دوستان متخصص امنیت اینترنت کسی هست راهنمایی کنه؟
اپلیکیشن های اسنپ و اسنپ فود و تپسی میتونن آمار کاربرهارو به حکومت بدهند و اینکارو میکنند؟!@AminSabeti @mehdiy_fa

— خط خطی ها (@aura_hk) January 12, 2019

هر چند که پاسخ این سؤال بدون داشتن مدارک لازم آنقدرها آسان نیست، اما براساس تجربه و رفتار حکومت ایران می‌توان گفت که با استفاده از این اپلیکیشن‌ها این امکان به حکومت ایران و سازمان‌های امنیتی در کشور داده می‌شود تا در صورت نیاز از این سرویس‌ها برای رهگیری کاربران استفاده کنند.

اپلیکیشن‌های ایرانی چه اطلاعاتی را می‌توانند استخراج کنند؟

بسته به اپلیکیشن و دسترسی‌هایی که این اپلیکیشن در زمان نصب از شما می‌خواهد، یک اپلیکیشن می‌تواند هیچ دسترسی نگیرید و یا به صورت کامل دسترسی بگیرید.

به عنوان مثال با نگاهی به دسترسی‌هایی که اپلیکیشن اسنپ می‌گیرد -که بسیاری از آنها مانند داشتن موقعیت مکانی برای استفاده از این اپلیکیشن لازم است- می‌توان گفت که سازمان‌های امنیتی در کشور به راحتی می‌توانند موقعیت مکانی لحظه به لحظه کاربر را از طریق این اپلیکیشن به دست بیاورند،‌ هر چند که این دسترسی را باید شرکت اسنپ به این سازمان‌ها بدهد.

متأسفانه گرفتن این دسترسی‌ها به این دست اطلاعات توسط سازمان‌های امنیتی در ایران آنقدرها سخت نیست و با یک حکم قضایی –که براساس شواهد گرفتن آن آنقدرها سخت نیست– می‌توانند این دسترسی را بدست آورد. دلیل داشتن این دسترسی آسان نسبت به سرویس‌های غیرایرانی هم به این نکته باز می‌گردد که شرکت‌هایی مانند اسنپ و تپسی باید براساس قوانین کشور فعالیت کنند و در حوزه قضایی ایران قرار دارند.

این یعنی آنکه این سرویس‌ها باید از حکم قضایی تبعیت کنند و در صورت عدم تبعیت، امکان مسدود شدن و حتی بازداشت صاحب سرویس وجود دارد.

خطر استفاده از اپلیکیشن‌های ایران چیست؟

خطر اصلی که کاربران را در استفاده از اپلیکیشن‌های ایرانی تهدید می‌کند، به شنود و همچنین رهگیری کاربران باز می‌گردد. مثلاً فرض کنید که تظاهرات عمومی مانند آنچه در دی ماه ۱۳۹۶ و یا اعتراضات خیابانی سال ۱۳۸۸ رخ بدهد، در این شرایط اپلیکیشن‌هایی مانند اسنپ و یا تپسی برای سازمان‌ها و نهادهای امنیتی ایران بسیار پرکاربرد خواهند بود چون این اپلیکیشن‌ها موقعیت مکانی دقیق کاربران را دارند و به این صورت این امکان را به سازمان‌های امنیتی می‌دهند که در حجم بسیار بالا کاربران ایرانی را رصد کنند.

علاوه بر این، این دست اپلیکیشن‌ها می‌توانند اطلاعاتی دیگر مانند عکس‌های ذخیره شده در اپلیکیشن، لیست اپلیکیشن‌های نصب شده و… را نیز در اختیار نهادهای مختلف قرار بدهند.

آیا باید از اپلیکیشن‌های ایرانی استفاده کرد؟

پاسخ این سؤال هم بله و هم خیر است و به صورت دقیق نمی‌توان گفت که آیا باید استفاده از اپلیکیشن‌های ایرانی را به صورت کامل کنار گذاشت یا خیر چون در عمل کنار گذاشتن کامل برخی از اپلیکیشن‌های ایرانی مانند اسنپ و تپسی کاربردی نیست.

به همین دلیل آنچه که می‌توان پیشنهاد کرد آن است که در استفاده از این اپلیکیشن با چشمان باز عمل کنید و مثلاً اگر در تظاهرات و یا اعتراضات شرکت می‌کنید، بهتر است که این اپلیکیشن‌ها را پاک کنید و یا به صورت کامل از همراه داشتن تلفن هوشمند خود خودداری کنید.

فارغ از اینکه یک اپلیکیشن ایرانی است و یا خیر هم این قانون را همواره دنبال کنید: اگر از اپلیکیشنی به مدت ۳ ماه استفاده نکردید،‌ آن را پاک کنید چون در سه ماه آینده نیز از آن استفاده نخواهید کرد.

این مطلب را برای رادیو فردا نوشته‌ام و به همین دلیل این مطلب ابتدا در رادیو فردا و سپس در اینجا منتشر شده است. شما می‌توانید تمامی مطالب نوشته شده توسط من در رادیو فردا را در اینجا دنبال کنید.

نوشته آیا امکان شنود از طریق اپلیکیشن‌های ایرانی وجود دارد؟ اولین بار در ندای امروز پدیدار شده است.

کتاب خون بد یا Bad Blood یکی از کتاب‌های برتر ۲۰۱۸ در میان رسانه‌های انگلیسی‌زبان از جمله نیویورک تایمز، فایننشیال تایمز و… بود و برای همین در ماه گذشته میلادی این کتاب را خریدم و خواندن آن را یک ماهه به پایان رساندم.

داستان این کتاب مربوط به شرکت Theranos در سیلیکون ولی است که با مخفی‌کاری به کلاهبرداری خیره‌کننده و گول زدن افراد مختلف فعال در تکنولوژی و همچنین دنیای سیاست دست زده بوده است. کلاهبرداری‌ای که ارزش این شرکت را به ۹ میلیارد دلار رسانده بوده و بسیاری از افراد مطرح مانند روپرت مرداک در آن سرمایه‌گذاری کرده بودند!

ایده Theranos به دستگاه آزمایش خونی بازمی‌گردد (با نام‌های Edison و miniLab) که در آن بیمار تنها باید یک قطره خون از انگشتش را به دستگاه بدهد و سپس نتایج مختلف در مورد وضعیت سلامت خود را از طریق همان یک قطره خون بگیرد؛ ایده‌ای که در تئوری خیلی هیجان‌انگیز و خفن به نظر می‌رسد اما در حقیقت به هیچ جایی نرسید و تنها باعث به خطر افتادن جان عده‌ای بیمار و به یکی از معروف‌ترین داستان‌های کلاهبرداری در سیلیکون ولی تبدیل شد. چرا؟

چون Theranos چنین دستگاهی با این ویژگی تولید نکرده بوده است و تمام حرف‌ها و ایده‌هایش براساس دروغ بوده است!

در مدت خواندن این کتاب ۳۰۰ صفحه‌ای دو نکته اساسی توجه من را به خودش جلب کرد که با اتمام آن همچنان در ذهنم مانده‌اند:

• مدیریت عجیب الیزبت هولمز، بنیانگذار شرکت Theranos؛ که می‌توان روش مدیریت وی را به عنوان یک نمونه کامل از مدیریت اشتباه نیروی انسانی دانست. به عنوان مثال به صورت دوره‌ای یکی از کارمندان Theranos به شخص محبوب هولمز تبدیل می‌شده است و پس از مدتی همان شخص به یک کارمند کاملا منفور!
• عدم آگاهی افراد بانفوذ در آمریکا از دنیای تکنولوژی؛ به عنوان مثال می‌توان به اعضای برد Theranos مانند هنری کسینجر و جرج شولتس اشاره کرد که در ناآگاهی مطلق امید به تکنولوژی‌ای داشته‌اند که به صورت کلی وجود خارجی نداشته است.

اگر علاقه به دنیای استارتاپ و همچنین سیلیکون ولی دارید، خواندن این کتاب را به شما پیشنهاد می‌کنم و اگر حال و حوصله خواندن این کتاب را ندارید، می‌توانید تا زمان عرضه فیلم سینمایی‌ای که براساس این کتاب تولید خواهد شد صبر کنید

نوشته ‌‌خون بد، کتابی در مورد کلاهبرداری در سیلیکون ولی اولین بار در ندای امروز پدیدار شده است.

طی روزهای گذشته پس از انتشار خبر صدور حکم قضایی برای فیلترینگ اینستاگرام و ابلاغیه تعیین تعرفه اینترنت جداگانه با قیمت بالا برای استفاده از آن، بحث‌های زیادی درباره سرنوشت این شبکه اجتماعی در میان کاربران ایرانی ایجاد کرده است.

این موضوع در حالی داغ شده است که هنوز به‌صورت دقیق مشخص نیست که اینستاگرام سرنوشتی همانند فیلترینگ پیام‌رسان تلگرام در ایران خواهد داشت یا اعمال محدودیت‌های حجمی و افزایش هزینه‌های بسته‌های اینترنتی مصرفی کاربران، سیاستی خواهد بود که مقامات ایران برای محدود کردن کاربران اینستاگرام در پیش خواهند گرفت.

داغ شدن بحث فیلتر شدن اینستاگرام

همزمان با فیلترینگ تلگرام در اردیبهشت ماه ۹۷، بحث‌های مختلفی درباره مسدود‌سازی اینستاگرام نیز مطرح شده بود که سرانجام پس از چند ماه، گفت‌وگوهای اخیر مسئولان تصمیم‌گیرنده در خصوص وضعیت دسترسی کاربران ایرانی به اینترنت نشان می‌دهد که فیلتر کردن اینستاگرام در کشور وارد مرحله جدی‌تری شده است. البته این موضوع با ابهاماتی مواجه است که سبب می‌شود به‌طور دقیق نتوان درباره این تصمیم اظهار نظر کرد.

در ۱۱ دی ماه ۱۳۹۷، جواد جاویدنیا، دبیر فعلی کارگروه تعیین مصادیق مجرمانه در گفتگو با ماهنامه پیوست اعلام کرد که برای اولین‌بار مسئولان تصمیم‌گیرنده درباره سیاست‌های کلی وضعیت اینترنت ایران در شورای عالی فضای مجازی، برای یک شبکه اجتماعی و اپلیکیشن، محدودیت ترافیکی در سطح کل کشور تعیین کرده‌اند.

۱-برای پرونده این شماره ماهنامه به سراغ جواد جاوید‌نیا، سرپرست کارگروه تعیین مصادیق مجرمانه رفته‌ایم. او توضیحات مفصلی در مورد تغییر روند فیلترینگ کسب‌‌وکارها ارایه داد و اینکه آیا در نهایت اینستاگرام فیلتر خواهد شد یا خیر: pic.twitter.com/waAWDxDkYh

— ماهنامه پیوست (@Peivast) January 1, 2019

براساس آنچه که جاویدنیا ادعا کرده است، حجم ترافیک مصرفی کاربران اینستاگرام در ایران، از میزان محدودیت تعریف شده توسط آن‌ها عبور و به همین دلیل دادستانی کل کشور دستور قضایی مسدود‌سازی اینستاگرام را صادر کرده است. نکته جالب در این ادعای جاویدنیا آن است که این محدودیت چه میزان بوده است، بر چه اساسی تعریف و چگونه این میزان محدودیت محاسبه شده است.

از طرفی گفته‌های محمدجواد آذری جهرمی، وزیر ارتباطات و فن‌آوری اطلاعات نیز نشان می‌دهد که حقیقت ماجرا آنچنان مرتبط با حجم ترافیک مصرفی کاربران اینستاگرام در کل کشور نیست و بیشتر به انگیزه‌های سیاسی و دغدغه‌های مذهبی و فرهنگی برخی از مسئولان تصمیم‌گیرنده در این حوزه مربوط است.

وزیر ارتباطات @azarijahromi در پاسخ به اظهارات دبیر کمیته تعیین مصادیق مجرمانه درباره حکم قضایی برای فیلترینگ اینستاگرام که در گفت‌وگو با پیوست اعلام کرده بود، گفت:
«شفاف اعلام کنند اگر اینستاگرام را فیلتر کردند از فردا در زندگی مردم و توانمندیهای داخلی چه تاثیری خواهد گذاشت؟» pic.twitter.com/fVBGSaJEOg

— ماهنامه پیوست (@Peivast) January 2, 2019

علاوه بر این آذری جهرمی در واکنش به اظهارات جاویدنیا درباره حکم قضایی برای فیلترینگ اینستاگرام، گفته است که «شفاف اعلام کنند اگر اینستاگرام را فیلتر کردند، از فردا در کشور چه اتفاقی رخ خواهد داد و این موضوع در زندگی مردم و توانمندی‌های داخلی چه تاثیری خواهد گذاشت؟»

گمانه‌زنی‌ها درباره نحوه فیلتر کردن فیلترینگ

با توجه به صحبت‌های مختلف مقامات ایرانی در زمینه فیلتر شدن اینستاگرام، یکی از سؤالات اساسی در این میان آن است که اینستاگرام چگونه فیلتر خواهد شد؟ آیا به صورت کامل همانند فیس‌بوک، توییتر و سایر سرویس‌هایی که در گذشته فیلتر شده‌اند از دسترس کاربران خارج خواهد شد، یا آنکه به صورت ویژه با یک اپلیکیشن تحت کنترل و محدود شده آن را جایگزین خواهند کرد. نحوه فیلترینگی که درخصوص مسدودسازی تلگرام و دسترسی آزاد به محتوای سانسور شده در نسخه‌های هاتگرام و تلگرام طلایی شاهد آن هستیم.

هرچند که تا به امروز به‌صورت رسمی و حتی غیررسمی به هیچ اپلیکیشن جایگزینی از سوی مقامات ایرانی و رسانه‌های نزدیک به حکومت برای دسترسی کاربران به محتوای اینستاگرام‌شان در زمان فیلتر شدن آن اشاره نشده است؛ اما با در نظر گرفتن انگیزه‌های فیلترینگ اینستاگرام که همانند تلگرام یکی از دلایل اصلی آن، نظارت بر داده‌های کاربران است و دیگر آنکه مسئولان فیلترینگ بتوانند به راحتی محتوای در دسترس کاربران را سانسور کنند، این اقدام را می‌توان پیش‌بینی کرد.

راهکارهای جایگزین فیلترینگ برای محدود‌سازی کاربران

انتشار نامه محرمانه مربوط به ابلاغیه مرکز فضای مجازی توسط حسین فلاح جوشقانی، معاون وزیر و رئیس سازمان تنظیم مقررات ارتباطات رادیویی در توییتر در مورد درخواست از شرکت‌های ارائه دهنده خدمات اینترنتی برای فروش بسته‌های اینترنتی ویژه اینستاگرام، نشان می‌دهد که حکومت ایران به دنبال راهکارهای جایگزین به‌جای فیلترینگ جهت محدودسازی کاربران است.

درباره نامه زیر پرسیده‌اید.این نامه محرمانگی ندارد و به صادر کننده تذکر داده شده.ماجرا به ابلاغیه مرکز ملی فضای مجازی بازمی‌گردد. ارتباطی با فیلتر هم ندارد.خواسته‌اند که این امکان فراهم گردد تا اگر خانواده‌ای بسته اینترنتی بدون اینستاگرام بخواهد،امکانش فراهم باشد#گزارش_به_مردم pic.twitter.com/NKPH6u7ZqD

— seyyed Jamal hadian (@saeed272727) December 21, 2018

با در نظر داشتن این فرض که مسئولان ایرانی با فروش بسته‌های اینترنتی ویژه و افزایش هزینه‌های استفاده از یک سرویس آنلاین، به دنبال منع کاربران اینستاگرام هستند، می‌توان آن را یک مثال واضح از نقض بی‌طرفی اینترنت قلمداد کرد.

در همین مورد، اگر بخواهیم از نگاه فنی به این روش از فیلترینگ نگاه کنیم، آنچه مقامات ایرانی در نظر دارند به این صورت است که ابتدا دسترسی عمومی کاربران از طریق اینترنت مورد استفاده معمول‌شان به اینستاگرام را به‌صورت کامل مسدود کرده و اگر کاربری بخواهد از این شبکه اجتماعی استفاده کند، باید یک بسته اینترنتی ویژه خریداری کند که دسترسی از طریق آن تنها امکان‌پذیر است. به عبارتی دیگر در چنین شرایطی، کاربران ایرانی برای دسترسی به اینستاگرام نیاز به خرید بسته‌های اینترنتی ویژه با هزینه‌های بیشتر خواهند داشت.

هر چند که شما با خواندن پاراگراف بالا ممکن است ایرادی در این کار نبینید، اما باید گفت که این روش از فیلترینگ باعث خواهد شد که قشر خاصی از جامعه به اینستاگرام در حالی دسترسی پیدا کنند که عده زیادی به دلیل قیمت بالای احتمالی این بسته‌ها، آن را باید کنار بگذارند.

فارغ از این موضوع، این نوع محدودسازی را می‌توان روشی هوشمند از سوی حکومت ایران برای مدیریت واکنش‌های به فیلترینگ یک سرویس آنلاین دانست. به صورتی که ابتدا با ایجاد محدودیت و ارائه بسته‌های ویژه برای دسترسی به اینستاگرام، تعداد کاربران آن را در مرحله نخست با کاهش چشم‌گیر مواجه خواهد شد و پس از مدتی، حکومت به‌راحتی می‌تواند ارائه این بسته‌های ویژه را برای تعداد کاربران محدود آن، به‌صورت کامل با حواشی کمتر متوقف کند.

در همینجا بیان این نکته نیز دارای اهمیت است که این روش فیلترینگ و مدیریتی، به افزایش درآمد شرکت‌های ارائه دهنده خدمات اینترنتی کمک زیادی خواهد کرد.

استفاده از فیلترشکن، راه مقابله با فیلترینگ اینستاگرام

با توجه به آنچه در بالا گفته شد، راحت‌ترین و کم‌هزینه‌ترین راه مقابله کاربران پس از فیلتر شدن اینستاگرام، استفاده از فیلترشکن و وی‌پی‌ان برای دسترسی مجدد به این شبکه اجتماعی است. هر چند که می‌توان انتظار داشت که احتمالا در هفته‌های اولیه مسدود‌سازی اینستاگرام مشکلات زیادی در اتصال به فیلترشکن‌های مختلف و همچنین وی‌پی‌ان‌ها به‌وجود آید، اتفاقی که در هفته‌های اولیه پس از مسدودسازی تلگرام نیز رخ داد.

از همین رو اگر شما یکی از کاربران تلگرام در ایران هستید، آنقدرها نباید در مورد مسدود شدن اینستاگرام نگران باشید، هر چند که این موضوع از نقض بی‌طرفی و آزادی اولیه کاربران اینترنت در ایران توسط حکومت کم نمی‌کند.

این مطلب را برای رادیو فردا نوشته‌ام و به همین دلیل این مطلب ابتدا در رادیو فردا و سپس در اینجا منتشر شده است. شما می‌توانید تمامی مطالب نوشته شده توسط من در رادیو فردا را در اینجا دنبال کنید.

نوشته اینستاگرام چگونه در ایران فیلتر خواهد شد؟ اولین بار در ندای امروز پدیدار شده است.

یکی از هیجان‌انگیزترین موضوعاتی که از نگاه من کل مفهوم حمل و نقل در سرتاسر جهان و زندگی بشر را عوض خواهد کرد، خودروهای بدون راننده یا خودمختار (؟) هستند به گونه‌ای که با ظهور آنها مفاهیمی مانند ترافیک، چراغ راهنمایی و رانندگی و همچنین ساعات شلوغ رفت و آمد به صورت کامل بی‌معنی خواهند شد. دلیل این ادعا هم آن است که با وجود خودروهای بدون راننده و هوش مصنوعی، روزی خواهد رسید که خودروها با هم صحبت کنند و در سر یک چهارراه نیازی نیست خودروهای مختلف برای رد شد از آن کاملا توقف کنند.

به تازگی Ipsos/GenPop نظرسنجی جالبی را انجام داده و در آن از ۱۳۰ هزار نفر صاحب خودرو در ۹ کشور جهان در مورد پر کردن زمان‌شان در زمانی که در خودرو بدون راننده نشسته‌اند سوال کرده است. نتایج این نظرسنجی را که Statista به صورت اینفوگرافی بالا درآورده است نشان می‌دهد که:

• یک چهارم پاسخ‌دهندگان همچنان حواس‌شان به جاده و طرز رانندگی ماشین خواهد بود.
• حدود ۱۵ درصد به استفاده از اینترنت برای تماشای ویدیو، تماس گرفتن، ایمیل خواندن و یا استفاده از اپلیکیشن‌های پیام‌رسان مشغول خواهند بود.
• بین ۵ تا ۱۰ درصد در خودروهای بدون راننده خواهند خوابید!

فارغ از سه مورد بالا، با نگاهی کلی به نتایج این نظرسنجی نکته جالب برای من این است که اکثریت پاسخ‌دهندگان به کارهایی در خودروهای بدون راننده خواهند پرداخت که در اوقات فراغت خودشان به آنها می‌پردازند و تنها ۵ درصد به کار کردن در خودروهای بدون راننده خواهند پرداخت.

خلاصه کلام اینکه در طول ۵ تا ۱۰ سال آینده صنعت خودروسازی و همچنین فرهنگ رانندگی دچار تغییرات جدی و خیره‌کننده‌ای خواهد شد. منتظر باشید

نوشته زمان خود را چگونه در خودروهای بدون راننده صرف می‌کنید؟ اولین بار در ندای امروز پدیدار شده است.

یکی از تصمیم‌هایی که در چند ماه اخیر گرفته‌ام این است که در این وبلاگ بیشتر و بیشتر بنویسم و این نوشتن تنها در مورد امنیت دیجیتال و سانسور اینترنت نباشد، چیزهایی که بعضی وقت‌ها ممکن است برای شمای خواننده تکراری و حوصله سربر باشد. در راستای همین تصمیم این مطلب را می‌توان شروع این تغییر در این وبلاگ دانست.

در طی دو سال اخیر یکی از رسانه‌های محبوب من فایننشال تایمز بوده است و در این مدت در شماره‌های آخر هفته این روزنامه مقاله‌های هیجان‌انگیز زیادی پیدا کرده‌ام. در شماره این هفته به مقاله بلندی در مورد تاثیر الکل بر روی انسان و مزیت‌های آن برخوردم که هیجان آن آنقدر زیاد بود که باعث شد این مطلب را اینجا بنویسم! دقت کنید که برای خواندن نسخه کامل مقاله، نیاز به عضویت ماهیانه فایننشال تایمز دارید

جذابیت این مقاله برای من در این است که تمام محتوای آن براساس یک سری تحقیقات علمی نوشته شده و برخلاف تصور عموم که نوشیدن الکل برای سلامتی مضر است، این تحقیقات نشان داده که نوشیدن الکل به میزان متعادل (براساس پیشنهاد دولت بریتانیا این میزان ۱۴ واحد در هفته است) باعث کاهش ۵۰ درصدی ابتلا به بیماری زوال عقل می‌شود. بخش دیگر جذاب این مقاله در جایی است که میزان شادی افرادی که الکل می‌نوشند از افرادی که الکل مصرف نمی‌کنند بیشتر است!

اگر هم سوال شما این است که الکل دقیقا چه تاثیری بر بدن انسان می‌گذارد که باعث افزایش شادی و همچنین کاهش ابتلا به بیماری زوال عقل می‌شود، باید در مورد اندورفین بیشتر بخوانید، هورمونی که احساس رضایت،‌ شادی و هیجان به انسان می‌دهد. اگر هم علاقه دارید که اندروفین را در بدن خودتان افزایش دهید،‌ سه راه حل ساده وجود دارد که عبارتند از ورزش کردن،‌ نوشیدن الکل به میزان متعادل و داشتن دوست.

خلاصه کلام اینکه نوشیدن الکل – به میزان متعادل – نه تنها بد نیست، بلکه باعث بهبود وضعیت روحی و سلامت شما می‌شود پس نوش!

نوشته آیا نوشیدن الکل برای سلامتی خوب است؟ اولین بار در ندای امروز پدیدار شده است.

اینترنت را می‌توان یکی از بزرگترین چالش‌های حکومت ایران در دو دهه اخیر دانست و در طی این دو دهه، هر دولت سیاست‌های خاص خود را برای کنترل آن دنبال کرده است. در این مطلب نگاهی کلی به تاریخچه اینترنت و سیاست‌های سه دولت سیدمحمد خاتمی، محمود احمدی‌نژاد و حسن روحانی می‌اندازم تا به این صورت افرادی که ممکن است با تاریخچه سانسور اینترنت در ایران آشنا نباشند، کلیاتی از آنچه در طی این ۲۰ سال رخ داده است را به دست آورند.

دولت خاتمی: شروع سانسور اینترنت در ایران

دولت خاتمی را می‌توان دولتی دانست که در آن اینترنت در دسترس عموم قرار گرفت و افراد می‌توانستند با هزینه‌ای کم، کارت اتصال به اینترنت را خریداری کنند. با عمومی شدن استفاده از اینترنت در زمان خاتمی، دوران طلایی وبلاگستان فارسی شروع شد که در آن هزاران نفر -از جمله خودم- که هیچ مکانی برای نوشتن و بیان دیدگاه‌یشان را نداشتند، با درست کردن یک وبلاگ ساده به بیان دیدگاه‌های خود پرداختند.

با محبوبیت وبلاگ‌نویسی در دوران خاتمی و عدم کنترل بر روی محتوایی که بر روی اینترنت منتشر می‌شد، حکومت ایران و دولت خاتمی به فکر مدیریت محتوای تولید شده و دسترسی به این دست محتواها افتاد. از همین رو دولت خاتمی کلید اولیه سانسور و فیلترینگ اینترنت را زد و به این صورت وبلاگ‌های مختلفی که در آنها محتوای انتقادی به وضعیت کشور وجود داشت، زیر تیغ فیلترینگ رفتند.

در همینجا باید به این نکته مهم نیز اشاره کنم که برخلاف بسیاری از افراد که فکر می‌کنند خاتمی مخالف سانسور اینترنت در کشور بوده است، باید گفت که شخص خاتمی از حامیان سانسور اینترنت در کشور بوده، به عنوان مثال می‌توان به این مصاحبه اشاره کرد که در آن خاتمی از آزاد بودن تمام وب‌سایت‌های سیاسی خبر می‌داده در حالی که بسیاری از وبلاگ‌ها و وب‌سایت‌های سیاسی در آن زمان مسدود بودند – از جمله وبلاگم خودم.

علاوه بر این در دولت خاتمی برای اولین بار عده‌ای به دلیل فعالیت آنلاین دستگیر و مجرم شناخته شدند که در زمان خودش سروصدای زیادی را به پا کرد.

​دولت احمدی‌نژاد: سرکوب گسترده اینترنت در کشور

دولت احمدی‌نژاد را می‌توان دولتی دانست که در آن سرکوب اینترنت و آزادی‌های آنلاین به اوج رسید. به عنوان مثال در دولت احمدی‌نژاد و در اعتراضات به انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۸۸، ایران برای اولین بار دسترسی به اینترنت را به صورت کامل قطع کرد.

علاوه بر این در دولت احمدی‌نژاد مفهوم اینترنت ملی – که این روزها از آن به عنوان «شبکه ملی اطلاعات (شما)» یاد می‌شود – شروع به شکل گرفتن کرد و ایده‌هایی مانند سیستم عامل ملی، آنتی‌ویروس ملی، نقشه گوگل اسلامی و… نیز مورد توجه قرار گرفتند. نکته مهمی که در مورد اینترنت ملی باید در اینجا بیان کرد آن است که بر خلاف تصور بسیاری، دولت احمدی‌نژاد هیچگاه نتوانست این ایده را به صورت کاملا اجرای کرد و دولت روحانی «شما» را از مرحله ایده و مطالعه به اجرا رساند.

در نهایت دولت احمدی‌نژاد دولتی بود که در آن فیلترینگ شبکه‌های اجتماعی مانند فیس‌بوک و توئیتر آغاز شد؛ هر چند که این سانسور هم اکنون خنده‌دار به نظر می‌رسد زیرا در حال حاضر محمود احمدی‌نژاد دارای حساب تایید شده در توئیتر است!​

دولت روحانی: تغییر رفتار کاربران اینترنت در ایران

دولت روحانی را می‌توان دولتی دانست که نسبت به دولت‌ها قبلی در زمینه کنترل اینترنت و همچنین کاربران اینترنت باهوش‌تر عمل کرده است. به عنوان مثال می‌توان به تعرفه اینترنت در کشور اشاره کرده که در ساختار جدید کاربران برای استفاده از وب‌سایت‌هایی که در خارج از ایران میزبانی می‌شوند (مثلاً تلگرام، گوگل و…) باید دو برابر نسبت به استفاده از وب‌سایت‌هایی که در داخل کشور میزبانی می‌شوند (آپارات، ورزش۳ و…)، هزینه پرداخت کنند.

اینگونه تعرفه‌بندی در بلندمدت می‌تواند رفتار و درک کاربران اینترنت در ایران را کاملاً تغییر دهد به طوری که در آینده‌ای نزدیک کاربران اینترنت ممکن است اینترنت را وب‌سایت‌های ایرانی مانند آپارات، دیجی‌کالا و… بدانند و ایده‌ای در زمینه وب‌سایت‌هایی مفیدی مانند ویکی‌پدیا نداشته باشند.

​علاوه بر مدیریت هوشمندانه رفتار کاربران در دولت روحانی – که از نگاه من خطرناک‌ترین اقدام تمام دولت‌های اخیر در زمینه فضای مجازی بوده است – می‌توان به عمومی شدن استفاده از اینترنت در دستگاه‌های موبایل (۳G و ۴G) اشاره کرد که باعث شد دسترسی به اینترنت از طبقه متوسط جامعه به طبقه کارگر و کم درآمد نیز برسد.

با راه‌اندازی ۳G و ۴G، سیاست فیلترینگ در دولت روحانی نیز دچار تغییر شد و با محبوبیت تلفن‌های همراه، سانسور وب‌سایت‌های مختلف تا حدودی زیادی کنار و تمرکز بر روی مدیریت و سانسور اپلیکیشن‌های موبایل گذاشته شد. برای مثال هم می‌تواند به فیلتر شدن اپلیکیشن‌های ارتباطی مانند وی‌چت، وایبر و در آخرین نمونه تلگرام اشاره کرد.

در نهایت هم باید به اجرایی شدن «شما» در دولت روحانی اشاره کرد که این امکان را به دولت روحانی و دولت‌های بعدی می‌دهد تا در زمان‌های بحرانی مانند تظاهرات سراسری، اینترنت جهانی را قطع کنند بدون آنکه سیستم ارتباطی در داخل کشور دچار مشکل شود.

مشهود است که در ایران با تغییر دولت سیاست‌های کلی سانسور اینترنت در کشور تغییر نکرده، هر چند که روش اجرای آن دچار تغییر شده است؛ مثلاً در دولت احمدی‌نژاد با مشت آهنین به سرکوب اینترنت پرداخته می‌شد اما در دولت روحانی به صورت غیرمستقیم و با طرح‌هایی مانند اراسه اینترنت رایگان برای استفاده از سرویس‌های داخلی، سانسور اینترنت اعمال می‌شود.

این مطلب را برای رادیو فردا نوشته‌ام و به همین دلیل این مطلب ابتدا در رادیو فردا و سپس در اینجا منتشر شده است. شما می‌توانید تمامی مطالب نوشته شده توسط من در رادیو فردا را در اینجا دنبال کنید.

نوشته دو دهه سانسور اینترنت در ایران اولین بار در ندای امروز پدیدار شده است.

حدود ۶ سال پیش یکی از کارهایی که من در این وبلاگ انجام می‌دادم، گرفتن گاف خبرگزاری‌های مختلف در داخل ایران بود که اخبار جعلی (Fake News) را به عنوان اخبار واقعی به مخاطبان خود می‌فروختند. در آن زمان بحث اخبار جعلی آنقدرها در میان کاربران اینترنت و به‌خصوص شبکه‌های اجتماعی داغ نبود.

با گذشت حدود ۶ سال بحث اخبار جعلی و انتشار آنها در شبکه‌های اجتماعی به موضوع مهمی تبدیل شده است، که می‌توان اوج آن را در رفراندوم باقی ماندن/خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا و انتخابات ریاست جمهوری آمریکا دید.

در واکنش به انتشار اخبار جعلی – که سیاستمداران سرتاسر جهان نیز دستی در آن دارند – رسانه‌های مختلف بخشی با عنوان راست‌آزمایی درست کرده‌اند که یکی از نمونه‌های خوب درست‌سنجی مربوط به روزنامه نیویورک تایمز است. در حقیقت کاری که رسانه‌ها برای مقابله با اخبار جعلی انجام می‌دهند آن است که با مقایسه سخنان و اخبار منتشر شده با منابع دیگر و همچنین آمار و ارقام، درست یا نادرست بودن آن را به بررسی می‌کنند.

هر چند که مقابله با اخبار جعلی پیچیدگی‌های خودش را دارد، اما همچنان امکان رو کردن دست اخبار جعلی وجود دارد؛‌ اما در مورد مقابله با اخبار جعلی در سال‌های آینده جای شک بسیاری است زیرا مفهومی جدید با نام Deepfake (جعل‌عمیق؟) در حال شکل گرفتن است که به کمک تکنولوژی می‌توان اخبار و محتوایی جعلی‌ای را تولید کرد که امکان به چالش کشیدن آنها بسیار سخت و در برخی موارد غیرممکن باشد!

در Deepfake شما می‌توانید یک ویدیو از سخنرانی یک مقام سیاسی درست کنید که با صدا و تصویر وی باشد به گونه‌ای که مخاطب فکر می‌کند این سخنان را او گفته است در حالی که چنین چیزی از پایه و اساس درست نیست! یا اینکه یک دولت سرکوبگر می‌تواند یک مصاحبه تلویزیونی علیه یکی از مخالفانش را تولید و سپس آن را منتشر کند.

عامل اصلی‌ای هم که باعث شد این مطلب را در اینجا بنویسم به نگرانی من در دنیای Deepfake بازمی‌گردد که این تکنولوژی به دولت‌هایی مانند ایران این امکان را بدهد که بدون دستگیر کردن یک مخالف سیاسی، یک اعتراف اجباری جعلی از فرد مورد نظر را تهیه و سپس آن را بر روی اینترنت منتشر کنند، یا آنکه ویدیو پورن از یک مخالف سیاسی تولید و براساس آن ویدیو، وی را دستگیر و محکوم به اعدام کنند! و این یعنی یک خطر بزرگ که قبل از دیر شدن باید آمادگی لازم و روش‌های مقابله با آن را بررسی کرد و یاد گرفت.

خلاصه کلام اینکه به زودی باید منتظر اخبار جعلی پیچیده‌ای باشیم که حدس زدن آنها بسیار سخت است و نیاز به تکنولوژی برای مقابله با آن است، اخباری که برای درست‌سنجی آنها تنها یک جستجوی ساده در اینترنت کافی نیست.

پی‌نوشت ۱: ایده این مطلب از این مقاله روزنامه فایننشال تایمز گرفته است.

پی‌نوشت ۲:‌ خواندن این مقاله دانشگاهی که مربوط به ویدیو زیر است را پیشنهاد می‌کنم.

پی‌نوشت ۳: اگر علاقه به تولید ویدیو جعلی دارید، بد نیست اپلیکیشن FakeApp را امتحان کنید!

نوشته منتظر دنیای Deepfake باشید! اولین بار در ندای امروز پدیدار شده است.

در روز ۱۲ تیر ۱۳۹۷، معاون اول دادستان کل کشور محمد مصدق، از در دستور کار قرار گرفتن فیلترینگ اینستاگرام خبر داد و دلیل این اقدام را «سوءاستفاده از احساسات پاک مردم» توسط «سلبریتی‌ها» اعلام کرد.

هر چند که این خبر از سوی محمدجواد آذری جهرمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات تکذیب و رد شده است، اما با توجه به سابقه ایران در زمینه فیلترینگ سرویس‌های آنلاین مختلف که ابتدا با تکذیب خبرهای مختلف و سپس اجرایی شدن فیلترینگ صورت می‌گیرد، می‌توان خبرهای چند روز اخیر را مقدمه‌چینی برای فیلتر کردن اینستاگرام دانست.

از همین رو در این مطلب سعی می‌کنم که به جنبه‌های مختلف این خبر بپردازم تا به این صورت تصویر شفافی از آنچه که ممکن است اتفاق بیافتد داشته باشیم.

آیا فیلتر کردن اینستاگرام امکان‌پذیر است؟

پاسخ این سؤال مثبت است! این بدین معناست که دولت ایران می‌تواند اینستاگرام را مانند وب‌سایت‌ها و سرویس‌های آنلاین دیگر فیلتر و مسدود کند و در دسترسی کاربران ایرانی به این سرویس اختلال ایجاد کند؛‌ آخرین نمونه را هم می‌توان فیلترینگ تلگرام دانست، هر چند که کاربران پس از فیلتر شدن آن همچنان و با ابزارهای مختلف به تلگرام دسترسی دارند.

آیا امکان مسدود کردن دسترسی به اینستاگرام از طریق فیلترشکن وجود دارد؟

پاسخ این سؤال به طور قطع خیر است، این بدان معناست که هر چند دولت ایران می‌تواند دسترسی به اینستاگرام را به صورت معمولی مسدود کند، اما امکان مسدود کردن آن به گونه‌ای که اینستاگرام را نتوان با فیلترشکن و یا وی‌پی‌ان باز کرد وجود ندارد و اگر یکی از مقام‌های ایران مانند وزیر ارتباطات ادعایی در این زمینه مطرح کردند، باید بدانید که این ادعا از اساس اشتباه و بدون پایه علمی است.

دولت ایران تنها در حالتی می‌تواند دسترسی به اینستاگرام را از طریق فیلترشکن‌ها مسدود کند که دسترسی کاربران به اینترنت جهانی را قطع کند؛ کاری که دولت ایران نمی‌تواند به صورت دائمی انجام دهد و ممکن است آن را برای چند روز انجام بدهد. عدم کار کردن فیلترشکن‌ها مختلف در چند روز ابتدایی فیلتر شدن تلگرام یکی از نمونه کارهایی است که دولت ایران می‌تواند انجام دهد، هر چند که نمی‌تواند آن را به صورت دائم و مستمر اجرا کند.

آیا فیلتر شدن اینستاگرام به معنی پایان محبوبیت اینستاگرام در ایران است؟

هر چند که پیش‌بینی کردن کار سخت و در بیشتر موارد نادرست است اما با توجه به خروجی فیلتر شدن تلگرام باید گفت که شانس آنکه محبوبیت اینستاگرام در میان کاربران ایرانی کاهش چشم‌گیری پیدا کند بسیار پایین است و این شبکه اجتماعی چه فیلتر شود و چه نشود، همچنان بین کاربران ایرانی محبوب خواهد ماند.

تنها اتفاق احتمالی که با فیلتر شدن اینستاگرام روی خواهد داد آن است که برخی از کاربران که چگونگی استفاده از فیلترشکن و یا وی‌پی‌ان را نمی‌دانند، پشت دره‌های فیلترینگ بمانند هر چند که به مرور زمان آنها نیز راه فرار را یاد می‌گیرند.

پایان داستان فیلترینگ سرویس‌های مختلف در ایران چیست؟

به عنوان یک قانون کلی باید گفت که بازنده بازی موش و گربه فیلترینگ اینترنت و سرویس‌های مختلف در هر کشوری از جمله ایران سیستم سانسور است و در تاریخ نیز ده‌ها مورد در این زمینه وجود دارد. در ایران نیز داستان متفاوت نیست و آنچه که ثابت شده،‌ این است که کاربران در نهایت -چه دولت ایران بخواهد و چه نخواهد- راه خود را برای دسترسی به پلتفرم‌های مسدود شده پیدا می‌کنند.

تنها راهی که دولت ایران برای مقابله کامل با دسترسی افراد به سرویس‌های فیلتر شده دارد آن است که دسترسی کاربران ایرانی به اینترنت جهانی را به صورت دائمی قطع کند، کاری که به دلایل اقتصادی و سیاسی امکان‌پذیر نیست.

در پایان باید به این نکته نیز اشاره کنم که بازنده بازی سانسور اینترنت سانسورچی است چون روش‌های دور زدن سیستم سانسور هر روز ساده‌تر از گذشته می‌شوند.

این مطلب را برای رادیو فردا نوشته‌ام و به همین دلیل این مطلب ابتدا در رادیو فردا و سپس در اینجا منتشر شده است. شما می‌توانید تمامی مطالب نوشته شده توسط من در رادیو فردا را در اینجا دنبال کنید.

نوشته چه نکاتی را باید در مورد فیلتر شدن احتمالی اینستاگرام بدانید؟ اولین بار در ندای امروز پدیدار شده است.

۲۸ ژانویه (۸ بهمن ماه) ، روز حفظ حریم خصوصی در بسیاری از نقاط جهان از جمله اروپا، آمریکا، کانادا و هند است.

از همین رو هر ساله در این روز گفتگوها و حرف‌های مختلفی در مورد حریم خصوصی زده می‌شود که با نگاهی به هشتگ DataProtectionDay می‌توانید توییت‌های مختلف در این زمینه را بخوانید.

با گسترش استفاده ایرانی‌ها از تلفن‌های همراه و همچنین اپلیکیشن‌های مختلف، اهمیت حریم خصوصی بیش از پیش شده است و به همین دلیل به مناسب روز حفظ حریم خصوصی، چند نکته مهم و کاربردی برای بهبود حریم خصوصی را رعایت کنید:

۱-در مکان‌های عمومی از وی‌پی‌ان یا فیلترشکن مانند سایفون استفاده کنید: با توجه به اینکه استفاده از وی‌پی‌ان و فیلترشکن در ایران به دلیل فیلترینگ گسترده اینترنت امری عادی است، کاربران اینترنت در ایران در اکثر مواقع از فیلترشکن استفاده می‌کنند. اما با این حال باید بر روی این نکته تاکید شود که هر زمانی که در مکان‌های عمومی مانند کافی‌شاپ، هتل، رستوران و… به اینترنت وصل شدید، حتما وی‌پی‌ان یا فیلترشکن خود را فعال کنید.

با فعال کردن وی‌پی‌ان و فیلترشکن در حقیقت شما شنود و بررسی ترفیک لپ‌تاپ یا تلفن همراه‌تان از بین می‌برید و به این صورت امکان مانیتور کردن فعالیت‌های آنلاین خود را از شرکت ارائه دهنده خدمات اینترنتی و یا صاحب کافی‌شاپ، هتل و… از بین می‌برید.

علاوه بر این دقت کنید که به هیچ عنوان و تحت هیچ شرایطی از موتورهای جستجوی ایرانی مانند یوز استفاده نکنید چون نه تنها تمام چیزهایی که در آنها جستجو می‌کنید در سرورهای این موتورهای جستجو ذخیره می‌شوند، بلکه نتایج سانسور شده در اختیار شما قرار می‌گیرد.

۲- برای مکالمه‌های حساس از سیگنال استفاده کنید: هر چند که تلگرام محبوب‌ترین پیام‌رسان در ایران است، اما نکته‌ای که نباید فراموش کرد آن است که امکان شنود در تلگرام توسط شرکت تلگرام وجود دارد. به همین دلیل اگر می‌خواهید که مکالمه‌های حساسی داشته باشید (دقت کنید که هر فردی تعریف خودش را از واژه حساس دارد)، به جای استفاده از تلگرام یا اپلیکیشن‌های مشابه، بهتر است که از اپلیکیشن سیگنال استفاده کنید.

ویژگی مهم اپلیکیشن سیگنال آن است که تمامی مکالمات از طریق این اپلیکیشن به صورت نقطه به نقطه (End to End) رمزنگاری می‌شود. این بدان معناست که هیچ سازمان و فردی حتی ارائه دهنده سرویس – یعنی شرکت سیگنال – امکان شنود و دسترسی به پیام‌ها را ندارد.

در همینجا بد نیست به این نکته نیز اشاره شود که واتس‌اپ نیز مانند سیگنال از ویژگی رمزنگاری نقطه به نقطه استفاده می‌کند اما توسط سازمان‌های مستقل این ادعا مورد تایید قرار نگرفته است و به همین دلیل بهتر است که از سیگنال به جای واتس‌اپ استفاده کنید.

۳- برای جستجو امن از DuckDuckGo همراه با مرورگر TOR استفاده کنید: اگر می‌خواهید که جستجوهای شما توسط دولت‌ها،‌ سازمان‌ها و شرکت‌های ارائه خدمات اینترنتی قابل مشاهده و شنود نباشد، به جای استفاده از گوگل و مرورگرهایی مانند کروم و یا فایرفاکس،‌ از موتور جستجوی DuckDuckGo و مرورگر امن TOR استفاده کنید. با استفاده از این دو ابزار در حقیقت شما امکان دسترسی سازمان‌ها و افراد مختلف به جستجوها و همچنین آدرس آی‌پی‌تان – که در دنیای مجازی مانند آدرس محل زندگی‌تان در دنیای واقعی است – را از بین می‌برید.

۴- از افزونه‌هایی مانند Privacy Badger و HTTPS Everywhere استفاده کنید: این روزها وب‌سایت‌ها و سرویس‌های مختلف سعی می‌کنند که کاربران اینترنت را به روش‌ها و ترفندهای مختلف رصد کنند تا به این صورت بتوانند آگهی‌های مختلف را به آنها نمایش دهند. برای مقابله با این دست رصدها و همچنان اطمینان از آنکه به وب‌سایتی از طریق امن یعنی HTTPS وسط شده‌اید، نصب دو افزونه Privacy Badger و همچنین HTTPS Everywhere شدیدا پیشنهاد می‌شود.

افزونه Privacy Badge در حقیقت امکان رصد توسط وب‌سایت‌های مختلف را از بین می‌برد و HTTPS Everywhere هر وب‌سایتی که از SSL/TLS – که ارتباط بین دستگاه شما و وب‌سایت را امن می‌کند – پشتیبانی کند را به صورت HTTPS و نه HTTP باز می‌کند.

در نهایت فراموش نکنید که حفاظت از حریم خصوصی یکی از کارهای مهمی است که هر کاربر اینترنت باید انجام دهد و به هیچ عنوان و تحت هیچ شرایطی نباید آن را دستکم گرفت. روز حفظ حریم خصوصی خوبی داشته باشید!

نوشته برای حفظ حریم خصوصی‌مان چه کارهایی باید انجام دهیم؟ اولین بار در ندای امروز پدیدار شده است.

اگر شما هم نوشته، عکس و یا فیلمی دارید که نمی‌توانید آن را در وبلاگ خودتان منتشر کنید و یا مایلید به صورت ناشناس منتشر شود، می‌توانید آن را برای من بفرستید. واضح است، مطالب دریافتی از نظر ساختار نوشتاری ویرایش می‌شوند و لزوما بازتاب دهنده دیدگاه‌های من نیز نخواهند بود.

قبل از هر چیزی باید به این نکته اشاره کنم که با هرگونه سانسور به هر شکلی مخالف هستم.

در تاریخ ۲۳ دی ماه ۱۳۹۶ مجموعه‌ای از سایت‌های کاریابی آنلاین فیلتر شدند که یکی از این سایت‌ها، وب‌سایت جابینجا بود. با فیلتر شدن این وب‌سایت بنیان‌گذاران آن چندین ادعا مطرح کردند که یکی از این ادعاها بی‌اطلاعی‌شان از وضع قوانین جدید و فیلترینگ یکباره وب‌سایت بود. با نگاهی به اطلاعیه این وب‌سایت، نکته‌ای که قابل توجه است هدفمندی و تاکید آن بر روی فیلتر شدن جابینجا «بدون اخطار قبلی» است.

این ادعا در حالی مطرح می‌شود که بررسی‌ها نشان می دهد که تمامی موسسات مرتبط با کاریابی آنلاین، ایمیلی در این مورد دریافت کرده‌اند که در آن کمیته فیلترینگ از احتمال فیلتر شدن سرویس‌شان خبر داده است. حال آنکه وب‌سایت جابینجا به این دلیل چنین ایمیلی دریافت نکرده چون در هیچ لیست رسمی منتشر شده توسط وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی وجود ندارد!

این مجموعه در حالی ادعای «۳ سال فعالیت در زمینه اطلاع‌رسانی استخدامی شرکت‌های ایرانی» را می‌کند که قوانین حاکم بر کاریابی آنلاین در تاریخ ۱ شهریور ۱۳۹۴ توسط وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ایجاد شده است؛ و جابینجا از آن زمان تاکنون برای دریافت مجوز اقدام نکرده است. در این میان این نکته را هم کنار می‌گذاریم که اولین موارد ثبت شده در وب‌سایت جابینجا به ابتدای مرداد ۱۳۹۴ باز می‌گردد!

براساس دستورالعمل نحوه فعالیت کاریابی داخلی الکترونیکی، وب‌سایت‌های کاریابی موظف به ثبت وب‌سایت خود در طرح ساماندهی سایت‌های ایرانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و همچنین دریافت نماد اعتماد الکترونیکی هستند. حال آنکه در مورد وب‌سایت جابینجا به جز یک آدرس و شماره تلفن،‌ اطلاعات دیگری در دسترس نیست (تا مدتی پیش همین اطلاعات هم موجود نبود و تنها ایمیلی به آدرس hi@jobinja.ir در دسترس بود).

عجیب‌ترین بخش مطلبی که جابینجا در واکنش به فیلتر شدن وب‌سایتش منتشر کرده است اشاره به ماده ۳۰، فصل چهارم آیین‌نامه اجرایی قانون مجازات اشتغال به حرفه کاریابی است که در آن آمده است: «رسیدگی به موارد تخلف هر یک از موسسات کاریابی براساس این آیین‌نامه با دعوت از مدیر موسسه کاریابی در هیئت استانی انجام می‌شود». حال آنکه مجموعه‌ای که هیچ مجوزی در این زمینه ندارد و در هیچ لیست رسمی‌ای وجود ندارد، دقیقا چگونه به قوانین رسمی برای کاریابی متوسل می‌شود؟!

نکته دیگری که قابل تامل و مهم است، چگونگی ذخیره اطلاعات کاربران و همچنین مسئولیت جابینجا در قبال کاربرانش است که هیچگونه توضیحی در این زمینه داده نشده است.

در قسمت دیگر خبر فیلترینگ جابینجا، ادعای «سه سال فعالیت بدون مشکل» مطرح شده است که این مورد نیز ادعایی کاملا اشتباه است و مجموعه‌ای از اعتراضات که پای پست‌ها و نوشته‌های اعضای تیم جابینجا منتشر شده است شاهد این مدعاست.

فیلترینگ و سانسور اینترنت یک پدیده احمقانه و غیرقابل دفاع است، اما اینکه مجموعه‌ای هیچ مسئولیت‌پذیری‌ای نداشته باشد و تمام آن را به حکومت و فیلترینگ نسبت دهد، و با موج‌سواری در توییتر و سوء استفاده از نارضایتی عمومی از وضعیت سانسور اینترنت بخواهد برای خودش اعتباری کسب کند، کاری اخلاقی و حرفه‌ای نیست.

از همین رو باید گفت که مجموعه جابینجا در فضای عدم اعتماد عمومی به دولت و در شرایطی که چند هفته از فیلتر شدن تلگرام می‌گذرد، از فیلتر شدن خود به عنوان یک ابزار تبلیغاتی هدفمند استفاده کرده است. این مجموعه ادعاهای بدون مدرک مانند «نیم میلیون ارسال رزومه» و «۲.۸ میلیون ایمیل اطلاع‌رسانی شغلی» و… را مطرح کرده است که پرداختن به آنها خارج از حوصله این مطلب است.

در نهایت هم باید گفت این گروه آنقدر غیرحرفه‌ای است که حتی تنها خبرنگاری که واقعیت‌هایی در مورد داستان فیلترینگ جابینجا – که به نفع این سرویس بود – را مطرح کرده بود را نیز مورد توهین و تمسخر قرار داد! دقت کنید که حساب رضا شادمند که یکی از بنیانگذاران وب‌سایت جابینجا است هم اکنون خصوصی شده است و به همین دلیل امکان دادن لینک مستقیم به توییت زیر وجود ندارد.

نوشته چند نکته در مورد فیلتر شدن وب‌سایت جابینجا اولین بار در ندای امروز پدیدار شده است.