Strona Krzysztofa Kowalkowskiego

Gerard Kurowski (1925-2017) – żołnierz dwóch armii, jeniec trzeciej, kominiarz i piłkarz

2025-10-27T10:40:00.006+01:00

O tym, że w książce „Pomorzanie znani i nieznani …” nr 6, w 2024 roku ukazał się mój artykuł poświęcony biografii Gerarda Kurowskiego pisałem na mojej stronie 28 lipca 2024 roku. Po okresie sprzedaży i w uzgodnieniu z wydawcą, postanowiłem zamieścić wspomniany artykuł na mojej stronie. Prezentuje on bogate i nietuzinkowe życie Gerarda, tak w okresie wojny, jak i po jej zakończeniu. Szczególnie interesujące są informacje z lat wojny,które napisałem w oparciu o wspomnienia Gerarda, jak też archiwalne dokumenty osobiste Gerarda, tak niemieckie, jak i polskie z okresu jego służby w PSZ. Bardzo interesujące są informacje dotyczące służby Gerarda w armii niemieckiej, szczególnie w kontekście głośnej wystawy, jaką można od 12 lipca 2025 roku obejrzeć w Muzeum Gdańska „Nasi chłopcy. Mieszkańcy Pomorza Gdańskiego w armii III Rzeszy”, przybliżającej tragiczną historię przymusowo wcielonych Pomorzan. Gerard wcielony przymusowo w wieku 17.5 lat do niemieckiej armii, ostatecznie swą służbę zakończył w Polskich Siłach Zbrojnych na zachodzie.

Tu tylko dodatkowa informacja dot. Gerarda Kurowskiego. Jest on młodszym bratem mojej mamy Jadwigi i przed śmiercią zdążył przeczytać znaczną część zamieszczonego tu tekstu, do którego wniósł niewiele uzupełnień.

Czytaj dalej w bibliotece >>>

Sgt. Kazimierz Jan Ardelli (1921-1942), lotnik 305 Dywizjonu Bombowego

2025-10-27T10:21:00.003+01:00

Z opóźnieniem, niezależnym od wydawcy, ukazał się kolejny numer czasopisma Stowarzyszenia Lotników Polskich „Smugi na niebie” nr 20/2024. Od kilku lat zamieszczam w nim swoje artykuły. Tym razem jest to biografia kolejnego członka załogi Wellingtona Z8338 SM-N (zwanym „Nana”) dowodzonego przez sgt. Alojzego P. Gusowskiego, którego biografia ukazała się w 2012 roku w książce zatytułowanej „Alojzy Paweł Gusowski pilot 305 Dywizjonu Bombowego”. Ponieważ w książce tej przedstawiłem jedynie krótkie biografie pozostałych członków załogi postanowiłem je uzupełnić. Tak powstała książka „Porucznik Stefan Bolesław Madejczyk (1911-1992) – polski lotnik na obczyźnie”, prezentująca biografię jedynego ocalałego członka załogi wspomnianego Wellingtona, która ukazała się w
2020 roku. W tym samym roku ukazał się w czasopiśmie „Smugi na niebie” nr 17/2020, liczący 11 stron, artykuł poświęcony biografii kolejnego członka załogi wspomnianego Wellingtona zatytułowany „Por. Henryk A. Jankiewicz (1915-1942)”.
We wspomnianym najnowszym numerze czasopisma „Smugi na niebie” nr 20/2024 ukazała się, licząca 9 stron, biografia kolejnego członka tej załogi nosząca tytuł „Sgt. Kazimierz Jan Ardelli (1921-1942), lotnik 305 Dywizjonu Bombowego”. Skan wspomnianego artykułu przedstawię za kilka miesięcy, gdy wspomniane czasopismo zostanie rozprowadzone pomiędzy czytelników.

Organizacje działające w Czarnej Wodzie w II RP

2025-03-23T12:06:00.008+01:00

Muzeum Ziemi Kociewskiej w Starogardzie Gdańskim od 2006 roku wydawało Rocznik Muzealny „Rydwan”. Jego ostatni, 15 numer, ukazał się w 2020 roku. Od 2011 roku w każdym kolejnym numerze „Rydwanu” ukazywał się zawsze mój artykuł. Wszystkie one są dostępne na mojej stronie. W związku ze zmianą na stanowisku dyrektora muzeum nastąpiła przerwa w wydawaniu „Rydwanu”. Jak się okazało, „Rydwan” doczekał się swojego następcy. Jest nim „Kociewski Rocznik Naukowy” nr 1/2024, który ukazał się w lutym 2025 roku i zapoczątkował nową serię „Roczników Muzealnych” wydanych przez wspomniane Muzeum Ziemi Kociewskiej. Rocznik zawiera 11 artykułów i dwie recenzje. Informacja o artykułach i recenzjach znajdują się w poniżej.
Wśród artykułów opublikowanych w Roczniku znajduje wspomniany artykuł
zatytułowany „Organizacje działające w Czarnej Wodzie w II RP”, którego jestem autorem. Historią tego miasta, a dawniej wsi i ludzi tu mieszkających zajmuję się od jakiegoś czasu, publikując na ten temat artykuły m.in. w „Kociewskim Magazynie Regionalnym” czy w „Zeszytach Chojnickich”. Ponieważ wspomniany Kociewski Rocznik Naukowy jest w sprzedaży nie mogę jeszcze opublikować mojego artykułu, tu więc jedynie krótka informacja o artykule. W czasach II Rzeczypospolitej Polskiej Czarna Woda wchodziła w skład Wójtostwa Leśna Huta, a następnie w skład gminy Piece. W różnym okresie działało w niej 13 organizacji politycznych i społecznych. O każdej z nich w artykule znajduje się choć kilka
zdań. Tam, gdzie udało się to ustalić, wymienieni są ich działacze czy członkowie. Temat wymaga dalszych poszukiwań.

Kartuskie Zeszyty Muzealne nr 9

2025-02-02T10:02:00.001+01:00

W Muzeum Kaszubskim w Kartuzach w dniu 30.01.2025 r. odbyło się spotkanie
promujące najnowszy numer Kartuskich Zeszytów Muzealnych. Wśród licznego grona gościprzybyłych na spotkanie byli m.in. burmistrz Kartuz Mieczysław Grzegorz Gołuński, recenzent zeszytów dr Tomasz Rembalski, dr Jarosław Ellwart, właściciel Wydawnictwa Region, które wydrukowało zeszyty. Byli oczywiście autorzy artykułów zamieszczonych w zeszytach, którzy opowiedzieli o swojej pracy nad tekstami. Nie mogło zabraknąć i mnie, jako że od 3 numeru zeszytów corocznie ukazują się w nich moje artykuły, które sukcesywnie zamieszczam na mojej stronie. Spotkanie prowadziła pani Barbara Kąkol, dyrektor muzeum i
jednocześnie redaktor Kartuskich Zeszytów Muzealnych. Omawiany tu numer zeszytów można zakupić w Muzeum Kaszubskim, do czego serdecznie zapraszam. Natomiast numery 1-7 zeszytów są dostępne w PDF na stronie: https://www.muzeum-kaszubskie.pl/kartuskie- zeszyty-muzealne
W cytowanym tu numerze zamieściłem artykuł biograficzny zatytułowany „Ks. Alojzy Kowalkowski, Historyk, polonista, kapelan PSP, bibliofil”. Ks. Alojzy Kowalkowski urodził w 1905 roku się i młodość spędził w Kartuzach, maturę zdał w Collegium Leoninum w Wejherowie. Święcenia kapłańskie uzyskał w 1929 roku w Pelplinie, a w 1934 roku ukończył Uniwersytet Poznański z tytułem magistra filozofii polskiej. Do 1936 roku uczył w Collegium Marianum w Pelplinie, a następnie był kuratusem parafii w Kiełpinach koło Działdowa. W lipcu 1939 roku otrzymał nominację na kapelana transatlantyku m/s „Piłsudski”. Wybuch
wojny zastał go na wyspach brytyjskich, gdzie był kapelanem lotników polskich w Polskich Siłach Powietrznych w Wielkiej Brytanii. Do polski wrócił w 1947 roku i był kilka lat nauczycielem w Gimnazjum Biskupim w Pelplinie i także profesorem Wyższego Seminarium Duchownego w Pelplinie, a następnie był kustoszem biblioteki seminaryjnej. Należy tu dodać, że ks. Alojzy Kowalkowski jest autorem ponad 300 opracowań, artykułów i prac naukowych. Zmarł w Pelplinie w 1986 roku i pochowany został w Kartuzach.

„Kapitan marynarki handlowej Antoni Jakub Sprung (1890-1942)”.

2025-01-16T16:19:00.002+01:00

Pod takim tytułem ukazał się mój artykuł w Zeszytach Chojnickich nr 40/2024. Ich promocja odbyła się 9 stycznia 2025 roku w Urzędzie Miejskim w Chojnicach. Warto napisać, że Zeszyty, staraniem Chojnickiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk i Urzędu Miejskiego w Chojnicach ukazują się od 60 lat. Mam drobny udział w ich powstawaniu, jako że mój pierwszy w nich artykuł ukazał się w 1999 roku, a od 2014 roku we wszystkich kolejnych numerach moje artykuły zamieszczam w Zeszytach regularnie.
Postać kpt. Antoniego Sprunga jest tajemnicza. Brak o nim wielu informacji. Na pewno podczas I wojny światowej pływał w niemieckiej flocie wojennej. Wiadomo, że w latach 1924-1927 mieszkał w Czarnej Wodzie, skąd pochodziła jego żona Zofia Szelbracikowska. Ostatnie lata swego życia Sprung mieszkał w Gdyni i tu, po zajęciu jej przez Niemców, działał w konspiracji m.in. w „Sarmacji”. Zginął 27 stycznia 1942 roku w obozie koncentracyjnym Stutthof.

Czytaj dalej w bibliotece >>>

Franciszek Józef Kowalkowski (1904-1979) – samorządowiec, urzędnik, działacz społeczny

2024-10-27T18:57:00.005+01:00

Artykuł pod takim tytułem ukazał się w 2023 roku w tomie 5 serii „Pomorzanie znani i nieznani” http://www.krzysztofkowalkowski.pl/2023/11/pomorzanie-znani-i-nieznani-5.html
Ze względów komercyjnych nie mogłem wówczas zamieścić całego artykułu na mojej stronie. Czynię to więc dziś.

Jest to kolejna biografia osoby z mojej rodziny. Wcześniej w Kartuskich Zeszytach Muzealnych ukazały się artykuły poświęcone biografiom członków rodziny, m.in. Andrzeja Ignacego Kowalkowskiego (1811-1880) mojego prapradziadka, nauczyciela z Chmielna i Edmunda Kowalkowskiego (1839-1880) mojego pradziadka, nauczyciela z Goręczyna oraz Franciszka Józefa Kowalkowskiego (1880-1940) mojego dziadka. Te i inne biografie są dostępne na mojej stronie.

Franciszek Józef Kowalkowski był najstarszym bratem mojego ojca Józefa Mariana (1923-1991). Przedwojenne zawodowe życie spędził on w Starogardzie, gdzie w latach 1934-1939cbył Naczelnym sekretarzem w Starostwie Powiatowym. We wrześniu 1939 roku jako podporucznik podczas walk w bitwie pod Bzurą dostał się do niewoli. Po powrocie z niej od 1946 roku pracował m.in. w Urzędzie Wojewódzkim i Wojewódzkiej Radzie Narodowej w Gdańsku. Od 1958 roku do emerytury pracował w Urzędzie Miejskim w Sopocie. Tak przed wojną, jak i po wojnie Franciszek był zaangażowany w działalność społeczną w Ochotniczych Strażach Pożarnych i Polskim Komitecie Pomocy Społecznej.

>>> Czytaj dalej w bibliotece

Jadwiga Kowalkowska (1909-1995), pracownica geodezji w Kartuzach

2024-10-27T18:48:00.008+01:00

O tym, że napisałem biografię Jadwigi Kowalkowskiej, która ukazała się w 8 numerze Rocznika „Kartuskie Zeszyty Muzealne” pisałem już na tej stronie:

http://www.krzysztofkowalkowski.pl/2024/02/o-jadwidze-kowalkowskiej-1909-1995-w.html

Ze względów komercyjnych (roczniki są w sprzedaży w Muzeum Kaszubskim) tekst o Jadwidze Kowalkowskiej nie został wówczas zamieszczony.

Jest to kolejna biografia osoby z mojej rodziny, której losy związane są z powiatem
kartuskim. O ojcu Jadwigi, Edmundzie Janie, artykuł biograficzny ukazał się w Zeszytach nr 3/2018 http://www.krzysztofkowalkowski.pl/search?q=Edmund+Kowalkowski Edmund Jan był starszym bratem mojego dziadka Józefa Serwacego.

>>> Czytaj dalej w bibliotece

Pomorzanie znani i nieznani … 6.

2024-07-28T11:53:00.001+02:00

Ukazała się kolejna książka „Pomorzanie znani i nieznani”. Jest to już 6 tom z tej serii, przedstawiający sylwetki Pomorzan.

Redaktor wydania Andrzej Chludziński pisze, że są to Pomorzanie, którzy zapisali się w historii tego regionu, swojego kraju, Europy, a nawet świata, choć dzisiaj nie o wszystkich z nich pamiętamy. W tomie tym drugi rozdział zatytułowany „Gerard Kurowski (1925-2017) – żołnierz dwóch armii, jeniec trzeciej, kominiarz i piłkarz”, jest mojego autorstwa. Prezentuję w nim biografię młodszego brata mojej mamy Jadwigi. Gerard lata przedwojenne spędził w Starogardzie, gdzie uczył się w szkole powszechnej. Po wybuchu II wojny ukończył tę szkołę i zatrudniony został w fabryce obuwia i jednocześnie kontynuował naukę w szkole zawodowej. 25 czerwca 1943 roku został wcielony do niemieckiego wojska. Szczęśliwie przeżył wojnę i wrócił do Starogardu, gdzie mieszkał i pracował do swojej śmierci.

Książka jest do nabycia u wydawcy w „Wydawnictwie Jasne” w Pruszczu Gdańskim www.wydawnictwo-jasne.pl

Pierwsze inscenizacje „Wesela kociewskiego” ks. Bernarda Sychty

2024-03-19T17:00:00.006+01:00

   O pierwszych wystawieniach „Wesela kociewskiego” pisałem już artykuł w „Pomeranii” nr 3 (529) w marcu 2019 roku, który jest dostępny na mojej stronie http://www.krzysztofkowalkowski.pl/search?q=Wesele
   Powróciłem do tego tematu w związku z odbywającymi się od kilku lat w Pelplinie konferencjami popularnonaukowymi z cyklu „Wielcy ludzie małego Pelplina”. Jej organizatorami są: Oddział Kociewski Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego w Pelplinie, Biblioteka Diecezjalna im. Bpa Jana Bernarda Szlagi w Pelplinie i Miejska Biblioteka Publiczna im. Ks. Bernarda Sychty w Pelplinie. Po każdej konferencji ukazuje się książka zawierająca wszystkie wygłoszone na niej referaty oraz Aneks zawierający kilka uzupełniających artykułów związanych z tematem konferencji.
   Temat szóstej konferencji, która odbyła się 8 października 2022 roku nosił tytuł „Ks. Bernard Sychta człowiek nauki, kultury i kościoła”. Właśnie w związku z takim tematem zaproponowałem po konferencji zamieszczenie w książce jej poświęconej cytowanego tu artykułu, bo autorem wspomnianej sztuki był ks. Bernard Sychta. Zawartość książki
prezentuje załączony spis treści.

Otrzymałem nagrodę „Słoneczniki 2023”

2024-03-09T08:16:00.003+01:00

O Honorowej Nagrodzie Wójta Gminy Kaliska „Słoneczniki” pisałem już na tej stronie w 2019 roku. W gali, podczas której nagroda jest wręczana uczestniczymy od 2010 roku, kiedy to ukazała się moja książka „Z dziejów gminy Kaliska oraz wsi do niej należących”. Nie przypuszczałem wówczas, jaki będzie ciąg dalszy tej historii. Ale po kolei.

W sobotę 2 marca 2024 roku w Gminnym Ośrodku Kultury w Kaliskach (pow. starogardzki) odbyła się po raz dziewiętnasty gala wręczenia „Słoneczników 2023”. Więcej o tej gali na stronie gminy:
https://www.facebook.com/gminakaliska

Nagrody te przyznawane są za szczególne osiągnięcia przyczyniające się do rozwoju i promocji gminy Kaliska. Zgodnie z regulaminem, kandydatów do nagród zgłaszały zakłady pracy, gminne organizacje i instytucje oraz osoby indywidualne. Laureatów i osoby wyróżnione wybrała kapituła powołana przez Wójta Gminy. Nagrody i wyróżnienia wręczane są w pięciu kategoriach: Działalność edukacyjno-sportowa, Działalność społeczno-kulturalna, Przedsiębiorczość, Inicjatywa
roku, Życzliwa dłoń. Podczas uroczystości wręczono także pięć Honorowych Słoneczników 2023. Znalazłem się w tej piątce. Nagrodę otrzymałem, jak napisał Wójt Gminy Kaliska: W podziękowaniu za wkład pracy w promowaniu naszego regionu, a w szczególności za zaangażowanie w napisanie książki o gminie Kaliska pn. „Z dziejów gminy Kaliska oraz wsi do niej należących”.

Dziękuję bardzo Panu Wójtowi i kapitule za nagrodę. Jestem bardzo dumny z jej otrzymania.

O Jadwidze Kowalkowskiej (1909-1995) w Kartuskich Zeszytach Muzealnych nr 8

2024-02-24T19:07:00.000+01:00

W Muzeum Kaszubskim im. Franciszka Tredera w Kartuzach 15 lutego 2024 roku odbyła się promocja 8 numeru Rocznika Kartuskie Zeszyty Muzealne, którego wydawcą są wspomniane Muzeum i Towarzystwo Przyjaciół Muzeum Kaszubskiego im. F. Brzezińskiego w Kartuzach. Wśród opublikowanych tam materiałów znalazł się mój artykuł biograficzny zatytułowany Jadwiga Kowalkowska (1909-1995), pracownica geodezji w Kartuzach. Jest to kolejna biografia osoby z mojej rodziny, której losy związane są z Kartuzami lub powiatem kartuskim. Tu tylko wyjaśnię, że ojciec Jadwigi Edmund, o którym pisałem w Zeszytach nr 3/2018 i mój dziadek Józef Serwacy byli braćmi. Gdy podczas promocji Zeszytów opowiadałem o Jadwidze z rzutnika prezentowane były zdjęcia dokumentów należących kiedyś do Jadwigi, a których ja zostałem spadkobiercą. Były to m.in. Książeczka Manualik Dzieci Maryi z 1924 roku, dowody osobiste Jadwigi i jej matki z 1929 roku, dowód osobisty – paszport Jadwigi z 1930 roku, Zaświadczenie o zatrudnieniu z 1945 roku. Te właśnie dokumenty, niektóre liczące niemal sto lat, podarowałem na ręce Pani Dyrektor Barbary Kąkol do zbiorów muzeum. Ze względów komercyjnych (roczniki są w sprzedaży w Muzeum Kaszubskim) tekst o Jadwidze Kowalkowskiej zostanie zamieszczony na tej stronie w późniejszym czasie.

Wiesław Sarnecki (1931-2007). Zapomniany mistrz chodu sportowego

2024-02-11T08:25:00.003+01:00

O mojej pracy nad biografią Wiesława Sarneckiego pisałem na tej stronie 14 lipca 2020 roku. Moim zamiarem było wydanie jego biografii w formie książki. Jak wówczas pisałem, nie miałem dostępu do dokumentów Sarneckiego znajdujących się w archiwach Orange. Szczęśliwie pod koniec 2021 roku akta te udostępniono mi, choć bez możliwości skanowania, ale pozwoliło mi to na uzupełnienie informacji o pracy i jego życiu osobistym. Tak powstała książka, której pierwszym i głównym recenzentem był dr Krzysztof Kisiel, długoletni trener reprezentacji polskiej w chodzie sportowym, autor i współautor książek o historii chodu sportowego w Polsce. Niestety nie udało się książki wydać, bo zabrakło instytucji, które zechciałyby jej druk sfinansować. No cóż, mówi się trudno. Nie pierwszy to przypadek, gdy spotykam się z takim problemem. Postanowiłem więc choć w skrócie przybliżyć mieszkańcom Gdańska i Pomorza osiągnięcia Wiesława Sarneckiego. Z pomocą przyszła mi redakcja miesięcznika „Pomerania”, która zamieściła przygotowany przeze mnie skrót książki w formie artykułu biograficznego. Ukazał się on numerze „Pomeranii” 12 (581) w grudniu 2023 roku. Poniżej jego skan.

Czytaj dalej w bibliotece >>>

Ks. Witold Chylewski (1910-1987). Proboszcz w Brzeźnie Szlacheckim, Borowym Młynie, Hucie Kalnej i Kasparusie

2024-01-29T18:04:00.006+01:00

Dnia 8 stycznia 2024 roku w Chojnicach odbyła się promocja 39 numeru Zeszytów Chojnickich wydawanych przez Chojnickie Towarzystwo Przyjaciół Nauk i Urząd Miejski w Chojnicach. Od lat zamieszczam tam swoje artykuły, głównie biograficzne, więc nie mogło być inaczej i w tym numerze Zeszytów. Tym razem bohaterem artykułu jest ks. Witold Chylewski urodzony w Rogóźnie, ale w latach 1912-1920 mieszkający z rodzicami w Silnie w pow. chojnickim. Swoją posługę kapłańską sprawował w Diecezji Chełmińskiej, głównie w pow. bytowskim i starogardzkim.

Czytaj dalej w bibliotece >>>

Andaluzja – Bajkowa kraina. 9-16.09.2023

2023-12-25T10:40:00.009+01:00

W tym roku to druga nasza zagraniczna wycieczka. Tym razem za cel obraliśmy Andaluzję, najbardziej wysunięty na południe rejon Hiszpanii. Jak zwykle na wycieczkę jedziemy z naszym ulubionym organizatorem turystyki Ak-Sen (Aktywny Senior) prowadzonym przez Andrzeja Wójcickiego, który taki właśnie tytuł nadał tej wycieczce. Jeszcze nie zdarzyło się, żebyśmy z wycieczki czy to po Polsce, czy też za granicę wrócili niezadowoleni. Więc bez obaw zapisaliśmy się na ten wyjazd.

Czytaj dalej w bibliotece >>>

Z przeszłości Pelplina, ks. Alojzy Kowalkowski

2023-12-04T15:47:00.003+01:00

Cykl pogadanek pod tytułem „Z przeszłości Pelplina” na przełomie 1956/57 roku w pelplińskim radiowęźle wygłosił ks. mgr Alojzy Kowalkowski, wówczas wykładowca Seminarium Duchownego w Pelplinie i kustosz biblioteki seminaryjnej. Na maszynopisy tych pogadanek natknąłem się przeglądając dokumenty ks. Alojzego w Pelplińskim Archiwum Diecezjalnym, przygotowując dwa różne artykuły o nim. Opublikowałem je w wydawnictwach zwartych „Smugi na niebie” oraz „Pomorzanie znani i nieznani 2”. Obydwa zostały zamieszczone na mojej stronie. Po jakimś czasie postanowiłem zająć się odnalezionymi rękopisami. Przepisałem je i opatrzyłem komentarzami. Całość została zamieszczona na stronie „Historyczny Pelplin”. Link do przygotowanych przeze mnie pogadanek poniżej.

http://historyczny.epelplin.pl/archiwalia/pamietniki-i-wspomnienia/z-przeszlosci-pelplina-ks-alojzy-kowalkowski/

Jeszcze małe wyjaśnienie. Ks. Alojzy Franciszek Kowalkowski (1905-1986) jest synem Edmunda, starszego brata mojego dziadka. Jest on autorem bardzo dziś cennej pracy magisterskiej pt. „Wojna domowa Samuela ze Skrzypny” oraz ponad 200 artykułów.

Zostałem członkiem honorowym Chojnickiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk

2023-12-04T15:42:00.000+01:00

Podczas uroczystego spotkania członków Chojnickiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, które odbyło się 22 listopada 2023 roku w Ratuszu Miejskim w Chojnicach zostałem przyjęty w poczet członków honorowych tego towarzystwa. Z ChTPN nawiązałem współpracę w 1999 roku publikując w wydawanych przez nie Zeszytach Chojnickich swój pierwszy artykuł. Następny w Zeszytach ukazał się w 2003 roku, po którym nastąpiła dłuższa przerwa. Jednak od 2014 roku w każdym kolejnym numerze zamieszczone były moje artykuły. Jak doszło do wręczenia mi tego tytułu opisuję w mojej relacji poniżej.

Czytaj dalej w bibliotece >>>

„Pomorzanie znani i nieznani … 5”

2023-11-05T16:40:00.001+01:00

Ukazała się najnowsza książka z serii „Pomorzanie znani i nieznani”. To już 5 tom przedstawiający sylwetki Pomorzan. Redaktor wydania Andrzej Chludziński pisze, że są to Pomorzanie, którzy zapisali się w historii tego regionu, swojego kraju, Europy, a nawet świata, choć dzisiaj nie o wszystkich z nich pamiętamy. W tym tomie w pięciu rozdziałach zaprezentowani są w kolejności:

1. Eryk Pomorski (1381-1459) – władca Skandynawii i Pomorza.

2. Franciszek Józef Kowalkowski (1904-1979) – samorządowiec, urzędnik, działacz społeczny.

3. Dionizy „Mądry” von der Osten (ok. 1414-1477) – dyplomata, urzędnik, zawadiaka.

4. Fryderyk Pałubicki (1609-1658) – burmistrz Słupska i kartograf.

5. Józef Sarnowski (1856-1932) – mierniczy w Prusach.

Jestem autorem biografii Franciszka Józefa Kowalkowskiego, który był najstarszym bratem mojego ojca Józefa Mariana (1923-1991). Franciszek lata przedwojenne spędził w Starogardzie, gdzie latach 1934-1939 był Naczelnym sekretarzem w Starostwie Powiatowym. We wrześniu 1939 roku jako podporucznik podczas walk w bitwie pod Bzurą dostał się do niewoli. Po powrocie z niej od 1946 roku pracował m.in. w Urzędzie Wojewódzkim i Wojewódzkiej Radzie Narodowej w Gdańsku. Od 1958 roku do emerytury pracował w Urzędzie Miejskim w Sopocie. Tak przed wojną, jak i po wojnie Franciszek był zaangażowany w działalność społeczną w Ochotniczych Strażach Pożarnych i Polskim Komitecie Pomocy Społecznej.

Książka jest do nabycia u wydawcy w „Wydawnictwie Jasne.”, www.wydawnictwo-jasne.pl

Józef Serwacy Kowalkowski (1880-1940) – nauczyciel i wójt gminy Starogard wieś.

2023-09-08T11:07:00.004+02:00

Od wielu lat zajmuję się genealogią rodziny Kowalkowskich i publikuję biografie jej członków. Józef Serwacy Kowalkowski jest moim dziadkiem, którego niestety okrutna wojna nie pozwoliła mi poznać. Był jednym z wielu nauczycieli w mojej rodzinie, z których kilku zaprezentowałem już w różnych publikacjach. Szczególnie jednak interesowałem się biografią dziadka. Pierwsze krótkie biografie Józefa Serwacego przedstawiłem w prasie regionalnej w 1997 i 1998 roku. Natomiast szerzej historię całej rodziny wywodzącej się ze wsi Malenin w parafii Miłobądz w powiecie tczewskim, której udokumentowane korzenie sięgają 1750 roku, zaprezentowałem podczas spotkań genealogicznych, co następnie zostało opublikowane w 2010 roku. Wkrótce po tym przedstawiłem, najszerszą dotychczas, biografię Józefa Serwacego Kowalkowskiego w artykule opublikowanym w Roczniku Muzeum Ziemi Kociewskiej „Rydwan” w 2011 roku w Starogardzie. Jednak nieustanne poszukiwania wiadomości o przodkach spowodowały, że od czasu opublikowania wspomnianego artykułu znalazłem wiele nowych wiadomości na temat dziadka.

Postanowiłem je uporządkować, poprawić i uzupełnić, tak aby biografię dziadka napisać na nowo. Tak powstał artykuł o tytule jak wyżej opublikowany w Kartuskich Zeszytach Muzealnych nr 7/2022

W cytowanych tu Kartuskich Zeszytach Muzealnych ukazało się już wcześniej kilka artykułów poświęconych biografiom członków rodziny, m.in. Andrzeja Ignacego Kowalkowskiego (1811-1880) mojego prapradziadka, nauczyciela z Chmielna i Edmunda Kowalkowskiego (1839-1880) mojego pradziadka, nauczyciela z Goręczyna. Te i inne biografie są dostępne na mojej stronie.

Ze względów komercyjnych, gdyż zeszyty były w bieżącej sprzedaży, nie mogłem wcześniej zaprezentować tego tekstu.

Czytaj dalej w bibliotece >>>

Rodem z Czarnej Wody. Sylwetki nietuzinkowe.

2023-08-09T17:04:00.001+02:00

Taki tytuł nosi moja najnowsza książka, której promocja odbyła się 29 lipca 2023 roku w Czarnej Wodzie podczas Kociewskiego Festiwalu Zupy. Festiwal prowadził Grzegorz Oller ze Starogardu, który przedstawił pokrótce moją sylwetkę i zaprosił na scenę Burmistrza Czarnej Wody Arkadiusza Glinieckiego oraz mnie. Zebranym przedstawiliśmy kilka informacji o bohaterach książki. Początkowo efektem poszukiwań informacji o historii Czarnej Wody były artykuły opublikowane w „Kociewskim Magazynie Regionalnym”, a dostępne także na mojej stronie internetowej. Okazało się, że interesujące są historie mieszkańców Czarnej Wody, co zaowocowało opublikowaniem w latach 2014-2018 pięciu artykułów biograficznych. Postanowiłem zebrać je w jedną publikację, a pomysł ten poparł Burmistrz Czarnej Wody i tak powstała książka „Rodem z Czarnej Wody. Sylwetki nietuzinkowe”.

Czytaj dalej w bibliotece >>>

Malta – kraj wspaniałych zabytków i pięknych widoków. 23-30.04.2023 rok

2023-07-13T10:46:00.006+02:00

Staramy się raz w roku zwiedzić jakiś europejski kraj. W tym roku postanowiliśmy polecieć na Maltę. Koniec kwietnia wydał nam się dobrym terminem, bo długoterminowa prognoza pogody zapowiadała słońce i fajną temperaturę, a samolot mamy bezpośrednio z Gdańska. Tradycyjnie skorzystaliśmy z oferty sprawdzonego przez nas organizatora turystyki „Aktywny Senior” Andrzej Wójcicki www.ak-sen.pl, z którym odbyliśmy już kilka wycieczek w kraju i dwa niezapomniane zagraniczne wyjazdy do Gruzji i Toskanii. Te dwie zagraniczne i większość polskich wycieczek opisałem na mojej stronie. W programie wycieczki na Maltę mamy zwiedzanie ciekawostek Malty, w tym jej obecnej i byłej stolicy, ale także wyprawa na Gozo i Comino, wyspy należące do Malty.

Fontanna Trytonów przed bramą (City Gate) wiodącą do Valetty (fot. Ak-Sen).

Czytaj dalej w bibliotece >>>

Toskania – Kraina wina i oliwek. 10-17.10.2022 rok

2023-02-12T15:50:00.002+01:00

Wyjazd do Toskanii stał się marzeniem mojej żony Elżbiety w 2017 roku. Wówczas to będąc w lipcu na zorganizowanej wycieczce do Włoch, przez Toskanię jedynie przejechaliśmy jadąc autokarem z Bolonii do Rzymu. Widok winnic, kwitnących słoneczników skierowanych ku słońcu i miasteczek na stokach gór pozostał nam w pamięci. Gdy więc „Aktywny Senior” Andrzej Wójcicki www.ak-sen.pl, z którym odbyliśmy już kilka wycieczek, w tym tę niezapomnianą do Gruzji, zorganizował wycieczkę do Toskanii „musieliśmy” się na nią zapisać. A w programie są m.in. Florencja, Piza i Siena, miasta, które przez lata walczyły ze sobą o władzę nie tylko nad Toskanią. Dowiemy się o tym na miejscu. Przy tym długoterminowa prognoza pogody zapowiadała słońce i fajną temperaturę, a samolot mamy bezpośrednio z Gdańska do Pizy.

czytaj dalej w bibliotece>>>

Edmund Kowalkowski (1839-1880) – nauczyciel w Mirachowie i Goręczynie

2023-02-12T15:40:00.004+01:00

W lutym 2022 roku ukazał się numer 6/2021 Kartuskich Zeszytów Muzealnych. Także w tym numerze opublikowany został artykuł mojego autorstwa. Jest to biografia Edmunda Kowalkowskiego, jednego z wielu nauczycieli w mojej rodzinie. O jego ojcu Ignacym Andrzeju (1811-1880), nauczycielu w Chmielnie, opublikowałem artykuł w Kartuskich Zeszytach Muzealnych nr 4/2019. Artykuł ten jest także dostępny na mojej stronie. Wspomniany tu Edmund był ojcem m.in. mojego dziadka Józefa Serwacego, również nauczyciela. Ze względów komercyjnych, o czym pisałem w lutym ubiegłego roku, nie mogłem wówczas zaprezentować tekstu o Edmundzie. Dziś jest to już możliwe, więc zapraszam do lektury.

Czytaj dalej w bibliotece >>>

Jan Gełdon (1929-1992), rzeźbiarz ludowy, „Ptasznik z Czarnej Wody”

2023-01-16T18:36:00.004+01:00

Od pewnego czasu piszę artykuły biograficzne o Pomorzanach, które publikuję m.in. w Zeszytach Chojnickich wydawanych przez Urząd Miejski w Chojnicach i Chojnickie Towarzystwo Przyjaciół Nauk. Ostatnio są to postacie z Czarnej Wody w powiecie starogardzkim. W najnowszym numerze Zeszytów nr 38, których promocja odbyła się 21 grudnia 2022 roku przedstawiłem postać Jana Gełdona, rzeźbiarza ludowego zwanego „Ptasznikiem z Czarnej Wody”. Ten zmarły w 1992 roku twórca ludowy pozostawił po sobie ponad 200 rzeźb znajdujących się w polskich muzeach. Ile z rzeźb znajduje się w rękach prywatnych trudno powiedzieć.
Cały 38 numer Zeszytów Chojnickich jest dostępny na stronię Urzędu Miasta Chojnice:
https://www.miastochojnice.pl/zeszyty-chojnickie/pdfs/zeszyty-chojnickie-38.pdf

Czytaj dalej w bibliotece >>>

Zamki i pałace Dolnego Śląska 11-15.07.2022 rok

2022-10-02T18:57:00.002+02:00

Po czerwcowej jednodniowej wycieczce „Wąskim torem po Mierzei Wiślanej”, o której piszę na tej stronie, postanowiliśmy wyjechać na kilkudniową wycieczkę po Polsce w tereny nam mniej znane. Oczywiście nie mogło być inaczej i kontynuujemy nasze wyjazdy z Aktywnym Seniorem Andrzejem Wójcickim www.ak-sen.pl Tym razem wypuściliśmy się na kilka dni na Dolny Śląsk. Zawsze chcieliśmy tu wrócić, gdyż parę lat temu udało nam się jedynie zahaczyć o zamki Książ i Czocha. Tym razem pięciodniowa wycieczka oferowała nam zwiedzanie w większości miejsc, których nie znaliśmy. Wyjątek stanowiły tu wspomniane zamki, ale i tak z niespodziankami.

Czytaj dalej w bibliotece >>>

Franciszek Józef Chylewski – pilot 300. Dywizjonu Bombowego

2022-08-19T13:06:00.003+02:00

Taki tytuł nosi moja książka, która ukazała się w sierpniu 2022 roku. Biografię pilota Franciszka Chylewskiego po raz pierwszy w formie artykułu zamieściłem w roczniku „Zeszyty Chojnickie” nr 30 z 2014 roku. Spowodował on odzew krewnych pilota, Ewy Dudek i Zbigniewa Chylewskiego, którzy zaangażowali się w poszukiwanie dalszych informacji o Franciszku Chylewskim. Skłoniło mnie to do powrotu do tematu jego biografii. W pomoc zaangażowali się znawcy historii polskiego lotnictwa, za co im serdecznie dziękuję.

Książka przedstawia życie Franciszka Józefa Chylewskiego urodzonego w 1916 w Silnie w powiecie chojnickim, a od 1920 roku mieszkańca Miłobądza w powiecie tczewskim. We wstępie przedstawia informacje o rodzicach i rodzeństwie. Następnie opisuje naukę i służbę w 4 Pułku Lotniczym Eskadra Szkolna w Toruniu, ewakuację i internowanie na Węgrzech, ucieczkę do Francji i służbę wojskową w Wielkiej Brytanii. Tu po przeszkoleniu, w stopniu Sgt pilot Chylewski został członkiem 300 Dywizjonu Bombowego w Hemswell, gdzie stawił się 2 listopada 1941 roku. Ostatni (trzeci) lot bojowy Chylewski, jako II pilot, odbył w nocy z 15 na 16 stycznia 1942 roku, a celem było bombardowanie Hamburga. Wracając z lotu samolot lądując przymusowo rozbił się. Cała załoga zginęła i pochowana została na cmentarzu w Newark-on-Trent. W ostatnim rozdziale książki przedstawione zostały biografie pozostałych członków załogi, którzy zginęli w tym locie.

Książka wydana przez Wydawnictwo Jasne, liczy 123 strony, jest bogato ilustrowana i udokumentowana materiałami źródłowymi, których spis znajduje się na jej ostatnich stronach.

Książka jest do nabycia u wydawcy; www.wydawnictwo-jasne.pl