Ελευθερία-Λογική-Ισορροπία

Περί αναστολής

2012-01-12T17:11:00.001+02:00

"Όταν εκείνος που πορεύεται στο σκοτάδι τραγουδά, αρνείται το άγχος του, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι βλέπει καλύτερα".

Sigmund Freud (1856-1939)

Περί θεού, σύμπαντος και όλων των άλλων

2012-01-09T01:03:00.001+02:00

"Οι επιστήμονες είναι υποκείμενα που αυτοδιορθώνονται, σε αντίθεση με τους πολιτικούς."

"Η θρησκεία είναι ο πιο κακόβουλος και επίμονος νοητικός ιός. Πρέπει να απαλλαγούμε από αυτόν το γρηγορότερο δυνατό."

"Ένας πολιτικάντης σκέφτεται τις επόμενες εκλογές. Ένας πολιτικός σκέφτεται τις επόμενες γενιές."

Arthur C. Clarke (1917-2008)

Μπορείτε να παρακολουθήσετε την πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση μεταξύ των Stephen Hawking, Carl Sagan και Arthur C. Clarke στο βίντεο που ακολουθεί.

Αισθάνονται ταπεινωμένοι οι βουλευτές της Ν.Δ.!

2012-01-08T03:50:00.000+02:00

"Για παραπλανητική και ταπεινωτική διαδικασία κάνει λόγο η Ν.Δ. σχετικά με την πρωτοβουλία της αρμόδιας επιτροπής της Βουλής για τον έλεγχο του πόθεν έσχες των βουλευτών να δώσει συνέχεια στην έρευνα για τυχόν καταθέσεις Ελλήνων βουλευτών στην Ελβετία και αντικείμενο έρευνας την περίοδο από το 2007 έως σήμερα". (από tovima.gr)

Πρώτα ο Παπούλιας προσβλήθηκε από τις διαμαρτυρίες των πολιτών και τώρα οι βουλευτές αισθάνονται ταπεινωμένοι επειδή θα διερευνηθεί το ενδεχόμενο κάποιοι να διαθέτουν λογαριασμούς στην Ελβετία.

Άλλοι προσβάλλονται, άλλοι ταπεινώνονται... Ε, ας μην είμαστε κι εμείς τόσο σκληροί μαζί τους. Αρκετά τραβάνε οι καημένοι.

Για προσβολή κατά της τιμής του Παπούλια!

2012-01-06T15:21:00.000+02:00

"Έξι άτομα προσήχθησαν στην Αστυνομική Διεύθυνση Χαλκίδας για το περιστατικό που σημειώθηκε στη διάρκεια της τελετής αγιασμού των υδάτων, όταν συγκεντρωμένοι άρχισαν να φωνάζουν κατά του Κάρολου Παπούλια. Σε βάρος των έξι σχηματίζεται δικογραφία για προσβολή κατά της τιμής του προέδρου της Δημοκρατίας." (in.gr)

Να δούμε πότε θα σχηματιστεί δικογραφία εις βάρος εκείνων που προσβάλλουν συνεχώς, εδώ και χρόνια, την αξιοπρέπεια και την τιμή των πολιτών, και τώρα τα φορτώνεται η νέα γενιά. Δύο μέτρα και δύο σταθμά, όπως πάντα. Πάνω απ' όλα ό,τι λένε οι νόμοι (τους οποίους εφαρμόζουν επιλεκτικά φυσικά).

Μέρες γιορτινές και όλοι εύχονται...

2011-12-31T19:17:00.000+02:00

(Πρώτη δημοσίευση: 1-1-2011)

Αλήθεια, η ζωή μας έχει βελτιωθεί όλα αυτά τα χρόνια που ευχόμαστε κάθε χρόνο τα ίδια; Και αν ναι, η όποια βελτίωση οφείλεται στις ευχές; Όλοι εύχονται για κάτι καλύτερο, ευτυχία, χαρά, υγεία, πολλά χρόνια ζωής... Και την ίδια ώρα που εύχονται κρατάνε το τσιγάρο στο χέρι τους και δέχονται επίσης ευχές για να είναι υγιείς, μεθάνε και μετά οδηγούνε, θυμώνουν γιατί δεν κατανοούν τον εαυτό τους αλλά ούτε και τον άλλον, κ.ο.κ. Η συμπεριφορά τους δηλώνει ότι δεν καταλαβαίνουν και δεν συνειδητοποιούν καθόλου το νόημα των λόγων τους. Φτάνει όμως που εκφράζουν τις καλύτερες προθέσεις τους στους άλλους και δέχονται τις ευχές των άλλων για τον εαυτό τους.

Ακούμε επίσης τους πολιτικούς να εύχονται και να υπόσχονται για άλλη μια φορά ότι θα αγωνιστούν για μια καλύτερη και δικαιότερη κοινωνία. Τόσα χρόνια αυτά δεν λένε; Δεν βλέπουν ότι απέτυχαν; Γιατί εξακολουθούν να υποκρίνονται και να μένουν κι αυτοί στην αρχή "εκφράζω τις καλές προθέσεις μου, άρα είμαι καλός άνθρωπος"; Η απάντηση είναι απλή: γιατί τους το επιτρέπουν οι άλλοι. Στις ειδήσεις οι ευχές των πολιτικών αυτές τις μέρες αποτελούν πρώτο θέμα. Και καλά οι δημοσιογράφοι και οι εργοδότες τους που συνδέονται με τους πολιτικούς μέσω οικονομικών και πολιτικών συμφερόντων. Οι πολίτες όμως δεν είναι υποχρεωμένοι να τους βλέπουν, να τους ακούν και να τους διαβάζουν. Μόνο αν σταματήσει να υπάρχει στήριξη από τους πολίτες (συνενοχή δηλαδή), θα σταματήσει αυτή η υποκριτική, άχρηστη και ανούσια συμπεριφορά εκ μέρους τους.

Όλα όμως ξεκινούν από τον εαυτό μας. Δεν μπορεί ο καπνιστής που του εύχονται υγεία, να δέχεται την ευχή σαν να μην συμβαίνει τίποτα. Και δεν μπορεί και αυτός που του εύχεται υγεία, αν είναι μη καπνιστής, να μην αφιερώσει λίγα δευτερόλεπτα από τη ζωή του για να εξηγήσει στον καπνιστή ότι η ευχή του δεν έχει καμία ισχύ και ότι η υγεία εξαρτάται από τον τρόπο ζωής και όχι από τις ευχές.

Τα "όμορφα" λόγια, χωρίς την αντίστοιχη εφαρμογή στην πράξη, δεν έχουν καμία απολύτως ισχύ, όσο καλές και αν φαίνονται οι προθέσεις εκείνων που τα εκφράζουν.

Καλή ακρόαση!

2011-12-30T20:38:00.002+02:00

Σύνθεση-εκτέλεση: Νίκος Μπάτρας

Περί ευτυχίας

2011-12-28T21:17:00.000+02:00

Έχει γίνει ένα πολύ ενδιαφέρον πείραμα από τους ψυχολόγους. Πήραν δύο ομάδες ανθρώπων και τους ζήτησαν να κάνουν κάποιες φωτοτυπίες. Για την πρώτη ομάδα είχαν τοποθετήσει ένα κέρμα πάνω στο φωτοτυπικό μηχάνημα, έτσι ώστε όταν πήγαιναν τα μέλη της να χρησιμοποιήσουν το μηχάνημα, να το έβρισκαν μπροστά τους. Στην άλλη ομάδα ζητήθηκε να κάνει το ίδιο, αλλά χωρίς κέρμα. Μετά, οι ψυχολόγοι τούς ρωτούσαν να τους πουν πόσο ευτυχισμένοι είναι με τη ζωή τους στο σύνολό της. Τα αποτελέσματα ήταν πολύ ενδιαφέροντα. Τα άτομα της πρώτης ομάδας απάντησαν σε μεγαλύτερο ποσοστό ότι ήταν ευτυχισμένα με τη ζωή τους στο σύνολό της, εμφανώς επηρεασμένα από το κέρμα που βρήκαν στο φωτοτυπικό μηχάνημα.

Σε ένα δεύτερο πείραμα, οι ψυχολόγοι ρωτούσαν τους ανθρώπους (η έρευνα έγινε τηλεφωνικά) να τους πουν πόσο ευτυχισμένοι είναι με τη ζωή τους στο σύνολό της. Αυτό το έκαναν κάποιες ημέρες με ηλιοφάνεια και κάποιες ημέρες με άσχημο καιρό. Το αποτέλεσμα ήταν ότι οι άνθρωποι που ρωτήθηκαν για το επίπεδο της ευτυχίας τους στο σύνολο της ζωής τους, απάντησαν σε μεγαλύτερο βαθμό θετικά τις ηλιόλουστες ημέρες.

Αυτό, για τον καθηγητή ψυχολογίας του πανεπιστημίου του Yale, Paul Bloom, δηλώνει κάτι πολύ σημαντικό: ότι η ευτυχία είναι ένας στόχος για τον οποίο έχουμε εξελιχτεί με τέτοιο τρόπο, ώστε να τον επιδιώκουμε συνεχώς. Με άλλα λόγια, η ευτυχία είναι κάτι σαν ένα μήνυμα που μας ειδοποιεί ότι οι ανάγκες μας έχουν ικανοποιηθεί.

Ένα απλό παράδειγμα που επιβεβαιώνει τον παραπάνω ορισμό, είναι το φαγητό. Κανείς δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι είναι ευτυχισμένος αν δεν έχει να φάει. Η έλλειψη του φαγητού επισκιάζει οποιαδήποτε άλλη υλική άνεση ή απόλαυση έχει στη διάθεσή του. Αλλά το φαγητό δεν είναι ο σημαντικότερος παράγοντας για την ευτυχία μας. Από τα στοιχεία που έχουν συλλέξει ψυχολόγοι, σήμερα οι κάτοικοι των Η.Π.Α. δεν είναι περισσότερο ευτυχισμένοι απ’ ό,τι ήταν τη δεκαετία του 1950. Ενώ σήμερα οι υλικές ανέσεις έχουν πολλαπλασιαστεί, η αφθονία του φαγητού είναι πολύ μεγαλύτερη, το προσδόκιμο ζωής έχει αυξηθεί, παρ’ όλα αυτά οι άνθρωποι δεν δηλώνουν περισσότερο ευτυχισμένοι. Η ευτυχία τους κυμαίνεται στα ίδια επίπεδα. Άρα, άλλοι είναι οι καθοριστικοί παράγοντες που επηρεάζουν την ευτυχία.

Η ευτυχία φαίνεται ότι δεν εξαρτάται τόσο πολύ από τα εξωτερικά γεγονότα που μας συμβαίνουν. Αρκετοί ψυχολόγοι πιστεύουν ότι υπάρχει μια έμφυτη κλίση προς την ευτυχία, η οποία παραμένει σταθερή καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής μας, ενώ η διάθεσή μας αυξομειώνεται και κυμαίνεται γύρω από αυτό το, λίγο έως πολύ, σταθερό επίπεδο. Υπάρχει δηλαδή μια τάση σε όλους μας να είμαστε περισσότερο ή λιγότερο χαρούμενοι. Ένα ακραίο παράδειγμα είναι οι άνθρωποι που έχουν πάθει κάποιο ατύχημα και έχουν μείνει παράλυτοι από το λαιμό και κάτω. Οι μελέτες δείχνουν ότι αυτοί οι άνθρωποι, ένα χρόνο μετά το ατύχημα, αρχίζουν και αισθάνονται περίπου το ίδιο ευτυχισμένοι, όσο ήταν και πριν το ατύχημα. Δηλαδή, η ευτυχία επανέρχεται στα, προ του ατυχήματος, επίπεδα. Ένα άλλο παράδειγμα είναι οι άνθρωποι που έχουν κερδίσει μεγάλα ποσά στο Λόττο. Η ευτυχία τους μπορεί να αυξάνεται παροδικά, και μάλιστα να αποκορυφώνεται τη στιγμή της συνειδητοποίησης της νίκης, αλλά σιγά-σιγά υποχωρεί και επανέρχεται στα αρχικά της επίπεδα. Φυσικά, η ζωή ενός τέτοιου ανθρώπου θα αλλάξει ριζικά, αλλά το επίπεδο της ευτυχίας του όχι τόσο όσο θα περιμέναμε.

Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και με τον υπερκαταναλωτισμό. Οι άνθρωποι αποκτούν αντικείμενα, παιχνίδια, ρούχα, αυτοκίνητα ή οτιδήποτε άλλο, χαίρονται για λίγο καιρό, αλλά σιγά-σιγά τα βαριούνται και μετά θέλουν να αγοράσουν κάτι καινούριο. Ο λόγος που συμβαίνει αυτό είναι ότι οι άνθρωποι συνηθίζουν τις καταστάσεις. Με άλλα λόγια, προσαρμόζονται. Μάλιστα, όπως συνηθίζουν τις θετικές καταστάσεις, έτσι συνηθίζουν και τις αρνητικές.

Στη συνήθεια όμως υπάρχουν και κάποιες εξαιρέσεις. Για παράδειγμα, οι μελέτες έχουν δείξει ότι οι άνθρωποι δεν μπορούν να συνηθίσουν το θόρυβο. Αν στο περιβάλλον στο οποίο ζούμε καθημερινά υπάρχουν ενοχλητικοί θόρυβοι, η ευτυχία μας μειώνεται και δεν επανέρχεται στα φυσιολογικά της επίπεδα, εάν οι θόρυβοι δεν σταματήσουν. Μια άλλη εξαίρεση είναι η ευτυχία που αυξάνεται λόγω των αισθητικών πλαστικών επεμβάσεων. Όταν κάποιος διορθώνει ένα ελάττωμά του (ή τουλάχιστον, κάτι που αυτός θεωρεί ως ελάττωμα), ζει όντας περισσότερο ευτυχισμένος. Και αυτό διαρκεί για όλη του τη ζωή. Οι ψυχολόγοι πιστεύουν ότι αυτό συμβαίνει επειδή έχει μεγάλη σημασία ο τρόπος με τον οποίο μας αντιμετωπίζουν και μας βλέπουν οι άλλοι. Εκτός όμως από αυτές τις εξαιρέσεις, η ευτυχία μας γενικά δεν εξαρτάται από τις εξωτερικές αλλαγές.

Ένας άλλος κυρίαρχος παράγοντας για τη διαβάθμιση της ευτυχίας είναι η σχετικότητά της. Η ευτυχία επηρεάζεται, όχι τόσο από τα αγαθά που έχει κανείς, αλλά συγκριτικά με αυτά που έχουν οι άλλοι γύρω του (φυσικά, με την προϋπόθεση ότι ικανοποιεί τις βασικές ανάγκες του – επιβίωση και φαγητό). Για παράδειγμα, οι περισσότεροι, αν όχι όλοι, προτιμούν να παίρνουν 1000 ευρώ το μήνα γνωρίζοντας ότι όλοι οι άλλοι παίρνουν 900, παρά να παίρνουν 1100 όταν όλοι οι άλλοι παίρνουν 1200. Αν και δεν αλλάζουν πολλά ως προς την οικονομική τους κατάσταση, το επίπεδο της ευτυχίας τους επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από τη σύγκριση που κάνουν με τους άλλους. Αυτό εξηγείται από το γεγονός ότι είμαστε κοινωνικά όντα και ότι η ιεραρχία παίζει έναν σημαντικό ρόλο στον τρόπο που αντιμετωπίζουμε τη ζωή και τον εαυτό μας.

Τέλος, κάτι που επηρεάζει σημαντικά την ευτυχία, είναι οι αναμνήσεις του παρελθόντος. Συγκεκριμένα, δεν είναι μόνο π.χ. μια ανάμνηση στο σύνολό της, αλλά κυρίως το τέλος της ανάμνησης. Η τελευταία εντύπωση αποτυπώνεται πιο έντονα στο μυαλό μας, κάτι που στη συνέχεια επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο θυμόμαστε τη ζωή μας. Για παράδειγμα, αν βρισκόμαστε σε ένα πάρτι που στο μεγαλύτερο μέρος του βαριόμαστε και δεν περνάμε καλά, αλλά ξαφνικά στα τελευταία λεπτά συμβεί κάτι που θα μας ευχαριστήσει ιδιαίτερα, τότε η ανάμνησή μας απ’ αυτό το πάρτι θα είναι σχετικά θετική. Αντίθετα, αν σε ένα πάρτι περνάμε καλά την περισσότερη ώρα αλλά στο τέλος συμβεί κάτι άσχημο, το πάρτι θα το θυμόμαστε περισσότερο για το άσχημο περιστατικό.

Συμπερασματικά, θα λέγαμε ότι η ευτυχία δεν είναι κάτι απόλυτο, ούτε είναι μια ιδανική κατάσταση. Σημασία στη ζωή μας έχει ο μέσος όρος της ευτυχίας μας. Είναι σίγουρο ότι όλοι θα βιώσουμε κάποια στιγμή καταστάσεις που θα μας χαροποιήσουν και καταστάσεις που θα μας στενοχωρήσουν. Θα μπορούσαμε να σχηματοποιήσουμε την ευτυχία μας και να την παρομοιάσουμε με μια κυματοειδή καμπύλη που ανεβαίνει και κατεβαίνει συνέχεια γύρω από ένα σχετικά σταθερό επίπεδο. Σ’ αυτό υπάρχουν εξαιρέσεις, αλλά γενικά, οι περισσότεροι άνθρωποι, δεν βιώνουν στη ζωή τους συνταρακτικά δραματικά γεγονότα. Μάλιστα, δεν είναι δύσκολο να φανταστούμε ότι όταν μια μέρα βρισκόμαστε πάνω από τον μέσο όρο, οι περισσότερες πιθανότητες ορίζουν ότι την επόμενη μέρα η διάθεσή μας θα ακολουθήσει μάλλον καθοδική πορεία. Και αντίστροφα, όταν βρισκόμαστε στα «down» μας, οι περισσότερες πιθανότητες είναι ότι τις επόμενες ημέρες θα τείνουμε ξανά προς το μέσο όρο.

Το άρθρο βασίστηκε σε διάλεξη του καθηγητή Paul Bloom στο πανεπιστήμιο Yale. Μπορείτε να παρακολουθήσετε ολόκληρη τη διάλεξη στο βίντεο που ακολουθεί.

2011-12-25T22:37:00.001+02:00

"Η αλήθεια είναι ότι όλοι θα σε πληγώσουν, απλά εσύ πρέπει να βρεις αυτούς για τους οποίους αξίζει να υποφέρεις".

Bob Marley (1945-1981)

Περί Σωκράτους

2011-12-18T20:49:00.000+02:00

Κάποια στοιχεία για τον Σωκράτη, ίσως όχι ιδιαίτερα γνωστά (από το βιβλίο "Σκαϊ - Μεγάλοι Έλληνες, Σωκράτης, 2009"):

- Έδινε ιδιαίτερη σημασία στη σωματική άσκηση και είχε αποκτήσει μεγάλη ευεξία, ώστε να μπορεί να κυκλοφορεί με τα ίδια ρούχα όλες τις εποχές του έτους και μάλιστα ξυπόλυτος.

- Λόγω της λιτότητας της "δίαιτάς" του ήταν ο μόνος που δεν αρρώσταινε κατά τις επιδημίες.

- Άντεχε στο ποτό και κανείς δεν τον είχε δει ποτέ μεθυσμένο.

- Επιδιδόταν στην εκμάθηση της μουσικής και αγαπούσε τον χορό.

- Περιφρονούσε την πολυτέλεια.

- Θεωρούσε πολύ σημαντικό να γνωρίζει τις αιτίες των πραγμάτων, δηλαδή γιατί κάτι γεννιέται και χάνεται και γιατί υπάρχει.

- Όπως έλεγε ο ίδιος, αυτό που ήθελε πάντα ήταν "να γλιτώσει από την αδικία που τρέχει πιο γρήγορα από τον θάνατο".

- Πίστευε ότι δεν πρέπει κανείς να ανταδικεί, ούτε να βλάπτει κανέναν άνθρωπο οτιδήποτε και αν υποφέρει από αυτούς ("Αν ήταν ανάγκη να αδικώ ή να αδικούμαι, θα προτιμούσα να αδικούμαι παρά να αδικώ". "Αν είναι κάποιος άδικος, είναι δυστυχής").

- Καταλόγιζε σε όλους σχεδόν τους επώνυμους άρχοντες, ακόμη και σ' αυτούς της λαμπρής πεντηκονταετίας της Αθήνας, λ.χ. στον Περικλή, τον Κίμωνα, τον Μιλτιάδη και τον Θεμιστοκλή, ότι κανένας τους δεν βελτίωσε ηθικά τους πολίτες της.

- Πίστευε ότι μόνο η επιστήμη δίνει σε κάποιον ηγετικά δικαιώματα και εξασφαλίζει την ευδαιμονία ως ευπραξία.

- Επέκρινε τη μέθοδο της ανάδειξης κάποιων αρχόντων με κλήρο, αφού ήταν αντίθετη με τη γνωσιοκρατική ηθική και πολιτική του.

- Θεωρούσε την τυραννία το πιο καταπιεστικό και το πιο μισητό πολίτευμα.

- Δεν έγραψε τίποτα, εκτός ίσως από κάποιες σημειώσεις αυτοεξέτασης, ανάλογες με τα Εις εαυτόν του Μάρκου Αυρήλιου.

- Δεν ασχολήθηκε καθόλου με τη φύση ως σύνολο, αλλά με τον άνθρωπο και την ηθική.

- Το δελφικό παράγγελμα "γνώθι σαυτόν" υπήρξε καταλυτικό για τη ζωή και τη διδασκαλία του. Από το "εν οίδα ότι ουδέν οίδα" θεώρησε θεϊκή του αποστολή πρώτα να διυλίσει τον εαυτό του, και μετά τους άλλους, με οδυνηρό ίσως αποτέλεσμα να αποκαλύψει τη γνωσιακή τους ένδεια.

- Δεν διατύπωνε θεωρίες, δεν συνέτασσε κώδικες, δεν διακήρυσσε αρχές, δεν επέβαλλε κανόνες. Ρωτούσε συνεχώς κι έκανε το μυαλό του να σκεφτεί, να νομοθετήσει για τον εαυτό του, να θεραπεύσει την ψυχή και να εξετάζει καθημερινά τη ζωή.

"Ήρθε ο καιρός" - Μουσική, Στίχοι, Ερμηνεία: Νίκος Μπάτρας

2011-12-15T22:55:00.002+02:00

Ένα τραγούδι αφιερωμένο στους πολιτικούς μας.

Καλή ακρόαση!

Ο Λιαντίνης για τους Έλληνες

2011-12-11T21:02:00.001+02:00

"Έλληνες θα ειπεί δύο και δύο τέσσερα στη γη. Όχι δύο και δύο είκοσι δύο στον ουρανό.

Έλληνες θα ειπεί να προσκυνάς τακτικά στους Δελφούς το γνώθι σαυτόν. Όχι να κάνεις την εξομολόγηση στους αγράμματους πνευματικούς και στους μαύρους ψυχοσώστες.

Έλληνες θα ειπεί να σταθείς μπροστά στη στήλη του Κεραμεικού και να διαβάσεις το επιτύμβιο: Στάθι καί οίκτιρον.

Σταμάτα και δάκρυσε, γιατί δε ζω πιά. Κι όχι να σκαλίζεις πάνω σε σταυρούς κορακίστικα λόγια και νοήματα: προσδοκώ ανάσταση νεκρών.
Έλληνες θα ειπεί το πρωί να γελάς σαν παιδί. Το μεσημέρι να κουβεντιάζεις φρόνιμα. Και το δείλι να δακρύζεις περήφανα. Κι όχι το πρωί να κάνεις μετάνοιες στα τούβλα, το μεσημέρι να γίνεσαι φοροφυγάς στο κράτος και επίτροπος στην ενορία σου, και το βράδυ να κρύβεσαι στην κώχη του φόβου σου και να ολολύζεις σα βερέμης."

(από τη Γκέμμα)

Δημήτρης Λιαντίνης (1942-1998)

Ο πανταχού άγνωστος

2011-12-10T02:45:00.000+02:00

Ένα ζεστό αυγουστιάτικο μεσημέρι, στην πλατεία ενός μικρού χωριού, στους πρόποδες ενός μεγάλου βουνού, ένας νεαρός κίνησε για την καθιερωμένη του βόλτα.

«Πάω να περπατήσω λίγο κι έρχομαι», είπε στους φίλους του που κάθονταν γύρω-γύρω από ένα ξύλινο στρογγυλό τραπέζι.

«Μην αργήσεις. Θα πάμε για μπάλα μετά», του φώναξε κάποιος απ’ την παρέα.

Μετά από μισή ώρα ο νεαρός επέστρεψε και πήγε να καθίσει ξανά με τους φίλους του.

«Γεια σας», του είπε ένα παιδί από την παρέα μόλις τον είδε.

Ο νεαρός δεν απάντησε, χαμογέλασε, τράβηξε μια πλαστική καρέκλα από το τραπέζι και κάθισε.

Τα υπόλοιπα παιδιά της παρέας κοιταχτήκανε μεταξύ τους με απορία.

«Από δω είστε;», ρώτησε τον νεαρό ένα άλλο παιδί από την παρέα.

«Όρεξη έχεις μεσημεριάτικα…», του απάντησε χαμογελώντας ο νεαρός κοιτώντας τον στα μάτια.

Τα παιδιά ξανακοιταχτήκανε μεταξύ τους.

«Συγγνώμη», είπε πάλι ο πρώτος που χαιρέτησε τον νεαρό, και ρώτησε επίμονα αυτή τη φορά: «Μας ξέρετε;».

Ο νεαρός χαμογέλασε πάλι: «Να δούμε πόσο θα κρατήσει αυτή η πλάκα».

«Ποια πλάκα; Έρχεστε και κάθεστε μαζί μας, σε μια παρέα που δεν γνωρίζετε…»

«Συνεχίζεις…», τον διέκοψε ο νεαρός χαμογελώντας ακόμη περισσότερο. Σχεδόν γελούσε τώρα.

Τα παιδιά κοιταχτήκανε πάλι μεταξύ τους και σηκώθηκαν να φύγουν.

«Πού πάτε;», τους ρώτησε ο νεαρός.

«Γιατί; Θα ‘ρθείτε μαζί μας;», γύρισε και του απάντησε γελώντας μια κοπέλα απ’ την παρέα.

Τα παιδιά έφυγαν. Ο νεαρός δεν σηκώθηκε. Είχε μείνει πλέον μόνος του στο στρογγυλό τραπέζι. Πάντα πίστευε ότι ο άνθρωπος πρέπει να είναι ανεξάρτητος. Αν οι φίλοι του τον άφησαν μόνο του, αυτό σήμαινε ότι υπήρχε κάποιος λόγος. Δεν ενοχλήθηκε όμως.

Έβγαλε τα γυαλιά ηλίου που φορούσε, τα έστρεψε προς τον εαυτό του και καθρεφτίστηκε μέσα τους. Η άσπρη γενειάδα του δεν τον εξέπληξε, παρόλο που πριν από μισή ώρα το μούσι στο πρόσωπό του ήταν μαύρο. Οι ρυτίδες γύρω από τα μάτια του, ούτε αυτές τον εξέπληξαν. Άφησε κάτω τα γυαλιά και κοίταξε τα χέρια του. Ίχνος νεότητας.

Το πριν με το μετά δεν είχε καμία διαφορά για τον ίδιο. Είχε γίνει ένα. Τις αλλαγές τις είχε κιόλας αποδεχτεί. Εξάλλου, μισή ώρα είχε περάσει. Μισή ώρα ήταν αρκετή για να μην αναγνωρίζεται πλέον από κανέναν. Ήταν σαν να είχε κόψει τον χρόνο στα δύο.

Φίλοι του ήταν όλοι πια. Δεν έκανε διακρίσεις. Μπορούσε να καθίσει σε οποιαδήποτε παρέα, σε οποιοδήποτε τραπέζι, να πάει σε οποιοδήποτε χωριό και να μιλήσει με τον οποιονδήποτε. Μα όλοι έφευγαν. Κανείς δεν μιλούσε στον άγνωστο. Ο άνθρωπος που ήταν ανοιχτός σε όλους είχε γεμίσει τις αγκάλες του με συστήματα ασφαλείας. Τα πιο περίπλοκα. Τα πιο άτρωτα.

Τίποτα δεν τον εξέπλησσε πλέον. Οι στιγμές συντροφιάς που βίωνε που και που δεν περιορίζονταν στον χρόνο. Γι’ αυτόν δεν υπήρχαν στιγμές. Όλα ήταν μια συνέχεια. Αιώνια. Χωρίς αρχή και τέλος. Οι τόποι είχαν χάσει τα ονόματά τους. Οι άνθρωποι το ίδιο.

Καθώς σκούπιζε τα γυαλιά του με ένα άσπρο μαντιλάκι που είχε βγάλει από το παντελόνι του, κάποιες λέξεις είχαν καταλάβει το μυαλό του: «Όλα μετριούνται με το φόβο».

Ψέμματα και αλήθειες

2011-12-09T00:27:00.001+02:00

"Τα μεγάλα ψέμματα λέγονται με όχημα μισές αλήθειες".

Ας το έχουμε υπόψη μας γιατί οι καιροί προσφέρονται για κοροϊδία και εξαπάτηση, ίσως περισσότερο από ποτέ άλλοτε.

"Θα μπορούσα" - Μουσική, Στίχοι, Ερμηνεία: Νίκος Μπάτρας

2011-12-07T22:10:00.000+02:00

Τα όνειρα δείχνουν να αμβλύνουν τις επώδυνες αναμνήσεις

2011-11-24T17:30:00.001+02:00

Τα όνειρα δρουν ψυχοθεραπευτικά καθώς μπορούν να «απαλύνουν» τις επώδυνες αναμνήσεις, σύμφωνα με νέα μελέτη ειδικών του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϊ που δημοσιεύεται στο επιστημονικό περιοδικό «Current Biology».Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν τη μέθοδο της μαγνητικής τομογραφίας προκειμένου να ρίξουν περισσότερο φως στον τρόπο με τον οποίο ο εγκέφαλος επεξεργάζεται τις αναμνήσεις δυσάρεστων ή τραυματικών γεγονότων κατά τη διάρκεια του ύπνου.

Έδειξαν σε 35 εθελοντές 150 εικόνες που είχαν ως στόχο να προκαλέσουν έντονα και επώδυνα συναισθήματα. Στη συνέχεια επέτρεψαν στους μισούς από τους εθελοντές να κοιμηθούν τη νύχτα ενώ στους υπόλοιπους όχι.
Μετά από κάποιες ώρες επανέλαβαν τη διαδικασία με τις εικόνες ενώ οι εθελοντές υποβάλλονταν σε μαγνητική τομογραφία προκειμένου να καταγραφεί η ροή του αίματος στον εγκέφαλό τους.

Λιγότερο συναίσθημα, περισσότερη λογική

Όπως προέκυψε, τα άτομα που αφέθηκαν στην αγκαλιά του Μορφέα εμφάνισαν, όταν ξύπνησαν, μικρότερη δραστηριότητα στην αμυγδαλή του εγκεφάλου η οποία συνδέεται με τα συναισθήματα και αυξημένη δραστηριότητα στον προμετωπιαίο φλοιό που εμπλέκεται στη λογική σκέψη.
Αντιθέτως τα άτομα που είχαν στερηθεί τον ύπνο είχαν πολύ πιο έντονη συναισθηματική απόκριση στη θέα των εικόνων για δεύτερη φορά.
Σύμφωνα με τους επιστήμονες που διεξήγαγαν τη μελέτη, αυτή δείχνει τη σύνδεση μεταξύ ονείρων και μνήμης. Συγκεκριμένα οι ερευνητές πιστεύουν ότι κατά τη διάρκεια του ύπνου REM – πρόκειται για τη φάση του ύπνου κατά την οποία ονειρευόμαστε και η οποία αντιστοιχεί στο 20% του συνολικού νυχτερινού ύπνου – προκαλούνται χημικές αλλαγές στον εγκέφαλο οι οποίες θέτουν υπό έλεγχο τα συναισθήματα.

Μείωση νορεπινεφρίνης

Όπως ανέφερε ο επικεφαλής της μελέτης Δρ Μάθιου Γουόκερ «γνωρίζουμε ότι κατά τη διάρκεια του ύπνου REM παρουσιάζεται έντονη μείωση της νορεπινεφρίνης, ενός χημικού του εγκεφάλου που συνδέεται με το στρες. Τη νύχτα ενώ κοιμόμαστε γίνεται καινούργια επεξεργασία των συναισθηματικών εμπειριών σε αυτό το ασφαλές περιβάλλον από νευροχημική άποψη το οποίο παρέχει η χαμηλή νορεπινεφρίνη. Έτσι ξυπνάμε την επόμενη ημέρα και νιώθουμε καλύτερα σχετικά με τις έντονα συναισθηματικά εμπειρίες. Αισθανόμαστε ότι μπορούμε να αντεπεξέλθουμε».
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι τα νέα ευρήματά τους μπορούν να βοηθήσουν άτομα με διαταραχή μετατραυματικού στρες (post-traumatic stress disorder, PTSD), τα οποία βιώνουν πολύ έντονες και τραυματικές εμπειρίες κάποια στιγμή στη ζωή τους τις οποίες δεν μπορούν να ξεπεράσουν μακροπρόθεσμα. Ίσως λοιπόν τα μυστικά του ύπνου REM μπορέσουν να «ξεκλειδώσουν» τα συναισθήματα των ατόμων με τη διαταραχή.

Σωματική άσκηση για καλό ύπνο

«Κλειδί» για καλό νυχτερινό ύπνο φαίνεται ότι αποτελεί η σωματική άσκηση, σύμφωνα με ειδικούς του Πολιτειακού Πανεπιστημίου του Ορεγκον. Οι ερευνητές μελέτησαν περισσότερους από 2.600 άνδρες και γυναίκες ηλικίας 18-85 ετών και ανακάλυψαν ότι όσοι εξ αυτών ασκούνταν μέσα στην εβδομάδα επί συνολικά δυόμισι ώρες κοιμούνταν πολύ καλύτερα τη νύχτα και αισθάνονταν πολύ πιο «φρέσκοι» το πρωί. Συγκεκριμένα οι επιστήμονες είδαν, όπως ανέφεραν στο επιστημονικό περιοδικό «Mental Health and Physical Activity», ότι 150 λεπτά μέτριας ως έντονης άσκησης εβδομαδιαίως αύξαναν κατά 65% την ποιότητα του ύπνου ενώ παράλληλα χάριζαν πολύ περισσότερη εγρήγορση και παραγωγικότητα κατά τις πρωινές ώρες.

πηγή: in.gr

Κάτι αλλάζει

2011-10-29T15:46:00.002+03:00

Σωστός.

Έτσι ξαφνικά, τόσο άδικα

2011-09-06T13:58:00.004+03:00

Τη νύχτα της 13^ης Αυγούστου έγινε το δυστύχημα. Ο Τόλης, το παιδί που βλέπετε στη φωτογραφία αριστερά, σκοτώθηκε ενώ οδηγούσε τη μηχανή του χωρίς κράνος σε κεντρικό δρόμο του Τυρνάβου, λίγα χιλιόμετρα μακριά από τη Λάρισα. Δεν μπορώ να φανταστώ τον πόνο των γονιών του, ούτε καν σε απειροελάχιστο βαθμό. Μπορώ όμως να εκφράσω, αφού πέρασαν περίπου τρεις βδομάδες από τότε, την αγανάκτηση και τη λύπη που νιώσαμε όλοι όταν ενημερωθήκαμε για τον άδικο χαμό του. Δεν θα αναφερθώ στο συναισθηματικό κομμάτι του συμβάντος, ούτε θα θίξω ευαίσθητα και αμφίβολα δεδομένα, αλλά θα αναφερθώ σε μερικά συμπεράσματα στα οποία μπορεί να καταλήξει κάποιος που αντιμετωπίζει έστω και λίγο ορθολογικά ένα τέτοιο περιστατικό.

Απευθυνόμενος στους νεαρούς οδηγούς (μοτοσικλετών ή αυτοκινήτων, δεν έχει σημασία) που αισθάνονται άτρωτοι και αθάνατοι, θα ήθελα να τους υπενθυμίσω το αυτονόητο: η ημιμάθεια είναι χειρότερη της αμάθειας. Όταν δεν ξέρεις τι κάνεις, γιατί το κάνεις και πώς πρέπει να το κάνεις σωστά, τότε η συμπεριφορά σου και η ζωή σου δεν συμβαδίζουν με τους φυσικούς νόμους, και παίρνεις ρίσκα που αν ήξερες τι έκανες, με απόλυτη βεβαιότητα δεν θα τα έπαιρνες.

Δεύτερον, η εφηβεία είναι μια πολύ επικίνδυνη ηλικία, ίσως περισσότερο για τα αγόρια απ’ ό,τι για τα κορίτσια. Ο Όμηρος είχε πει ότι ο άνθρωπος πρέπει να κοιμάται καθ’ όλη τη διάρκεια της εφηβείας του και να ξυπνάει μόλις αυτή η περίοδος ολοκληρωθεί. Και πάλι απευθύνομαι στους νέους «αθάνατους»: δεν είστε αθάνατοι. Μπορεί οι ορμόνες σας να χοροπηδάνε ανεξέλεγκτα μέσα στον οργανισμό σας και η αδρεναλίνη να θέλει να κάνει τα δικά της, αλλά γι' αυτό ακριβώς χρειάζεται περισσότερη προσοχή σε κάθε παράτολμη επιδίωξή σας.

Τρίτον, στην Ελλάδα σκοτώνονται κάθε χρόνο περίπου 2.000 άνθρωποι και μένουν ανάπηροι με βαριές κακώσεις άλλοι 4.000. Οι περισσότεροι από αυτούς ανήκουν στην ηλικιακή κατηγορία των 18-35. Και το χειρότερο είναι ότι κανείς από αυτούς, αφού σκοτωθεί ή μείνει ανάπηρος, δεν σκόπευε να σκοτωθεί ή να μείνει ανάπηρος. Όλοι αυτοί γίνονται θύματα εξαιτίας των δικών τους λαθών (στις περισσότερες περιπτώσεις) ή εξαιτίας των λαθών που κάνουν άλλοι οδηγοί (στις λιγότερες περιπτώσεις). Στα λάθη συμπεριλαμβάνω και την οδήγηση χωρίς ζώνη για τους οδηγούς αυτοκινήτων και χωρίς κράνη για τους μοτοσικλετιστές. Είναι όμως λάθος αυτό ή ασυνείδητη «εσκεμμένη» πράξη αυτοκαταστροφής;

Τέταρτον, όλα είναι πιθανότητες. Μ’ αυτό εννοώ ότι όλα μετριούνται με βάση τις πιθανότητες και τη στατιστική. Πότε είναι πιο πιθανό να σκοτωθεί κανείς: όταν φοράει κράνος ή όταν δεν φοράει κράνος; Όταν φοράει ζώνη ή όταν δεν φοράει ζώνη; Όταν οδηγεί υπό την επήρεια του αλκοόλ ή όταν οδηγεί νηφάλιος; Οι απαντήσεις είναι ξεκάθαρες και μπορούν να επιβεβαιωθούν ανά πάσα στιγμή. Μάλιστα, επιβεβαιώνονται από τα ίδια τα δυστυχήματα και τα θύματα.

Πέμπτον, αγαπητοί έφηβοι, νέοι επίδοξοι Σουμάχερ ή Ρόσι, μαγκιά είναι να ζεις, όχι να μην ζεις. Μαγκιά είναι να φτάνεις στον προορισμό σου, πρώτα ασφαλής και μετά έγκαιρα (με λίγη οργάνωση). Μαγκιά είναι να οδηγείς το αυτοκίνητο ή τη μηχανή που γουστάρεις λαμβάνοντας όλα τα απαραίτητα μέτρα ασφάλειας (όπως εξάλλου κάνουν και οι επαγγελματίες οδηγοί - τα πρότυπά σου) για να μπορείς να το ξανακάνεις στο μέλλον. Μαγκιά είναι να προσαρμόσεις τη ζωή σου στους νόμους της φυσικής και να μην προκαλείς την τύχη σου από άγνοια (αν θες κάτσε και διάβασε περί τριβής, ροπής, στροφορμής, κλίσης, ταχύτητας, δυνάμεων, κτλ…). Αν δεν τα καταλαβαίνεις αυτά, οι μηχανοκίνητοι πύραυλοι, όποια μορφή και αν έχουν, δεν είναι για σένα. Αν τα καταλαβαίνεις είμαι σίγουρος ότι θα οδηγείς πιο προσεκτικά. Μαγκιά δεν είναι σε καμία περίπτωση το "κοιτάξτε με, οδηγώ επικίνδυνα χωρίς κράνος", ούτε το "αναπτύσσω υπερηχητικές ταχύτητες αποδεικνύοντάς σας ότι δεν φοβάμαι τον θάνατο", ούτε το "κάνω θόρυβο όταν περνάω από μπροστά σας, άρα είμαι αλάνι". Αυτές οι περιπτώσεις αποδεικνύουν μόνο την έλλειψη αυτοελέγχου και την παντελή έλλειψη των σχετικών με το αντικείμενο που τόσο καυχιέσαι ότι κατέχεις γνώσεων.

Έκτον, οι δημόσιοι δρόμοι κυκλοφορίας δεν είναι πίστες. Αυτονόητο ε; Κι όμως. Ο άδειος δρόμος που τόσο μοιάζει με πίστα επειδή δεν υπάρχουν άλλοι οδηγοί που να παρεμποδίζουν τις τρελές επιθυμίες μας, παραμένει ακατάλληλος για ριψοκίνδυνη οδήγηση. Η απουσία άλλων οδηγών δεν μετατρέπει έναν δημόσιο δρόμο σε ασφαλή πίστα δοκιμών. Οι κολόνες και τα δέντρα θα εξακολουθούν να είναι εκεί και τα πεζοδρόμια επίσης. Τα καταστήματα και τα σπίτια δεν πρόκειται να παραμερίσουν και να κάνουν «πιο ‘κει» αν μας δουν να κατευθυνόμαστε καταπάνω τους.

Έβδομον, υπάρχει λόγος που τα διπλώματα οδήγησης για τα μηχανάκια και τα αυτοκίνητα δίνονται μετά από μια ηλικία. Επειδή ζω αρκετό καιρό στην επαρχία, βλέπω πολύ συχνά παιδιά ηλικίας από 12 έως 18 ετών να οδηγούν από χιλιάρες μηχανές έως τρακτέρ. Όχι ότι μετά τα 18 λαμβάνονται οι απαραίτητες γνώσεις ως διά μαγείας, αλλά όσο να ‘ναι αλλιώς θα αντιδράσει σε μια επικίνδυνη κατάσταση ο λιγότερο έμπειρος και αλλιώς ο περισσότερο έμπειρος. Είπαμε, όλα είναι πιθανότητες.

Όγδοο, (αυτονόητο και αυτό) όταν πεθαίνεις δεν επανέρχεσαι στη ζωή. Αν δεν συνειδητοποιήσεις τη σημασία της «μίας ευκαιρίας» είναι επόμενο να λαμβάνεις ρίσκα που δεν ανταποκρίνονται στην επιθυμία σου να παραμείνεις στη ζωή. Για παράδειγμα, δεν είναι δυνατό να επιθυμείς να ζεις, ενώ ταυτόχρονα δεν φοράς κράνος ή ζώνη όταν οδηγείς ή όταν είσαι επιβάτης ενός οχήματος. Η επιθυμία σου δεν συμβαδίζει με τη συμπεριφορά σου και επομένως το τελικό αποτέλεσμα είναι πολύ πιθανό να μην σε ικανοποιήσει.

Και τέλος, αγαπητοί γονείς, δεν είναι λογικό να επιθυμείτε το ανήλικο παιδί σας να ζει, ενώ παράλληλα του δίνετε το τρακτέρ για να πάει από τη μία μεριά του χωριού στην άλλη για να γλιτώσετε εσείς μισή ή μία ώρα δουλειάς. Ούτε είναι λογικό να κρατάτε το 2 ετών παιδί σας στην αγκαλιά σας όταν οδηγείτε και να ισχυρίζεστε μετά ότι το αγαπάτε. Αγάπη πρώτα-πρώτα σημαίνει προστατεύω και σέβομαι τη ζωή του άλλου.

Αγαπητέ Τόλη, οι τελευταίες κουβέντες για σένα. Θα σε θυμόμαστε πάντα. Μακάρι (το λέω αλλά δεν πιστεύω να ισχύσει) να είσαι ο τελευταίος που χάνεται έτσι τόσο άδικα. Σε είδαμε πρωτοσέλιδο ενώ δεν θα ‘πρεπε. Σε κλάψαμε ενώ δεν θα ‘πρεπε. Θέλω να πιστεύω ότι ο άδικος χαμός σου δεν θα παραμείνει μια απλή ανάμνηση. Ας αποτελέσει μάθημα για τους νέους οδηγούς, εκείνους που καθημερινά παλεύουν με τον εαυτό τους.

2011-07-23T21:39:00.002+03:00

"Οι φιλόσοφοι είπαν πολλές κακίες για τους κληρικούς. Οι κληρικοί είπαν πολλές κακίες για τους φιλοσόφους. Όμως οι φιλόσοφοι ποτέ δεν σκότωσαν κληρικούς, ενώ οι κληρικοί σκότωσαν πολλούς φιλοσόφους".

Denis Diderot (Γάλλος φιλόσοφος, συγγραφέας και κριτικός τέχνης, 1713-1784)

Διαπλεκόμενες εξουσίες: από τον Murdoch στις φαρμακοβιομηχανίες

2011-07-10T03:16:00.002+03:00

Ο Rupert Murdoch

Με αφορμή το σκάνδαλο που ξέσπασε στην Αγγλία με τις υποκλοπές της εφημερίδας News of the World, έψαξα να βρω ποιος είναι αυτός ο Rupert Murdoch για τον οποίο γίνεται τόσος λόγος σε όλα τα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Από τη μία ιστοσελίδα πήγαινα στην άλλη και ομολογώ ότι δεν περίμενα ποτέ να καταλήξω να γράφω ένα άρθρο για τις φαρμακευτικές εταιρείες! Δείτε όμως πόσο «ωραία» διαπλέκονται οι διάφορες εξουσίες μεταξύ τους.

Ο Rupert Murdoch είναι ο ιδιοκτήτης και επικεφαλής της μεγαλύτερης ίσως αυτοκρατορίας στον κόσμο στο χώρο των μέσων ενημέρωσης. Στον όμιλό του περιλαμβάνονται πολλές εφημερίδες, περιοδικά και τηλεοπτικά δίκτυα. Βασικός άξονας της φιλοσοφίας του για την επιτυχία είναι η σκανδαλοθηρία. Ασχολείται κυρίως με το κουτσομπολιό, την παραπολιτική, αλλά και με τα αθλητικά και την οικονομία. Μεταξύ άλλων είναι ο ιδρυτής του τηλεοπτικού δικτύου Fox στις Η.Π.Α. και ο επικεφαλής της Wall Street Journal της Νέας Υόρκης και των Times του Λονδίνου. Η προσωπική του περιουσία, σύμφωνα με το περιοδικό Forbes, αγγίζει σήμερα τα 6,3 δισεκατομμύρια δολάρια.

Ο Rupert λοιπόν έχει έναν γιο, τον James. Ο James Murdoch είναι κι αυτός βαθιά «χωμένος» στις δουλειές τού πατέρα του. Είναι επικεφαλής του δημοσιογραφικού ομίλου News Corporation (Europe-Asia), Sky Italia, Star TV, ενώ είναι non-executive director (δηλαδή μη εκτελεστικό μέλος του Δ.Σ. μιας εταιρείας που όμως συμμετέχει στην ανάπτυξη και διαμόρφωση της πολιτικής της) της British Sky Broadcasting (του δικτύου Sky), αλλά και της φαρμακευτικής Glaxo Smith Kline. Εδώ είναι που τα πράγματα αποκτούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

Η Glaxo είναι η εταιρεία που παράγει το φάρμακο Relenza, το αντίστοιχο του Tamiflu που παράγουν οι εταιρίες Gilead και Roche. Αν δεν το θυμάστε είναι το αντιιικό φάρμακο που προτείνανε οι γιατροί, οι πολιτικοί και οι… δημοσιογράφοι για την καταπολέμηση του ιού Η1Ν1 (ή γρίπη των χοίρων), που ήταν να μετατραπεί σε παγκόσμια επιδημία με εκατοντάδες χιλιάδες ή εκατομμύρια νεκρούς. Βέβαια οι νεκροί τελικά αποδείχθηκαν πολύ λιγότεροι από τους νεκρούς-θύματα της κοινής γρίπης. Να υπενθυμίσουμε ότι πριν τη γρίπη των χοίρων είχαν προηγηθεί άλλες δύο δημοσιογραφικές υστερίες: η SARS (οξύ αναπνευστικό σύνδρομο που προκαλείται πάλι από ιό) και η γρίπη των πουλερικών. Οι εταιρείες Roche και Glaxo είχαν θησαυρίσει και τότε, ενώ οι επιδημίες ακόμα έρχονται…

Η πικάντικη λεπτομέρεια σε όλα αυτά είναι ότι και τα εμβόλια που παρουσιάζονται ως η μοναδική ασπίδα πρόληψης ενάντια στον ιό Η1Ν1, παράγονται από την Glaxo, αλλά και από ακόμα μία φαρμακευτική εταιρεία, την Novartis. Η Ελλάδα, θύμα (;) της παγκόσμιας υστερίας, δαπάνησε περίπου 60 εκατομμύρια ευρώ σε εμβόλια το 2009-2010, όταν οι Novartis και Glaxo, αποταμίευσαν περίπου 7 δισεκατομμύρια δολάρια από τις πωλήσεις εμβολίων σε κυβερνήσεις χωρών παγκοσμίως. Το μεγαλύτερο μέρος φυσικά των εμβολίων που παρήγγειλαν οι κυβερνήσεις δεν χρησιμοποιήθηκε ποτέ. Η διαπλοκή όμως μεταξύ των ΜΜΕ, της πολιτικής και των φαρμακευτικών εταιρειών έχει και άλλες προεκτάσεις.

Ο Etienne Davignon

Ψάχνοντας για την Gilead, που ως εδώ την ξέρουμε ως μία από τις εταιρείες που παράγει το αντιιικό φάρμακο Tamiflu, εντόπισα στα ονόματα του διοικητικού συμβουλίου της ένα όνομα που πρέπει να γνωρίζουν καλά όσοι ασχολούνται με τις «θεωρίες συνομωσίας»! Συγκεκριμένα, όσοι ασχολούνται με τη λέσχη Bilderberg και το πώς οι άνθρωποι που συμμετέχουν στις συνεδριάσεις της καθορίζουν την τύχη της παγκόσμιας οικονομικής και πολιτικής σκηνής. Το όνομα του μέλους του Δ.Σ. της Gilead είναι Etienne Davignon. Πρόκειται για έναν Βέλγο μεγιστάνα, ιδιοκτήτη κάμποσων εταιρειών (από χρηματιστηριακών μέχρι αεροπορικών) που έχει διατελέσει υπουργός εξωτερικών του Βελγίου, πρόεδρος της τράπεζας Societe Generale, αλλά και αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας. Από το 1998 μέχρι σήμερα, ο Davignon είναι ο οικοδεσπότης-πρόεδρος (chairman) της λέσχης Bilderberg. Για να μη μοιάζουν όλα αυτά μόνο με θεωρίες, θα παραθέσω ένα στοιχείο που δίνει σ’ αυτή τη λέσχη έναν ρόλο λίγο πιο σημαντικό απ’ ό,τι ίσως πιστεύουμε ότι κατέχει: σε μία συνέντευξή του στη διαδικτυακή εφημερίδα EU Observer στις 16 Μαρτίου 2009, ο Davignon είχε παραδεχτεί ότι η λέσχη Bilderberg έχει συμβάλει καθοριστικά στη δημιουργία του ευρώ απ’ τη δεκαετία του ‘90.

Στο ιστορικό του Δ.Σ. της Gilead υπάρχει ένα ακόμα γνωστό όνομα σε ένα πιο ευρύ κοινό αυτή τη φορά: Donald Rumsfeld. Απ’ το 1997 μέχρι το 2001, όταν χρίστηκε υπουργός άμυνας επί κυβερνήσεως G.W. Bush, ο Rumsfeld ήταν ο πρόεδρος και ο κυριότερος μέτοχος της Gilead. Τον Νοέμβριο του 2005, ο Bush έπεισε το Κογκρέσο να ψηφίσει μια βοήθεια ύψους 7,1 δισεκατομμυρίων δολαρίων προς τις φαρμακευτικές εταιρίες, απ’ τα οποία το 1 δισεκατομμύριο δόθηκε αποκλειστικά στην Gilead για την αγορά και τη διανομή του Tamiflu, ενόψει του φόβου για την πανδημία της γρίπης των πτηνών. Να μην ξεχάσω να αναφέρω ότι η Gilead είναι η εταιρεία που κατέχει μερίδιο 50% στην παραγωγή των φαρμάκων κατά του AIDS. Ένας ασθενής που διαγιγνώσκεται με AIDS, αν θέλει να ζήσει πάνω από 20 χρόνια επιπλέον παίρνοντας φάρμακα, θα αναγκαστεί (δηλαδή το ασφαλιστικό του ταμείο) να δαπανήσει περί τα 600.000 δολάρια. Αν σκεφτείτε ότι στον κόσμο αυτή τη στιγμή οι ασθενείς που πάσχουν από AIDS είναι περίπου 35 εκατομμύρια, εκ των οποίων περίπου τα 10 έχουν πρόσβαση στα φάρμακα, μπορείτε να υπολογίσετε πόσα είναι τα κέρδη για τη Gilead. Αλήθεια, αυτές οι εταιρείες θα επωφεληθούν αν βρεθεί η θεραπεία για την ασθένεια του AIDS ή κάνουν ό,τι περνάει απ’ το χέρι τους για να συντηρούν τους ασθενείς στη ζωή… ασθενείς;

Ο Δρ. Ευάγγελος Μιχελάκης

Με την ευκαιρία, μιας και φτάσαμε ως εδώ, αξίζει να αναφέρουμε την περίπτωση του Δρ. Ευάγγελου Μιχελάκη, γιατρού-ερευνητή στο πανεπιστήμιο Alberta του Καναδά. Ο Μιχελάκης με την ομάδα του έκαναν πειράματα σε ανθρώπινα κύτταρα στο εργαστήριο και παρατήρησαν ότι μια ουσία, η DCA (διχλωροξικό οξύ), είχε την ικανότητα να σκοτώνει μόνο τα καρκινικά κύτταρα αφήνοντας τα υγιή άθικτα. Θα περίμενε λοιπόν κανείς ότι αυτά τα αποτελέσματα θα ενεργοποιούσαν τους χρηματοδοτικούς μηχανισμούς των μεγαλύτερων φαρμακευτικών εταιρειών. Κι όμως! Επειδή το DCA είναι μια απλή και φτηνή ουσία που δεν μπορεί να πατενταριστεί, οι εταιρείες δεν χρηματοδοτούν τις έρευνες του Μιχελάκη γιατί τα παραγόμενα φάρμακα δεν θα τους αποφέρουν πολλά κέρδη. Σε μια συνέντευξη που είχε παραχωρήσει στους δημοσιογράφους Γρηγόρη Λάσκαρη και Μιχάλη Πιτσιλίδη στο περιοδικό «Κ» της Καθημερινής πριν λίγα χρόνια (δεν έχω καταγράψει την ημερομηνία, έχω μόνο το απόκομμα του περιοδικού), ο Μιχελάκης είχε πει τα εξής: «[…] Ο μηχανισμός πρόκλησης της πνευμονικής υπέρτασης θυμίζει καρκίνο, αλλά συμβαίνει στα κύτταρα των πνευμονικών αρτηριών. Βρήκαμε ότι το DCA βελτιώνει καταπληκτικά την πνευμονική υπέρταση σε ποντίκια, δρώντας στα μιτοχόνδριά τους, κι από εκεί μας ήρθε η ιδέα να το δοκιμάσουμε στον καρκίνο. Στην πνευμονική υπέρταση παρατηρείται πράγματι μια άκρατη επέμβαση της φαρμακοβιομηχανίας με πανάκριβα φάρμακα. Υπάρχει φάρμακο που κοστίζει 60.000 δολάρια το χρόνο και, μολονότι δεν προσφέρει και πολλά πράγματα, δίνεται κατά κόρον. Τα πειράματά μας έδειξαν ότι το DCA μπορεί να αναστείλει την πορεία της νόσου, χωρίς να βλάπτει καθόλου τα υγιή κύτταρα». Παρεμπιπτόντως, να σημειώσουμε ότι οι τόσες παρενέργειες που προκαλούνται απ’ τις χημειοθεραπείες στους καρκινοπαθείς, οφείλονται στο ότι μαζί με πολλά καρκινικά κύτταρα πεθαίνουν και πολλά υγιή.

Μετά από αυτή τη σύντομη έρευνα πιστεύω ότι επιβεβαιώνεται για ακόμα μία φορά η διαπλοκή μεταξύ των κέντρων εξουσίας στον πολιτικό, τον οικονομικό, τον επιχειρηματικό, αλλά δυστυχώς και τον επιστημονικό κόσμο. Όταν οι πολιτικοί είναι μέτοχοι σε κερδοσκοπικές επιχειρήσεις, όταν οι τραπεζίτες γίνονται πολιτικοί και όταν τα αφεντικά των Μ.Μ.Ε. διοικούν και φαρμακοβιομηχανίες, τότε είμαστε υποχρεωμένοι, αφού ζούμε στον ίδιο κόσμο με αυτούς τους ανθρώπους, να είμαστε υποψιασμένοι. Μάλλον οι περισσότεροι από εμάς θα θέλαμε να ζούμε σ’ έναν κόσμο όπου θα επικρατεί η εμπιστοσύνη στον λόγο και στις πράξεις και όχι η καχυποψία. Μη ξεχνάμε όμως τι μάς διδάσκει η δαρβινική εξέλιξη των ειδών: όποιος δεν προσαρμοστεί στο περιβάλλον του αυξάνει τις πιθανότητες να εξαφανιστεί. Αλλά προσαρμογή δεν σημαίνει και αποδοχή.

Ασπίδα στους μισθούς των κληρικών από τον Βενιζέλο!!!

2011-07-06T14:12:00.002+03:00

-Νους υγιής εν σώματι υγιεί;
-Μπα, αυτά είναι για τους άπιστους.
Εμείς έχουμε τη βοήθεια του θεού.

"Συμβατική υποχρέωση της Πολιτείας χαρακτήρισε την μισθοδοσία του ιερού κλήρου, σύμφωνα με πληροφορίες, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Οικονομικών Ευάγγελος Βενιζέλος κατά τη διάρκεια της συνάντησής του σήμερα με τον αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο και τα μέλη της ΔΙΣ. Φέρεται μάλιστα να είπε ότι το ζήτημα είναι ηθικό και πως από ένα τέτοιο ενδεχόμενο το ποσό που θα εξοικονομούσε το κράτος δεν θα ήταν ιδιαίτερα σημαντικό. Με τον τρόπο αυτό, όπως αναφέρουν συνοδικές πηγές, ο υπουργός θέλησε να καθησυχάσει τους ιερείς από τις πληροφορίες που ήθελαν την κυβέρνηση να σχεδιάζει περικοπές ή ακόμα και τη διακοπή της μισθοδοσίας τους από το κράτος." (πηγή news247.gr)

Απ' ό,τι φαίνεται έχουμε ακόμα πολύ δρόμο μπροστά μας. Από πού κι ως πού οι παπάδες είναι δημόσιοι υπάλληλοι; Τι προσφέρουν στο κράτος και την κοινωνία; Και σε μια περίοδο που η κυβέρνηση αρπάζει κάθε ευρουλάκι απ' όπου βρει (χαμηλόμισθους και χαμηλοσυνταξιούχους), ο υπουργός οικονομικών λέει ότι το ποσό που θα εξοικονομούσε το κράτος απ' τις περικοπές στους μισθούς των παπάδων δεν θα ήταν ιδιαίτερα σημαντικό, άρα γιατί να το κάνουμε. Τι να πει κανείς... (μάλλον τίποτα. Το θέμα είναι τι κάνουμε.)

Ο φασισμός καλά κρατεί

2011-06-26T02:02:00.003+03:00

Μπορεί το αίτημα της ΓΕΝΟΠ-ΔΕΗ (που ζητά να μην αποκρατικοποιηθεί η ΔΕΗ) να είναι δίκαιο, αλλά ο τρόπος εκβιασμού προς την κυβέρνηση αποτελεί τον ορισμό του φασισμού. Αποφασίζουν και διατάζουν, με επικεφαλή τον Νίκο Φωτόπουλο (πρόεδρο της ΓΕΝΟΠ), να κατεβάσουν τους διακόπτες σε επαναλαμβανόμενες 48ωρες απεργίες, αφήνοντας επί πολλές ώρες νοικοκυριά και επιχειρήσεις χωρίς ρεύμα σε όλη την Ελλάδα. Είναι ακατανόητο και δεν υπάρχει ίχνος λογικής στη μέθοδο εκβιασμού που ακολουθεί η ΓΕΝΟΠ. Αν η κυβέρνηση είναι ο «αντίπαλός» της, αν θέλει να διαμαρτυρηθεί ή να «αγωνισθεί» υπερασπιζόμενη το δίκιο της, ποιος ο λόγος να ταλαιπωρεί έτσι τους πολίτες; Θα μπορούσε κάλλιστα να κατεβάσει μόνο τους διακόπτες της Βουλής ή ακόμα και των οικιών των πολιτικών. Στο κάτω-κάτω, μπορεί οι πολίτες να υποστηρίζουν τα αιτήματα της ΓΕΝΟΠ και να διαδηλώνουν και υπέρ της στις πλατείες. Και οι συνδικαλιστές, χρησιμοποιώντας τη γνωστή τακτική αντίδρασης απέναντι στις πολιτικές εξουσίες όλα αυτά τα χρόνια, δυσκολεύουν ακόμα περισσότερο τη ζωή των συμπολιτών τους. Α ναι. Και να μην ξεχάσουμε να αναφέρουμε ότι η ΔΕΗ χαρακτηρίζεται «επιχείρηση κοινής ωφέλειας».

"Ποιος είδε κράτος λιγοστό" - Γιώργος Σουρής (1853-1919)

2011-06-24T02:31:00.006+03:00

Ποιος είδε κράτος λιγοστό
σ' όλη τη γη μοναδικό,
εκατό να εξοδεύει
και πενήντα να μαζεύει;

Να τρέφει όλους τους αργούς,
νά 'χει επτά Πρωθυπουργούς,
ταμείο δίχως χρήματα
και δόξης τόσα μνήματα;

Νά 'χει κλητήρες για φρουρά
και να σε κλέβουν φανερά,
κι ενώ αυτοί σε κλέβουνε
τον κλέφτη να γυρεύουνε;

Όλα σ' αυτή τη γη μασκαρευτήκαν,
ονείρατα, ελπίδες και σκοποί,
οι μούρες μας μουτσούνες εγινήκαν
δεν ξέρομε τί λέγεται ντροπή.

Σπαθί αντίληψη, μυαλό ξεφτέρι,
κάτι μισόμαθε κι όλα τα ξέρει.
Κι από προσπάππου κι από παππού
συγχρόνως μπούφος και αλεπού.

Θέλει ακόμα -κι αυτό είναι ωραίο-
να παριστάνει τον ευρωπαίο.
Στα δυό φορώντας τα πόδια που 'χει
στο 'να λουστρίνι, στ' άλλο τσαρούχι.

Σουλούπι, μπόι, μικρομεσαίο,
ύφος του γόη, ψευτομοιραίο.
Λίγο κατσούφης, λίγο γκρινιάρης,
λίγο μαγκούφης, λίγο μουρντάρης.

Και ψωμοτύρι και για καφέ
το «δε βαρυέσαι» κι «ωχ αδερφέ».
Ωσάν πολίτης, σκυφτός ραγιάς
σαν πιάσει πόστο: δερβέναγάς.

Δυστυχία σου, Ελλάς,
με τα τέκνα που γεννάς!
Ώ Ελλάς, ηρώων χώρα,
τί γαϊδάρους βγάζεις τώρα;

(Το ποίημα γράφτηκε το 1910...)

Τι ΔΕΝ απέτρεψε τη χώρα από το να φτάσει στη σημερινή άθλια κατάσταση

2011-06-17T04:03:00.002+03:00

1. Η φτηνή για το κράτος υποχρεωτική στρατιωτική θητεία αντί του κοστοβόρου επαγγελματικού στρατού
2. Η Βουλή των εφήβων (που λειτουργεί απ’ το 1995)
3. Η ορκωμοσία των πολιτικών στο Σύνταγμα της Ελλάδας και στον θεό τους
4. Οι τυπικές διαδικασίες και ο πολιτικός καθωσπρεπισμός
5. Οι στενές σχέσεις του κράτους με την Εκκλησία
6. Οι γεμάτες πρόβατα πλατείες κατά τις προεκλογικές συγκεντρώσεις
7. Το σκεπτικό «ας βολευτώ εγώ και ας διαλυθεί το σύμπαν»
8. Κανένα κόμμα του κοινοβουλίου των τελευταίων δεκαετιών
9. Ο πατριωτισμός (στον οποίο αναφέρονται οι πολιτικοί σε κάθε τους ομιλία)
10. Η... έγκυρη ενημέρωση των πολιτών απ' τα δημοσιογραφικά παπαγαλάκια (ζήτω το διαδίκτυο)

Να αποφασίζουν εκείνοι που θα υποστούν τις συνέπειες των αποτυχιών τους

2011-06-16T03:39:00.003+03:00

Αν μη τι άλλο, οι πολίτες σήμερα είμαστε πολύ καλά ενημερωμένοι. Δεν στέκει λοιπόν το να πει κάποιος ότι οι αποφάσεις λαμβάνονται χωρίς εμάς επειδή αδιαφορούμε για το παρόν και το μέλλον μας. Η (δια)δικτύωση μοιάζει με μια ανοιχτή συνέλευση που δεν σταματάει ποτέ, όπου ό,τι γράφεται καταγράφεται. Υπάρχουν προτάσεις, σαφώς καλύτερες από αυτές που επιλέγουν να εφαρμόσουν οι πολιτικοί, και ιδέες που από τη στιγμή που εκφράζονται εισέρχονται σε μία συνεχή διαδικασία εποικοδομητικής κριτικής. Ένα πράγμα μόνο λείπει για να βιώσουμε όλοι έμπρακτα τα θετικά αποτελέσματα αυτής της δικτύωσης: η άμεση επαφή των ενεργών στη δικτυακή συνέλευση με τους μηχανισμούς κοινωνικής δραστηριότητας.

Δεν αρκεί το «ψηφίζω μια φορά και μετά περιμένω να δω τι θα κάνουν οι εκλεγέντες». Ούτε οι διαδηλώσεις είναι τρόποι ενεργής συμμετοχής στα κοινά. Είναι μόνο τρόποι διαμαρτυρίας για κάτι που συνήθως έχει ήδη δρομολογηθεί. Επίσης, το σύστημα της πολιτικής εκπροσώπησης φαίνεται ότι δεν αντιπροσωπεύει την κοινωνία. Οι τρόποι και τα μέσα που χρησιμοποιούνται για να εκλεγούν οι υποψήφιοι, δεν σχετίζονται καθόλου με την υπεύθυνη κοινωνική δραστηριότητα. Μην ξεχνάμε ότι στις αμερικάνικες εκλογές του 2008, ο Ομπάμα δέχτηκε το μεγαλύτερο μερίδιο χρηματοδότησης της προεκλογικής του εκστρατείας από την επενδυτική τράπεζα Goldman Sachs. Τότε δηλαδή που σε ολόκληρο τον κόσμο (και στην Ελλάδα φυσικά) οι άνθρωποι έβλεπαν στο πρόσωπο του Ομπάμα μια θετική αλλαγή με χαρακτηριστικά σωτήρα, αγνοούσαν ή υποτιμούσαν το γεγονός ότι η μεγαλύτερη κερδοσκοπική τράπεζα που δεν διστάζει να συμβάλει στην πτώχευση χωρών, χρηματοδότησε πρώτη την υποψηφιότητά του. Και σήμερα, ω τι ειρωνεία, ανακαλύπτουμε ότι η κυβέρνηση Σημίτη το 2001 ζήτησε τη βοήθεια της Goldman Sachs για να κρύψει στοιχεία για το έλλειμμα και το χρέος της Ελλάδας. Κάτι που τους τελευταίους μήνες μάς έχει γυρίσει μπούμερανγκ και μας έχει βρει κατακέφαλα.

Ο Σημίτης, ο οποίος στη διάρκεια της χούντας «έβαζε κροτίδες» (όπως έχει πει ο ίδιος), αργότερα πρωτοστάτησε στη διαφθορά και τη διαπλοκή. Και όχι μόνο ο Σημίτης. Η γενιά του Πολυτεχνείου γενικότερα απέτυχε παταγωδώς. Και μαζί μ’ αυτή, σήμερα ανακαλύπτουμε ότι απέτυχε και το εκπαιδευτικό σύστημα των τελευταίων 50 ετών. Μια μεγάλη μερίδα των σημερινών 50άρηδων και 60άρηδων διδάχτηκε στα σχολεία την ελληνική γλώσσα, έλαβε γνώσεις των θετικών επιστημών, καθώς και της ιστορίας, της έκθεσης, της γεωγραφίας, κ.ά. Τελειώνοντας λοιπόν το σχολείο και σπουδάζοντας σε κάποια σχολή (όσοι σπούδασαν), βγήκαν στην κοινωνία με ένα σκοπό: να βολευτούν, να βολέψουν και να «φάνε». Δηλαδή, η παιδεία απέτυχε στο σκοπό της, που είναι να δημιουργεί υπεύθυνους και ισορροπημένους, τόσο ψυχικά όσο και σωματικά, ανθρώπους. Ή μάλλον… για σταθείτε. Όχι. Η παιδεία πέτυχε το σκοπό της αφού στο Σύνταγμα της χώρας αναφέρεται ξεκάθαρα ότι «σκοπός της παιδείας είναι η ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης και η διάπλαση των Ελλήνων σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες» (άρθρο 16, παρ. 2). Ε, εντάξει, δεν τα πέτυχαν όλα. Πέτυχαν όμως το πρώτο κομμάτι, αυτό της «εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης» που είναι και το πιο σημαντικό άλλωστε για τη σωστή λειτουργία μιας κοινωνίας (λέμε τώρα...).

Είναι περίεργο επίσης πώς για κάθε επάγγελμα που θέλουμε να ασκήσουμε, εκπαιδευόμαστε για όλες τις πιθανές καταστάσεις, ενώ για την πολιτική δεν υπάρχει τίποτα αντίστοιχο. Για παράδειγμα, ο πυροσβέστης δεν θα μάθει μόνο πώς να απεγκλωβίζει ανθρώπους απ’ τους ανελκυστήρες. Θα μάθει επίσης πώς να μπαίνει μέσα στα φλεγόμενα σπίτια και να εντοπίζει τυχόν ενοίκους που κινδυνεύουν και να τους βγάζει έξω. Στην πολιτική, περιέργως, δεν υπάρχει κανενός είδους εκπαίδευση για τις δύσκολες καταστάσεις. Και στις δύσκολες καταστάσεις είναι που κρίνονται τα πιο σημαντικά ζητήματα. Π.χ. δεν θα ήταν το ίδιο αν ο σημερινός υπουργός οικονομικών ήταν κατάλληλα εκπαιδευμένος, ή πιο έξυπνος. Φαίνεται όμως, κρίνοντας απ’ το αποτέλεσμα φυσικά, ότι αδυνατεί να φέρει σε πέρας το έργο του. Ψάχνεται γενικώς και περιμένει να του πουν οι ξένοι τι πρέπει να κάνει. Το ίδιο ισχύει και για τον πρωθυπουργό βέβαια αφού αυτός επιλέγει τους υπουργούς του. Αυτοί οι άνθρωποι διδάσκονται στην πορεία, κάνοντας λάθη που όμως δεν αφορούν τους ίδιους σε κανέναν βαθμό (όλοι τους είναι εξασφαλισμένοι οικονομικά), αλλά που δυσκολεύουν τις ζωές εκατομμυρίων συνανθρώπων τους.

Η λύση λοιπόν δεν βρίσκεται στις εκλογές όταν το σύστημα έχει στηθεί με τέτοιον τρόπο ώστε αυτοί που διοικούν να μην επηρεάζονται καθόλου σε περίπτωση αποτυχίας ή εσκεμμένης κοινωνικής καταστροφής. Οι αποφάσεις για όλα τα θέματα πρέπει να λαμβάνονται από αυτούς που σε περίπτωση αποτυχίας θα γευτούν πρώτοι τις συνέπειες. Και αυτοί δεν μπορεί να είναι άλλοι από τους ίδιους τους πολίτες, και όχι τους επαγγελματίες ζάμπλουτους πολιτικούς που ακόμα και στο χειρότερο σενάριο, θα πάρουν τα κουβαδάκια τους και θα πάνε σε άλλη παραλία.

Η πορεία μιας καταχρεοκοπημένης χώρας

2011-06-13T15:33:00.005+03:00

(Απομαγνητοφώνηση-απόδοση ομιλίας του Δημήτρη Καζάκη, οικονομολόγου-αναλυτή, στη "Σπίθα", τον Απρίλιο του 2011)

Η πρώτη μας χρεοκοπία, γνήσια χρεοκοπία σαν ελληνικό κράτος, συνέβη στα 1827. Η πρώτη πράξη που έκανε ο κυβερνήτης τότε ήταν να δηλώσει αδυναμία πληρωμής των λεγόμενων "δανείων ανεξαρτησίας" που ούτε δάνεια ήταν, ούτε για την ανεξαρτησία της χώρας δόθηκαν, και το πρωτόκολλο του Λονδίνου το 1830 που συνέταξαν οι μεγάλες δυνάμεις, ερήμην φυσικά των Ελλήνων, προσδιόριζε με το άρθρο 6 ότι οι μεγάλες δυνάμεις, επειδή ακριβώς τους χρωστάνε οι Έλληνες, μπορούν να μπαίνουν όποτε γουστάρουν στη χώρα και να κάνουν ότι γουστάρουν σ' αυτή τη χώρα.

Η δεύτερη χρεοκοπία έσκασε στα 1843. Εκεί έγινε και η εξέγερση της 3ης Σεπτέμβρη του 1843 που διεκδικήθηκε σύνταγμα. Επειδή όμως το ελληνικό κράτος αδυνατούσε να πληρώσει ή να έρθει σε διευθέτηση με τους χρηματιστές του, του επιβλήθηκε η πρώτη κατοχή (σε απελευθερωμένο ελληνικό κράτος) που είναι η κατοχή του 1853 όταν Άγγλοι και Γάλλοι αποβίβασαν 15.000 πεζοναύτες στο Πειραιά, ασκήσανε κατοχή επί μια σχεδόν 10ετία που ήταν από τις πιο αιματηρές κατοχές που έζησε ο τόπος και ο λόγος ήταν το δημοσιονομικό, η καταβολή του χρέους στους τοκογλύφους, στις μεγάλες δυνάμεις. Όποιος ξέρει από ιστορία γνωρίζει ότι είχαμε τη δική μας οκτωβριανή επανάσταση τον Οκτώβριο του 1862 όταν εξεγέρθηκε ο λαός, καθάρισε τα κόμματα της κατοχής, το αγγλικό και το γαλλικό, διέλυσε τα πάντα, έδιωξε τον Όθωνα και δημιούργησε τις προϋποθέσεις ενός νέου συντάγματος, μιας νέας συνταγματικής αρχής, που θεωρήθηκε ως η πλέον δημοκρατική της Ευρώπης εκείνη την εποχή. Ο λαός πάντα δηλαδή έκανε το χρέος του.

Η τρίτη μεγάλη χρεοκοπία είναι η μόνη γνωστή (που αναφέρεται δηλαδή στα ιστορικά βιβλία), το "δυστυχώς επτωχεύσαμεν" του Χαριλάου Τρικούπη στα 1893. Πήγε σε διαπραγμάτευση τότε η κυβέρνηση με τους ομολογιούχους, η κυβέρνηση Τρικούπη και ο Τρικούπης έλεγε, "παιδιά τι θέλετε να κάνουμε τώρα, να σας τα δώσουμε όλα άμα θέλετε, με εξαίρεση δυο πράγματα". "Δεν παραχωρούμε την εθνική κυριαρχία της χώρας, δεν παραχωρούμε το δημόσιο ταμείο". Φυσικά οι ομολογιούχοι δεν το δέχτηκαν αυτό και στήσανε, έχοντας σύμμαχο το παλάτι που κατείχε ελληνικά ομόλογα, τον περίφημο πόλεμο του 1897, που ήταν στημένος από την αρχή μέχρι το τέλος μόνο και μόνο για να κερδηθεί ο Διεθνής Οικονομικός Έλεγχος στα 1898. Επειδή οι δανειστές της χώρας θέλανε να πληρώνονται σε χρυσάφι, πρωτομπήκε στην οικονομική φιλολογία της χώρας η ιδέα του σκληρού νομίσματος και μας έφτιαξαν τη χρυσή δραχμή. Οπότε ξεκινάει ένας νέος φαύλος κύκλος δανεισμού, απίστευτου δανεισμού γιατί η Ελλάδα έπρεπε να εξασφαλίσει το χρυσάφι, για να στηρίξει τη χρυσή δραχμή, άρα νέα δάνεια.

Υπό το καθεστώς του ΔΟΕ και της Δημοσιονομικής Επιτροπής της Κοινωνίας των Εθνών που είχε και αυτή αναλάβει την εποπτεία της χώρας χρεοκοπούμε ξανά το 1932. Η χρεοκοπία του 32 είναι του Βενιζέλου, αλλά την επέβαλε ο Τσαλδάρης. Πάλι οι ίδιες ιστορίες, πάλι λιτότητες, κλείσανε τα 2/3 των σχολείων της εποχής εκείνης για να πληρώσουν τους δανειστές, απολύσανε πάνω από τα 2/3 των εκπαιδευτικών της χώρας, οι μισοί δημόσιοι υπάλληλοι της διοίκησης απολύθηκαν, απαγορεύτηκε με την χρήση του ιδιώνυμου η συνδικαλιστική δράση ειδικά στο δημόσιο τομέα, στη δημόσια διοίκηση.

Είναι σκόπιμο να γνωρίζουμε πώς γινόταν ο δανεισμός της χώρας: στα 100 χρυσά φράγκα δανείου ο τόκος, το επιτόκιο, έτρεχε στα 100, οι δανειστές όμως κρατούσαν ένα ποσοστό του δανείου, περίπου 20 με 30%, ανάλογα, ως "εγγύηση καλής εκτέλεσης δανείου". Έτσι το δάνειο που εκταμίευε τελικά το κράτος έφτανε να είναι το 50% της αρχικής ονομαστικής αξίας.

Στην συνέχεια έφεραν τον βασιλιά, ο βασιλιάς φυσικά εκτέλεσε τις εντολές των Βρετανών και έφερε τη τεταρτο-αυγουστιανή δικτατορία του Μεταξά. Το πρώτο πράγμα που έκανε ο Μεταξάς ήταν να πάρει το αποθεματικό του ΙΚΑ, του νεοσύστατου τότε ΙΚΑ, μόλις 3 χρόνια είχε δημιουργηθεί, και ήταν κατάλληλα προικισμένο, πολύ σοβαρά προικισμένο, πολύ καλό, είχε μια πολύ καλή προοπτική. Πήρε επίσης ό,τι βρήκε στις τράπεζες συν τα αποθεματικά στο δημόσιο ταμείο και πλήρωσε τους Γάλλους και Βρετανούς χρηματιστές.

Μετά τον 2ο ΠΠ ήταν παλλαϊκό το αίτημα προς τους συμμάχους, που υποστήριξε και ο πρώτος πρόεδρος της Τραπέζης της Ελλάδος μετά την απελευθέρωση, ο Ξενοφών Ζολώτας: να μας χαρίσουν ή να μας διαγράψουν τα προπολεμικά χρέη. Αν μη τι άλλο, για τη προσφορά της χώρας στη νίκη των συμμάχων τουλάχιστον διαγράψτε τα χρέη τα προπολεμικά, έλεγαν.

Φυσικά όχι απλά δεν διαγράφτηκαν τα χρέη, αλλά μετά από 15 χρόνια απανωτών πιέσεων και άνευ προηγουμένου εκβιασμών, φτάσαμε στο 1964 όπου έγινε η τελική ρύθμιση των προπολεμικών χρεών. Κυβέρνηση Γεωργίου Παπανδρέου, υπουργός Οικονομικών Κωνσταντίνος Μητσοτάκης που υπέγραψε τη χειρότερη δανειακή σύμβαση και ρύθμιση χρεών που έχει υπογράψει ποτέ η χώρα (εκτός από τη σημερινή). Αναγνώρισε το σύνολο των προπολεμικών χρεών της χώρας από το 1881 και μετά. Στο ακέραιο της αξίας τους, χωρίς να παίρνουμε υπόψη αυτά που πληρώθηκαν από τη χώρα ή που είχαν πληρωθεί μέχρι τότε. Χωρίς να παίρνεται υπόψη ότι γι' αυτά είχαμε κηρύξει 2 πτωχεύσεις επίσημες, το 1893 και το 1932. Αναγνώρισαν επιπλέον το σύνολο των τόκων υπερημερίας που είχαν μεταφέρει φυσικά σε τιμές του '64 συν 71% προσαύξηση των τόκων υπερημερίας για το πιστωτικό κίνδυνο και φυσικά τη ψυχική οδύνη, το πρόβλημα ψυχικής γαλήνης, που είχαν υποστεί οι δανειστές. Καθορίστηκε να πληρωθούν αυτά τα χρέη σε 45 χρόνια, δηλαδή, 1964 + 45 = 2009.

Τι έκανε η χούντα στη συνέχεια; Έκανε τη πληρωμή των χρεών αυτών εξωλογιστική. Γι' αυτό εμφανίζεται ότι έχει μικρά ποσοστά χρέους η χούντα. Τα πλήρωνε κάτω από το τραπέζι. Και τα πλήρωσε με 2 βασικούς τρόπους. Οι ξένοι δανειστές μας και οι μεγάλες δυνάμεις που κρύβονταν από πίσω απαίτησαν 2 πράγματα. Πρώτον εκχώρηση ολόκληρου του Αιγαίου την οποία την προετοίμασε προσπαθώντας να επαναφέρει (αυτό που πάει να κάνει τώρα η κυβέρνηση) τον "θεσμό επιφανείας". Είχαν έτοιμες τις συμβάσεις, απλά έπεσε η ιστορία της μεταπολίτευσης και έχασαν αυτό το πράγμα. Και το δεύτερο, με την εκχώρηση της Κύπρου. Υπάρχουν χαρτιά στα αρχεία που δημοσιεύονται αυτή την εποχή όπου η παραχώρηση ή η εκχώρηση ή η τραγωδία της Κύπρου εμπεριείχε και ένα κομμάτι αποπληρωμής προπολεμικού χρέους της Ελλάδας. Δηλαδή σε αντάλλαγμα να μας χαρίσουν ένα κομμάτι του χρέους η χούντα άνοιξε την πόρτα στην τουρκική εισβολή και στο τι συνέβη μετά στην Κύπρο.

Μετά την μεταπολίτευση οι κυβερνήσεις φορτώσανε το χρέος αυτό στις δημόσιες επιχειρήσεις. Υπάρχει έκθεση του 1985 που λέει ότι η ΔΕΗ, η τότε κρατική ΔΕΗ, για κάθε 1000 δραχμές που δανειζόταν είχε εσωτερική ανάγκη μόνο τη μια δραχμή. Όλο το υπόλοιπο ήταν απαιτήσεις εξωλογιστικές για πληρωμή χρεών. Την εποχή εκείνη αρχίζουν να δανείζονται ξανά οι κυβερνήσεις για τις δικές τους ανάγκες και ο δανεισμός είναι επαχθέστατος. Για παράδειγμα το 1977 συνάπτεται με όμιλο τραπεζών από τη Γαλλία δάνειο με την ελληνική κυβέρνηση όπου εκτός από τους τρομακτικά τοκογλυφικούς όρους που επιβάλλονται στην Ελλάδα, της επιβάλλονται και οι εξής όροι. Πρώτον. Το πόσες φρεγάτες θα αγοράσει από τη Γαλλία. Δεύτερον. Πόσο όγκο κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων θα αγοράσει από τη Lacoste και από τις γαλλικές επιχειρήσεις με αποτέλεσμα φυσικά την καταστροφή της ελληνικής κλωστοϋφαντουργίας γιατί εισάγαμε αυτά που θα μπορούσαμε να παράγουμε οι ίδιοι με έναν αναπτυγμένο κλάδο της βιομηχανίας εκείνη την εποχή. Αργότερα έγιναν και άλλες τέτοιες δανειακές συμβάσεις, η μεγαλύτερη ήταν το 1987 η οποία ήταν με τον όμιλο της Mitsubishi Funds όπου ανάμεσα σε αυτά που μας ζητούσαν να αγοράσουμε, ήταν και τα περίφημα ιαπωνικά προγράμματα της τηλεόρασης, δηλαδή τότε άρχισε η εισβολή των Pokemοn, των Digimon και όλη αυτή την τερατολογία ας πούμε που γενιές επί γενιών ζούνε τα δικά μας παιδιά.

Από εκεί και πέρα έχουμε την δημιουργία τεράστιων ελλειμμάτων λόγω της σχέσης μας κυρίως με την ΕΟΚ που τα εκτινάσσει μετά το 1984 αλλά και μιας πολιτικής κυριολεχτικά αθώωσης των υπευθύνων για τη λεηλασία αυτού του τόπου και την καταστροφή της βιομηχανίας μέσω κυρίως των προβληματικών. Μιλάμε για 340 περίπου ή 370 βιομηχανικές επιχειρήσεις της χώρας, την αφρόκρεμα της ελληνικής βιομηχανίας και της ελληνικής παραγωγής ευρύτερα. Το ποσό που χρωστάγανε, το πόσο δηλαδή είχαν φορτώσει οι προηγούμενοι ιδιοκτήτες αυτές τις μεγάλες βιομηχανίες και παραγωγικές επιχειρήσεις κατά μέσο όρο ήταν περίπου 12 φορές το μετοχικό κεφάλαιο των εταιρειών και είχε μετατραπεί σε δανεικά και αγύριστα. Η κυβέρνηση λοιπόν παίρνει όλα τα χρέη αυτά στον προϋπολογισμό, αθωώνει τους παλιότερους ιδιοκτήτες και κρατάει επί μια 10ετία αυτές τις επιχειρήσεις είτε να υπολειτουργούν, είτε χωρίς να λειτουργούν καθόλου, δίνοντας απλά τον μισθό στους εργαζόμενους με αντάλλαγμα την ψήφο. Αυτό από μόνο του εκτίναξε το δημόσιο χρέος, γιατί αυτά με τι λεφτά θα γινόντουσαν; Μόνο με δάνεια. Το αποτέλεσμα είναι να εκτιναχθεί μέσα σε 4 χρόνια στο διπλάσιο το χρέος της χώρας.

Με την πρώτη κυβέρνηση ΝΔ μετά το ΠΑΣΟΚ έχουμε την δεύτερη μεγάλη επιτυχία του κ. Μητσοτάκη. Στα 3 χρόνια που είχε την κυβέρνηση, έχει ρεκόρ, πραγματικά παγκόσμιο ρεκόρ, 4πλασιασμού του χρέους, κυριολεκτικά μέσα σε 3 χρόνια σε απόλυτα νούμερα, δηλαδή είναι να τρελαίνεσαι. Και όχι μόνο αυτό αλλά είναι και ο πρώτος που έκανε τι; Αντί να δανείζεται από το εσωτερικό όπως γινόταν τότε με δραχμικό χρέος από την εσωτερική αγορά, άρχισε να δανείζεται ως επί το πλείστον από τη ξένη αγορά, δηλαδή από τις ξένες αγορές σε σκληρό νόμισμα. Και όπως ήθελα να ξέρετε και θα σας πληροφορήσω, καμία ποτέ, καμία χώρα δεν έχει χρεοκοπήσει από τον εσωτερικό της δανεισμό. Το τρανότερο παράδειγμα είναι η Ιαπωνία με 220% χρέος, το μεγαλύτερο στον κόσμο, αλλά το 92% του χρέους αυτού είναι σε γιεν. Πάντα χρεοκοπείς από τον εξωτερικό δανεισμό. Από το δανεισμό δηλαδή που κάνεις από τις ξένες αγορές σε σκληρό συνάλλαγμα.

Παραμονές του ευρώ οι κυβερνήσεις Σημίτη μεθοδεύουν τη μετατροπή ολόκληρου του δημόσιου χρέους και κυρίως του εσωτερικού που μέχρι τότε ήταν περίπου το 80% του δημόσιου χρέους και ήταν δραχμικό, σε εξωτερικό χρέος εκφρασμένο σε σκληρό νόμισμα, το ευρώ. Και ξέρουμε ότι είναι πιο εύκολο να αντιμετωπίσεις το εσωτερικό χρέος γιατί τέλος πάντων κανένα κράτος δεν έχει χρεοκοπήσει από το εσωτερικό του χρέος, στο δικό του νόμισμα. Χρεοκοπείς πάντα από το εξωτερικό χρέος. Από εκεί και πέρα οι οικονομολόγοι ξέρανε ότι η αντίστροφη μέτρηση είχε ξεκινήσει. Είναι υπόθεση συγκυρίας το πότε θα σκάσει το κανόνι.

Το δεύτερο που έγινε είναι ότι η οικονομία βίωνε μια απίστευτη κατάσταση μακροχρόνιας κρίσης ρευστότητας όπως λέμε. Δηλαδή άρχισε να εξαφανίζεται το χρήμα από την αγορά. Αν δείτε τα στοιχεία το 2001, το 2002 μέχρι το 2004 που είχαμε τους Ολυμπιακούς Αγώνες είχαμε κάθε χρόνο μείωση της νομισματικής κυκλοφορίας ενώ το φυσιολογικό ήταν να αυξάνει η νομισματική κυκλοφορία ανάλογα με το ΑΕΠ. Με την αύξηση δηλαδή του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος που παράγει η χώρα, ανάλογα αυξάνει και η νομισματική κυκλοφορία. Αντί γι' αυτό είχαμε μείωση. Τρομακτική ασφυξία. Γιατί; Γιατί η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα που εκδίδει το νόμισμα δεν θεωρούσε ότι έπρεπε να μας δώσει περισσότερο νόμισμα. Πως καλύφθηκε αυτό το έλλειμμα νομισματικής κυκλοφορίας; Εμπορικά πλεονάσματα δεν είχαμε, νόμισμα δεν είχαμε. Τι έμενε; Ο δανεισμός. Κάθε χρόνο, μέσα στη 10ετία, κατά μέσο όρο, το "οικονομικόν θαύμα" όπως το ονομάσανε, η "ισχυρή Ελλάς" αναπτυσσότανε κατά 4%, όντως το ποσοστό ήταν εξαιρετικά σημαντικό ακόμα και σε σχέση με το μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μόνο που ξεχάσανε να μας πουν δημόσια ότι για κάθε 4% άνοδο που είχαμε τότε ο δημόσιος δανεισμός αύξανε 18%. Δηλαδή δανειζόμασταν για να υπάρξει επέκταση του ΑΕΠ.

Παράλληλα είχαμε μια οικονομία της οποίας συνθλίφτηκε κυριολεκτικά η παραγωγική της βάση. Φτάσαμε, η αγροτική οικονομία, το υπογραμμίζω, στην Ελλάδα όχι στην Ολλανδία, ή στη Γερμανία ή στη Σουηδία. Στην Ελλάδα. Να έχει συμμετοχή στο ΑΕΠ 3%. Δηλαδή έχουμε λιγότερη συμμετοχή της αγροτικής μας οικονομίας στο ΑΕΠ από ότι έχει η Ολλανδία. Δηλαδή έλεος! Και συμμετοχή της βιομηχανίας και της παραγωγής ευρύτερα μόλις 13%. Όταν ο μέσος όρος παραγωγής της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι 35%. Έχουμε μια οικονομία παρασιτικών υπηρεσιών. Μη παραγωγικών παρασιτικών υπηρεσιών. Που διαμορφώθηκε κατά κύριο λόγο μέσα στα πλαίσια του ευρώ αλλά και νωρίτερα, μόνο που το ευρώ το επιτάχυνε πάρα πολύ. Αυτό εκτίναξε σε ιστορικό ρεκόρ το εξωτερικό μας έλλειμμα.

Την ίδια ώρα το μέσο νοικοκυριό βιώνει μια λιτότητα που ουσιαστικά διαρκεί πάνω από δυο 10ετίες. Ουσιαστικά από το 1984 είναι σε συστηματική λιτότητα το εργαζόμενο νοικοκυριό. Φτάσαμε στο μοναδικό, και αυτό πάλι ιστορικό ρεκόρ, την τελευταία 10ετία να έχουμε αρνητικά πρόσημα αποταμίευσης. Μόνο το 2009 χαθήκανε 28 δισ. αποταμιεύσεις από την ελληνική οικονομία. Και όπως γνωρίζετε, ότι καθεστώς και να έχει μια χώρα, όποιος και να κυβερνάει, αν δεν υπάρχουν αποταμιεύσεις στις τράπεζες και αν δεν υπάρχει αυξημένη ροπή προς αποταμίευση δηλαδή διαθέσιμο εισόδημα που μένει όταν πληρώνω τα βασικά μου και μπορώ να το βάλω να γίνει αποταμίευση, δεν μπορεί να χρηματοδοτηθεί μια αυτοδύναμη οικονομική ανάπτυξη. Φτάσαμε στο σημείο, το μέσο διαθέσιμο εισόδημα του νοικοκυριού για μια ολόκληρη 10ετία να βρίσκεται κάτω, να υπολείπεται δηλαδή των βασικών καταναλωτικών δαπανών που πρέπει να κάνει η μέση ελληνική οικογένεια στην Ελλάδα. Αυτό δεν συμβαίνει πουθενά αλλού στην Ευρώπη, πουθενά αλλού, ακόμα και στις κατεστραμμένες χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ. Δηλαδή με λίγα λόγια για πάνω από μια 10ετία το μέσο νοικοκυριό δεν έχει εισόδημα πραγματικό που να του ικανοποιεί τις βασικές του καταναλωτικές ανάγκες. Οπότε αναγκάζεται και πάει στο δανεισμό. Το αποτέλεσμα: το 2010, το 77% του μέσου διαθέσιμου εισοδήματος το χρωστάμε στις τράπεζες.

Φτάσαμε λοιπόν παραμονές του 2009 όπου είχαμε την διεθνή βόμβα, το κραχ του 2008. Πως συνέβη αυτό; Στην παγκόσμια αγορά είχαν συσσωρευτεί τεράστια δανείσιμα κεφάλαια. Τι εννοούμε δανείσιμο κεφάλαιο; Δανείσιμο κεφάλαιο εννοούμε εκείνο το κεφάλαιο που δεν μπορεί να επενδυθεί στη παραγωγή. Είναι αυτό που δημιουργείται με χρηματοπιστωτικά παιχνίδια έναντι μελλοντικών αποδόσεων. Το δανείσιμο κεφάλαιο για να φέρει κέρδος πρέπει να γίνει τοκοφόρο κεφάλαιο. Δηλαδή να βρει κάποιον οφειλέτη να το δανειστεί και να του πληρώνει τόκους. Ξέρετε πόσα είναι αυτά τα δανείσιμα κεφάλαια υπολογισμένα με βάση τον Απρίλη του 2010; 1.000 τρισεκατομμύρια δολάρια, δανείσιμα κεφάλαια. Περίπου 1600 θεσμικοί επενδυτές έχουν αυτά τα δανείσιμα κεφάλαια στη παγκόσμια αγορά. Η μέση απόδοση αυτών των κεφαλαίων μέχρι πριν τη κρίση ήταν 6.22%. Η παγκόσμια οικονομία έχει Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν 57 τρισεκατομμύρια. Που σημαίνει ότι τα 1.000 τρισεκατομμύρια δολάρια προσδοκούν ετήσιο κέρδος 62 τρισεκατομμύρια δολάρια από μια οικονομία που παράγει στο σύνολο της 57 τρις. Εκεί μπλόκαρε η οικονομία και έσκασε η βόμβα το φθινόπωρο του 2008 και φυσικά άρχισαν να καταρρέουν οι τράπεζες γιατί οι τράπεζες βασικά είναι οι θεσμικοί επενδυτές που παίζουν με αυτά τα λεφτά. Λοιπόν, όταν έσκασε το κραχ, η κυβέρνηση, η τότε κυβέρνηση μας έλεγε, θα θυμάστε φαντάζομαι, ότι υπήρχε μεν η παγκόσμια κρίση, αλλά εμείς δεν φοβόμαστε, ήμασταν «οχυρωμένοι στο ευρώ», ήμασταν «θωρακισμένοι γερά», κλπ...

Το Γενάρη όμως του 2009 βγήκε να πουλήσει ομόλογα η ελληνική κυβέρνηση για να αντλήσει λεφτά όπως κάθε χρόνο για να τροφοδοτήσει τις τρομακτικές ανάγκες που έχει σαν κράτος. Και δεν αγόραζε κανένας. Και τότε υπήρξε ο γενικευμένος πανικός. Ξαφνικά ο τότε πρωθυπουργός και ο τότε υπουργός Οικονομικών ανακάλυψαν την κρίση. Και αποδείχτηκε αυτό που γνωρίζαμε όλοι όσοι τουλάχιστον μελετούσαμε τα στοιχεία, ότι ο βασιλιάς είναι θεόγυμνος. Και αποδείχτηκε όχι μόνο αυτό αλλά και ότι δεν υπήρχε δυνατότητα ανάταξης ή αντιμετώπισης του προβλήματος του χρέους. Γιατί στην τελευταία 10ετία, στη 10ετία του ευρώ, ο συνολικός δανεισμός του ελληνικού κράτους ήταν 490 δισεκατομμύρια ευρώ. Από αυτά ξέρετε τι πληρώσαμε; 450 δισεκατομμύρια πληρώσαμε εξυπηρέτηση χρέους. Δηλαδή μέσα σε μια 10ετία πληρώσαμε 1,5 φορά το χρέος που είχαμε στις 31/12/2009, (340 δις Χ 1,5 = περίπου 500) Και μένουν άλλα 40. Από αυτά τα 40 περίπου τα 18 με 20 είναι το συσσωρευμένο έλλειμμα 10ετίας του κρατικού προϋπολογισμού. Και τα υπόλοιπα 20 δεν ξέρουμε που πήγαν. Δεν ξέρουμε. Γιατί υπολογιστικά βγαίνει το νούμερο αλλά δεν υπάρχει αιτιολόγηση. Κάποιοι τα πήραν. Ποιοί τα πήραν; Το ψάχνουμε!

Λοιπόν, τι έγινε τώρα; Όταν κινδύνευε η χώρα, και βρέθηκε πλέον, αποκαλύφθηκε, το καθεστώς χρεοκοπίας της, η ευρωζώνη κλονίστηκε διότι εάν προχώραγε η χώρα, όπως είχε κάθε δικαίωμα να το κάνει, η συνθήκη της Λισαβόνας της το επέτρεπε, να προχωρήσει σε μονομερή ρύθμιση των χρεών της εκείνη τη στιγμή, δεν θα μπορούσε κανείς να την σταματήσει. Και δεν θα μπορούσε να την σταματήσει για τον εξής απλούστατο λόγο. Όταν δανείζεις ιδιώτη ή επιχείρηση, νοικοκυριό ή επιχείρηση και δεν μπορεί να πληρώσει τι κάνεις; Τον βάζεις σε εκκαθάριση, του παίρνεις τα περιουσιακά και τελειώσαμε. Στο κράτος δεν μπορείς να το κάνεις αυτό. Και αυτός είναι ο μεγαλύτερος εφιάλτης των δανειστών κρατών από τον 19ο αιώνα. Τι γίνεται αν αποφασίσει το κράτος να μην πληρώσει; Δεν μπορείς να του κάνεις εκκαθάριση. Δεν μπορείς να του απαιτήσεις την περιουσία σαν δανειστής.

Γιατί; Γιατί έχει ασυλία λόγω άσκησης εθνικής κυριαρχίας. Έτσι λένε οι νομικοί. Και αυτό είναι στο διεθνές δίκαιο, στον σκληρό πυρήνα του διεθνούς δικαίου. Το ήξεραν αυτό στην ευρωζώνη, οπότε τι κάνανε; Καλέσανε τα πολιτικά κόμματα στην έδρα, στις Βρυξέλλες, τις ηγεσίες, της τότε κυβέρνησης και της μελλοντικής κυβέρνησης και τους είπαν "εδώ είμαστε σε πολύ δύσκολη θέση, προέχει το ευρώ". Και επειδή πίσω από την Ελλάδα έρχονταν και άλλοι, η Ιρλανδία, η Πορτογαλία, η Ισπανία, η Ιταλία, το Βέλγιο, η Γαλλία, είπαν «πρέπει να φτιάξουμε έναν μηχανισμό άμεσα που να μην επιτρέπει στα κράτη και στους λαούς φυσικά να επιβάλλουν είτε διαγραφή, είτε ρυθμίσεις ή οτιδήποτε μονομερώς για να χάσουν τα λεφτά τους οι τράπεζες». Και έτσι στήσανε την ιστορία στην Ελλάδα γιατί ξέρανε ότι έχουμε τόσο εθελόδουλο πολιτικό σύστημα που μπορούν να επιβάλλουν ότι γουστάρουν εδώ. Και έτσι έγινε η μεταβολή, η πολιτική μεταβολή. Φυσικά επειδή κανένας δεν κάνει τίποτα με το αζημίωτο στήθηκε αυτή η λεηλασία των spreads, επιτοκίων και όλα αυτά τα πράγματα που είδαμε εκείνους τους μήνες και που απέφεραν στους κερδοσκόπους περίπου 17 δισεκατομμύρια κέρδη και από εκεί και πέρα άρχισε το γαϊτανάκι του να πάμε στο μηχανισμό στήριξης. Βεβαίως ο μηχανισμός στήριξης του ευρώ δεν έχει καμία σχέση με το μηχανισμό στήριξης της χώρας.

Εκεί λοιπόν κάνανε το εξής. Αυτό που τους ενδιέφερε δεν ήταν να βάλουν σε εφαρμογή το μνημόνιο αλλά την δανειακή σύμβαση. Με την δανειακή σύμβαση λοιπόν εξαναγκάσανε τη κυβέρνηση, "εξαναγκάσανε" τρόπος του λέγειν. Επειδή τυχαίνει λόγω επαγγέλματος να γνωρίζω και στελέχη του ΔΝΤ, γελάγανε τις μέρες εκείνες. Μου λέγανε ότι δεν είχαν προφτάσει να στείλουν τη δανειακή σύμβαση και είχε γυρίσει πίσω υπογραμμένη. Ή τα ίδια στελέχη πιστεύανε ότι θα υπήρχε διαπραγμάτευση γι' αυτό ήταν ακραία η διατύπωση της δανειακής σύμβασης με σκοπό να κοπούνε κάποιες, οι πιο ακραίες εκδοχές, μέσα από μια διαπραγμάτευση. Δεν υπήρξε τίποτα, υπογράφτηκε αβλεπί. Και γράφτηκε στον διεθνή τύπο άλλωστε πολύ έντονα, κάποιοι οικονομικοί αναλυτές είπαν "τι σόι κυβέρνηση έχετε στην Ελλάδα".

Η δανειακή σύμβαση λοιπόν προβλέπει, το πρώτο πράγμα που προβλέπει είναι ότι η Ελλάδα αμετάκλητα και άνευ όρων παραιτείται της ασυλίας λόγω άσκησης εθνικής κυριαρχίας. Στις 6 Μαΐου του 2010 ψηφίζεται ο νόμος του μνημονίου από την Ελληνική Βουλή και δυο μέρες μετά, στις 8 Μαΐου, με τροπολογία σε ψηφισμένο νομοσχέδιο της Βουλής, δίνεται το δικαίωμα μόνο με την υπογραφή του υπουργού να ισχύει η δανειακή σύμβαση. Βεβαίως όσο γνωρίζω εγώ που ασχολούμαι περίπου μια 10ετία με τα ζητήματα αυτά σας πληροφορώ ότι δεν υπάρχει παρόμοιο συμβάν ή τέτοια δανειακή σύμβαση όχι μόνο στα ελληνικά χρονικά αλλά και στα διεθνή χρονικά από τις αρχές του 19ου αιώνα, δεν υπάρχει κράτος ακόμα και αποικία που να έχει υπογράψει τέτοιο πράγμα.

Ο Τσολάκογλου στις δίκες του 46, στις δίκες δοσιλόγων του 46, χρησιμοποίησε ως επιχείρημα ότι "εγώ όταν μου ζητήθηκε από τους χιτλερικούς, από τους ναζί, να υπογράψω τη κατάλυση του ενιαίου και αδιαίρετου της εθνικής κυριαρχίας της χώρας, παραιτήθηκα". Αυτό είναι γεγονός. Δεν τον κάνει φυσικά λιγότερο δοσίλογο Αλλά τουλάχιστον ακόμα και αυτός είχε τσίπα. Και 'δω μιλάμε, σε ομαλές συνθήκες, υπό καθεστώς υποτίθεται κοινοβουλευτικής δημοκρατίας, έχουμε κυβέρνηση εκλεγμένη από την χώρα που παρέδωσε το σύνολο της χώρας στους ξένους δανειστές. Και ξέρετε τι σημαίνει αυτό στη πράξη;

Πρώτον. Παραιτήθηκε η χώρα από όλα τα φυσικά δικαιώματα που έχει ένας οφειλέτης απέναντι στο δανειστή του. Ακόμα και αυτά που έχει ένα φυσικό πρόσωπο.
Δεύτερον. Με βάση τη δανειακή σύμβαση στην Ελλάδα δεν επιτρέπεται να πάει σε τρίτες πηγές να αναζητήσει τα χρήματα και να ξεχρεώσει τους δανειστές. Δηλαδή αν είχαμε μια κυβέρνηση που διεκδικούσε το κατοχικό δάνειο από τους Γερμανούς, που είναι άμεσα απαιτητό, και συμφωνούσε η γερμανική κυβέρνηση να μας δώσει το κατοχικό δάνειο, τα 160 περίπου δισεκατομμύρια που υπολογίζουμε ότι είναι η σημερινή αξία του κατοχικού δανείου, δεν θα μπορούσαμε να τα χρησιμοποιήσουμε για να ξεχρεώσουμε τους κυρίους αυτούς.
Τρίτον. Οι δανειστές έχουν όμως το δικαίωμα, μερικά ή ολικά, να εκχωρήσουν τις δικές τους χρεωστικές απαιτήσεις σε τρίτους απέναντι στην Ελλάδα. Και σας λέω ένα σενάριο το οποίο αναφέρουν πάρα πολλοί ειδικοί. Ακραίο σενάριο, όντως, αλλά δεν είναι απίθανο, γιατί το έχουν υπογράψει αυτό το πράγμα. Και λέει ότι… το έχει πει ο κύριος Κασιμάτης, το έχω ακούσει και από τον κύριο Χρυσόγονο συγκεκριμένα, συνταγματολόγοι και οι δυο. Λοιπόν είπαν το εξής. Μπορούν να δώσουν τις χρεωστικές απαιτήσεις, πχ να δώσει η Ολλανδία τις χρεωστικές της απαιτήσεις απέναντι στην Ελλάδα στην Τουρκία, να έρθει η Τουρκία, να δεσμεύσει την Ακρόπολη και να τοποθετήσει την τούρκικη σημαία στην Ακρόπολη. Διότι παραίτηση από την ασυλία λόγω άσκησης εθνικής κυριαρχίας σημαίνει ότι παραιτείσαι από την δημόσια περιουσία του κράτους από το σύνολο της εθνικής επικράτειας, από το εθνικό έδαφος. Παραιτείσαι από την ιδιωτική περιουσία των πολιτών σου. Και παραιτείσαι ακόμη και από τη δυνατότητα να μην υπάρξει δέσμευση ή υποθήκευση ακόμα και στον οπλισμό της χώρας. Αυτό το πράγμα είναι πρωτοφανές. Γι' αυτό βγήκαν πάρα πολλοί αναλυτές στον κόσμο και νομικοί και λέγανε, συγκεκριμένα εγώ θυμάμαι έναν Αμερικανό χρηματιστή, ο οποίος είχε γράψει τότε στους New York Times ένα άρθρο λέγοντας "υπογράφει την εθνική της αυτοκτονία η χώρα".
Τέταρτον και το χειρότερο. Με βάση τα διεθνή ήθη και έθιμα, στις διεθνής αγορές η δανειακή σύμβαση αυτή εμπίπτει στο περίφημο "ίσοι όροι ανάμεσα στους δανειστές". Δηλαδή ό,τι ισχύει για έναν δανειστή υποχρεωτικά ισχύει για όλους είτε έχουν υπογράψει την δανειακή σύμβαση είτε όχι. Αν την εκτελέσεις δηλαδή μέχρι το τέλος αυτή τη δανειακή σύμβαση, τότε οποιοσδήποτε δανειστής του ελληνικού κράτους μπορεί να το χρησιμοποιήσει ως νομικό προηγούμενο και να απαιτήσει τις ίδιες ρήτρες, τις ίδιες υποχρεώσεις του κράτους απέναντι του, έστω και αν δεν συμπεριλαμβανόταν στην δανειακή σύμβαση. Αυτό λέγεται Pari Passu είναι ένας νομικός όρος που σημαίνει «ότι ισχύει για τον ένα, ισχύει για όλους».

Αυτό το πράγμα λοιπόν δεν έπρεπε να το μάθουμε εμείς, ούτε και η Βουλή βέβαια, γι' αυτό και δεν πήγε ποτέ στη Βουλή, πήγε μόνο στη προπαρασκευαστική της Βουλής και έμεινε εκεί. Βεβαίως στη Βουλή μπορείτε να το βρείτε ολόκληρο, είναι αναρτημένο πλέον. Δεν έχει κυρωθεί αλλά, με βάση το τι έχουν αποφασίσει, ισχύει γιατί εκτελείται.

Με βάση αυτά λοιπόν εφαρμόσανε τη πολιτική του μνημονίου η πολιτική του οποίου είχε σχεδιαστεί εξ' αρχής όχι τόσο για να δημιουργήσει τα πλεονάσματα εκείνα για να πληρωθούν τα τοκοχρεολύσια. Γνωρίζουν πολύ καλά ότι δεν πληρώνονται. Κάθε χρόνο η εξυπηρέτηση του χρέους μας κοστίζει 35 με 40% του ΑΕΠ. Αυτό το πράγμα δεν γίνεται να πληρωθεί. Είναι αδύνατο. Το ξέρανε. Και εφόσον λοιπόν το ξέρανε τι έπρεπε να γίνει; Αν μας λέγανε το Γενάρη του 2010 "Θα βάλω χέρι στη δημόσια περιουσία", θα ξεσηκωνότανε όλος ο κόσμος. Οπότε τι κάνανε; Έφεραν ολόκληρο τον κόσμο στην απόγνωση, στην απελπισία, μεροδούλι μεροφάι, να σκέφτεται την ανεργία, το αν θα μπορεί να επιβιώσει αυτός, το παιδί του, η οικογένεια του αύριο και να του θέσουν το εξής δίλλημα, αυτό που είπε ο κύριος Όλι Ρεν πριν 3 βδομάδες μετά την 11η του Μάρτη που αποφασίστηκε η εκποίηση των 50 δις της δημόσιας περιουσίας. Τι είπε; "Ή πουλάτε ή χάνετε τους υπόλοιπους μισθούς της 10ετίας". Αυτό ήταν το δίλλημα των τοκογλύφων. Ή πουλάτε ή χάνετε ότι έχει μείνει από συντάξεις και μισθούς. Να εξαναγκάσουν το λαό να πει "Ας τα κομμάτια, πούλα κάτι, προκειμένου να μην χάσω και ότι μου έχει απομείνει". Και την ίδια ώρα ένα ολόκληρο σύστημα προπαγάνδας προσπαθεί να πείσει το λαό ότι είμαστε πάμπλουτη χώρα ρε παιδιά. Έχουμε πετρέλαια... Σαουδική Αραβία έχουμε πυρηνικά, έχουμε ιστορίες, πλουτώνιο, χρυσάφια... Τι είναι τώρα να δώσουμε 350 δισεκατομμύρια που είναι το χρέος; Ενώ στη πραγματικότητα δεν είναι έτσι.

Λοιπόν, από κει και πέρα η κατάσταση πηγαίνει από το κακό στο χειρότερο. Σε 8 μήνες εφαρμογής του μνημονίου είχαμε υποχώρηση μιας 10ετίας στην ελληνική οικονομία και τα εισοδήματα κατέληξαν στο 1974 σε πραγματικούς όρους. Τα επόμενα χρόνια που έρχονται θα είναι ακόμα πιο δύσκολα και πολύ χειρότερα από αυτό που έχουμε πληρώσει. Είμαστε στη προκαταρκτική διαδικασία.

Κατά τη γνώμη μου αυτό που οφείλουμε να κάνουμε είναι ένα πραγματικά, αυθεντικά, ρωμαλέο παλλαϊκό μέτωπο που θα απαιτήσει τον επαναπροσδιορισμό όλων των πολιτικών συνθηκών στη χώρα. Δηλαδή την ανατροπή του πολιτικού συστήματος και τη δημιουργία νέων προϋποθέσεων μιας νέας εξουσίας που θα επιβάλλει:

Την καταγγελία της δανειακής σύμβασης και το σύνολο του οικοδομήματος που στήθηκε πάνω σ' αυτή ώστε να μπορεί να γλυτώσει την αγχόνη και το δόκανο ο ελληνικός λαός και να οικοδομήσει μια νέου τύπου πορεία για το τόπο. Μια νέου τύπου εξουσία που αντανακλά και πρέπει να αντανακλά τα πραγματικά συμφέροντα του μόνου αυθεντικού εκφραστή αυτού του τόπου που είναι αυτός που τον ποτίζει με τον ιδρώτα του.

Με αυτό το πράγμα θέλω να κλείσω. Κοιτάξτε. Οι εποχές που αναθέταμε σε κάποιους άλλους την διοίκηση και την κυβέρνηση της χώρας τελειώσανε ανεπιστρεπτί. Τελειώσανε ανεπιστρεπτί. Είναι πολύ σοβαρό το μέλλον της χώρας, το μέλλον των παιδιών μας και των οικογενειών μας για να το αναθέσουμε σε τρίτους σωτήρες.
Ή εμείς ή κανένας.

Ευχαριστώ πολύ.

Aπομαγνητοφώνηση – απόδοση της ομιλίας του Δ. Καζάκη στη «Σπίθα» τον Απρίλιο του 2011
http://dimitriskazakis.blogspot.com