Alternatif-İstanbul Rehberiniz

İstanbul Odylle'e ne yaptı?

2012-05-16T20:04:00.002+03:00

Odylle, Hollandalı besteci Fleur Odylle’in önderliğinde kurulmuş beş kişiden oluşan bir pop-caz grubu. Fleur, grubun solisti ve piyanisti aynı zamanda. Daha önce dinleyip pek beğenmiş ve albümü yazmıştım. Konserine de gidince, iyiden iyiye sevdim grubu. Fleur çok sempatik ve alçakgönüllü bir müzisyen.Konser öncesi zaman bulamadığımızdan ve Fleur’ün yoğunluğundan yüzyüze bir röportaj gerçekleştiremedik ama inat ettim, mail yoluyla da olsa bir röportaj yaptım. Yemekten sonra tatlı niyetine afiyetle okuyunuz.

İstanbul'a geleli ne kadar oldu, Fleur?

3-4 yıl oldu.

Bildiğim kadarıyla buraya siyaset okumaya geldin ve hatta yüksek lisansını da bunun üzerine yaptın. Türkiye’deki siyaset hakkında ne düşünüyorsun?

Hollanda'yla karşılaştırıldığında, Türkiye'deki siyasi tartışmalar oldukça siyah ve beyaz, ya şusunuz ya da bu. Fakat günlük hayatta biraz ondan biraz bundan olmaktan mutlu insanlar.

Siyaset okurken işler nasıl değişti? Ne zaman ve nasıl oldu da müzik yapmaya karar verdin?

Küçüklüğümden beri hayatımda müzik hep vardı. 13 yaşındayken kendi şarkılarımı yazmaya başladım ve 20 yaşına geldiğimde de ilk konserimi verdim. Okulu bitirdikten sonra Amsterdam'da bir şirkette danışman olarak çalışmaya başladım ama pek mutlu değildim. Bir ara İstanbul'a tatile geldim ve tesadüfen Hisarüstü'nde Nil Karaibrahimgil konserine denk geldim. Konseri çok beğendim. Çok pozitif enerji aldım ve müzik yapmayı ne kadar çok sevdiğimi farkettim. O akşam günlüğümün bir sayfasına "Türkçe'yi akıcı konuşmak" diğerine de "müzik yapmak" yazdım ve bunları gerçekleştirmek için işe koyuldum.

Tüm şarkıları sen mi yazıp kaydettin?

Tüm şarkıları ben yazdım, yani sözler, melodi ve temel akorlar bana ait ama Emre, Bora, Alper ve Koray orkestra düzenlemelerinde çok önemli bir rol oynuyorlar. Albümdeki bazı şarkıları yıllar önce yazmıştım, bazılarıysa oldukça yeni ama tüm düzenlemeler taptaze ve İstanbul yapımı.

Diğer grup üyelerini nasıl buldun? Ne kadar zamandır birbirinizi tanıyorsunuz?

Sabancı Üniversitesi'nde okurken görsel sanatlar bölümünde sinema dersi alıyordum. Kendi projemizi yapmamız gereken bir ödev vediler. Ben de şarkılarımdan birine bir video çekmeyi düşündüm. "İstanbul bana ne yaptın?"ı yazdım ve amatör bir klip çektim. İnternette viral olarak dolaştı ve okul şenliğinde çalmamı istediler ama bir grubum yoktu. Herşeyi yurttaki bilgisayarda kendim kaydettim. Sabancı'daki arkadaşlarım sayesinde Sabancı'dan mezun olan Bora'yla tanıştım. Bora uzun zamandır profesyonel olarak müzik yapıyormuş dolayısıyla Emre ve Alper'i tanıyordu. Koray da Alper'in arkadaşıydı. 2 yıldır birlikteyiz ki bu muhteşem bir olay.

Şarkılarını ilk kim dinledi? Ailen mi? Arkadaşların mı? Tepkileri nasıl oldu?

Ailemin şarkılarımı dinlemesinden biraz utanmışımdır hep. Fakat abim müzikte çok yetenekli, o sebeple kendisi benim test dinleyicim. Eğer o beğenirse şarkı güzel demektir. İlk gerçek kitlem Utrech'teki (University College) üniversite arkadaşlarımdı. Müzik gecelerinde ya da Açık Mikrofon (Open Mic) gecelerinde hep çalar söylerdim. Oradakiler herçekyen coşkuluydu ve bana çok destek oldular.

Albümde İstanbul'da yaşadıklarını anlatıyorsun. İstanbul sana ne yaptı? :)

Burada yaşamak insanın hayatına kimi zaman tatlı kimi zaman da acı bir katman ekliyor. İstanbul size sadece sert olmayı değil heyecanınızı yitirmemeyi de öğretiyor. Bence İstanbul dikenli bir Pandora kutusuna benziyor. Yeterince açık ifade edemiyorum değil mi? Üzgünüm, bazen ben kendim de İstanbul'un bana ne yaptığını tam olarak bilmiyorum ama gördüğünüz gibi hala buradayım.

Türkçenin de oldukça iyi olduğunu biliyorum. Şarkılarını neden İngilizce yazmayı tercih ettin? Bu, Türk dinleyiciler için bir dezavantaj değil mi?

İltifatın için çok teşekkürler. Türkçem iyi ama günlük Türkçe ve kendini şiirsel bir dille ifade etmek çok farklı. Tabii, bir de aksanlı konuştuğum için dinleyiciler ne kadar beğenirdi şarkılarımı bilemiyorum.

Şarkı sözlerine çok dikkat ederim ve kendimi İngilizce olarak daha iyi ifade edebiliyorum. Bir de, şarkılarımı yazmaya başladığımda, ileride onları Türk bir grupla çalacağımı ve burada bir albüm yapacağımı nerden bilebilirdim? Mesela ZAZ’ın şarkılarının hepsi Fransızca ama burada çok seviliyorlar bu yüzden İngilizcenin bir sorun olduğunu düşünmüyorum.

Uluslararası müzik piyasasında da varolmak istediğini düşünüyorum. Avrupa'da konser verecek misiniz?

Evet. Amsterdam'da birkaç konserimiz olacak. Bir de Berlin, Brüksel ve Paris'i de içeren mini bir turneye çıkmayı umuyorum. Haydi bakalım!

Peki İstanbul'daki müzik piyasasını nasıl değerlendiriyorsun? Burada müzik yapmanın zorlukları neler? Hollanda'dan farklı mı mesela? Sence burada ne eksik?

Bence İstanbul'da çok iyi müzisyenler var. İnsan burada büyüyünce çok çeşitli müzik türlerine maruz kalıyor ki bu da büyük bir avantaj bence. Grubumdaki herkes hem batı hem doğu müziği çalabiliyor. Ben bunu çok etkileyici ve ilham verici buluyorum.

Burada sanata verilen desteğin az olduğunu düşünüyorum. Bu da müzisyenlerin kendilerini geçindirecek kadar para kazanmalarını, mekanların dinleyicileri kendilerine çekmelerini, organizatörlerin büyük isimleri Türkiye'ye getirmelerini zorlaştırıyor. Diğer yandan, Türkiye'nin ekonomisi büyüyor ve kurumsallık yaygınlaşıyor. Artık kurumlar daha çok kültürel festival düzenliyor. Mesela caz festivalleri mantar gibi bitiyor. Bu çok iyi bir gelişme.

Bir de Türklere özgü bir müzik kültürü var ki ben çok seviyorum: Meyhane kültürü. Bir meyhanede genci yaşlısı, muhafazakarı moderni, herkes aynı şarkıları söyleyebiliyor. Böyle bir şey Hollanda'da yok ve bence inanılmaz!

Sen kimleri dinlersin? Türk müzisyenlerden beğendiğin var mı?

Liste söylemek benim için her zaman zor olmuştur çünkü isimleri hep unuturum ve önemli bir şeyi atlayacağım diye çekinirim. Ama şu ara playlistimde en çok dönenler Amy Winehouse, Queen, Jack Johnson, Sia, Amos Lee, Room Eleven, Ed Harcourt ve Fiona Apple.

Pop müzikte Nil Karaibrahimgil'i seviyorum. Ailem de dinliyor. Sözlerini anlamasa da annem bile seviyor onu. Tabii ki Cam Bonomo'yu da takip ediyorum çünkü aynı grupla çalıyoruz. Cazda ise İlhan Erşahin, Elif Çağlar be Çağrı Sertel'i beğeniyorum. Sakinleşmek içinse Gürol Ağirbaş dinlerim.

Son olarak Odylle'i nasıl tanımlarsın?

Pop soslu Felemenk-Türk caz diyebilirim sanırım!

waxpoeticg

Bir Metin Erksan Filmini Neden Severiz?

2012-05-14T23:37:00.002+03:00

Meral: Niçin benim resmime bakıyorsun? Cevap vermeyecek misin bana? Yoksa gerçeği söylemekten korkuyor musun?

Halil: Öğrenmek istediğini Mustafa söylemiştir sana.

Meral: Ben senin söylemeni istiyorum. Herhalde bana ait bir şeyi öğrenmek hakkımdır.

Halil: Hayır. Sana ait bir mesele değil bu. Resminle benim aramdaki bir durum seni ilgilendirmez. Ben senin resmine aşığım.

Meral: İyi ama, aşık olduğun resim benim resmim. İşte ben de buradayım, söyleyeceklerini dinlemeye geldim.

Halil: Resmin sen değilsin ki. Resmin benim dünyama ait bir şey. Ben seni değil, resmini tanıyorum. Belki sen benim bütün güzel düşüncelerimi yıkarsın.

Meral: Bu davranışların bir korkudan ileri geliyor.

Halil: Evet, bir korkudan ileri geliyor. Bu korku sevdiğim bir şeye ebediyen sahip olabilmek için çekilen bir korku. Ben senin resmine değil de, sana aşık olsaydım o zaman ne olacaktı? Belki bir kere bile bakmayacaktın yüzüme. Belki de alay edecektin sevgimle. Halbuki resmin bana dostça bakıyor. İyilikle bakıyor. Ve ebediyen bakacak.

Meral: Ben de sana bakmak istiyorum.

Halil: Hayır, benimle resminin arasına girme, istemiyorum. Ben senin yalnız resmine aşığım.

(Sevmek Zamanı, Metin Erksan, 1965)

Patrick Wolf: 'Mükemmelin Varolduğuna İnanmıyorum'

2012-05-08T18:24:00.008+03:00

Patrick Wolf, 10 yıla yakın süredir hayatımızda. Bu 10 yıla tam tamına 5 albüm sığdırdı. İlk albümünde dünyayı anlamlandırmaya çalışan genç bir delikanlıydı. Sonuncusunda daha umut dolu, iyimser ve başına buyruk bir adam olarak karşımıza çıktı. Aradan geçen yıllar hem onu, hem müziğini fazlasıyla olgunlaştırmış, büyük plak şirketlerine, kendisine ne yapması gerektiğini dikte edenlere yok olup gitmelerini söyleyecek cesareti kazandırmıştı.

Biz Patrick Wolf'u müziğiyle ilgili değişik kararlar almaktan asla çekinmeyen, kendini sürekli yenileyen bir müzisyen olarak tanıyorduk. Geçtiğimiz günlerde Salon İKSV'de verdiği iki konser arasında yaptığımız kahve sohbetimizin sonunda, müziğinden ve yaşadığı hayatın her saniyesinden zevk almaya çabalayan, uzun bir yalnızlık döneminin ardından yeniden yollara düştüğü için heyecanlı Patrick'le de tanışmış olduk. Üstelik bu yolculuğun güzergâhlarından biri olan İstanbul'un nasıl bir etki bıraktığını anlama şansı bulduk. Gördük ki, İstanbul'un süprizlerle dolu halleri mükemmelliyetçiliğin varolmadığına inanan Patrick'e iyi gelmiş.

Patrick Wolf'un müziğiyle tanışıklığımız 10 sene kadar önce başladı ve hâlâ devam etmekte. Bu süreç sizin icin nasıl geçti?

Patrick Wolf olarak müziğimi halka açmam ilk EP ile başlıyor. İnsanlarla müzikle iletişim kurmak istediğime karar verdiğimdeyse 11 yaşındaydım. İçgüdüsel olarak bu hayattaki rolümün bu olduğuna inanmıştım. 20'li yaşlarıma gelene kadar bunun için elimden gelen her seyi yapmaya calıştım. Konser turlarına çıkabilmek, seyahat edebilmek icin başarılı işler yapmam gerektiğini anladım ve hırslandım. Ama bir pop yıldızı olmak gibi bir hırs değildi bu, bütün enerjimi iyi işler yapmaya harcadım. Muhteşem bir süreçti. Çok yoğun reklam ve tanıtım zamanları da oldu, aynı zamanda cok yoğun mahremiyet dönemleri de yaşadım. Birinden öbürüne geçecek olanağı hep buldum. Türkiye'deki konserimle birlikte uzun bir yalnızlık döneminden sonra tekrardan şarkılarım hakkında konuşma, sahnede hikâyeler anlatma dönemine giriyorum.

Dün akşamki konserinizi tüylerimiz diken diken izledik. Tek kelimeyle muhteşemdi. Çok planlamadan, geceyi akışına bırakıyorsunuz gibi görünüyor. Akustik olmasının da etkisi vardır bu etkileyicilikte.

Konserden önceki iki gece çok korkutucu oluyor. Daha önce büyük sahnelerde, festivallerde çalıyordum. O sırada artık biraz daha samimi bir konser vermek ve kendi müzisyenliğime güvenerek çalmak istediğimi farkettim. Aslında bu tarz benim yıllar önce müziğe ilk basladığım zamanlardaki tarzım. 10 yıl öncesine gidersek, ilk iki albümde sadece ben vardım. Belki bir davulcu veya başka bir müzisyen ama genelde bir tek ben ve seyirci vardı. Bu süreçte garip ve sessiz boşluklarla nasıl oynanması gerektiğini, dürüst davranırsam hataların kabul edilebileceğini ve insani bir şekilde konser yapabilmeyi öğrendim. Mükemmel şekilde çalarken birden hata yaparsam, bütün konseri batırmış olurum. Ama kendimi insan olarak gösterirsem kaldığım yerden devam edebilirim. Bazı kişiler neden hata yapmayı seviyorsun diye şikâyet ediyorlar, ama benim icin hata yapmak insani tarafı ortaya çıkarıyor. Televizyonda gösterilen, radyoda duyulan her şey mükemmellik üzerine kurulu. Bence bu günlerde kimse bu mükemmeliyet duygusuyla kendini bağdaştıramıyor. Ben konserlerime gelenlerin 'Sen muhteşemsin!' diye gelmelerini istemiyorum. Geldiklerinde 'Seni çok iyi anlıyoruz, seninle özdeşleşiyoruz.' demelerini istiyorum.

Günün sonunda hepimiz insanız sonuçta.

Evet, bu demek istediğimi çok iyi anlatıyor.

Konserlerinizde rastgele diyaloglar, planlanmamış hareketler var. Bu spontanlık mükemmeliyetçilikten nefret etmenizden mi kaynaklanıyor?

Mükemmelliğin var olduğuna inanmıyorum. Menajerler, stilistler, gösteri dünyası bu ideal hayatı, mükemmel insanı dayatıyor. Ama günün sonunda insanlar kendileri gibi olmadıklarını görüyor ve kendilerini daha kötü hissediyorlar. Bir insanı olmadığı birine dönüştürmek için yatırımlar yapılıyor. Radyoda bile, en doğru tınıyı çıkarmak için ses değistiriyorlar. Artık insan olmanın getirdiği rastgelelik, spontanlık yok. (Sokaktan gelen sirenler sohbetimizi bölüyor) İstanbul’un bu kadar gürültülü olmasına da bayılıyorum! (Devam ediyor) David Bowie, Kate Bush, Joni Mitchell gibi müzik dünyasında mükemmel olarak nitelendirdiğim, hayranlıkla baktığım insanlar cok düşünülmüş, önceden planlamış müzik yapmadılar. Kaostan yola çıktılar, doğaçlama yaparak, o anda yaratmak istedikleri görüşleri, düşünceleri ve videoları yarattılar. Hâl böyleyken, kendimi süper-insan olarak ortaya koymam gerektiğini düşünmüyorum.

Demin Bowie, Joni Mitchell gibi isimlerden bahsettiniz. Şarkı sözlerinizde bir çok referans var. Nelerden ve kimlerden ilham alıyorsunuz?

Kariyerimde, tabii bir kariyerim varsa, mesleki tutku ya da arzu demek daha doğru, insanlarin biyografilerini ve hikâyelerini okumayı çok severim. Kate Bush ve Joni Mitchell'i çok dinlerim. Bowie'yi o kadar çok dinlemesem de, yaşam öyküsünü ve şarkılarını çok severim. Boy George’un hikâyesini okumayı, gösteri dünyasına girişini, başarılarını ve başarısızlıklarını okumayı çok seviyorum, müziği için aynı şeyi pek söyleyemem. Müzik dünyasındaki bu uzun yolculuğum sırasında beni sabah yataktan kaldıran, kötü yorumları sineye çekmemi sağlayan, albümlerimi sattıran, plak şirketiyle bağlarımı kesen bu insanların hikâyeleriyle kendimi bağdaştırabilmem. Bir yazar olarak ilhamlarımsa, şiir okumak, film yapımcılığı, Tate Britain'de gezinmek ve yağlı boya resimlere bakmak. İlhamı başka pop starlarından değil de, İstanbul’da sokakta yürürken gördüklerimden, (tam karşımızdaki Haliç manzarasını gösteriyor) bu muhteşem şehir görüntüsünden almak benim daha çok sorumluluğummuş gibi geliyor. Başka bir sanatçıdan ilham alabilen biri değilim. Geçmiste bu nedenle işimi doğru yapmıyormuşum gibi bir suçluluk duygusu hissetmiştim. Tam anlatamadım galiba.

Baska insanlardan ilham almadığnız için mi suçluluk duygusu?

Hayır, kimsenin farketmediği veya ilham kaynağı olarak görmediği şeyleren ilham alarak orijinal seyler yaratmak yerine, var olan, herkesin haberdar olduğu bir şeyden ilham almak. Yepyeni bir şey yaratmayı her zaman başaramıyorum, ama amacım bu.

İlk albümünüz ' Lycanthropy' dünyayı yeni keşfetmeye başlayan bir genç adamın öyküsünü anlatan, üzerine çingene ruhu sinmiş bir albümdü. Sonrasında gelen 'Wind In The Wires' ile ayın karanlık yüzüyle tanıştık. 'The Magic Position'dan sonraki albümler ise dünya müziklerinden de etkilenen, orkestral ve sinematografik bir hâl almaya başladı. Patrick Wolf'un müzikal yolculuğu bundan sonra hangi duraklardan geçer?

Müziğimin bir sonraki durağını biliyorum aslında, ama her albümü önce içimde iyice pişirmem gerekiyor. Çünkü bir kere açıklandı mı, benim icin gücünü yitiriyor. Albümün sanat yönetmenini seçmek, görselleri seçmek gibi adımları tamamladiktan sonra hakkında konuşabilirim gibi geliyor. Herkese açıkladığım zaman ya albümün kayıt aşamasındayımdır, ya da sahnede söylüyorumdur. Yayınlanmış diğer 5 albüm hakkındaysa cok açıkça konuşabilirim, çünkü artık onlara daha farklı bakabiliyorum. Geçmişte sonraki adımlardan bahsettiğim oldu ama açıkladığım anda ilgimi kaybettim. Bekleyip göreceksiniz.

Yeni albüm yapmak kutsal bir şey sizin için.

Çok içsel olmalı. Öbür türlü benim için etkisini ve tutkusunu yitiriyor.

Dün akşamki konserde bazı şarkılar için önceden başka sözler yazdığınızı, sonra başkaları 'Bu kadar da intihara meyilli olma' dediği için bunları değiştirmek zorunda kaldığınızı söylediniz.

Açıkçası bu konuda kendimden başkasını suçlayamam. Genç yaşımın da etkisi var. Bugünlerde anlıyorum ki, en cesur oldugum zamanlarda yarattığım sarkı sözleri diğer insanlar tarafından hatırlanan ve değerli görülen sözler olmuş. Şu anda geriye dönüp baktığım bir dönemdeyim ve o zamanlardan bazı sözlerde o zamanlardaki depresyonumun etkilerini görüyorum.

İlk yazdığınız şarkı sözleri tamamiyle içinizden gelmiştir ve siz o sözleri değiştirirseniz, başkaları size 'Bu kadar intihara meyili olma!' dediği için değistirmiş oluyorsunuz. Sözleriniz ve müziğinizle vermek istediğiniz mesajlar ile başkalarının o sözlerden almak istedikleri arasındaki farkı nasıl yaratıyorsunuz?

Gençken, Lycanthropy albümündeki Paris şarkısında söz ettiğim gibi 'Saat sabahın 7’si ve ben yaşam kıvılcımımı kaybettim' gibi hissettiğim, yaşam enerjimi kaybettiğim bir dönem geçirmiştim. Aslında o zaman söylemek istediğim şey 'ölmek istiyorum'du. İnsanlar bu şarkıyla özdeşleşiyorlarsa, bu onların gidip intihar edecekleri anlamına gelmiyor. Daha ziyade ben de benzer duygular hissettim, benzer acılar yaşadım demelerine ve acıyı biraz olsun hafifletmeye yarıyor. Bunu düşündüm ve 'Saat sabahın 7’si ve ben sevgi verme kıvılcımımı kaybettim' diyebileceğimi de farkettim. İnsanlar bana 16-17 yaşında The Childcatcher'ı yazamazsın, Lycanthropy'de penisini kesmekten bahsedemezsin diyorlardı. Ben gidip penisimi kesmedim tabii, o sadece bir metafordu. İnsanlar beni bu sözleri ortaya çıkarmam için çok zorladılar. Şu anda çok kendime güvenen bir noktadayım. Geriye dönüp baktığımda burada bir hata yaptım, su video klip hiç olmamalıydı, şurada kesinlikle baskı altında bir iş çıkardım diyebiliyorum. Bundan sonraki 10-20 yıl içinde bu hataların bir daha tekrarlanmayacağını yine o hatalardan öğrendim.

Dün akşam sahnede cok glam'diniz. Simleriniz gözümüzü alıyordu, fırfırlı gömleğiniz çok tarzdı. Sahneyi çok güzel dolduruyorsunuz. Tek bir görsel unsura bağlı kalmıyorsunuz gibi. Bu müziğinize de yansıyan bir tür kimlik araştırması mı?

Ne zaman arkadaslarla yemege gitsek, dışarı çıksak sürekli benim hazırlanmamı beklerler. Turnede bile böyle. Görsellik benim için gösterinin çok önemli bir parcası. Gösteriş degil bu bahsettigim. Bu biraz setlist'i konserden hemen önce yazmam ya da hiç yazmamam gibi. Bütün bu detaylar o ülkeye, o konsere özel olmalı. Bu yüzden senede 50-60 tasarımcıyla çalışıyorum. Klip yönetmenleri ve fotoğrafçılarla da aynı şey geçerli, yaptığım işi anlayan kisilerle çalışmayı çok seviyorum. Sahnedeyken kendim gibiyim ve şarkılarım nasıl görünüyorsa ben de öyle görünüyorum. Bir albüm icin tek bir şey giyen, üç sene boyunca aynı kiyafetle sahneye cıkan bazı şarkıcıları anlayamıyorum. Spontane şekilde son dakikada bir şeyleri birbirine yakıştırıp ortaya bir bütün çıkarmayı çok seviyorum. İçinde konserden hemen önce takıp takıştırabileceğim bir sürü sey olan iki valizle seyahat ederim. Nasıl hissettiğimin görsel bir temsili olur hep.

Bu akşamki kostüm ne olacak peki?

Bilmiyorum daha. Bugün biraz alışveriş yaptım,Türk işi birkaç şey baktım. Genç bir İngiliz tasarımcıyla çalışıyorum, onun için de bir şeyler baktım.

İkinci el dükkanları keşfedebilme şansınız oldu mu?

Bunun için büyük ihtimalle yarın daha çok vaktim olur. Sahnede nasıl göründüğüm, sahnede nasıl hissettiğimle ilgili bir şey. İlk grubumla kendi kıyafetlerimizi kendimiz yapardık. Şimdi de bir şekilde kendi kıyafetlerimi yapıyor gibiyim, ama aynı zamanda tasarımıcılarla birlikte de çalışıyorum. Bugün bir-iki kimliğe bağımlı kalmayı anlayamıyorum. Yıl 2012 iken, erkekler için daha fazla seçenek olmaması çok kötü. Aynı şey kadınlar icin de geçerli. Kapıları sonuna kadar açıp, kim olmak istiyorsan ol, ne demek istiyorsan de, nasıl görünmek istiyorsan öyle görün ve gerisini siktir et. Bütün bunları anlamam için uzun yıllar geçti. Bugün yanımda büyük bir dinleyici kitlesi var, o yüzden 'Canın cehenneme!' diyebiliyorum.

Özel bir merak: Augustine şarkısının hikâyesini anlatır mısınız?

Karışık bir şarkı aslında. Yaşadığım bazı kişisel şeyler ve görmüş olduğum rüyalardan oluşuyor. Satır satır anlatabilirim size. Belki de en anlaşılmaz satırla baslayalım: 'Great white wings beating in an attic, in a house, in the dead of night'. Burada gördüğüm bir rüyaya atıf var; beyaz kanatlar, tahta kirişler... 'Even Cowgirls Get The Blues' diye bir kitap okuyordum. Kitapta çok nadir gorülen bir kuşun dünyayı dolaşması ile bir tür özgürlük anlatılıyor. Augustine'de ilişkiyi yaşarken sevme ve aynı zamanda klostrofobi hissini ve özgürlük özlemini yansıtmak istedim. O ideal özgürlüğü temsil eden kuş da, yüksek tavanlı ve karanlık bir binada tıkılmış durumda, gökyüzüne çok yakın ve dışarı çıkmak istiyor. Erkek kadına 'Biz belli ki birbirimizi sevdik, aynı evdeyiz ve sıkışıp kalmış durumdayız.' diyor. Belki biraz ev içi siddet gibi, birbirine bağımlı olmaktan kaynaklanan o zor durum. Kadın 'Bu aşk mı?' diye, erkek de 'Bu sonsuza dek böyle mi sürecek? Bitirmeli miyiz, yoksa birbirimizi boyle hırpalamaya devam mı edecegiz?' diye düşünüyor. Birbiriyle olmak isteyen ama sıkışıp kalmış iki kişinin arasındaki bi ilişki daha ne kadar karanlıklaşabilir sorusunun ürünüydü Augustine.

Bir şekilde hepimiz yaşadık o anı.

Augustine ismi de şurdan geliyor; Ingrid ve ben, bir kiliseye bağlı bir evde yaşıyorduk. Evimizin hemen yanında bir bahçe, bahçenin yanında da kilisenin çan kulesi vardı. Kule bahçeye gelen bütün gün ışığını kapatıyordu. O kilisenin de adı St. Augustine' di.

Bu şarkıyı sahnede söylemek zor mu? Cok tutkulu sözleri var çünkü.

Şarkıyı yürekten söyleyebilmek, ama bir o kadar da hissetmeden söyleyebilmek biraz vakit aldı. O kişiyle olan ilişkimin yasını yeteri kadar tutmadığım için uzun bir süre söyleyemedim.

Dün akşam 'Yaram İçeriden' adlı bir türkü söylediniz. Bu fikir nerden çıktı?

Önümüzdeki yaza kadar uzayan cok geniş kapsamlı bir dünya turnem olacak. Gittiğim yerlerde burası gibi küçük konser salonlarında bir-iki akşamlık konserler vereceğim. Romanya, Avusturalya, Tayvan gibi ülkelere gidecegim. Oraların da bir sürü yerel şarkısı vardır öğrenebileceğim. İstanbul'da söylediğim şarkıya gelince, internette araştırmaya baslağımda ilk karşıma çıkan o oldu. Hem İngilizce cevirisini de bulabilmiştim. Bana biraz psikoterapiye gittiğim zamanları hatırlattı. İçimde iyileşmeyen ve açıklanamayan bir şey var. Son 3-4 sene boyunca kendimle, kendimi yeniden keşfetmekle cok uğrastım. Hayatın ve tecrübelerin pozitif taraflarını görmeye çalıştım. Bu şarkıda da kanser gibi bir üzüntüden, bir yaradan bahsediyor. Şarkıya aşık oldum, Youtube ve ITunes'da 6 farklı versiyonunu buldum. Yapısını çok iyi anladım, belki kaydederim İngilizce ve Türkçe olarak.

Farklı ve zor bir gamı var bu türkünün. İnsanlar güldüler ama bizce çok etkileyici söylediniz.

Evde piyanomda oturma odasında söylüyordum. Sonra herkese yarın akşam bu şarkıyı söyleyeceğim diye ilan ettim. Tur şoförüm, ki beni her yere götürür haftanın her günü, cok eğlenceli bir adamdır. Sabahın 4'ünde onlara Ipad'den şarkıyı çaldım. Şarkıda ne dendiğini merak etti, 'Yaram içeriden' cümlesini 'You are on my chair” olarak algıladı. Tepkisi 'Get off my chair! / Kalk sandalyemden!' oldu! Bana 'Kalk sandalyemden' şarkısını mı söyleyeceksin diye sordu. Ekiptekiler 'KenLi şarkısı gibi oldu senin söylemen!' dediler. Şarkıda depresyon, kanser, yara gibi bir konu anlatılırken, bizim aramızda 'kalk sandalyemden' diye adı çıktı.

Türkiye'den müzisyenleri keşfetme şansınız oldu mu?
Londra’da sokakta yürürken ve Türk radyolarında kulağıma çalınanlar dışında henüz Türk müzisyen keşfetmedim. Ama Türk müzğinde notalar arasındaki geçişler inanılmaz. İyice anlayıp, söyleyebilmek icin çok çalışmak lazım. Yapmaktan çok zevk alacağım bir şey olduğundan eminim.

Selda Bağcan veya Zeki Müren'in müziğini sevebilirsiniz.

Yazabilir misiniz bu isimleri benim için? Otelden çıkıp, biraz yürüdüğümde sokağın iki yanında yerel müzik aletlerini satan dükkanları gördüm. İngiltere'de böyle bir şey yok. Sadece bu sokak kadar bir yerde İngiliz müziğine ait aletleri satan bir yer var. İngiliz kültürü ve halk müziği arasındaki ilişki yok denecek kadar az artık. Ama Türk halk müziği kültürünüzün çok önemli bir parçası. Bu muhteşem bir şey. İngiliz müziği daha çok Amerikan müziğinin etkisi altında ve ona hayran.

Son soru. Patrick Wolf'un bir günü nasıl geçer?

Günbegün hayatım değişiyor benim. Bir gün çok yoğun bir iş adamı olarak e-postalara cevap verip sekreterlik yapıyorum. Şarkılara yoğunlaştığım günlerde ise uyumam ve biraz da çılgın bir moda girerim. Durmadan yürürüm ve bisiklete binerim. Evdeyken yalnız başıma vakit geçiririm. Sonra birden çılgın bir parti adamına dönüşürüm ve gençken çok sık yaptığım gibi diskolara giderim. Londra'da yaşamanın güzel taraflarından biri hem yalnızlığımı yaşayabilmem, hem de bundan sıkıldığımda kendimi müziğe verebilmem. İyi bir ev kadını olurum bazen ve bundan çok da keyif alırım. Temizlik yapıp, yemek pişirmeyi çok severim.

Ütü yapmak?

Ütü yapmam, kesinlikle hayır. Bütün ev kadınları ütü yapmaktan vazgeçsinler, müthiş bir zaman kaybı bence. Hayatımın yüzde 50'sini tek başıma geçirmeliyim. Doğanın içinde olmak, parkta yürümek, müzeye gitmek için bir başıma kalmalıyım. Diğer taraftan, arkadaşlarıma ve aileme karşı anne gibiyim. Yemek pişiririm. Akşam yemeği davetleri veririm.

Ne tür yemekler pişirirsiniz?

Daha çok ev yemekleri, insanı rahatlatan ve mutlu eden yemekler. Cajun bölgesi yemekleri, baharatlı yemekler. Büyük porsiyonlar. En sevdiğim şey başkaları için yemek pişirip keyifle yemelerini izlemek.

O zaman iyi bir aşçısınız.

Eeeh. Böyle anaçken, birdenbire yalnız kalmayı da severim.

Söyleşi: Zeynep Kocaoğlu & Ezgi Aktaş

Fotoğraflar: Ezgi Aktaş

Dinleme Noktası

Patrick Wolf, İstanbul'daki ikinci gecesinde bize öyküsünü anlattığı Augustine'i de çaldı. Videosunu paylaşıyoruz.

The Smiths / Morrissey Şarkılarından Hikâyeler Yazmak

2012-04-26T13:54:00.000+03:00

Bu sene 3-19 Temmuz tarihleri arasında gerçekleşecek 19. İstanbul Caz Festivali, programında yer alan 50’ye yakın konserle, cazın yanı sıra, rock, folk ve dünya müziğinin saygın isimlerini bir araya getiriyor. Geçtiğimiz günlerde festivalin ilk 'ağır top'u açıklandığında hatırı sayılır bir heyecan dalgası yaratmıştı. Gelecek isim Radiohead'den Suede'e, Blur'dan Pulp'a dünyanın en iyi müziği yapmaya and içmiş pek çok grubun etkilendiği bir topluğun asıl adamı, şimdilerde sayısı -iyi ki- giderek artan ozan-şarkıcı akımının öncülerinden biri, bütün bunların ötesinde çoğu insanın konuşmaktan çekineceği pek çok konuyu sivri diliyle gündeme getirmiş bir hak savunucusu olunca bu dalganın yayılarak tsunami boyutuna evrilmesi normaldi. O efsane isim Morrissey'di.

Morrissey'in şehre gelişini basit yazılmış bir haberle duyurmak şüphesiz bize yakışmazdı. Bu sebeple Moz'u, The Smiths ve de The Smiths'in de ötesinde ayrı bir 'varlık' olan Morrissey külliyatına mesai harcamış, normal akıllar tarafından algılanması güç aykırı fikirleri ve zaman zaman sansasyona varan açıklamalarıyla fırtına gibi esen bu nev-i şahsına münhasır kişiliği yargılamadan anlamaya çalışan dinleyicilerine sormak istedik. Müzik yazarları Zülal Kalkandelen ve Çetin Cem Yılmaz ile müzisyen Ece Dorsay kişisel tarihlerindeki en önemli The Smiths ve Morrissey şarkılarını Alternatif-İstanbul okuyucularıyla paylaştı. Sonuçta, baştan aşağı dinlediğinizde sizi türlü ruh hallerine sürükleyecek, konsere kadar başa sarıp sarıp dinlemek isteyeceğiniz bir seçki ortaya çıktı.

Meat Is Murder

Bu şarkıyı ilk duyduğum günü hatırlıyorum. Bir arkadaşımın evindeydik, müziğe çok meraklı bir ablası vardı. Yabancı radyoları dinler, en yeni şarkıları kasete çekerdi. Bir gün yine onun kasetlerini dinlerken “Meat Is Murder” çalmaya başladı. İlk olarak şarkının girişindeki can yakıcı bıçak sesleri dikkatimi çekti. Adını öğrendiğimde tokat yemiş gibi oldum. O gün kasetten kendime bir kopya alıp eve götürdüm ve sonraki günlerde sürekli bu şarkıyı dinledim. Sarsılmıştım. Sözlerini tekrar tekrar dinleyip Morrissey’in ne dediğini anlamaya çalıştım. Tabağımdaki yemeğin, ağzıma giren lokmanın, içtiğim içeceğin niteliği üzerinde ilk kez ciddi şekilde düşünmeye başlamış, kendi kendimle bir hesaplaşmaya girişmiştim. Uykularımı kaçıran, yastığıma başımı gömüp geceler boyu ağlamama ve yaşadığım dünyayı sorgulamama neden olan bir devrimdi bu. “Başkaları tarafından çizilen yolu izlemek zorunda değilim. Kendi alternatifimi yaratabilirim” cümlelerini ilk o zaman kurdum. Önce vejetaryen, sonra vegan olma sürecimin başlangıcıdır o tarih. Hayatımı değiştiren bu şarkı için yaşadığım süre boyunca Morrissey’e minnet duyacağım. Beni bugüne kadar en çok etkileyen şarkıdır “Meat Is Murder”. Her duyduğumda aklıma kendi içimde yaşadığım o büyük devrim gelir. (Zülal Kalkandelen)

We Hate It When Our Friends Become Successful

Morrissey'i en çok sefaleti şiirselleştirdiği, kendine acımayı kara komediyle anlatabildiği için severiz. Ve kimi zaman da neden bahsettiği konusunda emin olmasak da öykülerini bizimkilerinkine uyduracak sözlerle anlatabildiği için. Tabii ki hiçbirimiz başarılı olanları çekemiyor değiliz, dostlarımız alsın yürüsün biz olduğumuz yerde kalalım, onlar adına ne de çok seviniriz. Gelin görün ki, öyle kıskanç insanlar var ki işte, yukarı çıkanı alttan çekmeye çalışırlar, ne ayıp! Moz bu şarkıda aslen güzel bir müzik endüstrisi parodisi yapıyor, "The Queen is Dead"deki "Frankly, Mr. Shankly" gibi (benzer bir örneği James'in "Destiny Calling"inde de vardır). Ama ben bu şarkıyı başkaları için mutlu olmayı bilmeyen insanlar için okumayı seviyorum. Ki o insan ben değilim. Ama var öyle insanlar işte! (Çetin Cem Yılmaz)

Everyday is Like Sunday

Bu şarkıyı Peyote’de The Smiths Tribute gecesinde çalmıştım. Herkesin en coştuğu ve eşlik ettiği şarkılardan biri olmuştu. Konser DVD’sinde de seyircinin bağıra çağıra eşlik ettiği bir şarkı. Bu şarkıdaki hüzün, insanı dibe vurduran türden değil. Bana, daha ziyade, gri bir şehri anımsatıyor : Manchester veya İstanbul tadında, gri ve sıkıcı bir şehirde boğulma hissini yaşıyorum bu şarkıyı dinlerken. (Ece Dorsay)
Back To The Old House

Yitirilmiş aşklar, kaybedilmiş yıllar... Umutsuzca sorulan “Hâlâ orada mısın?” sorusu ve eski dönemlere ait kalp acıları... Duyduğum yerde donakalmama neden olur bu şarkı. Çoğu kişinin hiç açılamadığı, karşılık bulamayacağını düşündüğü için sevgisini asla itiraf edemediği büyük aşkları olmuştur. Onlar hep saf kalır; yaşanmamış, tüketilmemiştir. Belki de o nedenle hep bir umut ışığı yanar insanın yüreğinde. Acaba yaşansaydı nasıl olurdu? Acaba eski mahallede midir hâlâ? Geri dönüş çoğu zaman olanaksız olsa da, hayal etmek değildir. Morrissey’in sesiyle buluşan akustik gitar tınıları, iç burkan melankolizmin sesle tanımıdır. Dinlemekten hiç bıkmayacağım bu şarkıyı. "Hatful of Hollow" versiyonu, hayatımın son günlerinde de geriye bakmak için ideal bir soundtrack olacak. (Zülal Kalkandelen)
Now My Heart is Full

Bu çok kişisel bir tercih. Artık The Smiths tedrisatından geçip mezun olduktan sonra Morrissey'in solo albümlerine dalma vaktimin geldiğini fark ettiğimde elimin gittiği ilk albümdü "Vauxhall & I." Neden bu albüm? Muhtemelen gittiğim müzikmarkette mevcut olan tek Moz kasedi bu olduğu onu seçmişimdir ama ben fiyakalı görünmek için "Kapağında Moz'un en güzel çıktığı resim buydu" diyeceğim. Albümü aldığım günün tamamını değil ama gecesini hatırlıyorum. Fena hasta olmuştum. Mecazen değil, gerçekten hasta olmuştum. Bir türlü uyuyamadığım gece boyunca "Vauxhall & I" dinlediğimi asla unutmayacağım. Ne bu şarkıdaki "Brighton Rock" göndermelerini anlayabiliyordum, ne de "Spring-Heeled Jim"deki 'Spring-Heeled' ne demek anlayabiliyordum. Ama bu albüm hem hastalığım, hem ilacım olmuştu. The Smiths ve Morrissey'in külliyatının tamamı gibi. (Çetin Cem Yılmaz)

There is a Light That Never Goes Out

En sevdiğim The Smiths şarkısı bu, evet. Hiç şüphesiz hem de. Morrissey konser DVD’sini binlerce kez izlememin en güçlü sebeplerindendir. Bu şarkıyı defalarca dinlerim ard arda ve asla bıkmam. 29 Ekim’de Açık Radyo’da ilk programımı The Smiths’e ayırdım ve bu şarkıyı sunarken ağlamak üzereydim, ruhani anlamda yoğun ve zor bir gündü , bu şarkı güne damgasını vurdu. Bu şarkıda öyle bir haykırış var ki, ama Moz’un haykırışları ses ve söz olarak şefkatli geliyor bana, bu şarkıda da müthiş bir sevgi var. Aşkın en güzel hallerinden. Bir kamyon ikimizi öldürse bile seninle ölmek çok şairane diyor. Bu da benim çevirim. Bu kadar korkunç bir olayı bile tasvir edişi, söyleyişi o kadar zarif ki. Hayatın ve aşkın acısını, şurup gibi tatlı bir melankoliyle hissettiriyor Moz bana. (Ece Dorsay)

Well I Wonder

Esin kaynağını Kanadalı şair/romancı Elizabeth Smart’ın şair George Baker’la yaşadığı aşkı anlattığı “By Grand Central Station I Sat Down and Wept” adlı romanından alan bu şarkı, ruhuna uygun olarak müthiş kırılgan bir romantizm yansıtır. Morrissey’in bugüne kadar gerçekleştirdiği en güzel vokal kayıtlarından birisidir kuşkusuz. “Well I wonder / Do you hear me when you sleep? I hoarsely cry / Why...” dizelerini ondan daha anlamlı vurgu ve tınılarla söyleyebilecek ikinci bir insan olduğunu sanmıyorum. Hatta Morrissey ve Marr da, bu şarkının kaydındaki olağanüstü duygusallığı konserlerde ikinci kez yakalayamayacaklarını düşündüklerinden onu hiçbir zaman canlı çalmama kararı aldılar. Bir dönem yaşadığım aşk acısına çok iyi gelmişti bu şarkı. İlaç niyetine sınırsız dozda dinledim onu. O günlerde diyordum ki, “Morrissey olmasa beni kimse kurtaramazdı.” Doğruydu. Selam olsun kurtarıcıma! (Zülal Kalkandelen)

Let me Kiss You

En sevdiğim şarkılarından biri. Böyle bir yürek, böyle bir içtenlik, böyle bir tutku, pek az şarkıda bulunur. 3 Temmuz 2011 yılında, Efes One Love Festival’de bu şarkıyı sahnede yorumladım. Pek az şarkıyı bu kadar sürüklenerek, tutku denizinde boğularak yorumlamışımdır. Gitar riff’ini çok seviyorum ve çalması süper keyifli. Groovebox ile kendi versiyonumu yaptım. Çalmaktan asla bıkmayacağım ender parçalardan. (Ece Dorsay)

Life Is a Pigsty

2006 yılında Park Orman’da Morrissey bu şarkıyı söylerken bir kez daha büyülendim. İnsan ruhunun karanlığını en iyi yansıtan şarkılarından biridir ama bir yerinde beklemediği bir anda yine aşık olabildiğini itiraf eder Moz.Dünyanın yaşamak için harika bir yer olmadığını düşündüğüm zaman çok olmuştur. Morrissey’in bu şarkısını ilk duyduğumda, “İşte bunu lafı dolandırmadan söyleyen biri daha!” demiştim. Hayata bakışımız birçok noktada kesişiyor Moz’la. İlk gençlik dönemimden başlayarak bir gün onunla arkadaş olmayı hayal etmemin nedeni de buydu. Çünkü hiçbir arkadaşım, onun kadar dürüst ya da açıksözlü değildi ve hayatın karanlık yanları hakkında konuşmak istemiyordu. “Life Is a Pigsty”, Morrissey’in katıksız doğruculuğunun en çarpıcı kanıtlarındandır bana göre. Onun bu yanından rahatsız olanlar çoktur; ben hayran olanlardanım. (Zülal Kalkandelen)

Some Girls Are Bigger than Others

Hicbir zaman tam olarak ne kastettiğini anlamadıgım ve hâlâ çözmeye uğraşmaktan keyif aldığım sözleri var. İnanılmaz eğleniyorum bu şarkıyı dinlerken ama verse kısımlarındaki vokal , tuhaf bir şekilde melankolik. Çok marjinal şarkı sözleri ve sözlerden daha üstün bir melodi bana kalırsa. Kimisi, bu melodi bu sözlerle harcanmış mı diye bile düşünebilir. (Ece Dorsay)

How Can Anybody Possibly Know How I Feel?

Bugüne kadar kendi kendime en çok söylediğim cümleleri sıralasam, bu ilk 10’da yer alır. Ne hissettiğimi bilmeden beni yargılayanlara öfkelendiğim dönemlerin özetidir bu şarkı. Bir insanı “deli” ya da “tuhaf” diye nitelendirmek kolaydır ama o deliliğin ya da tuhaflığın nedenini anlamak zordur. Çevrenizdeki herkesin sizin için zor olanı yapmayacağını bilirsiniz ama yine de hak etmediğiniz çeşitli sıfatlarla damgalandığınızda hayal kırıklığınız büyüktür. Kimsenin sizi anlamadığını düşünürsünüz; yalnızsınızdır... Ve o anda Morrissey yetişir imdada. O da yaşamıştır bu saldırıları ve iç dünyasındaki gerilimleri en güzel şekliyle aktarmıştır şarkısında. Onu dinlerken bir kez daha anlarsınız ki, sonuçta “siz sizsinizdir, asla başkası olamazsınız.” Bunu kabul edenlerle yürürsünüz aynı yolda... (Zülal Kalkandelen)

The Smiths – I Know Its Over

Bu şarkıyı ilk, Jeff Buckley konser DVD’sinde duydum ve Jeff yorumu, Hallelujah şarkısının orta yerinde başlıyordu, yürek dağlıyordu. “Oh mother i can feel the soil fallin over my heaad"... İtiraf etmeliyim ki, Jeff yorumu ruhuma çakıldı ama Moz’un söyleyişi de tartışılmaz derecede mükemmel. Yürek dağlıyor. Ayrılığın en hazin halini hissediyorum dinlerken. (Ece Dorsay)

I Have Forgiven Jesus

Bu şarkının düzenlemesi, sözleri, klibi , her şeyi çok tehlikeli. İnsanı direkt bunalıma sürükler. Şair ruhlu; sevgi ve tutku dolu bir insanın, sevgisiz bir dünyadaki çaresiz haykırışı. Bu tür haykırışların insanı olarak, kendimi en fazla özdeşleştirdiğim Moz şarkısı diyebilirim. Sevgisiz, ruhani paylaşımların öldüğü bir düzende, neden bana bu kadar çok sevgi verdin, neden kendine zarar veren bu ruhu verdin bana haykırışı gibi okunabilir. Yine de affetmek ve tabii dini imgelere de yer vererek , bu kadar cesur sözler yazmak her baba yiğidin harcı değil. Bizde böylesine direkt ve ironik bir şarkı sözü düşünmek bile ütopik. Kara mizah… (Ece Dorsay)

Shearwater: Yelkovan Kuşları'nın Ardından

2012-04-22T11:37:00.013+03:00

Nisan ayının başında Shearwater'ın son albümleri 'Animal Joy'un turnesi kapsamında 19 Nisan'da konser vereceğini duyduğumda heyecanlandım. Çok ama çok sevdiğim Midlake gibi Teksas kökenli bir müzik grubu olan Shearwater'ın şarkıları, bir süredir Bon Iver, Bonnie Prince Billy gibi isimlerle aynı listeyi paylaşıyor ve canım folk-rock dinlemek istediğinde imdadıma yetişiyordu. İnternetten birkaç canlı performanslarını dinlemiş ve şarkıları albüm kayıtlarından çok daha sert çaldıklarını farketmiştim. Haliyle, bu konseri kaçırmak olmazdı, yoğun geçen bir günün ardından soluğu Babylon'da aldım.

Kapıdan içeri girdiğimde mekanın uzun zamandır görmediğim kadar tenha olduğunu farkettim. Shearwater'dan önce sahne alan Julie Doiron son şarkılarını çalıyor, az sayıdaki dinleyiciler kulaklarını Shearwater'a hazırlıyordu. Doğrusu bundan şikayet edemezdim, aksine kalabalık olması hiç işime gelmezdi. Duygu yoğunluğunun fazla olduğu konserlerde seyirci sayısının fazlalığı sahneye odaklanamama sorununu beraberinde getiriyor. Bu şekilde katledilmiş birkaç konseri hatırlayınca, tenhalığı memnuniyetle karşılayarak sahneye yakın bir yere konuşlandım. Ve Shearwater sahnedeydi, dünyadaki en iyi erkek vokallerden biri diyebileceğim Jonathan Weiburg'un ve arkadaşlarının gitarının tellerine dokunmasıyla gecenin kalanın tinsel bir boyuta geçeceğini idrak etmem bir oldu.

Son zamanlarda konserler için yeni bir izleme biçimi geliştirir oldum. Müziği icra eden müzisyenlerin konsantrasyonlarını izliyor, bu konsantrasyonun hangi şarkılarda had safhaya çıktığıyla ilgileniyorum. Shearwater konserinin en başında hissetmeye başladığım bu yoğunluğunun 'You As You Were' ve 'Insolance' ile artarak devamına şahit olmak harikuladeydi. Progressive rock'ın alamet-i farikası olarak giderek sertleşen bass'ı daha iyi hissetmek için duvara yaslandığım için bu konseri tarif ederken kullanılabilecek en doğru sözcüğün 'gönül titreten' olduğunu söyleyebilirim. Zeminden vücuda yayılan titreşimler yetmezmiş gibi, bir de Meiburg'un tok sesi alçalıyor, yükseliyor, boğuklaşıyor ve kar leoparlarından, kargalardan, yakıp yokettiğimiz doğadan dem vuruyordu. Müzikal haz ve müzisyenlerle seyircinin duygu paylaşımı zirvedeydi artık. Bu paylaşımın hayrını gördük ve Julian Meiburg'un İstanbul dinleyicisini gittiği her yere götürme fantezisini dile getirişini kulaklarımızla duyduk. Şüphesiz böyle latiflikler, cool mizaçlarıyla müsemma adamlardan gelince daha bir değerli oluyor. (Geçen sene Mark Lanegan bizi sevdiğini belirten bir kaç mimik yapınca ne denli mutlu olduğumuzu anımsayın.)

Uzun sözün kısası, Shearwater ile geçirilen uzun saatler iyi müziğe ve sıkı bir rock'n roll'a ne denli özlem duyduğumuzu hatırlatarak sona ererken, R.E.M'den rol çalarak These Days ile ertesi güne bağlandı. Konserden geriye Pushing The Rivers'ın sonundaki şahane gitar solosunun yadigar bıraktığı kulak çınlaması ile yelkovan kuşlarının imgesi kaldı.

Dinleme Noktası

Sevgi Neydi? Emek miydi?

2012-04-15T23:25:00.006+03:00

Merakım şu: Sinemacilarin, sanatcilarin ve İstanbullular'in sahiplenmedigi protestolar ile Emek Sinemasi kurtulur mu?

'Sevgi Emek'tir' diyenler iş Emek için sokağa çıkmaya gelince neredeler?

Neden hep eksigiz?

Erotizm Üzerine Örülen Beyaz Perde

2012-04-15T12:59:00.012+03:00

Dün uzun bir gündü. Gecesi kahkahayla biten günleri böyle tanımlamayı seviyorum. Zira gülmenin hayata katkısıyla ilgili çocukluktan gelen bir inanca sahibim.

Nedir erotizm? Bedenin örtüsüz sergilenmesi ya da özgürleştirilmesi mi? Yaşamın “gizli kalması gereken” kısmını mı sunar zihinlere ya da böyle bir gizlilik var mıdır? Erotizm reklam malzemesi, günah keçisi ya da insanın ta kendisi olabilir yerine göre. Kimi zaman çıplak bedenin, kimi zaman bir sesin veya kokunun tanımına girer erotizm nitelemesi. Ondan nefret edenler ve onunla ifade bulanlar arasında serpilmiştir erotizmin algılarımızdaki yeri. Seveniyle sevmeyeniyle erotizm aslında hayatımıza sıkı sıkıya yapışmış, cinsel açlığın ve merakın dumanıyla tütsülenmiştir.

Erotizmin sokak aralarına sızması Türkiye’de, tıpkı çoğu diğer toplumsal yönelimlerin ortaya çıkmasında olduğu gibi, biraz ironik bir itkinin sonucudur. 70’li yılların ilk yarısına kadar altın çağını yaşayan Türk sineması artık eski popülaritesini kaybetmeye başlar. Umutsuzluğun hâkim olduğu Yeşil Çam, acilen yeni bir dinamik yaratıp karlı bir pazar oluşturmanın öneminin farkındadır. Ne var ki, kimse Hülya Koçyiğit’in kan tükürdüğü mendile ya da ayakkabıları elinde, kemancının peşinden İstanbul’a gelen Gelincik’in hikâyesine para ödeme niyetinde değildir artık. Öyle bir şey sunulmalıdır ki beyaz perdede çabucak tüketilip, hızla nakite dönüştürülebilmelidir. İşte bu noktada yapımcıların aklında tilkiler dolanmaya başlayacaktır. Amaç imgenin salt olarak paraya dönüştürülmesi üzerine kurulduğunda, perdenin gölgelerinde görünür kılınacak en güçlü imge elbette cinsellik olacaktır. Tüketici profili değişecekse de banknotlar hala aynı renk basılmaktadır zira.

Sevda Ferdağ soyunur. Daha önce görmediğimiz kıvrımları şimdi kahvehanelerde konuşulup, gençlerin cüretkâr esprilerine konu olmaktadır. Muhafazakâr bir eleştiriyle yaklaşırsak diyebiliriz ki; ailelerle gidilen açık hava sinemaları yerlerini dört duvar arasına taşırken, ailenin bir ferdi daha bir sinemasever olur, diğeriyse hızla kopuverir beyaz perdeden.

Türk sinemasının erotizm eksenine kayması benim düşüncemde bu denli karanlık bir dönemin ifadesi değildir. Aslına bakılırsa 70’lerin seks furyası içinde erotizmden çok gülmeceyi barındırır. Pornografi sınırında gezmek istemeyen yapımcılar yaptıkları işi bolca dejenere ederek izleyicinin cinsel merakının yanında gülme ihtiyacını da düşünürler prodüksiyonlarında. Dönemin film isimleri de bu sentezin en güzel özetleyicileri olacaktır. Üzerinde “Zımbala Behçet”, “Biricik İş Başında”, “Tosun ile Yosun” ya da “Dilberim Kıyma Bana” yazan film afişleri, erotizm tablosunun önüne gülmece bir perde çeker. Bu yarı saydam perdenin ardından izlenir çoğu Türk erotik filmi. Cinselliğin zihinlerde, çıplak bir bacak ve komik bir fıkra arasında bir yerlerde konumlanması da bu dönemin eserlerinden biridir diyebiliriz.

Kavramların içlerinde zıtlarını da barındırdığı bilinen bir gerçektir. Aşk kurgumuzun içinde nefretin var olabilmesi, her özgürlüğün aslında kısıtlar üzerinden tanım bulması gibidir bu zıtlık. Ad olarak birbirine kontrast bulduğunuz ya da eksen dışında tuttuğunuz haller aslında birbirini tamamlar, şekillendirir ya da anlamlandırır çoğu zaman. Cinsellik de bu kavramlardan biridir bir bakıma. İnsanın kendi cinselliğine dışarıdan bakması hemen her zaman komik algılanır; çoğu zaman başkasınınkine de. Yeşil Çam’ın düşüşü olarak değerlendirilen erotik Türk sineması yıllarına ters açıdan yaklaştığımızda, zıtlardan oluşan bütünlüğün keşfinin aslında bu dönemde hızlandığını görebiliriz. Zira “Tokmak Nuri”nin afişine baktığımızda erotizm ve gülmeceyi bir arada görebiliyorsak, zıtlar bu dönemde başarıyla bir araya getirilmiş demektir. Seksin daha kabul görür halde sergilenmesi için dinamiğinde barındırdığı komediyi gün ışığına çıkarmak elbette küçümsenecek bir girişim değildir. Öyle ki bu projeksiyon insanın hemen her zaman açlığını çektiği iki noktaya etkir; cinsel haz ve gülmeye duyulan ihtiyaca. Biliyoruz ki cinsellik, biyolojik ödül mekanizmalarıyla desteklenen güçlü bir güdü. Bu noktada, malzemesi insan olan bu kavramın pazara yönelik işlenmesi gayet karlı bir yaklaşım. Peki ya gülmece? Bunun cevabınıysa bir arkadaş toplantısında rastlantı sonucu bulduk…

Dün uzun bir gündü. Gecesi kahkahayla biten günleri böyle tanımlamayı seviyorum. Zira gülmenin hayata katkısıyla ilgili çocukluktan gelen bir inanca sahibim. İnsan ömrünün iki nokta arasında uzanageldiğini varsayarsak, benim inşa ettiğim mistik öngörüde, gülünen dakikaların bu doğru parçasının dışında kaldığı öne sürülüyor. Bu dakikalar kozmik bir düzlemden koparak geliyor ve yaşamın örüntüsüne ekleniyor; bu yüzdendir ki adınıza tanımlanmış zamandan -ki ömür diyoruz- eksilmiyorlar. Yaşamın iki ucu arasındaki zamanı önceden bilemeyeceğimiz için, kimsenin bu savımı yanlışlama şansı da yok. İşte bu çocuksu teorim, gülmeye duyduğum ihtiyacın ne kadar da yerinde olduğunu doğrulayan en güçlü dayanağım.

Günün rastlantısına gelirsek; dostlarla ayrılma zamanı gelmiş, çaresiz, veda noktasına yürürken bir indirimli kitap tezgâhına gözümüz kaydı. Tezgâhın üzerinden, göğüslerini örten upuzun saçlarıyla bize bakan Feri Cansel miydi yoksa Zerrin Egeliler mi? Ezgi, Linda ve benim bir anda dudaklarımız iki yana çekildi. Tam bu saniyede, güzel akşamın son ayrılık noktasında, eşyanın tabiatına aykırı bir histeriyle kahkahalar atıyorduk. On yıldır gözümüzden kaçmış dokümanter nitelikte bir eseri o anda keşfediyorduk. Erotik Türk sineması aradan geçen kırk yıla rağmen hala güldürüyor ve anın gerçekliğini bize unutturuyordu. Ellerimizde poşetlerle dışarı çıkarken çocuklar gibi şendik. Az sonra, Linda’yı Ankara’ya uğurladığımızda, gecenin daha bitmediğini anlıyorduk. Sadece iki kişi kalmıştık ancak gece Dört Ateşli Yosma tadında bir sohbete daha gebeydi artık.

Hikayeye konu olan kitap hakkında:

Erotik Türk Sineması, Giovanni Scognamillo & Metin Demirhan, Kabalcı Yayınevi

Bir Abbas Kiarostami Filmini Neden Severiz?

2012-04-14T13:42:00.003+03:00

Bu kareler 99 yapımı bir Abbas Kiarostami filmi olan Rüzgar Bizi Götürecek / Bad ma ra Khahad Bord' dan. Başlıktaki sorunun cevabı benim için bu diyalogda gizli: Sade, abartıya kaçmadan, oryantalizme bulaşmadan ve net. Olması gerektiğinden ne bir eksik, ne bir fazla.

Abbas Kiarostami filmleri hayatın bizzat kendisi.

Metin Akdemir: 'Belgesel Çekerken Konunla Yoldaş Olman Gerek'

2012-04-13T00:01:00.001+03:00

Metin Akdemir, sokak satıcılarının seslenişlerinin İstanbul'a kattıklarını irdeleyen Ben Geldim Gidiyorum isimli kısa filmiyle ulusal ve uluslararası festivallerde dikkat çeken genç bir yönetmen. Aralarında Akbank 8. Kısa Film Festivali ve DukaFest Saraybosna Film Festivali'nin de bulunduğu pek çok prestijli festivalden ödülle dönen film, alışık olduğumuz belgesel kalıplarından uzakta, sokaklardaki sesin peşinden giderek seyyar satıcıların gündelik yaşamını belleğimize kaydetti.

Ben Geldim, Gidiyorum'un festival yolculuğu devam ederken, Metin Akdemir'le filmi, İstanbul'da süregiden kentsel dönüşümü ve değişen belgesel anlayışını konuştuk. Söyleşiye başlamadan önce son bir not; Boğaziçi Üniversitesi Mithat Alam Film Merkezi’nin Hisar Kısa Film Seçkisi'nde de yer alan Ben Geldim Gidiyorum'u İstanbul Film Festivali kapsamında bugün (13 Nisan) saat 16:00'da Fitaş 1'de izleyebilirsiniz.

Seni tanımayan okuyucularımız için kendini tanıtır mısın?

İstanbul Üniversitesi'nde sinema okudum ve öğrencilik yıllarımdan beri sinema sektöründe çalışıyorum. Bir dönem bir reklam ajansında metin yazarlığı yaptım. Pek çok arkadaşımın filminde sanat yönetmenliği yaptıktan sonra artık kendi filmlerimi yapmak istedim. Şu anda İstanbul Üniversitesi'nde Kadın Araştırmaları Bölümü'nde yüksek lisans yapıyorum ve kendi kısa belgesel filmlerimle uğraşıyorum. Bir yandan da Tramwayduragi.com adresinde sinema yazıları yazıyorum.

İlk filmin Ben Geldim, Gidiyorum'dan bahsedelim istiyorum. İstanbul'un bir AVM şehrine dönüştüğü, tüketim çılgınlığının binalara hapsedildiği, kentsel dönüşüm adı altında pek çok projenin gündeme geldiği bugünlerde seyyar satıcılara dair bir film yapmak nereden aklına geldi?

Ben Kuzguncuk'ta oturuyorum. Her sabah uyandığımda denizin karşısında yeni bir gökdelen dikilmiş gibi geliyor. Eskiden gecekondular vardı, şimdi gece kondurulmuş gibi her yerden biten gökdelenler sardı etrafımızı. Bu benim cok canımı sıkıyor. Gökdelenlerin kuşatmadığı eski mahallelerde dolaşmayı, o mahalleleri keşfetmeyi seviyorum, Tarlabaşı da bu yerlerden biri. Bir gün orada yürürken filmdeki üç seyyar satıcıyı gördüm ve onlarla ilgili bir film çekme fikri oluştu.

Filmde görüntüden önce ses geliyor. Bilinçli bir tercih mi bu?

Görüntüden ziyade sese karşı bir hassasiyetim var. Her taraftan kadar çok ses duyuyoruz ki, şehir koca bir panayıra dönmüş gibi geliyor bana. Bu seslerin bazıları satış, bazıları uyarı amaçlı. Bu kaosun yoruculuğunu hepimiz gibi ben de yaşıyorum. Reklamcılık deneyimim de olduğu için sesle pazarlamanın ilişkisini çok önemsemişimdir. Ses satışı arttırmada en önemli öğelerden biri. Seyyar satıcılar da bunun ilk çıkış noktası. Seyyar satıcı bağırır, bunu duyanlar gelir ve alışveriş yaparlar. Günümüzde kapitalizm de bunu kendine uyarladı. Alışveriş merkezlerinde duyduğumuz sesler, fast food dükkanlarındaki seslerin hepsi alışverişi körüklemek için kullanılıyor. Kapitalist düzen eskinin yöntemlerini, eskiyi silerek kullanmayı çok sık yapıyor. Bu filmle ilgili çalışırken sokak satıcılığının yok olma tehlikesini yakından hissettim.

Sence sokak satıcıları gerçekten yok oluyor mu? Çünkü İstanbul'da alışveriş merkezleri giderek artıyor ama arka sokaklarda geleneksel alışveriş biçimleri devam ediyor ve kanımca silinmesi de öyle kolay olmayacak.

Benim korkum seyyar satıcıların yaşlı insanlar olması. Zaman geçtikçe bu insanların sesini bir daha duyamayacağız belki. Genç seyyar satıcıları çok az görüyorum ve biraz da bu endişeyle sesleri kaydediyorum. İleride seyyar satıcılık diye bir meslek vardı denilmesini istiyorum. Çünkü sinemanın bana göre en öncelikli sorumluluğu hayatı kaydetmek ve ben de bir yönetmen olarak seyyar satıcıları kaydedip, bu sorumluluğu yerine getirmeye çalıştım.

Filmin çekildiği semtlerden Tarlabaşı, kentsel dönüşümün en fazla hissedildiği yerlerden biri aynı zamanda.

Bu benim canımı çok yakan bir durum. Ben bir yandan filmi çekerken ve sesleri kaydederken, yan sokaklardan yıkım sesleri geliyordu. Filmdeki İsmet Amca'nın öyküsüne odaklanmışken, hemen ötedeki bir ailenin evinin yıkıldığını ve göç ettirilmek zorunda bırakıldığını bilmek çok ağır geliyordu. Tarlabaşı'nın yenilendiğini iddia eden ve bana göre saçmalık olan bu durum şehrin belleğini yok ediyor. Bu yıkımlar yüzünden Tarlabaşı'nın eskiden nasıl bir yer olduğunu; orada Kürtlerin, transeksüellerin, gaylerin ve çingenelerin bir arada yaşadığını unutabiliriz. Tarlabaşı'nda yenilenen binaların üzerindeki fotoğrafları görmüşsünüzdür. Akaretler'e benzetmeye çalışılan, ruhsuz, kimliksiz, çamaşırların iplerden sarkmadığı, çocukların koşmadığı bir yer yaratılmak isteniyor. Bu yazıyı okuyan insanlardan Tarlabaşı tamamen dönüşmeden orayı görmelerini rica ediyorum. Orada hâlâ yatağı yorganı duran evler var. İçinde yaşayan insanları öyle hızlı göçe zorlamışlar ki, eşyalarını bile alamadan gitmek zorunda kalmışlar. Sanki İkinci Dünya Savaşı Tarlabaşı'nda yaşanmış gibi.

Bu dönüşüm sokak satıcılarını nasıl etkiler?

Geçen gün Tarlabaşı'nda bir sokağa gittim. Orada portakal satan bir satıcı vardı. O sokaktaki tüm evleri boşaltmışlar ama o hâlâ orada duruyor ve birilerinin tertemiz parlattığı portakalları satın almasını bekliyor. Satıcı var, ama insan yok. Seyyar satıcılık ölmeyecek belki, ama eskiden onlardan alışveriş yapanlar AVM'lere gidecek artık.

Filmin çekiliş sürecinde karşılaştığın ilginç olaylar oldu mu?

Filmin hikâyesini yazma aşamasına geçtim ve bir süre Tarlabaşı'na gidemedim. Filmini çekmek istediğim sokak satıcılarının bende hiçbir iletişim bilgisi yoktu. Onlara yeniden ulaşmak için sokak dolaştım. Sonra birden 'ben geldim, gidiyorum' diyen İsmet Amca'nın sesini duydum ve sesi takip ederek kendisine ulaştım. Şunu da söylemem gerek aslında, ben bu insanlara direkt olarak 'ben sizin filminizi çekeceğim' diye yaklaşmadım. Öncelikli amacım film olsa da, olmasa da onlarla arkadaşlık etmekti. Bir ay boyunca onlarla birlikte yürüdüm. Bana güvendiler ve böylece bu film ortaya çıktı. Belgesel sinemada yaklaştığın konuya çok iyi hakim olman gerekir. O konuyla arkadaş, yoldaş, yandaş olman gerekir derler. Ben bu filmde bunu yapmaya çalıştım, umarım başarmışımdır.

Filmde sokaktan markete geçtiğin bir sahne var. Orada sesleri kullanma biçimin de ilginçti. Bir yandan karışık, bir yandan komik anonslar vardı.

Filmdeki market benim evimin hemen yanında. Orada çalışan kızın adı Songül. Songül her gün sabah 8'den akşam 8'e kadar o markette indirimli ürünleri anons ediyor. Bundan para kazanıyor. Sokak satıcısı insanlarla iletişim içerisinde ama Songül'ün insanlarla hiç diyaloğu yok. Market kısmı biraz da dijital-insan ilişkisini gösteriyor.

Filmi alışılmış belgesel kalıplarından ayıran özellik ne?

Belgesel filmlerin çoğunda dış ses, anlatıcı, arşiv fotoğrafları ve müzik var. Ben bunların hiçbirini kullanmayı istemedim. Filmin içinde satıcılarla konuşmadım bile, çünkü ben kaç yıldır o işi yaptığıyla ya da bunun gibi şeylerle ilgilenmiyorum. Festivallerde filmi izleyen jüri üyeleri filme 'video klip estetiği' gibi yorumlar yaptılar. Benim amacım belgesel sinemada TRT'nin yarattığı kalıbı biraz olsun yıkmak. Yıllardır oturmuş kalıpları yıkmaya çalışmak iyi bir şey. Biliyorsunuz, belgesel artık çok değişmeye başladı. Animasyon teknikleri kullanılıyor, farklı teknikler deneniyor. Ben bu yenilikleri yakalamak istedim. En azından bunu denedim.

Türkiye'de belgesel sinema konusundaki gelişmeleri nasıl görüyorsun?

Benim yaşıtım olan belgeselcilerin belgeseldeki kalıpları yıkmaya çalıştığını görüyorum ve seviniyorum. Geçen gün Zeynep Merve Uygun'un In/Out belgeselini izledim, çok etkileyiciydi. Belgeselde çok yaygın bir kalıp olan dış sesi Cahit Çeçen'in Kahpe Devran'da farklı bir biçimde, şiveli olarak kullanması da değişikti. Böyle şeyleri gördükçe Türkiye'deki genç belgeselcilerin yapmaya çalıştıkları bana heyecan veriyor. Belgeselde bir arayışımız var, ama henüz bir anlatım dili oluşturmuş değiliz. Denemeyi görmek bile iyi.

Dünyada hangi belgesel akımları seni ilgilendiriyor?

Ben gündelik hayatla ilgileniyorum. Joris Ivens’in Yağmur (Regen, 1929) belgeseli Amsterdam'da yağmurun yağışını anlatır mesela, çok severim. Yine aynı yönetmenin Bir Rüzgar Öyküsü (A Tale of Wind, 1988) benim için önemlidir. Joris Ivens 'her şey belgesel olabilir' der gibidir bu iki filmde. Geçtiğimiz sene DOCUMENTARIST programında yer alan Helena Trestikova’nın yaptığı uzun süreli belgesel tarzını çok seviyorum. Türkiye'den Elif Ergezen'in filmlerini beğeniyorum. Bana göre annem ya da sokakta gördüğüm bir detay da bir belgesel olabilir. Belgesel ille de politik bir olayı anlatmak zorunda değil. Kaldı ki, hayatın, sokağın kendisi zaten politiktir. Belgeselde sınırların kalkması çok hoşuma gidiyor.

DOCUMENTARIST sözü açılmışken, bu festivalle de bağın olduğunu biliyorum. Hem filmin gösterildi, hem de aynı zamanda ekiptesin.

Evet, en son gelen konuklara su taşıyordum! Şaka bir yana, ben Necati Sönmez'in yaptığı şeyi çok değerli görüyorum. Böyle bir festivali organize etmek ve bunu gönüllülük anlayışından kopmadan yapmak çok önemli. Festivale katkım daha çok tema oluşturma kısmında yoğunlaşıyor.

Bugünlerde yeni bir proje üzerinde çalışıyor musun?

1979 yapımı, Süha Arın'ın yönettiği Tahtacı Fatma diye bir belgesel var. Oradaki Fatma benim Türkan Şoray'ım. Filmde söylediği her şeyi, sesinin kırçıllığını çok severim. Filmi izlediğimden beri Fatma aklımdaydı. Tekrar buldum onu. Antalya'da yaşıyor şu anda. İki çocuğu var, yoksulluk çekiyor, arada evlere gündeliğe gidiyor. Yıllar sonra Fatma'nın filmini yapmak istedim. Çünkü belgeselci sorumluğunun uzun sürecek bir durum olduğuna inanıyorum.

Bu proje ne zaman hayata geçiyor?

Çekimleri çok sıcaklarda yapamayacağımız için Eylül gibi çalışmaya başlamak niyetindeyim. Necati Sönmez ve danışmanlarım Kızılca Yürür ve Nurşin Değerbilir ile Fatma'yı ziyaret edip belgeseli çekmeden önce arkadaş, yoldaş ve yandaş olmak niyetindeyiz. O da isterse tabii.

Son olarak söylemek istediğin bir şey var mı?

Evet, Alternatif-İstanbul'un genç belgeselcilere ulaşma çabasını anlamlı bulduğumu söylemek istiyorum.

Sen bu şehrin belleğine eklenecek bir film yaratmışsın. Bunun üzerine konuşmak da bizim işimiz olmalıydı.

Seyyal Taner röportajınızı çok sevdiğimi ayrıca söylemek istiyorum.

Röportaj: Ezgi Aktaş

Fotoğraflar: Ezgi Aktaş, Metin Akdemir (Tarlabaşı)

Çağrışımlar

2012-04-10T15:29:00.011+03:00

Sevdiğim bir ressam, Edward Hopper. Gündelik anları olanca yalınlığıyla resmedebildiği için belki. Belki yolculukları sevdiğim, belki de durup öylece sıradan insanları izlemeyi sevdiğim için. 'Gas' isimli tablosu işte o sıradan anlardan birinin, bir yol üstü durağının yalnızlığı.

'Yazık, ölmüşler. Keşke isyan etselerdi. İsyan sizi hayatta tutan yegane şeydir' (Rebbeca bir mezarlığın yanından geçerken, ölülere bakarak böyle der. 68'lerin estirdiği özgürlük rüzgarından bahsediyoruz ne de olsa.)

Jack Cardiff'in 1968 yapımı filmi, 'Girl On A Motorcycle'dan bir sahne. Marianne Faithfull'un oynadığı Rebbeca, kabus dolu bir gecenin sabahında üzerinde sadece bir motosiklet tulumuyla, parasız pulsuz motosikletine atlayıp kocasını terkeder. Yaşadığı yerin sınırlarını terketmeden önce yol kenarındaki benzin istasyonuna uğrar ve benzin deposunu doldurur. Benzinci olayı kavrar: 'Dolu bir benzin deposu, uzun yol demektir...'

Peki ya filmle resmin ortak noktası ne? Yol kenarındaki benzin istasyonları ve ıssızlıkları. Başımıza ne geleceğini bilmediğimiz yerlerden. Edward Hopper'ın istasyonundaki benzinci olduğunu tahmin ettiğimiz adamı yalnız gördüğümüz için hakkında fikrimiz yok, ancak tahmin yürütüyoruz. Fakat, Girl On Motocycle'daki benzinci ziyadesiyle rahatsız edici. Arkada bırakılmayı, üstelik egsoz dumanını yutarak, hakediyor.

Şu ara, gerçeğe uysa da, uymasa da aklım bu ve benzeri çağrışımlara çalışıyor. Bence eğlenceli. Gerçek hayatta çok fazla iyi çakışma yok zira. Hatta kimileri hayatta aslında tesadüf diye bir şey olmadığını dâhi söyleyebiliyor.

Belki haklıdırlar.

Mick Flannery: Y Kuşağının Tom Waits’i

2012-04-01T08:31:00.003+03:00

Hayli iddialı bir başlık olduğunun farkındayım, hatta “ne cüret” dediğinizi de duyar gibiyim. Serzenişte bulunmadan önce Kuzey İrlanda’nın bağrından kopup gelen Mick Flannery’e bir kulak verin derim.

Karşımızda Y kuşağının başı sayılan ’83 doğumlu, müzisyen bir aileden gelmesi ama bununla yetinmeyip müzik ve işletme eğitimi alması sebebiyle hem alaylı hem de okullu bir genç var. Çocuk denecek yaşlarda David Bowie’nin “The Man Who Sold The World” parçasını Kurt Cobain’den dinlerken zihninde şimşekler çakan, midesinde kelebekler uçan Mick, 15’inde o dönemde oturduğu sokakta yaşanan bir cinayeti anlattığı “Mad Man’s Road” isimli şarkıyı yazarak bilfiil müzisyenliğe adım atıyor.

İlk albümü Evening Train’i İrlanda’da müzik ve işletme eğitimi aldığı sırada hazırlıyor ve 2007’de piyasaya sunuyor. İkinci albüm White Lies ise hemen bir sene sonra çıkıyor.

Eski aşkları sayesinde bol bol kalp ve hayal kırıklığı barındıran sözler ve buğulu ses tonuyla Mick Flannery, dinleyicilerin aklına ilk olarak Tom Waits’i getiriyor. Kendisi de inkar etmiyor zaten Waits’den, Leonard Cohen’den ve Bob Dylan’dan ne kadar da etkilendiğini. Hatta Tom Waits’e hayranlığını anlatan bir mektup yazdığını ama asla cevap alamadığını söylüyor. Ama hayallerini Cohen ve Waits’in konser için İrlanda’ya geldikleri 2008 yılında, onlarla aynı sahneyi paylaştığında gerçekleştiriyor.

Mick Flannery 4 yıllık aradan sonra 30 Mart’ta üçüncü albümü “Red to Blue” yu müzikseverlerin beğenisine sundu. Albüm için hazırlanan ve BBC Kuzey İrlanda için yapılan söyleşi ve performanslardan oluşan kısa filme ve diğer albümlerden dikkat çeken şarkılara aşağıdan ulaşabilirsiniz. Tom Waits mertebesine erişmesi için kırk fırın ekmeğe ihtiyaç olsa da, bu yolda istikrarlı biçimde ilerlediğini söyleyebiliriz.

Kendisini en kısa zamanda İstanbul gecelerinde de görmek isteriz..

White Lies-Wish You Well- Goodbye- Love in Vain

The Ringo Jets mi dediniz?

2012-03-31T16:46:00.000+03:00

Tarkan, Lale ve Deniz

Keşfetmekte biraz geç kaldığım ama zararın neresinden dönersem kar dediğim bir grup “The Ringo Jets”. Neyse ki keşfetmemin üzerinden çok geçmeden Babylon Newcomers Fest’te yer aldılar da ben de canlı performanslarını bayıla bayıla izleyebildim.

The Ringo Jets, Deniz Ağan (vokal/gitar), Tarkan Mertoğlu (vokal/gitar) ile Lale Kardeş’in (vokal/davul) yer aldığı bir müzik projesi. Her şeyi kendi başlarına yapıyorlar, tam bir Do-It-Yourself (DIY) grubu. 2011 yılında Bandcamp üzerinden “Limited Lunchbag” isimli bir EP bile yayınlamışlar. Önümüzdeki günlerde de “Bad Influence” adında yine bir DIY albümü çıkartmaya hazırlanıyorlar.

Bangır bangır müzik yapan bir grup The Ringo Jets. Söylediklerine göre Son House ve Howlin’ Wolf’un Delta Blues’u, Bo Diddley, 60′lardan The Who, The Sonics, The Kinks ve sonrasında gelen The Stooges, MC5 onları takip eden Black Flag, SS Decontrol, The Gories ve Flat Duo Jets gibi gruplardan etkilenmişler. Tam bir Garage band. O kendi halindeliklerini, “kim ne derse desin biz bunu seviyoruz” tavırlarını çok yakından hissediyorsunuz. İlk EP’lerini hücum kayıt almışlar ki bu kolay bir iş değil. Ben kendilerini hardcore blues, punk ve rock olarak tanımlıyorum. Ana akımın izlediği yoldan gitmeyip daha az kullanılan yolu seçmişler Robert Frostvari bir şekilde ifade edersem ve o sebeple de böylesine agresif ve sert bir müzik yaparken bulmuşlar kendilerini. Yola cover yaparak çıkılmış. Benim için en dikkat çekici olan -Beatles sevgimden de olabilir tabii - “Helter Skelter”. Beatles’ın da sadece gürültü yapmak istedikleri bir parça olarak tanımladığı “Helter Skelter”, The Ringo Jets’in elinde daha da gürültülü bir hale gelmiş. 60ların ruhunu modern zamana taşıyıp saf bir sound yakalamışlar. Coverların yanısıra kendi parçaları da oldukça başarılı. Ben kendimi tekrar tekrar “Collar”ı dinlerken buluveriyorum mesela. Eski püskü, tozlu plakların arasından tesadüfen birini çıkarıp, iğneyi üzerine değdirdiğin anda çıkan sesle irkilip, bir anda sana ne olduğunu anlayamadığın ve kendini müziğin çiğliğine kaptırıp haykırmak istediğin anlardan birini bu grupla yakalamak mümkün.

Konser notlarına gelince…

* Deniz, Kurt Cobain’i hatırlattı bana kimi zaman. Naif bir duruşu var ama o cüsseden bangır bangır bir ses çıkıyor. Sesi tiz olmasına rağmen gırtlağını çok iyi kullanıyor ve bu ses şarkılara çok güzel yakışıyor. Helter Skelter’da solo atan da o. Pek beğeniyorum.

* Tarkan, Fender’iyle mutlu bir hayat sürüyor sahnede. Kimi zaman ritm tuttu, kimi zaman güzel sololar attı. Sesi Deniz’inki kadar yırtıcı değil, blues’a yatkın olan parçalarda oldukça başarılı.

* Lale, ender bulunan kadın davulculardan. Bir de üzerine vokal yapıyor, iyi mi? İyi. Kalın ses tonu söylediği şarkıyla ve geri vokallerle uyumlu. Bazı parçalarda daha komplike vuruşlar, ataklar ve tuşeler yapabilir diye de düşünmedim desem yalan olur. Yapabilir mi? Yapar.

* Sahnede göreceğiniz de saf müzik olacak sadece. Kafa sallamadan, zıplamadan, kıpırdamadan, arada gitarlara ve davula parmaklarınızla eşlik etmeden duramayacaksınız der Rahşan Koçoğlu. Yazın bir kenara. :)

Seyyal Taner: 'Aslolan Maddenin İçindeki Enerji, Gerisi Boş'

2012-03-24T08:00:00.008+02:00

Seyyal Taner'in, bizim deyişimizle Seyyal'in Alternatif-İstanbul ekibi için yeri ayrıdır. Yeni sevgili bulunca sokaklarda 'Şimdi Sen Varsın'ı mırıldanmaktan tutun da, 'Alladı Pulladı'nın video klibinde dansederken elleri kelepçelenmiş gibi yapışını taklit etmeye, 'La Havle Ya Settar'ın sözlerini tekerleme gibi ezbere bilmekten, 'Sen Çok Yaşa' gibi yumuşak başlı bir şarkıyı mimikleriyle her an volkan gibi patlayabilecek kadın marşına çevirmesini hayretle izlemeye kadar teşvik-i mesaimiz var şarkılarıyla. Tam da 'Seyyal nerelerde acaba, yeniden şarkı söyleyip konser verse de ortalığın tozu atsa!' dediğimiz zamanda yeni albüm çıkardığının haberini aldık ve 8 yıl sonra gelen 'Ethnic Rock'ı fırsat bilip kısa ama tadına doyulmaz bir sohbete koyulduk.

Siz şimdi bu hasbıhâlin soruyla başladığını düşünürsünüz, ama aslı öyle değil. Öncesinde İstanbul'la baş edebilmenin dayanılmaz ağırlığını konuştuk. Baktık o konu bitecek gibi değil, sözü müziğe getirdik. Almış başımızı gitmişiz, Patti Smith'den kristal çocuklara, yeni albümden Seyyal'in enerjisini evrende varolmayan bir gezegenden alan rock'n roll ruhuna kadar uzanmışız. Kıskanmayın diye parantez içine (gülüyor) yazmıyoruz, ama epeyce kıkırdadığımız doğrudur. Söyleşi bittiğinde daha uygun bir zamanda uzun uzun sohbet etmemiz gerektiği konusunda hemfikir olarak ve Mayalar haklı çıkıp da Marduk dünyaya çarparsa Seyyal'in son albümünü dinlemeden tükenmeyeceğimize sevinerek ayrıldık.

Hayatında sizi hiç tanımamış, müziğinizi hiç dinlememiş birine Seyyal Taner'i nasıl anlatırsınız?

Her sanatçıda özel ve genel olmak üzere iki kimlik olduğunu düşünüyorum. Bende de böyle bu. İçimde iki karakteri barındırıyorum, Seyyal Taner ve Seyyal. Yüksek enerjili bir kadınım, ama içsel olarak çok romantik, zayıf, ruhsal bir tarafım da var, işte o Seyyal. Çok cesur ve özgürlükçü bir kadınım, zaten bu yüzden Türk kadınına simge oldum. Cesur ve özgürlüğün simgesi Seyyal Taner derler, ayaklarının üzerinde durabilmenin yolunu ve yöntemini göstermiş bir kadın derler, doğrudur. Ama bir o kadar duygusal ve naif taraflarım var. İçimde kadın ve erkeği barındırdığıma inanıyorum, hem feminen, hem de maskülen bir yapım var. Üçüncü ırk mıyım, neyim?

Hangi gezegendensiniz?

Seyyal gezegenindenim!

Evrende varolmayan bir gezegen olsa gerek.

Kesinlikle. Mesela beni kadınlar, erkekler, çocuklar, gayler, lezbiyenler çok sever? Çünkü bende kendilerine ait her şeyi görüyorlar. Ben hem batılıyım, hem doğulu. Hem Amerikalıyım, hem Anadoluluyum. Hem Avrupalıyım, hem Asyalıyım. Hem kadınım, hem erkeğim. Hem gencim, hem olgunum. Hem çocuğum, hem sakin, dingin bir yetişkinim. Hem deliyim, hem veliyim. Bunları insanın kendisi için söylemesi kadar ayıp bir şey yok, utanıyorum aslında ama Seyyal Taner'i başka türlü anlatamam herhalde!

Hem deliyim, hem veliyim demişken benim aklıma dünya müziğinin bilge kadınları geldi; Patti Smith olsun, Marianne Faithfull olsun, PJ Harvey olsun. Ben sizi onlarla bir tutuyorum açıkçası. Onlar da zamanında deli doluydular, bir devri değiştirecek kadar ateşliydiler. Şimdi olgunluk çağına girdiler ve deneyimlerini aktarıyorlar. Geçenlerde Patti Smith'in bir röportajını okumuştum. Diyor ki; 'biz diş bakımımıza zamanında gereken önemi vermedik, siz buna dikkat edin çocuklar!” Bu sanki bir anneannenin torununa öğüdü gibi.

Aynen katılıyorum. Ben çok doğal bir kadınım ve bundan şikâyetçi değilim. Başka türlü olmaya da hiç özenmedim. Ama benim yaptığımı da yapmasınlar istiyorum. Herkes kendine bakmalı. Önüne gelen yoğurdu, kaymağı yüzüne sürmekle de olmuyor. Teknoloji gelişti, alternatifler çoğaldı. İnsan kendisine ruhsal ve fiziksel olarak iyi bakmalı. Ruhu sağlıklı olan birinin vücudu da sağlıklı olur, çünkü kafa ve beden aynı sistemden beslenmeli. Patti Smith de bunlardan bahsediyor.

Aslında çok hayata dair öğütler bunlar. Çok büyük sözler söyleyebilecekken, hayattan konuşmayı tercih ediyor. Bu bence yüce gönüllülük. Sizde de bunu hissediyorum.
Evet, bu bilgelik. Aynen katılıyorum senin bu söylediklerine. Bizim geçtiğimiz yollardan geçin, bizim yaptığımız hataları yapmayın. Kendinize özen gösterin, yeteneklerinizin farkına varın, kendinizi besleyin, farkındalığın farkına varın. Hayatın farkına varmak çok önemli, kayıp gidiyor çünkü.

Şarkı söylerken çok sinematografiksiniz. Şarkı sözlerini karakterize ediyorsunuz. Sinema müziğinizde ne kadar etkili?

Ruhumla alakalı bu. Oyunculuğum ister istemez devreye giriyor. Sadece oyunculuk da değil aslında, bu benim doğamda var. Söylenenleri hissediyorsanız ve onu üstünüze bir kıyafet gibi giyiyorsanız bu etki ortaya çıkıyor. Ben şarkılarımda hiç boş laf etmeyi sevmem. İnsana dair, yaşantılara dair bir şeyler anlatması gerekir. Bu meselelere değinirken ciddiyet gerekir. Ağlıyorum derken göbek atmamak gerekir!

Çok güçlü ve özgür bir kişiliğiniz var ve bunu şarkılarınıza da yansıtıyorsunuz. 'Alladı, Pulladı' ya da 'Sen Çok Yaşa' gibi başkaları söylemiş olsa çok yumuşak başlı durabilecek şarkılar sizinle bambaşka bir hale bürünüyor. Gerçek hayatta nelere baş kaldırıyorsunuz peki?

Ben her şeye karşıyım! Kendime bile karşıyım, kendimle uğraşmaya bayılıyorum!

Müziğinizi uzun yıllar Türk pop müziği altında kategorilendirdiler. Ne büyük hata! Bambaşka bir janrdı sizinkisi.

Evet, çünkü ismi yoktu. Türkiye'de o yıllarda müziği kategorilendirmek mümkün değildi. Epi topu birkaç kategori vardı. Ben hep kendi bildiğim yoldan gittim, kategoriler filan hiç önemli olmadı. Arda Uskan bana 'Newton hocamızın dediği gibi aslolan maddenin içindeki enerji, gerisi boş' derdi. Çok doğru. Ben içini doldurabilen, hala da buna uğraşan biriyim. Hiçbir zaman 'oldum' demedim. Hiçbir zaman olmayacağım da zaten, hem yenilik peşinde koşacağım ve daima bilmemenin bilincinde olacağım. Bu bilinçte olduğunuz zaman bilgiye akmaya başlıyorsunuz otomatikman.

Bütün bu dayatmalarda erkek egemenliğindeki müzik sektörünün etkisi var mıydı?

Evet, sektör tabii ki erkek egemenliğindeydi. Ben de elimde kılıç kalkan, kendimi kurtlar sofrasına attım. Alabildiğine savura savura da gittim doğrusu. O zamanlar müzikte Unkapanı ne diyorsa o oluyordu. Ben zaten o kadar çok konser veriyordum ki, stüdyoya girmeye bile vaktim olmuyordu. Allah rahmet eylesin, Yavuz Plakçılık'ın sahibi Yavuz Asöcal iki konser arasında beni yaka paça tutup da kayda sokardı. 45'likler, uzunçalarlar ve sonrasında kasetlere geçiş döneminde yılın 365 günü konser veren bir şarkıcıydım. Dolayısıyla 'bak bu şarkılar çok güzel, gir söyle' dediklerinde hemen söyleyip yola devam ediyordum. Pop'muş, Türk Halk Müziği'ymiş, umursamıyordum. Tabii bulunanların arasından en iyilerini seçiyordum. Çok çalışmaktan tarzları önemseyemiyordum önceleri, ancak zaman ilerleyince, ben artık kendi tarzımı belirlemeliyim diyip 80'lerden sonra prodüktörlere bunu ima etmeye başladım.

Yeni albüm için çok bekledik.

Çok özür dilerim bunun için!

Ben eski albümlerinizi başa sarıp sarıp dinlediğim için pek sorun olmadı ama, sizin yeni şarkılarınızı merakla bekleyenler çoktu.

Neyse ki Hakan Eren var da ara ara eski işleri devreye soktu.

Ama albüm neden bu kadar kısa?

Bana kalsa Eylül-Ekim'i bulurdu yeni albümün çıkması ama hani aydınlanma çağı, foton kuşağı, kristal çocukların dönemi diyoruz ya, bu kuşağın çocuklarına da söylecek sözüm olsun istediğimden 2012'nin başını yakalamak istedim. Sonrası gelecek nasılsa.

Önümüzdeki günlerde konser var mı?

Şu ara albüm tanıtımları için koşuşturuyorum, önümüzdeki günlerde bir klip çalışmamız da olacak. Konser vermeyi çok istiyorum. Bir an önce üniversitelerde, büyük festivallerde şarkı söylemek istiyorum! Tüm konser tekliflerine açığım, iletişim yollarım da bana ulaşmak isteyen herkese açık! Bana Twitter'dan, Facebook'tan, internet sitemden ya da albüm kapağındaki iletişim numaralarından ulaşabilirler.

Şu ara neler dinliyorsunuz?

Şu ara hiçbir şey dinleyemiyorum.

Soruyu değiştirelim, genelde neler dinlersiniz?

Eskiden gelen alışkanlıklarım var; Deep Purple, Pink Floyd, Dire Straits, Rolling Stones, The Beatles, Janis Joplin, Tina Turner, Nirvana, Metallica, The Who, Santana, bu böyle gider.

Röportaj: Ezgi Aktaş

Fotoğraflar: Gökşen Çalışkan

Dinleme Noktası

Bize göre Seyyal Top 6

Naciye

Sen Çok Yaşa

Alladı Pulladı

Şiirimin Dili

La Havle Ya Settar

Delidir Atlarım

Alternatif İstanbul Fotoromanı - III

2012-03-20T14:50:00.008+02:00

İki toplantı arası yemek için soluklanacaksak madem ve de yolumuz Sirkeci tarafına düşmüşse yılların esnaf lokantası olmaktan gelen rahatlığının ve süzme mercimeğinin hatırına yolumuzu Subaşı Lokantası'na düşürür, cam kenarı masayı kaparız.

Tamamen tesadüf eseri o sırada bardaktan boşalırcasına yağmur yağar, adam sigarasını yakar, yağmur demli çayın içine dolar.

Günlerden bir gün yolumuz Üsküdar'da bir sokağa düşer, o sokakta sadece kapısı kalmış, kalanı yangın yerine dönmüş eski bir eve gözümüz kayar. 36 numaralı kapı aklımızda rengiyle, terkedilmişliğiyle, üzerindeki asma kilidiyle kalır.

O sırada hinliğimiz tutar, bu fotoğrafı görünce aklımıza sevgililik kurumunun hiç tutulmayan taahütleri düşer. Deriz ki; mahalle arasında bir sucunun sabit fiyat sözü bile 'seni sonsuza kadar seveceğim' sözünden daha gerçekçi.

Evler ve pencereler, 'benim ol' kabilinden.

İstanbul'un boş arsalarından birinde 'yapmayınız' yazısı. Altını doldurmak işi görene kalmış. Belki 'buraya çirkin bir apartman dikmeyiniz', belki 'aklınızdan hangi kötülük geçiyorsa onu yapmayınız'.

Rexx Sineması önünde 31. İstanbul Film Festivali kuyruğu uzadıkça, eski tanışlarla karşılaşma ihtimali ve sohbetin süresi de uzar. Sonra biri o soruyu sorar: 'Bu sıra neden hiç ilerlemiyor yahu?'

Seyyal Taner sevgimiz eskiden. Şarkılarının müzikçalarımızda yeri baki. Eh, yeni albüm de çıkmış. Seyyal Taner, bizim aramızdaki adıyla Seyyal'le oturup, söyleşsek neler çıkar kimbilir dedik, peşine düştük. Linda'nın defterlerinden en kırmızı ve en seksi olanı kaptık, pötikareli bir masanın etrafına dizildik. Seyyal konuştu, biz konuştuk; ortaya Patti Smith'den girip kristal çocuklardan çıktığımız bir söyleşi çıktı. Tadından yenir mi, yenmez mi, bu Cumartesi günü okuyunca siz karar verirsiniz artık.

Hayat bildiği gibi gelirken, İstanbul'un alternatif rehberini yazmaya aynen devam. Bu rehberin fotoğraf karelerinin Instagram'da 'alternatifistanbul' profilinde birikmekte olduğunu hatırlatmakta fayda var.

İsveç Fiyördlerinden Yumuşak Bir Esinti: First Aid Kit

2012-03-18T10:28:00.008+02:00

“Frank put it best when he said ‘You can't plan it on the heart’” sözleriyle Frank O’Hara’nın “My Heart” şiirine selam çakacak kadar kendinden emin bir grup var karşımızda: First Aid Kit

Ne de olsa kalbin şakası yoktur; planı programı da. İnsanın ayağını yerden kesme nedeni de o kalptir, ayağını sağlam basmasını zor yolla da olsa öğreten de. İnsanı paramparça eden de odur, bir arada tutan da.

2007 yılından bu yana akustik ve folklorik öğeleri harmanladıkları besteler yapan Johanna ve Klara isimli İsveçli iki hanım kızdan oluşan bu grup, ilk albümleri “The Big Black & The Blue”yu 2010 yılında piyasaya sürdüler. Albüm çıkarmadan önce sosyal paylaşım sitelerinde beğeniyle takip edilen bu genç kızlar, seslerini ilk kez 2008’de Youtube’a yükledikleri Fleet Foxes coverı olan "Tiger Mountain Peasant Song"la duyurdular. O dönemde kızlarımızın birinin 18, diğerinin ise 15 yaşında olduğunu belirtmeden geçmek olmaz. İngiltere, ABD, Kanada, Avustralya, Yeni Zelanda ve biraz da Avrupa’yı kapsayan yoğun turne programının ardından Ocak 2012’de yeni albümleri “The Lion’s Roar”u çıkaran First Aid Kit, İsveç’in kasvetli ve soğuk havasının yarattığı melankoliyi tüm dinleyicilerinin iliklerinde hissettirmeyi başardı.

Sevilene duyulan özlemi, araya giren istemsiz mesafeleri, yapılan hatalara ve aptallıklara karşı duyulan pişmanlıkları insanın yüzüne vuran sözlerin bülbül sesli vokallerle sunulduğu First Aid Kit, depresif halet-i ruhiyenin tavana vurduğu anlarda ilk yardım çantası görevi görüyor.

Bir tutam Laura Marling, bir tutam Noah and the Whale, biraz da Mumford and Sons esintisi için kulak vermek şart .

Lion’s Roar Albümü’nden Top 3:

To A Poet

Emmylou

The Lion's Roar

31. İstanbul Film Festivali'ne Adım Adım: 2 Haftada 200'ü Aşkın Film!

2012-03-10T09:02:00.000+02:00

İKSV tarafından bu sene 31.'si düzenlenecek olan İstanbul Film Festivali'nin programı dün akşam Salon İKSV'de gerçekleşen bir basın toplantısıyla açıklandı. Geçen yıl 150 bin kişinin takip ettiği festival, bu sene de mesainin üzerine mesai ekleten bir programla karşımızda olacak.

Sonra yazacağımızı en önce yazalım ve azabından kurtulalım: Festival bu sene de Emek Sineması'nın yokluğunda gerçekleşiyor. İKSV Yönetim Kurulu Başkanı Bülent Eczacıbaşı, Atatürk Kültür Merkezi'nin yenilenmesi için özel sektör - kamu işbirliğinin adımlarının atıldığını vurgulayarak, Emek Sineması ile birlikte üç farklı salonu içinde bulunduran Cercle d'Orient binasını da kapsayan bölgenin özel sektör - kamu işbirliğiyle gerçekleşecek benzer bir projeyle kültür adasında dönüşmesini arzu ettiklerini belirtti. Emek Sineması'nın da içinde bulunduğu kompleksin özgün haliyle korunmasını savunan İKSV'nin geçtiğimiz günlerde bakanlığa bir projeyle başvurduğunu biliyoruz. İKSV, bu konuda üzerine düşeni yapmaya hazır olduğunu belirtiyor, ancak kamu desteğine ve daha da önemlisi projenin hayata geçmesi için maddi desteğe ihtiyaç duyulduğu da bir gerçek. Bu noktada özel sektörün konuyu ivedilikle ele alması ve elini taşın altına sokması gerekiyor ki, Emek Sineması İstanbul'un yaşadığı sahnesizlik sorununda rant hırsına kurban edilmesin ve anılarımızdaki gibi sinema salonu olarak yaşamaya devam etsin.

Gelelim merakla beklediğinizi tahmin ettiğimiz 31. İstanbul Film Festivali'nin programına. Bu sene festival 31 Mart - 15 Nisan tarihleri arasında gerçekleşiyor ve dolu dolu bir program vaadediyor. Festivale sadece 23 gün kala, program yaparken işinizi kolaylaştıracağınızı tahmin ettiğimiz notlarımızı derledik.

Festival programında 20 farklı bölüm ve 200'ün üzerinde film yer alıyor! Bu sayılar gözünüzü korkutmasın, zira festival ekibi bu sayıyı iki haftanın içine matematiksel olarak sığdırabilme başarısını gösterebilmişse, biz de intikamımızı iyi programlama becerimizi konuşturarak alabiliriz. Sinema eleştirmenleri, sinema ve kültür sanat blogları şüphesiz bu yoğun mesaide çaresiz hissetmememiz için var.

Bu sene Sinema Onur Ödülleri yönetmen Ali Özgentürk, unutulmaz oyuncular Ayşen Gruda ve Halit Akçatepe ile Türkiye'nin ilk sinema eleştirmeni Sevin Okyay'a veriliyor. Sevin Okyay ile ayak üzeri sohbetimizde festival mesaisinin çoktan başladığını, belgesel kuşağından dünya festivallerinden bölümlerine kadar pek çok film yorumunun ellerinden öpeceğini, onur ödülü aldığı sene bile nazlanmaya vakti olmadığını söyledi ki, serzeniş gibi görünse de bence bu tempoyu en az bizim onu sevdiğimiz kadar seviyor. (eğer sevmiyorsa bizim onu az sevdiğimiz anlamı çıkar ki, bu ihtimali hemen silelim.)

Festival, 30 Mart Cuma akşamı yapılacak törenle başlayacak. Festival, onur ödülü de alacak olan Terence Davies'in 'The Deep Blue Sea / Aşkın Karanlık Yüzü' filmiyle açılıyor.

Geçtiğimiz günlerde kaybettiğimiz yönetmen Yusuf Kurçenli, en güzel filmlerinden biriyle, 'Gramafon Avrat' ile festivalde anılacak.

Altın Lale Ulusal Yarışma’da ödül için bu yıl 12 film jüri karşısına çıkacak. 3 tanesinin Türkiye, 4 tanesinin dünya prömiyerini yapacağı yarışma filmleri arasında geçtiğimiz günlerde KCK operasyonu ile gözaltına alınıp, serbest bırakılan Mizgin Müjde Arslan'ın 'Ben Uçtum, Sen Kaldın', Reis Çelik'in 'Lal Gece', Raşit Çelikezer'in 'Can', çok sevgili magazin basınımızda 'Engin Günaydın sevişti' spotuyla duyurulmaya layık görülen Zeki Demirkubuz'un 'Yeraltı', ilk kez 31. İstanbul Film Festivali'nde izleyebileceğimiz Orhan Eskiköy & Zeynel Doğan'ın 'Babamın Sesi', Veli Kahraman'ın yönettiği 'Ana Dilim Nerede?', Elif Refiğ'in 'Ferahfeza', Muzaffer Özdemir'in 'Yurt', Belmin Söylemez'in 'Şimdiki Zaman' ve Ümit Ünal'ın 'Nar' filmleri bulunuyor.

Sevin Okyay gibi Amazon bir sinema yazarı bulmuşken, etinden, sütünden ve deneyimlerinden faydalanalım demişler ve bir de sinema söyleşisi yazmışlar programa. Okyay, Murathan Mungan ile bir araya geliyor ve sinema konuşuyorlar. Tarih 8 Nisan Pazar, saat 16:00, Salon İKSV.

Başka konu kalmamış, 'Bir Zamanlar Anadolu'da' gibi sonsuzluğa hediye edilecek bir film yapmamış gibi SİYAD Ödül Töreni'nde giydiği depresyon(!) hırkasıyla haftalarca konuşulan Nuri Bilge Ceylan, festival kapsamında bir sinema dersi vererek deneyimlerini aktaracak. Bu derse giderken smokin giymek yasak, hırka giymek zorunluymuş diye duyduk. Belki de duymadık, uyduruyoruz. Neyse. İlginizi çektiyse tarihi kenara not edin: 12 Nisan Perşembe, saat 16:00, Salon İKSV.

İsterseniz biraz programdan konuşalım ve konuşmaya Akbank Galaları'ndan başlayalım. 'Paris'te İki Gün / Two Days in Paris' ile içinden şehir geçen filmlerin en alalarından birini kotaran Julie Deply festivale 'New York'ta İki Gün / Two Days in New York' ile konuk oluyor. Yemek, hayat ve doğa üzerine doğaçlama diyaloglar üzerine kurulu The Trip'ten tanıdığımız Michael Winterbottom'ın son filmi Trishna, Persepolis'te anlattığı hayat öyküsü ile hafızalarımıza kazınan Marjane Satrapi'nin senaryosunu Vincent Paronnaud'la birlikte yazdığı son filmi 'Chicken with Plums / Azrail'i Beklerken' ve aralarında Michel Hazanavicius ve Jean Dujardin gibi isimlerin bulunduğu sekiz Fransız yönetmenin sadakatsizlikle ilgili kısa filmlerinden oluşan 'The Playes / Sadakatsizler' programın öne çıkanları.

Şüphesiz festivalin en yoğun mesaisini harcayacağımız Dünya Festivalleri'nden bölümünde 24 film bulunuyor. Polonyalı yönetmen Malgorzata Szumowska'nın yönettiği ve Juliette Binoche'un fahişelik yapan kız öğrencilerle ilgili dosya hazırlayan bir gazeteciyi oynadığı 'Elles / Onlar' , Michale Boganim'in Çernobil felaketinin 30. yıldönümünde çektiği 'Land of Oblivion / Unutulan Toprak' ve Hong Kong sinemasının küçük bütçeli ama etkileyici filmleriyle tanıdığımız yönetmeni Ann Hui'nin çok ödüllü son filmi 'A Simple Life / Sade Bir Hayat' bu bölümde muhakkak izlemek istediğimiz filmler. Ann Hui'nin gösterime katılmak üzere İstanbul'a geleceğini de bu bölümün notlarına ekleyelim.

Bu sene programda yer verilen 'Sinema ve Müzik’ seçkisinde İKSV'nin kuruluş yılı olan 1973’ten bu yana her 10 yıllık dönemden seçilmiş birer müzikal film yer alıyor. Liza Minelli ve Robert De Niro’nun başrollerinde yer aldığı Martin Scorsese imzalı ‘New York New York’, Stephan Elliott’ın dans müzikleri, renkli kostümlerle dolu yol filmi ‘Priscilla, Çöller Kraliçesi’, Alan Parker’ın Pink Floyd’un aynı albümünden esinlenen müzikal belgeseli ‘Pink Floyd The Wall’, Baz Luhrmann’ın yönettiği ve Nicole Kidman ve Ewan McGregor’un başrollerini paylaştığı ‘Moulin Rouge/Kırmızı Değirmen’ ve Christophe Honoré’nin 2011 yapımı filmi ‘Beloved / Sevgililer’ bu bölümde yer alan filmler.

2012'nin Türkiye'de Çin Kültürü Yılı olması Çin sineması sevenlere yaradı doğrusu. Çin'le yakın münasebetimizin kutlamalarına bir tuğla daha koyan İstanbul Film Festivali, Wong Kar-Wai'nin 'Ashes of Time / Zamanın Külleri' filmine yer vermiş ki, yenilenmiş haliyle izlemek çok güzel olacak. Ang Lee'nin 'Crouching Tiger Hidden Dragon / Kaplan ve Ejderha'sı da bu bölümün klasiklerinden.

İlk ya da ikinci filmleriyle dünya sinema endüstrisinin dikkatlerini üzerine çekmiş genç yönetmenlerin filmlerinin yer aldığı ‘Genç Ustalar’ bölümünde 11 film yer alıyor. Vakit ayırmak gereken bölümlerden.

Gelelim festivallerde daha sık ve her sene daha da artan sayıda görmekten mutlu olduğumuz belgesel filmlere. NTV'nin sponsorluğunda gerçekleşecek Belgesel Kuşağı'nda Lise Birk Pedersen'in 'Putin'in Öpücüğü / Putin's Kiss', Mika Karusimaki'nin 'Afrika Ana / Mama Africa' ve büyük usta Fernando E. Solanas'ın 'Başkaldıran Toprak / Land in Revolt' belgeselleri yer alıyor.

Festivale dair en gerekli bilgiler

İstanbul Film Festivali biletleri 17 Mart Cumartesi günü saat 10.00'da satışa çıkıyor. Biletler Atlas, Beyoğlu, Nişantaşı Citylife (City's) ve Kadıköy’de Rexx sinemalarında açılacak gişelerden uzun kuyruklarla cebelleşilerek, yahut Biletix satış noktalarından, Biletix çağrı merkezinden (0216 556 98 00) ve biletix.com'dan gereksiz komisyonlar ödenerek satın alabilecek. İlki daha mantıklı, en azından tanıdık görme, iki lafın belini kırma şansı daha yüksek.
Festivalde bilet fiyatları, tam 15 TL, öğrenci ile 65 yaş ve üstü sinemaseverler için 9 TL.Hafta içi gündüz seansları yalnızca 5 TL.
Festivalin gösterimleri geçen yıl olduğu gibi Beyoğlu’nda Atlas, Fitaş 1 ve 4, Beyoğlu, Pera Müzesi, Nişantaşı’nda CityLife (City’s) ve Kadıköy’de Rexx olmak üzere 7 salonda yapılacak. Yukarıda söz ettiğimiz üzere Emek Sineması bu sene de yok.
Filmlerin gösterim saatler: 11.00, 13.30, 16.00, 19.00 ve 21.30. Festivalin büyük ilgi gören Geceyarısı Sineması gösterileri bu yıl da sürüyor. Festival süresince her cumartesi gecesi 24.00’te bir film izleyicilere sunulacak.

Takdir edersiniz ki, programda yer alan 200'ü aşkın filmi buraya sığdırmak mümkün değil. Bu yazıyı festivale bir genel bakış olarak kabul edin ve önümüzdeki günlerde bizi takip etmeye devam edin, zira festivalin yakın takipçisi olarak bilet kuyruklarında, sinema salonlarında ve fuayelerde sıkça karşılaşacağız.

Şimdi festival websitesi ve yakında çıkacak festival kataloğu yardımıyla sürdüreceğimiz 31. İstanbul Film Festivali mesaimiz başlasın. Başlasın ki; iki haftada 200'ü aşkın filmi önümüze haince bırakan festival karşısına hazırlıksız çıkmayarak intikamımızı acı alalım!

Önemli Not: İstanbul Film Festivali Direktörü Azize Tan ne yazık ki babasını kaybetti. Kendisine içten sabır ve başsağlığı dileklerimizi iletiyoruz.

Alternatif İstanbul Fotoromanı - II

2012-03-09T11:01:00.004+02:00

Bütün bir hafta boyunca oradan oraya koşuştururken arada durup nefeslenmeyi ve kendimizce ilginç ve renkli anları fotoğraflamayı sürdürdük. 2 numerolu Alternatif İstanbul Fotoromanı'na Haydarpaşa (yine ve hep), günbatımında renkten renge giren bulutlar, asırlık ağaçlar, Babylon'daki Ben L'Oncle performansı ve Salacak'taki ahşap ev girdi bu hafta.

'Merhaba Haydarpaşa... Tüm silüetlerimiz senin yanında silik...'

Gün doğumu ve batımında bulutları izlemek son günlerimizin en büyük eğlencesi... Eğlence anlayışımızın naifleştiği doğrudur.

Selimiye Kışlası Caddesi'nde asırlık ağaçlar ve o ağacı evi bellemiş kuşlar yaşar.

İstanbul Metrosu'nun popüler klasik müzik ikilisi. İyi çalıyorlar, kendilerini oturarak dinleyen ufak bir kitleleri bile var.

Soğuktan ellerimizin uyuşması pahasına vapurda ve motorda yerimiz üst güverte!

'Ah bir zengin olsak, la la la la la la la, alt kat ofis olsa, üst kat ev... ' Bizim ol güzel ahşap ev!

7-8 Mart'ta Babylon'da konser veren Ben L'Oncle, sahneden Ray Charles, Aretha Franklin ve James Brown gibi soul müziğin unutulmazlarına selam gönderirken, dinleyicilere muazzam bir soul-funk sofrası kurdu. Seyirciyle birlikte sahnede müziğin tadını çıkaran müzisyenler şüphesiz iyi bir konserin en önemli tamamlayıcılarından. Ben L'Oncle'ın grubu da tüm enerjileriyle salonda dansetmeyen en son kişiyi bile yoldan çıkarmasını bildiler.

Kazaların 4 ana nedenini bilirsek, başımıza daha az kötülük gelir. Yani, umarız.

Burası bir yere ait ama anlamak zor. İçerikten ziyade, dokuyu sevdik.

İşte böyle. Elimiz deklanşörde, 3 numerolu fotoroman için koşturmaya devam! Instagram'da 'alternatifistanbul' profilini kapattık. Bekleriz.

Gelip Geçiciliği ile Bilinen Moda, Sürdürülebilirliği Tartışıyor

2012-03-08T16:48:00.001+02:00

Foto: Yerel terzilerle çalışmayı tercih eden ve parça kumaşları birleştiren Arjantinli 12 Na's

Enerjide, turizmde, eğitimde, çevrede, ticarette, uzun sözün kısası her türlü konunun başına getirilen ve şu sıralarda telafuzu pek bir "moda" olan bir sözcük var: Sürdürülebilirlik. Hal böyleyken, artık "endüstrileşmiş" bir olgu olan modanın bu konuya ilgisiz kalması olası değildi.

Modada sürdürülebilirlik kavramı, özellikle biz şehirlilerin aradığı doğallık/organiklik ile sınırlı değil. Sürdürülebilir moda, ucuz olduğu gerekçesiyle ihtiyaç dışı giysi alışverişi yapmamak, düşük ücretle işçi çalıştıran konfeksiyonlarla işbirliği yapan markaları tercih etmemek, çevreye zarar veren hammaddelerle üretilmiş giysileri kullanmayı reddetmek ve daha da güzeli, yaratıcılığı sınırlayan tek tip giysilerden uzak durmak gibi olguları kapsıyor.

Sürdürülebilir moda deyince akla gelen bir başka konu ise, modüler tasarımların kişiye ve bedene özel kıyafetler yaratmaya imkan sağlaması. Kilo alıp 40 bedenden 42'ye mi yükseldiniz, hop takıyorsunuz bir parça ve kullanıyorsunuz. Böylece bu giysi gardırobunuzun en güzide parçası ise, gözden çıkarmanıza ve ağlayarak bir köşeye atmanıza da lüzum kalmıyor. Yine çift taraflı giyilebilen giysiler, beden snırı olmadığından birden fazla kişi tarafından paylaşılabilen giysiler -ki anne kızlar arasındaki malum gardırop savaşlarına son verebilecek bir çözüm-, gündelik bir giysiyken ufak tefek dokunuşlarla gece giyilebilen parçalar... Sürekli "zayıf olun, zayıf olun, zayıf olun" mesajını alttan alttan beyne işleyen "beden ırkçılarına" karşı da geliştirilen hoş bir akım, dahası sevilesi bir felsefe. Üstelik gereksiz tüketimi de önlüyor.

Foto: People Tree

Modanın sürdürülebilirliği mevzusu aslında görünenden çok daha derin. Konu üzerinde bir araştırma yaptığınızda sentetik yerine pamuklu giysiler tercih etmenin çok da "ekoloji-dostu" bir yanı olmadığını görüyorsunuz. Zira pamuk üretiminde kullanılan zirai ilaçlar, toplandıktan sonra kullanılan ağartıcı ürünler ya da konfeksiyon aşamasında kullanılan boyalar sağlıklı gibi görünen bir giysiyi canavarlaştırıyor. Bu nedenle ekolojik dengenin korunması ile yüzeysel değil, derinlemesine ilgileniyorsanız -ki tüm muhalif tercihlerin beraberinde "anlaşılamama" sorununu getireceğini bilirsiniz- giysinin hammaddesinden satın aldığınız tezgahtarın günde kaç saat çalıştığına kadar her aşamasına kafayı takmalısınız. Geçmiş olsun şimdiden, hiç kolay bir iş değil.

Foto: Bird Textiles

Her ne alanda olursa olsun, bir bireyin ya da kuruluşun gerçekten "ekolojik" ya da "adil" olup olmadığını yaşam tarzı açıkça gösteriyor. PR ve reklam bir yere kadar günü kurtarıyor, günümüzde hata kapatıcı makyajların bir dokunuşla yıkılması an meselesi. Zira, sorgulayan şehirli insan yediği yemekte GDO'lu malzeme olup olmadığından tutun da giysisinin üretildiği hammaddeye kadar herşeye tabir-i caizse "takıyor" ve gerçekle "yaldız" olanı fevkalade güzel bir biçimde ayrıştırmayı biliyor.

Özetle, gelip geçiciliği ve anlık/dönemlik oluşu ile popüler kültürün değişmezlerinden olan moda dünyası, ekolojik denge, adil üretim ve ticaret ve gereksiz tüketimin önlenmesi konuları üzerinden sürdürülebilirliği tartışmaya devam ediyor.

Doğa Dostu Markalar

Edun ve People Tree adını bir çırpıda sayabileceğimiz doğa dostu markalar. Geçtiğimiz yıl İstanbul'da sürdürülebilir moda temalı bir serginin küratörlüğünü yapan tasarımcı Kate Fletcher ise bu konuda örnek alınabilecek bir diğer isim. Organik kumaşlardan ürün tasarlayan Avustralyalı Bird Textiles bir başka örnek. Türkiye'de ise, BOA Studio %100 organik pamuklu ürünler tasarlıyor. Tru Project de her yıl farklı bir temadan yola çıkarak organik t-shirt ve kanvas çantalar tasarlıyor.

Söyleşi: İlhan Erşahin'le Bir Akşam...

2012-03-04T15:22:00.009+02:00

Konser öncesi

Geçtiğimiz hafta Perşembe günü İstanbul Sessions’ın yeni albümü “Night Rider”ı tanıtmak üzere Babylon’da konser veren İlhan Erşahin’i konserden önce yakalayalım ve birkaç soru soralım dedik. Peşinde koşacak olan kişi olarak da, atletik formumdan ve İlhan Erşahin külliyatını ezbere bilmemden ötürü ben gittim. Ne de olsa kendisi bizim için ailenin bir üyesi gibi. Atletik formumun ne kadar yerinde olduğunu ise takip süresince çeşitli mekanlarda oturarak gösterdim. Şaka bir yana, İlhan’ın çok yoğun olduğu bir günü seçmişiz. Skytürk ile canlı yayın, ardından TRT çekimi, sonrasında soundcheck ve İlhan Erşahin’in menajeri superman Reha’nın (Öztunalı) özel güçleriyle ekibi yemekte de rahat bırakmadık ve Nirvana'ya erdiğimiz röportajı gerçekleştirdik.

Rahşan Koçoğlu – Öncelikle bilmeyenler ya da kaçırmış olanlar için soralım. İstanbul Sessions nasıl kuruldu?

Ben birçok kez yabancılarla Türkiye'ye geldim. 2002'de Hüsnü'yle (Şenlendirici) Harikalar Diyarı adlı bir grup kurduk. Bir süre onunla çaldım, şimdi ara verdik. Sonra daha çok Erik'le (Truffaz) gelip, çaldım. 4-5 sene evvel bir teklif geldi. “Bir parti var, gel çal” dediler. Turgut (Alp Bekoglu) zaten eski arkadaşım. Alp (Ersönmez) ile de Kangroove ile Bodrum'da çaldığı dönemde tanıştık. Harikalar Diyarı turnesinde Mehmet Akatay rahatsızlanınca İzzet (Kızıl) gelip çalmıştı. Ben o partiye onları çağırdım ama onlar da birbirlerini tanımıyorlardı o zamana kadar. Yani hiç beraber çalmamışlardı. “Benim parçalarım var, çalalım” dedim ve o gün 3,5 saat durmadan çaldık. Parçasız, melodisiz çaldık, eğlendik yani.

RK - Albüm yapma fikri de o zaman mı ortaya çıktı?

Yok. O geceden sonra birbirimize “allahaısmarladık” dedik, gittik. Sonra başka bir teklif geldi. Bizi o partide görüp beğenmişler. Bir daha yaptık. Antalya Film Festivali'nde çaldık aynı kadro. Orada da 4 saat çaldık. DJ set gibiydi. İlginç bir geceydi. O zaman olay sıcaklaştı, birbirimize alıştık. Bir takım olduk ama iki yılda 2-3 konser verebildik. Ben o zaman Erik'le çalıyordum. O dönem "Our Theory" isimli bir albüm yapmıştık, tarihler uymuyordu. Bir gün denk geldi, “Gel Babylon'da bu çocuklarla çal" dediler. İsim bile yoktu o zaman. Ben de düşündüm İstanbul Sessions Erik Truffaz'la iyi olur. Onu çağırdım. O zaman da elimde 3-4 parça vardı. O da geldi ve doğaçlama ağırlıklı bir ilk konser yaptık. Bu da guzel gecti. Böyle yavaş yavaş bir grup olmaya başladık. Sonra 2 yıl önce Fransa'dan, daha doğrusu Bourdeaux'dan bir teklif geldi. “Gelin burada 3 hafta kalın, hem workshoplar yapın hem de müzik yapın” dediler. Bize bir ev verdiler. Aslında grup orada oluştu. Birbirimizi daha yakından tanıdık. Orada beraber yaşadık, yemek yaptık, yedik içtik, gündüz workshoplar yaptık, gece müzik konuştuk. Hatta albümün 3 parçasını da orada yaptık. 3 haftalık training camp gibi bir sey oldu. Geçen sene Avrupa'da çok çaldık. Fransa, Londra, Porrekiz, İsveç, Almanya ve İtalya'da çaldık. Amerika'da çaldık. Artık bir grup olduk. Prova bile yapmıyoruz. Sadece yeni şarkılar olduğunda bir araya gelip çalışıyoruz.

RK- Peki bu albüm ilk albümün devamı gibi mi? Sound aynı mı? Başka sanatçılarla çalıştınız mı?

Konuk sanatçı yok çünkü konser tarihlerini tutturmak zor oluyor o zaman. Bu albümde bizbizeyiz. Sanki sesimizi, grubun soundunu bulduk. Bu grup zaten odur. Hani öyle biri bir parça getirsin, ondan sonra herhangi bir basçı, herhangi bir davulcu çalsın değil.

RK – Aynı anda mı beste yapıyorsunuz peki? Nasıl oluyor o yaratma süreci?
Mesela ben şarkıların 5 tanesini yazdım. 2 tanesini beraber yazdık Bordeaux'da. 1 parçayı da Alp getirdi. Ama ben de yazdığım zaman grup için yazdım. Mesela Alp'i düşündüm. Bu baslar Alp'e uyar. Bu davul Turgut'a uyar diye kafamda düşünerek yazdım. Duke Ellington gibi. O da böyle yapıyordu. Sadece müzik yazmıyordu, big band'i düşünerek bu saksafon tonu buna uyar diyerek yazıyordu.

RK - Bence de ağırlıklı olarak doğaçlama yapan bir grup ancak birbirini çok iyi tanıyorsa, birbirlerinin özelliklerini biliyorsa başarılı oluyor. Doğaçlama zor iş...

Evet. Bugün hakikaten bizim gibi bir grup az bulunur. Mesela ben bir solo çaldığım zaman, şarkının %60 benim olmasın, %25i benim olsun, Alp de %25 olsun, Turgut da, İzzet de. Hepimiz eşit katkıda bulunalım istiyorum ve öyle de oluyor zaten.

Anlat anlat bitmez...:)

RK – Ne tür diye sorulduğunda Nublu Sound diyorsun. Peki Nublu sound'u nasıl tanımlıyorsun?

Sadece müzik yapıyoruz, güzel müzik yapıyoruz. 'Music of now' diyorum. Bu stili çalıyoruz, o stili çalıyoruz değil. Şimdinin müziği.
RK - Kendinizi alternatif olarak tanımlıyor musunuz?
Tabii ki. Tam alternatif biziz aslında. Şimdi bir sürü İndie grup var. Milyonlarca indie grup var ama iyi olan yine de az. Biz de seviyoruz ama ana akımdan ayrıyız ekonomik bakımdan, sponsor bakımından. Herşeyi kendimiz yapıyoruz. New York öyle geçti. Plak sattık o paradan tekrar plak yaptık.
RK - Nublu'dan albüm çıkaralım diye size gelen gruplar var mı?
Her gün 1-2 tane Nublu Records’a geliyor. Her gün en az 10 e-mail geliyor kulüpte çalmak istiyoruz diye. Bütün dünyadan.
RK - Nasıl seçiyorsunuz peki?
Maalesef bugün plak çıkartmak zor olduğu için, CD satmak, piyasaya sürmek, reklam yapmak zor. O sebeple gücümüz az. Hani şimdi senede 4-5 tane CD çıkarıyoruz ama 50 tane de çıkartmayı isteriz. O kadar güzel müzikler var ki ve kendim de çok şey üretmek istiyorum ama imkanlarımıza göre hareket etmek zorunda kalıyoruz.
RK - Dijital müziğe nasıl bakıyorsunuz? Dijital ortamda satışlar nasıl gidiyor?
Nublu'da %50 dijital müzik, %50 CD.
RK - Normal albüm satışlarıyla başabaş gidiyor yani?
Evet ama Amerika’da bir sürü insan dijital müzik alıyor, çalmıyor. Avrupa'da öyle bir mantık var. Sanki dijital oldu mu hadi bedava. Ben mesela itunes'tan alıyorum. Bence normal yani. Sevdiğin grubun albümü 9 dolar, alıyorum. Ama ben hala vinylciyim. Gidip vinyl almayı tercih ediyorum. Biz de bayağı basıyoruz. Bazen remix yapıyoruz, onları vinyl basıyoruz.
RK – Dijital demişken sanal dünyadan kaçmak olanaksız. Twitter’dan da sorular aldım gelirken. Erkan Semiz’in bir sorusu: Synthesizer mı, yani Fender Rhodes mu, saksafon mu? Hangisi daha ağır basıyor?
Saksafon benim çocuğum, kız arkadaşım. Bilmiyorum yani, benim için her şey. Ama Fender Rhodes çalmayı da çok seviyorum. Her ikisinin yeri ayrı. Mesela Fender Rhodes Love Trio'ya uyuyor. İstanbul Sessions saksafona uyuyor. Nublu Orchestra’da saksafon çalıyorum ama Wax Poetic’te çok az saksafon çalıyorum mesela. Öyle gerekiyor sound bakımından.

Wax Poetic...İlhan Erşahin, Sissy Clemens ve Gabriel Gordon...

RK - Wax Poetic demişken albüm bitti herhalde. Biraz anlatır mısın? Bu defaki ekipte kimler var? Nasıl bir albüm oldu?

Albüm bitti. Single Amerika'da çıktı bu hafta. Bir single daha çıkacak. Haziran'da bir remix çıkacak.
RK - Albüm ne zaman çıkacak peki?
Albüm Eylul'de geliyor. Amerika'da çıkıyor. Herhalde Avrupa’ya ve buraya da aynı tarihlerde gelir. Bu defa daha planlı gidiyoruz. Video klip yapıcaz. Yepyeni bir websitesi yapıyoruz. Fotoğraf çekimlerini yapıyoruz.

RK - Peki bu defa kimlerle çalıştın?
Valla bu plakta Sissy Clemens diye bir kızla tanıştım. 22 yaşında daha, yeni okulu bitirdi. O, 3 parça soyluyor. Gabriel Gordon var. O da Amerikalı. Bu plak bayağı Amerikan. İngilizce sözler var. Hiç emprovize yok. Gabriel geriye kalan tüm parçaları söylüyor. Norah Jones bir parça söylüyor. İtalyan bir arkadaş Jovanotti de bir şarkı söylüyor. Başka bir şarkıcı da Natalie.

RK - Diğer Wax Poetic albümlerinden farklı mı? Brazil, Copenhagen, İstanbul yapmıştınız.
Onlar daha experimental albümlerdi. Daha çok ben yaptım. Bunda bayağı bir prodüktör tuttum, arkadaşım kendisi. İsveç’te yıllardır pop prodüktörlüğü yapıyor. Şimdiye kadar yaptığım en ticari (commercial) plak bu. Bütün parçalar 3,5-4 dakikalık. Radyoda çalmaya uygun.

RK - Gayet standart bir albüm yaptık diyorsun yani. Peki konserler nasıl gidiyor?
Gecen hafta Brezilya’daydık. İlk defa Nublu'nun dışında çaldık ve çok güzel oldu. 5 bin küsur kişi izlemiş. Bundan dolayı da mutluyuz.

RK – Bir twitter sorusu daha o zaman. İlkyaz Koşar merakla bekliyor. Baharda İstanbul'da konserleriniz olacak mı?
Tabii. Hep gidip geliyoruz zaten. Aynı zamanda Nublu da açıyoruz burada.
RK - Bu da çok merak edilen bir konu. Twitter’dan Fulya Köksalar da sormuştu ne zaman diye.
1 ay sonra. Karaköy’de açıyoruz. Herkesi bekleriz.
RK - Son dönemde Barış K.’nın albümünü çıkardın Nublu’dan. Nerden aklına geldi?

Minimüzikhol’ü seviyorum. Orada tanıştık. Barış K. ilginç bir şey yaptı bence. Psychedelic 70ler rock. Amerika’da çok ilgi gördü. İkinci baskıyı yaptık. Biz Barış K.'nın editlerini çıkardık ama aynı zamanda şarkıların orjinallerini de çıkarttık. Onun için bizim biraz farklı. Volume 2 başladı bile. Düşünceler var. Barış şarkıları seçiyor.

Kırmızı şarap vs kahve

RK - Toplamda kaç proje var İlhan? 7-8? J

Benim 7 tane görünüyor. Nublu Orchestra, Wax Poetic, Love Trio, İstanbul Sessions, I led 3 lives, Wonderland ve Silver. Silver'la daha kayıt yapmadık. Henüz çok yeni.
RK - Onun nasıl bir tarzı var? Kimler yer alıyor grupta?
Ben, Kenny Wollesen, Eddie Henderson ve Juni Booth. 2 caz ustası ve ben takılıyoruz. Kayıt kaldı sadece. Logo bile yaptık. Fotoğraflar filan, her şey hazır.
RK - Harikalar Diyarı'nın yeni albümü nasıl gidiyor? Kayıtlar tamamlandı mı?
Bitti bile. Jane Birkin bir parça söyledi. Gilberto Gil geçen hafta kayıttaydı. Bayağıbitti yani.
RK - İlk Wonderland’den biraz değişik o zaman?
Aslında biraz benziyor. Onun devamı gibi. Biraz daha canlı ama çok benzer şeyler var. Mesela yaylılar bu albümde de ağırlıklı.
RK - Burada ne zaman satışa çıkacak?
Eylül'de. İstanbul Sessions’ın Night Rider’ı bu hafta çıkıyor. Her yerde bulunabilir.
RK – Son twitter sorusu yine Fulya (Köksalar’dan): Genç cazcılara ne tavsiye edersin?

Tek bir şey: Arayış. Türkiye’de bir eksiklik varsa o arayış. Tarkan'dan sonra 100 tane Tarkan var. Duman'dan sonra 50 tane Duman çıkıyor. Cazcılar çok iyi çalıyor ama sanat yapmak lazım. Sanat yapmayacaksan herhangi bir işten farkı yok. Sanat yapacaksan, arayış şart. Niçin bunu yapıyorum, sebep nedir, müzisyen nedir diye oturup düşünmek lazım. Bu dünyaya ne vermek istiyorsun? Sadece almakla olmuyor, olay bu değil yani. Bayağı düşünmek lazım. Ben uzun vadeli düşünüyorum. Ciddi ciddi nasıl bir şey yapmak istiyorum diye.
RK - İlhamını nereden alıyorsun? Ülkeler, görüntüler, insanlar? Hangisi ağır basıyor?
İnsanlar. Ülkeyi takmıyorum. Sınırlar, vizeler, gümrükler gereksiz. İnsanlar çok etkileyici. Çok güzel insanlar var her yerde. İyi insanlar var. Onları tanımak güzel.

RK - Bundan sonra İlhan Erşahin nereye gider?
Bilmem. Jüpiter, Venüs. J (göndermeyiz dedim içimden, ne yalan söyleyeyim J)

Bu uzun röportaj için kendisine çok teşekkür edip, konsere doğru yol aldık.

Konser anları...Jüpiter dediği buysa tamam, gitsin...

Not: Fotoğraflar Alihan Koçoğlu'na ait. Kendisine de buradan tekrar çok teşekkürler.

Alternatif İstanbul Fotoromanı - I

2012-02-27T13:43:00.008+02:00

Huffington Post Haydarpaşa'yı dünyanın en harika garı sanadursun, hepimizin bir anısından bir parça taşıyan bu muhteşem yapı başına gelecekleri bekliyor.

Ah biz! Ne kadar ihmal ettik burayı, degil mi?

Birimiz en son müzik keşfini 'Pazar Konseri' köşesi için kaleme almaya başladı, ama yoğunluktan başını kaldırıp da son noktayı koyamıyor. Birimiz gezdiği sergilerin ardından bir değerlendirme yapacak ama hayat gailesinden fırsat kalırsa! Birimiz de yazacak ama paşa gönlü blog yazarı tıkanması sendromundan muzdarip (Ben, ben, ben! Benim bu, kimseye bırakmam!)

Ayıp ettiğimizi bile bile ayıp etmek bize göre değil. Diyelim ki, türlü sebeplerden yazıdan uzak kaldık. Hayat da mı devam etmiyor? O devam eden hayatın içinde iki saniye durup da belgelemiyor muyuz gördüklerimizi sanki?

Olmaz. İstanbul'un alternatif rehberini yazdığını iddia eden bir blog bu kadar susamaz. Hiçbir şeye eli gitmiyorsa, Instagram fotograflarından bir kolaj yapar, gene okuyucusuna ulaşır.

Edward Hopper'ın 'The Lighthouse at Two Lights' tablosuna selam olsun.

'Hayatımızın içinden akıp giden tren yoluna devam ediyordu. Ancak trenleri bir çok nedenden dolayı affedebiliriz. En basiti, o bir trendir. Arabaların tersine trenler dünyanın arka tarafına ilerler. İstasyona yakın kenar mahalle evleri diğerlerinden biraz daha iyidir. Ama raylarda ilerlerken yalnızca kötü halde olanları görebilirsiniz. Hiçbir araba yolculuğu bir memleket hakkında tren yolculuğu kadar fikir veremez. Bahçelerimize, çatı katımıza ve barakalarımıza bakarsınız. İplerde kuruyan iç çamaşırlarımızı görürsünüz. Bahçe süslerimize, kerevizlerimize, pırasalarımıza ve tuğladan yapılma barbekülerimize bakarsınız. Flaman topraklarında boy gösteren, mahkeme kararınca onaylanmış ama tadı olmayan otları ağır ağır yiyen inekleri görürsünüz. Rayların kenarındaki yere sabitlenmiş tozlu ve mermer granitlerin sevdiklerinizin son durağı olan yeri simgelediklerini görmek istiyorsanız trene binin.' (Çölde Kutup Ayısı filminden)

İstanbul'u izleyen Wall-E gibi.

Yağmur İstanbul'a yavaş yavaş, alıştıra alıştıra gelmez. Kara bulutlar bir tül gibi karşı yakadan şehrin üzerine serilmeye başlar ve yayılır, yayılır, yayılır. Bir bakmışsın ki, 10 dakika önce her yer güneşliyken, bir anda şehir kararmış.

İstanbul'da plastiğe teslim olmamış kaç yer kaldı?

Onlardan biri Salacak'taki Balıkçılar Kahvesi. Kız Kulesi'ni arkanıza alıp karşı kaldırıma geçin. Beyaz boyalı, tek katlı, mavi pencereli kahve. Az şekerli kahve söyleyip parketmiş arabalardan fırsat bulursanız İstanbul'u seyredin.

Doğancılar Parkı'nda Güvercinler Meclisi'ne denk gelmişliğimiz var.

Bir sabah Eminönü'ne yolumuz düşmüştü ve bir de ne görelim? Corto Maltese iskelede gazete satıyor!

Karlı bir gündü. Evde bir plastik şişe, maket bıçağı ve ip bulduk. Öylece boş boş oturmaları canımızı sıktı, deldik, kestik, bağladık. İçine bulguru da koyunca kuşlara tabldot çıktı.

İşte böyle.

Böyle fotoromanların devamı gelsin derseniz, biz varız. Sokaklarda hep koşuyoruz nasılsa, objektifimiz de pek durmuyor zaten. Eh, böyleyken neden buraları bomboş bırakmak niye? Daha anlık takip isterseniz, Instagram'da 'alternatifistanbul' profilini kapattık. Bekleriz.

Jane Birkin: Gainsbourg'un Nefesini Uzaklara Taşıyan Rüzgar

2012-01-14T09:15:00.015+02:00

Jane Birkin 2003 yılında İstanbul'da konser verdiğinde ben İstanbul dışındaydım. Konsere gidemedim, ama yanımda yöremde o kadar çok bahsi geçti ki, konuşulanlar bugün bile aklımda. Kıpkırmızı bir elbise içinde salınıp danseden 'çıplak ayaklı kontes' efsanesi kulaktan kulağa öyle hızlı yayılıyordu ki, ben yanlış zamanda ve yanlış yerde olduğum için hüzünden ölebilirdim. Jane Birkin'in varlığı Açıkhava sahnesini derin bir rüyaya sürüklerken, Serge Gainsbourg'un şarkılarının da doğu ezgileriyle ve çalgılarıyla birleştiğini, kimisinin bu durumdan memnun, kimisinin de onu fazla yapmacık ve oryantalist bulduğunu anımsıyorum.

Roll Dergisi'nin konserden hemen sonra yaptığı röportajda İstanbul konserini şöyle anlatıyor Jane Birkin: 'İstanbul konserinin böyle geçeceğini tahmin etmiyordum. Yunanistan'da da konser verdik, orada da tanındığımızı görmek, salonun dolması beni çok şaşırtmıştı, ama orada bin kişi vardı. Istanbul'daysa beş bin kişi vardı. Ve bu Fransızca sözleri dinleyen insanların sessizliğinin kalitesi, gönül zenginliği... Bu konserlerin bütününe dair benim en çok ilgimi çeken ve hoşuma giden şey, insanların ötekilerin kültürüne karşı duydukları ilgi ve merak, dilini bile anlamadıkları bir şeyi gidip izleme cömertliğini göstermeleri. Bizim sahnedeki varlığımız oldukça tuhaf ve sonuçta çok iyi bir insanlık potpurisi... Bu akşam burada da insanların belki de sözlerini anlamadıkları bir şeyden nasıl etkilendiklerini, hüzünlendiklerini gördüm. Taşıdıkları şiir ve Serge'in müziğine kattıktan sayesinde, Serge'in şiirini bambaşka bir çehreye büründürdüler.'

İstanbul'da 5 bin kişiyi etkisi altına alan Jane Birkin ve Serge Gainsbourg aşkı 1968'de beraber kamera önüne geçtikleri Slogan filminde başladı ve 1980'e kadar devam etti. 11 yıl süren bu beraberliğin en bilinen meyvesi Serge Gainsbourg’un Brigitte Bardot için bestelediği, fakat ayrıldıkları için ses vermesi Jane Birkin'e kalan ‘Je T’Aime...Moi Non Plus’ şüphesiz. Birkin'in 'Bu şarkıyı benden başka hiç kimsenin söylemesini istemezdim.' dediği şarkı dünya çapında sansasyon yarattı, sansürlendi, tüm zamanların en seksi şarkı seçildi, içinde yer aldığı plak milyonlarca sattı ve Jane Birkin-Serge Gainsbourg'u aynı cümle içinde geçirmek gerektiğinde en baş köşeye kuruldu. Tutkudan doğan ve birbirlerinin esin perisi olma mertebesine yükselen ortaklık arşivlerde Ex-fan des sixties ve Baby Alone in Babylone albümleriyle klasikleşti. 70'ler ve 80'ler Jane Birkin için Gainsbourg'lu zamanlar olmanın ötesinde sinemayla da haşır neşir olduğu ve birbiri ardına kült yapımlarda yer aldığı yıllardı.

Jane Birkin şarkıcılık kariyerine Serge Gainsbourg'un 1991'deki ölümünden sonra onun mirasını taşımayı ihmal etmeden devam etti. 1996'da Serge Gainsbourg dışında başka müzisyenlerin yazdığı 12 şarkıya yer verdiği Versions Jane albümünü çıkardı. 2002 yılında Serge Gainsbourg şarkılarını Mağrip'li müzisyenlerin ezgileriyle kombinlediği Arabesque, 2004 yılında Bryan Ferry, Beth Gibbons, Manu Chao ve Caetano Veloso gibi farklı müzisyenlerle birlikte kotardığı Rendez-Vous ve sözlerini kendisinin yazdığı şarkılardan oluşan 2008 tarihli Enfants d’Hiver albümleriyle Jane Birkin'in olgunluk çağı başlamış oldu. Bu olgunluk dönemi, müzisyenliğin yanında insan hakları ile ilgili çalışmaları da beraberinde getirdi. Amnesty International'ın Birmanyalı insan hakları savunucusu Aung San Suu Kyi konusunda yürüttüğü çalışmalara destek verdi, Saraybosna ve Ruanda'yı ziyaret ederek oradaki çocukların haklarını gündeme getirdi, Rusya-Çeçenistan savaşına dikkat çekmek için çalıştı. İyi niyetli ve kimi 'her şeyi bilenler'in biraz da yukarıdan bakarak söylediği üzere 'romantikçe' bir güdüyle müziğini Serge Gainsbourg'un ötesine taşıdı.

Bugün bile yaşamımızda varolmasını şüphesiz ki Jane Birkin'in kendi anılarında sıkışıp kalmadan devam etmeyi bilmesine borçluyuz. Jane, ki kendisine Jane diyebilecek hukumuz mevcut o bilmese de, sanılanın aksine Serge Gainsbourg ile varolmadı, ancak onunla büyüdü ve zenginleşti. Artık ayrılar ama O hâlâ Gainsbourg'un nefesini uzaklara taşıyan rüzgar. Ve o rüzgarın uğrayacağı yeni durak İstanbul. Jane Birkin 18 - 19 Ocak'ta Babylon sahnesinde yeniden esecek ve konserin geliri Japonya'daki nükleer felalette zarar görenlere bağışlanacak.

Dinleme Noktası

Uğursuz Değil, Müzikli Cuma

2012-01-12T11:24:00.008+02:00

İstanbul bir âlem şehir... Kimi haftasonları gecenin geri kalanını nerede geçireceğinizi düşünür, elinizde fazla seçeneğinizin olmadığını görürsünüz. Bazen de 'şu saatte buradan çıkarsam bu dakikada orada olurum' planları yaparken buluverirsiniz kendinizi. Yakın hissettiğiniz durum tabii ki ikincisi.

2012'nin ilk 13. Cuma'sı, alnına yapıştırılan 'uğursuz' damgasından kurtulmak istercesine müziğe sarılmış. Yapacak hiçbir şey bulamamaktan dolayı boynumuzu bükerek eve erkenden döndüğümüz gecelere inat, iki birbirinden güzel etkinliği sunuyor bize. Önce The Guardian, Mojo, Q ve Uncut gibi prestijli yayınların 2011'in En İyi Albümleri listelerinde kendine üst sıralardan yer bulmuş 'Diamond Mine' albümünün yaratıcıları King Creosote ve Jon Hopkins ile Salon İKSV'de hasbıhâl. Akabinde, Romeo ve Juliette'de Ayşe Gencer, Meltem Ege, Elif Çağlar, Şirin Soysal, Evrim Özşuca ve Ferhat Öz, Engin Recepoğullar (saksafon), Serkan Özyılmaz (piyano), Kağan Yıldız (kontrbass), Ferit Odman'dan (davul) oluşan muhteşem kadroyla Frank Sinatra'nın ruhuna selam.

Rasyonel akılda 13. Cuma uğursuzluğu korkusuna yer yok. Geceyle ilgili tek endişemiz, bunca güzel müziğin bizi içine sürüklediği haz duygusunun gerçek hayattaki çirkinliklere ne kadar dayanabileceği... İşte o noktada sarılacak yeni şarkılar, şiirler ve renkler bulmamız gerekecek.

Dinleme Noktası

İstanbul İki haftada Bir Belgeselde Buluşuyor

2012-01-11T10:34:00.007+02:00

DOCUMENTARIST İstanbul Belgesel Günleri ekibi ve Tütün Deposu tarafından üç yıldır düzenlenen SaturDox / Belgesel Buluşmaları, geçtiğimiz ay açılışını yaptı ve Türkiye’den güncel belgesellerden ve dünya belgesel sinemasının çarpıcı örneklerinden seçilmiş filmleri seyirciyle paylaşmaya başladı.

17 Aralık'ta Ekümenopolis belgeseliyle başlayan ve epey ilgi çeken SaturDox gösterimlerini çok önemsiyorum. Festivallerde kendine yeni yeni alan yaratmaya başlamış olan, ticari sinemaların ise tamamen gözardı ettiği belgesel sinema konusundaki gelişmeleri yıl boyunca takip edip, festival festival gezerek bu türe dahil olan en iyi filmleri seçmek, belgesel algısının hayvanlar âleminin pek ötesine geçemediği Türkiye'de yalnızca kültür kurumlarından destek alarak iki uluslararası çapta belgesel film festivalini kotarmak ve üzerine bu festivallerden akılda kalan filmleri 'Belgesel Buluşmaları' adı altında yeniden, üstelik ücretsiz olarak seyirciyle buluşturmak takdir edilesi bir çabanın ürünü olsa gerek.

SaturDox / Belgesel Buluşmaları'nın alamet-i farikası bu kadarla da sınırlı değil. Belgesel gösterimlerinin hemen ardından konuyla ilgili çalışmalar yapmış akademisyenler, uzmanlar yahut yönetmenlerle gerçekleştirilen söyleşilerle de içinde bulunduğumuz 'özgürlük ama kime/neye göre?' çağında katılanlara ufuk açıcı beyin fırtınası yapabilme ve belki biraz da umutlanabilme alanı yaratması da cabası.

İki haftayı geride bırakan SaturDox / Belgesel Buluşmaları, 14 Ocak'ta gösterilecek 'Bahreyn / Karanlıkta Haykırış' belgeseliyle devam ediyor. Altı ay süresince her iki haftada bir Cumartesi günleri Tütün Deposu'nda gerçekleşecek etkinliğe katılmak ve fikir üretiminde bulunmak ücretsiz.

Gösterim Programı: SaturDox 2011-2012

Ekümenopolis: Ucu Olmayan Şehir

Yönetmen: İmre Azem, Türkiye, Almanya, 2011, 93'

Söyleşi: YAŞAR ADANALI (Stuttgart Üniversitesi, Uluslararası Şehircilik Enstitüsü)

Ekolojik eşikler aşılmış, ekonomik eşikler aşılmış, nüfus eşikleri aşılmış, sosyal uyum bozulmuş. İşte neoliberal kentleşmenin fotoğrafı: "Ekümenopolis". Bu ilk uzun metrajlı belgeseliyle İstanbul'a bütüncül bir yaklaşımla bakmayı amaçlayan ve değişim kadar onun dinamiklerini de sorgulayan İmre Azem, bizi yıkılmış gecekondu mahallelerinden gökdelenlerin tepelerine, Marmaray'ın derinliklerinden üçüncü köprünün güzergâhına, gayrimenkul yatırımcılarından kentsel muhalefete, bu uçsuz bucaksız kentte uzun bir yolculuğa çıkartıyor.

17 Aralık 2011, 19:00

Işığa Özlem

Yönetmen: Patricio Guzman, Şili, Fransa, İspanya, Almanya, 2010, 90'

Söyleşi: ÖZGÜR SEVGİ GÖRAL (Hakikat, Adalet, Hafıza Çalışmaları Merkezi)

Dünyanın dört bir yanından astronomlar Şili'de üç bin metre yükseklikteki Atacama Çölü'nde yıldızları gözlemlemek için toplanır. Çölde gökyüzü o kadar saydamdır ki evrenin sınırlarının doğru bir şekilde görünmesine izin verir. Güneşin haşin ışınlarıyla kuruyan çöl toprağında ise cesetler zarar görmeden kalmıştır. Bunların bir kısmı mumyalar, kaşifler ve madencilerdir. Bazıları ise diktatörlük dönemindeki politik tutuklulardır... Astronomlar uzak galaksilerdeki olası dünya dışı hayatı araştırırken, bu gözlemevinin eteklerinde kadınlar, çöl kumunda kaybolan akrabalarını ararlar.

30 Aralık Cuma 2011, 19:00

Bahreyn: Karanlıkta Haykırış

Yönetmen: May Ying Welsh, Katar, Bahreyn, ABD, 2010, 51'

Söyleşi: ŞENAY ÖZDEN (Koç Üniversitesi, Sosyoloji Bölümü)

Diktatörünün merhametine kalmış halkıyla herkes tarafından unutulmuş bir ülke. "Bahreyn: Karanlıkta Haykırış", Bahreynlilerin yüzyüze kaldığı acıklı ve umutsuz durumu gözler önüne seriyor. Zalimlerinin acımasız ve uzlaşmacı olmayan eylemleri yüzünden, halkın Arap Baharı'nın haleflerinden biri olma girişimleri başarısızlıkla sonuçlanıyor. Bahreyn'de üç ay boyunca gizli bir şekilde çekilen film, demokratik hakları için mücadele eden, korku engelini aşmış bir halkın destanını izler. Film bir hastanenin içinde başlar. Doktorlar ve hemşireler, kalan en son güçleriyle imkânsızı denemekte, gelen yaralı protestocular selini ve devlet milis güçlerini tedavi etmektedirler.

14 Ocak 2012, 19:00

12 Kızgın Lübnanlı

Yönetmen: Zeina Daccache, Lübnan, 2009, 78'

Söyleşi: ZAFER KIRAÇ (Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği)

Travma geçirmiş, mağdur insanlarla çalışmakta uzmanlığı olan Zeina Daccache, Lübnan'ın adı hiç de hoş anılmayan Rournieh hapishanesinde ülkenin ilk hapishane tabanlı tiyatro projesini kurmak için mücadele etti. 15 ay boyunca, çoğu okur-yazar olmayan 45 erişkin erkek tutuklu, kendilerini ünlü tiyatro oyunu "12 Kızgın Adam"ın, burada "12 Kızgın Lübnanlı" adını alan bir uyarlamasına çalışırken buldu. Mahkumun bu ilham verici ve dürüst yolculuğunun anlatısı, oyun terapisinin faydalarını ve toplum tarafından en çok dışlanan bireyler üzerindeki olumlu etkilerini gözler önüne seriyor.

28 Ocak 2012, 19:00

Cinema Komunisto

Yönetmen: Mila Turajlic, Sırbistan, 2010, 100'

Söyleşi: ÖMER SAVAŞKAN (Tarihçi)

"Cinema Komunisto", Yugoslavya adı verilen sinematik illüzyonun yükselişi ve çöküşünü araştırırken bizi Tito'nun darmadağın film endüstrisi ile birlikte bir yolculuğa çıkarıyor. Düzinelerce unutulan Yugoslav filminden az bulunur görüntüler; film setlerinden daha önce hiç görülmemiş arşivler ve Tito'nun özel görüntülerini kullanan belgesel, ekranda anlatılan görüntünün arkasındakileri anlatırken bir ülkenin hikâyesini yeni baştan yaratıyor. Devlet tarafından finanse edilen süper-yapımlarda, Richard Burton, Sofia Loren ve Orson Welles gibi Hollywood yıldızları ulusal başarıyı cilalıyordu. Tito'nun şahsi film projeksiyoncusu, Tito'nun en sevdiği yönetmen, partizan filmlerinin en sevilen oyuncusu ve stüdyo patronları, Yugoslavya'nın hikâyesinin ekranda nasıl inşa edildiğini gösteriyor.

11 Şubat 2012, 19:00

Kabilenin Sırları

Yönetmen: Jose Padilha,

Brezilya, 2010, 96'

Söyleşi: EBRU KAYAALP (İstanbul Şehir Üniversitesi, Sinema ve Televizyon Bölümü)

60'lı ve 70'li yıllarda Batılı antropologlar Amazonlar'daki modern hayatın el sürmediği "bakir" sahaları gözlemlemek üzere buralara akın ettiklerinde ve dünyanın son "medenileşmemiş" kabilelerine baskın yaptıklarında ne oldu? Üniversiteden yeni mezun bu toy adamlar, birlikte yaşadıkları, üzerlerinde çalıştıkları ve filme çektikleri kabile sayesinde macera yaşayıp üne kavuştular. Fakat bu toplumlara sızmalarıyla gelişen olaylar, otuz yıl sonra akademi etiği ve iç çekişmeleri açısından bir skandala dönüştü. "Kabilenin Sırları" aynı zamanda bu antropologların yarattığı hasarı da belgeliyor.

25 Şubat 2012, 19:00

Evlilik Hikâyeleri: Zuzana ve Stanislav

Yönetmen - Director: Helena Třeštíková, Çek Cumhuriyeti, 1987, 38'

Evlilik Hikâyeleri Yirmi Yıl Sonra: Zuzana ve Stanislav

Yönetmen : Helena Třeštíková, Çek Cumhuriyeti, 2006, 57'

Söyleşi: STELLA OVADIA (Psikanalist, feminist aktivist)

1981-2005 yılları arasında belgeselci Helena Třeštíková, 1980'li yılların başında evlenmeye karar veren çiftlerin ilişkilerinin seyrini takip eder. Yirmi yıl sonra bu çiftler toplumsal değişimle birlikte, hayalleri ve idealleriyle yüzleşmek zorundadırlar. Tıpkı Zuzana ve Stanislav gibi: Bir bebek bekledikleri için çok genç evlenmişlerdir, küçük Honzík'in dünyaya gelmesinin bile bu birbirinden çok farklı iki insan arasındaki ilişkiye yardımcı olamayacağı kısa süre içinde su yüzüne çıkar. Evliliklerini on üç yıl sürdüren çiftin bir çocukları daha olur, kızları Zuzana. Bugün yetişkin olan çocukları onların düştüğü hatalara düşmemekte kararlıdır. Yönetmen için Zuzana ve Stanislav'ın hikâyesi iki farklı hayat şeklini yansıtır. Hayatın devamlılığına inanan Stanislav, kendini sürekli geliştirmeye çalışan ve çocuklarıyla yakın bir ilişki içinde olan orta yaşlı bir adamdır. Anneliği hayatta kendi yolunu çizmesine engel olan Zuzana, pasif biri olmuş ve yeni biriyle ilişki kurmakta zorlanmaktadır.

10 Mart 2012, 19:00

Tarihi Pişirmek

Yönetmen: Péter Kerekes, Avusturya, Çek Cumhuriyeti, Slovakya, 2008, 86'

Söyleşi: UĞUR KUTAY (Yıldız Teknik Üniversitesi, Sanat Bölümü)

Bu filmde, Slovak yönetmen Péter Kerekes, son yüzyılın en önemli silahlı çatışmalarında yiyecek ve içecek tedarik eden aşçılar, fırıncılar ve mutfak personelinin gözüyle modern Avrupa savaş tarihini yeniden inceler. Mareşal Tito'nun kişisel şef aşçısından Wehrmacht fırıncılarına, bu yenilikçi çalışma bazen absürd bir bakışla savaşın abesliğini ve belki de kaçınılmazlığını askerî mutfakların gündelik detayları çerçevesinde gözler önüne serer. Anlatı modern Avrupa savaşlarını teftiş edercesine Leningrad Kuşatması'ndan Çeçenistan Savaşı'na kadar mutfak müptelalarından oluşan renkli bir ekibin, hem tüyler ürpertici hem de komik tanıklıklarını ortaya koyar.

24 Mart 2012, 19:00

Yönetmen: Erik Gandini, İsveç, Danimarka, Birleşik Krallık, Finlandiya, 2009, 80'

Söyleşi: SEVİLAY ÇELENK (Ankara Üniversitesi Radyo Televizyon Sinema Bölümü)

Berlusconi'nin İtalya'daki medya iktidarı üzerine bir film. İtalya'da otuz yıldan fazla zamandır imaj tek bir kişi tarafından kontrol edilmekte. TV patronu ve Başbakan Silvio Berlusconi ticari televizyonun içeriğini İtalya'da daha önceden hiç olmadığı kadar etkiledi. Televizyon kanalları, açık saçık kıyafetli genç kızlarıyla, birçokları tarafından onun zevkinin ve kişiliğinin bir aynası olarak algılanmakta. "Videocracy"de İtalya doğumlu yönetmen Erik Gandini, İtalyanların otuz yıldır karşı karşıya geldikleri televizyon deneyiminin sonuçlarını ortaya koyuyor. En etkili medya alemlerine girerek, olağanüstü bir hikâyeyle "İtalya TV Cumhuriyeti"nin korkunç gerçeğini gözler önüne seriyor.

7 Nisan 2012, 19:00

Yönetmen: Roy Sher, İsrail, Fransa, Yunanistan, 2011, 89'

Söyleşi: MEHTAP DEMİR (Etnomüzikolog, İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuarı)

Roza Eskenazi nasıl yaşadıysa, öyle şarkı söyledi. Tutkulu, ateşli ve aşk dolu. Yunanistan, Türkiye ve İsrail'den üç genç müzisyen, Yunanistan'ın en iyi bilinen ve en çok sevilen rembetiko şarkıcısının hikâyesini ilk defa bir filme taşımak için müzikal bir yolculuğa koyulmuşlar. Eskenazi'nin geride bıraktığı müzikal izleri sürecekleri bu gezi onları İstanbul'dan Selanik'e ve oradan da Atina'ya götürmüş. Bu, herşeyden önce, sesleri Akdeniz Havzası boyunca yankılanmaya devam eden, gözden kaybolmuş bir dünyaya yapılan bir gezintidir.

21 Nisan 2012, 19:00

Ciwan Haco: Diyarbekir'e Giden Yol

Yönetmen: Zaradasht Ahmed, Norveç - Norway, 2010, 56'

Söyleşi: NAİM DİLMENER (Müzik Yazarı - Music Writer)

Efsanevi Kürt müzisyen Ciwan Haco'nun iki hayatı vardır. Sürgün olarak, küçük bir İsveç kasabasında karısı ve çocuklarıyla yaşamaktadır. O, soğuk ve karlı manzarada sadece başka bir sığınmacıdır. Onun dünyanın dört bir tarafına yayılmış 30 milyon Kürt için bir superstar ve halk kahramanı olduğunu bilen çok fazla insan yoktur. Onlarca yıl Türk hükümetinin kara listesine alınmış Ciwan'ın hayali sonunda gerçekleşir. Kürtler için sembolik bir şehir olan Diyarbakır'da bir konser vermesi için davet edilir. O, Kürdistan'a dönüş yolculuğunu yaparken, gelişinin haberleri yayılmıştır, bir milyonu aşkın insan çok sevdikleri ozanın sahnede belirmesini beklerken yolları ve konser alanını tıka basa doldurmuştur. Film, sadece bir sanatçının portresi değildir, aynı zamanda varoluşsal sorulara ve yabancı bir diyarda mültecinin kimlik arayışına değinir.

5 Mayıs 2012, 19:00

Ölücanlar

Yönetmen: Murat Özçelik, Türkiye, 2010, 90'

Söyleşi: MURAT ÖZÇELİK (Yönetmen)

Ölücanlar, yönetmen Murat Özçelik'in kendi hikâyesini anlatıyor. On yedi yaşında lisede okurken cezaevine giren Özçelik, 1999'da Ulucanlar Cezaevi'ne yapılan ve on tutuklunun öldüğü silahlı operasyonda ağır yaralanır. Televizyonlardaki ilk haberlerde adı yaşamını yitirenlerin arasında geçer. Annesi bu haberle sarsılır ve cenazesini almak için Ankara'ya gelir. Daha sonra oğlunun ölmediğini ve Amasya Cezaevi'ne gönderildiğini öğrenir. Filmde kendi geçmişine doğru bir yolculuğa çıkan Murat Özçelik, aynı cezaevinin kapısında günlerce sabahlayan annesi ile ülkenin politik ve kültürel tarihinde önemli yeri olan Ulucanlar Cezaevi'nin soğuk koridorlarında yeniden buluşuyor.

19 Mayıs 2012, 19:00

Hayvan Gibi Sergi!

2012-01-10T13:08:00.006+02:00

"Matematikçi ve felsefeci Pisagor diyor ki; "İnsan kendisinden asağı canlıları yok etmeye cüret ettigi sürece sağlık ve huzur yüzü görmeyecektir. İnsanlar hayvanları katlettigi sürece birbirlerini de oldurmeye devam edeceklerdir. Tabii ki cinayet ve acı tohumları ekenler sevinç ve sevgi biçemezler."

Sokak hayvanlarının barınaklarda verdiği yaşam mücadelesine dikkat çeken ve hayvanların yiyecek ve ilaç ihtiyaçlarına destek olmak amacıyla yola çıkan 47 sanatçının eserlerinin sergileneceği “Hayvan Gibi Sergi” 12-28 Ocak 2012 tarihleri arasında tüm sanat severleri ve hayvan haklarına duyarlı herkesi Milk Gallery’e bekliyor.

Ankara, İzmir, Eskişehir ve Bursa gibi şehirlerde de açılması planlanan sergide satılacak tüm eser ve objelerden elde edilecek gelirler, önceden belirlenecek barınaklara mama ve tıbbi yardım olarak gönderilecek.

Özellikle dondurucu soğukların başlamasıyla barınaklardaki yaşam standartlarını iyileştirmeyi hedefleyen serginin diğer amacı ise, ileriki günlerde de hayvanlar yararına yapılabilecek sergi, workshop gibi etkinliklerin önünü açmak ve bu inisiyatifi geleneksel hale getirmek. Projenin ilerleyen aşamalarında sosyal medyada yer alacak kampanya ve videolarla da sokak hayvanlarına destek olunmaya devam edilecek.

Sergiye destek veren sanatçı lisesi:

Bora Sütcü, Burak Beceren, Büşra Üzgün, Canavar, Can Pekdemir, Cins, Çağlar Bıyıkoğlu, Dünya Atay, Ece Gökalp, Ece Kalabak, Emrah Özhan, Emrecan Erol, Eser Epozdemir, Ezgi Genç, Fulya Çetin, Fulya Hocaoğlu, Gaye Su Akyol, Güçlü Polat, Kmr Korgün Akgün, Melis San, Merve Morkoç, Mert Papik, Mert Ülkümen, Esk Reyn, Murat Başol, Mustafa Karasu, Nalan Yırtmaç, Oytun Yılmaz, Rafet Arslan, Rad, Sedat Girgin, Sena, Wicks, Bimâr Efendi, Damla Güzel, Zeynep Uslu, Mehmet Akçakoca, Emre Parlak, Özgür Erman, Erkin Gören, Muris, Nuka, Levent Duran, Zeynep Uslu, Bahadır Baruter ve ek olarak optimono.com ve de klickthecase.com da tasarımlarıyla katılacaktır.

Etkinlik: “Hayvan Gibi Sergi”

Tarih: 12-28 Ocak 2011

Saat: 19:30

Yer: Milk Gallery & Design Store Adres: Galipdede Cad. Balkon Çıkmazı Sok. No: 8A Galata

Yeni Yılda da Bizi Ararsanız Salon'dayız

2012-01-06T11:58:00.005+02:00

2011 gitti. Muhasebesini yaptık. Ama herkesin yaptığı gibi hayat muhasebesi değildi bizimki. Duyduğumuz sesler, nefeslerdi. Alt alta yazdık, topladık, çıkardık.

2011'de en çok Salon İKSV'nin üst katında, duvar dibindeydik. Bazen duvara yaslanıp gözlerimizi kapattık, bazen ayağımız ağrıdan çatlayana kadar dansettik. Yine böyle soğuk bir Şubat gününde Ôlafur Arnalds'ı dinlemiştik. Piyanonun üzerinden beyaz kuşlar uçurmuştu bizim için. Sonra Patrick Watson'un yağmurlu bir Nisan gününde konser vereceği haberi gelmişti. Watson, senenin en iyi konserlerinden birini miras bırakıp ayrılmıştı şehirden. Mayıs ayında dEUS müziğin insanın beyin kimyasallarını değiştirebilen bir şey olduğunu anımsatmıştı. Yaz sessizliğinden sonra ibre sonbaharı gösterirken yeni bir şeyler söyleme vakitlerinin geldiğine kanaat getiren Lamb yeni albümlerinin hemen akabinde soluğu Salon'da almıştı almasına ancak konser, başlamasına beş kala Zeynep'in İstanbul'un eğri büğrü sokaklarında bir tümseğe takılıp düşmesine kurban gitmişti. O gece Taksim İlkyardım'da sonlanmıştı sonlanmasına ancak mühim de değildi, sahne sırası Brett Anderson'daydı çünkü! O gece Brett 'farklı bir yerden' seslenmişti, seslendiği yerde hala glam ama olgun bir müzik vardı. Ve John Grant... Grant'in bir piyano, bir keyboard ve bir de piyanonun üzerinde küçük bir synthesizer'dan ibaret bir sahnesi ile öyküleri, harikulade bir sesi ve naif komiklikleri vardı. O basit sahneden Rahşan'ın deyimiyle 'King Of Salon' çıkardı. Ve yılın sonunda doğru, tam da benim doğumgünümden bir gün önce Ane Brun ile buluşuyordu İstanbul. O geceyi nasıl tarif etmeli, bilemiyorum. Ane Brun'un bize yaşattığı, şarkılarının üzerine kendi öykülerimizi yazdığımız, hayatımızın film müziğinde onlarca şarkısıyla yerini almış bir müzisyeni zaman-mekân kavramlarını umursamadan dinleyebilmekti galiba.

Fırtına gibi esip geçen 2011'in arkasından sadece güzel şeyleri anımsamak istiyoruz doğrusu. Salon İKSV sahnesinde dinlediğimiz bu müzisyenler gibi. Biliyoruz ki onlar önümüzdeki dönemde kulağımıza çalınacak iyi müziğin de teminatı. Yeni açıklanan konser takviminde gördüğümüz King Creosote & Jon Hopkins (13 Ocak), 123 (20 Ocak) ve Robots In Disguise (28 Ocak) gibi isimler de bunun göstergesi. Bu arada, geçtiğimiz yıl başlayan ve her ayın öne çıkan etkinliğinin posterinin bir tasarımcı tarafından hazırlandığı projenin yeni ürünlerini merakla beklediğimizi de iletelim.