Merakli Nane

Hamlet'in anlam ve önemi

noreply@blogger.com (Unknown) — Thu, 02 Sep 2021 00:35:00 +0000

Neden Shakespeare bu kadar büyük ve ünlü bir yazarmış konusunu idrak edebilme derdine düşüp, tabi ki en çok filme uyarlanmış eseri Hamlet'i okuyarak işe başladım. Storytel'den Türkçe tiyatrosunu dinledim, National Theatre'dan Benedict Cumberbatch uyarlmasını izledim, Harvard ve Oxford üniversitelerinin Hamlet derslerini dinledim, Ian McEllen'ın Hamlet tiyatrosunu izledim ve sonunda kendime açıklamalı İngilizce tam metni aldım. Kitabı bitirmem yıllar sürebileceğinden, şimdiye dek öğrendiklerimi özetleyeyim istedim.

Hamlet, duygusal iniş ve çıkışları bol olan bir karakter. Yeri geldiğinde hiddetlenmesi, zaman zaman herşeyi sorgulayarak içine kapanması, yakın arkadaşları arasında heyecan dolu bir delikanlı, annesiyle pişmanlık dolu bir çocuk, sevgilisinin yanında ise vurdumduymaz bir erkek oluvermesiyle oyuncuların Everest'i oluvermiş denilebilir.

Oyun, yönetmenler için de benzer bir cazibeye sahip. Shakespear'den geriye farklı uzunluklarda üç adet Hamlet metni kalmış. En kısası 2200 satır, en uzunu ise 4 saat uzunluğunda bir oyun. Dahası yer yer karakterler ve metinde farklılaşmalar var. Bu çeşitlilik, insanın aklına çeşitli muzurluklar ve farklı Hamlet uyarlamaları yaratma dürtüsünü yaratıveriyor. Nitekim bugüne dek yaygın ve en farklı uyarlamalara sahip tiyatro oyunu olma özelliğini de yine elinde tutuyor.

British library - Londra

Hamlet'i cazip kılan diğer bir özelliği ise ana karakter prens Hamlet'in çelişkilerle dolu kişiliğidir. Babasının intikamını almak ister ama birtürlü amcasının suçluluğundan emin olamadığı için harekete geçemez. Ofelya'yı sevmediğini zanneder fakat kız intihar edince ona sırılsıklam aşık olduğunu anlar. Annesini ölesiye sever ama amcasıyla evlendiği için ona karşı büyük bir öfke duyar.

Birçok kişi Hamlet'in içine düştüğü bu ikilemleri çok gerçekçi bulurken, bazıları ise Hamlet'i fazla nevrotik ve aşırı bulmuştur. Hamlet'in hayreti mucizesini anlamaya muvaffak olamayanların başında Leo Tolstoy gelmiştir. Metni Almanca, İngilizce ve Rusça olarak okuduktan sonra Hamlet ile ilgili şunları söylemiştir; "Ofelyaya bir gün aşık, diğer gün mansatıra kapat sen en iyisi kendini diyerek dalga geçiyor. Bir gün babasının hayaletini saygıylaanarken, diğer gün yaşlı köstebek deyiveriyor."

Diğer bir uçta ise Hamlet'i fazla gerçekçi bulan ünlüler de olmuş. Rus diktatör Stalin Hamlet'i fazla asi ve bencil bulduğu için yasaklamış. Freud ise Hamlet'in annesine bağlılığından dolayı çıldırdığını ve amcasını öldürdüğünü iddia etmiş (şaşırdık mı? hayır).

80+ yaşında genç prens Hamlet'i başarıyla sahneleyen Ian McEllen ve ekibi Windsor tiyatrosunda ayakta alkışlanırken

İstanbul'un fethi

noreply@blogger.com (Unknown) — Sat, 29 May 2021 01:38:00 +0000

Ya ben İstanbul'u alırım, ya da İstanbul beni.”

Osmanlı imparatorluğunun henüz 21 yaşındaki padişahı II. Mehmet...

Ya da daha çok bilinen adıyla “Fatih Sultan Mehmet.”..

Sultan Mehmet’in İstanbul’u fethetme isteği sadece hırslı karakteri ve gençliğinin verdiği ateş sebebiyle değildi. O da bütün şehzadeler gibi Hz Muhammed’in İstanbul’un fethini müjdeleyen hadisleri ile büyütülmüştü. Bu hadislerden en bilineni şöyledir;

“Istanbul mutlaka feth olunacaktır. Onu feth eden asker, ne güzel asker; feth eden kumandan, ne güzel kumandandır.”

Daha önce de birçok Osmanlı padişahı İstanbul’u almaya çalışmış ama başaramamıştı. Şehir karadan geçmeyi imkansız kılan kalın surlarla, denizden de Haliç’e girişi engelleyen demir zincirlerle korunmaktaydı. Denizin akıntısı çok kuvvetli olduğundan gemilerin Haliç'e girmeden kıyıya yaklaşmalarına olanak tanımıyordu. Kısacası İstanbul'u feth etmek her yiğidin harcı değildi.

Sultan Mehmet, ilk olarak Anadolu Hisarının tam karşısına Rumeli Hisarını yaptırdı ve Anadolu'dan gelecek Türk ordularının yolunu güvence altına aldı. Istanbul’un aşılmaz olarak bilinen surlarını devirebilmek için, o güne kadar görülmemiş büyüklükte havan topları döktürttü . Bu devasa topların taşınması için Edirne ve Konstantinapolis arasındaki yol neredeyse yeniden yapıldı. Donanma kuruldu. Balkan devletlerine ordular gönderilerek gözdağı verildi ki Istanbul'a yardım etmeyi akıllarının köşesinden geçirmesinlerdi.

Durumun giderek ümitsizleştiğini gören Bizans İmparatoru, surların önüne geniş hendekler açtırmış, Haliç'in güvenliğini sağlamak amacıyla da girişine zincir çektirmişti.

1452 yılında Osmanlı Imparatorluğu, Bizans Imparatorluğuna savaş ilan etti. Osmanlı ordusu Istanbul’u ve civarındaki kaleleri kuşatmaya başladı. Şubat 1453’te dev toplar Edirne’den taşınmaya başlandı. 5 Nisan 1453’te Sultan 2.Mehmed’in komutasındaki 100.000 kişilik Osmanlı ordusu Istanbul’a doğru harekete geçti.

Teslim olmaları için gönderilen elçilerin Bizans’tan red cevabı ile dönmesi ile havan topları surları dövmeye başladı. Şehri kilometrelerce kuşatan surlarda gedikler açıldıkça, Bizanslılar duvarları yeniliyordu.

Haliç ve Karaköy arasına çekilen zincir de Osmanlı donanmasını durdurmuştu. Sultan Mehmed’in atakları binlerce kayıpla geri püskütülüyordu.

Istanbul Osmanlı’ya teslim olmuyordu. Ama Sultan’ın da yenilgiye teslim olmaya niyeti yoktu.

21 Nisan gecesi padişah hocalarını ve komutanlarını toplayarak savaşın seyri hakkında görüşlerini sordu, hepsini tek tek sakince dinledi. Toplantının sonunda verdiği emir sadece askerlerini degil; yüzlerce yıl tüm dünyayı kendine hayran bırakacaktı. Sultan 2.Mehmet Haliç'e gerilmiş zinciri aşamayan 72 parça kadırganın karadan yürütülerek zinciri aşırtılmasını ve Haliç’e indirilmesini emretti...

Biz Peygamber müjdesini gerçekleştirmeye geldik. Biz Sultan Murad Han oğlu Mehmed Han'ız. Allah'ın izni ve yardımı ile imkansızı mümkün yaparız. Davranın, amele bulun, usta bulun! Dolmabahçe'den Beyoğlu sırtlarına doğru geniş bir yol açın. Yol boyunca kızakları döşeyin. Cenevizliler'den yağ alıp kızakları yağlayın. Amma çok gizli tutun. Bizans bu durumu fark etmemeli.

Hemen Dolmabahçe'den Beyoğlu sırtlarına uzanan bir yol yapıldı. Kızaklar döşenip, yağlandı. Gemilerin altına konacak arabalar hazırlandı. Çok sayıda manda ve öküz sağlandı. Ve bir gece içerisinde donanma Haliç'e indirildi. Sultan’ın verdiği emri takip eden sabah donanma Haliç'ten ateşe başlamıştı.

(birçok saygıdeğer kaynakta gemilerin kızaklarla taşınması olayı için efsanedir denilmektedir. Ama güzel bir hikaye olduğu için ve halen halkın büyük bölümü tarafından inanıldığı için anlatmaya değer diye düşündüm :) ama benim anladığım aslında böyle bir olayın gerçekleşmediği)

Ard arda yapılan hücumları takiben padişah 28 Mayıs’ta büyük taarruz için emir verdi. Aylarca süren kuşatma yüzünden çok bitkin olan Osmanlı ordusu, artık sadece imanları sayesinde savaşıyordu. Ulubatlı Hasan isimli yeniçerinin aldığı ölümcül yaralara rağmen, Bizans surlarınin tepesine Osmanlı sancağını dikmesi Bizanslılar için kırılma noktası oldu. Topkapı önünde gürzü ile savaşan Sultan Mehmed, toplarının deldiği surlardan şehre girdi.

Istanbul nihayet Osmanlı’nın olmuştu....

Sultan Mehmed şehre girdikten sonra ilk olarak Ayasofya’ya yöneldi. Sanki şehir soluğunu tutmuş, yeni sahibini selamlıyordu. Ayasofya’nın önünde atından indi ve gözyaşları içinde "Bundan sonra tahtım, İstanbul'dur!" diye buyurdu.

Bu zaferden sonra Fatih ünvanını alan Sultan Mehmed ilk olarak Ayasofya’nın 3 gün içinde camiye dönüştürülerek Cuma namazına hazır edilmesini buyurdu. Şehrin hiç bir şekilde zarar görmesini istemiyordu. Ayasofya’nın mozaiklerinin bile tahrip olmaması için sadece kireç ile kapatılmasını emretti.

Fatih şehrin yarısını savaşarak almıştı ama diğer yarısı da barış içinde teslim olmuştu. Osmanlılar barış içinde teslim olan halka asla zulüm etmezler, ibadethanelerine dokunmazlar veya islama dönmeleri için zorlamazlardı. Artık Osmanlı’nın olan Istanbul’dan kaçan Rumların evlerine geri dönmesi sağlandı, Patrikhanelerin yeniden açılmasına , yahudiler için de hahambaşlık kurulmasına izin verildi.

Akıllı ve adil bir hükümdar olan Fatih Sultan Mehmet, Bizans’ın son donemlerinde yıpranan ve fakirleşen Istanbul’da hızlı bir imar faaliyetine girişti. Yıkılan surlar onarıldı, vakıflar, medreseler ve camiler yapıldı. Bakımsız kalan Ayasofya tamir edilerek orijinali neredeyse bozulmadan camiye dönüştürüldü.

Dünya sahnesinden Bizans medeniyeti çekilirken, Osmanlı artık gerçek bir imparatorluk olmuş, Istanbul gibi bir başkente sahip olarak dünyadaki saygınlığını artırmıştı.

Aşı tarihi

noreply@blogger.com (Unknown) — Wed, 19 May 2021 02:04:00 +0000

Bugünlerde dünya Covid aşı kampanyaları ile meşgulken, bundan yaklaşık 400 yıl önce atalarımız çiçek hastalığını dünyadan yok etmek için benzer bir yarış ve dayanışma içindelermiş. Arada yüzyıllar olsa da, birçok benzerlik bulduğum bu geçmişi belki benim gibi merak edenleriniz vardır.

İLK AŞI UYGULAMALARI

Çiçek aşısı uygulamasına ilk olarak 1600'lü yıllarda Çin imparatorluğunda rastlanıyor. Çocukluğunda kendisi de çiçek hastalığı geçirmiş olan imparator K’ang His, iki oğlunu da çiçek hastalarından alınan cerahatin burun deliklerine sokulması yöntemi ile aşılatıp, herkesin aşılanması için de halkına duyuruda bulunmuş.

Burundan uygulanan ilk çiçek aşısı

Dünyadaki ilk aşı destekçisi yönetici de yine Çin İmparatorluğundan çıkmış; İmparator K'ang.

"Hükümranlığıma sunulan aşılama metodu, siz oğullarım, kızlarım, akrabalarım üzerinde başarıyla uygulanıp, mümkün olan en mutlu sonuçla çiçek illetine galip gelmiştir. Başlangıçta, bu aşıyı bir iki kişi üzerinde denettiğimde, bazı yaşlı kadınlar beni savurganlıkla suçlamışlar ve son derece kati bir şekilde aşılamaya karşı çıkmışlardır. Bu başkaldırı karşısında gösterdiğim cesaret milyonlarca kişinin sağlığını ve hayatını kurtarmıştır. Bu benim çok gurur duyduğum, son derece önemli bir meseledir." İmparator Kang

Aşı tarihinde Türk kocakarılarının da önemli bir yeri olduğunu biliyor muydunuz?

Her sonbahar ayı kadınlar evlerde toplanır, çiçek olan hastalardan aldıkları cerehatleri çocukların kol veya bacaklarında açtıkları çiziklere sürerek uygularlardı. Bu kocakarı uygulamasının işe yaradığına şahitlik eden Osmanlı’nın İngiliz büyükelçisinin karısı olan Lady Mary Wortley Montagu yöntemi İngiltere’ye getirdi. İlk başlarda Montagu’yu ve getirdiği kocakarı ilacını ciddiye almasalar da, 1712 yılında çıkan bir salgın esnasında Wales Prenses’i Lady Montagu’ya kulak verir ve iki kızını bu kocakarı yöntemi ile aşılattırır. Çocuklarda olumlu sonuç veren yöntem, yetişkinlerde denenmek üzere 7 idam suçlusuna uygulanır. Birer doz çiçek aşısı verilen idam suçlularına daha sonra tam doz çiçek hastalığı bulaştırılır. Adamlardan hepsinin sapasağlam olduğu görülünce aşı rüştünü ispatlamış sayılır ve yayılmaya başlar. (İdam suçluları da özgürlüklerine kavuşur)

Fakat bu ilk aşının yan etkileri de vardır. Bejamin Frankin'in 1759 yılında bastırdığı broşürde de anlatıldığı üzere, aşının koruyuculuğu yüksek fakat tam değildir. Halkın bir bölümü, bugün olduğu gibi aşıdan korkar ve yaptırmayı red eder.

Amerikan halkının aşılanmaya karşı olan negatif tutumu Ingiliz ordusunun avantajı olur. İngiliz kumandan, Kanadalı gönüllüleri aşılar ve Amerikan ordularına çiçek bulaştırmaları için gönderir. 10.000 kişilik Amerikan ordusunun yarısı çiçek hastalığı sonucunda hayatını kaybeder ve Kanada Amerika’ya bağlanmaktan kurtulur. Bugün Kanada bağımsız bir devlet olmasını bu uğursuz hastalığa borçludur. Dönemin Amerikan başkanı Adams çiçek hastalığı ile ilgili şöyle demiştir;

"Kanada'da karşılaştığımız talihsizlikler taştan kalpleri dahi eritmeye yeter. Çiçek hastalığı İngiliz, Kanadalı ve Kızılderililerin toplamından 10 kat beterdir. Quebec'den çekilmemizin sebebi budur."

Kanada’da yaşanan bu olay sonrasında, komutan George Washington çiçek hastalığı geçirmemiş tüm askerlerin zorunlu olarak aşılanmasını emreder. Yavaş yavaş aşı diğer eyaletlerde de zorunlu hale getirilmeye başlar. Hatta aşı olmayanlara 1500dolar para cezası veya 6 ay hapis cezası uygulanması getirilir.

GELİYORUZ EDWARD JENNER'A

Edward Jenner 1976 yılında aşıyı bulan ilk kişi olarak tarihe geçmiştir.

İngiltere’de Gloucestershire’da yaşayan Jenner, kasabasındaki sütçülerin ciltlerinin her daim çok pürüssüz olduğunu ve neredeyse hiçbirinin çiçek hastalığı geçirmediği gözlemleyerek, sebebini araştırmaya başlar. Soruşturmaları sonucunda bir inek hastalığı olan sığır çiçeği hastalığı geçirdiklerin çiçek hastalığı geçirmediklerini öğrenir. Sığır çiçeği hastalığı ile çiçek hastalıkları aynı familyadan gelmektedir. Siğır çiçeği bir cilt hastalığıdır ve çiçek hastalığından daha hafif seyri vardır. Jenner bu bilgiyi gözlemlemeye ve araştırmaya başlar. Uzun bir süre gözlemledikten sonra birgün Sarah Nelmes isimli, sığır çiçeği geçirmekte olan bir hasta kapısını çalar. Artık deney yapma fırsatının ayağına geldiğini düşünen Jenner, Nelmes’in yaralarından cerahat alarak, bahçıvanının 8 yaşındaki oğlu James Phipps’i sığır çiçeği ile aşılar. Birkaç hafta sonra James’i çiçek aşısı yöntemi ile aşılar. James dönemin çiçek aşının yan etkilerini dahi göstermez. Jenner deneyi başka kişiler üzerinde de deneyip, geçerliliğine ikna olur. Yan etkisi olmayan, ölüme sebep vermeyecek bir aşı bulunmuş, çiçek hastalığından kurtulma imkanı doğmuştur.

Jenner’ın bahçıvanın oğlunu aşıladığı önemli anı ölümsüzleştiren tablo

AŞININ YAYGINLAŞTIRILMASI

Jenner hayatının geri kalanını aşıyı duyuracak yazılar yazarak ve haftada bir bahçesinde yoksulları ücretsiz aşılayarak, dünyayı çiçek hastalığından temizlemeye gayret ederek geçirir. Jenner bir mahalle doktorudur ve çiçek hastalığı aşısının nasıl yapıldığını tüm meslekteşlarına öğretip, dünya çapında kulaktan kulağa, elden ele bu yöntemin uygulanmasını ve çiçek hastalığının ortadan kaldırılmasını amaçlar. İnsanlığa örnek olması gereken bu davranışı ile Napolyonu dahi etkiler. İngiltere ve Fransa’nın savaşmakta olduğu dönemde, Jenner Napolyon’a bir mektup göndererek, savaş tutuklusu olan iki İngiliz dostunun serbest bırakılmasını rica eder. Sevgilisi Josephine’in de desteği ile Napolyon “Bu adam ne isterse istesin, red edilmemelidir” buyurduğu bilinir. Here here!

Wellcome trust arşivinden

1800 yılında Harvard profesoru Waterhouse, Amerikan başkan yardımcısı Thomas Jefferson’un onayı ile aşıyı Amerika’da denemeye başlar. Waterhouse, Jenner gibi cömert biri değildir, kapitalisttir. Aşıyı tekelleştirip, büyük gelir elde etme niyetiyle, aşıyı para ile satmaya ve yöntemi öğrettiği doktorlardan pay almaya başlar. Aşı fiyatları artınca, halk iptidai yöntemlere başvurur ve ilkel yöntemlerle aşıyı çoğaltmaya, uygulmaya çalışırlar. Fakat bilinmeden yapılan bu uygulamalardan 68 kişi hayatını kaybedince durum sarpa sarar. Durumun vehameti karşısında diğer doktorlar da İngiltere’den aşı yöntemini öğrenip, Waterhouse’un tekelini kırmayı başarırlar.

Dünyanın dört bir yanında aşı kampanyaları çoğalır ve yıllar içinde zorunlu hale gelmeye başlar. Zorunlu aşı uygulamasını ilk olarak Napolyonun kız kardeşi, sonrasında da 1853 yılında İngilizler tarafından zorunlu hale getirilir.

Bugün halen bebeklere doğumununun ilk 3 ayında yapılan çiçek aşısı, kolumuzda hayat boyu bıraktığı izle bizlere güvende olduğumuzu hatırlatıyor.

Covid aşısının izi de kalmıyor.

Hadi sıra bize gelse de, biz de olsak.

Einstein'in aşk hayatı ne çalkantılıymış be kardeşim

noreply@blogger.com (Unknown) — Mon, 17 May 2021 03:05:00 +0000

Einstein, dünyanın en yaratıcı, en zeki adamlarından biri. Hem tatlı, hem barışçıl, hem de bilim dünyasını köklerinden sarsmış bir bilim insanı. "Mükemmel, çılgın, bilim adamı". En azından hep böyle bildik.

New York Times'da yayınlanan habere göre Einstein son derece bencil ve çapkın bir adammış. Hele bir okuyun da, kendi kararınızı kendiniz verin.

İLK EVLİLİĞİ

Albert'in ilk karısı üniversitedeki sınıf arkadaşı Mileva Maric. 1903 yılındaki evlilikleri öncesi Mileva hamile kalmış ve İsviçre'ye giderek evlilik dışı doğan bu bebeği evlatlık vermiş. 2015 yılında ortaya çıkan aşk mektuplarından anladığımız kadarı ile Albert bu sıralarda Marie Winteler isimli bir kadına sırılsıklam aşıkmış. Nasıl olmuş da Albert Marie ile değil de, Mileva ile evlendiğini bilmiyoruz. Yıllarca mektuplaşmışlar. Mileva ikinci çocuğuna hamile iken dahi Albert Marie'ye aşk mektupları yazmaya devam ediyor ve sık sık evliliğinden ne kadar memnuniyetsiz olduğunu dile getiriyormuş. Albert'in Mileva ile evliliğinden iki oğlu var; Hans Albert ve Eduard.

İŞLER KARIŞIYOR...

Albert Einstein'ın ikinci karısı Elsa Einstein, hem anne tarafından, hem baba tarafından kuzeni imiş. (Fotoğraflarına bakın gerçekten birbirlerine ne kadar çok benziyorlar. Ama merak etmeyin Einstein'ın tüm çocukları ilk karısından.)

Albert de, Elsa'nın ikinci kocası. İlk kocasından iki kız, bir oğlan çocuğu olmuş. Ne yazık ki, oğlu doğumundan kısa bir süre vefat etmiş. Elsa ve Albert'in ilişkileri Albert halen ilk karısı ile evli iken başlamış ve iki yıl boyunca devam etmiş. (Sanıyorum ki, Albert zaten Mileva ile mutlu değilmiş, Marie tarafından yüz bulamamış ve teselliyi Elsa'da bulmuş. Tabi ki benimkisi spekülasyon)

Albert boşanmak istediğini karısı Mileva'ya söylediğinde, Mileva boşanmayı yaklaşık 5 sene boyunca kabul etmemiş. Albert o esnada kazandığı Nobel ödülünün tamamını karısı Mileva'ya devrederek, 2 oğlunu (ki biri şizofren) ve karısını terk edip Elsa'ya koşmuş sanıyoruz. Ama aslında durum daha da karışık.

YOK ARTIK!

Albert iki senelik evlilik dışı ilişkinin ardından kuzeni Elsa ile evleneceği yerde, Elsa'nın 20 yaşındaki kızı Ilsa'ya evlilik teklifinde bulunuyor. Ilsa'nın mektuplarından Albert'in kendisine deliler gibi aşık olduğu, kabul ederse annesini terk edip kendisi ile evlenmeyi tercih ettiğini, eğer kabul etmezse annesi ile evleneceğini, annesinin eğer Ilsa isterse onay verdiğini, fakat Ilsa'nın Albert'i hiç çekici bulmadığını öğreniyoruz. Anlaşılan Ilsa mektubunda yazdığı gibi, teklifi red etmiş ve Albert de Elsa ile evlenmiş. (zavallı ELsa?)

Elsa evlilikleri boyunca Albert'in koruyuculuğu görevini üstlenmiş. Randevularını organize etmiş, gazetecileri yönlendirmiş, Albert hasta olduğunda ona iyi bakmış. Fakat Albert Elsa'ya da bağlı kalmamış. Elsa ile evli kaldığı süre boyunca 6 farklı kadınla karısını aldatmış. Dahası, Elsa hastalandığında Albert ne yapmış dersiniz? (Einstein'in biyografisini yazan Walter Isaacson'a göre) kendisini çalışmalarına adamış! Tam bir hödük!

EFSANE Mİ, GERÇEKLİK Mİ?

Einstein'in özel hayatı size neler düşündürdü bilmem ama ben Einstein'ın dahi hatalar yaptığını öğrenmekten gayet mesud oldum. Görecelik kuramı da böyle birşey değil miydi zaten? (bkz: shadenfreude) Einstein gibi kitaplardan, medyadan öğrendiğimiz kişilerin de hataları olduğunu bilmenin, özellikle gelişme çağındaki çocuklar için de çok faydalı olduğunu düşünüyorum. Babasını süpermen, annesini Meryem ana diye bilen çocukların yerine koyun kendinizi. Bir de üzerine dünyanın en zeki insanı Eintein, en vizyoneri Atatürk, en başarılısı Gates, en zengini Bezos, en çok takipçisi olan Pewdiepie vs vs... Hangisini rol model seçsek, işimiz bir o kadar imkansız görünüyor. Hedefi ulaşılır kılmak için yeri geldiğinde çocuklarımıza kendi hatalarımızı da, kahramanların hatalarını da anlatmalıyız diye düşünüyorum. Zira o zaman çocuklarımız da hata yaptıklarında kendilerini daha kolay affeder ve yaptığı hata altında ezilmeden yoluna devam edebilirler.

Einstein'in özel hayatını öğrenmek size ne düşündürttü? Paylaşırsanız sevinirim, merak içindeyim. :) Şimdiden paylaşımınız için teşekkür ederim.

Travesti ne demek?

noreply@blogger.com (Unknown) — Sun, 16 May 2021 03:09:00 +0000

46 yaşındayım ve “travesti” nin ne demek olduğunu daha yeni öğrendim.

Başka bir şey eklemeye de aslında gerek yok. Tek bir cümle, cinsellik konusundaki bekaretimizi yüzümüze vurabilecek kadar yeterli. Bu eksikliğin sadece bana has olmasını ve “Ay Selin ne kadar da cahilsin” denebilmesini yeğlerdim doğrusu. Fakat cinsellik Türkiye’de rahatça tartışılan ve kabul gören bir konu olmadığı için bilgi seviyemiz düşük kalıyor. Kulaktan dolma bilgiler ile konuyu bastırıyor, cinsel olarak tutuk ve önyargılı bir hale geliyoruz.

Bu sayede varlığını öğrendiğim LGBT.Wiki.org tanımına göre Travesti, karşı cinsin kilik kiyafetini giyen ama illa ki kendini homoseksüel veya transeksüel olarak tanımlamayan kimselere deniyor.

Geçen gün Tate Modern sanat müzesinin Youtube sayfasında gezinirken İngiltere’de Turner sanat ödülüne layık görülmüş, eserleri 1 milyon dolar civarında alıcı bulan ve İngiltere’de yılın sanatçısı seçilmiş Grayson Perry isimli bir seramik sanatçısına denk geldim. Seramik vazo ve kilimler üzerine rengarenk ve bol desenli hikaye anlatımları ile öne çıkıyor. Söyleşiye, moda öğrencileri tarafından dizayn edilmiş abartılı ve taşkın kıyafet ve makyajıyla katılmıştı. Kıyafeti ile Oz büyücüsü veya Alice Harikalar diyarından fırlayıp gelmiş gibiydi. Hiçbir seksiliği olmadığı gibi, daha çok teyze izlenimi veriyordu.

Kaynak: TLS via © Chesnot/Getty Images

Grayson Perry, İngitere'de tanınan bir psikoterapist ile evli, bir de kızları var.

Fotoğraf: Steven Hatton

Özellikle ülkemizde cinsellik konusunda konuşulmayan birçok gri alan var. Aslında herkes spektrumun farklı bir yerinde dursa da, spektrumun sadece iki ucunu konuşup duruyoruz. Halbuki arada birçok renk, birçok farklı duruş ve his yaşanıyor. Cinsellik spektrumunu 30cm’lik starndart bir cetvel gibi düşünelim. Sıfır noktası 100% erkek, 30 noktası %100 kadın olsun. Santim olarak düşünsek arada 28 farklı seviye var. Milimetre olarak düşünsek yüzlerce. Biz ise insanları spektrumun iki tarafına gruplamaya çalışıyoruz. Kadın mısın, erkek mi, yoksa diğeri mi? Diğer kutusunun içi aslında çok kalabalık ve rengarenk. Hatta insanların bir çoğu belki de bu orta grupta. Fakat bu orta grubu görmezden geliyor, kutuplardan ne kadar uzak ise kişiyi o kadar dışlıyoruz.

Durum batıda çok daha kabul görür durumda olmasına rağmen, tamamen çözülebilmekten de halen çok uzak. Bir İngiliz olan Grayson Perry’nin annesi, karısına “sen ne kadar zavallı bir kadınsın ki travesti bir adam ile evlendin” demiş. Sen gel dünyaca ünlü sanatçı ol, Tate müzesinde eserlerin bulunsun, İngilterenin en iyi sanatçısı seçil, fakat annen halen travesti olmanı içine sindiremesin! Yazık.

Biraz da Grayson’ın asıl konuşulmayı hak eden seramik ustalığından bahsedelim; en iyi tanınan eseri Brexit vazolarından…

Perry, Brexit tartışmalarının ayyukta olduğu sırada Avrupa Birliği’nde kalmak isteyenler ve ayrılmak isteyenlere bir soru yöneltmiş; İngiltere’nin Avrupa Topluluğunda kalmasını veya çıkmasını istemenizi en iyi tanımlayan İngiliz sembolleri, figürleri, renkleri hangileridir? Halkın gönderdiği cevapları da iki vazonun üzerine işlemiş.

Kaynak: Guardian

Öncelikle dikkat çeken vazoların ne kadar çok benzer öğe içerdiği. İkisi de mavi, ikisinde de sahil yürüyüşüne çıkmış aileler, köpek gezdiren insanlar, publar, yumurta, bacon ve çaydanlık var. Birlikte kalmak isteyenlerin vazosunda Gandhi, Obama, Shakespeare gibi barış ve sanat çağrışımlı kişiler yer alırken, ayrılmak isteyenlerin vazosunda Churchill, Kraliçe gibi İngiliz ikonları ve kahramanları yer alıyor. Churchill’in AB kurucularından olması da işin cilvesi olsa gerek.

Grayson’ın çocukluğunu ve gençliğini anlattığı bir de kitabı var.

Kaynak: Timeout via Victoria Miro Gallery

Kaynak: Independent.co.uk

2. Dünya Savaşında kaç kişi öldü?

noreply@blogger.com (Unknown) — Sat, 15 May 2021 02:02:00 +0000

Bilmemek ayıp değil, öğrenmemek ayıp diyerek kendimi teselli etmeye çalışsam da, muvaffak olamıyorum. Düne kadar 2.dünya savaşı hakkında meğer ne kadar az şey biliyormuşum. Tabi ki Hollywood filmleri sayesinde Holokost, Nürnberg mahekemleri, Hiroşima, Pearl Harbor olaylarına biraz olsun hakimim. Hatta Nürnberg, Berlin ve Hiroşima'ya gidip barış fenerlerini atom bombasının atıldığı 6 Ağustos'ta nehre bırakmışlığım bile var. E daha bilecek ne olsun ki diye düşünüyordum ki, Netflix'de yayınlanan Renklendirilmiş 2.Dünya savaşı belgeselinin iki sezonuna denk geldim. O günden beri adeta bu konuya çakıldım, okuyorum da okuyorum.

Ilk olarak bilmeyen kalmasın, duyduk duymadık denmesin diye aşağıdaki grafiği hazırladım.

Kaynak: Wikipedia

2.dünya savaşında toplam 75 milyon kişi ölmüş.

Dile kolay.

Ve bu sayının 27 milyonu Ruslara ait.

Dahası 27 milyonun sadece 11 milyonu asker, gerisi sivil.

Rusların 2. dünya savaşı ile çilesi öncelikle kendi liderleri Stalin ile başlıyor. Yaklaşık 1 milyon Rus, Stalin yönetimine karşı geldiği için öldürülmüş veya Sibirya'ya sürülmüş. Bu ölenler öyle sıradan halk da değilmiş. Stalin, rejimine karşı tehlike arz edecek komutan ve bilim adamlarını hedef almış. O zamana kadar gerek teknoloji, gerek ekonomik ve askeri olarak kuvvetli olan Rusya, 1 milyon yönetim kademesinden insanı kaybedince ekonomik olarak oldukça sarsılmış.

Hitler Yahudilerden nefret ettiği kadar, Rusya'daki komunist rejimden de bir o kadar korkuyormuş. İç savaş ile zayıflamış olan Stalin'ın elinde ne yeterli tank, ne yeterli komutan varmış. Bunu fırsat bilen Hitler ezici sayıda tank ve jetleri ile Rusya'ya saldırmaya karar vermiş.

Almanları yenecek sayıda silah, bomba ve tank yapımı için zamana ihtiyacı olan Stalin Rus halkından yardım istemiş. Gazetelerde Almanların Yahudi kamplarının resimlerini yayınlamış, sıranın onlara geldiğini söylemiş. Ruslar Stalin'e bayıldıklarından değil ama öncesinde ülkelerine sahip çıkmak, Almanlara karşı durmak, kuşatma altındaki şehhirlere yardım götürmek için, sonrasında da kendilerinden önce savaşa giden ailelerinin fedakarlıklarını boş çıkarmamak için gürül gürül senelerce cepheye akın etmişler. 4 yıl boyunca günde ortalama 20bin insan yitirerek, kendilerini Alman tanklarına resmen kalkan yapmışlar. Bu uzun oyalama süresince Stalin ordusunu yeniden inşa etmiş, tanklarını, toplarını, bombalarını yığmış ve kafi geldiğini düşündüğü zaman Alman güçlerinin üzerine adeta öfke kusmuş ve Alman ordusunu telef etmiş. Ne yazık ki çok geç gelen bu yardım, Leningrad'da yıllardır kuşatma altında açlıkla mücade eden 12 yaşındaki Tanya, biricik annesi ve ailesini kurtarmaya yetişememiş.

Günlüğü Nürnberg mahkemelerinde delil olarak gösterilen Tanya, bakın yaşadıklarını nasıl aktarmış;

Zhenya Aralık 28'de öldü, öğlen
Nenem Ocak 25'de öldü, saat 3'de
Leka Mart 17'de öldü, sabah 5'de
Vasya amca Nisan 13'de öldü, sabah 2'de
Lesha amca 10 Mayıs'ra öldü, akşamüstü 4'te
Annem Mayıs 13'de sabah 7:30'da...
Herkes öldü
Sadece Tanya kaldı

Zavallıcık, annesinin yanına öldü yazmaya eli gitmemiş. Çok hüzünlü.

İkinci dünya savaşı Ruslar için bir kurtuluş savaşı. Büyük Fedakarlık diye de adlandırıyorlar ve her yıl büyük bir askeri törenle kutluyorlar. Tören benim gibi turistler için biraz ürkünç ve biraz da garip hissettirebiliyor. Düşünün ki tüm trafik durmuş, Moskova sokaklarından oluk oluk,saatlerce tank ve nükleer başlıklar akıyor. Halk da kaldırımda sıralanmış, sessiz ve sakin bir şekilde bu güç gösterisini izliyor.

Son birkaç sene içinde tanklara ve tüfeklere ek olarak, şehitlerin aileleri de omuz omuza tüm Rusya sokaklarında yürüyüşe çıkmaya başlamış. Düşünsenize, bir gün gelecek Moskova yollarında tanklar yerine milyonlarca Rus yan yana yürüyecek ve atalarına hepimiz adına teşekkür edecek. Ruslar Hitleri durdurmuş olmasaydı, bugün dünyanın hali nasıl olurdu acep? (gerçi bunun dizisini yaptılar di mi:))

İkinci dünya savaşında incelenecek, anılacak daha çok fazla fedakarlık ve insanlık ayıbı var. Benim sıramda ise 20 milyon insanını kaybeden Çinlilere ne olduğunu araştırmak var.

İstiklal madalyalı dedemin sözüyle paylaşımımı sonlandırmak istiyorum "Helal olsun İnönü'ye! Bizi savaşa sokmadı". Wikipediaya göre 2. dünya savaşında ölen Türk sayısı İnönü sayesinde 200 kişi ile sınırlı kalmış. Kendilerine teşekkürü borç bilirim. Nur içinde yatsınlar.

OBJE - Piknik sandalyesi Hardoy

noreply@blogger.com (Unknown) — Wed, 24 Apr 2019 18:00:00 +0000

Resmini gördüğünüz sandalyenin ismi Hardoy. Bazıları Kelebek sandalye diyor. Modern tasarım dünyasında önemli bir yere sahip. Barselona Sanat Müzesinde karşılaştık. Hardoy ismini Jorge Ferrari Hardoy isimli tasarımcıdan almış. Halbuki bu sandalye dizaynı ilk olarak ingiliz mühendis Joseph Beverly Fenby tarafından 1877 yılında patentlenmiş ve üretilmiş. Sandalye katlanabilir olduğundan uzun süre savaş meydanlarında yaygın olarak kullanılmış. Halbuki oturması oldukça rahatsız bir koltuk. Bu sandalyeye formal bir şekilde oturabilmek ve dahası tek başına kalkabilmek neredeyse imkansız. Fakat yine de minimalist tasarımı ile birçok modern sanat ve dizayn müzesinde bir örneğini görmek mümkün. Bir adet Hardoy'u NewYork Moma'da da ziyaret edebilirsiniz. Veya internetten 30 dolara da alabilirsiniz. Bugün en yaygın kullanım alanlarından biri ise piknik. Anlayacağınız bugünün plastik piknik sandalyesinin dedesinin adı Hardoy'muş.

Bunda ne var ben de çizerim: Pablo Picasso

noreply@blogger.com (Unknown) — Sun, 21 Apr 2019 00:55:00 +0000

Pablo Picasso'nun eserlerine bakıp da "Ne var canim! Bunu ben de çizerim" diyenlerden misiniz?" Alt tarafı yamuk yumuk çizilmiş bir yüz, yarısı boyanmış bir tuval, kenarlara taşmış renkler, perspektiften yoksun renk cümbüşü. Sizi bilmem ama ben defalarca "ben de çizerim" deme gafletinde bulunanlardanım. Yıllar geçip de sanata olan ilgim arttıkça, daha çok sanat müzelerine gitmeye başladım. Kabaca vurulmuş fırça darbelerinin altında yatan anlatımları öğrenmeye başladığımda, sanatçılara olan hayranlığım tavan yaparken, ettiğim patavatsızlıklarla adeta yerin dibine girdim.

Barselona'daki Picasso müzesini, eserlerin tarihine göre sıralamışlar. Böylece kapıdan girer girmez Picasso'nun 13 yaşında yaptığı Bereli Adam tarafından karşılanıyor ve sanki yaratıcısıyla ilgili söylediklerimizi biliyormuş gibi üzgün ve suçlayıcı bir şekilde gözünüzün içine bakıyor. Kafamı belli belirsiz aşağı yukarı sallıyor, kendisinden sessiz bir özür dileyerek kulağımdaki sesli rehberi dinlemeye başlıyorum.

Picasso'nun 13 yaşındayken çizdiği Bereli Adam
Fotoğraf: Selin Kahraman

Picasso'nun babası bir ressam ve sanat tarihi profesörü imiş. Picasso 7 yaşında iken oğluna resim eğitimi vermeye başlamış. Ünlü sanatçıların resimlerini taklit ederek ve insan anatomisi çalışarak başlamışlar işe. İlk canlı modelleri ise ailesi olmuş. Bu resimde çizmiş olduğu babasının yüz hatlarını aklınıza kaydedin, birçok Picasso eserinde kendisine farklı rollerde rastlayacaksınız.

Picasso'nun babası
Fotoğraf: Selin Kahraman

Resimlerinde yer alan başka bir aile ferdi de, sert mizaçlı Teyzesi Peppa. Dediğim dedik bu kadını çizerken kullandığı karanlık renkler ve teyzenin yüz ifadesi nasıl biri olabileceğine ilişkin çok net bir fikir vermiyor mu? Bu resim Picasso’nun sanat dünyası tarafindan takdir gören ilk eseriymiş. O zaman 15 yaşında.

Peppa Teyze - 1896 - Yas 15
Fotoğraf: Selin Kahraman

Babası Picasso’yu, 14 yaşında iken zamanın ünlü resim yarışmalarından birine girmesi icin teşvik etmiş. Hatta kazanması icin dönemin beğenisine uygun dini öğelerin kullanıldığı bir resim çizmesinde ısrarcı olmuş. (helikopter baba :)) Picasso da babasının önerilerine uyarak İlk Komünyon tablosunu çizmiş ve dikkat ederseniz resme babasını da yerleştirmiş. Resim ödül almasa da (iyi mi oldu karıştığın helikopter baba?) sanat uzmanları tarafından büyük beğeni ve alkışla karşılanmış.

Ilk Komunyon
Fotoğraf: Selin Kahraman

Ilk odulunu Bilim ve Hayır isimli eseri ile 15 yaşındayken almış. Bu temanın da yine babası tarafından dönemin trendlerine uygun bir şekilde seçildiği düşünülüyor. Zira o sıralar Darwin, Edison, Tesla, Faraday, Doppler, Maxwell gibi dahiler buluşları ile herkesin ilgisini çekiyor ve burjuva sınıfının bilime olan ilgisini arttırıyormuş.

Bilim ve Hayır - 1897

Diğer artistlerin eserlerini yorumlamak Picasso'nun eğitiminin ayrılmaz bir parçası olduğundan Bilim ve Hayır isimli eserini Enrique Paternina Garcia'nin "Annenin hastane ziyareti" isimli eserinden esinlenerek yapmış. Iki resme baktığınızda bircok benzerlik bulmaniz mümkün. Resimdeki doktor kim dersiniz? Dikkatli bakınca yine Picasso'nun babasını kullandığını göreceksiniz.

Bir süre hasta kadın teması Picasso'yu meşgul etmiş görünüyor. Aşağıda daha az detaylı ve çok daha küçük boyutta çalışılmış aynı döneme ait hasta kadın tablolarını bulabilirsiniz.

Picasso’nun kendine has kübik tarzına geçişi de hasta kadın temasından olmuş. Cinsel hastalıkların tedavi edildiği hastanelere gidip, dışlanmış bu kadınları defalarca eserlerine taşımış. Frengi hastalarina takılan beyaz boneli bu kadın Picasso’nun tarzının degişmeye başladığı mavi döneme ait. Mavi dönem denmesinin nedeni de, bu döneme ait eserlerinde yoğunlukla mavi kullanmış olması olsa gerek.

Boneli kadın - 1901

Barcelona çatıları - Mavi bardak

Barcelona’nın mimarisine hayran olan Picasso, şehri de birçok eserine konu etmiş. Benim özellikle ilginç bulduğum ise Barselona Picasso müzesinde sergilenen Columbus Meydanı isimli eseri. Perspektif ile oynamaya başladığı, gerçeklik ile abstraktı birleştirdiği eserlerden biri. Balkon trabzanlarına bakin. Bazıları gerçekci, diğerleri ise fiziki olarak mümkün olamayacak açılarda duruyor. Dışarısı renklerle cıvıl cıvıl iken, içerisi geometrik ve zamansız, detaysız ve soğuk…

Columbus Meydani

Tabi ki her sanatçının olduğu gibi, Picasso’nun da yolu Paris’e düşüyor. Orada dönemin birçok ünlü sanatçısı ile karşılaşıp, farklı tarzlar deniyor. Arkadaşlarının tekniklerini ödünç alıyor. Canlı renkler, hızlı ve kuvvetli fırça darbeleri kullandığı bu resimleri dekoratif amaçlı yapmış oldugu düşünülüyor.

Cüce

Meyveler

Oldukça klasik tarzda olan bu kahvaltı sofrasından, kübik döneme nasıl geçmiş derseniz işte size kübik meyve tabağı :)

Meyve tabagi

Farklı perspektifler ile oynamaya, cisimleri ve kişileri temsili şekiller ile çizmeye başlıyor. Bunu nasıl yaptığını en iyi gösteren eserlerinden biri aşağıda. Valesquez’in Las Meninas isimli tablosunu kopyaladığı kübik çalışmasını aşağıda alt alta ekledim.

Las Meninas, Nedime demek. Kraliçenin yanında evlendirilmeyi bekleyen seçkin kadınlara verilen ad. Ortada beyaz elbisesi ile duran İspanya Prenses’i Margareth Teresa. Margareth’in etrafında duran da seçkin nedimeleri.

Picasso Nedimeler resminin onlarca farklı versiyonunu çiziyor. Aşağıda bazılarını inceleyebilirsiniz.

Picasso Nedimelerden çok resmin ana karakteri çocuk gelin Margareth Maria’ya kafayı takmışa benziyor. Margareth’in onlarca farklı versiyonunu resmetmiş. Aşağıda inceleyebilirsiniz.

Picasso bilinen en üretken ressamlardan biriydi. 2000e yakın tablo, 1000'in üzerinde heykel, 3000'e yakın seramik, 12.000'e yakın taslak resim çizmiş. Yakın arkadaşı Jaume Sabartes yaşarken Picasso’nun adına bir müze kurmuş. Barcelona’daki Picasso müzesinde Sabartes’in Picasso tarafından resmedilmiş bir portresi bulunuyor. Müzede benim en beğendigim eser de buydu. Sabartes Picasso’ya beni bir centilmen olarak çiz demiş ve gerisini Picasso’nun yorumuna bırakmış. Ben de sizi bu resimle baş başa bırakıyorum.

TOKYO'da görülmesi gereken yerler

noreply@blogger.com (Unknown) — Thu, 21 Dec 2017 20:24:00 +0000

Metropollerin birçoğu birbirine benziyor. Tokyo da aynı İstanbul, Newyork ve Londra gibi gökdelenleri olan, kocaman apartmanlarla dolu, kalabalık bir şehir. Görüntü olarak insanı şaşırtmıyor. Fakat içinde dünyanın hiçbir yerinde benzerini bulamayacağınız birçok ilginçlikler barındırıyor.

SHIBUYA MEYDANI: Tokyo'nun meşhur kalabalık meydanı. Bir dört yol ağzı. Sadece 90 saniye boyunca yayalara yeşil yanıyor. Bu 90 saniye içinde karşıdan karşıya geçen insan sayısı binleri buluyor. Bir çok fotoğrafçı bu keşmekeşin fotoğrafını çekmek için saatler öncesinden gelip meydanda güzel bir yer arıyorlar. Meydanda 4 katlı bir Starbucks var. Pencereye bakan bir koltuk bulup oturursanız Shibuya meydanını uzunca izleyebilirsiniz.

Meydanın yakınlarında Mark City isimli bir alışveriş merkezinin 4. katında Sushi No Midori isimli meşhur bir sushici var. Hem fiyatları görece daha uygun, hem de leziz. Fakat bekleme süresi oldukça uzun. Önce sıra numarası alıp, sonra gidip Shibuya meydanını bir süre izleyebilirsiniz. Japonya'ya kim gider diyorsanız en azından aşağıdaki videoyu izleyip kalabalığa siz de hayret edin.

SENSO-Jİ TEMPLE (TAPINAĞI): Şehir içinde bir tapınak. Kırmızı fenerleri ile meşhur. Akşam saatlerinde daha tenha oluyor dediler ama biz akşam gittiğimizde yine tıklım tıkıştı. Erken kapanıyor. Çok geçe bırakmadan 3-4 gibi gitmeli. Kırmızı renkleri ile çok hoş görünümü olan bir tapınak.

Girişinde yol boyunca hediyelik eşya satan minik dükkanlarda geleneksel japon bibloları, çıngırakları, maskeleri ve fenerlerinden bol bol bulabilirsiniz.

IMPERIAL PALACE : Biz gittiğimizde saray ziyarete açık değildi. Sadece bahçesinde gezebildik. Bahçe olarak tabi ki çok hoştu. Bahar veya ilkbaharda kiraz ağaçları ile çok daha güzel oluyormuş. Biz yazın gittiğimizden sadece yeşillik ve gölde süzülen nilüferleri görebildik. Bir de milyonlarca cırcır böceği... Cırcır böcekleri yazın Japonya'nın her yanında fazlası ile bulunuyor. Hatta öyle ki güzel bir bahçe bulup oturup dinleneyim deseniz, cırcır böceklerinin cırlamasından 10 dakikada kafanız şişecek hale gelir.

İçeriye girmek için randevu almak gerekiyormuş. Yılın her döneminde de randevu alınamıyor. Şansınız yaver gidecek de içeri girebileceksiniz. Gitmeden önce web sitesinden bilgi almanızı öneririm.

AKIHABARA: Teknolojik cihaz satın alacaksanız önerilen bir bölge. Çok geç gitmeyin, erken kapanıyor. Tokyo'nun Eminönü'sü gibi bir yer. Beklentiniz çok yüksek olmasın. Ama arada enteresan gösterimler ve bol bol robot görmek mümkün.

TSUKIJI BALIK PAZARI: Gece yarısı gitmek gerekiyor diyorlar. Özellikle fotoğraf meraklılarının gece 3'te gidip Tuna balığı açık artırmalarını izledikleri mekan. Biz gündüz gittik. Bomboştu ve tertemizdi. Tokyo'nun en lezzetli Sushi'cileri burada. Hemen hepsi 5 yıldızlı. Okyanustan daha yeni çıkmış balıklar ile yapılan sushi'nin dünyada herhangi bir karşılığı yok. Daha önce böyle birşey yemedim kesinlikle. Yalnız bizim seçtiğimiz restoran süper pahalı çıktı. Takip eden 3 gün Family Mart süpermarketlerinden ekmek ve peynir yiyerek bütçemizi ancak rayına oturtabildik.

EDO TOKYO MUSEUM: Kültür ve tarih müzesi. Eski Japon hayatını deneyimlemek istiyorsanız Edo Tokyo müzesine gitmelisiniz. Müthiş bir anlatım, sadece vitrinler arkasında sunmakla kalmamış, aynı zamanda deneyimlemeniz için birçok fırsat sunmuşlar. Müzelerden sıkılıyorsanız bile bunu sevebilirsiniz.

SCIENCE MUSEUM: Imperial palace'ın bahçesinde çocuklar için yapılmış bir bilim müzesi var. Hayatımda en beğendiğim, Japonları en çok kıskandığım yer burası oldu. İçinde tek kelime ingilizce konuşulmamasına ve yazıların tamamen Japonca olmasına rağmen, neredeyse tüm günümüzü burada geçirdik. Her katında farklı bir bilim dalını, birebir deneyimleyeceği ve anlayacağı bir mekan.

Global ısınma, mevsimler, mineraller, optik, motorlar, inşaat için ayrı katlar var ve çocukların birebir deneyebilecekleri 300'ün üzerinde istasyon. İki gün gitsek olurdu. Mesela bir bölümde gerçek koskocaman bir vinçin operatörlüğünü yapıp, plastik topları bir yerden başka bir yere taşımaya çalışıyor. Başka bir bölümde ise bilim adamları eşliğinde sıvı hidrojen ile gülleri dondurup çekiç ile kırıyorlar. Çocuk ile giderseniz lütfen vakit ayırıp gidin. Eşsiz bir deneyim.

MİRAİKAN: Yine dünyada sadece Tokyo'da rastlayacağınız, bilimin en son geldiği noktasını gözler önüne seren bir müze. Meşhur robot Asimo burada. Gerçek zamanlı haber okuyan yapay zeka spiker robot burada. Uzaya çıkmış ilk robot burada. Şu an dünyada en yeni ne keşfedildi ise burada bir örneğini ve açıklamasını görebilirsiniz. Ailecek bilim meraklısı olduğumuzdan tam bir günümüzü burada geçirdik.

KYOTO'da görülmesi gereken yerler

noreply@blogger.com (Unknown) — Tue, 19 Dec 2017 22:40:00 +0000

Japonya deyince herkesin aklına Tokyo gelir. Bence asıl gidilmesi gereken yer ise eski başkent Kyoto. Tapınakları ve Shogun evleri ile kendinizi bir Ninja veya Shogun filminin içinde hissedeceksiniz. Gidip de bayıldığımız yerlerin bir listesi şöyle;

Fushimi İnari : Fotoğraf meraklıları için banko gidilmesi gereken bir mekan. Dağın eteklerindeki girişinde görkemli binaların arasından geçip turuncu'dan kırmızıya kaçan takların süslediği patikadan kilometrelerce tepeye doğru tırmanmaya başlıyorsunuz. Patika dönerek yukarı çıktıkça kırmızı tahta kapılar, aradan sızan güneşin de etkisi ile çok etkileyici fotoğraflar çekmenizi sağlıyor.
kapabalıktan kaçınmak için açılış saatlerini kontrol edip erken gitmenizi öneririm. Veya Google maps ile alternatif bir yan patikadan giriş yapmak mümkün. Bu alternatif harita sizi son derece dik bir yan yamaçtan herkesin önüne çıkartacak. Fakat uyarmadı demeyin, hakkaten çok dik bir patika. Ayrıca yukarıda su satan tek bir yer var ve süper pahalı. Fushimi İnari'ye giriş ücretsiz ve neredeyse tam gününüzü ele geçirecek bir aktivite.

Dönüşte Vermillion cafe isimli bir yerde soğuk kahve ve iced cheese cake yedik. Dinlenmek için balkonu çok keyifli bir cafe, güzel de müzik çalıyordu.

Kinkaku-Ji: Göl kenarında altından yapılmış bir köşk. Aslında Japonya'daki çoğu bina gibi aslı yanmış ve aslına uygun olarak tekrar inşa edilmiş. Giriş ücreti var. Eğer yaprakların kırmızılaştığı sonbaharda veya kiraz ağaçlarının çiçeklendiği ilkbaharda giderseniz altın köşk çiçeklerin arasından çok daha büyüleyici görünecektir. Köşke yaklaştırmıyorlar. Uzaktan fotoğraf çekebiliyorsunuz. Yarım günlük bir aktivite. Şehrin merkezine biraz uzak olduğu için gidip gelmesi zaman alıyor.

Pontocho: Akşam yemek yemek için nehir kenarında dar ve geceleri çok hoş ışıklandırılan bir sokak. Nehir boyunca çay ve viski evleri var. 17:30'dan sonra gidilebilir. Randevu yaptırmak gerekiyor çünkü güzel restoranların çoğu rezervasyon ile müşteri alıyorlar ve kapıdan girilecek yer bulmak neredeyse imkansız. Ancak büfe yemeklerine kalıyorsunuz ki onlar da hiç kötü değil. harika bir atmosfer. Japonlar kapalı alanlarda da sigara içtikleri için rezervasyon yaptırırken sorun. Duman altı bir yere çocukla gitmek zorunda kalmayın sonra. Yaz mevsiminde giderseniz de sivrisinek kovucu sprey sıkmak iyi fikir olabilir. Nehir kenarı olduğu için geceleri sivriler rahatsız edebiliyor.

Nishiki Market: Sokak yemeklerinden denemek için gidilmesi gereken bir yer. Satın almadan da denemek için ikram veren yerler bol. Biz biraz geç gittik kapatıyorlardı, ancak rulo şeklinde yapılan bir kek deneyebildik. Tuvalet kağıdı gibi düşünün ama kek :) Tadı da çok hoştu. Geç gittik dediğim saat 17:00 gibi gitmiştik, erken kapanan bir yer, ancak öğlen vakti gidilir. Yine balık satan yer çoğunlukta idi. Dükkanları kapatırlarken yaptıkları temizliğe inanamazsınız! Köpük köpük süngerler ile dakikalarca ovalayıp, bol sularla durulayıp, bezlerle kupkuru olana kadar kurutuyorlar. Bal dök yala ötesi bir temizlik var. Temizlik sadece markette değil heryerde var da, böyle bir açık pazarın sabun kokuyor olması bizi çok şaşırttıydı.

Magnum Kontakt Baskılar

noreply@blogger.com (Unknown) — Sun, 08 Mar 2015 22:12:00 +0000

2015 yılında İstanbul Modern'de Magnum Kontakt Baskılar isimli bir sergi vardı. Bildiğimiz birçok ünlü fotoğrafın kamera arkasını gösteriyordu!

Aralarında en ünlüleri Salvador Dali'nin ünlü fotoğrafının çekimine dair olandı. O yıllarda Photoshop gibi araçlar yok tabi. Sandalye ve tabloları misina ile bağlamışlar bağlamasına ama, kedi ve suyu düzgün şekilde fotoğraflamak için 6 saat boyunca uğraşmışlar.

Magnum Kontakt Baskılar sergisinde bu ünlü fotoğrafların kamera arkalarında olan biteni görmek mümkün. Bir karede kediyi atan eller görünüyor, diğerinde Dali sıçramakta yavaş kalmış, diğerinde su Dali'nin yüzünü kapatmış gibi.

Che, Margareth Thatcher, Malcom X, Nixon gibi birçok ünlünün tarihi fotoğraflarının kamera arkasını görmek için internette Magnum Kontakt baskıları araştırmanızı tavsiye ederim. Özellikle fotoğraf ile ilgileniyorsanız eminim çok hoşunuza gidecektir.

Computer adı nereden geliyor?

noreply@blogger.com (Unknown) — Mon, 09 Feb 2015 22:08:00 +0000

Bazı kelimeler var, hayran olmamak elde değil. Bilgisayar da bence böyle bir kelime. Kelimeyi 1967-1969 yıllarında türkçeleştiren Elektronik Yüksek Mühendisi Aydın Köksal.

Kelimenin orjinali ise İngilizce, Computer.
Compute, hesaplamak demek.
Computer, hesaplayan.

Bu kelimenin bilgisayarın kendisi gibi icad edildiğini varsayıyordum, meğer bu bir meslek adıymış. Amerikan ordusu 2. dünya savaşı sırasında attığı füzelerin tam olarak nereye düşeceğini hesaplamak üzere 100 matematikçi kadını işe almış. Kadınların görevi karadan veya havadan atılacak olan tüm bomba ve mermilerin nereye düşeceğini hesaplamakmış. Bu kadınlara da Hesaplayan, Computer deniliyormuş. Bilgisayar icat olup, insandan daha hızlı hesap yapabilince bu mesleği de, titri de makina devralmış.

Bu 100 kadın ile ilgili Top secret Rosies isimli bir belgesel bulunuyor. Çok şeker.

Saç nedir, ne değildir?

noreply@blogger.com (Unknown) — Sun, 24 Nov 2013 19:33:00 +0000

Saçlarım çok dökülüyor, saçlarım çok yıprandı, saçlarımın hızlı uzamasını istiyorum, krem saçımı döküyor gibi cümleleri hepimiz zaman zaman kurmuşuzdur. Fakat bu gözlemlerimizin ne kadar aslı astarı var bilmiyoruz.Dermatolog Prof. Ertuğrul Aydemir'den konuyla ilgili bilgi istedim, bana kendisinin yayınlanmış bir yazısını verdi. İşte bazı önemli bilgiler.

- 1 saç teli 100gr ağırlık kaldırabilir.

- Bir insanın kafasında 100 000 ile 150 000 arasında saç teli bulunur.

- 120 000 saç teli 10-12 ton ağırlığı taşıyabilir.

- Bir günde 100 saç teline kadar dökülme normal kabul edilir

- Dökülen bir saçın yerine yenisi 6-10 haftada çıkar

- Bir saç dibinden en fazla 20-22 kez saç gelir

- Her bir telin dökülme takvimi başkadır ve farklı zamanda dökülürler

- Erkeklerin saç dökülmesi yapısaldır ve erkeklik hormonuyla ilgili değildir

- Yeni saç, eski saçtan daha hızlı uzar

- Bir saç teli ayda ortalama 1cm, yılda 12cm uzar

- Saç kesme, kazıma saçları gürleştirmez

- Bir saç telinin ömrü 4-5 yıldır ve ömrün 3 evresi vardır. 1) 3 yıl süren gelişme döneminde saç durmadan uzar ve sağlıklıdır, 2) Duralama dönemi aniden gelir ama 10 gün gibi kısa sürer. 3) zayıflık döneminde saçlar dökülmek için bahane arar.

- saçlar ıslakken %30 uzar, kuruyunca çeker

- jöle, sprey, krem gibi saç ürünlerini kullanmak herhangi bir dökülme veya yıpranmaya yol açmaz. Bu ürünler kozmetiktir ve saça zarar vermez ve dökülmesine sebep olmaz.

- Saçları havlu ile kurutmak saçı yıpratan bir uygulamadır ve yapılmaması gerekir.

Deniz suyu neden tuzludur?

noreply@blogger.com (Unknown) — Sun, 10 Nov 2013 18:27:00 +0000

Heyoo çok nadir okur sorularından biri gelmiş! Soru şu; Deniz suyu neden tuzludur?

Bildiğiniz gibi dünyanın %70'i suyla kaplıdır ve bu suların %97'si tuzludur. Suyun tuzlu olmasının iki ana sebebi var;

1) Yağmur damlalarının içinde bir miktar karbon dioksit bulunur. İçindeki karbon asidi yüzünden bir miktar asidik bir sıvıdır. Yağmur dünyadaki kayalara çarptığında kayada bulunan mineralleri kırar ve tuz ortaya çıkar. Tuz nehirler ile denize taşınır. Milyonlarca senedir bu süreç devam etmekte ve denizdeki suyu tuzlu hale getirmektedir.
Bugün artık deniz suyunun tuz seviyesi sabitlenmiş durumdadur ve herhangi bir artış veya azalma söz konusu değildir.

2) Denizlere su getiren diğer bir kaynak ise deniz altındaki termal bacalardır. Bu bacalar da denize her daim mineral püskürmektedirler. Tuzun önemli bir miktarı bu bacalar tarafından okyanuslara karışmaktadır.

NOAA Okeanos Explorer Program, INDEX-SATAL 2010

En uzun yaşayanların ülkesi

noreply@blogger.com (Unknown) — Mon, 07 Oct 2013 21:10:00 +0000

Yaşamın en uzun olduğu ülkelerin bir listesi ;

1 Japonya
1 İsviçre
1 San Marino
4 İtalya
4 Singapur
4 İzlanda
4 Andora
4 Avustralya
4 İspanya
4 Katar
4 İsrail
4 Monaco
4 Fransa
4 İsveç
4 Kanada
4 Lüksemburg
17 Kıbrıs
17 Norveç
17 Yeni Zelanda
17 Hollanda
17 Avusturya
17 Yunanistan
17 Irlanda
17 Güney Kore
17 Finlandiya
17 Almanya
27 İngiltere

Türkiye 46. sırada, ortalama yaşam 76 yıl. En yüksek Japonya'da yaşam ise ortalama 83 yıl

Skybox imaging ile artık dünyanın güvenlik kamerası olacak

noreply@blogger.com (Unknown) — Sat, 04 May 2013 22:37:00 +0000

Skybox imaging isimli yeni bir girişim henüz duymadıysanız çok yakında duyacaksınız. Uydu görüntülemesinde disruptive bir teknoloji. Skybox imaging ürettikleri micro uydular vasıtası ile dünyada istenilen yerin, istenilen anda yüksek resolusyonlu görüntüsünü, videosunu gösterebilen bir sistem. 4 adet Stanford öğrencisi tarafından henüz okuldayken başlanılan bir proje.

Tam şu anda Taksim'de kaç adet boş park alanı var?
Ticaretle uğraşıyorum, Yunanistan'a mal gönderdim acaba vardı mı?
Japonya'da Tsunami olmuş, haydi aç da izleyelim.
Dünyadaki farklı alanlardaki su seviyeleri ne?

Neler neler yapılabilir düşündükçe heyecan basıyor. :) haydi Google güzel bir teklifle git çocuklara...

İşte kendi sitelerinden bazı örnek fotoğraflar;

Uydular nasıl fotoğraf çekiyorlar?

Cesur hissetmek için yapılacak birşey var mı?

noreply@blogger.com (Unknown) — Fri, 03 May 2013 21:43:00 +0000

Sosyal psikolog olan Amy Cuddy'ye cesur hissetmek, daha doğrusu kendini cesur olduğuna kandırmak 2 dakikalık bir iş. Cuddy'nin araştırmaları gösteriyor ki, cesaret sembolü hareketleri 2 dakika boyunca tekrarlarsanız, kendimizi sanki cesurmuş gibi hissedermişiz. Ellerini ve bacaklarını X işareti şeklinde açmak, ellerini ensede kavuşturup geriye yaslanmak, bacakları açarak oldukça büyük yer kaplamaya çalışarak oturmak, elleri kolları vücuttan uzak ve açık tutmak gibi. Amy Cudy, önemli bir görüşme öncesi, gergin ve güçsüz hissettiğinizde sessiz bir köşe bulup, cesaret hareketlerini 2 dakika boyunca yapmamızı öneriyor.

Denemeye değer, ne dersiniz?

Raarrrr!

Amy Cuddy'nin bu konuya ilişkin bir de TED sunumu var. Tavsiye ederim.

Tatil seçimimizi neye göre yapıyoruz?

noreply@blogger.com (Unknown) — Sat, 20 Apr 2013 20:46:00 +0000

Nobel ödüllü Princeton Üniversitesi profesörü Daniel Kahneman TED konuşmasında insanın deneyimleyen benlik (experiencing self) ve hatırlayan benlik (remembering self) olmak üzere iki benliği olduğunu söylüyor. İnsan ne kadar mutlu bir yaşamı olduğuna, hatırlayan benliğine bakarak karar veriyormuş. Durmadan fotoğraf çekmemiz, seyahat merakımız, özel günlere gösterdiğimiz özen hep hatırlayan benliğimizi etkileme çabamızdanmış. Bu deneyimler ne kadar unutulmaz, ne kadar eşsiz ise, insan kendini bir o kadar mutlu hissedeceğini düşünüyormuş.

Özellikle tatil seçimi bu mekanizmanın devreye girdiği önemli noktalardan biri. Nereye tatile gideceğimize deneyimleyen benlik değil, hatırlayan benlik karar veriyor. Roma'ya gitsem mi daha sonra daha net ve uzun süre hatırlarım, yoksa her yıl yaptığım gibi Ödemiş'e gitsem mi? En akılda kalıcı olacak ve en derin izler bırakacak olan seçim tabi ki tercih edilecek.

Beynimiz bir kere Roma'ya gitti mi, orada bir hafta veya iki hafta kalmasının toplam mutluluğu üzerinde de bir etkisi yokmuş. Bir haftalık bir ROma seyahati zaten hep hatıralarda yer edecek bir gezi olacağından, iki haftalık olmasının geri dönüşü olmayacaktır. Beynimiz ancak yeni deneyimleri kayda değer adlediyormuş. Bu durumda günlerin birbirine benzediği Covid günlerinin neden hızla geçtiği ve neden uykudaymışız hissiyatı yarattığı çok net anlaşılıyor. Hergün birbirinin benzeri olunca, hangi birini hatırlasın beynim, ve dahası neden hatırlasın? O da haklı. Otomatiğe bağlıyor herhalde.

Hatırlayan benlik hikaye anlatan biri gibi. Her hikayede olduğu gibi de, hikayenin nasıl sonlandığı en önemli mesele. Günlük yaşayışımızda bir bitiş olmadığı için de beyin bu günleri kaydetmiyor, es geçiyor. Bu nedenle hergünün sonunda günlük tutmak, özellikle gün içinde olan olumlu olayları, öğrenimleri, kazanımları listelemek günü daha kalıcı kılması açısından etkili bir yöntem.

Kahneman bitişin önemini gösteren çok ilginç bir çalışmadan da bahsediyor. Kolonoskopi yaptıran iki hasta grubu üzerinde yapılan araştırmada, A grubuna kısa fakat sonu acılı bir kolonoskopi yapılıyor. B grubuna ise başı acılı, sonu acısız bir işlem yapılıyor. B grubu toplam deneyimi çok daha iyi hatırlıyor. A grubu ise çok fazla acı çektiğini hatırlıyor. Eğer A grubundaki hastaların kolonoskopisi bir dakika daha uzun tutulsa ve acının sonda değil, ortada olması sağlansa, toplam operasyonun daha iyi hatırlanacağı düşünüülyor. Bitiş daha olumlu olacağından, toplam işlem de daha olumlu hatırlanacaktı.

Bu bilgiden yola çıkarak, çocuklara yapılan tıbbi müdahaleler acaba revize edilemez mi? Bir dikiş işleminden sonra sanki işilem bitmemişçesine biraz masaj, ılık bir havlu, bandajlamayı yavaş yavaş uygulamak acaba doktor deneyimini daha olumlu kılabilir mi?

Kahneman'ın konuşmasında mutluluk konusunda paylaştığı birçok bilgi daha bulunuyor. İzlemenizi tavsiye ederim.

Moskova'da görülmesi gereken yerler

noreply@blogger.com (Unknown) — Fri, 12 Apr 2013 21:22:00 +0000

Haftaya ikinci defa Moskova'ya gideceğim. İlk ziyaretimde hava -20 dereceydi. -5, -10 daha önce İstanbul'da gördüğümüz derecelerdi ve bu sebeple -20 de biraz daha soğuk olur sanıyordum. Alakası yok! -20 ile -10 arasında sadece 10 derece değil, farklı bir iklim varmış meğer. Bu sebeple ilk önerim yaz harici oldukça kalın giyinmeniz.

İlk önerim de kesinlikle Pushkin Cafe. Muhteşem yemekleri, harika bir atmosferi olan tam bir Rusya deneyimi. Ama uyarayım, oldukça pahalı bir restaurant. Fakat kesinlikle değiyor.

Cafe Pushkin

Pushkin cafe'de kesinlikle yemeniz gerekenlerin başında Rus salatası geliyor. Türkiye'de yediğimiz Rus salatası mayonez, havuç, bezelye karışımı ağır bir meze. Asıl Rus salatası ise fotoğrafta görüldüğü gibi ve son derece hafif, içinde tavuk da olan çok leziz bir meze.

Rus salatası

Diğer önerim ise mutlaka piramit tatlısını yemeniz. İçindeki piramit şeklindeki dondurma, üzerinde karamel bir kafes ile geliyor. Sonra garson Napolyon'un Mısır'a ziyareti sırasında kendisine yapılan bu tatlının nasıl alev aldığını anlatıyor ve tatlıyı yakıyor. Karameller eriyip dondurmanın üzerine akınca ...

Kızıl meydana özellikle gece gitmenizi tavsiye ederim. Gündüz de tabiki çok etkileyici ama gece ışıklandırma ile çok daha masalsı bir hal alıyor.

Diğer bir önerim de tğm katedral ve kiliselerin içine girmeniz. Bu kadar süslü, bu kadar şaşalı katedraller İtalya'da bile yok. Ayrıca benim şansıma mı bilmiyorum ama içeride her daim ilahiler ve operalar okunuyor. Çok etkileyici.

Son olarak da Metro istasyonlarını tavsiye ederim. Metro istasyonlarının birçoğu sanki bir müzeymişçesine restore edilmiş ve gerek sanat galerilerine, gerek heykel müzelerine çevrilmiş. Alfabeden dolayı olsa gerek bana biraz karışık geldi. Rehber eşliğinde gezilmesi daha hayırlı olabilir.

Bu arada İstanbul'dan daha beter trafiği var. Mesela Kızıl meydandan havalimanına (yaklaşık 20 km) yolculuğun 3-4 saat sürmesi normal karşılanıyor.

2 aylık sıra olduğu için gidemedim ama Bolshoi balesi de görülmeli. Umarım iş gezisi için gitmediğim bir defa ben de gidebileceğim.

Keyifli geziler

Online Eğitim kaynakları

noreply@blogger.com (Unknown) — Sat, 06 Apr 2013 21:34:00 +0000

Bugün size online eğitim imkanlarından bahsedeceğim ama aklınızda olsun ben öğretmen, eğitmen filan değilim. Sadece kendi kullandığım ve beğendiğim kaynakları paylaşıyorum. Eğer eğitim konusunda hata yapmak istemiyorsanız bir uzmana danışınız. Ayrıca eğer dikkat etmezseniz diye de belirteyim, bu yazı 2013 yılında yazıldı, siz bu yazıyı kimbilir kaç yılında okuyorsunuz :)

Birincisi artık Türkiye dışındaki üniversitelerin birçoğu hızla online eğitim imkanlarını zenginleştiriyorlar. Bugün YÖK'ün denk kabul ettiği yurtdışından online eğitim imkanları bile var. Standford'dan dahi birçok dersi tamamen online alabiliyorsunuz, online Master ve doktora da yapılabilmekte. Eğer YÖK denkliğine veya bir diplomaya ihtiyaç duyuyor ve bir sertifika ile yetinemiyorsanız hangi programın YÖK tarafından kabul edildiğini iyice kontrol edin. Bu diplomalı programların maliyeti ders başına 500-1000dolar arasında.

Gelelim asıl beni heyecanlandıran konuya, online ücretsiz eğitim. Eğer amacınız mevcut derslerinizi pekiştirmek, merak ettiğiniz konuları uzmanlarından öğrenmek, okulda olmanın keyfini yeniden tatmak, farklı bakış açıları duymak ise online eğitim tam size göre. Kendi denediğim ve rahatlıkla önerebileceğim 4 adet sistem buldum;

1) Khan Academy - Lise ve Üniversite hazırlık seviyesinde ders anlatan bir kaynak. SAL'ın yeğenleri için kaydedip Youtube'a koyduğu dersler kısa zamanda yüzbinler tarafından ilgi görmüş ve sonunda Khan Academy Bill Gates vakfı gibi birçok dernekten destek alıp yoluna başlamış. Tamamen ücretsiz. Ders dinledikçe puan kazanıyorsunuz. Sorunuz varsa gerek öğretmenler, gerek öğrenciler hızla cevaplıyorlar. Bir soruyu cevaplarsanız siz de puan kazanıyorsunuz. Ayrıca en güzeli Türkçe tercümesi de mevcut. Fizik, matematik, biyoloji, kimya, bilgisayar programcılığına giriş gibi konularda özellikle tavsiye ederim. Tarih, coğrafya gibi konular ülke detayında olmadığından limitli kalabilir. Herhangi bir zaman, mekan kısıtı yok, istediğiniz zaman girip istediğiniz dersi dinleyebilirsiniz. Türk üniversitelerine girişte faydası olmaz ama yurtdışındaki üniversitelerde eminim Khan Academy puanı da ileride önem kazanacak. Bu sebeple Facebook veya Google hesabınız ile bağlanmanızı tavsiye ederim.

2) Coursera - Khan Academy'nin Üniversite seviyesinde olanı. Yüzlerce konuda ders, farklı üniversitelerden farklı profesörler tarafından veriliyor. Stanford'dan Tokyo Üniversitesine, Princeton'dan Ecole Polytechnique'e kadar birçok saygıdeğer üniversiteden dersler var. Derslerin belirli başlangıç tarihleri ve belirli süreleri var. Derse katıldığınız süre zarfında ödevler veriliyor, dersler günlük olarak video olarak ekleniyor ve izlemeniz isteniyor. Bazı derslerde direkt öğretmenler ödevleri kontrol edip, değerlendirirken, daha kalabalık sınıflarda öğrenciler birbirlerinin ödevlerini değerlendiriyor. Bence ders zenginliği ve kalitesi anlamında en başarılı olan sistem. Ayrıca derslerin çoğunun sonunda sertifika veya bir referans mektubu da veriliyor. Verilmediği durumlarda derse yazılırken zaten bilgi veriliyor. ne yazık ki Türkçe seçeneği yok.

3) Venture lab - Stanford'un daha çok girişimcilere yönelik programı. Ders sayısı ve kapsamı çok kısıtlı fakat derslerin kalitesi çok yüksek. Özellikle teknoloji girişimcisi olmak isteyenler için hemen her dersi şiddetle tavsiye ederim. Tina Seelig'in yaratıcılık dersini aldım, dünyanın 15 farklı yerinden 20 farklı milletten insan ile birlikte dersler yaptım, problem çözdüm, çok eğlendim. Burada da yine sertifika vs yok. Sonunda bir teşekkür epostası alıyorsunuz. Türkçe de bulunmamakta.

4) Itunes University - Apple kullanıcıları için muhteşem bir kaynak. Khan Academy'nin Üniversite seviyesi. İnternette bulunan hemen tüm derslere Itunes University üzerinden yazılabiliyor ve dersleri istediğiniz zaman dinleyip, izleyebiliyorsunuz. Çok geniş bir ders yelpazesi, hemen tüm üniversiteler burada mevcut. Türkiye'den şimdilik sadece Sezin Okullarını görebildim.

5) Ted-Ed: Henüz beta aşamasında olan TED'in yeni eğitim portalı da güzel başladı. Videolar çok kaliteli, basit ve anlatımlar çok akıcı. Kısa kısa, genelde grafiklerle hazırlanmış videolar. Hatta dersin sonunda sorular sorabilme seçeneği dahi var. Öğretmenler buradan dersleri seçip, öğrencilerine özel sınav bile yapabiliyorlar. Şimdilik biraz katalog olarak karışık geldi ama alışırım yakında :)

Güneş ışığını hangi renk daha fazla ısıya çevirir?

noreply@blogger.com (Unknown) — Mon, 11 Feb 2013 23:13:00 +0000

Işık, kaynağından çıkıp bir nesneye çarpar ve ışık yansıdığındaki dalga boyutu o nesnenin rengini belirler.

Mesela ışık siyah bir nesneye çarptığında, siyah nesne ışığı tamamen emer ve ışığı yansıtmadığı için de siyah görünür.

Peki siyah nesneye çarpan ışığa ne olur?
Isıya dönüşür.

İşte bu sebeple yazın daha açık renk kıyafetler giyeriz, beyaz tisortumuze çarpan güneş ışınları üzerimizde yansıyıp gitsin diye.

Kaç farklı renk vardır?
8 adetö aynı gok kusagındaki gibi.

Infrared,
kırmızı,
turuncu,
sarı,
yeşil,
mavi,
mor,
ultraviyole.

Ultraviyole ve infrared insanlar tarafından görülemeyen frekans ve dalga boyundadır.

Açık yeşil bir renk değil midir?
Açık yeşil, koyu mor, gül kurusu, pembe gibi yukarıda saydığımız 6 renge yakın olan tonlar da renktir. Kırmızı adını kırmızıya yakın tüm renkler için kullanılan bir aralık gibi düşünebilirsiniz. Kırmızının frekans aralığı 430-480THz'dir. Bu aralık arasında kırmızının birçok farklı tonu bulunmaktadır.

BUNU BİLİYOR MUYDUNUZ?

Dünyaya gelen güneş ışınlarının hepsini sadece bir saat boyunca yakalayıp, ısıya çevirebilseydik tüm dünyanın koskoca bir yıl boyunca harcadığı enerjiyi elde etmiş olurduk!

HANGİ RENGİN ISIYI DAHA FAZLA GEÇİRDİĞİNİ ÖLÇMEK İÇİN BİR DENEY

MALZEMELER
Siyah, beyaz renkli karton kağıt
Tercihinize göre 4 farklı renk karton kağıt
6 buz kalıbı (aynı büyüklükte)
Kronometre veya üzerinde saniye göstergesi olan bir saat
Not almak için kağıt ve kalem

DENEY

Karton kağıtlarınızın her birini 8x8cm büyüklükte kareler oluşturacak şekilde kesin. Bu kağıtları sonrasında buzların üzerini kapatacak şekilde koyacağız. 8cm çok büyükse daha küçük, veya gerekiyorsa daha büyük kesebilirsiniz.
6 buz küpünü benzer aralıklarla güneşin altına koyun ve her birinin üzerine kestiğiniz farklı renkteki kağıtları yerleştirin. Bir buzun üzerinde siyah karton kağıt, diğerinde beyaz karton kağıt, diğerlerinde ise sizin seçtiğiniz 4 farklı renkteki kağıdı koyun.
6 buz küpünün de tam olarak güneşin altında olduğundan emin olun. Etrafta başka bir ısı kaynağı olmamalı.
Buzların erime sürelerini kronometreniz ile tutun ve not kağıdınıza kaydedin

Alexander Jansson

noreply@blogger.com (Unknown) — Wed, 19 Dec 2012 23:25:00 +0000

Fazla söze gerek yok. Tüm çizimlerine bayıldım. Sanki hepsi birer ayrı masal dünyası. Kısa film de yapıyormuş. Çizim ve karakterlerde Tim Burton ve Neil Gaiman havası var.

İsveçli sanatçının diğer eserlerine Deviantart/Alexander Jansson'dan veya www.alexanderjansson.com adresinden ulaşabilirsiniz.

Dünyanın en büyük uçağı hangisi?

noreply@blogger.com (Unknown) — Sun, 12 Aug 2012 18:54:00 +0000

Birçok konuda yazıyorum ama hep DÜNYANIN ENleri konuları ilgi çekiyor. İlgi çekmenin yanında artık aldığım okur istekleri de hep ENlerle ilgili. Bugün de Dünyanın En büyük uçağı hangisidir diye bir okuyucu sorusu gelmiş. Sayenizde ben de dünyanın ENlerini öğreniyorum :)

Dünyanın en büyük uçağı - Antanov 225

Dünyanın en büyük ve en ağır uçağı ünvanını halen koruyan Antanov 225, tam 600ton ile havalanabiliyor. Rusların uzay mekiğini taşımak üzere yapılmış fakat Rus uzay programı iptal edilince Antanov da ıskartaya alınmış. 1991 yılında bu sefer de kargo uçağı olarak kullanılmaya başlamış. 2001 yılında bir rekora imza atarak 4 tank taşımış. 2002 yılında ise İran körfezinde bulunan Amerikan askerlerine 250.000 hazır yemek taşımış.

Ayrıca 2012 filminde de başrol oyuncularından biriydi diyebiliriz.

Diğer uçakların da bir listesini verecektim ama Antanov diğerlerinden neredeyse %50 daha büyük olduğu için sadece bir iki fotoğraf göstermekle yetineceğim. Tam listeye Wikipedia'dan ulaşabilirsiniz.

Dünyanın en büyük gemilerini öğrenmek için tıklayın.

2012 yılı dünyanın en hızlı arabaları

noreply@blogger.com (Unknown) — Sun, 08 Jul 2012 23:18:00 +0000

Oğlum henüz 4 yaşında ama TopGear isimli BBC yapımı bir TV programının hastası. Programdaki arabalar Richard Hammond, James May ve Jeremy Clarkson isimli 3 sunucu tarafından inceleniyor. Dünya çapında 350 milyon kişi tarafından seyredilen bu programın diğer araba programlarından farkı ise pisti. İngiltere'de Surrey'de bulunan pist, 2. dünya savaşı sırasında Kanada havaalanı olarak inşa edilmiş. Daha sonra İngiliz hava kuvvetleri tarafından test ve üretim merkezi olarak kullanılmış. Sonra da Lotus firmasının test sürücüleri tarafından arabaların hızlarının test edildiği bir piste dönüştürülmüş ve sonrasında BBC'nin Top Gear programındaki arabaları ve sürücüleri test etmek için kullanılıyor.

İşte sizinle paylaşacağım dünyanın en hızlı arabaları listesi Top Gear'ın yıllar içinde özel dizayn edilmiş pistinde test ettiği arabalara ait.

Top Gear test pisti

5. Lamborghini Aventador LP700-4

En yüksek hızı saatte 354 km. 0'dan 100'e 2.9 saniyede çıkıyor. 515 kw gücünde motoru V12 tipi ve önde yer alıyor. 7 ileri vitesi var. 4 çeker bir araba ve 1575 kg. Top gear pistinde 5. sıraya 2011 yılında oturmuş. Birçok farklı listede 2012 yılının en beğenilen arabası seçilen Lamborghini Aventador'un adına daha çok Ronaldo'nun son arabası ve Kim Kardashian'ın Kanye West'e aldığı 750 000 dolarlık araba diye rastlamış olabilirsiniz.

4. McLaren MP4-12C

En yüksek hızı saatte 333 km. 0'dan 100'e 3 saniyede çıkıyor. 441 kw gücünde motoru V8 twin turbo tipi ve önde yer alıyor. 7 ileri vitesi var. Arkadan itişli bir araba ve 1434 kg. Top gear pistinde 4. sıraya 2010 yılında oturmuş. McLaren karbon fiber alaşımı 11 yıl önce F1 arabalarında kullanan ilk firma. 11 yıl sonra karbon fiber teknolojisini geliştirip, ucuzlaştırarak binek otomobillerinde de kullanmaya başlamış.

3. Ariel Atom 500 V8

En yüksek hızı saatte 275 km. 0'dan 100'e 5.4 saniyede çıkıyor. 354 kw gücünde motoru 32 valve V8 tipi ve önde yer alıyor. 6 ileri vitesi var. Arkadan itişli bir araba ve 550 kg. Top gear pistinde 3. sıraya 2010 yılında oturmuş.

2. Ultima GTR 720

En yüksek hızı saatte 378 km. 0'dan 100'e 5.5 saniyede çıkıyor. 530 kw gücünde motoru V8 tipi ve önde yer alıyor. 5 ileri vitesi var. Arkadan itişli bir araba ve 1050 kg. Top gear pistinde 2. sıraya 2000 yılında oturmuş.

1. Caparo T1

En yüksek hızı saatte 322 km. 0'dan 100'e 5.5 saniyede çıkıyor. 429 kw gücünde motoru V8 tipi ve önde yer alıyor. 6 ileri vitesi var. Arkadan itişli bir araba ve 575 kg. Top gear pistinde 1. sıraya 2007 yılında oturmuş.

Neymiş arabanın en güçlüsü değil en hafifi, en turuncusu ve arkadan itişlisi makbulmüş :)

Top Gear'ın full listesine buradan ulaşabilirsiniz.

Havai fişekler hayvanlara zararlı

noreply@blogger.com (Unknown) — Sat, 16 Jun 2012 21:42:00 +0000

Istanbul'da havai fışekler resmi bayramlar haricinde yasaklanmış. Bu haberi tartışırken arkadaşlarımdan biri havai fişeklerin kuşları öldürdüğünü söyledi. Havai fişeğin atıldığı noktadan kuş geçme ihtimali çok düşüktür deyip bu söylediğine inanmamıştım. Sonra bugün araştırdım, gerçekten de doğru söylüyormuş.

Havai fişeklerin çıkardığı yüksek ses sadece kuşları değil, tüm hayvanları son derece kötü etkiliyormuş. Her havai fişek sesinde evden kaçan, huzursuzlanan hayvanların sayısı neredeyse %100 artıyormuş. Öyle ki sesten uzaklaşmak için o kadar uzağa kaçıyorlarmış ki, bir daha geri dönemiyorlarmış.

Bildiğiniz üzere hayvanların kulakları bizden çok daha hassas. Havai fişeğin gürültüsü hayvanları geçici de olsa sağır edebiliyormuş. Panik içinde ne yapacağını bilmeden uçan kuşlar da binalara çarpıp ölebiliyorlarmış. Veya açık denize uzun bir süre uçup sonra geri dönecek enerjiyi bulamadıklarından ölebiliyorlarmış.

Yapılan araştırmalar bu tip beklenmedik gürültülerin hayvanlarda kalıcı hasarlar bıraktığını da saptamış. Havai fişeklerin sıklıkla atıldığı stadyum yanındaki ördekler hayatları boyunca minik kalırken, şehir içindeki parktaki ördeklerin çok daha büyük oldukları gözlenmiş. Bazı köpekler bu tip sesleri hayatları boyunca unutamaz ve sinir hastası da olurlarmış.

Kısacası havai fişeklerin yasaklandığı çok iyi olmuş. Darısı diğer illerdeki hayvanların başına.