Geleneksel bir toplantı ve keyifli geçiyor.  Blog yazan/yazmayan, Ankara’daki blogcularla tanışmak isteyen herkesi bekleriz. Katılım herkese açıktır, ben de orada olacağım. Gelirseniz beni bulmayı, tanışmayı ihmal etmeyin

[ayrıntılar] [facebook etkinlik sayfası]

TBD Genç Ankara

Türkiye Bilişim Derneği’nin Ankara Şubesi altında bir çalışma grubu olarak kurulan TBD Genç Ankara, bilişime meraklı üniversite öğrencileri ve gençleri birlikte çalışmaya davet ediyor.

1971′de kurulan Türkiye Bilişim Derneği, bugün 10.000 kadar üyeye sahip ve devlet kararıyla birlikte “Kamu Yararına Çalışan Dernekler” statüsünü almıştır. TBD Genç ise Ankara, İstanbul, Samsun gibi birkaç şehirde aktif olarak faaliyet göstermekte olan ve TBD’nin üniversite öğrencilerini faydalı amaçlar doğrultusunda örgütlemek amacıyla oluşturduğu çalışma grubudur. TBD Genç de her sene üniversite öğrencilerine fayda sağlayan bir çok etkinlik düzenlemektedir.

TBD Genç Ankara, yeni üyeleriyle tanışmak ve çalışma gruplarını belirlemek amacıyla 13 Mart 2010 günü saat 14.00‘da Ankara Ansera AVM’de toplanacak. Üyelerle tanışma toplantısından önce ve sonra da “Katmanlı Yazılım Mimarisi” ve “Yazılım Geliştirme Süreçleri: Agile Modeling” konulu seminerler gerçekleştirilecek. Etkinlik aralarında çay-kahve ikramı da olacak.

Program ve ulaşım detaylarını http://bit.ly/cphN1L adresinde bulabilirsiniz.

Eğer siz ve arkadaşlarınız da Türkiye’nin en büyük bilişim derneği çatısı altında çalışmak ve geleceğinize yön verebilecek bir çok etkinliğe imza atmak üzere bizimle çalışmak istiyorsanız bu toplantıyı kaçırmayın. TBD Genç’in e-posta grubu şu adreste: http://groups.google.com/group/tbd-genc-ankara/

Bir süredir sürdürdüğüm TBD Genç Ankara Yönetim Kurulu Başkanlığı görevinden oldukça gurur ve mutluluk duyuyorum. Unutmamak gerek ki bilişim sektörünün ihtiyaç duyduğu çalışan tipi, sadece işini yapan değil; bunun yanında sosyal ve iletişim yönü kuvvetli, takım çalışmasını benimseyen, konuşma ve sunum yeteneğine sahip çalışan modeline dönüşüyor. Siz ve arkadaşlarınız ile birlikte çalışmak bizim için de gerçekten önemli. Bir çok büyük işe imza atmak için sizleri de tanışma toplantısında görmekten büyük mutluluk duyacağız. Hatırlatmakta da yarar var ki TBD Genç’in eski dönemlerinden bir çok kişi Türkiye Bilişim Derneği üyesi işverenlerden staj ve iş imkânı buldular. Bilişim sektöründeki bir çok patronun da üyesi olduğu TBD çatısı altında bulunmanın sizlere de bir çok faydası olacağından eminim.

Etkinliklerimizde görüşmek dileğiyle. Eğer blogumun takipçisiyseniz ve etkinliğe gelmeyi düşünüyorsanız oralarda beni bulup tanışmayı ihmal etmeyin

Hata 1: Web 2.0′ı yanlış anlamak

Web 2.0, Web 3.0, Web x.0… ne olduğu hiç fark etmez. Öncelikle metodolojiden ziyade trendin felsefesiyle ilgilenmelisiniz. Fiziksel özellikler çabuk değişir fakat bir trendi ayakta tutan insanların zihniyetidir, kullanıcı alışkanlıklarıdır. Örneğin Web 2.0 dendiğinde akla gelen şeyler aşağı yukarı şunlardı:

• İçeriği kullanıcı üretecek
• Güzel bir logo olacak, logonun aşağıya doğru ters ayna görüntüsü olacak
• Kullanıcılarla iletişim kutucukları pop-up şeklinde açılacak
• Renkli container’ların ve kutucukların köşeleri yuvarlak olacak
• 10pt-12pt gibi ufak yazılar kullanmak yerine daha kısa öz ve rahat okunabilen yazılar.
• İçerik etiketleme, içeriğin diğer kullanıcılarla paylaşımı (sosyal ağ mantığı)
• Sayfa baştan yüklenmeden değişen dinamik içerikler (Ajax)
• Her web servisinin bir blog’u olacak. Blog olmasa bile çeşitli konularda RSS sağlanacak.

Bu tip bir çok web 2.0 karakteristiği mySchoolog’da oldukça güzel bir şekilde uygulanıyordu. Fakat kullanıcıların %90′ının umrunda olmayan şeyler bunlar. Kullanıcı alışkanlıklarını kazanabilen, basitliği ve yüzeyselliği sağlayabilen siteler rakiplerine göre maça önde başlıyorlar. Önemli olan teknik altyapı veya ufak detaylar değil, kullanıcının sistemi niye kullanması gerektiğidir, sistemin uygulanabilirliğidir (fizibilitesidir).

Her şeyden önce uygulanabilir ve tutacak fikri bulmak oldukça önemli.

Hata 2: Az bilgiyle çok iş yapmak

Dönüp mySchoolog yazılımının kaynak kodlarına baktığımda kendim bile anlayamadığım bir sistem mevcut. Öncelikle sistemi kodlayacak yazılımcı(lar)ın kullanacakları programlama diline, veritabanı teknolojilerine hakim olmaları gerek. Yazılımcı, programlama dilinin design pattern’larını (tasarım örüntüleri – arayüz tasarımı ile ilgili bir konu değildir) iyi bilmeli ve piyasadaki en kullanışlı ve proje sürecinde en uygun adaptasyonu sağlayabilecek framework’leri kullanmalıdır. Kullandığı dilde piyasadaki en son gelişmeleri bilmelidir.

Örneğin ben yarım yamalak PHP bilgimle ve MySQL kullanımımla bir sistem ortaya çıkarmıştım fakat sonradan bir çok test yapmak zorunda kaldım. Kimi bug’ı kendim buldum, kimilerini de kullanıcı bildirimleri sayesinde öğrendim. Fakat yazdığım uygulama 10,000 kullanıcıda şimdiye kadar sorun çıkarmasa da aynı anda sitede gezen 50 kişi belki de kaos olacaktı. Bu yüzden eğer altyapı kodlanacaksa işin eri birinin bunu yapması gerek.

Arayüz tasarımı konusu ise başlı başına bir bela idi. Oturup uzman olmadığım XHTML, CSS, JavaScript gibi konularda bir şeyler öğrenmeye çalışarak bir arayüz çıkardım. Hala kendi yaptığım arayüzü (duygusal bağlarımdan ötürü) seviyorum, fakat bir çok tasarımcıya göre tam bir felaket. Birkaç görüntü atraksiyonu yapabilmek için harcadığım o kadar zamanın bugün bana kattığı bilgi açısından boşa gitmediğini düşünüyorum. Ben javascript kütüphanesi olarak prototype+script.aculo.us kullanıyordum fakat bugün jQuery’e eklenen ufak tefek eklentiler benim saatler verip yaptığım ve bug içeren şeyleri neredeyse sorunsuz olarak sunuyolar. Belki de o zaman jQuery’den haberdar değildim, piyasayı iyi araştırmamışım bu benim hatam. Arayüz işini de konuyu bilen yapmalıdır.

Hata 3: Kullanıcılar Servisinizi Terk Etmek İsteyebilir

Koymayı üşendiğim bir “üyeliğimi iptal et” özelliği yüzünden bu güne kadar 100 tane üyeliği e-posta üzerinden ulaşan kişilerin istekleri üzerine manual olarak (elle) sildiğimi biliyorum. Bu tip standart özellikler servisinizde bulunmalıdır.

Doğru 1: Çok dilli web siteleri

Eğer içerik sunuyorsanız içeriği birden fazla dilde sunmak çok akılcı olmayabilir fakat bir web servisiniz varsa ve piyasada rakipleriniz bulunuyorsa “multilingual” özelliğini sunmak çok zor değildir.

mySchoolog arayüzü bugün 18 dile tamamen çevrildi. Bu konunun detaylarına ileride gireceğim. Fakat buradaki handikap, çok dilli sitelerde iletişim formundan size ulaşan İtalyan ve Fransız’a nasıl cevap vereceğiniz konusu.

Eğer sitenizde birden fazla bayrak dalgalanıyorsa gönüllü çevirmenler kendi ülkelerinin bayrağını da orada görmek için size başvuruyor olacaklardır.

Doğru 2: Yeni web sitelerinin tanıtımını yapmak

Eğer siteniz kalıcı olmasa bile ilk açıldığı zamanlarda günde 2,000-3,000 kişiyi ağırlamak çok kolay olacaktır. Eğer Türkçe bir “web mashup” ortaya çıkardıysanız, bunu bildirgec.org (yazı yollayarak), webrazzi (mail atarak) sitelerine bildirebilirsiniz ve bu büyük sitelerden içerik alan bir çok site olduğundan yayılarak gidecektir. Bunun yanında teknoloji bloglarının sahipleri ile görüşerek sizin servisiniz hakkında bir inceleme (review) yazmalarının sizi mutlu edeceğini söylerseniz güzel bir tanıtım yaparsınız.

Eğer mashup’ınız yabancı dile sahipse, go2web2.0, killerstartups, programmableweb, startupsearch vs. bir çok siteye yollayabilirsiniz. Listenin kalanına mySchoolog’un hakkında->basında mySchoolog sayfası altından ulaşabilirsiniz. Çok iddialıysanız readwriteweb, techcrunch bloglarına da mashup’unuzu gönderebilirsiniz fakat biraz torpil işlediğini söylemek doğru olacaktır

Eğer çok dilde tanıtım yapıyorsanız bu da demek oluyor ki o dillerdeki teknoloji sitelerinde haberiniz aslında neredeyse hazırdır. Çevirmenleriniz aracılığıyla veya teknoloji topluluklarına sızarak tanıtımınızı yaptırabilirsiniz. Gerilla pazarlama yöntemi gibi…

Doğru 3: İletişim sayfası koymak

İletişim sayfaları kullanıcılar tarafından oldukça yoğun kullanılır. Fakat iletişim bölümünde kullanıcı mesajını yollarken bir konu da seçmesi doğru olacaktır. Örn. Reklam ve Sponsorluk, Soru ve Şikayetler, Görüşler ve Öneriler, Diğer.

İletişim formları sitenizi beğenen ve size fayda sağlamak isteyen kullanıcılar için en güzel iletişim kaynağı. Ben mySchoolog hakkında bir çok bug bildirimini, gönüllü çevirmenlik isteğini, hatta satınalma isteklerini bu kanal üzerinden aldım. Bugün uygulanmayı bekleyen 150+ önerinin de tek sahibi kullanıcılar.

Doğru 4: Uygun barındırma hizmetini seçin

Ben mySchoolog’da ve tüm diğer sitelerimde Dreamhost kullanıyorum. Yıllık 120$ fakat bir çok sitemi rahat bir şekilde götürüyor. Dreamhost’un sunduğu GB’larca alan ve TB’larca band genişliği sayesinde mySchoolog içinde kullanıcı başına 200 MB depolama alanı vermekte hiçbir sakınca görmedim. Bir çok kullanıcı da servisi aslında bu amaçla aktif olarak kullanıyor. İyi bir hosting firması sorunlarınızı en kısa sürede çözecektir ve çeşitli altyapı imkanlarını sizlere sağlayacaktır.

Hata 4: Servisi satamamak ve geliştirmeyi durdurmak

Açık konuşmak gerekirse, web sektörünün önde gelen firmaları dahil, birkaç firma mySchoolog’u satın almak için iletişime geçmişlerdi. Fakat ben çocuğum gibi sahiplendiğim ve birkaç bin TL için bana katacağı itibardan vazgeçmemek adına satmayı istememiştim. Dönüp baktığımda yanıldığımı anlıyorum. Bir servisin gideceği yeri göremiyorsanız ve ciddi gelecek planlarınız yok ise “exit” yapmanın tam zamanıdır. Zaten o zamanlardan sonra geliştirmeyi durdurdum ve çok çok ciddi bug’lar dışında kaynak kodunu yıllardır hiç değiştirmedim, geliştirmedim. Aslında planım Facebook okul bazlı çalışırken yakında bir API çıkarması ve sistemi ona entegre edip okul ağlarında paylaşımı sağlamaktı. Ne yazık ki bu hiçbir zaman olmadı ve ben de yanlış bir kaynağa ümit bağladığımı sonralarda anladım.

Aslında kendim sıfırdan okullara sosyal ağ yaratıp bunu o şekilde açabilirmişim. Bir çok ülkedeki öğretmenlerden, okul müdürlerinden bu yönde istekler aldım. Para verebileceklerini söyleyenler de oldu, fakat benim içimden gelmediği için hiç biriyle uğraşmak istemedim.

Doğru 5: Takım çalışması

Ufak projelerde takım çalışması yapmanın, kolaborasyonu artırmaktan ziyade performansı düşüreceğine inanmışımdır. Bu projede benim gibi altyapıyı kodlayabilecek bir arkadaşım olduğunu düşünmediğimden ve arayüzü de tamamen kendi isteklerime göre şekillendirmeyi arzuladığımdan hiçbir geliştirici ile ortak çalışmadım.

Fakat bugün hakkında sayfasından görüleceği üzere yaklaşık 20 kişilik bir takımımız var ve 19 kişisi diğer dillere çeviren arkadaşlardan oluşuyor. Aralarında 40 yaşın üstünde insanlar da var, 15 yaşında gençler de var. Hepsi de farklı ülkelerden ve onları bulmam ve gönüllü çalışmaya ikna etmem zor olmadı. Bugün hala çevirisini yaptıkları projenin reklamını yapıyorlar ve onu övüyorlar. İnsanlara projenizi sahiplenme duygusunu kazandırdığınızda bir çok başarının yolu açıktır. Bugün hala çeviri ekibindeki arkadaşlarla irtibatım var ve denk geldikçe internet üzerinden konuşuyoruz.

Bu arada Romanya’daki yarışmaya gittiğimizde aynı yarışmada Rumence çevirimizi yapan arkadaş da yarışmacı olarak bulunuyordu. Açıkçası yarışmada Rumence olması jürinin çok ilgisini çekmişti ve belki de altın madalyayı bu yüzden kazanmış bile olabiliriz Ufak iletişim çabaları büyük faydalar sağlayabiliyor. Sadece kontaktları bulmak için çaba sarf etmek gerek.

Hikayenin Sonu

mySchoolog vaktine göre güzel bir fikirdi fakat uygulanabilirliği yoktu. Buna rağmen adımın tanınırlığını artırmakla beraber benim ilk ciddi projem olarak CV’me girdi. Bugün, ben yıllar önce bunu yaptım, demekten mutluluk duyuyorum. mySchoolog, 2007 yılında Romanya’daki 5. InfoMatrix yarışmasında Programlama kategorisinde masaüstü yazılım olan bütün rakiplerini eleyip bir “web” programlama projesi olarak altın madalya aldı. 10,000′den fazla üyesi var ve çoğu yabancılardan oluşuyor. Sadık bir kullanıcı kitlesi var ama bütünün sadece küçük bir parçasını oluşturuyorlar. Planım, mySchoolog’u birkaç sene daha açık tutmak yönünde

Details of a programming language design is one the most controversial issue in the theory of programming languages. Many years ago, languages designed for programming computers have

a syntax such that only a machine can understand and translate. Such languages were called “low-level programming languages” and they were not providing any abstraction functionality while coding a new program using these languages. [1] These machine languages are evolved to assembler and many years later we have “high-level programming languages” which sometimes hide all details of computer architecture and language implementation details with abstracting many kinds of functionality.
People “create” something when they do need it. With evolution of computers and computer programming, many reasons triggered creation of new programming languages. Most of the time, these reasons are about efficiency, usability, style, functionality (capability) of usage of these programming languages. Let’s say if a company hires a software engineer and request a computer program does a particular job, if engineer would code this program in assembly language, it may take months; on the other side, most probably, it would take a few days using a new-generation programming language. That is about the efficiency and saving money for enterprise market in software engineering. To do particular jobs in computers, labs or people design new programming languages which developers can get rid of unnecessary parts of implementation.

Readability and ease of coding are also reasons behind appearance of new programming languages. Recall from low-level programming languages, the first languages i.e. FORTRAN, ALGOL, COBOL were not consist on good readable codes. This is a big deal since many software is created collaborated today, the code written on a language must be readable easily by other developers as well. However, major languages designed in last 15 years consist on a syntax which is human-friendly. In this issue, it is not all about programming language design but also developers’ coding style. [2] On the other hand language syntax is exactly a limiting factor for code readability. Any code written on a language may not be readable even it has been coded by a pretty good developer. Besides that, collaboration is limited by readability. When Hejlsberg released C# language, one of the important benefit was ease of coding and readability of code.[3]

The coding style factor has been another issue while designing new languages. Many language patterns and coding approaches needed to be evident in new languages. Such as object-oriented programming. Developers should not deal with infrastructure of a programming language; instead, they should code their programs with good programming practices and useful design patterns. For instance, some of languages do not have enumeration at all and enumeration makes code easy to understand and refactor. Some languages support inheritance, some do multiple inheritance, and some do not support inheritance at all. Some languages have strong typing style and some have weak-typing. This point becomes important when developing reliable programs such as military systems or computational systems etc. Robustness and safe conversion and type checking is important in such situations. Primitive languages does not have type checking at all, however with the evolution of languages, such features are evolved, too.[4] Scope rules also a rule in these cases. Some languages are “objective languages” and some are “functional languages”. Objective languages provide a good programming practive such as “divide and conquer”. This provides a reusable interface for written modules for a program. Encapsulation is important arguments of objective languages. Built-in or externally integrated libraries, APIs, data services (SOAP etc.) can work with objective languges. On the other hand, functional languages can do every functionality but they are not so flexible for developers and still coders should cope with innecessarily long implementations. In brief, many languages have convenient rules in type checking, scope rules and common language features etc. This makes languages easy to learn for developers.

Another contemporary issue in the programming language design is functionality. A language may handle processes and subroutines which are going to work on personal computer systems. However, there must be a need to adopt such languages when using different platforms such as mobile devices, while appliances and embedded systems. In these situations, primitive languages are not capable to handle such cases. Some languages may have scalability and feasibility problems on different disciplines of programming. For example, C language is not preferable for coding large-scale distributed systems. Many distributed systems such as Hive, Hadoop, SOLR uses Java or Scala programming languages because of granularity. Concurrency feature is an important feature for large-scaled reliable systems. Let’s say a telecommunication service uses C language and changing code on-the-fly may be impossible without interrupting service and making servers down for a while. On the other hand, languages such as Erlang are designed for full-support to concurrency. However, some languages run native threads with underlying C APIs. This is not an efficient way since embedding native-C codes bring redundancy and it is not a good programming practice. Concurrency and scalability issues are arised from map/reduce algorithms, usually. [5] Recently, Google released a programming language called Go, which supports concurrency. [6] “Real-time programming” is another discipline in programming languages concept which stands for guarantee of execution time and proper output or functionality. Some languages could not guarantee execution time of code snippets, however, in these days languages such as Java supports it. [7] Real-time computing become important issue in military software or space shuttle systems etc.

As said before, “need” is important for programming languages. Today we have many purposes of computing such as computer graphics, large-datasets computing, scientific computing, scripting, concurrent programming, logic programming, parallel programming, distributed programming, procedural programming, object-oriented programming and quantum programming etc. [8] or instance today we have many WEB Scripting languages such as Perl, Python, PHP, ASP (VBScript), ASP.NET, JSP, ColdFusion, Scala, Ruby etc. The needs invite people to invent new programming languages. For scientific computing we have such languages MATLAB, R, FORTRAN etc. [9] As the computer science and programming language design discipline goes further, new features will be adopted or new languages will be created in the next years.

FURTHER READING

• Sir C.A.R Hoare: Hints on the Design of Programming Languages; Stanford Report on Berkeley CS.
• The language list, contains 2500+ programming languages
• 10 Most Bizarre Programming Languages on nettuts+

REFERENCES

1. “Low level programming language”, Wikipedia Article, retrieved on Dec 20, 2009.
2. “What makes a good programming language”, David Chisnall, InformIT, retrieved on Dec 20, 2009.
3. “C#”, Wikipedia Article,retrieved on Dec 20, 2009.
4. “Type system in Programming Languages”, Wikipedia Article, retrieved on Dec 20, 2009.
5. “Can Your Programming Language Do This?”, Joel Spolsky, JoelOnSoftware,retrieved on Dec 20, 2009.
6. “Go : a new programming language”, Robert Griesemer, Google Code Blog, retrieved on Dec 20, 2009.
7. “Real time computing”, Wikipedia Article, retrieved on Dec 20, 2009.
8. “Computing paradigms”, Wikipedia Article, retrieved on Dec 20, 2009.
9. “A big list of programming languages“, Programming for Scientists, retrieved on Dec 20, 2009.

User Data Privacy on Web Services
Ahmet Alp Balkan <ahmet(at)ahmetalpbalkan.com>

The growing number of Web technologies and their usage have revolutionized the web. Web startups will play an important role in the next web generation (Web 2.0 or Web 3.0) together with Semantic Web technologies. One of the biggest challenges in Web Services is privacy issues. With the widespreading of World Wide Web in 1990’s, web sites started to collect user data and many details in different ways.

In June 1994, Lou Montulli created the one of the biggest features and problems of Internet. “At that moment in Web history, every visit to a site was like the first, with no automatic way to record that a visitor had dropped by before. [...] Visitors would have to work their way through the same clicks again and again; it was like visiting a store where the shopkeeper had amnesia.” [1] Then he created the solution which is a small file placed by Web site on the computer called “magic cookies”.

Born of web cookies was the milestone in history of Web. Visitors are able to store their preferences and data on the web and browsers were asking users to let Web sites reach their cookies via browsers such as IE, Netscape etc. Thanks to cookies, when a visitor chooses the city where he or she lives in a weather forecasting service, this option is saved under cookies and the same city appears automatically on the next visit. This process can be performed without knowing visitor’s personal details. Because he or she is an anonymous visitor and does not give personal details. However, these when visitors have an account from this site, they give their names, e-mail addresses and such personal details with their passwords, “then the cookie becomes a powerful mechanism for personal tracking.” [1] Today, many sites remember their previously logined users by cookies and many user behaviors are recorded to improve user interfaces and navigation by developers.

Web became a dangerous platform which users can users can lose their privacy easily. Users started to give their personal details such as name, email address, city, zip code, phone numbers, hobbies, interests, secret questions and their answers, credit card numbers by signing up an account from a Web site without any hesitation. According to Directive 95/46/EC on the protection of personal data of European Union [2], web site owners are obliged to store user data “from the third party or parties to whom the data are disclosed”. After this point, there a few concerns about the safety of personal data.

• Is anyone able to know his/her personal data exists on anyone else’s computer?
• Are law enforcements and authorities allowed to reach the stored personal data for security or intelligence reasons?
• If personal data is stolen from somebody and carried away to another county, does it become untraceable? [3]

There are many directives about protection of personal details and free movement of such data in European Union. However, there are not any directives about this issue in United States of America. Because of this problem, many US companies working with EU countries accepted “Safe Harbor”3 certification “which aims to harmonize data privacy practices in trading between the United States of America and the stricter privacy controls of the European Union Directive 95/46/EC on the protection of personal data.” [4] US-EU Safe Harbor license is created by United States Department of Commerce.

With the launch of new Web Services such as personal helpers and information services users are started to use remember option of user name and password on many sites and allowed a risk to let hackers to get hold of their credentials. For instance, Gmail of Google launched [5] new appearance settings for users and one of them changes its skin by the weather conditions of the location which users live in. Many social platforms such as Facebook and Myspace, started to show advertisements related to user’s own and his/her friends’/connection’s interests and hobbies to increase CPM rates of advertisements. Many online stores and merchanting platforms such as eBay, Amazon started to show related products related to searched or bought items and they collect payment details of customers[6]. “Cookies also allow sites to show advertisements tied directly to the parts of the site a visitor has seen, so that someone visiting a health-oriented site who reads information about diabetes drugs might see an advertisement for a newly approved medication for the condition.”(page 4) [1] This usage of personal data is applied under condition of user’s acceptance of Terms of Service (TOS) and Privacy Policy of the Web Service. This method should not be recognized as steal of personal data. It can be used for improving search engine qualities to retrieve more relevant results for user.

Another point of privacy is right of private communication. Everyone uses mobile phones, e-mails and instant messaging (IM) softwares for daily communication. But there are concerns about trace of our private communication. Actually, we know that NSA (National Security Agency) or CIA (Central Intelligence Agency) has caught many terrorists before who uses web-based mail and IM services. “However, logs of accused using Yahoo mail or Hotmail are provided immediately upon request as Yahoo and Microsoft both have their subsidiaries in India,” says an intelligence official. [7]  Same story heard on Orkut (which is a social networking platform, established by Orkut Büyükökten and acquired by Google, Inc.), a terror strike is obstructed by detecting private messaging (PM) and Mumbai Mirror Daily Newspaper reported that so many terrorists and under world people are connecting through Orkut.

In this case, every site and online software which is collecting user data and personal information should prepare a “Privacy Policy” with appopriate rules and explicitly ask users for confirmation even if it is for improvements of the software. The next step for site owners is to protect user data very carefully. On leakage cases, many scandals may happen (see further reading). As is seen, our privacy is under risk. If you lose one of your passwords, you may lose your credit card number, secret details, personal data and much more easily. You should think for a while when you are giving personal data to a website on registration form.

Further Reading

• AOL Search Data Scandal, Wikipedia Article.
• Technology and Web User Data Privacy: A Survey of Risks and Countermeasures, John Linn, ACM Computer Society.
• Privacy, Facebook and the Future of the Internet, Marshall Kirkpatrick, RWW

References

1. Giving Web a Memory Cost Its Users Privacy , New York Times, Published : September 4, 2001. Last access: Jan 5, 2009.<http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9B0DE1D61639F937A3575AC0A9679C8B63&scp=9&sq=privacy%20web&st=cse>
2. Directive_95/46/EC_on_the_protection_of_personal_data, Wikipedia, the free encyclopedia Last access : Jan 5, 2009.
3. Amerika ile Avrupa Birliği Hukuki Düzenlemelerinin Gizlilik Haklarına Bakış Açısının Kararlaştırılması, Av. M. Murat Bilgin. Last Access : Jan 5, 2009. (Turkish)
4. Safe Harbor, Wikipedia, the free encyclopedia. Last access: Jan 5, 2009.
5. The Official Gmail Blog, Spice up your inbox with colors and themes. Annie Chen. Released: Nov 2008. Last access: Jan 5, 2009.
6. Privacy term-preserving e-payments using one-time payment details, Mafruz Zaman Ashrafi – See Kiong Ng, Released: May 11, 2008. Last Access : Jan 5, 2009. Article on ScienceDirect,
7. Orkut won’t let cops hack terrorists, Harsimran Singh. The Economic Times : India Times. Release Date: Dec 12, 2006. Last Access : Jan 5, 2009.

MLA Citation Format of this Text

• BALKAN Ahmet Alp, “User Data Privacy on Web Sites”, Ahmet Alp Balkan : Blog,  from <http://www.ahmetalpbalkan.com/blog/user-data-privacy-on-web-sites>

• Webrazzi: Türk web girişimleri ve internet pazarından gelişmeler, dünya pazarından güzel haberler.
• Farketing: Pazarlama üzerine kısa kısa düşünceler.
• Uğur Özmen: İş hayatı ve başka bir kaç konu üzerine güzel yazılar.
• xkcd: Geek işi hoş karikatürler.
• Turkcell Blog: Turkcell’in resmi şirket blogu.
• Eatliver: Komik resimler ehehe.
• The Next Web Türkiye: Webrazzi gibi ama bazen daha farklı hoş piyasa haberleri.
• Fikir Bulutu: Bazen güzel fikirler hakkında yazılar.
• Erhan Erdoğan: Sosyal medya ve web piyasasına dair incelemeler, öngörüler.
• mObsession: Mobil dünya üzerine güzel yazılar.

Bunlar dışında Güneşin Tam İçinde, Fikir Atölyesi, Nahnu, Bobiler de güzel rss feed’lerine sahip kültürel yanınızı geliştiren zaman geçirgeçleri Aslında çok da düzenli blog okumadığımı fark ettim.

• Base Teknoloji: Güzel makaleler geliyor arada, keşke daha sık yazılsa.
• İleriSeviye Blog: Emre Sevinç tarafından tutulan güzel bir blog. NLP ve open source hakkında güzel şeyler çıkabiliyor.
• Android Developers Blog: Android platformundan ve yeni SDK’lardan haberler.
• Google Research Blog: Google’ın Computer Science disiplinlerine katkıda bulunduğu alanlar ve çıkardığı paper’lar hakkında ufak yazılar.
• Google Code Blog: Her developer’ın takip etmesi gereken, Google API’ları ve developer tool’ları hakkında haberler.
• Invalid Opcode: Orta yaşa yaklaşmış bir fizikçi abimiz tarafından yazılıyor. Daha düne kadar eleştiri ve yorumlara kapalıydı. Şimdi açılmış daha interaktif, daha iyi olmuş. Güzel makalelere ve projelere linkler verilebiliyor.
• Karalamalar: Emre Erkan’dan güzel bir blog. Kulak dolgunluğu edinilebilir.
• Bulutlararası: Cloud computing ile çok ilgisi yok ama piyasadan güzel gelişmeler bildiren bir blog.
• Scripting News: RSS’nin ve podcast’in mucidi Dave Winer’dan güzel sohbetler.
• InfoQ: Üye olup istediğiniz konularla ilgili feed’ler alabiliyorsunuz. Yazılım süreçleri ve enterprise konular içeren bir blog.
• High Scalability: Ölçeklenebilirlik üzerine güzel bir blog. Sık ve güzel yazılar yazılıyor.
• Bilal Akçay:  Kulak dolgunluğu.
• Derin Deli Mavi: Yazanıyla (bluekid) henüz tanışmadığım ama tez zamanda tanışmak istediğim bir blog. Computer Vision ve AI üzerine güzel yazılar, makaleler, projeler yazılıyor. Okunası…
• Facebook Engineering’s Facebook Notes: Facebook’un development blogu desek yeridir belki de. Güzel optimizasyon teknikleri düşüyor.
• Abhi’s Weblog: Hindistanlı bir kardeşimizden PHP ve Memcached üzerine güzel yazılar.
• Bilgisayar Kavramları: Her eve lazım, algoritmalar, trickler, süper şeyler blogu. Sadi Evren Şeker tarafından yazılıyor. Öğrenecek çok şey olduğunu hatırlatan 800+ yazıya sahip ciddi bir blog. Hep yazılsın, hiç kapanmasın.
• void page: Nurettin Onur’un blogu. Kulak dolgunluğu olsun diye okumak gerek.

Ek olarak Burcu Doğan (Observed), Hüseyin Mert, Ahmet Kakıcı, Coding Horror takip etmekte de yarar var. Atladığım varsa kimse kusura bakmasın

Sizlerin de önerilerini duymak isterim. Sizler bunlara benzer hangi blogları takip ediyorsunuz?

Not: Resim “Coder girl” şarkısının klibinden. İzlemek için tıklayın.

• Kesinlikle taraflı bir haber anlayışları var. Hadi Özışık beyin her ne kadar açık görüşlü biri olduğu çeşitli mecralarda tartışıladursun, başında bulunduğu gazete, halkın IQ seviyesi 35-40′ı aşmayan kesimine yönelik hazırlanan “kutsal kitaba küfür eden kızın ibretlik sonu”, bobiler.org‘dan (ç)aldıkları resimleri “ehe çok komik” tavırlarıyla fotoğraf galerilerinde yayınlayan saçma sapan bir (haber portalı demeye ağzım varamıyor) site.
• Reklamverenlere sahte rakamlar sunuyorlar, dakikada bir açık tuttuğunuz sayfalar yenileniyor. 12 yaşında gençlerin sitelerinde uyguladığı bir yöntem belki de.
• Editöryal ekip Türkçe bilmiyor! Editöryal demeyelim ona kontrolcü diyelim çünkü onbinlerce kişinin okuyacağı bir yazıdaki imla ve yazım hatalarını düzeltecek kadar Türkçe bilmiyorlar. İmla hatalarıyla dolu başlığa sahip bir haber gün boyu manşet kalabiliyor.
• Reklam fışkırıyor. Ana sayfasına girdiğinizde %70 ihtimalle tam ekran reklamla karşılaşırsınız ve 8 saniye sonra sizi ana sayfaya yönlendirir. Ana sayfaya girdiğinizde çeşitli firmaların verdiği reklamlar sayfanın %60‘ını kaplıyor. Üstelik Flash reklamlar Firefox’ta sayfanın üstünü kapatıyor ve linklere tıklamanıza engel oluyor.
• Haber sitesi mi mi reklam panosu mu? Elbette reklam panosu. Sadece bir haberin sayfasındaki “diğer haberler” başlığını size göstermek istiyorum: Listenenen %80′i içinde markaların reklamları (web site adresleri dahil) bulunuyor. Üstelik bunu “ekonomi haberleri” diye yayınlıyor olsalar bile ekonomik bir açıklama olabilirdi fakat onlar sadece ürün reklamları yayınlamayı uygun görüyor olmalılar. (“bu konutlarda herşey var” başlığını işaretlemeyi unutmuşum, ayrıca imla hatasını da göz ardı etmeyiniz) İçeriğinde pegasus, monster.com, bankalar vb. bir çok firmanın kendinizi sokakta yürüyormuş gibi hissettiren reklamları. Örneğin, Pizza Hut’ın satılması haberi ekonomi kısmında incelenebilir ama ana sayfada çıkan 4 manşetin ikisi sol sütundaki işaretli ilk iki haber. Bu da bize haber sitesi değil, reklam panosu olduğunu ispatlamış oldu.Bir kavramı hatırlatmakta fayda var. Türkiye ve halkı kesinlikle iyiyi hak etmiyor, çünkü daha kötüsünü hak ediyor. Bütün bu manşet anlayışı, üç kağıtçılıklar ve özensizlik aynen sizi yansıtıyor, halkımızı yansıtıyor.
• Teşekkürler İnternethaber.

Kendini “İnternet medyası” ilan eden, üstüne “bize yasa çıkarın” diyen bu sahteciliğe ne basın kartı verilmeli, ne (kendilerine taktıkları dışında) bir ünvan.

Dipnot: 2 yıldır haber yorumlarında yorum yazan kişinin adıyla yorumun başlığı arasına bir karakter boşluk koyamayan geliştiriciler, internethaber logosu çalınmasın diye (sanki çalıp ne yapılabilirse artık?) overlay 1*1 piksellik boş resim koymuşlar. Komik

Yine de profesyonel kullanıcının aldığı bilgisayara Linux dağıtımları gibi ücretsiz veya başk ücretli işletim sistemlerini yükleme isteği var ise bilgisayarı satın alırken farkında olmadan ödediği Windows lisans ücretini ödeyerek bilgisayarı alması zaten çok mantıklı değil. Linux Kullanıcıları Derneği  (LKD) e-posta listesinden bildiriyorum:

“Pardus Kullanıcıları Derneği başkanı ve LKD üyesi bir avukat Tüketici Mahkemesine açtığı dava sonucu bilgisayar ile birlikte alınması zorunlu kılınmış olan Windows işletim sisteminin ederini faiziyle birlikte geri alma hakkını kazandı. [...] Bu davanın sonucu olarak özgür işletim sistemi kullanıcıları gibi yasal işletim sistemi lisanslarına sahip kullanıcılar  dava açmak yerine, satıcı firmanın zorluk çıkarması durumunda, mahkemenin verdiği örnek karar ile tüketici heyetine başvurarak, masrafsız bir şekilde istemediği işletim sistemini iade ederek ederini geri alabilir. ”

Şimdi sırada farkında olmadan her bilgisayar alışında Windows lisansına 100$’a yakın (emin olmamakla beraber belki de daha fazla) para yatıran son kullanıcıyı bilinçlendirmek kalıyor. Ben de bu yazıyı okuyan blog sahibi arkadaşlardan özgür yazılımı destekleyenleri veya ülke ekonomisinin iyiliğini düşünenleri bloglarında bu konuyu dile getirmeye davet ediyorum.

NOT: Bilinçlendirme kampanyası içeren bu yazıyı bu notla beraber aynı şekilde blogunuzda/sitenizde kopyalayarak yayımlayabilirsiniz.

Bu davanın sonucu olarak özgür işletim sistemi kullanıcıları gibi yasal
işletim sistemi lisanslarına sahip kullanıcılar  dava açmak yerine,
satıcı firmanın zorluk çıkarması durumunda, mahkemenin verdiği örnek
karar ile tüketici heyetine başvurarak, masrafsız bir şekilde
istemediği işletim sistemini iade ederek ederini geri alabilir.

Digg‘in sahip olduğu büyük sosyal imleme potansiyeli ile stumbleupon gibi tavsiye motoru (recommendation engine) yapılabileceğini akıl eden geliştiriciler bu servisi çıkarma ihtiyacı duymuşlar. Adı da diggstr. StumbleUpon gibi henüz bir toolbar’ı yok ve ayarlarınızı üyelik ile tutan bir sisteme de sahip değil. Sadece “digg it” yaparak beğendiğiniz bağlantıları saklayabiliyorsunuz. Bunun yanında kaynak olarak digg’i kullanığı için ve digg’de daha çok  stuff değil story tabanlı olduğundan önerilen siteler geneldeblog yazıları, haberler vb. oluyor.

Benim diggstr’e (aynı zamanda iframe ile çalışan diğer recommendation sistemlerine) önerim şu olurdu: Kullanıcılar yeni siteler keşfederlerken üstteki sabit frame’de gelecek sonraki sitenin başlığı gösterilebilir ve kullanıcının sonraki siteyi önceden başlığına bakarak beğenmemesi durumunda o site atlanarak sonraki önerinin getirilmesi sağlanabilir.

Sistemin resmi olarak digg firması ile bir ilgisi yok, sadece onların sağladığı web servislerini kullanıyorlar ve imleme işini de digg’e yönlendiriyorlar. İlk etapta öneri motorunu da sistemi de başarılı bulmadığımı belirterek StumbleUpon’a selam ederim Bu arada geçenlerde duydum, belki işinize yarayabilir, StumbleUpon’da sadece Türkçe siteleri de keşfedebileceğiniz bir ayar mevcutmuş. (fakat Türkçe başlıklı siteleri kaydederken karakter problemleri olduğunu hatırlatmakta yarar var.)

*StumbleUpon’da takip ettiğim kategoriler: computer science, computer security, computers, programming, self improvement, science, internet, java, operating systems, instant messaging, databases, php, web development.

Yeni nesil web servislerinin çoğunun kaderi, büyük bir sitede/blogda duyurulduktan sonra 1-2 günde binlerce ziyaretçi tarafından akına uğraması, çok şanslıysa slashdot & digg effect gibi durumlara düşmesi, daha sonradan bir önceki günün  karekökü şeklinde azalan ve nihayetinde 1 ay sonra iki basamaklı ziyaretçi sayılarına ulaşıyor olması oluyor. Google Analytics kullananlar da bilir ki bu servislerde en çok ziyaret edilen sayfa ana sayfa olup kullanıcıların %90′dan fazlası sadece ana sayfaya bakıp çıkarlar.

Elbette bu kısım biraz da üzerine çok düşülmemiş ve gelecek planı iyi kurgulanmamış web servislerinin yaşadığı kaderdi. Üzerine belli bir yatırımda bulunulan ve emek gösterilerek pazarlama & tanıtımıyla uğraşılan bir projenin kaderi böyle olmaz. Fakat yine de kullanıcıyı servisinizden kaçırmak için elinizden geleni yapabiliyorsunuz.

Bir kullanıcıyı, hoşuna giden bir web servisine bağlayacak olan önemli faktörlerden biri de kayıt-giriş (authentication) sisteminin kolaylığıdır. Bu tür bir çok etmen bir araya gelip kullanıcının siteye olan engagement‘ını artırıyor ve siteye daha çok sadık olmasını sağlıyor. Formunda doğum gününden medeni hâle, şehirden hobilerinize kadar serviste hiç kullanılmayacak bir formu kullanarak kayıt olduğunuzu düşünün. Özellikle bilgisayar ile çok haşir neşir olmayan bir kullanıcı, sitenize muhtaç değil ise bu formu gördüğü an kaçmaya hazır durumdadır. Kayıt olma işlemine sabreden bir kullanıcıyı yine de kaçırma imkânınız var. “Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize giden linke tıklayınız.” Web girişimcileri olarak servisimizde site reliability engineerlar çalıştırmıyorsak gönderilen e-postanın spam filtrelerine takılıp takılmadığından emin olamayız. Yine de başarılı bir e-posta gönderisi yapsanız da sitenize kullanıcı gerçekten muhtaç değilse, siteniz çağın trendi değilse kullanıcınızı kaçırmak üzeresiniz demektir Kullanıcı e-posta adresine gelen aktivasyon linkine tıkladı, ve TA-DA. Karşısında bir giriş formu duruyor. Önemsiz bir site için uydurma bir şifreyle kaydolduğu bir siteye sonradan dönen bir kullanıcı şifresini hatırlamazsa o an o kullanıcının kaçtığına emin olabiliriz. Bunun yerine gördüğüm başarılı servisler aktivasyon token’larını login token’ları olarak kullanıyorlar ve kullanıcı sisteme giriş yapmış oluyor.

Bir diğer önlemlerden biri de kullanıcı sisteme giriş yaparken default olarak “Beni Hatırla” seçeneğini seçili hâle getirmek ve cookie (çerezlerin) son kullanma tarihlerini mümkünse 2-3 yıl sonraya ayarlamak olacaktır. Örneğin güvenliğe önlem veren Yahoo!’nun Beni Hatırla sisteminin “2 hafta” sonra otomatik olarak beni unut sistemine dönüşmesi benim görüşüme göre ciddi bir strateji hatası. Fakat Yahoo, Google, Facebook gibi büyük servislere insanlar muhtaç oldukları için bu konuda servislerin zorunlulukları yok elbette

Benim değinmek istediğim asıl nokta, büyük ve önemli bir servis geliştiriyor olsanız bile kullanıcı kayıtlarını OpenID veya OAuth gibi yöntemlerle almanız olacaktır. Bu sistemler size kullanıcının %90 ihtimalle kullandığı servislerden biriyle sitenize 1-2 tıklamayla hiçbir şey yazmadan kayıt olabilmelerini sağlayacaktır. Bunun yanında dezavantajı ise size sınırlı ayrıntıda bilgi sunmasıdır fakat siz daha sonradan servisinizde oturum açıldığında kullanıcıyı profil bilgilerini doldurmaya teşvik edecek şekilde progress bar gibi kampanya ibareleri koyabilirsiniz. Bu şekilde kullanıcılar da sitenize örneğin Facebook Connect ile bağlandıklarından sadece facebook oturumlarının açık olması durumunda sitenize girdiklerinde “Facebook ile Giriş Yap” düğmesine tıkladıkları anda servisinize oturum açmış olacaklardır ve kullanıcılara şifre ezberletme gibi sorunların da önüne gelmiş olacaksınız.

Bunlara örnek olarak Playalike, Stack overflow, FriendFeed gibi servislerin kayıt ve giriş sistemleri gösterilebilir. Bugün siz de kullanıcılarınızın %90′ının en az birine sahip olduğu Google Accounts(Gmail), Facebook, Twitter, FriendFeed, Yahoo, AOL, Wordpress.com, Blogger, Verisign, LiveJournal gibi servislerdeki hesaplarını kullanarak sitenize kayıt olmalarını ve bağlı kalmalarını sağlayabilirsiniz

Siz de bu konudaki görüşlerinizi de duymak isterim.

(Yazıdan alıntı yaparken yazarın adı ve yazının adresini vermeyi unutmayınız)

Bu yazımda 3 Eylül 2009′da açtığım fakat blogumdan tanıtımını yapmadığım, FriendFeed sosyal ağı için geliştirdiğim 3. parti uygulamayı tanıtmış olacağım.

FFSPY Nedir?

FriendFeed kullanıcısı olan kimselerin sisteme abone oldukları takdirde belirli periyotlarla e-posta adreslerine, FriendFeed hesaplarını takip etmeyi bırakan kişilerin isimlerini yollayan bir servis.

Evet sürekli Facebook’ta görüyorduk “seni kim arkadaşlıktan çıkarmış” uygulaması adı altındaki fake ve kullanıcı verisi toplayan uygulamaları. En azından bu uygulamayı yaparken aramızda bulunan bu tip takip edilme/edilmeme durumlarını önemseyen veya paranoyak olan arkadaşlara faydamız olur diye düşündüm.

Aslına bakıldığında sadece bu tip durumlar için işe yaramıyor. FriendFeed’den sizi takip eden biri sizi blockladığında (engellediğinde) e-posta adresinize yine de “bu kişi sizi takip etmeyi bıraktı” e-postası alıyorsunuz ve profiline gittiğinizde “kişinin feed’i özel” yazısını gördükten aynı profil sayfasına logout olduktan (çıkış yaptıktan) sonra açıldığını görünce olayı anlamış oluyorsunuz.

Bunun yanında bazı karaktersiz arkadaşlar binlerce kişiyi takip edip 700-1000 gibi bir takipçi sayısına ulaştıktan sonra tüm aboneliklerini kaldırıp 30 kişiye abone oluyorlar. Sonra 30/1000 gibi bir orani yakaladiklarinda cool göründüklerini sanıyorlar Kişiliksiz tespiti için bire bir.

Bunu en çok yapan da aslında site/firma reklamı yapmak için friendfeed’e hesap açan şirketler ve site sahipleri olduğunu bizzat gözlemledim.

FFSPY nasıl kullanılır?

Öncelikle arayüzü aceleden sadece ingilizce hazırlayabilmek beni de üzdü ama şunu bilmekte fayda var ki kullanıcıların çoğu yabancı ülkelerden. FriendFeed hesabınız var ise ffspy.com adresine giriyorsunuz ve üzerinde “Sign in with FriendFeed” yazan mavi düğmeye tıklayın. Daha sonra e-posta adresinizi yazıp size ne kadar sıklıkla e-posta gönderileceğini seçiyorsunuz ve “Start!”a bastıktan sonra eğer biri sizi takipten çıkarırsa belirlediğiniz periyodun sonunda e-posta adresinize bir rapor gönderilmiş olacak. Sonradan ffspy’ı kullanmayı bırakmak isterseniz yine giriş yapıp “stop spying” dğümesine tıklamalısınız. Tamamen ücretsiz.

FFSPY 3 Ayda Ne Duruma Geldi?

Servisin ana sayfasında yazdığı üzere şu anda 1,375 FriendFeed kullanıcısı tarafından kullanılıyor ve şimdiye kadar 22,700 kişiyi ispiyonlamayı başarmış Bu kadar kişiyi bulmak için de 300,000′den fazla defa mekanizmasını çalıştırmış ve raporlar üreterek kullanıcılara bırakan kişi bulduğu zaman e-postalar yollamış. Eğer FriendFeed satılmadan revaçta olduğu zamanlarda çıkarmış olsaydım sayıların en az dörde katlanacağına da eminim. Ama ne yazık ki Facebook, FriendFeed takımını satın alıp siteyi ölüme terkettikten sonra yabancı kullanıcıların %90′ı kullanmayı bıraktı. Buna rağmen yabancılar tarafından daha çok tercih edilen bir servis.

Son Olarak

Logosu biraz kanlı olmuş, vahşey içeriyor diyenler var ama idare edin o kadarını da artık Yaptığım diğer FriendFeed uygulamalarını buradan görebilirsiniz.

FFEED PINKODU Mesajınız.

Kullanımı oldukça basit olan ffsms’in kullanım ücreti ise standart bir Turkcell hattına bir SMS atmakla aynı fiyatta. Üstelik AVEA ve Vodafone’un “her yöne ücretsiz sms” paketlerinde promosyon kısa mesaj hakkınızı kullanabiliyorsunuz. Tek yapmanız gereken sisteme giriş yapıp PIN kodunuzu almak.

Türkiye’de çalışmasının yanı sıra ABD‘de de “88147″ numarasına kısa mesaj atılması suretiyle standart ücretle çalışıyor. Bunu da uygulamayı çıkardıktan birkaç gün sonra açtık. Çok yakında da İran‘da bu uygulamayı açacağımızın sinyalini buradan verelim Bu arada İran‘da hâlâ birkaç ay önceki seçimlerdeki iletişim sansüründen dolayı FriendFeed, Facebook, Twitter gibi daha bir çok ağa erişimin yasaklı olduğunu hatırlamakta yarar var.

Sistemde hem Türkçe hem İngilizce arayüz var ve yardım bölümünde detaylı olarak sistemi kullanmanın incelikleri anlatılıyor. Bir önemli nokta daha FFSMS taşıyla üç kuşu aynı anda vurabileceğiniz FFSMS ile FriendFeed’e gönderdiğiniz girdileri, Yardım bölümünde açıklanan şekilde Twitter‘a gönderebilir, Twitter’dan da Facebook hesabınıza aktarabilirsiniz.

Şimdiden FFSMS’in 345 kullanıcısı var ve bu kullanıcılar toplamda 418 kısa mesajı FriendFeed’e sayemizde ulaştırmışlar. Gerçekten gurur verici olduğunu söylemeliyim. Soracak olabilirsiniz: “3G geldi, her yerde internet var, niye bu projeyi yaptınız?” diye, cevaplayalım “Her yerde 3G yok, her ülkede de 3G yok, herkesin 3G’li telefonu da yok, her yerde internet de yok” .

Umarım erişilebilirliğin ve ücretsiz bir hizmetin hakkını vermişizdir Denemenizi öneririm.

Yeni projemiz ffScheduler.com yine bir FriendFeed projesi. Ne işe yarıyor? FriendFeed’e zamanlanmış yazılar göndermenizi sağlıyor. Örneğin gece ffScheduler‘a girip bir zamanlanmış post ayarlıyorum ve sabah 08:00′da bunu göndermesini istiyorum. Ben sabah 10:00′da uyandığımda tam 08:00 de o post, hesabıma gönderilmiş oluyor

Projenin alt yapısını ben kodladım, tasarımını ise Hüseyin Mert giydirdi.

ffScheduler’e Avrupa’nın en büyük AVM’lerinden biri olan Cevahir İstanbul sponsor oldu. Kendilerine yine buradan da destekleri için teşekkürü borç bilirim.

İşte başlıca özellikleri:

• Kullanıcıların şifreleri ve  remote key (uzak anahtarları) gerekmiyor. OAuth sistemi ile friendfeed hesaplarını kullanarak tek tıkla sistemin anında içindeler!
• Zaman dilimi ve tarih/saat gösterim biçimini seçme var, böylece farklı ülkelerden kullanıcılar olmasını destekliyoruz.
• Yazılara 20′şer tane müzik (mp3) ve resim URL adresi ekleyerek postlarınızda görünmesini sağlayabiliyorsunuz.
• Yazınıza ilk yorumu yine kendiniz otomatik ekletebiliyorsunuz.
• Birden çok odaya gönderme seçeneği var.
• İstediğiniz yılın istediğiniz ayının istediğiniz gününün istediğiniz saatinin istediğiniz dakikasına gönderimi programlayabiliyorsunuz, tek şart,geriye dönük ayarlayamıyorsunuz
• Friendfeed ayarlarından twitter’a gönderme seçeneğini otomatik seçili yap işaretlerseniz aynı post twitter hesabınıza da düşer. Twitter uygulaması da var ffScheduler’ın: twuffer. Ama bizimkisi bir taşla iki kuş vurur.

İlk 48 saatte neler oldu?

• 350 kişi uygulamayı kullanmaya başladı! Büyük ihtimalle 48 saatte en hızlı büyüyen uygulama rekoruyuz.
• Türkçe duyuru 200 beğeni, İngilizce duyuru 150 like aldı.
• 200 zamanlanmış gönderi yapıldı, mesela şu an 30 tanesi ileri bir tarihte gönderilmeyi bekliyor
• Bir yabancı kullanıcımız, ffScheduler nasıl kullanılır (youtube) videosu çekti, biz de projenin ana sayfasına yerleştirdik Gerçekten en beğendiğim kısım bu oldu.
• Bir çok Türk ve yabancı kullanıcı denemeye devam ediyor, biz onları buradan tahmini olarak takip ediyoruz.
• Şu yabancı bloglarda yazıldı: feedmyapp (ingilizce), listio (ingilizce), polar bear blog (japonca), live.hackr (almanca) tutto volume (italyanca), orangeinks (ingilizce), blog360gradi (italyanca), geekisimo (italyanca), codigogeek (ispanyolca) bitelia (ispanyolca), web kaynakci (türkçe) ve ben (türkçe). Büyük ihtimalle gözden kaçanlar olmuştur Mutluluk verici!
• Google “ffscheduler” araması şu an 3.290 sonuç veriyor.
• 1.700 tekil hit, 5.000 sayfa gösterimi yaptı. Siteye giren ortalama 3 dk geziyor. FriendFeed gibi dar bir alandaki uygulama için çok güzel bir rakam bu.

Peki ne yapılabilir bununla?

• Bir postun istediğiniz saatte görünmesini sağlayabilirsiniz.
• Doğum günü kutlayabilirsiniz.
• Lansman yapabilirsiniz. (örneğin biz ffscheduler lansmanını ffscheduler ile yaptık)
• Yorum gelmesi beklentisinde olduğunuz sorularınızı insanların daha yoğun kullandığı saatlerde sorabilirsiniz.
• Bir sınav, çekiliş vb sonuçlarını belli bir saatte ilan edebilirsiniz.
• …
• Hayal gücünüzle çoğaltılabilir.

Eksik kalan yanları

• Türkçe dil desteği koymadık, sadece İngilizce var, sonraki projede ikisi de olacak.
• Resimlerde hareketli GIF’leri koyabiliyorsunuz fakat hareket etmiyorlar FF’e düştüklerinde.
• Müzik URL’lerini doğru yazmazsanız ff’de yine de bir player oluşturuyor her URL için, ama play dendiğinde not found (bulunamadı) hatası veriyor.
• Geriye dönük post ayarlayamıyorsunuz. (niye olsun ki zaten)
• Zamanlanmış yorum atamıyorsunuz. (gerekli olmadığını düşündük)
• Bazı arkadaşlar postun altındaki “from ffScheduler” (ffScheduler hizmetinden) yazısı görünmese iyi olur dediler, ne yazık ki teknik sebeplerden ötürü mümkün değil, ayrıca spammerların önüne geçmek için en iyi yol gibi görünüyor.

Görüşüm:

• Yurt dışında twitter uygulamaları milyon dolarlarca dolar yatırım alırlarken, biz yazının başında bahsettiğim gibi sosyal medyada adını daha çok duyurmak isteyen bir AVM’yi sponsor bulabildik ancak. Bunun nedeni Türkiye’nin henüz sosyal medyaya çok da hazır olmaması gibi görünüyor. Yurt dışına açılabilirdik ama henüz bilinen ve yatırım alan bir friendfeed uygulaması “yok”.
• Sonraki uygulamalarımda sponsor/yatırımcı bulabilmek umudundayım. Umarım bunları boşa yazmıyoruzdur!
• Ülkemiz genç girişimcilere ve yenilikçilere daha çok yatırımda bulunmalı. Evet günümüz şartları uygun değil, melek yatırımcılar sayıca gerçekten çok az fakat ileride bir gün bu dileğim umarım gerçek olur, gençlerimizle “parlarız”!

ffScheduler: Yarının postunu yarına bırakma!

(“Bugün ne öğrendim” konseptine bir süre ara verdim, vereceğim de. Projelerle yoğun şekilde ilgilenmekten pek vakit ayıramıyorum. Sağlıcakla kalın)

• QR Code meğer Quick Response Code demekmiş
• Esnemenin bulaşıcı olmasının sebeplerinden biri, empati yapmakla esnemenin aynı beyin bölgeleri tarafından yönetiliyor olması olabilirmiş.
• İng. yawn: esnemek imiş.
• SocialGo adlı bir sosyal ağ üretici startup varmış. Türk girişimi olan Grou.ps ile kafa kafaya gibi görünüyor. Küçük girişimci, aile, takım, dernek, topluluklar için ideal. Kendi alan adınızdan da çalışabiliyor. Denemedim, ama örnek sitelere baktım. Denerseniz yorumlarınızı beklerim.
• Bir projeye başlayacaksanız ismini belirlediğiniz an domaini (alan adını) almalıymışsınız, zira proje bittikten sonra domain dolu olmasın
• Malum bir deyişimiz vardır: “kim takar Yalova kaymakamını!” 1995′te Yalova il olduğu zaman eski kaymakamı artık kimsenin umursamayacağını anlatan bir deyiş, fakat yanlış bir deyiş. Bunun nedeni ise gerçeğin bu deyişten farklı olarak Yalova’nın son kaymakamı olan Yaşar Yaycı‘nın aynı zamanda Yalova’nın ilk valisi olması.  Bu yanlış  kadar üzülmüştür kendileri, tahmin dahi edemiyorum.
• İstanbul’un fethini panoramik çekmişler. Burada ve burada.

Birkaç gün önce kodlama kararı aldığım ve doğrudan planlayıp işe başladığım FFSummary güzel bir uygulama oldu. Uygulamada friendfeed hesabınıza düşen bütün girdiler içinde günlük, haftalık, aylık en popüler olanları e-postanıza bildirim olarak alabiliyorsunuz. Birkaç gün içinde kişi, kişi listesi ve gruplara özel bildirim seçeneklerini de ayarlayacağım. İleriki planlarımdan biri de aynı veriyi kullanıcıya RSS Üzerinden sunabilmek. Asıl bu, büyük özelliği olacak.

İşin ilginç yanı ise ben uygulamayı bitirdikten sonra beta testleri yaparken Friendfeed’in bu servisi resmi özellik olarak kendi içinden sunmaya başlamış olmasıydı Biraz sinirlerim bozuldu ama bu proje ile OAuth ve FriendFeed API konusunda iyi bir know-how sahibi oldum. Beni mutlu etmek isterseniz buradan giriş yaparak, “yerli malı yurdun malı, herkes onu kullanmalı” sözünün hakkını vermiş olursunuz

Ha bu arada daha önce yaptığım friendfeed uygulamalarına göz atmak isterseniz: FFBlockr, ffOldAvatars.

1-2 hafta içinde yeni bir uygulamayla karşınızda olmak üzere.

• Bahadır Akkuzu en büyük Türk gitaristlerden biriydi. Barış Manço’nun Kurtalan Ekspres‘inde çalardı. Bir çok Barış Manço şarkısında kendine özgü müziğiyle yer almıştır. Dönence’deki o enfes solosunu bestelediği yıllarda şimdi piyasada eline pena alıp şov yapan gençler altlarına ediyorlardır. Kardeşi Cihangir Akkuzu ile reklamcılık işi yaptıklarını duymuştum en son. Gece yarısı hayatını kaybetmiş. Toprağın bol olsun! Umarım bu gençliğin bir kısmı seni sonsuza dek hatırlar!
• TÜBİTAK Bilim ve Teknik Temmuz sayısı Ağustos boyunca satıcılarda olmaya devam edecekmiş. Neden bunu diyorum? Şimdiye kadar ki BÜTÜN Bilim ve Teknik dergisi sayıları Temmuz sayısında DVD ile veriliyor. Arşivciler için kaçmaz bir fırsat. Ağustos sayısında da Pardus 2009 CDsi veriyorlar
• Sigara kullanımında dünyanın en büyük 8. (sekizinci) ülkesiymişiz/pazarıymışız.
• İnternetin Haritası’nı xkcd çizmiş. Evet gerçekten her kare bir IP ilk segmentini simgeliyor. Örneğin 17.*.*.* Apple’ınmış. Ne kadar eskidir bilmiyorum ama gözlemlerime göre sağlam bir liste
• 3 gündür kodladığım FriendFeed projesini, friendfeed takımı özellik olarak sitede sunmaya başlayınca çıldırmaya başlıyormuşum. Zararı yok yine açacağım ben projeyi bugün!
• LOG Dergisi Ağustos sayısından itibaren sayılarında Microsoft Tag kullanmaya başlamış. Nedir ben de pek bilmiyordum, öğrendim. Kamera gibi bir okuyucuya sahip cihazlara bu tip bir kodu okutuyorsunuz, cihaz bunu decode edip hemen ilgili linke gidiyor. Yani ne bilgisayara gerek var ne URL’i harf harf yazmaya. Uzun bir URL’i dahi anında mobil cihazınızdan MS Tag ile okutup hemen ilgili medyaya ulaşıyorsunuz. Güzel bir uygulama.
• 5 Ağustos’ta demiştim ki Türk Telekom’un yasakları bir süreliğine kalktı. Evet 2 gün içinde yine gelmiş tebrik ediyoruz burdan tüm yetkilileri.
• İng. applause, alkış demekmiş. Ben cheer veya clap olarak biliyordum.
• CSRF denen bir saldırı türü varmış.

Fotoğraf: kurt by *curan on deviantArt

• Düğümküme süper bir blogmuş. Daha öncelerde ilgimi çekmiyordu. Yazarı Burak Arıkan da Sabancı‘da öğretim görevlisiymiş, bir süre MIT‘de bulunmuş.
• Yalova 1995′te il olmuş.
• Aksaray, 1924′te il olmuş, politik nedenlerden ötürü 1933′te kendinden daha küçük olan Niğde’ye bağlanmış, 1989′da tekrar il olmuş.
• Bazı tarayıcılarda kopyaladığınız yazıyı CTRL+B, veya bu firefox eklentisiyle CTRL+Shift+V gibi tuşlarla adres çubuğuna tıklayıp yapıştırmadan o adrese girebiliyormuşsunuz. Bu mevzunun adı “Paste and Go“.
• Şahan Gökbakar ile Doğa Rutkay 4 yıl süren birlikteliklerini geçen ay sona erdirmişler. Yakışıyorlardı be.
• Firefox’un geliştiriciler için sorun çözme (debug) eklentisi olarak kullandıkları Firebug‘u açmak için F12 kullanabiliyormuşuz, CTRL+F12 de yeni pencerede açıyor.
• TLL , Turkish Language and Literature (Türk Dili ve Edebiyatı) olabiliyormuş.
• TTL ise Transistor-transistor logic demekmiş. (o da neyse artık, belki ileride işim düşer?)
• Vega‘nın Ankara adlı bir şarkısı varmış.
• Vega, Lir takımyıldızının en parlak yıldızına verilen isimmiş ayrıca.
• Kurtlar sağır doğarmış, yaşlandıklarında ise 16 km. uzaktaki bir kurdun ulumasını bile duyabilirlermiş.
• 11 Eylül 2001 saldırılarında 2996 kişi ölmüş.

• Bugün malum kandil, Allah, bu gece dünya semasına rahmetiyle tecelli eder ve; ‘tevbe eden yok mu! Onu affedeyim. Rızık isteyen yok mu, ona rızık vereyim, hastalığından şifa isteyen yok mu ona şifa vereyim. Yok mu şunu isteyen yok mu bunu isteyen’ dermiş.
• 
• Sun Türkiye Açık Kaynak Günleri kapsamında 20 Ağustos 2009′da MySQL Günü düzenliyor, katılım ücretsiz fakat kontenjan sınırlı, ben katılacağım, katılmayı düşünüyorsanız şimdiden kayıt yaptırmayı unutmayın. Laptopunuzu götürüyorsunuz, Hands-on atölye çalışmaları varmış. [detay]
• 2 gündür Türk Telekom’un “mahkeme kararı ile engellenmiş site” yasakları kalkmış durumda, vatandaş coşmuş.
• Meğer godaddy‘de Paypal ile ödeme varmış. Paypal Tunus’ta çalışmıyormuş.
• Alper Eryurt’un Lipton’un Herseyibilenkadin projesine sattığı dingobeta projesi, şu anda güzel çalışıyor fakat bilemediğini kullanıcının katkısıyla öğrenme özelliğini kapatmışlar, bence yanlış.
• Outliers adlı bir kitap varmış, güzele benziyor.
• w/, w/t = with, w/o = without, w/i = within anlamına geliyormuş. İlginç.
• İngilizce bir blogda mySchoolog hakkında yeni bir yazı yazılmış. Teşekkür ettim kendilerine bana böyle bir projem olduğunu hatırlattıkları için
• Çingene pembesi’nin güzel adı fuşya (fuchsia) imiş.
• Crontab‘da bir scriptin (betiğin) her dakika çalışması için * * * * * diye zamanlıyorduk, örn. 15 dakikada bir çalışması için */15 * * * * diye zamanlamalıymışız.
• Unix’te pwd komutuyla içinde bulunduğunuz dizin yolunu ekrana yazdırabiliyormuşsunuz.
• Google, ON2 Technologies‘i 106 milyon $’a satın almış. Bu firma video sıkıştırma formatları (mp4, 3gp, avi vs işte) üzerine güzel şeyler geliştiriyormuş. Büyük ihtimalle Google Videos + YouTube veya Google Talk’ın görüntülü konuşma teknolojisi için satın alındı. Yoksa Google Voice’a yeni bir kardeş mi geliyor, bilmiyoruz, tartışılır.
• OB adlı tampon markasının sitesi de varmış. http://www.ob.com.tr/
• 21 Ağustos 2009 günü Ramazan başlıyormuş, yani hicrî takvime göre 1 Ramazan 1430.