Acute Zorgregio Oost

Acutezorg.nl online

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Wed, 15 Apr 2009 06:09:00 +0000

U was van ons gewend om via dit "kanaal" informatie te ontvangen over wat ons bezig hield op het gebied van de acute zorg. Gaandeweg hebben wij gemerkt dat er erg veel behoefte bestond om de rol van internet en de op handen zijnde rolwisseling patiënt/arts. Om die twee zaken te combineren hebben wij het initiatief genomen om AcuteZorg.nl op te richten.

Niet als iets "van ons" maar vooral van jullie ! Nu het sinds de lancering op 24 maart jl staat, is het aan jullie om er iets moois van te maken. Nieuws, achtergronden, ontwikkelingen, symposia, congressen, op het gebied van de acute zorg is daar van harte welkom.

Maar ook nieuwe initiatieven, vragen waarmee jullie worstelen zijn via dit medium prima te "spiegelen", immers de samenstelling van de lezers is multidisciplinair op het gebied van de zorg.

Een greep uit de geregistreerde lezers : verpleegkundigen, artsen, communicatie-professionals, beleidsmedewerkers, centralisten, bibliothecarissen, bestuurders, huisartsen, verloskundigen, collega's van het departement, ZonMW, GHOR en uit diverse andere sectoren uit de zorg kijken veelvuldig op deze site. De interactie met groeien, dat is een bekend fenomeen, het blijkt maanden te duren totdat de discussie pas goed op gang komt.

Maar ... we blijven prikkelen, motiveren, enthousiasmeren en u vooral vragen deel te nemen aan de discussie.

Iedereen kan alles zien en lezen wat op AcuteZorg.nl staat, met uitzondering van de reacties en discussie. Dat is op veler verzoek voorbehouden aan mensen in dienst van een zorginstelling of de respectievelijke overheden.

Vanaf vandaag treft u op deze weblog van AZO (en dus ook via uw e-mail) dagelijks ook een korte kijk op een aantal artikelen aan, we sturen er u maximaal 5 per dag in 1 mailbericht.

Door middel van een RSS-feed kunt u zich abonneren op de informatie van AcuteZorg.nl en deze in Outlook, of een RSS-reader zoals lezen. Ook kunt u -voor de gevorderden onder u- een widget plaatsen.

Hoe sterk is de zorggebruiker of hoe sterk moet de positie van de zorggebruiker worden?

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Fri, 06 Feb 2009 15:26:00 +0000

Onderzoek naar het gebruik van huisartsenposten laat zien dat veel patiënten de huisartsenposten bezoeken terwijl vanuit medisch oogpunt er geen noodzaak is om gebruik te maken van deze zorg. Zorg die in de acute zorgketen bedoeld is voor zorg die niet kan wachten tot de volgende reguliere werkdag. Zorg die dus ook op die wijze is georganiseerd en gefinancierd.

De praktijk laat zien dat de vraag op dit moment anders is dan het aanbod. De patiënt heeft een zorgvraag en maakt de keuze om zorg te zoeken. Gedreven door onzekerheid, informatietekort, of door wat nu eigenlijk. Er is meer onderzoek nodig naar het feitelijk gedrag van zorggebruikers. In de tussentijd is het van belang dat vraag en aanbod zoveel mogelijk op elkaar wordt afgestemd, ook of met name als je het hebt over acute zorgvragen. Daarbij kunnen individuele zorgverleners zich afvragen op welke wijze zij in kunnen spelen op vragen die leven bij zorgvragers; waar en bij wie kan ik terecht voor welke soort vragen? Maatschappelijk gezien is voor zorgverleners en zorgvragers, maar ook voor verzekeraars en overheid, de taak weggelegd om de veranderingen in de gezondheidszorg, met daarbij de veranderende positie van de zorgvrager goed te vormen.
Voor de keten van de acute zorg is het van belang om inzicht te hebben in het aanbod om überhaupt te weten of en op welke wijze ingespeeld kan worden op de vraag van de zorggebruiker. Bijvoorbeeld; is huisartsenzorg overdag ‘voldoende’ bereikbaar voor zorgvragers, hoe is de samenwerking tussen de verschillende zorgaanbieders. Specifiek over die huisartsenzorg overdag; is het onderzoek waard om te kijken naar de bereikbaarheid van huisartsenzorg overdag? Patiënten hebben soms het gevoel dat zij alleen een zorgvraag op bestelling kunnen hebben. De moeite waard om dit verder te onderzoeken en verbeteringen in te zetten ten goede van bereikbaarheid en het vertrouwen van zorgvragers dat zij bij hun huisarts terecht kunnen!
Door inzicht kan duidelijk worden waar verbeterpunten liggen. Ook kan dit inzicht zorgvragers helpen bij het maken van die moeilijk keuzes op zorgelijke momenten.
Patiëntenorganisaties richten zich op het ophalen van ervaringen met zorg om daarmee knelpunten in het zorgaanbod naar boven te halen, zie:
http://www.zorgbelanggelderland.nl/index.php?p=2027

Karin van den Berg, beleidsmedewerker AZO

Uw persoonlijke beroeps"krant".

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Sun, 01 Feb 2009 09:59:00 +0000

De weg zoeken én vinden in de enorme informatiestroom die het internet ons breng is een aardige uitdaging. In toenemende mate starten vanuit verschillende perspectieven initiatieven om de informatievoorziening voor de verschillende doelgroepen op orde te krijgen.

Zo start binnenkort ook acutezorg.nl, een plek waar de informatie rondom de zorg voor de acute patiënt belicht zal worden. Een aantal mensen neemt hierin wereldwijd het voortouw.

Een van de voorbeelden voor ons is Bertalan Meskó, (Berci) die veel succes boekt met zijn sites webicina.com en scienceroll.com

Vandaag voegde hij aan de eerste een uiterst effectieve tool toe : een verzameling van links en RSS-feeds naar tijdschriften, websites, nieuwspagina’s etc toe : webicina.RSS

RSS biedt u de mogelijkheid dat het nieuws van een specifieke webpagina of organisatie naar U toe te laten komen, in plaats van dat u telkens zelf naar hun pagina moet gaan.

Natuurlijk u kunt RRS-gegevens ook prima gebruiken om automatisch de berichten in uw RSS reader of iGoogle te krijgen.

Onderstaand nog even wat uitleg over wat RSS nu precies is.

Meer over nieuwe media is te lezen in deze blogpost.

Het is alvast een mooie preview van wat u kunt gaan verwachten. De verzameling die u zult aantreffen in acutezorg.nl zal zijn toegespitst op de acute zorg.

Berci is een van de keynote-sprekers op ons Zorg 2.0 event op 24 maart 2009, meer info over dit symposium ook op de site van AZO. Op die datum zal ook acutezorg.nl "gelanceerd" worden. Berci zal ook workshops geven over Virtual Reality for Medicine en over deze RSS service.

Eerste Zorg 2.0 Event dóór en vóór zorgproffesionals

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Sun, 25 Jan 2009 20:04:00 +0000

Internet
De zorg is in beweging, zowel aan de zijde van de zorgverleners als aan de kant van de patiënt. Een adequate informatievoorziening is daarbij uiterst belangrijk.
Steeds vaker zoekt én vindt de patiënt – maar ook zijn omgeving - gezondheidsgerelateerde informatie via het internet. Voor veel zorgprofessionals is de manier waarop, en de omvang waarin patiënten dat doen nog onvoldoende bekend. In de presentaties die wij hierover in zorginstellingen geven, blijkt telkens weer dat de weg van het internet nog niet in ‘het systeem’ van veel professionals zit. Anders is dat voor veel patiënten.

Mogelijkheden van internet voor de zorg
Wij zouden binnen de zorg nog veel bewuster om kunnen en moeten gaan met de mogelijkheden die het internet ons biedt, en zo beter inspelen op de (informatie)behoefte van de patiënt en een nog grotere kennisdeling tot stand proberen te brengen. Nieuwe media als weblogs, online-communities, Twitter, Podcasts, Vodcasts, RSS-feeds, Wiki’s en LinkedIn, kunnen ons ondersteunen bij het halen en brengen van informatie, maar vooral ook bij het uitwisselen van ervaringen en ons netwerk en het vergemakkelijken van ziekenhuisopnames etc. Dit optimaal gebruik maken van het internet om de zorg voor de patiënt alsmede de interactie met hem of haar op een hoger plan te krijgen heb ik midden vorig jaar op dit weblog in analogie met de Engelse term Health 2.0, “Zorg 2.0” genoemd. In deze blogpost treft u ook nog meer algemene informatie aan.

Zorg 2.0-congres
Op dinsdag 24 maart aanstaande organiseert de Acute Zorgregio Oost een eerste Zorg 2.0-congres vóór en dóór de zorg. Een eerste stap in een lange reis om meer sámen met de patiënt de regie te gaan voeren. Dit event staat dan ook in het teken van het creëren van bewustwording.

Wij nodigden daartoe bijvoorbeeld een jonge internetentrepreneur met kanker uit om op ons event zijn ervaringen met ons te delen. Ik ontmoette Maarten Lens-FitzGerald via Twitter. Hij doet al vanaf de diagnose uitvoerig verslag op internet (www.maartensjourney.com <http://www.maartensjourney.com/> ), ik nodig u uit om zijn website eens te bezoeken.
Daarnaast geven we vanuit diverse perspectieven een beeld van de grote diversiteit aan mogelijkheden via internet die voor de zorg interessant (kunnen) zijn.
Zo vertellen Jan Kremer en Bas Bloem over de ervaringen met de digitale IVF-poli en over hun initiatief “MijnZorgNet <http://www.minvws.nl/toespraken/cz/2008/innovatie-is-prioriteit-in-de-zorg.asp> ”. Ook spreekt een Hongaarse student geneeskunde; Bertalan Meskó. Hij zette twee van de wereldwijd meest succesvolle (Engelstalige) communities voor professionals in de gezondheidszorg op en wint prijs na prijs, spreekt op de meest vooraanstaande Universiteiten hierover en doceert inmiddels zelf aan zijn Universiteit.
Daarnaast geeft een van de grootste experts op het gebied van online marketing, Marco Derksen, een doorkijk op wat de invloed van internet in andere “markten” is geweest.
Na de lunch geven we concrete, compacte workshops om onze collega’s niet alleen te laten zíen, maar ook zélf te laten ervaren wat het begrip nieuwe media inhoudt, hoe de patiënt het middel gebruikt en vooral ook hoe de zorgprofessional het zelf zou kunnen gebruiken. Een van deze workshops wordt gegeven door Hans Mestrum die onder andere alles weet van Podcast, Vodcast, Wiki’s en doceert over Online Media aan de HAN.
Het Workshop-programma kunt u binnenkort vinden op onze webpagina over dit zorg 2.0 event <http://www.azo.nl/zorg20.htm>

Ik nodig jullie van harte uit deel te nemen aan dit event en u op compacte wijze in te laten voeren en mee te discussiëren over de rol van internet binnen de gezondheidszorg.

Ik verwijs u hiertoe naar onze website waar u onder www.azo.nl/zorg20/htm <http://www.azo.nl/zorg20.htm> alle relevante informatie kunt vinden en zich tevens kunt inschrijven (mogelijk vanaf dinsdag 27 januari).

Achtergrondinformatie:
Acute zorg en internet?
Acute Zorgregio Oost (AZO) ziet het als haar taak om de zorgprofessionals, betrokken bij de acute zorg, te ondersteunen op het gebied van kennis, onderzoek en onderwijs. Zo vinden er maandelijks bijscholingsactiviteiten onder de vlag van AZO plaats, organiseren we symposia, doen we onderzoek binnen de keten van acute zorg en menen wij daarnaast er goed aan te doen om de kennis op dit gebied te ontsluiten middels het internet. Natuurlijk gaat geen patiënt ten tijde van een acuut probleem internet raadplegen, maar vergis u niet in de informatie die door hen en hun omgeving direct er na wordt gezocht én gevonden.

AZO voerde een inventarisatie uit naar beschikbare relevante informatie over acute zorg op internet. Het bleek dat het aanbod enorm versnipperd was, waardoor er minder effectief mee omgegaan kan worden.
Daarom heeft AZO het initiatief genomen tot het openen van een digitale kennispoort, Acutezorg.nl <http://www.acutezorg.nl>
Deze online community gaat “live” in de maand februari en zal op 24 maart haar officiële “launch” kennen. Dit is een online community waar relevante informatie wordt/is samengebracht om de toegankelijkheid en beschikbaarheid daarvan te verhogen. Zorgprofessionals als medici, paramedici, verpleegkundigen en ondersteuners vinden in deze ‘database’ ofwel direct datgene wat ze zoeken, ofwel een doorverwijzing naar een andere bron. Hierbij maken wij gebruik van de mogelijkheden welke nieuwe media ons bieden. Wij hebben hiertoe gekeken naar een aantal van de grootste, en meeste effectieve communities op andere gebieden. Acutezorg.nl is daarmee een snelle, effectieve en handzame manier om de informatie en de vragende partij bij elkaar te brengen, als ook een interactieve discussie op te starten. Inmiddels heeft ook de Spoedzorg-Bibliotheek - die met steun van ZonMw is opgezet door het Julius Centrum Utrecht <http://www.integratedcare.nl/> en IQ-Healthcare <http://www.iqhealthcare.nl/> uit Nijmegen - hierin haar plek gevonden.

AZO ziet Acutezorg.nl met nadruk als een initiatief dat ontstaan is vanuit de zorg zélf, door mensen uit de zorg zélf en wat ook zal worden onderhouden door de werkers uit de zorg zélf. Vanaf de lancering willen wij geenszins de indruk meer wekken dat het des Radbouds <http://www.umcn.nl> of des Acute Zorgregio Oost <http://www.azo.nl> is. Vanaf dat moment zullen wij er als één van de partijen uit de zorg aan deelnemen.

Doel Acutezorg.nl
De manier waarop de community de informatie presenteert verschilt van initiatieven tot nog toe. Door de nieuwe media in te zetten, combineren we twee aspecten. Naast het bijeen brengen van relevante informatie laten we de professional óók ervaring opdoen met de brede mogelijkheden van internet en nieuwe media, een gebied waarin de patiënt reeds een voorsprong heeft genomen.

Om onze ideeën over het belang van digitale platforms te onderbouwen, verricht AZO tevens onderzoek naar het uiteindelijke gebruik, en de betekenis van nieuwe media voor de zorgverlening nu en in de toekomst.

Telefonische triage op huisartspost: een kwestie van geluk?

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Sun, 25 Jan 2009 20:00:00 +0000

In het proefschrift ‘For your eyes only’ concludeert huisarts en onderzoeker Hay Derkx dat slechts 21% van de triagisten de juiste vragen stelt aan de patiënt. Op basis daarvan krijgt in 58% van de gevallen de patiënt het juiste triage advies. Hay Derkx hield samen met collega Harrie van Rooij, ook huisarts/onderzoeker, een referaat over hun studies uitgevoerd op 17 huisartsenposten verspreid over Nederland bij de afdeling IQ Healthcare.

Vier van de 10 patiënten kreeg een zelfzorgadvies terwijl de verwachte uitkomst van triage een bezoek aan de huisartsenpost had moeten opleveren. De discussie werd geleid door Paul Giesen, huisarts en onderzoeker, die zelf ook de kwaliteit van telefonische triage op de huisartspost bestudeerde, en spitste zich vooral toe op de mogelijke oorzaken zijn van de onjuiste triage en het aspect veiligheid. Omdat de studie van Derkx et al. patiënten betrof die zich niet in levensbedreigende situatie bevonden (geen hoogste urgentiecategorieën), zijn gevolgen van onjuiste triage niet direct zichtbaar. Daarnaast werden de uitkomsten van het onderzoek van Derkx gerelativeerd, omdat in andere literatuur de telefonische triage als veilig wordt beoordeeld. Overigens blijft interessant dat veel patiënten, zo bleek uit discussie, op eigen initiatief verder hulp zoeken op de SEH-afdeling van een ziekenhuis.

Opvallend is dat er vanuit de Spoedeisende Hulp Verpleegkundigen een toenemende behoefte is aan hulpmiddelen en rapportage mogelijkheden voor telefonische hulpvragen. Rolf Egberink presenteerde in 2007 al een studie waarin blijkt dat professionals in toenemende mate te maken met patiënten die de SEH bellen met acute vragen. Er bestaat nog steeds geen landelijk geen systeem voor SEH-verpleegkundigen om bevindingen uit het telefonisch consult in vast te leggen.

In de discussie bleek opnieuw dat zowel in onderzoek als de praktijk vaak gezocht wordt naar oplossingen binnen de eigen referentiekaders. De kans van gezamenlijke initiatieven op dit terrein is (nog) niet (h)erkend. Wellicht ligt hier een mooie taak voor de Acute Zorgregio’s en het Regionaal Overleg Acute Zorg? Ik zou huisartsen, triagisten en SEH medewerkers uit willen dagen dit probleem multidisciplinair te gaan bekijken. Wanneer dat gaat lukken, een kwestie van geluk?

Sivera Berben, Acute Zorgregio Oost

Bloedtest per smartphone ?

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Wed, 24 Dec 2008 12:30:00 +0000

Wetenschappers zijn er in geslaagd een smartphone te modificeren zodat er bloedtest mee gedaan kunnen worden.

Je kunt hier van alles van vinden hetgeen op een aantal sites dan ook te lezen valt.

Op een van deze sites reageerde ik vanuit een "leken-positie" ongeveer als volgt :

Door de groeiende zorgbehoefte en het chronisch tekort aan personeel voor de zorg, is er de komende jaren sterke behoefte aan innovatiekracht. Los van allerlei beperkingen van de techniek in betreffende artikel, is het in die zin een goede ontwikkeling. Het kan in bepaalde situaties het patiëntenverkeer (met soms ingrijpende gevolgen voor patiëntengroepen en hun mantel) verlagen, werkdruk verminderen voor beroepsgroep, waardoor meer patiënten te behandelen zijn en routinewerk terugdringen.

Peter Schwarz werd ooit (bijna 10 jaar geleden) uitgelachen om bijgaand interview, vooral door banken en de media, het resultaat kennen we inmiddels allemaal .:http://www.youtube.com/wa...p;feature=player_embedded

De inzet van Mobile voor de gezondheidszorg zal denk ik de komende jaren aan effect gaan winnen. Niet alleen door mobiel internet, maar ook door toepassingen welke op mobiele technologie stoelt vorm en inhoud te gaan geven.

Deze ontwikkeling zal denk ik hand in hand gaan met ontwikkelingen op het gebied van Zorg 2.0, zelfhulp-groepen en het bewustwordingsproces binnen de zorg van de mogelijkheden die deze technieken ons kan bieden.

Vanuit verschillende "hotspots" zal er zowel van binnen uit de zorg, maar ook door expertise van buiten en een "technical push" interessante dingen gaan gebeuren in de komende 3 jaren.

Wij zullen deze blijvend op de agenda zetten, niet alleen door onze community (www.acutezorg.nl) welke binnenkort live gaat, maar ook door het organiseren van off-line events, waarover binnenkort hier meer te lezen valt.

2009 zal daarbij denk ik in het teken van de awerness komen te staan binnen de zorg, waarbij naast evenementen- en congresbureau's ook de consultancy de zorg zal dwingen na te gaan denken over dit toepassingsgebied. Dit, in combinatie met een aantal "evangelisten" zoals Jan Kremer, Jay Parkinson (of zijn homepage) en een groeiend aantal anderen uit de zorg zelf, zal een behoorlijke boost geven. Over de laatste volgt vanonder de kerstboom een afzonderlijke blogpost van mij, daar hij in zijn praktijk naar mijn idee de essentie van de noodzakelijke omwenteling raakt.

Ik wens het de patiënt en ons zelf in ieder geval van harte toe.

Gebruikers-empowerment

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Wed, 03 Dec 2008 20:31:00 +0000

De belangrijkste randvoorwaarde voor een geslaagde implementatie naast een reële behoefte en de kwaliteit van de oplossing is vooral het draagvlak van de gebruiker. Een technical push is handig en werkt vooral inspirerend. Bij het maken van de oplossing dient voortdurend de behoefte en expertise van de professional voorop te worden gesteld. Zij moeten er immers mee werken als "het project" is afgelopen en de karavaan verder trekt naar de volgende uitdaging.

Ik heb het zelf mogen meemaken, sterker nog ik ben er zelf voor verantwoordelijk geweest. Mooie oplossing, grote impact, paar "trekkers" er bij, maar naar later bleek onvoldoende aangehaakt bij de grote groep. Het gevolg laat zich raden.

In iedere "projectgroep" of hoe we ze ook allemaal mogen noemen hoort eigenlijk een oververtegenwoordiging van de gebruikers te zitten, terwijl we eigenlijk juist vaak zien dat 1 persoon geacht wordt "de achterban" te vertegenwoordigen.

Ook bij ons intern vinden de nodige veranderingen plaats, een goede borging van het gebruikersbelang is daarbij van zo'n groot belang dat het wellicht voor een soort van gebruikerspanel vraagt. Aan de andere kant moeten we ook uitkijken niet te ver van de praktijk af te gaan staan en juist bureaucratie in de hand werken in plaats van terugdringen.

Gewoon de mensen die het gaan gebruiken mee laten denken, mee laten ontwikkelen, mee laten testen en samen de oplossing creëren; co-creëren. Wat is nog mooier dan een gebruiker enthousiast met het idee aan de haal te zien gaan en dat deze het op zijn of haar afdeling gaat verkopen. Ik heb ook dat een aantal keren mee mogen maken en ik mag inmiddels dan graag op de tweede rij zitten te klappen bij de start. Het zoeken van de juiste balans is een mooi proces.

Hetzelfde geldt ook voor de hele discussie rondom EPD, of over Zorg 2.0. Ik vertel het dagelijks aan wie het (al dan niet) horen wil : veranderingen, implementaties en cultuurbijstellingen moeten écht van binnen uit komen anders zijn ze kansloos, al dan niet op de lange(re) termijn.

Volgens Dr. Margo Brouns (lector Zorginnovatie aan de NHL) vandaag in Mediaplaza tijdens het congres "Zorgverleners worden zorgondernemers" mislukken ICT-projecten veelal door juist dát gebrek aan draagvlaken en oprechte betrokkenheid.

Op Frankwatching schreef Denise Lappain een mooi verslag van deze bijeenkomst.

Zij ging vandaag ook in op de vraag hoe om te gaan met wat ik graag co-regie noem, wat is je rol daarbij wanneer doe je wel iets en wanneer niet en laat je het aan de patiënt zelf.

Het mooie is dat Brouns hierbij vooral ook in gaat op de rol van de verpleegkundigen en niet alleen de medici. Deze uiterst belangrijke groep houden wij vanuit onze rol als Acute Zorgregio Oost ook bijzonder scherp betrokken, niet alleen doordat wij een werkgroep Traumaverpleegkundigen ondersteunen, maar daarnaast bijvoorbeeld ook in de vorm van een symposium wat wij op 5 maart 2009 organiseren over de rol van de verpleegkundige binnen de acute zorg.

| View | Upload your own

Er is echter nóg een groep die die vaker vergeten wordt : de (beleids)ondersteuners. Daarover in een toekomstige blogpost binnenkort meer, maar wij proberen ook voor deze groep aandacht te hebben door ze bijvoorbeeld binnen de community www.acutezorg.nl een duidelijke plek en rol te gaan geven.

Er is nog veel te doen : doe het vooral samen !

(bovenstaand beeld van Artihove kreeg ik ooit en vat de kern van deze blogpost mooi in 1 plaatje samen)

Op de koffie met vlaai bij Minister Maxime Verhagen

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Mon, 01 Dec 2008 19:31:00 +0000

Vandaag ontving de Minister van Buitenlandse zaken een 4-tal twitteraars.

Twitteraars ? Twitter (zie onderaan voor uitleg) is een zogenaamde Sociale Media toepassing, een soort “chatten” maar dan anders. In maximaal 140 karakter vertel je wat je aan het doen bent, of welke vraag je wilt beantwoorden.

Naar aanleiding van de vraag hoe hij zijn werk beter uit kon leggen is Maxime Verhagen is door zijn woordvoerder Bart Rijs gewezen op de mogelijkheden welke Twitter zou kunnen bieden.

Het gevolg : zowel bij binnenlandse als buitenlandse bezoeken geeft de minister kort aan waar hij mee bezig is, wat hij gaat doen en stelt daarover soms ook vragen middels zijn accountnaam @maximeverhagen, hoe kan het ook anders.

Meteen na de start van zijn Twitter startte de discussie of hij het wel écht zelf zou zijn. Hij was daar snel helder in; “meestal doe ik het zelf, soms mijn assistent, maar ik geef zelf aan wat er op gezet moet worden dan.” In de praktijk blijkt dat hij het nu vooral zelf doet. Ook omdat hij er het voordeel en nut van ziet : in contact komen met een (deel) van de samenleving op een laagdrempelige manier. Op mijn vraag (@zorg20) hoe hij omgaat met het ongeloof antwoordde hij : “als we elkaar al niet meer geloven op ons woord waar gaat het dan heen met ons”.
Wat hem verder opvalt is de vriendelijke toon van het medium, dat komt wellicht omdat het moeilijk(er) anoniem te doen is. Bovendien kun je er voor kiezen om iemand wel of niet te “volgen”, waardoor in het laatste geval de lol snel over is als het uit de hand loopt.

De overige Twitteraars die aanwezig waren prezen hem vooral voor het initiatief om hiermee te startte. Het geeft de Minister een “gezicht”, je krijgt als van zelf een beeld van de werkzaamheden en wat hem bezig houdt, maar ook van de werkbelasting. Tijdens de ontmoeting kwam dan ook “de tas” op tafel, die weliswaar nóg leeg was, maar rond de klok van 18.00 uur aardig gevuld zou zijn. We zien hem regelmatig aangeven ’s-avonds nog even aan deze tas te gaan beginnen. Ondanks dat er ook aandacht is voor standpunten van de minister in bepaalde zaken is het een “kleurloos” medium, er wordt niet of nauwelijks over politieke standpunten gesproken, maar vooral met een door de mens Maxime Verhagen. Soms is er ook aandacht zaken buiten het werk. Zoals toen hij aangaf aan een heerlijke maaltijd mosselen te gaan beginnen; mijn verzoek “dit vraagt voor een foto” leverde een mooie foto van de mosselpan op met op de achtergrond een Pinot Gris. Interessant is de reden die hij aangeeft : ik wil graag laagdrempelig in contact komen door middel van de inzet van deze mooie techniek.

Technisch was het bijzonder mooi om te zien hoe een van de collega “Tweeps” middels zijn mobiele telefoon, laptop en digitale camera een real-time live verbinding opzette aan de tafel van de minister. Gevolg : bijna 80 kijkers welke LIVE de bijeenkomst volgden en vragen konden stellen. Het geheel is ook nadien nog te bekijken via soort van “uitzending gemist-link”. Power to the people dus, burger journalistiek in optima forma.

Terug naar mijzelf. Wat moet een zorg-ondernemer nou aan tafel bij de Minister van Buitenlandse zaken ?

Het antwoord zit omsloten in de volgende vraag :
Wat is de overeenkomst tussen Maxime Verhagen, Emile Lohman, Cees Sterk en Jan Kremer en Zorg20. Antwoord : allen zoeken wij aansluiting met onze doelgroep.

Emile Lohman, onze Bestuursvoorzitter is recent verkozen tot “Influencer of the Year 2008” voor zijn rol binnen de gezondheidszorg en de manier waarop hij de reorganisatie op heeft gepakt en de patiënt weer een juiste plek geeft in ons huis. Cees Sterk (Algemeen Directeur Maaslandziekenhuis en overigens ook op twitter : @ceessterk) eindigde op een hele mooie tweede plaats en Jan Kremer (binnen UMC St Radboud Hoogleraar Gynaecologie en initiatiefnemer Virtuele IVF-poli) op een goede derde plaats.

Alle 3 kom ik in verschillende hoedanigheden tegen Cees Sterk via onze wederzijds blogpostings, de andere twee natuurlijk regelmatig live. Alle vier hebben we de ambitie om de kracht van de patiënt op een hoger plan te tillen door een betere informatievoorziening en het creëren van een patiëntgedreven zorgproces. Hierbij niet alleen de patiënt en zijn omgeving serieus nemend, maar ook balans brengen in de manier waarop hij of zij mee de regie voert op het ziekteproces; hún ziekteproces. Zoals bijvoorbeeld Maarten Lens-Fitsgerald die op (www.maartensjourney.com) zeer uitvoerig publiceert over zijn ziekteproces. Ik schreef hierover recent nog een blogpost over hem.

Als Acute Zorgregio Oost (uitgevoerd door het UMC St Radboud) proberen we ons steentje hieraan bij te dragen door een online community op te zetten (www.acutezorg.nl) waar voor zorgprofessionals veel informatie te vinden is over de acute zorg. Deze bieden we dan aan door inzet van nieuwe media (podcasts, vodcast, weblogs, RSS-feeds, Twitter etc) hierdoor ontstaat ervaring met en gemak door de kracht van deze manier van informatievergaring. Daarnaast probeer ik langs diverse wegen dit soort mogelijkheden in onze ambitie als Academisch Ziekenhuis om “beter te worden” te vervlechten. Op advies van Marco Derksen van Marketingfacts verdiepte ik mij in Twitter. Dit bezoek is onderdeel er van, als u dit leest is ben ik er in geslaagd hij bij u onder de aandacht te brengen.

De patiënt doet ons dit al voor en gebruik internet als volwaardige informatiebron. Door deze zaken te combineren ontstaat er ook een betere balans in informatie tussen de zorgaanbieder en de doelgroep.

Daarmee zijn we weer terug bij Maxime Verhagen; ook hij zoekt actief zijn doelgroep op om zijn werk nóg beter te kunnen doen. Begin komend jaar houden we een conferentie over de inzet van Zorg 2.0 (zoals wij het graag noemen). Hij zou een mooie spreker zijn ;-)

Deze minister verdient een dikke pluim voor het initiatief waar navolging verdient door andere bewindslieden of bijvoorbeeld kamerleden. Maar ook voor Medici, verpleegkundigen en beleidsondersteuners is het goed om zich eens te verdiepen in de mogelijkheden welke hierdoor geboden worden door wat men web 2.0 noemt. Waarschijnlijk gebruikt u het al meer dan u denkt voor bijvoorbeeld het boeken van vakanties of bestellen van boeken of van uw koffie.

Lucien Engelen

Meer info :

www.twitter.com/maximeverhagen

www.azo.nl/blog.htm

Twee regisseurs voor één film ?

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Thu, 27 Nov 2008 08:42:00 +0000

Maarten Lens-FitzGerald, een gedreven marketeer, heeft kanker, tussen zijn longen. Hij noemt zijn tumor Theo. Na een routinebezoek in juni aan zijn arts vanwege kortademigheid werd deze diagnose gesteld.

Maarten heeft “iets” met internet en nieuwe media en dat is goed te merken aan zijn weblog. Hierop publiceert hij zijn ervaringen tijdens zijn ziekteproces, doet hij verslag van zijn bezoeken aan het ziekenhuis, zijn ervaringen tijdens de chemo-kuren, zet röntgenfoto’s online en deelt die zo met velen die zijn site bezoeken. Dagelijks heb ik (en vele anderen) met hem contact via Twitter.

Zelf zoekt én vindt hij daarnaast veel adequate informatie op internet waarover hij denkt en schrijft.

In november stond een PET-scan op het programma die uit moest wijzen of de behandeling effectief is geweest. Uit de resultaten hiervan bleek aanleiding voor het nemen van een Biopt uit de longen middels een Bronchoscopie. Per e-mail overlegde hij (met behulp van aangeleverde foto’s en verslagen aangeleverd door het ziekenhuis) nog met een van de allerbeste specialisten ter wereld -als second opinion- of dit verstandig was en besloot vervolgens over te gaan tot de Bronchoscopie.

Maarten filmde vervolgens deze hele behandeling (althans een begeleider van hem) en zette de video van de behandeling online. Chapeau aan Maarten maar ook aan de specialisten en Ziekenhuis die dit toe stonden. Begin december krijgt Maarten de uitslag.

Het bovenstaande geeft aan wat de zorg te wachten staat :

1. Patiënten zoeken met behulp van internet informatie over hun ziekteproces en vinden die informatie ook;

2. De patiënt praat niet alleen meer in gesprekken over zijn ziekteproces, de betrokken artsen en zorginstellingen maar schrijft, discussieert hierover ook op internet;

3. Patiënten willen meer en meer zelf betrokken worden bij de te maken keuzes over hun ziekte, zij hebben daarbij ook informatie en een mening. Zij willen samen met de arts(en) de regie voeren;

4. Patiënten kiezen op basis van wat ze horen, lezen en ervaren steeds vaker zélf de behandelend arts of zorginstelling. Hierbij maakt het advies van bijvoorbeeld de huisarts en belangrijk onderdeel uit, maar niet langer uitsluitend.

In toenemende mate zal hierdoor een andere verhouding gaan ontstaan tussen de arts en de patiënt. Er zal een gelijkwaardige relatie gaan ontstaan.

Terug naar Maarten, waarom doet hij dit eigenlijk ? Los van de ondersteuning welke hij door middel van het internet spontaan krijgt (door vreemden, vrienden en lotgenoten) wil hij proberen hiermee de Medische wereld te laten zien wat mogelijk is, waarop ze zich voor moeten bereiden, hoe ze nog beter kunnen zijn en worden.

Ik ben van mening dat we in een transitiefase zitten waarbij de “nieuwe garde” artsen thans in opleiding in ieder geval de kracht van internet reeds kennen. Zij zijn de Digital Natives, ik beschouw mezelf als een Digital Migrant. Uiteraard zijn er uitzonderingen op die regel, maar doorgaans zitten de mogelijkheden nog niet in “het systeem”. In de opleidingen Geneeskunde zou rondom het thema communicatie ook aandacht moeten zijn voor de rol van internet om kaders en handvaten neer te kunnen leggen in het curriculum. Maarten ondersteunt die gedachte volmondig.

Wij proberen te ondersteunen door onder andere het inzetten van een online community rondom thema acute zorg (www.acutezorg.nl) welke binnenkort “live” zal gaan. Het merendeel van wat ik hier schrijf heeft weinig van doen met de acute zorg. Waarom wij desondanks het initiatief genomen hebben kunt u nog nalezen in deze blogpost.

Is Maarten maatgevend ? Nee, zeker niet. Hij is speciaal in álle opzichten. Hij kent de kracht van het internet als medium, en heeft ongewild de ervaring als kankerpatiënt en heeft daarnaast de “guts” en de gave hier op een zeer open manier mee om te gaan. Samen proberen we uit te vinden hoe de ambitie van Maarten en die van ons in deze maximaal effect kan hebben. Op naar een nog betere zorg.

Op Maartens’ weblog die hij toepasselijk “Maartens Journey” heeft genoemd is te zien hoe hij vorm en inhoud geeft aan zijn eigen ambitie en behoefte. Ik nodig jullie graag uit dit reisverslag eens te lezen.

http://maartensjourney.com/

Acute zorg vindt oplossing voor digitale versnippering.

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Mon, 24 Nov 2008 11:18:00 +0000

Relevante informatie over de acute zorg is op internet lastig te vinden. Het versnipperde aanbod is hier debet aan, zo bleek uit een inventarisatie door de Acute Zorgregio Oost. Bovendien ontstonden met de totstandkoming van de acute zorgregio’s op verschillende plaatsen in het land initiatieven om beschikbare informatie te delen met elkaar. Tijd voor het openen van een digitale kennispoort.

Deze online community is een plek in opbouw. De basis wordt gelegd met het samenbrengen van relevante informatie om zo de toegankelijkheid en beschikbaarheid daarvan te verhogen. Zorgprofessionals als medici, paramedici, verpleegkundigen en ondersteuners vinden in deze ‘database’ datgene wat ze zoeken, ofwel een doorverwijzing naar een andere bron. Een snelle, effectieve en handzame manier om de informatie en de vragende partij bij elkaar te brengen.

Daarnaast zien we dat ook de patiënt en zijn omgeving steeds vaker gezondheidsgerelateerde informatie zoekt én vindt via het internet. Voor veel zorgprofessionals is de manier waarop, en de omvang waarin zij dat doen nog onvoldoende bekend. In de presentaties die wij hierover in zorginstellingen geven, blijkt telkens weer dat de weg van het internet nog niet in “het systeem” van veel professionals zit. Anders is dat voor veel patiënten, die natuurlijk in aantal groter zijn (100:1).

Wij, de zorg, kunnen nog veel bewuster omgaan met de mogelijkheden die het internet biedt en zo beter inspelen op de behoefte van de patiënt. Nieuwe media als weblog, podcasts, vodcasts, twitter, RSS-feeds en LinkedIn kunnen ons ondersteunen bij het geven van informatie, maar vooral ook bij het uitwisselen van ervaringen, het vergemakkelijken van ziekenhuisopnames etc.

De online community op www.acutezorg.nl biedt de zorgprofessional daarmee én de mogelijkheid om snel en effectief aan informatie te komen én om ervaring op te doen met de brede mogelijkheden van internet.

De researchgroep AZO zal onderzoeken wat de effecten zijn van het gebruik van nieuwe media op thema’s als gebruiksgemak, effectieve(re) informatievergaring en patient empowerment.

Ook zal getracht worden het gebruik van en de kennis over de rol van internet binnen de zorg te borgen binnen het Curriculum van de opleidingen.

Meer over dit initiatief is terug te vinden op het Zorginnovatieplatform en in deze blogpost uit oktober.

Lucien Engelen, Hoofd Acute Zorgregio Oost

Op twitter : @zorg20

Koffie 2.0

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Sat, 22 Nov 2008 18:19:00 +0000

Zaterdagochtend half negen. Met een vrolijke "ping" dient zich het ochtendmail-ritueel aan. Kop koffie in linkerhand, iPhone in de rechter, eens even zien wat de ochtend brengt voor de zaterdag écht gaat beginnen.

"Waarschuwingsbericht : capsules bestellen" kopt een van de mailtjes wat dan ook direct mijn aandacht trekt.

Ik hou van goede koffie, zowel thuis als op het werk. Koffie is in onze cultuur belangrijk, naar mijn mening zelfs belangrijker dan bijvoorbeeld in de Italiaanse cultuur. Op weinig plaatsen in de wereld krijg je bij elke ontmoeting, vergadering, bezoek vrijwel altijd koffie aangeboden.

In een van de eerste blogposts schreef ik al over het belang van koffie bij onze taak.

Ik kocht dan ook zelf een mooi apparaat waarmee we tevens een nieuwe bureaumedewerker in huis haalden ;-).

Na wat online-formulieren invullen en wat vinkjes zetten was ik er klaar voor. Wat in die periode echter ook gebeurde realiseerde ik mij pas écht veel later. Op enig moment kreeg ik-uiteraard- mail van "de Club" met mooie aanbiedingen, bijzondere smaken en vooral sfeer.

Een tijdje later echter kreeg ik een mailtje dat ik mijn apparaat nu zoveel had gebruikt dat ik het binnenkort moest ontkalken met het bijgeleverde ontkalkingensetje. Om die reden zouden ze mij bij de volgende bestelling automatische een nieuw setje meeleveren. Daar was over nagedacht! Prima! Chapeau!

Het mailtje van vanochtend ging nóg verder, ze gingen er van uit dat mijn capsule-voorraad bijna op was en wilden mij er aan herinneringen vooral te bestellen om niet zonder te komen zitten.

Laat ik nou net vrijdag jl inderdaad het laatste doosje hebben aangebroken !

Of ik maar even op de link wilde klikken, aan wilde geven wat ik wil hebben; zorgen zij voor de rest en is mijn bestelling over één dag keurig in huis.

Ik hoef het huis niet uit, hoef geen faxmachine te zoeken (bestaan die nog ?) of telefoontjes te plegen, nee gewoon op zaterdagochtend met een kop koffie in de linkerhand nét voor de ochtendbladen en feeds.

Stel je eens voor : je hebt een afspraak gemaakt met de arts om over 6 weken terug te komen en je moet vooraf nog bloedprikken. Een mailtje 5 dagen van te voren attendeert je hier nog even op en geeft je de mogelijkheid aan te geven wanneer je dat wilt komen doen. Dan zorgt het ziekenhuis door flexibele planning dat er voldoende mensen zijn om wachttijd te voorkomen.

Of in een mailbericht ontvang je daags van te voren de plattegrond naar de afdeling waar je moet zijn voor een onderzoek, met daarbij nog de nodige achtergrond-informatie.

Wellicht is het voor de apothekers mogelijk om samen met de huisartsen een week voordat medicijnen op zijn een mail te sturen om even contact op te nemen voor een herhaalrecept, of als de klachten nog niet helemaal over zijn dit even per mail door te geven waarna de pillen direct klaargelegd of zelfs thuisbezorgd worden.

De koffie-club doet het ons al voor, net zoals overigens mijn autodealer die mij een mailtje én een sms stuurt dat de auto klaar is in de werkplaats, na een beurt. Of ik even aan wil geven of ik hem vanavond of morgenochtend kom omruilen. Maar ja; zij zijn dan ook dealer van het jaar : vreemd ?

Wat is een acute Zorgregio ?

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Thu, 06 Nov 2008 14:12:00 +0000

Nieuwe ontwikkeling in gezondheidsland: acute zorgregio’s.

Met de WTZi als basis gaf VWS de elf traumaregio’s de opdracht overleg te initiëren rondom de acute zorg in de regio: het Regionaal Overleg Acute Zorg (ROAZ). Hierbij treden de centra niet in de individuele verantwoordelijkheid van de verschillende zorgpartijen, maar moeten zij het proces stimuleren en gaande houden, en gemaakte afspraken bestuurlijk borgen.

De partijen
In dit overleg nemen alle zorginstellingen die op basis van voornoemde wet betrokken zijn bij de acute zorg deel op Raad van Bestuursniveau. Hierbij gaat het om de (academische) ziekenhuizen, de huisartsen(posten), Regionale Ambulance Voorzieningen, de verloskundigen, de apotheken, instellingen voor de Geestelijke Gezondheids Zorg en de Geneeskundige Hulp bij Ongevallen en Rampen.

De regio aan het roer
In feite is dit overleg, alsmede het bijbehorende gewicht, het antwoord van het kabinet op de jarenlang geuite wens om de dingen vooral niet in Den Haag te verzinnen, maar het aan de regio zelf over te laten. Immers dáár ligt de kennis van de regionale situatie die in Alkmaar anders is dan op de Mookerheide.

1. Doelstelling is om (vooralsnog) de pre-hospitale acute zorg te optimaliseren. Dit vindt plaats door het in kaart brengen van de zorgpaden die de patiënt doorloopt op in eerste instantie vijf landelijk overeengekomen ziektebeelden (het acuut myocardinfarct, acuut CVA, de acute verloskunde, acute psychose en het acute heuptrauma). Interessant is het om daarbij de definitie te bezien die VWS hierbij geeft van ‘pre-hospitaal’: tot en met de SEH.

2. Naast het in kaart brengen van deze zorgpaden en het optimaliseren ervan, brengt het ROAZ ook het aanbod, de vraag én de toegeleiding naar deze zorg in kaart. Eventuele blinde vlekken zullen leiden tot overleg met een regionale aanpak als voorziene uitkomst.

3. In geval van beëindiging, verplaatsing, fusie, et cetera van zorginstellingen kan de Minister van VWS het ROAZ om advies vragen over de situatie vóór en ná de voorgenomen transitie. Allereerst is het dan aan het ROAZ om te bezien of en hoe eventuele vraagstellingen opgelost kunnen worden. Bijvoorbeeld door het inzetten van een extra ambulance bij een ziekenhuislocatie die als electieve kliniek verdergaat, en wie de kosten hiervoor zal dragen. In het uiterste geval kan de Minister een aanwijzing geven aan een zorginstelling.

4. Een andere taak van deze regionale netwerken is het verdelen van middelen ten behoeve van bijvoorbeeld Opleiden, Trainen en Oefenen (OTO) in het kader van de voorbereiding op rampen en crises.

Van traumazorg naar acute zorg
Met bovenstaande taken voor ogen ontstaat een doorontwikkeling in de regionale netwerken, wat de traumaregio’s altijd waren, naar netwerken ten behoeve van de acute zorg. Vandaar dat de Traumaregio Oost (TRO) reeds per 1 juni 2008 in een van de ROAZ-vergaderingen werd omgedoopt tot Acute Zorgregio Oost (AZO). Niet alleen een cosmetische operatie (op bijvoorbeeld de website www.azo.nl), maar vooral een verschuiving van het taakgebied en werkingssfeer verankerd in de visie en de voorgestane missie.

Sleutelwoorden
Het ROAZ stimuleert de samenwerking van de partijen die betrokken zijn bij de acute zorg in de regio. De volgende aandachtspunten geven het bereik van het overleg treffend weer: overleg, onderzoek, protocollering en wellicht onderwijs in de ruimste zin des woords.

ROAZ op weg
Een klein jaar na de start van deze nieuwe ontwikkeling beginnen langzaam de contouren van het verbeterpotentieel zichtbaar te worden. Het is bijzonder te zien hoeveel potentieel er aanwezig is als er (meer) samengewerkt zou gaan worden. Hoeveel meer kracht uit een integrale blik op de zorg aan de acute patiënt gehaald kan worden. Immers deze patiënt hééft niets te kiezen. Hij of zijn mag uit gaan van onze maximale inspanningen.

Gaat het dan slecht zult u zich afvragen ? Iedereen kan denk ik twee of meer voorbeelden opnoemen waar en hoe het beter kan in de samenwerking binnen de zorg. Tussen afdelingen en zorgpartijen onderling, in de manier waarop voorlichting plaats vindt en over keuzes die worden gemaakt.

Juist hier zal het ROAZ zijn meerwaarde (gaan) hebben. Doordat vraagstukken feitelijk worden voorgelegd aan een multidisciplinair panel op regionale schaal, waarna gemaakte afspraken ook bestuurlijk worden geborgd groeit de samenhang, ontstaan er meer kansen en nemen de mogelijkheden tot innovatie toe. Waarschijnlijk ontstaat er tegelijkertijd ook een gezamenlijke drive tot verbetering. Vooralsnog zijn (bijna) alle zorginstellingen hiermee bezig. Grosso-modo echter vooral érg intern gericht, uitzonderingen daargelaten. Het gaat dus niet slecht, maar het kan wél beter.

Ook op andere manier proberen we de zorgpartijen samen te brengen :

· door het initiëren van onderzoek op bijvoorbeeld aanrijtijden van ambulances, of aantallen behandelingen bij alle acute zorgpartijen, maar ook op de effecten van bijvoorbeeld een goede digitale overdracht van gegevens over de patiënt.

· Door het organiseren van bij- en nascholing op belangwekkende thema’s of door middel van “events”. Waar mogelijk versterken Health Valley en AZO elkaar .

· Door het ontwikkelen van expertise en kennis op ontwikkelingen die alle zorgverleners raken zoals Zorg 2.0 (Health 2.0 in buitenland)

· Door het inrichten van een online community over acute zorg (www.acutezorg.nl) waar vanaf eind dit jaar veel informatie over de acute zorg in brede zin bij elkaar zal worden gebracht. Dit platform zal door middel van Nieuwe Media (e-mail, podcasts, vodcasts, RSS-feeds, twitter etc) de beroepsgroep over ontwikkelingen in en buiten de regio, nationaal zowel als internationaal op de hoogte houden. Tot die tijd informeren we geïnteresseerden via onze weblog op www.azo.nl/blog.htm.

Andere regio’s
In de tussenliggende tijd heeft ook de meest noordelijke regio de omzetting vanuit de traumaregio ingezet naar Acute Zorg Regio Noord Nederland; er zullen er ongetwijfeld meer volgen.
Binnen de koepelvereniging voor de Traumacentra (LvTC) worden afzonderlijke stappen besproken en gedeeld, onder andere door middel van Spoedzorgtafels, waar per regio de ontwikkelingen maar ook de vraagstukken aan de orde komen.

We zullen u regelmatig op de hoogte houden van de vorderingen, uitdagingen en kansen in dit netwerk.

Lucien Engelen,

Hoofd Acute Zorgregio Oost

Patiënten blij met digitale poli

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Wed, 05 Nov 2008 21:51:00 +0000

Op verzoek van Lucien Engelen onderstaand in een blogpost wat meer informatie op de Digitale IVF poli en mijn proefschrift hierover.

In 2003 is het UMC St Radboud gestart met een uniek project in de Nederlandse gezondheidszorg, de Digitale IVF Poli o.l.v. Prof Dr Jan Kremer. De Digitale IVF Poli is een website voor paren die een reageerbuisbevruchting ondergaan.

De site biedt hen de mogelijkheid om op elk moment van de dag hun eigen medische dossier in te zien. Daarnaast kunnen patiënten ook chatten met lotgenoten en kunnen ze berichten plaatsen op een speciaal internetforum.

Ik ben destijds als onderzoeker bij dit project betrokken geraakt en hoop dit onderzoek op 12 november a.s. met een succesvolle verdediging van mijn proefschrift af te ronden. In dit bericht enkele resultaten en conclusies.

We zijn dit project begonnen omdat we signaleerden dat patiënten geen goed inzicht hadden in hun eigen medische situatie. Inzicht dat hun behandelend arts wel had. Door dit gebrek aan kennis en informatie speelden ze slechts een passieve rol in het behandeltraject. Het ontsluiten van het medisch dossier en het daardoor versterken van de positie van de patiënt is één van de kerngedachtes geweest bij de ontwikkeling van de Digitale Poli. Een goed geïnformeerde patiënt maakt immers betere beslissingen. Ook kan hij zijn betrokkenheid bij de problematiek inzetten om de zorg voor zichzelf en voor zijn of haar lotgenoten te verbeteren.

De patiënten hebben sinds de start van de website massaal gebruik gemaakt van de mogelijkheden die de site hun biedt. Ook zijn ze erg te spreken over de toegevoegde waarde van de verschillende onderdelen van de site. Voor maar liefst 96 procent heeft toegang tot het eigen medisch dossier toegevoegde waarde.

Ook het discussieforum viel met 77 procent erg in de smaak.

In het gebruik van de site zien we dat er eigenlijk drie soorten patiënten zijn: De een is vooral geïnteresseerd in het eigen medisch dossier en bladert hier naar hartenlust in. Een ander leest juist de teksten met algemeen geldende informatie over de IVF behandeling; de multimediale variant van de klassieke patiëntenfolder. Het derde type patiënt zoekt met name de interactie met lotgenoten en de medische professionals op.

Deze interactie vindt dan vooral plaats in perioden waarbij ze niet meer naar het ziekenhuis hoeven te komen. Wanneer face-to-face contact ontbreekt is de meerwaarde van de website dus optimaal.

In mijn onderzoek hebben we ook onderzoek gedaan naar de eventuele effecten van de Digitale Poli op de patiënt. Voordat we aan de site begonnen werd ons vooral de vraag gesteld of al die informatie de patiënt niet angstig of depressief zou maken. Dit blijkt gelukkig niet het geval. Vanuit patiëntenperspectief is de website dus veilig. Graag hadden we ook willen aantonen dat de patiënt inderdaad een krachtigere rol in zou nemen binnen het behandelproces. Dit was immers het doel dat we nastreefden. Helaas hebben we dat niet aan kunnen tonen. Hoe groot je ambitie ook is, gedragsveranderingen zijn nou eenmaal moeilijk te realiseren.

Ondanks dat het ontbreken van aantoonbare effecten van de Digitale Poli een kleine domper is, is de site nog steeds in de lucht. Patiënten waarderen de site en maken er volop gebruik van. Hun enthousiasme maakt de Digitale IVF Poli een succes en motiveert ons om door te gaan op de ingeslagen weg.

Wouter Tuil

Het kind centraal in de acute zorg?

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Tue, 04 Nov 2008 07:23:00 +0000

Op het 11^e landelijke Congres van de Nederlandse Vereniging voor Spoedeisende Hulp Verpleegkundigen staat op 4 november het kind centraal. Na alle publicaties over gemiste signalen van kindermishandeling op de Spoedeisende Hulp geeft de beroepsvereniging met dit congresprogramma een impuls aan de vroegtijdige herkenning van kindermishandeling en andere onderschatte problemen bij kinderen.

Het accent van het congres ligt niet zozeer op de medische behandeling van acute ziektebeelden bij kinderen, maar vooral de verpleegkundige rol in de begeleiding van ouders en kind krijgt aandacht. In de vorm van casusbesprekingen kan interactief geleerd worden van ervaringen met acute benauwdheid, verdrinking en kindermishandeling. Forensisch geneeskundige dr. Reijnders (VU & UvA) laat bijzondere verschillen zien tussen accidentele en toegebrachte letsels (kindermishandeling). Hierbij gaat het vaak om herhaaldelijke incidenten.

Na een eenmalige schokkende gebeurtenis, zoals een ernstig verkeersongeval, verkrachting,doding van een ouder of plotseling verlies (door suïcide) kan een kind posttraumatische klachten krijgen. Het Landelijk Psychotraumacentrum voor Kinderen en Jongeren, verbonden aan het Wilhelmina Kinderziekenhuis UMC Utrecht, biedt ondersteuning aan ouders en kinderen. Wat zijn posttraumatische klachten bij kinderen, hoe kun je specifieke ontwikkelingsgerelateerde stressklachten herkennen en hoe beleven kinderen pijn na een schokkende gebeurtenis zijn onderwerpen van deze lezing.

Dragen deze ontwikkelingen ook bij aan het centraal stellen van het kind in de keten van acute zorg? Weten we hoe de huisarts handelt bij het vermoeden van kindermishandeling? En hoe signaleren ambulanceverpleegkundigen vroegtijdig kindermishandeling en ook hoe communiceren ze dat met andere partijen? Wat is de rol van bureau kind en jeugdzorg in de acute zorg?

Is de tijd al rijp voor behandeling in het Regionaal Overleg Acute Zorg met het onderwerp vroegtijdige herkenning van kindermishandeling? Dan staat ook het kind centraal in de acute zorg.

Drs. SAA Berben, Wetenschappelijk Onderzoeker

Acute Zorgregio Oost

U mag NIET met elkaar praten over UW ziekte !!

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Fri, 24 Oct 2008 06:34:00 +0000

Dat America het land van extremen is weten we al langer. Ik blijf mij er echter over verbazen (soms) hoe bont ze het maken.

Clay Shirky, Prof. op het gebed van interactieve Technologie & Cultuur aan de New York University gaf tijdens het Health 2.0 congress te San Fransisco een lecture over groepsprocessen.

Hij stond hierbij stil bij het effect wat groepsprocessen voor de gezondheidszorg kunnen beteken in relatie met het internet en hoe het voor een cultuurverandering vraagt.

Volgens hem zal internet de gezondheidszorg op 3 manier beïnvloeden .

Informatie, coördinatie en als derde samenwerking.

Zoals bekend nemen we vanuit de Acute Zorgregio Oost momenteel stappen om de informatie over de zorg rondom de Acute patiënt bij elkaar te brengen . Het effect van internet, voor de zorg rondom de acute patiënt vaak achteraf over de wijze waarop de zorg is verleend) is groot, dat wij menen in deze behoefte te voorzien.

Herbij gaat het is ons gebleken in de vele gesprekken in de afgelopen tijd vooral om de cultuur. Binnenkort verschijnen hierover een aantal artikelen van onze hand maar ik wil hier graag stil staan bij hoe het fout kan lopen. Dat doen de Amerikanen ons (weer) voor.

Er zijn een aantal zorginstellingen in de verenigde Staten die hun patiënten bij het sluiten van de (daar noodzakelijke) zorgovereenkomst er voor laten tekenen dat de patiënt NIET (ja u leest het goed) NIET met anderen mag spreken over zijn ziekte. Niet op feestjes, niet met familie, maar natuurlijk vooral NIET op internet.

Shirky wijst hierbij in zijn artikel nog naar het Vaticaan die in 1970 toen ze de "grip op de maatschappij" aan het verliezen waren, nog verklaarde "De mensen zijn de Kerk" . Het duurde nog tot begin 2000, toen stukje voor stukje door technologie en samenwerking een aantal zaken écht ter discussie kwam.

Zijn boodschap is dat de verhouding patiënt : zorgverlener 100:1 is, waarbij fouten op gebied van zorgverlening of bijvoorbeeld apparatuur in no-time aan de oppervlakte komen. Het kunnen negeren er van is een utopie. Net zoals het een utopie is om te denken dat de kracht van de patiënt om zijn/haar eigen zorgproces te regisseren niet gaat gebeuren.

Als "zorg" moeten we leren om te gaan met deze rolwisseling die ons juist kan helpen om de beter geïnformeerde patiënt nog beter te ondersteunen en doordat we minder tijd kwijt zijn aan standaard informatie verstrekking meer kunnen stil staan bij de echte vragen. Ook kan het ons helpen bij de uitdaging van de groeiende zorgbehoefte de komende decennia.

Medisch toerisme een zorgelijke ontwikkeling?!

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Mon, 20 Oct 2008 22:06:00 +0000

Momenteel wordt veel over veranderende zorg en de veranderende rol van de patiënt binnen de zorg gesproken. De patiënt zelf zoekt via internet uit welke diagnose aan zijn symptomen verbonden is. Net zoals hij kiest welke behandeling hij waar en door wie zal laten plaatsvinden. Op basis waarvan maakt deze patiënt de keuzes?

In het oerwoud van websites ligt het voor de hand dat je als patiënt snel op de juiste site terecht wilt komen. Officiële websites als www.kiesbeter.nl van het RIVM zijn vaak onvoldoende bekend. www.emedispace.com lijkt een overzichtelijke wereldwijde site waar je makkelijk kunt kiezen welke behandeling je waar wilt ondergaan. Er zit echter nog een flink gat tussen het aantal ziekenhuizen dat bij de site is aangesloten en het aantal ziekenhuizen dat er wereldwijd bestaat. Als patiënt stuur je toch ergens op. Je kiest wellicht voor een gerenommeerd academisch ziekenhuis of juist voor die ene kliniek, die zo’n prachtige reclame maakt op één van de commerciële zenders.

In Amerika heeft het bedrijfsleven zich in de keuzebepaling gemengd. Bedrijven sturen mensen naar specifieke (buitenlandse) klinieken om bijvoorbeeld een knieoperatie te ondergaan. Heerlijk, eerst sleutelen aan je binnenste, dan relaxen op een exotisch strand! De resultaten en kwaliteit van de zorg zouden er niet minder om zijn.

Het bovengenoemde Amerikaanse bedrijf onderhandelt nu over prijsafspraken met zorginstellingen in The States. Het zou mooi zijn om dezelfde kwaliteit van zorg te krijgen voor dezelfde lage prijzen. Wereldwijde concurrentie dus! Mexico’s grootste keten van privéklinieken heeft onlangs een deal gesloten met een Amerikaans bedrijf (www.healthtravelguides.com).

Projecteer dit naar Nederland: waar blijft de zorgverzekeraar in dit verhaal? Misschien staat de Europese wetgeving toe dat we zometeen voor iedere behandeling naar elke lidstaat kunnen gaan. Of de protocollen, kwaliteitseisen, opleidingseisen van de medisch specialisten, registraties en wachtlijstsystemen dan ook eenduidig en koppelbaar zijn, betwijfel ik.

De nazorg is eveneens een discutabel punt; wie behandelt de complicaties of is er sprake van een “all inclusive” prijsafspraak die ook de follow-up en eventuele complicaties dekt? Bedrijven als www.medicalescortservices.com of het Nederlandse www.wingsofcare.nl regelen graag uw terugreis, dus daarover hoeft u zich geen zorgen te maken.

Miranda Linders-Verstegen, Acute Zorgregio Oost

Nieuwe impuls onderzoek spoedzorg

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Fri, 10 Oct 2008 18:21:00 +0000

Deze week zijn de onderwerpen bekend geworden van de eerste gehonoreerde aanvragen in het spoedzorg programma ZonMW Het gaat om de zogenaamde preparatory grants 2008.

Vanuit de overheid en partijen in het veld lopen vele initiatieven om de samenwerking in de spoedzorg te verbeteren. Bij spoedzorg gaat het om alle urgente of dringende vragen van patiënten die niet langer dan 24 uur kunnen wachten op behandeling. Het programma Spoedzorg, geïnitieerd door het Ministerie van VWS stelt zich onder andere ten doel kennisontwikkeling in de keten spoedzorg te stimuleren.

De preparatory grants 2008 zijn financiële aanvragen van veldpartijen en onderzoekers gezamenlijk. Het doel van deze aanvragen is om samen te komen tot een nader uitgewerkte onderzoeksopzet en subsidieaanvraag. Er kwamen 12 aanvragen voor ‘prep-grants’ binnen waarvan er zes gehonoreerd zijn door de programmacommissie.

De onderwerpen die een financiële impuls krijgen zijn:

efficiëntie en kosteneffectiviteit van trauma opvangmodellen,
organisatiemodel acute keten pijn op de borst,
taakherschikking,
keten spoedstandaarden,
protocoladherentie in prehospitale keten,
elektronisch feedbacksysteem voor professionals.

De projecten zullen uiterlijk 1 november aanstaande starten en lopen 1 april 2009 af. Opvallend is dat het aanbod van onderwerpen breder is dan bij de voorloper van dit programma, het GHOR onderzoeksprogramma van ZonMW. Nu zijn de onderwerpen geïnitieerd door meerdere professionele partijen en ketenpartners en daarmee lijkt het programma beter aan te sluiten op de behoeften in het spoedzorg veld.

Het is de vraag welke rol het patiëntenperspectief krijgt in de gehonoreerde projecten, deze hebben veelal het professionele perspectief als uitgangspunt. Net als u, zijn wij benieuwd naar de resultaten van deze impuls en kijken we uit naar de eerste rapportages. Wat zal het ons gaan opleveren?

Sivera Berben, Acute Zorgregio Oost

‘GEEN ONDERBOUWING RESPONSTIJD AMBULANCES’

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Fri, 10 Oct 2008 10:41:00 +0000

Er bestaat géén wetenschappelijke onderbouwing voor de responstijd van 15 minuten, die geldt voor ambulances in geval van spoedritten. Dit concluderen wij als onderzoekers van het UMC St Radboud (IQ Healthcare en Acute Zorgregio Oost) in Nijmegen. Het onderzoek hebben wij uitgevoerd in opdracht van het ministerie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

In geval van een 112 melding wordt op de ambulancecentrale de ernst van de situatie ingeschat. Op basis van urgentie geldt dan een norm waarbinnen de ambulance op de plaats van het ongeval moet arriveren. Bij een A1 melding, een melding met de hoogste urgentie, moet de ambulance binnen 15 minuten na melding ter plaatse zijn. Deze veldnorm geldt voor 97% van Nederland.

We komen tot de conclusies op basis van een literatuurstudie, interviews met experts waaronder ambulanceverpleegkundigen, centralisten, traumatologen en huisartsen, en een internationale oriëntatie. Naast dat er geen bewijs werd gevonden voor de 15 minutennorm, lijkt ook de relatie tussen de norm en het optreden van gezondheidswinst nog nooit onderzocht te zijn.

Responstijd is slechts één van de vele factoren is die de kwaliteit van zorg of gezondheidswinst bepalen. Volgens de geïnterviewde experts bestaat er een aantal aandoeningen waarbij zeer snel gereageerd moet worden. Het gaat dan om acute hartproblematiek en ernstige bloedingen. Hierbij dient binnen enkele minuten behandeld te worden. Een ambulance kan echter nooit zo snel ter plaatse zijn. Voor veel andere aandoeningen echter, is de responstijd veel minder belangrijk. In het geval van een gebroken been is het bijvoorbeeld niet levensbedreigend als de ambulance er niet binnen 15 minuten is.

Experts geven aan dat de effectiviteit van additionele diensten in de ambulancezorg onderzocht moeten worden evenals de uitbreiding daarvan. Hierbij kan gedacht worden aan firstresponders van de brandweer of de inzet getrainde burgers via sms-alerts gekoppeld aan de meldkamer ambulancezorg. Ook kan de beschikbaarheid van automatische externe defibrillatoren (AED) in openbare ruimtes en woonwijken hierbij helpen.

Ondanks de conclusie dat de factor tijd slechts één van de bepalende factoren is blijven er kansen liggen in vooral de verbeterde samenwerking tussen ambulancediensten en huisartsen. Wellicht kunnen ook verbeteringen doorgevoerd worden door betere communicatie tussen verschillende hulpdiensten. Inzet van breed beschikbare technische mogelijkheden kunnen hier een goede ondersteuning zijn.

Voordat beleidsmaatregelen worden genomen ten aanzien van de responstijd van ambulances dient het complexe pallet aan determinanten die gezondheidswinst in de spoedzorg bepalen, bestudeerd te worden.

Ons volledige rapport is vrij verkrijgbaar via de site van het ministerie van VWS

Tom van de Belt

Community, Twitter, Weblogs, RSS en Social networking ?

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Thu, 09 Oct 2008 06:49:00 +0000

U ziet ons vaker schrijven over de inzet van nieuwe media in de zorg. We doen dit in navolging van ontwikkelen in "de rest" van de maatschappij waarin de manier van communiceren aan het veranderen is. Korter, sneller, oppervlakkiger. In het laatste schuilt natuurlijk een gevaar, we moeten dus alert blijven op het doorslaan van deze maatschappelijke ontwikkeling daar dit niet alleen een on-line verschijnsel is.

De tijden van "zondags bij de ouders", op bezoek, eten, koffie drinken, uitvoerige deelname aan verenigingen, komen meer en meer onder druk te staan door ons drukke bestaan. De zaterdag gaat grotendeels op aan het halen en brengen "van" en "naar". Zondags zijn de winkels ook meer en meer open dus doen we de boodschappen dan maar.

In deze tijden doet een aantal ontwikkelingen haar intrede of vinden eigenlijk meer en meer hun toepassing.

In de enorme informatie overload zal er een bepaalde vorm van filtering moeten gaan plaatsvinden om niet te verdrinken. Hiertoe is het bijvoorbeeld mogelijk om een "abonnement" te nemen op nieuws wat op websites word geplaatst. Vaak gebeurt dat in de vorm van RSS-feeds. Hoe deze techniek in zijn werk gaat toont een van onderstaande video's U helder.

Zoals jullie (wellicht) weten zullen we binnenkort een Community "launchen" over de (acute)zorg waar een informatie "kracht"punt over relevante ontwikkelingen zal ontstaan.

Dat is een implementatietraject wat alles bij elkaar zeker een jaar in beslag zal gaan nemen, voordat alles helemaal loopt zoals wij het voor ogen hebben.

Hier zullen we proberen meerdere informatiestromen bij elkaar te laten komen, online de discussie aan te gaan welke off-line voortgezet zal gaan worden, nieuwe ontwikkelingen "gescout" kunnen worden, mensen en ontwikkelingen met elkaar verbonden zullen worden.

Dit is niet strikt genomen een AZO of Radboud "feestje" we vinden het gewoonweg belangrijk dát het er komt en gaan het nú ook écht doen.

De gesprekken hierover zijn nagenoeg afgerond, de techniek wordt op dit moment achter de schermen klaargemaakt, we hebben een aantal relevante mensen om ons heen

verzameld en een communitymanager aangenomen. De afgelopen maanden hebben wij met onder andere Marco Derksen mijn "houtskoolschets" verder

uitgewerkt.

Op zich is ook deze ontwikkeling niet nieuw, goed voorbeeld (en betrokken bij onze community) is Marketingfacts! Dit is dé online community voor alles op het gebied van on-line marketing, en staat voor een groot deel model voor wat u bij ons zult gaan zien, qua functionaliteiten. Daar onze doelstelling anders is zullen wij uiteraard ook ander om gaan met advertentiebeleid.

We gaan echter op een aantal gebieden een stapje verder. Iemand die op een woord zoekt, zal ook alle relevante artikelen, blogposts, reacties en verwijzingen naar bijvoorbeeld Pubmed voorgeschoteld krijgen.

Dat we hierbij gebruik zullen gaan maken van de nieuwste technieken en brede inzet van nieuwe media moge voor zich spreken. We willen het gesprek met Ú openen, de discussie aangaan en samen kijken hoe we ook de veranderende rol van de patiënt het beste kunnen benaderen.

Hierbij denken we ook aan het organiseren van een aantal workshops voor (para)medici, verpleegkundige- en ondersteunende medewerkers.

Voor wat betreft een aantal ontwikkelingen en technieken waaronder Twitter etc troffen we (getipt door Webicina) bij Commoncraft een paar mooie voorbeelden aan welke wij u niet willen onthouden. Onderaan de pagina staat een aantal verwijzingen naar hoe ik eea gebruik.

Hiermee kunt u vast "oefenen".

RSS in plain Enlish

Blogs in plain Enlish:

Twitter in plain Enlish: (username lucien Engelen op twitter is Zorg20)

Social networking in plain English

Ik wens jullie veel kijk- en probeerplezier in het ontdekken en toepassen hiervan voor de zorg

Onderstaand een paar voorbeeld van hoe ik er mee om ga :

Twitter : Lucien Engelen : Zorg 20

Weblog's : Acute Zorgregio Oost en Wat zeggen de weblogs over de (acute)zorg ?

LinkedIn : Lucien Engelen

Lucien Engelen

De kracht van kwetsbare ouderen

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Wed, 08 Oct 2008 11:26:00 +0000

Op 8 oktober organiseert Acute Zorgregio Oost een thema-avond voor de acute zorgpartners in de regio over de geriatrische traumapatiënt. Osteoporose, valproblematiek en heupfracturen bij ouderen staan op deze avond centraal.

Jaarlijks overlijden gemiddeld 1.800 senioren van 55 jaar of ouder aan de gevolgen van een valongeval. Iedere zes minuten valt een senior zodanig dat behandeling op de SEH van het ziekenhuis noodzakelijk is, dat komt neer op 89.000 senioren per jaar.

Consument en veiligheid is dan ook een campagne gestart om ouderen te informeren over de voordelen van een goede conditie en gezondheid, onder andere door een TV commercial met oud-kunstrijdster Sjoukje Dijkstra. De huidige generatie 55-plussers is actiever dan de generaties daarvoor, zij doen meer aan sport. Het afgelopen decennium is het aantal actieve ouderen in de leeftijd van 55-74 jaar (‘Best Age-er’) ruim verdubbeld. Desondanks is er nog veel te doen voor de professionals in de zorg.

Vele ziekenhuizen startten reeds een poliklinische osteoporose screening en verbeterprojecten voor patiënten met heupfracturen. Ook op andere fronten lopen initiatieven om kennis over ouderen bij elkaar te brengen en te delen met patiënten en andere zorgpartners. De vraag rijst echter hoe wij als hulpverleners de oudere patiënt ook meer eigen regie kunnen geven in screening en behandeling. In onderstaande video over Super Granny blijkt dat er een ver(r)assende kracht verscholen ligt in een kwetsbare groep in onze samenleving.

Hoe zal de (acute) zorg veranderen als ouderen bewust meer eigen regie gaan nemen?

Sivera Berben, Acute Zorgregio Oost

‘De eerste échte zorg 2.0 website?’

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Wed, 08 Oct 2008 11:02:00 +0000

Gisteravond was het dan zover. De officiële lancering van Webicina, de medische web 2.0 pagina die een een stap moet betekenen richting nieuwe zorg. Zorg die is afgestemd op de verwachtingen van de nieuwe generatie patiënten, ook wel e-patients genoemd.

De bedenker en oprichter van webicina is Bertalan Meskó, die naast geneeskundestudent ook de bedenker is van de weblog scienceroll. Deze weblog is enorm populair onder zorgverleners en onderzoekers en bevat de laatste informatie en discussies over web 2.0 en andere nieuwe ontwikkelingen rondom zorg.

Meskó verwacht dat nieuwe web 2.0 ontwikkelingen een revolutie teweeg zullen brengen bij de communicatie tussen zorgverlener en patiënt. Ook zal de communicatie tussen zorgverleners n patiënten onderling gaan veranderen. Daarom heeft hij webicina bedacht. Hij wil hiermee een brug zijn tussen de ouderwetse zorg en de nieuwe zorg.

Dit is nodig omdat e-patients vaak zeer goed geïnformeerd zijn over hun aandoening en de behandeling daarvan. Verder weten ze waar ze de gewenste zorg kunnen halen. De zorg moet hierop inspelen en aan gaan sluiten bij de vraag van patiënten. Het is uit de tijd dat patiënten achter de zorg aanlopen en zomaar alles aannemen van hun arts. Zorgverleners dienen daarom anders en beter bereikbaar te zijn, bijvoorbeeld via nieuwe communicatie zoals skype, twitter en videoconferenties.

Voor de kwaliteit van de geleverde zorg biedt webicina ook kansen. Zorgverleners kunnen gemakkelijk op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen en hierover discussiëren met collega’s. Verder zijn ze op de hoogte van wat patiënten weten over hun aandoening zodat het patiëntencontact efficiënter en sneller kan verlopen.

Het lijkt een schitterende ontwikkeling dat met webicina nieuwe ontwikkelingen daadwerkelijk gebruikt gaan worden. Het is nu afwachten wat professionals en patiënten er in de praktijk mee gaan doen.

Tom van de Belt

‘EPD, Clip of Chip?’

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Wed, 08 Oct 2008 10:49:00 +0000

Tegenwoordig zijn er legio mogelijkheden om patiënteninformatie op te slaan. Naast de ouderwetse hard copy dossiers zijn er nu ook digitale patiëntendossiers . Sinds dit jaar is het UMC in Maastricht met de Cardiostick op de markt gekomen en zelfs de Hollandsche Eenheidsprijzen Maatschappij Amsterdam , beter bekend als de HEMA, heeft al een Medistick.

De Medistick en Cardiostick zijn USB-sticks met patiëntengegevens in meerdere talen. Nieuwe technologieën bieden nieuwe mogelijkheden, zo kan in de acute zorgverlening deze gezondheidsinformatie van levensbelang zijn voor een goede behandeling. Dankzij de USB-stick of het online dossier is informatie snel en betrouwbaar beschikbaar.

Welke acute hulpverlener ziet geen kansen in het opvragen van relevante medische informatie onder spoedeisende omstandigheden? Bij de behandeling kan dan rekening worden gehouden met de medische geschiedenis van de patiënt. De vraag is wel op welke manier deze informatie snel oproepbaar kan zijn. Immers een ambulance heeft niet zo maar een computer beschikbaar.

Ook voor de niet acute patiënt heeft het voordelen: dossiers zijn minder vaak zoek omdat patiënten ze zelf beheren en de kans op verwisselen van dossiers en daarmee patiënten neemt af. Welke patiënt wil niet altijd zijn actuele medische gegevens beschikbaar hebben? Veel nieuwe technologieën, maar wegen de voordelen op tegen de nadelen?

Het klinkt allemaal geweldig, maar er zijn nog genoeg hobbels op de digitale weg. Wat gebeurt er als iemand zijn of haar medische USB-stick verliest? De kans op verliezen lijkt erg groot als men bedenkt dat veel patiënten de stick aan hun sleutelbos zullen dragen. Is er na verlies wel een back-up beschikbaar en wie beheert deze? Kunnen gegevens ook geblokkeerd worden? Verder is het natuurlijk de vraag wat derden kunnen met de medische informatie. Andere belangrijke aspecten, vooral ook ten aanzien van het EPD, liggen in de beveiliging van gegevens. Hoe kan geregeld worden dat alleen de mensen toegang krijgen die daarvoor geautoriseerd zijn.

Tenslotte is er een toekomstig alternatief, waarbij het risico op verlies of het verwisselen van patiënten of gegevens geminimaliseerd wordt: een implanteerbare chip. Technisch is dit al lang mogelijk, en we doen het al jaren bij honden en katten om de baasjes op te kunnen sporen. Patiënten zijn daarmee hun eigen dossierhouder en bepalen ook zelf wie al of geen toegang hun gegevens heeft.

Om écht te weten hoe patiëntendossiers er in de toekomst uit gaan zien, moeten we bij de patiënt zelf zijn. De patiënt overweegt en maakt zijn eigen keuze. Moeten de zorgverleners en ontwikkelaars van nieuwe technologieën zich hier niet meer op richten?

Sivera Berben en Tom van de Belt

Huisarts aan de deur.

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Sat, 04 Oct 2008 18:48:00 +0000

In deze video van The Today Show bespreken een tweetal Amerikaanse artsen hun ervaringen met hun voornamelijk virtuele praktijk.

Daarnaast wordt ook in gegaan op de keuze van een van de artsen om uitsluitend nog huisvisites af te leggen.

Een van de bekendere praktijken is de San Francisco On Call Medical Group, Inc.

Ook in Nederland is een dergelijk systeem in discussie. De organisatie SOS-Arts probeert een dergelijk initiatief in navolging van andere landen ook in Nederland van de grond te krijgen. Vooralsnog is de financiering langs de weg van de NZa niet niet gegarandeerd, wel is inmiddels een experimenteerstatus aan de organisatie toegekent.

Nipo heeft op verzoek van SOS-arts een steekproef gedaan naar onder andere de wenselijkheid van deze werkvorm. Waaruit in ieder geval een aanzienlijke mate van wenselijkheid door de geïnterviewden aan de orde kwam.

De toekomst zal moeten leren in hoeverre er aansluiting gaat ontstaan tussen de klaarblijkelijke behoefte en het aanbod.

Eenheid door informatie.

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Sat, 04 Oct 2008 13:28:00 +0000

Dagelijks wordt er op uniforme wijze informatie uitgewisseld tussen brandweer, politie en ambulancediensten. Wanneer er echter door de meldkamer met ketenpartners als ziekenhuizen wordt gecommuniceerd, zijn er nog nauwelijks afspraken op papier vastgelegd.

Dit kan tot grote problemen leiden als er zich een ramp voordoet. Denk maar aan Volendam waarbij er voor ouders langdurig onzekerheid was in welk ziekenhuis hun kind was opgenomen. Deze situaties mogen ten tijde van de digitale vooruitgang niet meer voorkomen!

Om de informatieoverdracht tussen meldkamer en ketenpartners als ziekenhuizen te verbeteren startte het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties in 2005 het programma G-BIV (Geneeskundige Bestuurlijke Informatie Voorziening).

Hierin participeert onder andere een kennisgroep Ziekenhuis In Opschaling (ZIO). De Acute Zorgregio Oost , de GHOR Gelderland Zuid, maar ook andere traumacentra en GHOR-regio’s maken hiervan deel uit.

Vooraf hadden de kennisgroepen zich een aantal vragen gesteld waarop een antwoord moest worden gevonden:
• Waar komt de informatie nu het ziekenhuis binnen als er een calamiteit is?
• Wie houdt wie op de hoogte?
• Hoe worden slachtoffers gevolgd en getraceerd, die al voor een rampmelding op de SEH of bij de huisartsenpost waren? Denk hierbij vooral aan besmetting.
• Waar bevindt zich een slachtoffer nu precies, hoe kan iemand zijn of haar dierbaren terugvinden?
• Hoe weet een MKA (Meldkamer Ambulancezorg) waar nog ruimte is om slachtoffers op te kunnen nemen?
• Welk ziekenhuis heeft nog plek ten tijde van een ramp?
• Wie geeft het signaal van het einde van een ramp en hoe komt dit signaal door naar de ketenpartners?

Op de meeste vragen is een antwoord gevonden, waarvoor vervolgens standaarden voor de informatieuitwisseling zijn ontwikkeld. Deze standaarden zijn in de meeste deelnemende regio’s geïmplementeerd.

Maar nu volgt een nieuwe uitdaging: de andere ketenpartners en GHOR-regio’s op een zelfde manier te laten werken als de regio’s uit de kennisgroepen. Het moge duidelijk zijn dat er alleen ‘eenheid van informatie’ is als deze klus slaagt!

Jasper Koiter en Ingeborg Hakstege

Europa klaar voor web 3.0?

noreply@blogger.com (Lucien Engelen) — Wed, 01 Oct 2008 06:42:00 +0000

Volgens de Luxemburgse EU-commissaris Reding is Europa klaar voor de toekomst (ANP). Ze wil er voor zorgen dat web 3.0, de nieuwe generatie internet, in Europa wordt gemaakt èn gebruikt. Maar is Europa daar echt klaar voor of heeft het alleen het idee er klaar voor te zijn?

Web 3.0 is het logische vervolg van web 1.0 en 2.0. Bestond web 1.0 slechts uit statische sites waar geïnteresseerden alleen informatie konden vinden, in web 2.0 staat interactiviteit voorop. Meerdere gebruikers kunnen daarin informatie toevoegen en bewerken, en er is geen sprake meer van één webmaster of contentmanager. Hierdoor kunnen blogs en wiki’s snel groeien. Het bekendste voorbeeld hiervan is natuurlijk Wikipedia.

Maar wat is dan web 3.0? Reding spreekt over “naadloos netwerken”, de kloof tussen mobiele en vaste lijnen zou verdwijnen. De journalist John Markoff, die de term web 3.0 de term als eerste gebruikte, spreekt over een intelligenter web, meer openheid en het samensmelten van verschillende technologieën tot een geïntegreerd geheel. Dit valt te verduidelijken met een voorbeeld. De meeste mensen hebben tegenwoordig een groot aantal wachtwoorden. Telkens weer moeten deze wachtwoorden ingevoerd worden, maar ook moeten deze regelmatig veranderd worden. Een duidelijke web 3.0 ontwikkeling zou zijn dat al die wachtwoorden vervangen worden door één identiteit waarmee men overal toegang krijgt.

Voor zorgverleners kan web 3.0 een uitkomst zijn. In de acute zorg kan namelijk veel gemakkelijker gecommuniceerd worden als al de verschillende systemen vloeiend in elkaar overlopen. Denk hierbij ook aan communicatie tussen verschillende regio’s en landen. Dit leidt tot efficiënter handelen en komt in theorie de kwaliteit van de geleverde zorg en gezondheidsuitkomsten ten goede.

Toch lijkt het allemaal nog ver weg. Hoe kan men zorgen dat al die verschillende systemen als computers, pda’s en mobiele telefoons echt op elkaar aangesloten zijn? Willen verschillende fabrikanten en providers er wel aan meewerken? Iedere dienst, regio of land heeft ook nog eens haar eigen subcultuur en haar eigen systemen wat het er niet makkelijker op maakt.

Daarnaast zijn veiligheid en privacy belangrijke aspecten. Met bijvoorbeeld één identiteit voor alle toepassingen zijn de gevolgen veel groter als deze identiteit gestolen wordt. Juist binnen Europa, waar men streeft naar een goede bescherming van privacy, zal het daarom moeilijk zijn web 3.0 applicaties, zeker op korte termijn, in te voeren. Het is daarom afwachten of Europa wel voorop kan lopen met web 3.0. Misschien worden we wel afgetroefd door Azië of Zuid Amerika? De tijd zal het leren.

Tom van de Belt – Acute Zorgregio Oost