora ilość uzbrojenia z epoki. Można je dowolnie przymierzać i robić sobie zdjęcia. Nadto podkreślenia godny jest fakt imponujących widoków na malowniczą okolicę rozciągających się z zamkowych murów, na które można już w jednym miejscu wejść.

O ZAMKU:

- zamek jest wzniesiony na planie czworoboku (41x46,5 metra).

- Drahim zbudował zakon joannitów, na miejscu średniowiecznego grodu.

- zamek wzniesiono z cegły na kamiennych fundamentach

- główny wjazd do zamku był od północy; później dodano także budynek bramny; Drahim nigdy nie posiadał baszt obronnych.

- w murach zamku na całej południowej kurtynie znajdował się budynek mieszkalny (trzy piętra), do dziś nie zachowany. W przyziemiu którego było więzienie i zabudowania gospodarcze.

- od strony północnej przylegało do zamku małe podzamcze (30x70 metrów).

- Drahim od samego początku swego istnienia pełnił reprezentacyjną rolę baliwatu (ważna jednostka administracyjna joannitów).

- pierwszy dokładny opis zamku pochodzi z okresu gdy starostą na Drahimiu był Jan Sędziwój Czarnkowski (1628-32).

KRÓTKA HISTORIA:

- zamek zbudowano w latach 1360-1366

- w 1368 roku Kazimierz Wielki przyłączył Stare Drawsko do Polski zakonników pozostawiając jako lenników. Joannici nie podporządkowali się jednak władzy królewskiej.

- w 1407 roku za prowadzenie niezależnej polityki Władysław Jagiełło podebrał im zamek i uczynił w nim siedzibę starostwa grodowego.

- od 1657 roku warownię oddano w zastaw elektorom brandenburskim, by w 1668 roku przeszła ostatecznie na ich własność.

- w 1758 roku pożar pustoszy zamek. Warownia zostaje całkowicie opuszczona. - od 1784 roku popadający w kompletną ruinę zamek służy jako budulec dla pobliskiego kościoła.

- po drugiej wojnie światowej ruiny zostały zabezpieczone przed dalszymi zniszczeniami (1963-68).

- obecnie na zamku „rządzą” miejscowi rycerze

STAN ZACHOWANIA: ruiny murów obwodowych; wewnątrz współczesne rekonstrukcje rycerskie

PARKING: darmowy u podnóża ruin

GDZIE SZUKAĆ: ruiny stoją przy głównej drodze więc łatwo je odnaleźć

WEJŚCIE: wstęp płatny, 8zł (5zł ulg.) w sezonie od godz. 10-18.

MOJA OSTATNIA WIZYTA NA ZAMKU: 2010 rok.

MOJA OCENA: będąc w pobliżu zamek należy koniecznie odwiedzić. Nie jest jednak prawdą, że Drahim przy obecnym stanie prac konserwatorsko-archeologicznych jest wielką atrakcją. Dla zapalonych zamkołazów i miłośników rycerskiego oręża polecam.

TYTUŁEM WSTĘPU

2010-12-13T07:55:00.000-08:00

Witam wszystkich miłośników historii!
Ruiny od lat są moją pasją. Wiele czasu spędzam podróżując po naszej Ojczyźnie i zwiedzając mniej lub bardziej dostępne miejsca, w których stały niegdyś piękne budowne, a obecnie ząb historii wycisnął na nich swoje piętno.
Zapraszam do systematycznego "zwiedzania" razem ze mną pięknej Rzeczypospolitej szlakiem ruin zamków, warowni, klasztorów, rezydencji i pałaców.