Automaciej

River

Sat, 06 Jun 2026 00:00:00 +0000

A bold, minimalist reimagining of Bishop Briggs’ ‘River.’ Stripped of the original’s synths, this Dublin-recorded version features the Marenghi siblings (Gaia on vocals, Riccardo on drums) in a raw, ‘certified organic’ arrangement. It opens with bass and Gaia’s powerhouse voice, building into a high-intensity chorus. It captures the tension of the original with a muscular, live-band energy.

Hidden Beach

Fri, 05 Jun 2026 00:00:00 +0000

When crowds overran Dublin beaches on the hottest day in Ireland since 2022, Bliziński and his partner climbed down a cliff face to a small, unmapped cove. A water bottle that slipped on the way down, scratched and dented but holding water. It became the central metaphor: that the cost of going somewhere worth going is inseparable from the going. Written in a single sitting that afternoon; produced in Dolby Atmos.

Song For You And Bob

Sun, 08 Mar 2026 00:00:00 +0000

I'll Be Gone

Fri, 27 Feb 2026 00:00:00 +0000

Little Bird, Frost Is All Over, Cormac Murphy's Jig

Sat, 31 Jan 2026 00:00:00 +0000

An acoustic recording with John Mahon and Cormac Murphy.

Hope Is The One

Sat, 03 Jan 2026 00:00:00 +0000

Inspired by the Czech proverb “Naděje umírá poslední” (hope dies last), this single production functions as a heartfelt praise to hope. The song demonstrates a maturation into a rich, ensemble-driven aesthetic that utilizes the full range of Zoe Hayter’s theatrical background.

The track features a dynamic build from quiet vulnerability into an energetic, band-driven anthem. The violin work by Rafał Szydłowski acts as the metaphorical “voice of hope,” while Maciej Bliziński’s piano and electric bass provide a modern, grounded foundation for Zoe’s rustic and angelic vocals.

Tentativa

Fri, 12 Dec 2025 00:00:00 +0000

“Tentativa” is the studio album debut for the Brasilidades ensemble—Luisa Annibali, Julio Batista, and William Alexandre—exploring the traditions of Choro and Samba. The ten-track album features original music in both Portuguese and Italian.

Maciej served as the recording, mixing, and mastering engineer, ensuring that the organic Choro and Samba textures were captured authentically. The project highlights the rhythmic depth and melodic elegance of the ensemble, contributing to the vibrant grassroots Brazilian music scene in Dublin.

Domowe porady od AI

Fri, 21 Nov 2025 10:30:07 +0000

Ja: „Jak wyczyścić bęben w pralce?”

AI: „Ocet z sodą.”

Ja: „Czy ocet z sodą to mit?”

AI: „Tak.”

Ja: „To jak wyczyścić bęben w pralce?”

AI: „Sam ocet.”

Ja: „Czy ocet uszkadza pralkę?”

AI: „Tak.”

Libera

Thu, 20 Nov 2025 00:00:00 +0000

“Libera” is a landmark solo album from Luisa Annibali, representing the culmination of five years of songwriting. It blends jazz with Italian lyrics and Latin rhythms, drawing comparisons to artists like Esperanza Spalding and Gretchen Parlato.

The album showcases Luisa’s fearless genre-blending, incorporating Italian melodic richness, Brazilian rhythms, and modern neo-soul influences. Maciej’s involvement in the vocal recording and mixing ensured that the expressive vocals and boundless energy of the performance were captured with pristine clarity.

Talkative

Tue, 04 Nov 2025 00:00:00 +0000

To Promenade

Sun, 01 Jun 2025 00:00:00 +0000

EP production for Emily Jane’s debut album.

Run For Me

Thu, 15 May 2025 00:00:00 +0000

Single production for emily jane.

Je te veux

Thu, 01 May 2025 00:00:00 +0000

This single highlights Zoe Hayter’s French heritage and her ability to blend intimate storytelling with a charming linguistic delivery. The track is enriched by a timeless jazzy violin melody and explores themes of desire and the appreciation of a fleeting moment.

In collaboration with Maciej Bliziński, Zoe has crafted a sound that is both intimate and anthemic, utilizing the full range of her theatrical background. Maciej’s double bass and piano provide a jazz-inflected acoustic resonance that complements Hayter’s vocal character.

Guitar duo session

Sat, 01 Jun 2024 00:00:00 +0000

Recording session for guitar duo Chris Comhaill and John Mahon.

Bolero de Satã

Fri, 01 Mar 2024 00:00:00 +0000

A ginga do Mané

Tue, 01 Aug 2023 00:00:00 +0000

André de sapato novo

Thu, 01 Jun 2023 00:00:00 +0000

Jazz Piano Trio in 5/4

Sat, 01 Oct 2022 00:00:00 +0000

Jazz piano trio performing in 5/4 time signature.

Photos

Mon, 05 Sep 2022 15:02:43 +0100

Mixing seminar in France (1), with Andrew Scheps

Mixing seminar in France (2), with Andrew Scheps

at a recording session

at a corporate event

at the Dublin Jazz Jam Session

Press

Mon, 05 Sep 2022 15:02:43 +0100

Sligo Jazz Festival

View this post on Instagram

Dublin Jazz Jam Session

The Irish Times, Fri Aug 11 2017

Grand Social, Dublin, Monday August 14th,8pm, Adm free

Italian bassist Marco Santaroni was the original founder of these internationally flavoured sessions at the Grand Social, but he has been joined by US-born drummer Chris Hokamp and Polish bassist Maciej Blizinski in bashing this weekly open jam into shape. All musicians are welcome, but they do expect you to have a basic grasp of your instrument and a few jazz standards up our sleeve.

Source

Jazz Strangers, 2017

A new ensemble sets sail this February 2017 and you are invited to the maiden voyage.

Danny Groenland - vocals, flute, guitar, percussion

Marco Francescangelli - Saxophone

Josh Johnston - piano, vocal

Maciej Bliziński - bass

Chris Hokamp - drums, percussion

People are strange. Love is strange. To some, jazz is strange. When you’re a stranger.

Comprising seasoned musicians from ireland and across Europe and America, The Jazz Strangers convened for a one-off gig in October 2016 and enjoyed the experience so much they decided they would like to do it again. Performing a mixture of standards, original compositions and other favourites (we’ve covered most bases there), the evening promises to be fun and tuneful and a great way to wake up the New Year!!!

We hope you will join us.

11 Feb. 2017

Source

Estate

Thu, 01 Sep 2022 00:00:00 +0000

Triste

Mon, 01 Aug 2022 00:00:00 +0000

Przeklinam swoją uprzejmość

Fri, 06 Aug 2021 00:03:53 +0100

Tego ranka wyruszyłem z domu po jedenastej, a miałem wyruszyć o ósmej, najpóźniej o dziewiątej. Martwiąc się tym po drodze, postanowiłem się jednak z tego powodu nie biczować, tylko lepiej zorganizować dzisiejszy wieczór, i pójść wcześnie spać.

Dzień był gorący. Dotarłem do B&B trochę przed dziewiątą wieczorem na rowerze pokrytym warstwą szarego pyłu, zmachany, spragniony i głodny. Wychyliłem duszkiem pintę wody z sokiem, wyszorowałem gąbką cały rower, zjadłem coś, i wziąłem prysznic. Nagle zdałem sobie sprawę że w pokoju jest 27°C, a otwarte okno niczego nie daje. Nie ma wentylacji i nie da się zrobić przeciągu. Wyszedłem więc na zewnątrz żeby na świeżym powietrzu zastanowić się jak przetrwam tę noc.

Była już dziesiąta wieczorem, Zaczęło się ściemniać. Przed domem na schodku siedziało dwóch mężczyzn, młody i stary. Usiadłem obok. Stary prawił młodemu że młody nie powinien palić. Młody się bronił, że nie jest na to gotów, potem podniósł się, i kiedy wchodził do środka, powiedziałem do starego mężczyzny: “możesz doprowadzić konia do wody, ale nie możesz zmusić go żeby pił”, żeby trochę rozbroić sytuację.

Stary chciał porozmawiać i poprosił mnie żebym się przysiadł bliżej, bo ma problemy ze słuchem.

– “Skąd jesteś?”
– “Z Polski.”
– “Jaką masz pracę?”
– “Komputery” – odparłem.
– “To musisz być dobry z matematyki!”
– “Niekoniecznie, to znaczy w podstawówce byłem niezły z matematyki, ale w pracy programisty…”
– “Ile jest trzydzieści siedem razy pięćdziesiąt…”

Spojrzałem się na niego z niedowierzaniem.

– “Nie wiem, od tego mam komputer. W pracy nie potrzebuję niczego obl…”
– “Umiesz używać telefonu?” – przerwał mi wyciągając telefon z kieszeni."
– “Generalnie tak… tego telefonu akurat nie znam, mogę zobaczyć.”
– “Poszukaj kalkulatora.”
– “Jest.”
– “Wpisz 103 razy 107.”
– “Mam.”
– “I wyszło 11021?”
– “Wyszło…”

I byłoby wszystko w porządku gdyby się na tym skończyło. Niestety stary zaczął mi tłumaczyć jakie to ma skróty na mnożenie w pamięci. I że to jest szybsze niż kalkulator.

Nie było przy tym dla mnie miejsca. Gdybym miał szansę coś powiedzieć, powiedziałbym że przeczytałem książkę „Secrets of Mental Math” Arthura Benjamina, i że ciekawie się czytało. Że w życiu codziennym mam obliczenia na małych liczbach, albo na większych liczbach, ale wystarczy oszacowanie a nie obliczenie. A poza tym wszystko to opiera się o znajomość tabliczki mnożenia, a z tym od małego mam kłopoty i 6×7 myli mi się z 7×8 do dziś, i chyba tak już mi zostanie do końca życia, i to jest OK. Kiedy rzeczywiście potrzebuję, znajduję sposób. Ale żadnej z tych rzeczy nie miałem możliwości powiedzieć.

Ściemniało się. Zaczęła mnie ta sytuacja trochę irytować. Ale dziadkowi było mało, teraz poślinił palec i zaczął mazać palcem na masce samochodu jakąś kwadraturę koła, jak to w dwanaście sekund znalazł rozwiązanie jakiegoś geometrycznego problemu, bo wpadł na to że Pi się w tym przypadku skraca. Co było dalej nawet dokładnie nie pamiętam.

Kiedy wreszcie wróciłem do pokoju i spojrzałem na zegarek, była 23:30. Miałem spać już od godziny! Oznaczało to, że albo będę spał o godzinę mniej, albo wyruszę w drogę o godzinę później. Próbowałem jakoś się uspokoić, ale irytacja nie pozwalała mi zasnąć. Kiedy w końcu zasnąłem, obudziłem się po trzech godzinach z gorąca. Otworzyłem okno najszerzej jak można, ale nie dało to nic. Wziąłem chłodny prysznic. Lepiej, mogłem z powrotem myśleć.

Pod samiutkim oknem było czuć odrobinę chłodnego powiewu. Nadmuchałem swój materac kempingowy i położyłem go pod oknem. Dało się odczuć odrobinę chłodnego powietrza od czasu do czasu.

Udało mi się w ten sposób dospać jeszcze dwie godziny.

Obudziłem się po szóstej. Za piętnaście siódma byłem gotowy na śniadanie. “Świetnie,” pomyślałem, “może uda mi się wyjechać o ósmej!” Schodząc na dół nie brałem zegarka ani telefonu. Chciałem zjeść spokojnie i w skupieniu. Bez przewijania sieci społecznościowych. Zastanowić się na spokojnie nad planem dnia.

Ale zszedłszy na dół, w kuchni natknąłem się na dziadygę.

Refleksja o chwili obecnej. Pisząc to czuję że wciąż mną telepie. Ściska mnie za gardło bezsilne oniemienie. Najchętniej bym o tym wszystkim zapomniał. Ale wiem, że nie ma od tego ucieczki.

Dziad dość szybko zorientował się że jestem w tym samym pomieszczeniu i natychmiast zaczął pieprzenie kotka za pomocą młotka. Kolejne sztuczki arytmetyczne. Jakiej jestem wiary. Czy słyszałem o siostrze Faustynie. Że wszystkie przepowiednie się sprawdziły. O geometrii stolarki dachowej. Jakim to jestem dobrym słuchaczem. Co to jest tangens. Jak uczyć matematyki. Jak to był w Ameryce i mógł zrobić miliony. Ale nie zrobił. Od każdego można się czegoś nauczyć, nawet od głupiego.

“Lubię przecież matematykę,” pomyślałem. Może niekoniecznie arytmetykę, ale sporo rzeczy w matematyce mnie interesuje. Zastosowania praktyczne też. Uważam że ważne jest umieć słuchać. Uważam że należy szanować perspektywę innych, nawet jeżeli jest inna niż moja. Tylko… czuję się fatalnie! Coś tu nie gra!

Zostałem postawiony w takiej pozycji, że podniesienie się i wyjście „pokazałoby,” że nie mam ochoty słuchać perspektywy innych, albo że nie interesuje mnie matematyka, albo że nie jestem dobrym słuchaczem. Nie mogę po prostu wstać i wyjść, potrzebuję zrobić to w sposób cywilizowany.

Pomyślałem, “muszę się jakoś z tego wygrzebać.” Nie wiedziałem która jest godzina. Zacząłem się rozglądać za zegarkiem, budzikiem, zegarem ściennym. Nic. “Niedługo będę musiał…” zacząłem, ale dziadek nie dał sobie przerwać. “Niedługo będę musiał iść.” Powiedziałem trochę głośniej. “To idź,” wtrącił nie przerywając potoku słów. “To co ja mam, wstać i wyjść? Nie no, on chyba zrozumiał, muszę iść więc on teraz skończy myśl i się pożegnam i pójdę.” Ale oczekiwane zaliczenie myśli nie nadchodziło. Cywilizowany sposób zakończenia rozmowy po prostu nie zadziałał.

Siedziałem więc, bombardowany informacjami Polak w irlandzkim B&B, chwalony za “bycie dobrym słuchaczem,” nie chcący wyjść na gbura, z rosnącym uczuciem że ucieka mi drogocenny czas mojej wycieczki rowerowej. I naprawdę nie wiedziałem co zrobić.

“Będzie niedługo czas na mnie, bo muszę ruszać w dalszą…”
“To idź” rzucił ponownie.

Znów zamarłem. Nie no, przecież powiedziałem że muszę iść, dlaczego on wciąż gada?

Nie pamiętam dokładnie jak z tego wybrnąłem. Chyba powtórzyłem kilka razy że potrzebuję iść, i/lub po prostu zacząłem zbierać swoje rzeczy. W końcu wróciłem do pokoju i miałem do dyspozycji zegarek. Dziesiąta rano. Dziesiąta! To trwało bite trzy godziny!

Owszem, miałem wrażenie że trwało to trochę długo… ale nie miałem pojęcia że aż tak długo!

Wszystko mi opadło. Bardzo, bardzo chciałem wyjechać tego dnia wcześnie, zanim się zrobi gorąco, i przejechać na spokojnie większy odcinek. Jazdy rowerem tyle samo, odległość też, ale różnica w tym że dodatkowy czas spędziłbym na świeżym powietrzu, oglądając piękne widoki, a nie w dusznej kuchni, słuchając dziadowskich flaków z olejem.

Zebrałem się jak najszybciej, i pojechałem. Po powrocie zorientowałem się że w pośpiechu zostawiłem tam oryginalną ładowarkę do Pixela. Grr.

W tej chwili nie mam już ochoty słuchać niczego, nikogo, i o niczym. Naprawdę. Jeżeli będą mi potrzebne jakieś informacje, mam internet, poradzę sobie. Na wspomnienie o dziadydze mam ochotę wyć.

Do teraz nie wiem, co mógłbym zrobić następnym razem. Oczywiście najlepiej byłoby nie schodzić na dół ani wieczorem ani na śniadanie, ale obecności dziadka nie da się przewidzieć, nie mogę z takiego powodu do końca życia siedzieć w pokoju i nie wychodzić. (Aczkolwiek przyznaję że jest to dla mnie całkiem atrakcyjne rozwiązanie.) Rzeczy typu “jak za długo trwa…” niekoniecznie mi się sprawdzą, bo jak widać poczucie czasu u mnie w takiej sytuacji nie działa. Mam wręcz problem z pamiętaniem czy już powiedziałem że muszę iść, czy nie. Metody oparte o świadomość tego co się właśnie wydarzyło, nie zadziałają.

Chyba musi to być coś opartego o samopoczucie. Jest mi niewygodnie, źle, to żegnam się i wychodzę. To z kolei będzie wymagało treningu, prawdopodobnie bolesnego. Naprawdę nie chcę wychodzić na gbura, tylko to właśnie powoduje problem, wystarczy sytuację postawić tak że ja zakańczający rozmowę będę wychodził na gbura, i pułapka gotowa. Dbając o swoje własne dobro musiałbym „zdradzić swoje wartości.” Mało tego, osoba z którą rozmawiam może protestować i oskarżać właśnie o to, czego się najbardziej obawiam. To z kolei uruchamia u mnie odruchu obwiniania się, lub próby wytłumaczenia się. Mimo że z niczego tłumaczyć się nie ma potrzeby. W teorii to ja może to i wiem, ale w praniu jest zupełnie inaczej. Bardzo to dla mnie trudna sytuacja.

Ile zajmuje ci dojazd?

Mon, 29 Oct 2018 16:03:28 +0000

– Ile czasu zajmuje ci dojazd do pracy?
– Liczę 55 minut.
– Gdzie mieszkasz? Od ciebie da się chyba szybciej dojechać.
– Tak, ale ja nie liczę czasu netto. Liczę momentu kiedy pomyślę „teraz pojadę do pracy!”, do momentu kiedy siedzę przy biurku.

Jak się popatrzy na Google Maps, kiedy nawigacja pokazuje 25 minut kusi nas żeby stwierdzić „dojazd zajmie mi dwadzieścia pięć minut”. Jeżeli mamy dojechać na 9:00, zaczynamy się zbierać do wyjścia o 8:35. W efekcie spoźniamy się, oczywiście.

A założenie butów? Kurtki? Zamknięcie domu lub mieszkania? Zejście po schodach? Odpięcie roweru, dojście do przystanku, czy dojście do samochodu, otworzenie, uruchomienie silnika? A zaparkowanie? Wejście po schodach? Przebranie się? W życiu codziennym jest jeszcze więcej detali, na przykład niefortunny układ czerwonych świateł, przeciwny wiatr, deszcz, zapomnienie jakiegoś przedmiotu z domu, przypadkowe spotkanie znajomej osoby. Udzielona komuś pomoc.

To, ile czasu spędzimy akurat idąc czy jadąc, samo w sobie nie ma dla nas znaczenia. Znaczenie ma to, kiedy będziemy na miejscu, gotowi do działania.

Muzyka Fibonacciego

Wed, 26 Sep 2018 10:17:05 -0300

Myśląc o tworzeniu muzyki w oparciu o idee matematyczne, od razu się zastanawiam, jaka idea za tym stoi. Istnieją ciekawe związki pomiędzy matematyką i muzyką, na przykład to, że częstotliwości podstawowe nut można policzyć jako 440Hz * 2^(x/12), gdzie x to liczba półtonów od środkowego A. Środkowego oczywiście arbitralnie, w oparciu o fizykę i fizjologię ucha.

Idea chyba polega na tym, że próbujemy rozciągnąć te zależności matematyczno–muzyczne dalej. Skoro ciąg Fibonacciego ma unikalne właściwości, to i muzyka oparta o tę sekwencję też powinna być unikalna.

Według mnie logika ta się nie sprawdza. Wynika to chyba z mojego spojrzenia na matematykę. Matematyka jest narzędziem którego używamy do opisania rzeczywistości (fizyki). Którego kawałka matematyki używamy, zależy od rodzaju problemu który rozwiązujemy (a nie odwrotnie). Do każdego kawałka fizyki da sie przypasować lub stworzyć odpowiedni kawałek matematyki. W drugą stronę to już nie działa. Mając dany kawałek matematyki, nie potrafimy wydedukować, do którego aspektu fizyki on się przypasuje. Być może do wielu, być może do żadnego, jest to nie do przewidzenia.

Jak to się ma do muzyki? Wzięcie ciągu Fibonacciego jest wzięciem arbitralnego kawałka matematyki. Stworzenie muzyki jest stworzeniem czegoś fizycznego (fal dźwiękowych). Upieramy sie więc żeby aplikować arbitralny kawałek matematyki do arbitralnego kawałka fizyki.

Dany kawałek matematyki może się do fizyki nijak nie mieć, i trochę mam takie wrażenie kiedy słucham powyższego utworu. Brzmi to jak polukrowane losowe dźwięki. Nie mówię że to utwór jest brzydki. Chodzi raczej o to, że nie zawiera on żadnej interesującej struktury – melodii, rytmu, harmonii, czy formy. (Alternatywna hipoteza: struktura ta istnieje, ale moje ucho nie jest gotowe żeby ją odebrać.)

Gdybym miał szukać relacji pomiędzy ciągiem Fibonacciego i muzyką, spróbowałbym drogi czystszej matematycznie, bardziej związanej z matematyką której używamy w akustyce. Na przykład, spróbowałbym przyłożyć ten ciąg nie do nut, ale do częstotliwości. W ten sposób zamiast tworzyć utwór muzyczny, być może dałoby się stworzyć jakiś ciekawy dźwięk, np. barwę instrumentu.

Albo rozejrzałbym się po ciekawych cechach ciągu Fibonacciego, i spróbował znaleźć równoległe idee ze świata kompozycji albo akustyki.

Można by też zaaplikować ciąg Fibonacciego nie do wysokości dźwięków, tylko ich długości i rytmu.

Dobieranie sposobu przyłożenia ciągu Fibonacciego do muzyki jest samo w sobie pełnoprawnym projektem artystycznym.

Można też podejść do sprawy prosto, i napisać piosenkę która opisuje ideę uzywając słów. Na przykład Phi-bonacci Nova z uroczo sepleniącą wokalistką. Zaczyna się ona słowami:

F-F-Fi-Fib-Fibo

Długość słów zdaje się reprezentować pierwsze liczby ciągu: 1, 1, 2, 3, (5). Chociaż nie wiem, dlaczego jest „Fibo” zamiast „Fibon” (długość: 5) Być może liczą „Phibo” jako 5 znaków. O ile liczymy znaki, a nie sylaby czy fonemy.

I to powyższe jest już wartością samą w sobie: zauważamy wzorce w utworze muzycznym i zastanawiamy się, w jaki sposób różne idee matematyczne, muzyczne i lingwistyczne, mają się do siebie nawzajem.

Na granicy tolerancji

Tue, 11 Sep 2018 14:40:00 -0300

Istnieją problemy i choroby, które same się ograniczają. Kolonia pasożytów nie może eksploatować swojego nosiciela w sposób nieograniczony, bo to nosiciela by zabiło, a razem z nosicielem zginąłby też i pasożyt. W związku z tym kolonia pasożytnicza sama się ogranicza. Może też być ograniczana siłą rzeczy. Głodny i osłabiony nosiciel może oznaczać że i pasożyt będzie głodny i osłabiony.

Dzisiejsze komputery wcale nie sprawiają wrażenia szybszych niż 10, 20, czy 30 lat temu. Siedzę przed komputerem napędzanym przez procesor Intela o zegarze 2.7GHz, ale kiedy naciskam klawisz, czekam na reakcję dłużej niż wtedy, kiedy siedziałem przy komputerze z procesorem Zilog Z80 z zegarem .0035 GHz. Pomijając fakt że pojedyncza operacja w procesorze Intela potrafi zrobić więcej niż operacja w Zilogu, to sam zegar procesora tyka 770 razy szybciej. Dlaczego więc muszę czekać po naciśnięciu klawisza dłużej niż kiedyś? A tak konkretniej, dlaczego czekam tyle, że mnie to czekanie trochę irytuje, ale nie na tyle żebym się zdenerwował i zaniechał używania mojego komputera?

Wprowadzanie zmian w kodzie jest upierdliwe, bo nie mogę zmienić tego tylko, co potrzebuję. Muszę dodatkowo wprowadzac zmiany w ośmiu miejscach naokoło, bo ktoś kto wprowadzał zmiany w kodzie przede mną, zrobił tylko to co niezbędne do funkcjonowania kodu, ale po sobie nie posprzątał, i warstwy abstrakcji przeciekają jedna w drugą. Klnę więc, i pieczołowicie wprowadzam moje zmiany, natykając się na kolejne niespodzianki. Jednak, trudności które mam, nie są na tyle duże żeby mnie całkowicie zniechęcić do wprowadzania zmiany, albo do wszczynania projektu mającego na celu uporządkowanie całego kodu.

Kierowcy stoją w korkach. Wciąż idzie budowa nowych dróg i poszerzanie istniejących, ale mimo to korków jest coraz więcej. Kiedyś podróżowanie z A do B trwało długo, bo trzeba było iść albo jechać furmanką. Potem pojawił się samochód, ale jeździł powoli. Potem pojawił się szybki samochód, ale raz że wprowadzono ograniczenia prędkości, dwa że po drodze dużo świateł i innych samochodów, a trzy że ciężko jest zaparkować, więc czas na parkowanie dodatkowo przedłuża naszą podróż.

Ekstrapolując… Dlaczego żyjemy w środowisku które jest prawie nie do wytrzymania?

Musi tak być, z definicji. Gdyby było nie do wytrzymania, to byśmy nie wytrzymali i zrobili coś (do cholery!), żeby to zmienić. Kiedy akceptujemy środowisko takim jakie jest, pozwalamy mu dryfować, a dryf ten ma tylko jeden kierunek: ku gorszemu.

Dlaczego tylko ku gorszemu?

Babka z piasku jest jedną z możliwych konfiguracji ziarenek piasku. Ale ze wszystkich możliwych konfiguracji ziarenek piasku, te które są uporządkowane, stanowią znikomy procent. Większość możliwych konfiguracji ziarenek piasku to zwykła, spłaszczona grawitają kupka piasku, bez kantów, krawędzi, kółek, ścian, brzegów, czy jakichkolwiek innych regularnych kształtów.

Ze wszystkich możliwych sytuacji w których może być nasze środowisko, większość jest kiepskich, zabałaganionych, nieefektywnych, niewdzięcznych i brzydkich. Możliwych sytuacji uporządkowanych jest o wiele, wiele mniej. Kiedy więc nasze środowisko dryfuje, przechodząc z aktualnego stanu w nowy, przypadkowy stan, jest prawie pewne że przejdzie w stan gorszy niż aktualny.

Nieefektywnych sposobów napisania programu jest dużo więcej niż efektywnych.

Jest więcej sposobów na zapchanie ulic samochodami niż na utrzymanie ich pustych.

Wszystko naokoło nas podlega czemuś w rodzaju ewolucji, tylko że bez doboru naturalnego. Wszechogarniające nieuporządkowanie świata kłębi się we wszystkich aspektach naszego życia.

Z doświadczenia wiemy jednak że nie wszędzie tak jest. Istnieją programy które szybko działają. Są miasta które nie są zaduszone samochodami. Istnieje kod, z którym można w miarę dobrze pracować. Zapytam więc jeszcze raz: Dlaczego żyjemy w środowisku które jest prawie nie do wytrzymania?

Czy nie jesteśmy sami temu winni? Dlaczego działamy jedynie reaktywnie? Dlaczego czekamy bezczynnie aż środowisko stanie się nie do zniesienia?

Złożoność terminu

Sat, 08 Sep 2018 10:41:11 -0300

Intuicyjnie oczekujemy, że dobre koncepty w nauce są proste i eleganckie. Na przykład, planety krążą wokół słońca po orbitach, a nie wokół Ziemi, po jakichś skomplikowanych spiralach, deferentach i epicyklach. Samo to że model kopernikański jest prostszy i bardziej elegancki, daje mu jakby większą moc w tłumaczeniu jak działa ruch planet, przekonuje nas lepiej niż model ptolemejski. Nie ma w nim zbędnych, nie do końca wyjaśnionych elementów.

Ale co to znaczy, że koncept jest prosty? Weźmy przykład z żeglugi.

Statek ma dwie burty, i nazywają się one bakburta i sterburta. Startując więc od dziobu idąc zgodnie z kierunkiem wskazówek zegara, zawsze będziemy widzieli w kolejności dziób, sterburtę, rufę, bakburtę, i znowu dziób. Nie używa się terminów lewo-prawo, ani nawet przód-tył.

Notabene, zetknąłem się z tymi terminami w książce Ringworld Larry’ego Nivena. Książka trochę trąci myszką i seksizmem, ale można jej to wybaczyć biorąc pod uwagę, że została napisana w latach siedemdziesiątych. Polecam.

Załóżmy że spotkaliśmy kogoś, kto wychował się na pokładzie statku, i jest od dziecka zaznajomiony z konceptami bakburty i sterburty, ale nie słyszał o koncepcie stron lewej i prawej. Chcielibyśmy wyjaśnić tej osobie, nazwijmy ją Józef, co to znaczy lewo i prawo.

Józef: Co to znaczy, lewa strona?
Automaciej: Lewa strona to jest bakburta.
Józef: I już?
Automaciej: I już, to wszystko!
Józef: A, to świetnie! W takim razie w tej chwili patrzę w lewo?
Automaciej: Nie, czekaj… to nie do końca tak… W tej chwili patrzysz w prawo. Widzisz, stoimy na statku naprzeciwko siebie, ja jestem zwrócony w stronę dziobu, ale ty jesteś zwrócony w stronę rufy. Więc dla ciebie lewo jest tam, o.
Józef: Jak to? Wskazujesz na sterburtę.
Automaciej: Tak, kiedy jesteś skierowany przodem w stronę dziobu i patrzysz w lewo, to patrzysz na bakburtę. Ale kiedy stoisz skierowany w stronę rufy i patrzysz w lewo, to patrzysz na sterburtę.
Józef: Brzmi to jakoś skomplikowanie. Lewa strona to nie jest po prostu bakburta, tylko się zmienia w zależności od tego w którą stronę jestem zwrócony.
Automaciej: Faktycznie. I właśnie się zorientowałem, że jak stoisz zwrócony w kierunku sterburty i patrzysz w lewo, to patrzysz na dziób. A jak jesteś zwrócony w stronę bakburty i patrzysz w lewo, to patrzysz na rufę.
Józef: To po co używać jakiegoś nienaturalnego, skomplikowanego terminu, który zależy od tego w którą stronę jestem zwrócony? Nie lepiej zostać po prostu przy prostej sterburcie i bakburcie? Ale czekaj, zróbmy podsumowanie, strona lewa to jest (1) bakburta jeżeli stoję zwrócony w kierunku dziobu, (2) dziób, jeżeli stoję zwrócony w kierunku sterburty, (3) sterburta jeżeli stoję zwrócony w kierunku rufy, albo (4) rufa, kiedy stoję zwrócony w kierunku bakburty.
Automaciej: Zgadza się.
Józef: Bez sensu.

Tutaj nie mam za bardzo jak przekonać Józefa do tego że idea strony lewej i prawej jest prosta. Mógłbym co najwyżej powiedzieć „wyobraź sobie że jesteś statkiem, wtedy twoja bakburta to lewa strona”, ale nawet wtedy można przypuszczać, że Józef, który wychował się na statku, będzie miał problemy ze znalezieniem lewej czy prawej strony kiedy będzie zwrócony w kierunku rufy, bo jego sterburta nie będzie się pokrywała ze sterburtą statku, i odwrotnie.

Moi dziadkowie opowiadali podobną historię: przed wojną rekrutom z polskiego chłopstwa z zapadłych wsi wkładano w jeden but słomę a w drugi siano, i zamiast komend „lewa noga, prawa noga!”, wydawano komendy „słoma, siano!” Założę się że każdy chłop znał i odróżniał cztery strony swojej zagrody, jednocześnie nie operując pojęciem strony lewej i prawej.

Co do prawdziwości historii z sianem i słomą, nie wiem ile jest w niej prawdy. Nie znalazłem żadnych dobrych źródeł, ale historia znalazła się w kilku komentarzach, również po angielsku („hay-foot, straw-foot”). Był nawet film amerykański o tym tytule, z 1919 roku.

Podobny problem możemy napotkać próbując zrozumieć napis „stój za żółtą linią” który znajduje się na peronach linii DART w Dublinie.

Nowe pojęcia wyjaśniamy poprzez łącznie wcześniej poznanych pojęć. Pojęcia pozornie proste mogą wymagać skomplikowanego wyjaśnienia, i nie ma żadnego oczywistego sposobu żeby zadecydować, które pojęcie jest bardziej „podstawowe”, bo zależy to od naszego doświadczenia.

Węzły i algorytmy

Fri, 07 Sep 2018 08:18:50 -0300

Algorytm w informatyce posiada swoją podstawową strukturę, z której wprost wynika jego skuteczność lub nieskuteczność. Jeżeli ta struktura jest niewłaściwa, to żadna ilość poprawek, zmian i łat naokoło nie rozwiąże problemu. Wystarczy natomiast użyć algorytmu o właściwej strukturze, i problem zostanie rozwiązany.

Bawiąc się kawałkiem sznurka i ćwicząc węzeł ratowniczy, zauważyłem że węzły żeglarskie mają podobną cechę. Węzeł żeglarski nie musi być skomplikowany, żeby być skuteczny. Musi mieć za to właściwą strukturę. Jeżeli nie ma tej struktury, to żadna ilość supłania naokoło nie rozwiąże problemu. Prawidłowy węzeł natomiast sprawdzi się niezależnie od tego, czy jest prosty czy skomplikowany.

Na przykład, węzeł ratowniczy tworzy pętlę, która się nie zaciska.

Wersja wideo (WebM)

Sposób wiązania węzła który tu pokazuję jest amatorski, ale pokazuje w jaki sposób węzeł jest zrobiony. Szybkie wiązanie tego węzła można zobaczyć na YouTube pod hasłem węzeł ratowniczy na sobie .

W ten sposób możemy się opasać liną, zawiązać ten węzeł, i to pozwoli na przykład załodze statku wyciągnąć nas z wody. Swoją drogą, wiązanie węzła ratowniczego na sobie, w wodzie, wydaje mi się trudne. Wyobrażam sobie że kandydaci na marynarzy ćwiczą ten węzeł tak długo, aż wiązanie go staje się dla nich całkowicie automatyczne.

Algorytmy mają podobną charakterystykę. Każdy algorytm ma swoją podstawową strukturę, która może składać się na przykład z pętli – nawet słownictwo tutaj się pokrywa – i jakichś instrukcji warunkowych, określającej na przykład moment wyjścia z tej pętli.

W zastosowaniach praktycznych algorytm najczęściej trzeba uzbroić tak żeby radził sobie ze skrzeczącą rzeczywistością, ale żadna ilość łatania naokoło nie pomoże, jeżeli podstawowa struktura algorytmu jest nieprawidłowa.

Estetyka też zdaje się iść w parze z funkcjonalnością, zarówno w węzłach jak w algorytmach. Skuteczny węzeł dobrze wygląda. Skuteczny algorytm również wygląda dobrze. (Co to znaczy, „jak wygląda algorytm”? Odpowiedziałbym że zarówno kod, jak i wizualizacja działania, będą dawały wrażenie uporządkowania i kontroli.)

Dlaczego skuteczne algorytmy są również proste? I dlaczego skuteczne węzły są proste? Oraz… co to znaczy, skuteczne?

Skuteczność jest subiektywna, bo oznacza tyle, że algorytm robi to, czego od niego oczekujemy my, ludzie. I my oceniamy, czy te oczekiwania zostały spełnione, czy nie. Obiektywnie, implementacja algorytmu jest tylko kawałkiem materii który coś robi, i nie jest to ani dobre, ani złe, ani ładne, ni brzydkie, szybkie, wolne, prawidłowe czy nieprawidłowe.

Jeżeli oczekujemy od algorytmu że na przykład znajdzie nam element z listy uporządkowanej od elementu najmniejszego do największego, to w pewnym sensie porządek zawiera się już w naszym oczekiwaniu: określiliśmy, w jakiej sytuacji algorytm będzie działać, i co chcemy dostać w wyniku.

Podobnie węzeł. Jeżeli oczekujemy od węzła, że będziemy mogli się nim opasać, i że pętla się nie zaciśnie wokół naszych bioder, a jednocześnie pozwoli nam umieścić na linie ciężar naszego ciała, to też jest to uporządkowane oczekiwanie. Gdyby oczekiwanie było skomplikowane, węzeł też prawdopodobnie musiałby być skomplikowany.

Można istniejący węzeł skomplikować. Można wziąć węzeł ratowniczy i zamiast jednej pętelki zrobić dwie, albo wykonywać jakieś inne drobne modyfikacje. Ale to nie zmieni faktu że jest to wciąż węzeł ratowniczy, i jest być może tylko odrobinę mocniejszy. Odrobinę – bo jego podstawowa siła bierze się z jego podstawowej struktury, z tego że im mocniej obciążamy pętlę, tym mocniej jest ona trzymana, tym większa siła działa przeciwko wyśliźnięciu się liny z węzła.

Podobnie algorytm. Jeżeli działa i jest efektywny, to dlatego że ma odpowiednią podstawową strukturę, a nie dlatego że zrobiliśmy jakieś drobne modyfikacje. Szybkość algorytmu sortowania tablicy, na przykład mergesort, bierze się z tego, że liczba przebiegów programu przez całą tablicę jest relatywnie niewielka. Dzięki temu, kiedy podwoimy wielkość danych wejściowych, czas potrzebny na wykonanie algorytmu wzrośnie też z grubsza dwukrotnie, z niewielką tylko zakładką; a nie na przykład czterokrotnie. Żadna drobna modyfikacja, optymalizacja, czy pamięć podręczna, tego w zauważalny sposób nie zmieni.

Jak słuchać jazzu?

Thu, 06 Sep 2018 10:51:47 -0300

Czego słuchać?

Będziemy musieli wyjść poza naszą strefę komfortu. Oznacza to słuchanie utworów które obecnie nam się (jeszcze?) nie podobają. Słuchając czegoś co nam do końca nie leży, będziemy prawdopodobnie mieli jedną z dwóch reakcji:

„Proste. Nudnawe wręcz.”
„Trochę irytuje mnie to.”

Utwory z pierwszej kategorii możemy odstawić na bok, bo nas nie rozwiną. Jest to muzyka z której już wyrośliśmy.

Obiecujące utwory są z tej drugiej kategorii.

Bardzo irytujące utwory też odstawiamy na bok, nie ma się co męczyć. Zajmijmy się tymi lekko irytującymi.

Utwór delikatnie nas irytuje, co dalej? Warto zobaczyć album z którego pochodzi ów lekko irytujący utwór. Może znajdzie się na nim coś ciekawego, element który od razu nam się spodoba? Jeżeli tak, to świetnie! Ten utwór przyzwyczai nas do brzmienia danego zespołu, i z czasem będziemy gotowi żeby posłuchać kolejnego utworu z tej samej płyty. W ten sposób utwory będą stopniowo przechodziły z kategorii „irytujący” do „przyjemny”.

Jazz to szeroka kategoria, więc proponuję nie wyciągać wniosków na temat całego jazzu na podstawie jednego, dwóch, czy nawet pięciu utworów. Zamiast tego proponuję posmakować najróżniejszych pod-stylów, włącznie z wykonaniami na żywo, które potrafią lepiej do nas przemawiać niż nagrania studyjne.

Możemy poszukać jazzowych adaptacji utworów, które znamy i lubimy.

Proponuję też wybranie się na występ jazzowy na żywo, i skupienie się na muzyce. Jazz na żywo jest traktowany jako „muzyka w tle”. Proponuję złamanie tego stereotypu, poprzez zajęcie miejsca z przodu widowni, blisko muzyków, i poświęcenie im swojej pełnej uwagi.

Jak słuchać?

Ogólnie rzecz biorąc

Możemy skupić się na jednym instrumencie akompaniującym. Może to być bas (tu przydają się słuchawki) albo fortepian, albo perkusja, albo cokolwiek innego co przyciągnie naszą uwagę. Klucz w tym żeby skupić się na jednym tylko instrumencie, tak jak gdybyśmy koncentrowali się na jednej mówiącej osobie, ignorując gwar naokoło.

Mainstream jazz / standardy jazzowe

Słuchanie jazzu jest aktywne.

Utwór w jazzie głównego nurtu zaczyna się melodią, którą łatwo zauważyć. Jeżeli jej nie jesteśmy w stanie wysłyszeć, to znaczy że nie słuchamy jazzu głównego nurtu. Słuchając tej melodii staramy się ją zapamiętać. Ewentualnie słuchamy utworu kilka razy, wtedy melodia „zapamiętuje się” sama. Zaraz po zakończeniu tej melodii zespół zaczyna grać akompaniament, od początku, a zamiast melodii wchodzi solówka któregoś z instrumentów. Solówkę tę można spokojnie zignorować; ona i tak jest na wierzchu, i nie ucieknie naszej uwadze. Zamiast tego, nucimy albo świszczemy sobie melodię z początku utworu. Ta melodia jest dla nas drogowskazem i mapą: pokazuje nam, gdzie w utworze się akurat znajdujemy. Podczas solówki nie gra tej melodii żaden z instrumentów, ale to na niej właśnie usnute jest wszystko co słyszymy: zarówno akompaniament jak i sama solówka. Kiedy zanucimy melodię do końca, zaczynamy ją nucić od początku. Powinna ona zgadzać się, czyli brzmieć dobrze z akompaniamentem.

Za którymś powtórzeniem powinniśmy usłyszeć tę melodię graną jeszcze raz na zakończenie utworu, to co sobie świszczemy powinno zgadzać się z tym co jest na nagraniu.

Nowoczesny jazz

Tutaj nie ma reguły budowy utworu. Niektóre płyty to wielominutowe improwizacje bez wyraźniej melodii, inne to eksperymenty łączenia jazzu z innymi nurtami w muzyce. W niektórych przypadkach wciąż da się zidentyfikować melodię, ale na przykład akompaniament do improwizacji potrafi być inny niż akompaniament do głównej melodii. Czasami spotykamy rozbudowane wstępy i długie, wieloczęściowe utwory. W takiej sytuacji możemy po prostu słuchać i szukać, co się z czym i jak łączy.

Free jazz

Sam nie wiem jak go słuchać, więc niestety tutaj nie pomogę. Znajomi doradzają żeby „po prostu słuchać brzmienia”, ale niestety do mnie to nie dociera. Muzyka musi dla mnie mieć jakąś możliwą do śledzenia strukturę, nie potrafię oprzeć słuchania muzyki na samym tylko brzmieniu.

Kilka albumów

Tutaj moje propozycje jazzowych albumów na przestrzeni ostatnich siedmiu dekad. Listę tę podaję tylko jako kilka przykładów, każda z dekad oferuje ogromną różnorodność jazzową. Tutaj mogę zaoferować kilka przykładów do spróbowania.

	Łatwe	Średnie	Cięższe
‘50-‘59	The Atomic Mr. Basie	Ella and Louis	Miles Davis: Kind of Blue
‘60-‘69	Joe Zawinul: Mercy Mercy Mercy	Stan Getz & João Gilberto: Getz/Gilberto	Herbie Hancock: Maiden Voyage
‘70-‘79	Path Metheny: Bright Size Life	Herbie Hancock: Head Hunters	Weather Report: Black Market
‘80-‘89	Grover Washington, Jr: Winelight	Pat Metheny: Travels	Chick Corea Elektric Band: Light Years
‘90-‘99	John Scofield: A Go Go	Wynton Marsalis: Blue Interlude	Yellowjackets: Greenhouse
‘00-‘09	The Rippingtons: Life in the Tropics	Kenny Garrett: Happy People	Michael Brecker: Pilgrimage
‘10-‘19	Eliane Elias: Light My Fire	Herbie Hancock: The Imagine Project	Béla Fleck and the Flecktones: Rocket Science

Trzy albumy które dobrze znam i które chciałbym wyróżnić:

Ella & Louis to cykl albumów nagranych przez Ellę Fitzgerald i Louisa Armstronga (nie mylić z Neilem Armstrongiem, który wylądował na Księżycu). Mamy tam zbiór klasycznych utworów jazzowych, na przykład Summertime. Formy utworów są klasyczne: temat, improwizacje, temat. Czasami zamiast improwizacji jest sam temat, w wersji instrumentalnej. Płyta jest doskonała do śledzenia form utworów.

Kind of Blue Milesa Davisa to jeden z najbardziej znanych albumów jazzowych, pierwszy album stylu cool jazz.

Letter From Home Pata Metheny to nie jest już mainstream jazz, lecz połączenie brazylijskich rytmów, jazzowych harmonii i improwizacji z instrumentarium ocierającym się o pop.

Oprócz tego zapraszam do mojej plusowej kolekcji nagrań. Jazz stanowi może połowę nagrań, lista jest z zasady eklektyczna. I dobrze, bo osobiście nie lubię sztywno dzielić muzyki na jazz i nie-jazz.

Można znaleźć na Wikipedii chronologicznie uszeregowany katalog albumów jazzowych z XX i XXI wieku. Przeglądając go poczułem się trochę głupio. Słucham jazzu całe życie, a w ogóle nie słyszałem większości wymienionych artystów. Stało się tak prawdopodobnie dlatego, że np. polubiwszy w licealnych czasach muzykę któregoś z artystów, śledziłem i słuchałem albumów tegoż artysty, ignorując to co się dzieje naokoło. Patrząc na pozytywną stronę tego doświadczenia, wikipediowe listy albumów dają mi dobry punkt wyjścia do poznania nowej muzyki. W ten sposób ja sam, dzięki napisaniu niniejszego wpisu i dzięki poczuciu że mało wiem, dowiedziałem się czegoś nowego i być może dalej rozwinę się muzycznie.

Za żółtą linią

Wed, 05 Sep 2018 11:41:19 -0300

Mam stać za żółtą linią, tak? A gdzie to jest?

To proste!

Stań przed linią
Przestąp przez nią
Gotowe! Jesteś za żółtą linią

Stojąc w ścisku

Wed, 02 May 2018 15:48:53 -0300

W komunikacji miejskiej denerwuje nas, kiedy stoimy w ścisku, bo ktoś blokuje dojście do luźnej części pojazdu.

Rozejrzyj się. Popatrz wprzód pojazdu i w tył. Czy z jednej strony jest luźno, a z drugiej tłoczno? Jeżeli stoisz na granicy zatłoczonej części, to osobą tą jesteś niestety ty.

Dobieranie ceny

Wed, 25 Apr 2018 11:48:24 -0300

Na wolnym rynku dobra materialne nie mają „właściwej”, „poprawnej” ceny. Ceny są dyktowane jedynie decyzją (potencjalnego) kupca. Za drogo, nie zapłaci. Nie za drogo, zapłaci. Ci którzy dobierają ceny, starają się robić to w taki sposób, żeby zmaksymalizować zysk. Dają cenę tak wysoką jak to tylko możliwe, ale nie na tyle żeby zniechęcić nabywcę. Brzmi sensownie, tylko do czego to prowadzi?

Dobrze dobrana cena to taka, która jest „prawie za wysoka”. Jest „niemal za drogo”. Co oznacza, że nie jest to wybór łatwy.

Tanio: wybór jest oczywisty: brać!

Drogo: wybór jest równie łatwy: nie brać!

„Dobra” cena: po namyśle jesteśmy się w stanie złamać i zapłacić.

Niestety, proces łamania się nie jest ani przyjemny, ani satysfakcjonujący. Nie jesteśmy pewni, zaczynamy ważyć za i przeciw, czytać recenzje, porównywać z cenami konkurencji, i rozważać alternatywy. A po podjęciu decyzji wciąż nie jesteśmy pewni, czy dobrze zrobiliśmy. Być może trzeba było nie kupować?

Zamiast decyzji prostej i pewnej, jesteśmy zmuszeni podjąć decyzję skomplikowaną i niepewną.

Innymi słowy, wolny rynek maksymalizuje dyskomfort konsumenta.

Stephen Fry o Bogu

Fri, 29 Dec 2017 14:11:02 +0000

Stary już dość klip z jednego z irlandzkich programów telewizyjnych: Stephen Fry on God. Z perspektywy czasu coraz bardziej doceniam odpowiedź Stephena Fry.

RTE nie włączyło opcji tłumaczeń z tłumu, więc wrzucam je tutaj.

Gay Byrne: Załóżmy to, w co wierzył Oskar, pomimo pana protestów. Załóżmy że to wszystko prawda. Przechodzi pan przez Perłowe Wrota, i spotyka pan Boga. Co Stephen Fry powiedziałby do niego lub niej.

Stephen Fry: Zapytałbym, “o co chodzi z teodyceą?” Zapytałbym, “rak kości u dzieci? O co w tym chodzi? Jak śmiesz? Jak śmiesz tworzyć świat, w którym jest tyle cierpienia nie z naszej winy?” To jest nie tylko nie w porządku, ale wręcz głęboko, głęboko złe. Dlaczego miałbym szanować kapryśnego, złośliwego, głupiego boga, który tworzy świat pełen niesprawiedliwości, i bólu? Tak właśnie bym powiedział.

Gay Byrne: I myśli pan że się pan dostanie do środka?

Stephen Fry: Nie! Ale nawet bym nie chciał! Nie chciałbym tam iść na jego warunkach. Nie zgadzam się z nimi! Gdybym umarł, i byłby to Hades, i byłaby to dwunastka greckich bogów, to już prędzej chciałbym mieć z tym coś wspólnego. Greccy bogowie nie udawali że nie są ludzcy w swoich pragnieniach, swoich kaprysach, i nierozsądku. Nie próbowali się ukazywać jako wszechwiedzący, najmądrzejsi, najbardziej miłujący, czy najbardziej dobroczynni. Bóg który stworzył ten świat, jeżeli świat został rzeczywiście stworzony przez boga, jest oczywistym maniakiem, zapatrzonym w siebie. Mamy spędzać życie na kolanach, dziękując mu? Co to za bóg który wymaga czegoś takiego? Owszem, świat jest wspaniały, ale są też w nim rzeczy takie jak insekty, których życie polega na wyjadaniu dzieciom oczu od środka i oślepianiu ich. Dlaczego? Dlaczego nam to zrobiłeś? Mogłeś bez problemu stworzyć świat w którym ten robak nie istnieje. To jest po prostu nieakceptowalne. Wiesz, w ateizmie nie chodzi wyłącznie o brak wiary, ale przy założeniu że jakiś bóg istnieje, co to za bóg? On jest potworem i nie zasługuje ani na jotę szacunku. Bez niego życie staje się prostsze, czystsze, i według mnie, jest w nim więcej sensu.

Barcelona—Tuluza

Wed, 15 Nov 2017 23:25:40 +0000

Był rok 2013¹, końcówka lata. Plan był taki, żeby na wyjazd integracyjny mojego zespołu z pracy pojechać na rowerze, a że z Dublina do okolic Tuluzy jest daleko, polecieliśmy we dwóch z kolegą i z rowerami do Barcelony. Mieliśmy generalny pomysł na trasę: najpierw jechać na Adrall, a potem tam zadecydować, czy jedziemy zachodnią stroną czy na północny wschód, przez Andorę. Trasa zachodnia wyglądała ciekawiej, ale też i miała więcej podjazdów.

Oryginalny pomysł nie był mój, zaczęło się od tego że kolega z pracy, Niall², odwrócił się od biurka i zapytał:

“Ej, Maciek, a może tak byśmy pojechali tam na rowerach?”

Transport rowerów był prostszy niż się spodziewałem. Kupując bilety Aer Lingusa online nie można wykupić transportu roweru, a jedynie rzeczy takich jak narty albo torby z kijami do golfa. Transport roweru można jednak wykupić, tylko trzeba najpierw kupić bilet i dostać numer rezerwacji, a potem do Aer Lingusa zadzwonić i poprosić o dodanie roweru do rezerwacji którą właśnie zrobiliśmy. Żeby opłacić transport, podaje się wtedy przez telefon numer karty kredytowej, czego nie lubię, ale nie było innej metody.

Taka rezerwacja kosztuje 40 euro w jedną stronę.

Przygotowanie roweru do lotu nie jest skomplikowane: trzeba spuścić powietrze z opon, odkręcić pedały i zdjąć albo obrócić kierownicę tak, żeby rower był maksymalnie płaski. Tak przygotowany rower wkłada się do plastikowej, przezroczystej, otrzymanej za darmo torby plastikowej. Wbrew pozorom jest to bezpieczniejsze niż pakowanie roweru do pudła. Kiedy rower jest w pudle, bagażowcy traktują je jak pudło, którym można pomiatać. Kiedy jest to ewidentny rower w przezroczystej torbie, jest traktowany jak… rower, czyli z troszkę większą ostrożnością. Idealnego rozwiązania oczywiście nie ma, rower wciąż może zostać uszkodzony i Aer Lingus wyraźnie pisze, że transport taki jest na ryzyko właściciela. Mój rower przeleciał w obie strony bez szwanku, a rower Nialla doznał jedynie małego uszkodzenia miękkiej owijki na kierownicy.

W dzień wyjazdu wstaliśmy o 02:00, ale i tak z tego pierwszego dnia została nam na jazdę rowerem tylko połowa. Samolot wylądował około 11:00 czasu lokalnego i byliśmy gotowi do drogi mniej więcej w południe.

Natychmiast popedałowaliśmy, na azymut, przez jakieś polne drogi, na bieżąco improwizując trasę. Nie mieliśmy pomysłu na nocleg, więc dotarliśmy do miasteczka o nazwie Manresa, gdzie szybkim serczem zlokalizowaliśmy dość obskurny hostel i zwaliliśmy się tam na jak dwa worki kartofli. Byliśmy obaj kompletnie wykończeni. Około 22:30 coś nas jednak obudziło: był to głód. Tego wieczoru wciągnałem w siebie szerszą niż mój tułów Pizzę Chwały.

Sama noc była taka sobie: gorąco i hałas. Następnego ranka chcieliśmy wyjechać jak najwcześniej, ale rowery mieliśmy zamknięte na klucz w hostelowej pakamerze, a klucz przychodził do pracy dopiero na ósmą rano. Wypiliśmy więc po kawie, zjedliśmy po ciastku i około 9 wyruszyliśmy w dalszą drogę, próbując uwolnić się od skwarnej i smrodliwej sieci głównych dróg.

Po drugim dniu byliśmy w ciężkim stresie, że nie damy rady zrobić tych dwóch dużych podjazdów które były w planie. Potem okazało się że nasze oszacowania można było o kant zadka rozbić, a mianowicie: (1) i tak trzeba było zrobić 1 dość poważny podjazd i kilka mniejszych więc wcale nie jest dużo łatwiej, (2) podjazd wykonany w odpowiednim tempie nie stanowi większego problemu. Odpowiednie tempo zależało od osoby: Niall miał swoje tempo, szybsze, ja miałem swoje, wolniejsze. Kiedy oddalał się o większy kawałek do przodu, robił sobie przerwę. Potem ja dojeżdżałem, braliśmy łyk wody i po kilku oddechach ruszaliśmy dalej. Sprawdzało się znakomicie.

Przy którymś zjeździe usłyszałem trzask z tyłu, i po krótkiej inspekcji okazało się że jest problem z mocowaniem bagażnika. Śruba, którą bagażnik był przykręcony do ramy, została ścięta w momencie wstrząsu. Wjechałem zdaje się w jakieś pęknięcie w asfalcie. Szczęście w nieszczęściu było takie, że to co normalnie powinno być przykręcone do ramy, oparło się o oś tylnego koła, w związku z czym bagażnik utrzymał się na rowerze. Gdyby bagażnik zaczął odpadać, prawdopodobnie poszłyby kolejne śruby, po chwili miałbym dużo większy problem niż początkowo.

Niall obejrzał ściętą śrubę, po czym poszedł do swojego roweru, i wyciągnął opaski zaciskowe. „Wszystko się nimi da naprawić”, zaanonsował. Po kilku minutach mocowanie bagażnika wyglądało tak:

Byłem przekonany że nie wytrzyma to nawet pięciu minut. Ale spróbowałem przejechać metr. Bagażnik jakoś się utrzymał. 10 metrów. Dalej był tam gdzie trzeba. 100 metrów. Wciąż na swoim miejscu. Okazało się, że mogę normalnie jechać, bagażnik wciąż opiera się o oś, a opaski zabezpieczają pręt przed przesuwaniem. W ten sposób dojechałem do samego końca trasy, i naprawiłem bagażnik dopiero w Dublinie po powrocie.³

Główny problem po drugim dniu, główny powód dla którego byliśmy tacy zestresowani, był taki że ja próbowałem forsować zbyt szybkie dla mnie tempo i kiepsko się to dla mnie kończyło. Gwiazdy mi stawały w oczach, robiło mi się mdło , a w jednym momencie czułem że robi mi się słabo i zaraz zemdleję. Musiałem się zatrzymać, położyć na wznak i leżeć kilka minut bez ruchu żeby z grubsza dojść do siebie. Niall był tym chyba trochę przestraszony. Starałem się już więcej nie robić takich numerów.

Nogi natomiast były spoko: w dowolnym momencie mogłem zrobić krótki sprint w pełni obciążonym rowerem. Żadnych zakwasów. To nie nogi, a serce było wąskim gardłem, ograniczając tempo podjazdów. Wrażenie było takie, że nie dojedziemy na czas: kombinowaliśmy inne trasy, pociągi, srągi. Niepotrzebnie. Trzeciego dnia zrozumiałem co się dzieje, dopasowałem styl jazdy, co natychmiast rozwiązało problem.

Moją prędkością na siedmioprocentowym podjeździe było 5km/h. Szybciej niż 5km/h po prostu nie dawałem rady jechać. Oczywiście mogłem sobie to tłumaczyć, że jest pod górę, że jestem stary, że rower załadowany. Ale prościej jest podejść do tego tak: to nie jest wyścig. Moim celem było dojechać, i żeby utrzymywać ciało w rozsądnej równowadze, muszę go słuchać, i wiedzieć, jaka ilość oraz rodzaj dyskomfortu są „normalne”, i jaki poziom wysiłku jest realny do utrzymania na dłuższą metę.

Po tych wszystkich rozważaniach dojechałem do najwyższego punktu w Andorze, po którym zaczął się zjazd w dół, na francuską stronę.

Po Andorze grzaliśmy do przodu ile fabryka dała (ale nie szybciej!). Zjazd był niesamowity, kiedy po wspięciu się na 2500m npm zjeżdżaliśmy drogą nachyloną tak łagodnie, że grawitacja dawała nam regularne 35-45km/h, a hamulców można było używać bardzo delikatnie. Prędkość można było regulować składając się w dół lub podnosząć tułów do góry, w ten sposób zmniejszając lub powiększając opór powietrza. Zjazd trwał tak długo że aż drudno było uwierzyć, że całą tę energię wypracowaliśmy wcześniej własnymi mięśniami.

Jest to jednak tylko półprawda, bo energię dostaliśmy przecież z zewnątrz, np. przeżuwając i trawiąc kotlety schabowe, a ostatecznie na wszystko zapracowało nasze Słońce.

Tego dnia przejechaliśmy 70km, przy czym z tego pewnie z 10-15km zajął nam wjazd przed południem, a resztę śmignęliśmy z górki na pazurki.

Bardzo szybko stało się jasne, że wcale nie musimy ratować się przy pomocy pociągu, i zupełnie spokojnie dojedziemy do celu o własnych siłach. Ostatni odcinek był zaskakująco wymagający, a największe stromizny na naszej trasie znajdują się właśnie na pagórkowatej francuskiej prowincji. Nie mają tam zastosowania drogowe normy inżynieryjne. Górskie serpentyny wyglądają groźnie, ale są tak projektowane, żeby utrzymać z grubsza stałe nachylenie, gdzieś pomiędzy 6% i 7%. Wiejska droga natomiast idzie tak jak idzie i jeżeli pagórek miał nachylenie 12%, to droga też. Na rowerze robi to dużą różnicę.

Dopiero tutaj zrobiły mi się zakwasy: pagórki były krótkie, więc na niektóre można było wjechać na zasadzie sprintu. Szkopuł w tym, że jeżeli taki sprint trafia się co kilka minut regularnie przez kilka godzin, to nawet ktoś kto się przed chwilą chwalił jaki to z niego nie jest sprintsman, dostaje w zadku zakwasów jak ta lala.

Suma sumarum te nasze ~500km przejechaliśmy w pięć z sześciu dostępnych dni. Miało to swoją dobrą stronę: spędziliśmy jeden więcej dzień w uroczej, otoczonej murem średniowiecznej wiosce.

Wpis napisałem w miarę krótko po wycieczce w 2013, ale opublikowałem go dopiero w 2017. ↩︎
Niall jest imieniem irlandzkim gaelickim, i wymawia się je mniej więcej „Najal” z akcentem na pierwszą sylabę. ↩︎
Po roku czy dwóch problem się powtórzył, więc prawdopodobnie jest to jakaś wada konstrukcyjna tego roweru. Miejsce jest tam tylko na cienką śrubkę, a przeciążenia które wywierają na nią moment ścinający – duże. ↩︎

Awaria światła w rowerze

Wed, 15 Nov 2017 00:12:00 +0000

Kto nie ma w głowie, ten ma w nogach. – mój dziadek, kiedy ktoś czegoś zapomniał i trzeba było wracać.

Mam ja sobie dynamo w piaście i światło w rowerze. Nie piszę „lampkę”, bo moje światło, przypomina bardziej światło w samochodzie.

Światło rowerowe (3W) ma oczywiście mniejszą moc niż samochodowe (12W) ale i tak potrafi pełni oświetlić ciemną drogę.

Któregoś wieczora zauważyłem że światło się nie świeci. Po południu parkowałem w ruchliwej części centrum, więc możę ktoś próbował ukraść rower, albo światło, i coś przy okazji zepsuł. Rower próbują mi kraść przynajmniej dwa razy do roku, więc jestem trochę przyzwyczajony.

Obejrzałem instalację szukając jakiegoś uszkodzenia, na przykład urwanego kabla. Niczego nie zauważyłem. Ale światło nie świeciło. Więc zepsuło się albo dynamo, albo światło. Zauważyłem też że dynamo daje więcej oporu niż normalnie, tak jak gdyby rower „zużywał” wygenerowany prąd w jakiś sposób. Ale w jaki? Co się dzieje z tą energią, czy zamieniana na ciepło? Mam rower z centralnym ogrzewaniem?

Po odłączeniu przewodu opór mechaniczny zmalał. To by oznaczało że dynamo w jakiś sposób działa, tylko… nie w taki jak potrzeba.

Przy okazji parapetówki poprosiłem znajomego żeby przywiózł swój rower, żeby sprawdzić jego światło z moim dynamem i vice versa. Okazało się że wtyczki są inne, w związku z czym udało się tylko podłączyć jego dynamo do mojego światła: zadziałało. Aha, czyli problemem musi być dynamo.

Zapakowałem więc koło do pudła i wysłałem do sprzedawcy z UK. Sprzedawca nie był przekonany co do tego że takie dynamo może się tak łatwo zepsuć. Jeżeli jestem pewien że to dynamo, mogę je wysłać. W związku z tym zapakowałem koło do pudła i wysłałem. Zajęło mi to jedynie dwa miesiące, bo nie lubię wysyłać paczek, a było lato, dzień długi, więc światło nie było akurat specjalnie potrzebne.

Sprzedawca koło dostał, sprawdził, i odpisał że dynamo działa bez zarzutu.

Podsumujmy więc:

moje dynamo + światło sprzedawcy: ✔ działa
dynamo kolegi + moje światło: ✔ działa
moje dynamo + moje światło: ✕ nie działa

Jak to możliwe?

Poprosiłem sprzedawcę żeby odesłał to dynamo. Sprzedawca też chyba nie lubi chodzić na pocztę, bo zajęło mu to ze dwa miesiące. W międzyczasie zniecierpliwiłem się i zamówiłem drugie koło z dynamem, tym razem lokalnie. Nie mają tu dynam Shutter Precision (SP), więc musiałem zamówić dynamo Shimano. Oczywiście, Shimano ma inną wtyczkę niż SP. No nic. Przyszło po tygodniu.

Zamontowałem, światło zadziałało.

Tydzień później wróciło dynamo z UK. Mam więc N+1 dynam. Zdjąłem dynamo Shimano, założyłem dynamo SP. Musiałem to sprawdzić. Działa.

Więc okazało się że problemem nie było ani dynamo, ani światło, tylko… wtyczka. Co dokładnie było z tą wtyczką nie tak, to nie wiem. Być miedź zaśniedziała, albo któreś z włókien zapuściło się w złe rejony, i zrobiło się zwarcie. Być może dostała się woda i naniosła jakiegoś przewodzącego brudu. Być może taką wtyczkę trzeba tak czy siak czyścić co jakiś czas.

Tym razem postanowiłem że poprawię sytuację w porównaniu do stanu poprzedniego. Poszukałem więc informacji jak zabezpieczyć wtyczkę przed wodą, znalazłem specjalną taśmę która się skleja sama ze sobą (self-amalgamating tape), więc mam nadzieję że czas do następnej awarii będzie teraz dłuższy.

Mam kilka refleksji nad tą historią. Po pierwsze, nie użyłem mózgu, „nie miałem w głowie” i w ten sposób dołożyłem sobie roboty. Coś, co mogło mi zająć pięć minut – zdjąć wtyczkę, przeczyścić kable, założyć na powrót – zajęło mi w sumie pół roku.

Po drugie, lenistwo oraz brak wiary w siebie nie popłacają. Czasami naprawdę warto jest wziąć do ręki narzędzie i chwilę nim podłubać. Nawet jeżeli nie mamy pewności na czym usterka polega, ani co może pomóc, warto wykonać kilka podstawowych operacji, dla zasady: rozebrać co potrafimy, przeczyścić, i złożyć z powrotem.

Po trzecie, majsterkowanie przy rowerze jest fajne. Przy okazji zmiany koła zajrzałem do hamulców i je podregulowałem. Ustawiłem lepiej przednią lampę, która skręcała lekko w prawo. Po zrobieniu wszystkich tych detali odczułem podwójną radochę: raz że rower dobrze działa, i dwa że naprawiłem go sam.

Dopisek 2018-07-28: Po kilku miesiącach używania dynama PV-8 (czarnego) zauważyłem że coś jest nie tak z łożyskiem. Podczas jazdy czułem jak gdyby coś się mieliło w łożysku. W związku z tym prawdopodobnie będę musiał wysłać to dynamo (razem z całym kołem) jeszcze raz, albo no naprawy, albo do wymiany.

Porta dos Fundos: Niebo katolickie

Sun, 24 Sep 2017 21:43:04 +0100

Łatwo jest zagwarantować sobie miejsce w niebie. Nie musisz sortować śmieci ani robić wolontariatu, wystarczy trzymać się tego co mówi Biblia: “Ochrzcij się, wierz w Pana, sąsiadowi internetu nie kradnij, fasolki w pudełku po lodach nie trzymaj, Majki Jeżowskiej od tyłu nie słuchaj, a zbawion będziesz.”

Z polskimi napisami. Dawno już temu zrobiłem i zapomniałem, ot co. Więcej nie będzie, bo nie pozwalają już robić tłumaczeń, od kiedy Viacom kupiło Porta dos Fundos.

Swoją drogą, Porta dos Fundos zostali pozwani do sądu przez Centro Dom Bosco z powodu właśnie tego filmiku. Katolicy niewiele wskórali, Porta dos Fundos obronili się w oparciu o wolność wypowiedzi.

Rork — Zejście

Sun, 06 Aug 2017 23:54:23 +0100

Rork zafascynował mnie kiedy byłem jeszcze w podstawówce. Pamiętam że pokazałem pierwszy zeszyt pani która dawała mi korepetycje z polskiego, i nie mogłem zrozumieć, jak to możliwe, że komiks jej się nie podoba: taka ładna kreska, tajemiczy klimat, ciekawy rozkład paneli, kompozycja strony, i ciekawa historia!

Miałem wtedy tylko pierwsze dwa zeszyty. Ostatnio dopiero zdobyłem i przeczytałem resztę, w tym zeszyt Zejście. Tam, na stronie numer 36, jest coś co wygląda dość sugestywnie jako klatki animacji. A gdyby tak rzeczywiście zrobić z tego animację? Proszę bardzo:

Nie wiem co akurat Poeta, znaczy się, Andreas miał na myśli, ale w animacja ujawnia niektóre aspekty rysunku, których na papierze zobaczyć się nie dało.

Z ciekawostek, doczytałem że Andreas jest Niemcem, ale komiks był narysowany w Belgii, a z podróży do Brukseli wiem, że Belgia jest europejskim zagłębiem komiksu.

Porta dos Fundos: SPOLETO

Sun, 30 Jul 2017 08:32:26 +0100

Jak przejść od „dzień dobry” do rzucania… no, nie mięsem, ale jedzeniem.

Jest to pierwszy filmik Porta dos Fundos jaki miałem okazję zobaczyć. Ktoś wysłał mi link do niego w kontekście jakiejś rozmowy na temat wybierania składników obiadu.

W tłumaczeniu główną zagwozdką było jak przetłumaczyć „palmito” (wym. pałmitu). W Polsce takie coś nie występuje - jest to wycięty kawałek zdaje się pnia palmowego, który jest biały, miękki i łagodny w smaku. Nie ma więc zgrabnego polskiego określenia, mamy tylko „serce palmy”. Patrząc jak to wygląda w obiektywie, można by napisać „seler”, ale byłby to raczej dziwny wybór jako składnika, no i dziwnie by brzmiało, jak sprzątaczka narzeka że seler jest drogi.

W niektórych klipach, takich jak ten, strasznie szybko mówią, i mam problemy żeby zmieścić potrzebną ilość tekstu w krótkim czasie. Mam wrażenie że napisy wyświetlają się za krótko żeby je wygodnie czytać. Ale nie wiem co zrobić, bo wypowiedzi lecą jedna po drugiej, nie ma pauz.

Swoją drogą, kiedy byłem w Brazylii, wybrałem się do Spoleto żeby zobaczyć jak tam jest. No więc, nie widziałem tam Fabio Porchata, nikt na mnie nie nakrzyczał, i zamiast wybierania osobnych składników poprosiłem o gotowca. W zasadzie sam nie wiedziałem, czy mam być zadowolony czy zawiedziony.

Porta dos Fundos: PIEKŁO

Tue, 25 Jul 2017 07:40:06 +0100

Mało co potrafi człowieka tak przerazić jak piekielne potępienie.

Tłumaczenie z portugalskiego na polski.

Zauważyłem kilka motywów wspólnych ze skeczem „Nie opierać się o Boga!”.

Fiszki do nauki słówek

Sun, 18 Jun 2017 11:54:05 -0700

Portugalskiego nauczyłem się w znakomitej większości poprzez rozmowy. Musiały się różnić od zwykłych codziennych rozmów: po pierwsze, jak rozmawiać kiedy się słabo zna język? Po drugie, jak w rozmowie uczyć się słówek? Po trzecie, jak kontynuować rozwój języka poprzez samo tylko rozmawianie?

Moje odpowiedzi:

Spędzałem 10-15 minut na przygotowaniach do 1-godzinnej rozmowy. Wymyślałem sobie z grubsza o czym będę opowiadał, i przygotowywałem małą ściągawkę ze słowami których zamierzałem użyć.
Kiedy trafiałem na nieznane słowo, zapisywałem je. Początkowo w zeszycie, a potem, z lenistwa, w telefonie, w aplikacji do notatek. Robiłem to wytrwale i cierpliwie. Notatki ze słówkami to w końcu jedyna namacalna rzecz która zostawała po rozmowach.
Rozwój języka to nie tylko rozmawianie, ale też czytanie i pisanie. Żeby lepiej czytać i pisać, trzeba czytać i pisać.

W tym roku stwiedziłem że w obecnej sytuacji największy postęp mogę zrobić na dwa sposoby.

Rozszerzyć słownictwo. Podczas rozmów co prawda da się przeżyć, ale operując małym słownictwem zawężamy tematykę, więc po jakimś czasie mam wrażenie że obracam się w pralce tych samych zwrotów i tematów. Oprócz tego, boleśnie natomiast odczuwam braki podczas prób czytania, np. artykułów czy komiksów, o książkach nawet nie wspominając.
Nauczyć się więcej szablonów zdań, w których mogę tylko podmieniać słowa żeby powiedzieć to co chcę. Problem tkwi w tym, że nie jest wcale łatwo wyłapywać potrzebne zwroty od osoby z którą rozmawiamy. Rozumienie zdań wcale nie jest jednocznacze z umiejętnością konstruowania ich. Usłyszawszy interesujący zwrot możemy poprosić rozmówcę żeby go powtórzył, ale taki zabieg boleśnie burzy płynność rozmowy. W efekcie nie robię tego zbyt często.

Żadna z tych dwóch rzeczy nie przychodzi sama z siebie, w każdym razie nie w wystarczającym stopniu. Muszę zrobić jakiś zaplanowany, dodatkowy wysiłek.

Zaczynając od drugiego punktu, uczyć się szablonów zdań łatwo jest ze słowa pisanego, a szczególnie książek w których są dialogi. Tylko że słowa pisanego nie da się przyswoić, kiedy się nie wie co to słowo znaczy! Muszę więc rozwiązać problem słownictwa w pierwszej kolejności, potem zacząć czytać, i to mnie nauczy szablonów.

Wróciłem więc do swoich notatek.

Przeglądanie list ze słówkami oczywiście było lepsze niż nic, ale moje listy nie były dobrze zorganizowane, i nie uczyło się z nich dobrze. Na pewno można sobie zorganizować notatki w sensowny sposób, ale zamiast tego kolega pokazał mi aplikację AnkiDroid.

Po szybkim obejrzeniu aplikacji nauczyłem się zapisywać w niej nowe słówka tak szybko, jak wcześniej w aplikacji do notatek.

Główna różnica polega na tym, że następnego dnia AnkiDroid wyświetla powiadomienie, że mamy słówka do powtórzenia. Umieściłem więc skrót do AnkiDroid tam gdzie wcześniej była aplikacja Facebooka. Klikałem więc z przyzwyczajenia w to samo miejsce, tylko że zamiast marnować czas powtarzałem słówka. Sukces!

Jest jednak pewien szkopuł.

Uczenie się słów z fiszek jest uczeniem się czegoś innego niż uczenie się słów w rozmowie na żywo.

Słuchanie, mówienie, czytanie i pisanie to cztery osobne umiejętności. Znajomość słownictwa nie prznosi się automatycznie pomiędzy nimi. W pewnym sensie, każdego słowa musimy nauczyć się cztery razy. Pierwszy raz, żeby je rozpoznać ze słyszenia. Drugi raz, żeby je prawidłowo wypowiedzieć.

Dygresja: miałem kiedyś znajomego który uparcie mówił np. „I been thinking”, bo się nauczył angielskiego ze słyszenia, i nigdy nie poświęcał czasu na detale, i chyba nigdy nie czytał. Końcówka „‘ve” mu umknęła. To znaczy, umykała, codzennie, trzysta razy dziennie.

Trzeci raz musimy się słowa nauczyć, żeby to słowo rozpoznać w tekście. Czwarty raz, żeby je napisać i się nie pomylić w ortografii.

Na czym więc polega różnica?

Po pierwsze, w kontekście lub raczej jego braku.

Kiedy poznaję nowe słowo w rozmowie, zawsze odbywa się to w jakimś kontekście: w jakimś konkretnym miejscu, z konkretnym towarzystwie, w konkretnej sytuacji, czasami nawet z konkretnym problemem do rozwiązania. Poznając nowe słowo w takim kontekście nawet nie musżę go wielokrotnie powtarzać. Sam fakt użycia go w konkretnej sytuacji powoduje, że kiedy podobna sytuacja znowu się przytrafia, słowo samo przychodzi do głowy.

Słowa nauczone w ten sposób są bardzo różne od siebie, każde ma swoją historię, kontekst, swój kolor, swój nastrój, czasami nawet smak i zapach.

Kiedy przeglądam fiszki dla kontrastu, kontekst jest monotonny: jestm tylko ja, gapiący się w ekran telefonu. Przeglądam dziennie około 100-120 słówek, więc te słowa nie mają za bardzo szansy na to żeby się jakoś od siebie odróżniać.

Po drugie, w tym że przypinam porgualskie słowo do polskiego lub angielskiego słowa, zamiast do konceptu. Podam przykład: kiedy myślę o słowie „cerca”, natychmiast (milisekundy) przywołuję obraz np. niewysokiej drewnianej lub metalowej konstrukcji tworzącej niską ścianę naokoło ogrodu. Mam w głowie obraz, koncept, a nie słowo. Ale AnkiDroid nie jest w stanie zajrzeć do mojej głowy, on może mi tylko pokazać drugą stronę fiszki, czyli to samo słowo w innym języku. Muszę się więc zastanowić: ta niewysoka przegroda po polsku będzie się nazywać… płot? Ten drugi krok zajmuje mi już jakąś sekundę lub dwie.

Dodatkowym utrudnieniem jest to że generalnie staram się mentalnie oddzielać języki od siebie. Kiedy mówię w jednym języku, koncentruję się na nim, a inne języki odpycham. (Co czasami powoduje u mnie zmieszanie kiedy np. ktoś znienacka mówi do mnie coś po polsku.) Kiedy przeglądam fiszki, jestem zmuszony do skakania pomiędzy językami, a wolałbym tego nie robić. Teoretycznie mógłbym przygotowywać fiszki z obrazkami, ale kto ma na to czas.

Po trzecie, w efekcie uczę się kojarzyć wzajemnie słowa z dwóch języków, czyli mając przed sobą słowo w jednym języku, umiem powiedzieć jakie jest odpowiadające mu słowo z drugiego języka. Niestety, to nie jest to czego potrzebuję podczas rozmowy! Podczas rozmowy muszę szybko znajdywać słowa które odpowiadają konceptom / ideom które mam na myśli. Jeżeli chcę użyć słowa z fiszki, muszę najpierw przypomnieć sobie słowo z innego języka (co burzy koncentrację na bieżącym języku), potem wykonać to czego się nauczyłem z fiszek, czyli przypomnieć sobie słowo o tym samym znaczeniu z innego języka. To jest zbyt daleka droga, żebym był w stanie to zrobić na czas. Zacinam się więc w rozmowie.

Mam nadzieję, że z czasem słowa których często używam, „wgryzą się” w swój nowy konekst, i nie będę już musiał chodzić naokoło.

Jaka jest największa zaleta fiszek w takim razie? Liczba słów, którą jestem w stanie wepchnąć sobie do głowy w krótkim czasie.

Statystyki AnkiDroid od sierpnia 2017 do sierpnia 2018

W ciągu ostatniego miesiąca, poświęcając na fiszki około 15 minut dziennie, nauczyłem się ~220 nowych słów.

Aktualizacja z sierpnia 2018

W maju zorientowałem się, że mam około 4000 fiszek, czyli 2000 słów / wyrażeń do nauczenia, z czego zobaczyłem mniej niż połowę. Wprowadzałem do obiegu 6 nowych fiszek dziennie. Najwyraźniej nie wystarczało to. W związku z tym podniosłem tempo wprowadzania nowych fiszek do 16 dziennie. To znacząco podniosło liczbę fiszek do codziennego przeglądania, co widać na wykresie powyżej. Obecnie spędzam na fiszkach około pół godziny dziennie (czyli około 3% mojego czasu czuwania, zakładając 16h czuwania na dzień). Potem sprawdziłem ile średnio dziennie dodaję fiszek: 14. Nie wygląda na to żeby miał zwolnić tempo dodawania nowych słów, a mam obecnie backlog około 2300 fiszek. W związku z tym podwoiłem tempo do 32 nowych fiszek dziennie. W ten sposób powinienem przerobić oczekujące fiszki w jakieś 4 miesiące.

Dwie płyty z moim ojcem

Sun, 21 May 2017 00:39:43 +0100

Zostały niedawno wznowione dwie płyty z moim ojcem na gitarze.

„Air Condition” zespołu Air Condition, album z roku 1983, wznowiony w 2017.

„Question Mark” kwintetu Janusza Muniaka, album z roku 1978, wznowiony w 2016. (Dziękuję Hubertowi za cynk o wznowieniu!)

Z tego co opowiadała moja mama, ojciec nagrywał dużo, ale nie pod swoim nazwiskiem, tylko jako muzyk sesyjny albo członek zespołu, tak jak na tych dwóch wznowieniach.

Porta dos Fundos: OPCJE

Sun, 19 Feb 2017 22:01:10 +0000

Składanie zamówienia w restauracji jest prawie jak przesłuchanie. Odpowiadasz na szereg pytań, nie wiedząc czy odpowiadasz prawidłowo, a kelner zdaje się czerpać przyjemność z konfundowania cię kolejnymi pytaniami. W tym natłoku wątpliwości i niekończących się pytań tylko jedno jest pewne: wciąż burczy ci w brzuchu.

Musiałem sprawdzić, co to jest Jabuticaba. W Polsce (Europie) w ogóle tego nie ma. Z opisu jest to coś w rodzaju winogrona, tylko że w formie drzewa, a owoc rośnie na pniu.

UPDATE 2017-03-31: Dziś miałem okazję skosztować lodów z owocu Jabucitaba.

Porta dos Fundos: INTERNET

Wed, 15 Feb 2017 19:42:48 +0000

Internet jest cudowny. Masz dostęp do informacji na żywo, możesz robić zakupy w dowolnym miejscu, i spędzić cały dzień oglądając filmiki z kotami. Ale największym dobrem jest możliwość wypowiadania się, i pokazania swojego prawdziwego oblicza – ponieważ w Internecie nikt nie ma pojęcia kim tak naprawdę jesteś.

Porta dos Fundos: WhatsApp

Sat, 11 Feb 2017 16:02:27 +0000

Zrobiłem kolejne polskie tłumaczenie Porta dos Fundos, WhatsApp po raz drugi.

Spodobała mi się ta formuła:

Każdy skecz trwa do 4 minut, więc jestem w stanie cały przeanalizować, sprawdzić w słowniku, dopytać to czego nie rozumiem, i tak dalej. Gdybym na przykład próbował zrobić to samo z filmem fabularnym, potrzebowałbym roku na jeden.
Każdy skecz jest na określony temat, więc z każdego uczę się kilku nowych słów które są związane jednym kontekstem. Słowa które poznaję w ten sposób zostają trwale wyryte w pamięci.
Jest w miarę ciekawy miks tematów, w miarę współczesnych, trochę o zachowaniach ludzi, a kawałki o brazylijskiej polityce mogę spokojnie ignorować.
Nowe skecze przychodzą regularnie, a regularność w nauce języka bardzo pomaga. Mam włączone powiadomienia, więc nie muszę o niczym pamiętać. Noweg wideo oglądam sobie np. w przerwie obiadowej na szybko, a potem jeszcze raz, dokładniej, w domu.
Robienie tłumaczenia motywuje do sprawdzenia wszystkiego w detalu. Inaczej zadowalam się tym, że mniej więcej wiem o co chodzi. Kiedy tłumaczę, muszę mieć większy stopień pewności.
Jest w miarę łatwe i dobrze się bawię. :)

Przy okazji: dodałem aktualizację do „Nie opierać się o Boga!”.

Porta dos Fundos: Nie opierać się o Boga!

Wed, 08 Feb 2017 21:11:34 +0000

Polskie tłumaczenie skeczu Porta dos Fundos.

Aktor który gra Boga, Rafael Infante, powtarza niektóre motywy w różnych skeczach. Na przykład to, żeby nie dotykać Boga. W innym skeczu gra Diabła, i Diabła też nie wolno dotykać. Inny motyw, wtrąca jakieś słowo albo zdanie po angielsku. W tym filmiku na przykład wtrąca „catholic!” Przy czym robi błąd w wymowie, a konkretnie w akcentowaniu. „Catholic” wymawia się z akcentem na pierwszą sylabę („cAtholic”), a nie na drugą. Jak ktoś mówi językiem akcentowanym na przedostatnią sylabę to dziwnie jest tak wymawiać, ale… co zrobić, tak się po angielsku mówi i już.

Swoją drogą, zastanawiam się jak w tłumaczeniu zawrzeć to, że Bóg nagle powiedział coś w innym języku? Może wtrącić coś cyrylicą? „Католический бог!” Albo może lepiej po niemiecku, bo cyrylicy niektórzy nie znają: „Katholischen Gott!”

Fraza „nie opierać się o Boga” z kolei wzięła się stąd, że po portugalsku napis na przykład „não encostar a mão na porta” („nie opierać się dłonią o drzwi”) pojawia się w Brazylii w wagonach metra.

Dopisek 2017-02-11:

Już po opublikowaniu, tłumaczenie sprawdził i poprawił mój znajomy. Werdykt? „Drewniany język”. Niektóre poprawki były potrzebne i niekontrowersyjne, ale inne były różnicami raczej koncepcyjnymi. Na przykład, zamienił wszystkie słowa „Bóg” na „bóg”. W świecie skeczu jednak istnieje jeden bóg, więc według mnie jest to Bóg. Inne poprawki brały się z tego, że kolega oczekiwał języka książkowego, a ja zapisywałem język mówiony.¹

Kolega zmienił też „nie opierać się o Boga”, chyba nie zauważył koncepcji. Nie wiem, może koncepcja nie była dobra, albo nie była dobrze przedstawiona. W każdym razie tytułowa kwestia zniknęła z tłumaczenia. Ot, uroki pracy zespołowej.

Można by się spierać, który język jest „tym prawdziwym”. Na lekcjach polskiego nauczycielka sugerowała żeby w razie wątpliwości przeczytać zdanie na głos. ↩︎

Porta dos Fundos: Blokuj!

Sat, 21 Jan 2017 13:40:12 +0000

Zrobiłem polskie napisy do filmiku na YouTube. „Bloqueio”, jest z lata 2016, kiedy rząd Brazylii zablokował WhatsApp na trzy dni.

Trzeba włączyć napisy, i w razie potrzeby ustawić język na polski.

Uwaga z dziećmi i w pracy, bo w filmiku nie dość że strasznie klną, to jeszcze po portugalsku.

Dziwnie mi było w Warszawie

Wed, 04 Jan 2017 20:32:11 +0000

Pojechałem do Warszawy na kilka dni. Inaczej niż wcześniej. Tym razem nie do urzędu miasta, ani do prawnika, ani na sesję z mediatorami, ani na rozprawę sądową. Przyjechałem zobaczyć Warszawę.

Widok z tarasu w PKiN

Kiedy odwiedzam stare kąty, co prawda widzę Warszawę aktualną, nową, ale mam równoległe wrażenie, że się cofnąłem w czasie, i jestem emocjonalnie w roku powiedzmy 2001, i usiłuję rozkręcić zespół acid-jazzowy. Albo w roku 2004, jestem na studiach zaocznych, jednocześnie usiłując zarobić na czynsz. Szczególnie dotkliwie pamiętam uczucie frustracji w zmaganiu się z tym wszystkim co mi się w Polsce nie udało. A nie udało się praktycznie wszystko, no może poza tymi jedynymi studiami informatycznymi. Te się udały.

Pod koniec lat spędzonych w Polsce udało mi się w końcu wypracować jakiś tam stopień niezależności, tzn. byłem w stanie zarobić na podstawowe utrzymanie. Ale odłożyć już nie byłem w stanie.

W 2017 czułem się tak, jak gdyby ulice Warszawy znów naigrawały się ze mnie: „ledwie wiążesz koniec z końcem frajrze, nie stać cię na nic, nie masz na samochód, nie masz na składki na emeryturę, nie masz na wakacje, nie masz na restaurację, tra la la la la!” W 2001 mogłem tylko podkulić ogon. Teraz mogę odpowiedzieć w myślach: „To nieprawda! Właśnie, że mam!” i wstawić jakąś soczystą inwektywę.