Mijn DDDAC 1794 plankDAC staat al weer een tijdje te spelen, met vreselijk veel plezier. Van de plank in een kast is er nog niet van gekomen. En gelukkig maar, er is immers het een en ander gebeurd in die maanden. En ook komen er nog met regelmaat nieuwe ideeën langs. En op een plank zijn die nu eenmaal simpeler uit te voeren dan aan een strak in zijn kast ingebouwde schakeling.

De opvallende DDDAC 1794 digitaal analoog converter weet me eigenlijk nog dagelijks steeds maar weer te verrassen, zeker als er weer eens een album langskomt dat ik al een tijdje niet geluisterd heb. Er ‘is’ domweg ‘iets’ met dit apparaat. ‘Iets’ dat ik bij andere converters niet of nooit eerder in deze mate ben tegen gekomen. En ik kan je vertellen dat daar hele mooie bij waren/zijn, die me veel luisterplezier geven en hebben gegeven.

Maar soms kom je iets tegen dat totaal ‘out of the box’ lijkt te zijn maar waarschijnlijk juist door dat los durven laten van de gangbare geplaveide wegen boven het maaiveld uit steekt. De DDDAC 1794 is zo’n ontwerp. Doede durft dingen te proberen waar andere ontwikkelaars vaak, recht in de leer als ze zijn, domweg de datasheets van de chipfabrikanten volgen en vaak ook nog simpelweg de ontwerpapplicaties als lichtend voorbeeld nemen. Vaak kom je dan tot een mooi resultaat, maar als je meer wilt zal het tijd vretende traject van ontwikkelen, meten, afkeuren, opnieuw beginnen, meten, weer niet goed genoeg bevinden, stug doorgaan enz. enz. langzaam tot iets uitgroeien dat wel aan het doel voldoet dat dat je je in een optimistische bui,lang geleden, gesteld hebt.

Het ontbreken aan prestatiedruk, investeringen doen die het nodige kosten en de tijd durven nemen zal ook zijn duit in het zakje doen. Dingen die bij een commercieel denkend bedrijf bijna altijd een relatief begrip zijn. Bij Doede was maar één doel: de nieuwe DAC moet mijn vorige DAC verbeteren. Nu, anderhalf jaar later, als de eerste kitjes inmiddels door liefhebbers zijn gebouwd, lijken steeds meer mensen deze bijzondere DAC kit, want je moet ‘m nog wel even zelf bouwen, te ontdekken.

In de greep van de Octopus

Inmiddels wordt ik blijkbaar als ervaringdeskundige gezien en dat geeft soms voordeeltjes… Doede vroeg me of ik geen zin had om beta testwerk te gaan doen met een 8-voudige DAC. Een vraag waar ik geen seconde over na hoef te denken, zoals je misschien zult begrijpen…

Binnen een week ligt er een pakketje met 4 DAC decks achter de deur. Ik heb me er eigenlijk meteen op gestort, puur uit nieuwsgierigheid natuurlijk. Soms zijn er dingen die sterker zijn dan mezelf. Mijn hoog gewaardeerde Quadriga gaat uitgebouwd worden naar de Octopus status…

De Solo, die hier ook in huis staat, geeft al een bovengemiddeld goed geluid. De vier parallel geschakelde converter decks geven een injectie van vooral meer lucht in het virtueel voorgeschotelde beeld. Het podium wordt verder opgerekt, in de breedte en in de diepte. De Solo geeft een wat compacter geluidsbeeld, maar met verder alle prettige eigenschappen, maar klinkt wat meer ‘gewoontjes’. Maar ook hier is nog het een en ander aan te doen… Daarover meer verderop in het verhaal.

Tweet

Het bericht DDDAC 1794 NOS DIY DAC (deel 4) verscheen eerst op Audio Creative.

Het tweede opvallende jubileum is dat van de bekende glimmende schijf: de Compact Disk, in de volksmond gewoon CD genoemd.

iTunes van Apple bestaat dit jaar ook al weer 10 jaar. Het wordt met regelmaat als de reddende engel van de muziekbusiness genoemd. iTunes neemt namelijk de jongere generatie wél serieus, waar een groot deel van de audiowereld daar nog moeite mee lijkt te hebben, zoals pas nog in de column van Marco te lezen was.

En vandaag, precies een jaar geleden, 12 mei 2012, ging Audio Creative live op het internet!

30 jaar CD!

Dit jaar is het dus al weer 30 jaar geleden dat de compact disk speler voor het eerst in de winkel te koop lag. Perfect sound forever! Het begin van een digitale revolutie die het lot van de Elpee snel zou beslechten. Vinyl kraakt, ruist, piept, schraapt, heeft een beperkte dynamiekomvang en kan relatief maar weinig muziek bevatten. Met pakweg 20 minuten per plaatkant is de koek wel op. Daar gaat de CD voorgoed een eind aan maken. Tenminste, dat was het gevoel in 1983…

Dat de CD in de jaren daarop aan een ware zegetocht begon is echter een waarheid als een koe,

De CD en de bijhorende spelers worden beter en beter, met als top waarschijnlijk rond 1990. De apparaten leggen veel gewicht in de schaal, en er worden mooie betrouwbare zwaar uitgevoerde CD loopwerken gebruikt. Een CD speler uit de stal van bijvoorbeeld Sony, Philips/ Marantz (toen nog in één naam genoemd) of Denon geeft een bepaald gevoel van trots als je ‘m op je audiorek ziet staan. Zelf had ik in die jaren een Denon 1700 en later een Marantz CD16. Heerlijke apparaten die niet meteen wegwaaien als het raam open staat.

Rode potlood

Niet veel later begint het onvermijdelijke gestreep met het rode potlood. Loopwerken worden steeds meer plastic wegwerp gevallen. De elektronica krimp mee, totdat je kasten vaak meer lucht dan inhoud laten zien. Veel bling voor het oog, inhoudelijk klatergoud. De voelbare kwaliteit neemt in een razend tempo af als we het Millennium inmiddels passeren. Maar er zijn inmiddels meer beren op de weg. De mp.3 is gearriveerd en via sites als Napster nemen de downloads tot afgrijzen van de platenbazen en artiesten razendsnel toe. Het maakt het grote publiek blijkbaar niks uit dat de kwaliteit hevig lijdt door het comprimeren van de muziek tot een file die 10 tot 20 x kleiner is dan de lineaire 16 bit/ 44,1 kHz PCM inhoud van de CD. Als het maar voor niks is. De mp.3 speler komt, de iPod wordt na een voorzichtig begin akelig populair en velen hebben hun complete muziekverzameling altijd op zak. Kwantiteit begint het te winnen van de kwaliteit…

Opvallend genoeg blijft het vinyl tijdens de digitale revolutie maar doorpruttelen en weigert hardnekkig om voorgoed naar de eeuwige muziekdragervelden op te stijgen. De aantallen dalen weliswaar, de echte gouden jaren zijn immers al lang voorbij, de kwaliteit van de persingen worden steeds beter. Aan de inhoud van de groeven valt regelmatig nogal wat aan te merken. Als je een Vinylalbum vult met muziek waarvan de master gewoon van de CD versie is gehaald mag je misschien een wat anders geluid verwachten, afhankelijk van het type platenspeler, arm en element, beter dan de wat het CD album al biedt wordt het echt niet. Maar anno nu is vinyl onverminderd populair bij de echte liefhebber of wordt gewoon naast de digitale streamer gebruikt. De platenspeler lijkt het meest tijdloos van alle audiobronnen, toch een leuke constatering.

Opkomst en ondergang?

De verkoop van de CD’s is de laatste jaren een neergang begonnen die alleen maar verder zal doorzetten. Hoe lang er nog CD schijfjes gemaakt worden weet nog niemand, maar de gouden tijden van dit medium liggen inmiddels al weer ver achter ons. Wat destijds een luxe gevoel gaf, als je weer eens een mooi CD album had gevonden, lang niet alles was immers meteen digitaal te koop, lijkt ook al weer zo lang geleden. In de uitverkoopbakken koop je CD’s per dozijn voor weinig. Als ik een CD album heb aangeschaft wordt die ook nog maar één keer door een laser afgetast. Als ‘ie geript wordt en naar de harde schijf van de muziek pc wordt geschoven.

Tweet

Het bericht Column mei 2013, jubilea in audioland verscheen eerst op Audio Creative.

Het weekend daarna heb ik de spullen thuis en begin meteen maar te bouwen. Het wordt een enkelvoudige converter in een nette aluminium behuizing. Om spraakverwarringen verder te voorkomen noem ik deze DAC maar de DDDAC 1794 Solo, roepnaam ‘Solo’. Maar dan zijn we er nog niet, een dag er na vraagt Doede me of ik niet geïnteresseerd ben in wat testwerk met een…. 8-voudige opbouw. Tja, je vraagt een kanarie ook niet of ‘ie kan vliegen en weer een paar dagen later ligt het volgende pakketje achter mijn voordeur waarmee mijn eigen DACplank met vier converterlagen kan worden uitgebreid. De ‘Quadriga’ wordt opgewaardeerd naar ‘Octopus’, status. Maar we trappen af met De Solo, een project waarbinnen nog het een en ander aan leuke ontdekkingen mogelijk bleek…

DDDAC 1794 NOS Solo

De Solo van bovenaf. De uitgangscondensatoren rechtsboven staan nog in de tweakmode.

We beginnen met de Solo, ook omdat ik denk dat hiermee een geweldige mooie digitaal naar analoog converter kan worden gebouwd, niet te moeilijk , zoals je op de foto kunt zien en voor een aantrekkelijke prijs. De complete kit, dus met de dubbele voedingen er bij, exclusief behuizing kost minder dan 400 euro.

Is dat nog iets te gortig, gebruik dan alleen een 12 volt voeding en voedt de USB converter uit de USB bus van de PC. Upgraden kan naderhand altijd. Boor de gaten voor een eventueel later aan te schaffen voedingmodule al vast voor, is de upgrade een fluitje van een cent.

Wat opvalt is de minimale externe bedrading die nodig is om alle onderdelen met elkaar te verbinden.

De Solo is in deze staat nog een pure USB DAC specialist, maar er wordt aan gewerkt om ook SPDIF aansluitingen mogelijk te maken.

Hoe bouw je een Solo?

De PCB’s worden op dezelfde wijze afgemonteerd dan in deel 2 van de DDDAC 1794 story. De gaten in het frame worden van de verschillende PCB’s overgenomen. Een kwestie van de printplaat op het chassis te plaatsen en met af te tekenen. Met een centerpunt en een tikje van een hamer voorkom je dat de boor weg gaat lopen bij het boren van de gaatjes.

Tweet

Het bericht DDDAC 1794 NOS DIY DAC (deel 3) verscheen eerst op Audio Creative.

Showtime

Als ik zie hoeveel shows het laatste jaar hebben plaatsgevonden, X-Fi, AV2Day, Veldhoven, Engels, New Music,……. Wordt het geen tijd om juist nu minder te gaan versnipperen en te gaan samenwerken om bv één grote show te organiseren.

Niet alleen exclusieve High End shows, maar een show waar een groot publiek wordt aangesproken.Waarom geen afdeling multimedia, muziek en zelfs fotografie? Laat er enkele concerten plaatsvinden, klassiek, maar ook moderne muziek.

In België bruist het van nieuwe groepen, Triggerfinger, dEUS, Amatorski, Selah Sue enz muziek die ook de jeugd aanspreekt! Laat mensen foto’s maken tijdens zo’n concert en de beste foto krijgt een prijs, als men een live opname maakt van zulk concert en men laat die nadien beluisteren in het audio gedeelte van de show dan kan je ook het opname gedeelte belichten.

Maak van een show weer een bruisend evenement !!

Winkel

Verder  merk ik dat vele mensen niet serieus genomen worden in sommige audiowinkels. Stel, je parkeert voor de deur met je laatste nieuwe Porsche, mooi in een maatpak en stapt een audiozaak binnen. Geloof me dat de meeste verkopers al beïnvloed zijn door de man zijn verschijning.

Als je binnenkomt met een jeans en een oud hemdje wordt er al vaak minder aandacht aan je geschonken. Het heeft dus zeker niet alleen met leeftijd te maken. Dat jonge mensen minder aandacht schenken aan muziek en beluistering vind ik nonsens.

De weg naar beter muziekweergave is anders. Vroeger stonden wij voor de vitrine te watertanden naar de laatste Revox tape recorder, of de nieuwste Thorens draaitafel. Nu ontdekken jonge mensen muziek via de computer, via de Ipod. Vaak is de weergave van zo’n Ipod met betere hoofdtelefoon (hun eerste stap naar verbetering) al heel behoorlijk. Jongeren zoeken ook verder en hun manier is vaak via het internet.

Als ik kijk naar mijn kinderen hun vriendenkring, wel die ontdekken zelfs vinyl terug. Hun setje bestaat vaak uit oudere spullen en vaak spelen die 10x beter dan nieuwe setjes. Maar als audiogids moet je aandacht schenken aan elke klant ! Dat alleen jonge mensen niet “aux serieus” worden genomen lijkt mij te ver gaan, dat gebeurt net zo goed bij oudere mensen. Dat laatste heb ik de voorbije jaren mogen ervaren. In plaats van alsmaar te zeuren in de audiobranche kan je volgens mij veel beter actie ondernemen en mooie, en goed weergegeven muziek aan een breed publiek laten smaken.

Maar, is dat proces niet al stilletjes aan gaande? Er zijn heel wat winkels die op regelmatige basis luistershows organiseren. Gewoon gezellig muziek beluisteren en wat napraten.

Dat hoeft niet steeds een super High End set te zijn.

Langs de andere kant merk ik dat liefhebbers veel te snel een oordeel vellen, vaak een negatief. Wie herkent zich niet in de bezoeker van een show, een bezoeker die even zijn hoofd binnentrekt in een ruimte en direct al een ganse review uit zijn mouw schud. Ik hoor ze al zeggen: ‘het hoog was niet goed, slecht ruimtebeeld… ‘

Zo stond ik eens op een show en had al ganse tijd muziek gedraaid die wat minder bekent was, ik denk even aan Jan De Wilde, De Mens, Stijn Meuris, …. Belgische muzikanten die volgens mij erg mooie muziek maken. Op een bepaald moment leg ik Diana Krall op, gewoon omdat het zo mooi aansloot bij het vorige nummer. Komen daar twee mensen binnen en ze zuchten en zeiden, pffff… alweer Diana Krall…

Een uurtje later was ik Fink aan het draaien, vooral die nieuwe live CD vind ik erg mooi, maar inderdaad wel minder bekent. Komen er ook 2 mensen binnen en direct vragen ze of we niks van Diana Krall konden draaien, want deze muziek kende ze niet en Diana Krall was voor hen een referentie.

Audiefielen geef toe, geen makkelijk volkje !

Guido

Guido de Laet is de eigenaar van de ook in ons land steeds bekender wordende Gydotron audiowinkel bij onze zuiderburen. Ik ken Guido al vele jaren, al vanaf de tijd dat hij nog een noeste zelfbouwer van versterkers en luidsprekers was. Guido reageerde op mijn Facebookpagina met een paar opvallend leuke en boeiende reacties op de column van Marco afgelopen week. Waarna ik hem vroeg om de stukjes tot een leuke column te combineren waarin hij zijn eigen ervaringen verteld. En die ‘uitdaging’ heeft hij gelukkig aangenomen… (Dick)

Tweet

Het bericht Audio negativisme, weg ermee ! verscheen eerst op Audio Creative.

Marten Bird 2

De Bird 2 uit de Heritage reeks is een 3-weg system wat is staat is om een “State of the art” geluidsweergave neer te zetten! Neen, geen klein systeem, maar een volwassen speaker die in staat is om een zeer realistisch beeld neer te zetten.

De 2 nieuwe sandwich bas drivers zijn in staat om een diep en krachtig laag neer te zetten. Het laag is gecombineerd met een ceramische mid-range driver en het hoog wordt verder verzorgt door een diamant tweeter, welke zorgt voor een verfijnt en distorsie – vrij hoog. Het laag is trouwens in 3 stappen van 1dB instelbaar zodat u deze speaker optimaal kan instellen.

Ayre AX-5 versterker

De samensmelting van Ayre Acoustics kennis en innovatieve kracht heeft de AX-5 voort gebracht. Een revolutionaire versterker die breekt met alle standaarden en tradities.

Kort samengevat is de AX-5 een nieuw ontwikkelde vermogensversterker waarbij de unieke Variable Gain Technology volumeregeling uit de Referentie KX-R voorversterker direct in de versterkerschakeling opgenomen is. Een kortere signaalweg is onmogelijk. Ook de Diamond Buffer versterkerschakeling zelf is uniek. Voor het eerst weet Ayre Acoustics deze techniek, die tot nog toe vooral geliefd was bij hoofdtelefoonversterkers, toe te passen als ultieme stroombron voor de luidspreker. In combinatie met Ayre Acoustics consequent doorgevoerde gebalanceerde, discrete en global feedback vrije opbouw realiseert de AX-5 een kracht, dynamiek en resolutie die je normaal gesproken alleen van een topklasse voor- eindversterker combinatie zou verwachten.

Ayre QB-9 Dac en de Ayre CX-7 CD speler

Begin 2009 introduceerde Ayre de QB-9 USB DAC – een van ’s werelds eerste DAC’s die gebruik maakte van de asynchrone USB techniek. Alhoewel meer fabrikanten zich deze techniek nu meester hebben gemaakt, staat de QB-9 nog altijd bovenaan de lijst van Digitaal naar Analoog omzetters die van de computer een high-end muzieksysteem maken.
High Definition muziekbestanden met een resolutie tot 24bit/96kHz worden door de QB-9 USB DAC feilloos geconverteerd naar het analoge domein. Maar het aanbod van on-line High Definition muziekbestanden groeit, net als de kwaliteit. Veel muzieksites bieden nu muziekbestanden aan met een resolutie tot 24bit/192kHz. Een zinvolle verbetering aangezien de studiomaster vaak gebaseerd is op een 24bit/176,4kHz resolutie.

Gydotron Audio Luistershow 11 mei 2013 van 13:00 tot 21:00 uur

Gydotron Audio
Katrien Lammens
Veldvenne 18
2970 Schilde  België
0032 (0)473 11 65 13
gydotron@gydotron.com
www.gydotron.com

Tweet

Het bericht Gydotron Audio Luistershow verscheen eerst op Audio Creative.

Silvercore Reference

De Silvercore Reference is een voorversterker uit de reference klasse met aan de ingang een 24 Stepper Transformator volume control met audiofiele amorfe trafokern.
Per kanaal gebruikt de versterker 2 helften van een ECC99. Deze zijn in een zgn. SRPP schakeling verwerkt. Deze schakeling zorgt voor een sterke verlaging van de uitgangsimpedantie waardoor de versterker gemakkelijk matched met gebruikte interlinks en eindversterker. Om de uitgangsweerstand nog verder te verlagen wordt gebruikt gemaakt van parafeed uitgangstrafos. Dit maakt het tevens mogelijk om rechtstreeks een hoofdtelefoon aan te sluiten. De voeding is opgebouwd in een aparte kast met een buizengelijkrichter, oliegevulde condensatoren en 2 chokes. Dit alles zorgt voor een muisstille en muziekale voorversterker met een perfecte ruimtelijke afbeelding.

Kenmerken:

Ingangsweerstand: 47k
Ingangsniveau: norm 2Vss tot max. 20dB
Uitgangsniveau: 600Ohm Last: -39dB (volume 1) 0dB (volume 3), +9dB (volume 23)
Uitgangsspanning: nominaal 6Vss bij 600Ohm
Optioneel (meerprijs) TVC en uitgangstrafo in verzilverd koper (CuAg20-wikkeling) of puur zilver
Ingangen: 2 x XLR en 1 x cinch, optioneel naar wens aan te passen
Uitgang: XLR, optioneel aan te passen naar cinch
Afwerking behuizing in RVS, optioneel (meerprijs) RAL-structuurlak, aluminium of hout
Afmetingen (b x d x h): 740 x 340 x 210
Gewicht: 17,5kg externe voeding, 20kg versterker

Silvercore 833c Amp

In de Silvercore 833c Amp wordt de 833 als vermogensbuis in een single ended configuratie gebruikt en levert hier zo’n 20 Watt bij 8 Ohm. De 833 buis is oorspronkelijk een zendbuis voor vermogens van maar liefst 1800 Watt.
De buis is dus in staat met het grootste gemak en met veel hogere levensduur zijn vermogen te leveren aan de uitgangstransformatoren. Iedere 833 buis wordt aangestuurd door 2 EL34 buizen, die zelf eigenlijk al vermogensbuizen zijn. De EL34s worden in SRPP configuratie gebruikt wat zorgt voor een lage uitgangsweerstand voor de eindtrap. Dit alles maakt dat de 833 goed onder controle is te houden. Aan de ingang wordt gebruikt gemaakt van een symmetrische ingangstrafo, die voor de eerste signaalversterking zorgt. De versterker heeft dan ook standaard volledige symmetrische ingangen (XLR). Bovendien is de versterker hierdoor zowel gebalanceerd als ongebalanceerd te gebruiken.

Kenmerken:

1 paar mono-eindversterker
Vermogen: 20W/8Ohm
Ingangsweerstand: 600Ohm
Ingangsniveau: 2Vss
Koper gewikkelde uitgangstransformatoren, optioneel (meerprijs) verzilverd koper gewikkelde uitgangstransformatoren, litze gewikkled of puur zilver gewikkelde uitgangstransformatoren
Buizenbezetting: 833c Chinese buizen, optioneel (meerprijs) NOS gematched buizen
XLR-ingangen, cinch optioneel
Behuizing: RVS, optioneel (meerprijs) RAL-structuurlak, aluminium of hout
Maximaal opgenomen vermogen: 220W per kanaal
Netspanning: 230V AC/50Hz
Afmetingen (b x d x h): 450mm x 340mm x 360mm
Gewicht: 30kg per mono-eindversterker

Zowel de Silvercore Reference als de Silvercore 833c Amp is als bouwpakket leverbaar.

w: www.livefidelity.nl
e: info@livefidelity.nl
m: +31 6 288 38 572

Tweet

Het bericht Live Fidelity persbericht verscheen eerst op Audio Creative.

Voor veel tieners en jonge mensen komt de muziek tegenwoordig uit een grote virtuele “Febo” muziekwinkel: het internet. Vaak wordt het muziekaanbod geregisseerd en gestuurd door de media met als enig belang om zoveel mogelijk downloads te kunnen verkopen. De kwaliteit is daarbij van ondergeschikt belang. Wat heet, totaal onbelangrijk. Muziek muteert in een soort eenheidsworst zonder diepte of emotie, gebouwd rondom een elektronisch gemaakte beat, die nauwelijks enige waarde heeft, anders dan te imponeren.
Een nieuwe release van een muziekalbum wordt door de jeugd gebombardeerd tot een snelle hap, die je na het ‘beluisteren’ van enkele seconden gewoon kan wegmikken. Voor ‘moeilijke‘ muziek wordt niet eens de moeite genomen om er naar te luisteren. Het is de tijd van de snelle rapper’s, gladde Volendammers en slimme Rinussen die in megabytes via pc, smartphones en tablets hun braaksel lopen te spugen.

Gelukkig, ze zijn er nog wel!

Als ik om mij heen kijk, zijn er gelukkig nog genoeg jonge mensen die wel serieus met muziek bezig zijn. Ze maken hun muziekkeuze op basis van kwaliteit, inhoud en muzikaliteit. Het zijn de mensen die belangrijk vinden dat er passie en emotie in de muziek(ant) zit. Gelukkig maar. Dit merk je door het feit dat de laatste jaren folk bands, singer-song writers en zingende wereldverbeteraars steeds meer voet aan de grond krijgen, al is het niet eenvoudig. De manier waarop de jonge muziekliefhebber met muziek omgaat is wel veranderd. Een belangrijke reden is natuurlijk de ‘snelle’ moderne internetmaatschappij waarin we leven.

Een bakkie pleur en een hoop slap geouwehoer

De tijd dat wij naar de platenwinkel fietsten om een middag te neuzen tussen de nieuwe releases op vinylgebied en dan met koptelefoon op, naast elkaar, te luisteren onder het genot van een sigaretje, een bakkie pleur en een beetje slap ouwehoeren, is geweest. De platenverkoper was er maar druk mee om de stapel Lp’s regelmatig te moeten omdraaien of vervangen voor een ander exemplaar. Ach ja, het internet bestond nog niet en wat moest je anders met je leven doen??

Wat denk je van de tijd waarin we urenlang zaten te pielen met een gebruikte cassetterecorder om een muziekstuk tijdens een radio-uitzending met zo min mogelijk gepraat, op een cassetteband te vangen. Na twintig keer afspelen liep het bandje vast en kon je opnieuw beginnen. Heerlijk toch en met zo weinig investering, zoveel plezier hebben. Want met die 5 gulden zakgeld per week kon ik af en toe wat muziek kopen en echt geen ‘high-end’ apparatuur.

Geïnfecteerd door luisterervaring

Ik denk dat drive voor het aanschaffen van betere apparatuur mede groeit, doordat je op jonge leeftijd in aanraking komt met mensen die met muziek en audioapparatuur bezig zijn.
Ik weet zelf nog wel dat ik, als tiener, logeerde bij een ‘muzikantenfamilie’ die ook thuis wat betere apparatuur hadden staan. Een grote, zilveren Marantz toren met daarnaast een set grote vloerstaande luidsprekers. Grote imponerende knoppen en prachtige verlichte VU-meters. Hé, die platenspeler lijkt helemaal niet op de Marantz set? Nee joh, dat is een Lenco L75. Die klinkt veel beter dan de bijbehorende Sony platenspeler, was destijds het antwoord op mijn vragende blik. Op dat moment ondervond ik dat muziek luisteren op een betere audioset een extra dimensie aan mijn muziekbeleving gaf.

Decadente audiowinkels

Helaas verdwijnen er ook steeds meer audiowinkels door de opkomst van het internet.De winkels waar je die mooie apparatuur kon aanraken en waar de eigenaar vaak zelf een gepassioneerd muziekliefhebber was die je zonder te vragen in een stoel drukte en zei: moet je eens luisteren hoe dit klinkt! Na een uurtje bood hij je aan om na sluitingstijd de luidsprekers of versterker eventjes bij je thuis te brengen, dan kun je er thuis zelf eens rustig naar luisteren. Natuurlijk in de hoop dat je na het weekend even een telefoontje gaf dat hij het niet meer hoefde op te halen. Of dit nu een simpel setje was van 400 gulden of een kostbare high end set van 4000 gulden, dat maakte helemaal niets uit. Er was nog passie en liefde voor het vak. Ik wil niet zeggen dat deze winkels niet meer bestaan, ik ken er gelukkig nog wel een paar, maar het zijn er niet veel meer.

De keiharde waarheid is dat veel winkeliers tegenwoordig niet meer uit hun bed komen voor een ‘ lullig’ luidsprekersetje van 400 euro en pas hun ogen opendoen als we praten vanaf een bedrag van 3000 euro. Te belachelijk voor woorden. Op deze manier krijg je ook geen enkele jongere meer geïnteresseerd voor audio. Ze kunnen dat eenvoudigweg niet betalen.

Demonstratie op de AV-beurs in Veldhoven

Nog een voorval wil ik je niet onthouden. Ik hoorde dit in een gesprek met een importeur, die als standhouder op de onlangs gehouden AV-beurs in Veldhoven stond.
Op zondag, de laatste dag van de beurs, droop rond half vier s ’middags, een drietal jongelui, overduidelijk studenten, de luisterruimte binnen. De standhouder was al een beetje aan het opruimen, maar vroeg de drie, wat jolige, jongemannen of ze toch nog wat wilde luisteren. Met een bevestigend antwoord werd de volledige demonstratie, die al die dagen werd gegeven, nogmaals in alle rust herhaald. Tijdens de luisterdemo werd er aandachtig geluisterd en werden, soms met verbazing, gerichte vragen gesteld door het drietal. Na afloop van de demonstratie vroeg de standhouder wat ze nu eigenlijk van de beurs in het algemeen vonden. Wel, zei één van de jongens, best wel een leuke show hoor. We zijn hier al de hele dag, maar dit is de eerste demonstratie waar we echt serieus genomen worden…..

Heren schaam u!

Ik denk dan ook dat de heren importeurs en winkeliers, die zich daaraan schuldig maken, zich hiervoor moeten schamen. Wil je in de audio je hoofd boven water houden en de audiohobby levend houden, zal het roer volledig om moeten. Er moet meer aandacht komen voor de muziekbehoefte van de jongeren en niet te vergeten, de buurman van even verderop in de straat, die net wat minder te besteden heeft, maar wel fijn muziek wil luisteren op een goed klinkende set.
Het idee dat goede en hoogwaardige muziekreproductie evenredig is aan het prijskaartje, is al lang achterhaald. We moeten weer terug naar de tijd waar we vol trots een audioaanwinst kunnen laten zien aan die andere buurman die nog met zo’n lullig plastic setje speelt en dan vol trots laten horen hoe goed het wel niet klinkt! Want dat gebeurt volgens mij nauwelijks meer. Goed klinkende audioapparatuur hoeft echt niet de hele wereld te kosten. Integendeel.

Audiohobby is een virus

De audiohobby is een virus, maar je moet wel besmet worden.
Natuurlijk is de tijd anders en zijn de luistergewoontes van de jeugd verschillend dan die van ons, toen wij zo jong waren. Maar infecteer de jeugd in ieder geval met het virus dat audio heet. Dit virus heeft een incubatietijd van een jaar tot enige jaren, maar zal ooit ontwaken. Wanneer deze jonge mensen straks de banen en de salarissen hebben van onze huidige generatie, is er grote kans dat ze wel willen investeren in betere en meer kostbare apparatuur.

Daarnaast is er ook nog een grote groep muziekliefhebbers die niet elke dag 3000 euro in hun achterzak hebben zitten om die beste versterker of ‘high-end’ luidsprekerset aan te schaffen, maar wel degelijk willen investeren in een fijne betaalbare audioset.
Ik heb genoeg klaagzang gehoord, schouders eronder dus. Er is voldoende potentie om deze mooie hobby weer nieuw leven in te blazen.

Marco

Tweet

Het bericht De audiohobby vergrijst en alle muziek heeft dezelfde beat…. verscheen eerst op Audio Creative.

Het is indrukwekkend wat daar gebouwd wordt. De fototour geeft erg veel constructiedetails te zien waar de liefhebber van audiotechniek en/of de zelfbouwer zijn hart aan op kan halen. Er zelfs misschien ideeën van op kan steken. Het is voor mij een goede reden om een Melody versterker die ik een paar jaar geleden heb besproken voor een inmiddels ten ziele gegaan audioblad, waarvoor Marco en ik maandelijks schreven, eens in een nieuw spotlicht te plaatsen, met de nodige aanvullingen en hier en daar een aangepaste inhoud. We zijn inmiddels toch weer wat wijzer…

Ik was destijds behoorlijk onder de indruk van de hoge bouwkwaliteit van de Melody versterker die voor de vraagprijs van onder 1000 euro geleverd werd. Hier is het verhaal van de Melody Valve Hifi SP3-2. In het naschrift vind je de link naar de genoemde fabrieksexcursie van 6moons eigenaar Srajan Ebaen. Zeer de moeite waard.

Melody Valve Hifi SP3-2 geïntegreerde buisversterker

Dat de buis terug is van nooit echt weg geweest lijkt een duidelijke zaak. Na jarenlang op een laag pitje te hebben doorgegloeid bij een clubje hardnekkige buis gourmets, zette de buis halverwege de jaren 90 een ongekende comeback in die anno nu geen grenzen meer lijkt te kennen. Zelfs massaproductie in China is lonend geworden met als resultaat dat de ene na de andere Chinese versterker op de markt verschijnt.

En het goede nieuws daarvan is dat de kwaliteit in de breedte beduidend beter is geworden, na de vaak uiterste belabberde producten die er een jaar of 10, 12 geleden nog gebracht werden. En dat geldt ook voor de buizen zelf. Chinese buizen golden lang als inferieur vergeleken bij USA, Europa of zelfs Sovjet productie. Maar ook daar is langzaam maar zeker verandering in gekomen en worden er werkelijk juweeltjes van buizen gemaakt in China bij onder andere Shuguang en TJ. Wat duurder dan de bulk van vroegere jaren, maar ook vele malen beter, stabieler en duurzamer.

East West

De betere versterkers uit China lijken echter te ontstaan uit een combinatie met westerse bedrijven. De aansturing en controle van buitenaf en de verdere assemblage in China levert steeds betere apparatuur op met een nog steeds sympathiek prijskaartje. Kijk eens naar Advance Acoustic, waar ik in de jaren al mooie dingen van heb getest. Is toch het resultaat van een hechte combinatie van een Franse ontwikkeling en China productie. En laten we pionier NAD niet vergeten, die de mogelijkheden van het in Europa ontwikkelen en laten produceren in het verre oosten al in de jaren 80 doorvoerde. Musical Fidelity laat al decennia lang hun mooie spullen in Taiwan assembleren. Ik was twee jaar terug in de fabriek in Engeland en zag daar naast de vriendelijke mensen op de ontwerpafdeling, vooral een inpak en verzendhal waar hard gewerkt werd. In Nederland is PrimaLuna is een perfect voorbeeld. Het wereldwijde succes is er naar en dik verdient.

Toen ik de Melody SP3-2 versterker in huis had werd er verteld dat het een fabrikant is die vanuit Australië opereert. Er wordt snel furore gemaakt met een brede lijn mooie versterkers. Het lijkt dus veel op wat PrimaLuna doet.

Deze Aussie verteld dat de versterkers in eigen huis ontwikkelt zijn, maar daar had ten tijde van de test al mijn twijfels over. Ik dacht meer aan het optimaliseren van een bestaand versterkerontwerp met hier en daar cosmetische aanpassingen. Maar met de kennis van nu twijfel ik zelfs daar een een beetje aan. Wie het echte verhaal weet mag het vertellen, graag zelfs. Kan ik het op deze pagina’s vertellen…

Ik zie veel raakvlakken met andere Chinese versterkers. Dat doet totaal niets af aan de hier besproken SP3-2 versterker, die ronduit geweldig goed is gebouwd met mooie componenten. Wat zien we als de SP3-2 versterker uit de doos is gehaald? Een uiterst aantrekkelijk aaibaar apparaat. Compact gebouwd, met 35 x 27,5 cm en 18,5 cm op het hoogste punt, werkelijk als een tank zo degelijk en veel zwaarder dan je verwacht. 20 kilo weegt het ding maar liefst.

Tweet

Het bericht Melody Valve Hifi SP3-2 geïntegreerde buisversterker verscheen eerst op Audio Creative.

Ik had al langer plannen om mijn SME arm, bouwjaar rond 1972, eens op de Michell Gyrodec draaitafel te monteren. De SME 3009 improved, met vast aangebouwde headshell kreeg ik een tijdje terug opgebouwd op een nog oudere Thorens TD150 in handen. Een onverwachte gelukkige impulsaankoop. Ik ging op pad richting Friesland om een net via Markplaats punt nl verkregen Dual 701 op te halen. Op de weg terug lagen er ook de TD150 en een nog in een fraaie conditie verkerende TD160 op de achterbank. Hoe simpele dingen een audiomens soms zo gelukkig kunnen maken. De kast van de oudste Thorens verkeerde weliswaar in deplorabele toestand, het loopwerk zelf blijkt nog in prima staat. Die krijgt dus nog een flinke opknapbeurt en daarna kan dit kranige spelertje er zo weer 40 jaar tegen. Maar het pronkstuk er op is toch wel de SME 3009, die er opvallend genoeg nog uitziet of ‘ie vorig jaar gebouwd is, zo mooi.

Opfrisbeurt

De bedrading is vervangen door Cardas draad. Na 40 jaar mag je niet meer verwachten dat  de originele bedrading, die voorzien is met vinyl isolatie, nog in een blakende conditie verkeerd. Voor iemand die niet over twee linkerhanden beschikt is dit overigens geen al te moeilijk klusje. Niet veel ater heb ik het plastic meslager vervangen door een bronzen type. Als je het over een Epo injectie voor deze klassieke SME hebt! De oude 3009 wordt door liefhebbers van de analoge weergave nog zowel uitbundig geprezen als ‘mwa, al lang achterhaald’ getypeerd.

Ik zie vooral de sterke punten als de ongelooflijk mooie constructie en afwerking. Een klassieke schoonheid pur sang. Wat ik ook hoor is dat het midden/ hoog een mooi smeuïg karakter heeft, maar het diepe laag daar wat mager en niet echt superstrak bij achterblijft.

Niet echt irriterend, maar ik hoor wel dat modernere armen een strakker fundament neerleggen. Bij het vele googlen lijkt veel van dat laatste in het kunststof lager te zitten, ongeveer het enige deel van de arm dat daarvan gemaakt is, op de greep van de armlift na. En het meslager is wel een cruciaal onderdeel. Ik vond een mooie vervanger van brons. Ook hier is geeft de uitwisseling tegen het plastic origineel maar weinig problemen.

Da’s niet mis!

Bij de eerste noten is echter duidelijk dat de originele, door mij toch zo gewaardeerde kwaliteiten er allemaal nog zijn, maar het diepe laag heeft duidelijk baat bij het veel rigidere metalen meslager. De SME arm heeft de eerste tijd mogen spelen op een Technics SL-150, ook al bijna 40 jaar oud en nog in puike conditie. Die zit toevallig een armboard voor een SME arm ingebouwd. Ze wisten in die jaren wel wat kwaliteit was, de eerste helft van de seventies… Prima geluid, maar ik vermoed dat het op de Michell draaitafel nog een tand moet kunnen.

Een half jaartje terug werd het plan opgevat om de arm eens op mijn Michell Gyro te bouwen.Deze platenspeler heeft in de loop der jaren ook al de nodige upgrades gehad, met als meest in het oog springend natuurlijk het draaiplateau van de Michell Orbe. De laatste jaren was de platenspeler met een MB Schroder Reference arm uitgerust. Een geweldig goed klinkend geheel, maar o zo kritisch om af te stellen. Met deze arm zijn er al weer andere plannen, waarover je hier ongetwijfeld nog wel eens kunt lezen.

Grmpfff…. *&%$#…

Een Michell Gyro is door de open constructie een flexibele systeemplatenspeler, waarop wijzigingen relatief gemakkelijk zijn door te voeren. Een andere arm inbouwen? Geen probleem. Een kwestie van een ander armboard kopen en doen. Nou, dat had dus meer voeten in aarde dan ik vooraf hoopte. Michell heeft echter een Nederlandse importeur en die schreef ik dus maar aan. Krijgen ze naast de verkoop van een armboardje ook nog wat gratis promotie voor deze geweldig mooie platenspeler, wat in mijn ogen veel te weinig gedaan wordt in ons land. Maar wat schetst mijn verbazing: de mannen bleken totaal ongeïnteresseerd te zijn in mijn plannen en weigerden iedere medewerking. Misschien wegens vergaarde rijkdom in tijden dat audio nog goede handel was?… Geen idee. Nee, ik ga geen naam noemen, ik wil deze firma op geen enkele wijze promoten. Na enkele mailwisselingen en toenemende ergernis van mijn kant ben ik maar verder rond gaan kijken.

Brittannië

Ik kwam al vlot in Engeland terecht, toch de bakermat van Michell. Hier vind ik in de Ebayshop van Analogue Seduction een keur aan platenspelers en bijhorende accessoires en nog tegen nette prijzen ook, mede dank zij de gunstige Euro/ Engelse Pond wisselkoers. Het gewenste onderdeel is snel gevonden. Nog even gecheckt bij de zeer welwillende mensen van het bedrijf, of ik wel het juiste te pakken heb, en besteld. Binnen een week ligt er een pakketje achter mijn voordeur en twee dagen later staat de SME 3009 arm te pronken op de Michell speler. En zeg zelf: het ziet er toch geweldig uit? Het afregelen van een 3009 gaat ook erg fijn. Het lagerhuis is op een slede gebouwd waardoor de arm gemakkelijk op de juiste overhang wordt geschoven, gecheckt met de protractor van Dr. Feikert. Bij een SME heb je geen gedoe met slobgaatjes in de headshell. De naalddruk wordt normaal ingesteld met schuifgewichtje, maar ik doe dat persoonlijk liever met het contragewicht en de naalddrukweger van de Cartridge Man. Kan de gewenste naalddruk toch wat secuurder worden ingesteld of in ieder geval tot in de puntjes worden gecheckt. De kalibratiestreepjes op de SME arm blijken bij controle echter ook weer niet zo veel afwijkingen te geven dat een elektronische naalddrukweger hier een must is, gelukkig maar.

Tweet

Het bericht Column 14 april 2013, Michell Gyrodec, SME 3009 improved en meer… verscheen eerst op Audio Creative.

Robert Bastanis is the ‘spiritual’ father of the Matterhorn speaker. Bastanis started about 12 years ago with the construction of open baffle speakers. His passion for loudspeakers is founded in his  love for music reproduction. Since then, Robert Bastanis is, averse to all marketing compromises, sailing its own course. Meanwhile, the open baffle speakers are complemented by a small loudspeaker line. These speakers are based on a horn cabinet for the low frequencies and are supplemented with a separate tweeter for the high frequencies.
All the Bastanis speakers are high efficient and are made for a ‘marriage’ with a low power (tube) amplifiers. The smallest Bastanis is the Little Big Fun and the largest, also the flagship speaker, is the Bastanis Matterhorn.

Attractive giant

The Bastanis speakers may not be well known by a large public, however, Bastanis loudspeakers are widely appreciated for those who may have listened to a set of Bastanis speakers. Whether the smaller ‘Little Big Fun’ or the ‘Matterhorn’, both are greatly appreciated. Now it’s my turn to listen for a few weeks to the flagship of Bastanis, the Matterhorn.

The Bastanis Matterhorn is a big speaker, which you will not easily overlook. With a large 15 “(38.1 cm) woofer in the front, the Matterhorn is a real eye-catcher. Despite its size, it is by no means an eyesore. Ok, that’s my opinion, and of course, I am accustomed to large speakers. Even my wife liked the appearance of the Bastanis Matterhorn.

The Matterhorn is in essence a large cabinet with a 15 “woofer. The cabinet is constructed as a horn loudspeaker.  The woofer is placed just above the middle, in the center of the cabinet.
The paper cone of the 15 “woofer is treated by Robert Bastanis with an oil-based coating. After applying the oil, the speaker unit is dried at different temperatures. This creates a very rigid structure, allowing the woofer to play without breaking up at all. Bastanis has therefore opted for an almost crossover-less design with no components in the woofer crossover. Further on, I will discuss this, minimized, crossover in detail.

Tweeter

he Bastanis can be complemented with two different tweeters. The standard tweeter is a horn tweeter from a reputable brand, placed in a wooden cabinet. Which brand, I was not able to figure out. In this photo it is placed in a square wooden enclosure.

It is also possible to purchase the Matterhorn with the, top of the line, “Gemini” tweeters.
The Gemini tweeter is constructed as a dipole tweeter, which is constructed by Bastanis himself. The Gemini tweeter has a phenolic resin coating treated membrane and is therefore virtually free of resonances. The Gemini frequency range extends to 20 kHz. Both the standard, as the Gemini tweeter are placed on top of the cabinet. Simple but effective.

Tweet

Het bericht Bastanis Matterhorn English version verscheen eerst op Audio Creative.