МӨНХ ЗҮЙЛ ҮГҮЙ

АЗ ЖАРГАЛТАЙГААР ҮДЭХ НЭГЭН ОН

2026-03-26T21:51:00.000-07:00

Тийм ээ, үнэхээр аз жаргалтайгаар үдэх нэгэн жил бол 2014 он байлаа. Жилийн эхнээс л бүхий л зүйлд өөрийгөө сорих мэт сонирхолтой, адал явдалтай бүхэн ээлжлэн ирж миний амьдралыг эгэл бус болгосон гэхэд болно.

2014 оны эхэн сарын 4-нд амьдрах орчноо өөрчилж, өөрийгөө хэсэгтээ хөгжүүлэх таатай сайхан эхлэл байлаа. Зүүн өмнөд Азийн аялал жуулчлалын томоохон бүс нутаг болох Филиппин улсыг зорьж хэсэгтээ тэндээ амьдрах санааг найз минь өгч, Нээлттэй хаалга сан шинэ боломжийг танилцуулсанд өнөө хэрнэ баяртай явдаг юм. Гурван сар гаруйн хугацаанд шинэ соёл, орчинд амьдрах нь миний хүсдэг зүйлсийн нэг байсаан.

Ажлынхаа гарааг эхэлсэн газруудын минь нэг болох Олон Улсын Хүүхдийн Найрамдал төвдөө эргэн очиж хуучин хамт олонтойгоо ажиллах ч дэндүү сайхан байлаа. Монгол туургатны соёлын өв тээгч хүүхдийн урлагийн их наадмын зохион байгуулах боломж олгосон төвийнхөө удирдлага, хамт олондоо талархаж байна.

Мөн энэ жил миний амьдралын дараагийн нэгэн үе эхэлж, 30 настай болсон нь надад ихийг бодох, хийх ёстойг дахин нэг сануулсан баяртай ч, хөнгөхөн гуниг төрүүлсэн өдөр байлаа.

Ази тивдээ сүүлийн жилүүдэд нэр хүнд өсч байгаа “Fashion Asia Awards 2014” нэртэй Азийн загварын наадамд эх орноо төлөөлөн оролцох оролцогчдын нэг нь болох ховорхон боломжийг атгаж, Азийн загварлаг 5 хөтлөгчийн нэг нь болсондоо сэтгэл хангалуун байна.

Ер нь энэ жил Хүүхдийн баярын нэгдсэн хөтөлбөр, Нийслэл хотынхоо 375 жилийн ойн хүндэтгэлийн концертыг хөтлөж, олон арван үйл ажиллагааг зохион байгуулахад гар бие оролцсон өрнүүн жил байсныг дурьдахад таатай байна.

Ирэх жил ч мөн адил өөрийнхөө чадахыг, хүсдэг зүйлээ гүйцэлдүүлэх урамтай он болно гэдэгт итгэж байна.

Та бүхэндээ ч мөн адил хүсэл мөрөөдлөө биелүүлсэн, хүрсэн жил болгохын төлөө хичээнгүйлэн ажиллахыг хүсье.

Хүндэтгэсэн Х.Болорбат

БАРАА & МИЙГАА ДЭЛХИЙД ГАРНА

2017-11-08T22:41:00.001-08:00

Бараа & Мийгаа гэж шуурсан тэр өдрүүдийг тод санаж байна...

2015 оны эхээр МОНГОЛ TV дэлхийн хамгийн олон үзэгчтэй шоуг Монголдоо толилуулах баярт мэдээг дуулгаж, авьяасаа сорихыг хүссэн мянга мянган хүний мөрөөдлөө биелүүлэх хачин том боломжийг нээж өгсөн юм.

Тэдний нэгэн адил хамт олон, гэр бүлийнхнийхээ итгэлийг тээсээр Нийслэлийн Улаанбаатар чуулгын гоцлол хөгжимчин Х.Бархүү, Б.Мягмарцэрэн нар өөрсдийн эзэмшсэн хөгжмийн зэмсгээр эхний шатанд шүүгчдийг гэлтгүй үзэгч бүхний амыг ангайлгалаа. Битүү амьсгаа, гарын хурдыг гайхуулсан тэд нэвтрүүлгийн шат бүр, дугаараас дугаарт дэндүү содон хөгжмийн найруулга, хувцас өмсгөлөөр Монголчуудаа байлдан дагуулж чаджээ.

Харин эцэст нь Бараа, Мийгаа ялах байсан юм гэх битүүхэн харуусал хаа сайгүй дуулдаж байсан ч өнөөдөр тэд ялсан болохыг бүгдээр харцгааж байна.

Монгол үндэсний хөгжмийн зэмсгээр хөгжимдөж болохгүй ая, аялгуу үгүйг өөрсдийн авьяас, уйгагүй хөдөлмөрөөр харуулсан тэд удахгүй тоглолтоо хийх нь. Бас анхны цомгоо танилцуулах нь... Энэ бол "мана й" хоёрын дэлхийд гарах эхлэл яах аргагүй мөн. Ирэх жил тэд Шижирбат шиг Авьяаслаг Азичуудаас АЛТАН БАЗЗЕР-тай эх орондоо ирэхийг үгүйсгэх аргагүй. Тэд Азид, дараа нь Дэлхийд гарна!

АЗИЙН ХОТУУД ХААШАА ЯВЖ БАЙНА ВЭ?

2016-09-07T01:17:00.001-07:00

Манай гарагийн 200 гаруй улсад их бага хэдэн арван сая хот, суурин бий байх. Хүмүүсийн ухамсарт нэгдлийг бий болгодог тэдгээр суурин том жижгээсээ үл шалтгаалан ямар нэг асуудал бэрхшлээтэй байдаг нь тодорхой. Ганцаараа л биш бол хамтран амьдарч байгаа хүмүүсийнхээ эрх ашиг, үйл үйлдэлд тохируулж, нийцэж амьдрах гэдэг хэнээс ч тэр хэр хэмжээндээ таарсан золиос шаардана. Энэ л зарчмаар хот суурингийн амьдрал үргэлжлэн байгаа.

Өчигдөрхөн өндөрлөсөн “UCLG ASPAC Congress” –ийн нэн сонирхолтой илтгэлийн сэдэв нь “Засаг захиргаанаас хот сууринг хэрхэн нөхөн сэргээж болох вэ?” гэсэн сэдэв байв. Дэлхийн томоохон нийслэлүүдийн төлөөлөл Сөүл /БНСУ/, Жакарта /БНИндонез Улс/, мөн өндөр хөгжилтэй Бусан /БНСУ/, Крайстчорч /Шинэ Зиланд Улс/ хотын төлөөлөгчид оролцож тус бүрийн жишээгээ ярьсан юм.

Сөүл, Жакарта хотуудын хувьд газар нутгийн хэмжээ, хүн амынхаа тоогоор тун оройлцоо буюу 10 гаруй сая хүнтэй. Тулгамдаж буй асуудлууд нь ч төстэй юм. Авто замын түгжрэл, ундны ус, шинэ суурьшлын бүс гэх мэт. Яагаад гэвэл тус хотууд тэлж болох хамаг бололцоогоо ашиглачихаж л дээ. Жакартагийн нэг онцлог нь өдөртөө хүн ам нь 12 сая бол шөнөдөө энэ тоо 2 саяар хорогддог гэх.

Тэд хотынхоо нөхөн сэргээлт, төлөвлөлтийг хийхийн тулд олон нийтийн байгууллага, хувь хүмүүсийн санаа, дэмжлэгийг тогтмол авч байгаагаа дурьдав. Жишээ нь Жакарта QLUE нэртэй аппликэйшнийг ашиглан нийтийн тээвэр, барилга байгууламжтай холбоотой санал гомдлыг хүлээн авч шуурхай шийдвэрлэж байгаа юм байна. Хүүхдэд ээлтэй хот болох зорилтыг чинь Жакартачууд мартсангүй.

Харин Сөүлийн хувьд Шинчунь, Ганнам зэрэг дүүргийнхээ иргэдтэй тогтмол харилцаатай ажиллаж, байгальд ээлтэй хот болох зорилтыг хэрэгжүүлээд эхэлжээ. Сөүл хот нь Солонгосын дайны дараа бүтээн байгуулалтыг эрчимтэй эхлүүлж, 70-90-ээд оны дунд үе хүртэл барилга байгууламжийг нэн түлхүү барьсан юм. Харин нэг л мэдэхэд дундаж нь 20 давхартай барилгаар дүүрч эхэлсэн Сөүлд ногоон байгууламж дутагдаж эхэлсэнийг анзаарсан тул хот төлөвлөлтийг тэнцвэржүүлэх буюу ногоон байгууламжийг нэмэгдүүлэх чиглэлийг түлхүү анхаарсан байна. Тиймээс байгалийн унаган төрхийг алдагдуулахгүйгээр шинэ барилга байгууламж босгохыг чухалчилж байгаа нь манайхны бодох л асуудал.

Өнөө 2 хотын нэг нь 2000-аад оноос тун богино хугацаанд хөгжиж байгаа Бусан. Япон тэнгисийн эрэгт орших энэ хот суурьшлын шинэ бүсээ тэнгэр баганадсан байшингаар хүрээлэн чимж, дайны үед бий болсон ядуусын хорооллоо ЮНЕСКО-д бүртгүүлэхээ ч мартсангүй. Хотоо Азийн дараагийн Шанхай, Гонг Конг, Токио болгох хүсэл нь илтэд цухалзах авч, хуучнаа тордох бодлогыг илэрхий дэмжиж байгаагаа Ази, Номхон далайн хот суурингуудын нэгдлийн чуулганы индрээс нийтэд зарласан юм.

Сүүлийн хот болох Шинэ Зиландын Крайстчорч /Christchurch city/ хотын зөвлөлийн гишүүн Али Жонес гэх дайчин бүсгүйн яриа олныг уйлуулж, бас даган дуурайх хүслийг нь бадраав. Крайстчорч 2010-2012 оны хооронд 5,2-7,1 магнитутын хүчтэй, нийт 5 удаагийн газар хөдлөлтийн дараа өөрсдийгөө танин мэдэж, сэргээн босгосон асар тэнхээтэй хот юм. Хотын зөвлөлийн гишүүн Али Жонес газар хөдлөлтийн дараах цочролоос хэрхэн гарч, хэрхэн бүтээн байгуулсан тухайгаа хэлэхдээ:

“... Тэр жилүүд хардсан зүүд шиг байсан. Мэдээж газар хөдлөлтийн дараа цочролоос гарах нь дан ганц засаг захиргааны хийх ажил биш байсан. Хүн бүр оролцож байж манай хот сэргэсэн юм. Үүний тулд хотын иргэн бүрт ухуулан таниулах, илүү аюулгүй, бат бөх орон сууц, байшин барилгатай болох талаар санал солилцож байж шийдсэн. Энэ хугацаанд бид хотынхоо худалдааны хэсгийг контэйнер /чингэлэг/-ээр хийж, газар хөдлөлтийг даван туулах шинэ технологийг дэмжин ажилласан. Одоо ч үргэлжилж байна” гэсэн юм.

Энэ бүхнээс юуг анзаарсан бэ гэвэл дэлхийн хотууд аль болох хүндээ ээлтэй, хүнээ гэсэн хот болохын тулд аль л болж бүтэх бүхнийг хийж байна. Зарим нь эхнээсээ эерэг үр дүн өгч байгаа юм билээ.

Эцэст нь хэлэхэд засаг захиргаа гэдэг бол хүн юм. Хүн өөрийнхөө жаргалын төлөө юу хийж чадахыгаа хийх нь хамгийн зөв. Үгүй бол өөрийгөө тойруулж гүн нүх ухаснаас огт ялгаагүй!

Сэтгүүлч: Х.Болорбат

2016/09/07

Бусан хот, БНСУ

Крайсчорч хот газар хөдлөлтийн дараа

Крайстчорч хот газар хөдлөлтийн дараах бүтээн байгуулалт

Бусан хотын шөнийн байдал

Бусан хотын Камчеон соёлын тосгон. /2009 онд ЮНЕСКО-гийн соёлын өвд бүртгэгдсэн/

Сөүл хотын төвөөр урсах ногоон байгууламж бүхий гол.

Жакарта хотын хэтийн төлөвлөлт

АЗИЙН ХОТУУД ХААШАА ЯВЖ БАЙНА ВЭ?

2016-09-07T01:17:00.000-07:00

Сэтгүүлч: Х.Болорбат

2016/09/07

Бусан хот, БНСУ

Крайсчорч хот газар хөдлөлтийн дараа

Крайстчорч хот газар хөдлөлтийн дараах бүтээн байгуулалт

Бусан хотын шөнийн байдал

Бусан хотын Камчеон соёлын тосгон. /2009 онд ЮНЕСКО-гийн соёлын өвд бүртгэгдсэн/

Сөүл хотын төвөөр урсах ногоон байгууламж бүхий гол.

Жакарта хотын хэтийн төлөвлөлт

И.Ф.СТРАВИНСКИЙН "АРИУН ХАВРЫН ТАХИЛГА" ДАХИН ТАЙЗНАА...

2015-06-29T20:25:00.003-07:00

Хүндэт үзэгчид ээ, Улаанбаатар чуулгын шинэ бүтээл, И.Ф.Стравинскийн "Ариун хаврын тахилга" этно балетыг өнгөрөгч IV/24,25-нд өөрийн тайзнаа тоглож үзэгчдийн хүртээл болгосон билээ.

Улаанбаатар чуулгынхан 2015.07.11-ний 19:00 цагаас энэ алдарт бүтээлийг дахин ганц удаа тоглох гэж байгаа юм.

Ингээд та бүхэндээ МОНГОЛTV-ийн "Гэгээн Анир" нэвтрүүлгийн зохиогч, сэтгүүлч Ё.Мөнхзаяагийн бичсэн тэмдэглэлийг хүргэж байна. Хэсэгхэн хором анхаарал хандуулан уншаарай.

Оросын суут хөгжмийн зохиолч Игорь Стравинскийн симфони найрал хөгжимд зориулан бичсэн бүтээлийг Монголд анх удаа тэр тусмаа үндэсний хөгжмийн ая аялгуугаар эгшиглэхийг сонсож, орчин цагийн бүжгийн хөдөлгөөнийг эрт балар цагийн буюу Хүннүгийн үеийн үйл хөдлөлөөр баяжуулсан этно балетыг үзэн нүд сэтгэлээ баясгасан сайхан үдшийг өнгөрүүллээ. Энэ бол Улаанбаатар чуулгын уран бүтээлчдийн үзэгчиддээ барьсан гайхамшигтай бэлэг байсан. 20-р зууны хөгжмийн урлагийн түүхэнд цоо шинэ өнгө төрхийг авч ирсэн хэмээгдэн хөгжмийн ертөнцийн түүхэнд нэрээ мөнхөлсөн энэ суутны бүтээлүүд тэр тусмаа “Ариун хаврын тахилга” хэмээх энэ бүтээлийг дэлхийн олон орны томоохон хөгжмийн оркеструудад 120-150 хөгжимчний бүрэлдэхүүнтэйгээр тоглодог бол Монголд анх удаа 24 хүний бүрэлдэхүүнтэй “Хангарьд” үндэсний найрал хөгжим амилууллаа. “Стравинскийг яаж үндэсний хөгжмөөр дуугаргана гэж” хэмээн гайхсан, үл итгэсэн байдал, шивэр авир хийх шуум байсныг нуугаад яахав. Гэхдээ энэ байдлыг тэд эвдэж юу хийснээ, юу хийж чадахаа харуулсан. “Ариун хаврын тахилга” этно балетын Монгол дахь нээлтийн үеэр Монголын хөгжмийн ертөнцийнхөн, бүжгийн урлагийнхан, урлагт хайртай үзэгчид хүрэлцэн ирсэн нь энэ бүтээлийг сонсох гэсэн, харах гэсэн хүлээлт мэргэжлийнхний дунд ч бас байсны илрэл бизээ. Тоглолт эхлэхдээ л хөгжмийн дуугаралтаараа үзэгчдийн анхаарлыг татсан. Хөгжмийн яаманд суусан 24 хөгжимчин тус бүртээ маш чухал үүргийг гүйцэтгэж, бүгд ур чадвар шаардсан солист тоглолтуудыг үзүүлснээрээ үндэсний хөгжмийн дугаралтын цар хүрээ чадал чансаа, мөн Монгол хүний авъяас чадварыг давхар давхар харууллаа. Үндэсний хөгжмийн найрлыг удирдаач УГЗ Н.Туулайхүү дохин тоглуулсан нь бас л энэ тоглолтын нэгэн өвөрмөц хэсэг. Тэрээр симфони найрал хөгжмийн дуугаралтыг хөгжимчдөөс шаардсан хэмээн өөрөө ярьж байсан бөгөөд тэр бүр удирдаач бүхэн барьж авч дохиод байдаггүй хүнд бүтээлийг, тэр тусмаа Ставинскийг үндэсний хөгжмөөр тоглуулснаараа бас л анхдагч боллоо. Хөгжимчдийн ур чадвар үнэхээр сайн байсан. Тэд бүгд мэргэжлийн хөгжимчдийн ур чадварыг бүрэн дүүрэн харуулахын зэрэгцээ энэ бүтээлийг тоглосноороо маш их туршлага сууж, өмнөхөөсөө нэг шат ахисан гэдэгт итгэлтэй байна. “Стравинскийг үндэсний хөгжмөөр дуугаргах үнэндээ хэцүү л дээ. Гэхдээ Стравинский сонсогдлоо, сайн байна. Маш том туршилт байлаа, амжилттай шүү” хэмээн хөгжмийн мэргэжилтнүүд сэтгэгдлээ хуваалцаж байсан. Энэ бол тэдэнд өгч байгаа том үнэлгээ гэж хэлж болно. Энэ үнэлгээний гол эзэн бол залуу хөгжмийн зохиолч Х.Алтангэрэл. Стравинскийг үндэсний хөгжимд зориулан хөрвүүлэн найруулсан түүний ур чадварыг магтах хэрэгтэй. Үндэсний хөгжим дээр Стравинскийг яаж дуугаргах вэ, ямар бололцоо байж болох вэ гэдгийг тэр үнэхээр харуулсан. Үнэхээр хүнд, хэр баргийн хүний санаанд багтахгүй асуудал. Тэрээр залуу хүний зориг эрмэлзэл, өөрийн ур чадвараа үнэхээр харууллаа. Магтмаар, ийм сайхан залуу хөгжмийн зохиолчид манайд төрөн гарсаар байгаа нь бахархалтай.

За бас магтахгүй байхын аргагүй хүмүүс бол бүжигчид. Этно балетын бүжгийг алдарт Энхгэрэл дэглэсэн. Монгол үндэсний бүжгийн хөдөлгөөнийг орчин үеийн хэмнэл хөдөлгөөнтэй хослон нийлүүлсэн дуу алдам дэглэлтүүдийг түүний бүтээл бүрээс харж болдог. Бүжгийн хөдөлгөөн элементүүд, тоглоом наадам, зан үйлийн ёслолуудыг тэр чадварлаг хослуулжээ. Эрт баларын Хүннүгийн үеийнхний үйл хөдлөлийг эрхгүй санагдуулсан бүжгийн хөдөлгөөн, утга санаа, үйл явдал ойлгомжтой. Бүжигчид ч бас чадварлаг байсан.
Хүн байгалийн харьцаа, хавар цагийг хүсэмжлэн цөхөрсөн ард түмэн аргаа барахдаа өөрсдийн сүсэг бишрэлээр газар дэлхий, тэнгэр огторгуйдаа хүндлэл үзүүлж байгаа үйл явдал. Энэ үйл явдлын золисонд ариун сайхан бие, залуу насаа зориулан насан эцэслэтлээ бүжиглэж байгаа охины дүрийг гоцлол бүжигчин Ганчимэг гайхамшигтай бүтээсэн.
Ийнхүү Монголд анх удаа 102 жилийн дараа Оросын алдарт хөгжмийн зохиолч И.Ф.Стравинскийн “Ариун хаврын тахилга” этно балетын хэлбэрээр амиллаа. Дэлхийн олон улс орнуудад энэ бүтээл өөр өөрийн өвөрмөц онцлог тавилтуудаар амилан үзэгчдэд хүрсээр ирсэн бол Монголын үзэгчидтэй ийнхүү этно балетын хэлбэрээр уулзсан нь бүр ч илүү ойлгомжтой ойр болох шиг санагдлаа. Бүжгийн гайхамшигтай хөдөлгөөнөөр юуг ч харуулж болно гэж энэ юм болов уу. Улаанбаатар чуулгынхандаа баярлалаа. Шинэ бүтээлийг үзэгчдэд хүргэх, сурталчилах ажлаа маш идэвхитэй хийсэн залуухан боловсон хүчин маркетинг менежметийн багийнхан ч бас чадварлаг байсныг дурьдах хэрэгтэй. Нэмж хэлэхэд Нийслэлийн Улаанбаатар чуулгын хамт олон сүүлийн үед менежментийн өөрчлөлт хийн чуулгынхаа гадаад болон дотоод үзэмжийг сайжруулан орчин үеийн тохижилттой болгохын зэрэгцээ уран бүтээлийнхээ бодлогод ч бас цоо шинэ тэсрэлтүүдийг хийж олон шинэ шинэлэг уран бүтээлүүдээр үзэгчиддээ бэлэг барих болсныг магтахгүй байхын аргагүй. Та бүхэндээ уран бүтээлийн амжилт хүсье. Үзэгч түмнээ соён гэгээрүүлэх их үйлсдээ улам их амжилт гаргаж, бүх нийтийн урлагийн боловсролыг дээшлүүлэх, оюуны цангааг нь тайлах бүтээлүүдээр үргэлж үзэгч бидэндээ бэлэг барьж байгаарай.

АКАДЕМИ АВАРДС ТӨРХӨӨ ОЛЖ ЭХЭЛЛЭЭ

2015-06-07T22:44:00.000-07:00

Академи авардс /Academy Awards/ өнөө жил өмнөх жилүүдээ бодвол арай илүү дуулиантай болох шиг боллоо. Өмнөх жилүүдэд аль нэг театрын тайзнаа бараг засал чимэглэл гэх зүйлгүй болчихдог байсан шиг санагдана.

Харин өнөө жил өөр байлаа. Шинэхэн байгуулагдсан "Шангри Ла"-г Зорих Монголын киночид, элчин сайдууд, бизнесийнхэн, бусад урлагийнхан, хэвлэл мэдээллийнхэн гээд анхаарал татахуйц байлаа. Мөн ТВ-үүдээр шууд дамжуулан үзүүлж, сэтгүүл, сайтынхан гэрэл зураг татах нь эгээ л Холливүүд мэт.

Гэвч би энэ наадмыг дэргэдээс нь биш ТВ-ээр үзсэн юм. Америкийн кино Академийн дээд шагнал гардуулах "Оскар"-ын ёслолыг мөн л ТВ-ээр харахад хамаг зүйл нь нарийн чанд зохион байгуулалттай байхын дээр, хүн бүрийн хэлэх үг, зогсох байрыг нь хүртэл чанд тогтоож өгсөн нь илт байдаг билээ. Харин манайд энэ бүхэн нэг л тогтож өгөхгүй, хэлбэрээ олж чадахгүй үргэлжилсээр...

Дээр дурьдсанчилан энэ жилийн тайз, гэрэл, чимэглэл хамаагүй илүү болсон харагдана. Харин манай жүжигчид, уран бүтээлчид, ер нь л улаан хивсэн дээр алхсан зочдыг харахад бэлтгэлээ төдийлөн сайн хангаагүй ч юм шиг. Зуны дэлгэр цаг байна даа тогос шиг гоёод ч болов ороод ирж болдоггүй юм байх даа гэж бодмоор улсууд ч байх.

Энд ердөө цөөн хэдэн үгийг л хэлмээр байна. Юу вэ гэвэл ямар ч ёслол, цэнгүүнд урьдчилсан бэлтгэл буюу нарийн чанд дэгтэй зохион байгуулалт, хөтөлбөр, зохиол гаргадаг баймаар байна. Ухаандаа улаан хивсэн дээгүүр явж өнгөрөхдөө зураг татуулахаар зогсох хэд хэдэн цэг, хэвлэлийнхэнд ярилцлага өгөх тусдаа орчинг бий болгодог баймаар. Тэгэхгүй бол ганц зургийн фонтой тэрийгээ тойрсон үй түмэн хүнтэй. Бас болоогүй, зураг авхуулахаас айж мэгдсэн оролцогчид. Эрчүүд маань хослолынхоо хамаг товч /бүр нэгийг ч үлдээлгүй товчилсон байх/ -ийг хуу товчлоод, гутлынхаа тоосыг ч үл анзаарсан байхтай элбэг таарна.

Мөн алив томоохон ёслолыг нээж үг хэлдгийг болиулбал яасан юм бэ? Гадны томоохон шагнал хүртээх ёслолыг ямар нэг албан тушаалтан, ерөнхий ивээн тэтгэгч нээж үг хэлээд байгааг харж байсан уу? Би лав харж байгаагүй дуулаа ч үгүй юм байна. Гол нь тэдгээр нээлтийн үг хэлж байгаа нөхдүүд нь чухамдаа өөрийгөө магтахаас л бусдыг хэлэх юм.

Дараагийн нэг зүйл бол хөтлөгчид. Энэ тун чухал юм шүү. Хэнбэгуай ч гарч ирээд л бураад байдаг ажил гэж андуурч байвал том эндүүрч байна гэж хэлье!!! Хөтлөгч л бол юу дуртайгаа, санаанд орсон бүхнээ хэлээд байдаг юм биш. Бэлтгэж өгсөн зохиолын дагуу, үг үсгийг нь гуйвуулж дайвуулахгүйгээр нийтэд хүргэх үүргийг хүлээдэг учраас маш анхааралтай байх хэрэгтэй. Тиймээс л сүүлийн үед учиргүй ихээр газар аваад байгаа "ГАЙХАМШИГТАЙ, ҮНЭХЭЭР ГАЙХАЛТАЙ" гэх зэрэг бүр нэг гайхширсан үгсийг цөөлөхийн тулд сэтгэл гаргаж ажилламаар байна.

Бид өч төчнөөн жил хөгжөөд ирсэн дэлхийн хөгжлөөс нэгэнт л зайлж чадахгүй учир цоо шинийг сэдэх гэж элэг авмаар юм хийдэг муйхар зангаасаа салах цаг болсоон. Ялангуяа энэ элдэв наадам, ёслол, цэнгүүн зохион байгуулдаг, зохион байгуулахаар завддаг улсууд жаахан мэргэжлийн төвшинд, арай дөнгүүр юм бодож, болохгүй бол гадны сайн зүйлийг шууд л хуулаад сурчихмаар байна.

Ирэх жил Академи авардс илүү дээрийг хийгээсэй гэсэндээ бичлээ.

ЗААВАЛ УНШИХ НИЙТЛЭЛ

2014-10-18T00:01:00.001-07:00

Д.Төрмөнх багшийн энэ нийтлэлийг заавал уншаарай. Миний хэлэхийг хүсдэг, хэлдэг олон зүйлийг хөнджээ.

http://turmunkh.niitlelch.mn/content/6451.shtml

ХУРИМ БОЛ ТӨРТ ЁСНЫ ҮЙЛ

2014-08-30T04:18:00.000-07:00

Тийм ээ, үнэхээр төрт ёсны үйл хэрэг билээ. Тиймийн тул хурим найрыг үүсгэх, хөгжөөх дэг жаягийг нарийн чанд даган мөрдөж, эртнээс нааш уламжилж иржээ. Ингээд сэтгүүлч, хөтлөгч миний бие "Монгол ёс заншлын бага тайлбар толь" /Г.Чингэл/ номноос болон өөрийн туршлагаас улбаалан ойрын үест ихээхэн болж буй Монгол хуримын ёс дэгийн талаар товчхон мэдээлэл түгээе гэж санаснаа сийрүүлж байна. Ёс дэгээ мэдэхгүй бол ичгэвтэр хэрэг болох биз. Танд хэрэг болно гэж санана.

Хурим үүсгэхийн өмнө мэдээж "Бэр буулгах" ёсон буй. Энэ нь "Бэр гуйх" ёс биш бөгөөд хурим найрын өргөө рүү /хурим найр хийх зоогийн газрыг хэлнэ/ хүүхэн, хүргэн нар хөгжилдөн явсаар ирнэ. Тэднийг ирмэгц бэрийг угтах тосуулын хүн хүүгийн талаас гарч: "Бэр ахайн амгаланг айлтгая?" гэж хэлнэ. Үүний дараагаар бэрийг цагаан эсгий, эсхүл гудсан дээр тосон авч өргөө рүү оруулна. Энэ үеэр 2 талын ах дүүс мэнд мэдэлцэж болно.

Хүү талын ахлагч:
- Та бүгдийн амрыг эрж байна
Агаар тэнгэрээс салхигүй
Асар хурмастаас хургүй
Агт хөлөг зүдрэлгүй
Амь биес алжаалгүй
Ах дүүс та нар минь
Амархан морилж ирэв үү?
гэж асуухад хүүхний талаас:
- Хурмаст тэнгэрээс хур орсонгүй
Хурдан хөлөг зүдрэлгүй
Хувьтай явдал саатсангүй
Худ ургийн газраа
Хурдан түргэн бараалхаж ирлээ
гэх мэтээр мэндчилж болно.

Бэр буулгах болон хуримлах ёслолыг ардын заншил, орчин үеийн цагийн бололцоог харгалзан 13:00 - 18:00 цагийн хооронд эхлүүлэх нь зүй. Хуримчин олон зоогийн газарт морилж, ширээнд тухлахтай зэрэгцэн хос хоёрыг танхимд урин зална.

Энэ үед хөтлөгч:

Өнөөдөр аргын тооллын 201... оны ... -р сарын .....-ны өдөр, .............. гараг. Билгийн тооллын ........ жарны ............... жилийн ................. сарын .................... мэнгэтэй ...................... өдөр, ........... гараг.

Дөрвөн уулынхаа дунд

Хатан туулаа эмжээрлэн ярайсан

Улс Монголын нийслэл

Улаанбаатар хотдоо

Өрх гэрээ үүсгэж

Өргөө гэртээ заларч буй

....................................... /хүү, хүүхний нэрийг овгийнх нь хамтаар хэлнэ/

нарыгаа суудлаасаа босон угтан авцгаая!

гэж хэлээд, тайзны дэргэд ирмэгц нь:

Халуун галыг эгүүтгэж

Хал ургийн үндэс болсон

Ханат гэрээг ёсолдог нь

Хамаг Монголын жам аа!

гэхэд хос 2 гэрийн зуухыг билэгдсэн жижиг тулганд гал асаана. /Энэ үйлийг үйлдэж болно/

Дараа нь хөтлөгч:

Ураг садан барилдаж

Уньт гэрийг үүсгэхэд

Уран гоо бүсгүй нь

Утаагүй улаан галаа түлж

Уургүй улаан цайгаа чанадаг нь

Улс Монголын ёс оо!

гэхэд хүүхэн танхимд тэргүүлэн зассан толгой ширээнд суугаа эр нөхөр, аав, ээжүүд, ахмад буурлууддаа цайгаа аягалан барина. /Монгол гэрт бол энэ ёсыг цайгаа чанаж үйлддэг байж/

Үүнтэй залгуулан найрын эхэнд хүүгийн аав алтан хундагын өчил буюу нээлтийн үг хэлэх бол, хүүхний аав мөнгөн хундагын өчил ерөөлийг үгийг айлтгаж ирсэн олон зочдыг найр, хуримандаа урина. Аавуудын үгний дараагаар уртын дуу, морин хуурыг эгшиглүүлж, хурсан олны сонорыг мялаана.

Хоёр талын ахан дүүсийг танилцуулах буюу ураг батжих ёсыг итгэмжит хүнээр гүйцэлдүүлэх нь зүйн хэрэг. Ураг батжих ёсны дараа дахин нэг хундгыг өргөн барьж, хоол зоогоор олноо дайлна.

Хоол зоогны өмнө нь тусгайлан бэлдсэн багалзуур, хүзүү, хонт шаант, өвчүү гургалдай зэргийг тавьсан махыг хүргэн хүүд бариад найр ахлаач буюу хөтлөгч ёсто махны үг хэлнэ. Хүү махыг шүүсийг зочдод хүртээнэ. Хэрвээ ууц шүүс бэлтгэсэн бол ууцыг эрхэм хүндэт хүнээр таллуулан зочдод хүртээх нь зүй.

Хуримын найрыг сөн ерөөх буюу дуугаар эхэлж, дунд хирд нь хуримын ерөөл хэлэхба дараа нь зочдоос залуу хосод бэлэг барьж эхэлнэ. Ингээд дуу хуурыг үргэлжлүүлнэ. Хуримын найр нь тодорхой цагт өндөрлөх учиртай тул ерөөл айлдагсад сунжрахгүй байх хэрэгтэй. Учир нь хуримлагч хосод найрын баясгаланг эдлэх цаг олгох учиртай. Хурим дуусахад Молорын үг хэлэх буюу найрын цэг дуу дуулж болно. Алив хуримын найр нь наран шингэхээс дуусах ёстой байдаг.

МӨНХ ЗҮЙЛ ҮГҮЙ: ФИЛИППИН ТАЙВАН УУ?

2014-03-16T01:25:00.001-07:00

МӨНХ ЗҮЙЛ ҮГҮЙ: ФИЛИППИН ТАЙВАН УУ?: 1. Cebu хотын ерөнхий харагдах байдал 2. Ayala mall 3. Сэбү хотын төв 4. Сэбү хотын төв 5. Ayala mall 6. San Mi...

ФИЛИППИН ТАЙВАН УУ?

2014-03-16T01:21:00.000-07:00

1. Cebu хотын ерөнхий харагдах байдал

2. Ayala mall

3. Сэбү хотын төв

4. Сэбү хотын төв

5. Ayala mall

6. San Miguel шар айргийн төв үйлдвэр

7. IT park

8. IT park

9. SM mall

10. SM mall

Тийм ээ, ингэж асуух хүн багагүй байх юм. Би ялгаагүй л дээ. Филиппинд ирэхээсээ өмнө яг л надаас ингэж асуух хүмүүстэй адилхан байсан. Бидэнд Филиппинийн талаарх мэдээлэл тун багын дээр сөрөг нь сайнаасаа их байдгаас л болдог байх. Би харин энд 3 сар шахам болох гэж байгаагийн хувиар зарим нэг зүйлийг тэмдэглэсээр ирлээ. Өнөөдөр ч мөн ялгаагүй Филиппинийн Сэбү хотын талаар мэдээлэл оруулах болно оо.

СЭБҮ ХОТ /CEBU CITY/... Филиппин улсын Сэбү арал дээр орших Сэбү хот бол тус улсын 2 дах том хот юм. Дагуул хотууд болох Мандаүэ /Mandaue city/, Толедо /Toledo city/ зэрэг хотуудтай нийлээд нийт 2,551,100 хүн амтай. Орчин үеийн өндөр байшин барилга, үйлчилгээний төвүүд, албан тасалгаа, өндөр зэрэглэлийн зочид буудлууд, зоогийн газрууд бүгд энд бий. Нэг үгээр бол хөгжиж буй болон хөгжингүй орнуудын жишгээр өнгө зассаар байгаа газар юм. Бүхэл жилийн турш айлчлан ирэх жуулчдын дийлэнх хэсгийг Солонгос, Япончууд эзэлдэг. Мэдээж Орос, Америк, Европын жуулчид ч цөөнгүй. Энд цөөхөн нь гэвэл Монголчууд л байх болов уу... Энэ хотын дагуул Мандаүэ хотод дэлхийд алдартай “San Miguel” шар айргийн үйлдвэрийн төв нь ч бий. Нийтийн тээврийн хувьд голчлон жийпнэй гэх бага оврын автобусыг ашиглана. Такси үйлчилгээ тун сайн хөгжсөн нь жуулчдын хөлд үргэлж дарагддагтай холбоотой байж болох юм.

СЭБҮ ТАЙВАН ХОТ УУ? ... Би бол тийм л гэж хариулах юм байна. Мэдээж шөнө оройн цагаар зарим нэг газраар болгоомжтой явахад гэмгүй. Хаа газар адилхан шүү дээ. Манай улс өнгөрсөн онд жуулчдад хамгийн ээлгүй улсуудын тэргүүнд шахуу бичигдсэн байхад энэ арлын нэр лав харагдаагүй санагдана. Тиймдээ ч өөрсдийнхөө аюулгүй байдал, тав тухтай байдалд үргэлж анхаарал хандуулж явдаг Солонгос, Япончууд өдөр бүр хэдэн мянгаараа ирж, буцдаг биз...

СЭБҮД ШОППИНГ ХИЙХ УРАМТАЙ... Энд үнэхээр урамтай. Тансаг зэрэглэлийн гэхээсээ илүү ердийн боломжийн үнэ ханштай брэндүүд бараг л бүгд бий. Зарим нэг загварыг нь эс тооцвол тун аятайхан. Хамгийн гол нь Филиппин даавуун материал үйлдвэрлэлээрээ Азидаа гэлтгүй дэлхийд толгой цохидог. Тиймээс даавууны чанарт бол санаа зоволтгүй. Хөшиг, тюль эндээс авахад гэмгүй. Мөн сувд, шүр, далайн гаралтай эрднэсийн үнэ хямдын дээр сонголттой. Бүсгүй хүнд бол чухамдаа үзэх зүйл нь тэр болж ч мэдэх юм.

СЭБҮД ХҮССЭН ЗООГОО БАРЬЖ БОЛНО... Энэ хотын томоохон худалдааны төвүүдэд бараг бүгдэнд нь үндэстэн үндэстний хоол, зоогийн газар, түргэн хоолны үйлчилгээ, кофе шопууд бий. Үнийн хувьд тийм ч үнэтэй биш. Жишээ нь эндхийн хамгийн том худалдааны төв “SM mall”-д Япон, Тайланд хоолны сайн зоогийн газрууд байдаг бол, “Ayala mall”-д “Kubilai Khan” гэх Монгол барбекьюд зочилж болох юм.

ФИЛИППИН, СЭБҮ АРАЛ, ЛАПУ ЛАПУ ХОТ

2014.03.16

ЯАГААД CELI /CLEVERLEARN ENGLISH LANGUAGE INSTITUTE/ ГЭЖ?

2014-02-21T05:45:00.001-08:00

Тийм ээ, яагаад CELI гэж? Ийм асуултыг их олон хүн надаас асуулаа. Англи хэл сурахын тулд өөрт байгаагаа болон эцэг эхийнхээ хэдэн борыг зарцуулан байж харь орныг зорихын учир бодолтой байх учиртай юм билээ. Зарим найзууд минь асуусан л даа. Яагаад гуравдагч орныг сонгож байгаа юм бэ? гэж. Үүнд бол цөөхөн хэдхэн шалтгаан байгаа юм.

Тодруулбал:

1. Өртөг бага /Амьдрах өртгийн хувьд Англи, Америк, Австрали, Шинэ Зеланд, Сингапур, Фижи зэрэг орнуудыг бодвол хямд/

2. Англи хэлний дуудлага харьцангуй цэвэр /Малайз, Сингапур зэрэг Азийн зарим орныг бодвол дуудлага нь харьцангуй цэвэрхэн/

3. Богино хугацаанд суралцах боломж /Хэд л бол хэдэн сараар сонголтоо хийгээд суралцах боломжтойн дээр төвшингөө байнга тогтоолгоно. Хамгийн гол нь та өөрөө хичээнгүйлэн суралцах хэрэгтэй/

4. Аялах таатай нөхцөлтэй /Сэбү арал бол Азидаа тэргүүлэх зэргийн аялал жуулчлалын бүс юм. Бид Солонгос, Японыг сонгож амраад байдаг бол Солонгос, Япон, Францчууд энэ улсын арлуудыг сонгож амардаг байгаа юм/

5. Сургуулийн тохитой байр бусад үйлчилгээ /Тохитой гэхээр учиргүй 5 одтой буудалд буух юм шиг төсөөлөх хэрэггүй. Ганцаараа болон 2,4 ортой өрөөнд амьдрахаас гадна, өдрийн 3 удаагийн хоол, өрөөний үйлчилгээ, хувцас угаалга зэргийг нийт зардалдаа оруулж тооцдог нь тааламжтай/

Ийм л шалтгаануудыг дурьдах байна. Энд ирээд зарим зүйлийг илүү дээр ойлгож байна. Бид дүрэмд баригдаж, ичиж, өөрөөсөө нууж сурсан улсууд байна. Гэтэл сургуулийн маань оюутнууд нутаг нутгаас ирсэн учраас бүгд л хэн хэнээсээ л ичихгүй ярьж, сурч байгаа юм. Манай нэг багш хэлсэн л дээ. ...“Ихэнх гадаад оюутнууд хамгийн эхлээд дүрэм асуудаг. Үнэн хэрэгтээ дүрэм бол ярьж сурсан үед өөрөө л ойлгоод авчихаж болох асуудал. Хүүхэд хэлд орохдоо хэзээ ч дүрмийн дагуу ярьдаггүй шүү дээ... Яг тэрэнтэй адилхан чи зүгээр л дагаад яриад бай. Чамд бас үг, бас дахин шинэ үгс хэрэг болно!” гэсэн юм. Энэ бол яриангүй үнэн. Ямар ч хэлийг, тэр ялангуяа Англи хэлийг хүн ичихгүй л бол сурах юм байна гэж ойлгоод байна. Ямартаа миний нэг найз энд суралцаад буцлаа. Бид хоорондоо ярьж инээлдсэн зүйл бол түүний үгсийн сан. ...“Ердөө 300-гаад үгээр яаж чам шиг түгдрэхгүй, гацахгүй ярьж сурах вэ гэж...” Энэ дэгс яриа боловч цөөн үгийг гаргуун ашиглаад хэн хүнтэй хэл амаа ололцдог найзыг маань үнэлсэн яриа юм. Үнэхээр ч найзыг маань гадна, дотны хэн бүхэн мэддэг, бүр үгүйлдэг болсныг явсных нь дараа хараад бахархаж суулаа.

ФИЛИППИН ҮЗЭХ ЁСТОЙ ГАЗАР

Үнэндээ бол ингэж л хэлмээр байна. Эндхийн 1 песо Монголын 44 төгрөгтэй тэнцэж байна. Үс засуулахад 30-250 песо хүрэлцээтэй. Үйлчилгээнээсээ шалтгаалаад өөр өөр л дөө. Гадуур хоол идэхэд зэрэглэлээсээ болоод 60-400 песо. Жийпнэй гэх микро шиг унаагаар хөл залгуулахад 8 песо бол такси бүрэн бус км нь 40 песо. Зарим нэг тамхи татдаг хүн тамхины үнэ сонирхож байгаа бол дундаж нь 60 песо байх жишээний. Хоол хүнсэнд тун бага мөнгө зарцуулна. Дэлгүүрт ороод 500 песогоор хангалттай хүнсний зүйл цуглуулж болно. Сургуулийн оюутнууд ихэвчлэн амралтын өдрүүдээр гадуур аялахаар гарцгаадаг. Хол ойроосоо шалтгаалан далайн эрэг дээрх амралтыг 750-4000 песонд багтааж болно. Үүнд мэдээж унаа тэрэг, хоол унд, буудал, бусад ойр зуурын бичил зардлууд багтана. Жишээлбэл та Сэбү арлын хамгийн үзүүштэй Усан хүрхрээ Кавасан Фоллс /Kawasan Falls/ явахаар мордох бол ирж очих унаа, хоол, аврах хантааз, нэтрэх төлбөр зэргийг багтаагаад 2000 песо л зарцуулна. Энэ мэтээр сургалтынхаа хажуугаар амралтаа төлөвлөж болох бөгөөд мэдээж та багш нараасаа, удаан суралцсан оюутнуудаасаа мэдээлэл авч болно. Сэбү арлын эргэн тойронд байгалийн үзэсгэлэн бүрдсэн хэд хэдэн арал байх ба та тийш аялах хэрэгтэйг хэлмээр байна.

ЦАГ АГААР

Сэбү арал бол Филиппин улсын бүлэг арлуудын бараг төв хэсэгт орших томоохон арал юм. Эргэн тойрны 167 арлаас бүрдэх тус бүс нутаг бол эдийн засгийн хувьд хүчирхэг аймаг болохын хувьд дэд бүтэц, худалдаа, аялал жуулчлалын арвин туршлагатай. Сэбү арал үдсэндээ борооны болон хуурай гэсэн 2 улиралтай. Борооны буюу чийглэг улирал нь 6-12 сард тохиох бол бусад үед хуурай улирал болно. Гэвч энэ нь Монголчууд бидний ойлгодог шиг хэт хуурайшилттай, хэтэрхий усан нүдэлсэн бороосог улирал биш юм. Бусад арлуудыг бодвол байгалийн гамшиг нүдний гэм. Жилд 1-2 удаа л Пайпүүн зэрэг далайн шуурга болно. Гэвч энэ нь амиа алдах эрсдэлд хүргэхгүй. Хуурай улиралд дунджаар +36C бол борооны улиралд дунджаар +18C байдаг гэсэн. Надад бол эндхийн цаг агаар таатайн дээр, далайд дуртай над шиг хүнд туйлын тохиромжтой санагдаж байгаагаа хэлмээр байна.

Эцэст нь энэ тэмдэглэлийг би хэн нэгний, аль нэгэн байгууллагын захиалгаар үйлдээгүй бөгөөд Англи хэл сурахаар гадагш явахаар зэхэж байгаа олон мянган залууст хэрэг болоосой гэсэн чин хүслээсээ бичлээ. “...Хээрийн шувуу нисэн үл хүрэх газраас, хүний хүү эрдэм өвөрлөж ирнэ!” их зохиолчийн үгийг тэмдэглээд өндөрлөж байна.

Х.БОЛОРБАТ

“CLEVERLEARN ENGLISH LANGUAGE INSTITUTE”-ИЙН ОЮУТАН

СЭБҮ АРАЛ, ФИЛИППИН УЛС

2014.02.22

МӨНХ ЗҮЙЛ ҮГҮЙ: БЯЦХАН ЕСҮС ХҮНТЭЙ ЯРЬЖЭЭ

2014-01-31T23:56:00.001-08:00

МӨНХ ЗҮЙЛ ҮГҮЙ: БЯЦХАН ЕСҮС ХҮНТЭЙ ЯРЬЖЭЭ: Нэг ийм хачин жигтэй явдал манай энэ хавьд /Lapu Lapu, Mactan island, Philippine/ болжээ. Сургуулийн орчим дах далайн эрэгт 3 хүүхэ...

БЯЦХАН ЕСҮС ХҮНТЭЙ ЯРЬЖЭЭ

2014-01-31T23:55:00.003-08:00

1. 500 пэсо

2. Санто Нинёг үзэхээр ирэгсэд

3. Санто Нинё

Нэг ийм хачин жигтэй явдал манай энэ хавьд /Lapu Lapu, Mactan island, Philippine/ болжээ. Сургуулийн орчим дах далайн эрэгт 3 хүүхэд тоглож байж. Гэтэл тэдний нэг охин далай эрэгт шидэгдсэн улаан нөмрөгтэй Санто Нинё буюу бяцхан Есүсийг олж түүнийг автал түүнтэй ярьжээ. Яриад зогсохгүй түүнийг бусдад хэл дамжуулахыг хүссэн бололтой юм. Ингээд л хагас километр орчим үргэлжлэх хүний дараалалд энэ хавь өртөж, шар хонин цэцэг барин ирэгсэд олширсоор байх юм. Энэ учрыг зарим нь өөр өөрөөр тайлбарлах аж. Нохой Бяцхан Есүсийг зууж ирсэн ч гэх шиг. Юутай ч байлаа гэсэн энэ явдал Филиппинийн хэт шүтлэгтэй мянга мянган хүний анхаарлын төвд ороод барагтаа 7 хонолоо.

Энэ явдлыг зүйрлэж бодохнээ өнөө бурханаар бөөлжигч залуу эхтэй дүйнэ. Бяцхан Есүстэй золгохоор очигсдын зарим нь бүр өөртэй ярьсан, нүдээ ирмэсэн, инээмсэглэсэн гэхчилэн дэгс гэмээр яриаг ярьж, цуурхал хэдийнэ мөнгөтэй хүмүүсийн сонорт хүрсэн байх шиг байна. Энэ хавиар харагдаад байдаггүй жийп, суудлын тэрэгнүүд согсоол бүрийг эзэгнэсэн харагдана.

Шашин шүтлэг, итгэл үнэмшил гэгч хэн хүнд хэрэгтэй нь үнэн боловчиг хар муйхраар, сохор сургаар шүтээд ирэхээр л бишддэг юм шиг санагддаг юм. Улаан нөмрөгт бяцхан Есүс бол боловсролгүй, хоосон байгаагийн тод жишээ ч гэмээр. Нэгэн бодлын аргаа барж сайн сайхныг хүсэн мөрөөдөгч хүний бишрэл ч юм уу...

Бас нэгэн сонирхолтой зүйл... Филиппин улсын өнөөгийн буюу 15 дах ерөнхийлөгч Benigno Aquino III бол бараг л өв залгамжилсан ерөнхийлөгч юм. Ганц бие, найз бүсгүйтэй мань эрийн хөрөнгө мөнгө бол хэмжээлшгүй юм. Түүний найз бүсгүйн мэдэлд Сан Мигел шар айрагны үйлдвэр байдаг гэж дуулсан. Тэгээд бодохоор овоо бэлтэй эр. Баяжсан түүх нь тийм ч ариухан биш. Улсын хөрөнгийг завших замаар хөлжсөн түүний эцэг нь 1983.08.21-ны өдөр онгоцноос бууж байхдаа толгойдоо буудуулан хороогдсон сенатор Benigno Aquino, Jr. байв. Харин ээж Corazon Aquino гэгч нь Филиппинийн төдийгүй Азийн анхны эмэгтэй ерөнхийлөгч байлаа. Нөхрийгөө хөнөөгдсөнөөс хойш 3 жилийн дараа ерөнхийлөгчөөр сонгогдож 6 жил ажиллажээ. Энэ гэр бүлийн түүх Монгол зарим нэг Парлиаментч гэр бүлийг эрхгүй санагдуулна. Хамгийн инээдтэй, эмгэнэлтэй зүйл нь шинэ ерөнхийлөгч бүр өөрийнхөө эцэг эхийн зураг бүхий мөнгөн тэмдэгт гаргаж хэвшсэн явдал юм. Өнөөгийн ерөнхийлөгч аав ээжийнхээ зураг бүхий 500 пэсогийн дэвсгэрт гаргасан бол түүний өмнөх ерөнхийлөгч нар ч эцэг эхийнхээ зурагтай 200, 2000 пэсогийн дэвсгэртүүдийг гаргаж өөрийнхөө цаг үед ашиглаж байжээ. Энэ бол дэмийрэл, ардаа доромжилсон увайгүй үйлдэл яах аргагүй мөн.

Филиппинийн засаг захиргааны өнөөгийн байдал зарим талаар манайхны ирээдүйг зөгнөх шиг ижил зүйл их харагдах тул энэ мэтийг сийрүүлж байгааг та ойлгож уншина гэж итгэнэ.

Лапу Лапу хот, Сэбү арал, Филиппин

2014.02.01

SANTO NIÑO-ГИЙН БАЯР СИНУЛОГ

2014-01-20T04:58:00.000-08:00

Филиппин бол Католик шашинтай улс. Шашны үзэл суртал нийт олныг хамарсан энэ улсын аялал жуулчлалын томоохон бүс Сэбү аралд жил бүрийн нэгдүгээр сарын 3 дах долоо хоногийн Ням гарагт албан ёсоор болдог Синүлог /Sinulog Festival/ баярын тухай тэмдэглэлээ дэлгэж байна.

Синүлог баярын хүндэтгэл, бэлэгдэл бол бяцхан Есүс буюу Санто Нинё /SANTO NIÑO/ юм. Улаан нөмрөг, титэм тэргүүтнээр гоёсон балчир Есүсийг жагсаалыг толгойд явах Хатан барьж, харин дагалдагсад бөмбөр, бүрээний хэмнэлд бүжнэ. Энэ баярт оролцогсод тод өнгө, өнгийн хувцас, чимэглэлээр жигдрэх ба өөр өөрийн гэсэн онцлогийг урьдчилан бэлтгэсэн байх юм. Сэбү хотын төв замуудыг хааж аюулгүй байдлыг хангахаар цэрэг, цагдаагийн өндөржүүлсэн бэлэн байдалтай байх нь зохион байгуулалттай болгох гол үндэс байдаг болов уу. Филиппинийн болон гадны хэдэн зуун мянган /сая саяар ч тоолж болох/ жуулчин цугласан төвийн гудамжаар явахад жаахан төвөгтэй. Мэдээж энд хулгай гарах магадлал өндөр. Гэхдээ та үзэхээр зорих бол анхааралтай явбал л болно. Эрсдэл хэзээд хажууд байдаг шүү дээ.

Синулог баярын өдрөөр хүн бүр “Viva Pit Senyor!” гэж мэндчилнэ. Гудамж захлаж гарсан худалдааны дийлэнх хэсгийг өнгө өнгийн өдтэй саравч, маск эзэлдэг юм билээ. Төрөл бүрийн шорлог, түргэн хоолнуудаас амтлаад үзэхэд ч буруутахгүй. Хэн ч дагаад бүжиглэчихмээр хэмнэлтэй Синулогийн хөгжим, бүжиг эрхгүй Бразилийн багт наадам ийм байдаг болов уу гэж бодоход хүргэнэ. Баярын жагсаалд оролцогсод зүгээр л зам дагуу бүжээд өнгөрөхгүй. Жагсаалын сүүлийн цэг Сэбү хотын спорт комплекст эцсийн шалгаруулалтад орж, шүүгчид шилдгийг тодруулдаг уламжлалтай.

Үндсэндээ бол баярын тухайд энэ цөөн үгс хангалттай. Гудамжаар алхаж явахдаа баяртаа бэлтгэсэн байдлыг хараад зарим талаар бахархаж байлаа. Гадныхны хөлд дарагдсан хотын төв бол хулгай л гэхгүй бол аюулгүй. Гоёмсог богино цамц, өнгө өнгийн үс, малгай, маскаар гангарсан үй олны дунд алхах бас л сайхан мэдрэмж байлаа.

Би бас нэг зүйлийг уншигч танд зориулж хэлмээр санагдаж байна. Бид нэг үеэ бодвол аялаж, зугаалах санхүүгийн боломжтой болж байна. Тийм болохоор үнэ өртөг гэж тэнгэрт хадсан барууны орнууд гэхээсээ илүү Азийнхаа өртөг бага, аюулгүй бүс нутгаар аялахыг санал болгоё. Тэр дундаа Сэбү руу жим гартал аялахад болохгүй зүйлгүй нь. Далайн эрэг дагуух томоохон зочид буудлуудад урьдчилсан захиалга өгвөл хэд дахин хямдардаг тул эртнээс нарийн сайн төлөвлөх хэрэгтэй. Ид хүйтний үеэр далайн эрэг дээр тарвалзаж хэвтэх ч бас жаргал шүү дээ.

Ингээд зураг үзэж нүдээ баясгаарай.

ХЭЛБЭРЭЭ ОЛООГҮЙ "АЛТАН ШОНХОР"...

2013-12-20T23:15:00.001-08:00

Бид Алтан нэртэй шагналд ихээхэн дуртай хүмүүс шиг байгаа юм. Байгаа юм нь ч юу юм... Зохион байгуулагчид нь тэгж боддог шиг шуу юм болов уу... Монголд барагтаа л анхдагч болсон наадам "Гоо Марал"-аас хойш төрөн гарсан дүү наадмууд Алтан нэрийг зүүж, "Эд"-ийн шуналтай зарим нэгний арааны шүлсийг гоожуулах нь тэр... Алтан микрафон, Алтан Сарнай, Алтан Өд, Алтан Шонхор... бас болоогүй аймаг бүр өөрийн нэрэмжит шагналаа Алтан нэрээр гоодож эхэлсэн.
Сүүлийн хэдэн жил Монголын телевизүүдийн холбооныхон гишүүн ТВ-үүдийнхээ эхийг нь эцээхгүй, тугалыг нь тураахгүйгээр тарааж хэвшсэн "Алтан Шонхор" гэх хэлбэрээ ч олж амжаагүй наадам амь бөхтэйгээр оршин тогтносоор. Америкийн ТВ-үүдийн шилдгийг тодруулдаг наадмын /Эммигийн шагнал/ цомны загварыг хуулбарлаж, удалгүй дэвсэн шонхор болгоод, эцэст нь цуцсан дүрээр эзэндээ хүрч буй шагналаас нь ажвал өөдлөх биш уруудаж байгаагийн дохио ч болох шиг. Хямд цомных нь цагирган бөмбөрцөг салж унаад байхаар нь дэвүүлж үзсэн ч байж болох. Дэвсэн Шонхорын далавч хэтэрхий үрэлгэн санагдахаар нь суулгаад авсан ч байж мэднэ.
Цомноосоо л хэлбэрээ олоогүй энэ наадмын ганц нэг шагналын эзнийг эс тооцвол бүхэлдээ хэлбэрийн гажуудалд орчихсон бололтой...

ШИНЭ ЖИЛ ЗОРИУЛСАН БУДАА /Сонгодог үдэшлэгийн загвар/

2013-11-05T20:58:00.002-08:00

Сар хүрэхгүй хугацаа үлдлээ дээ. Юунд вэ гэвэл... мэдээж шинэ жилийн баяр. Танай байгууллага шинэ жилийнхээ комиссийг байгуулаад жигтэйхэн ажилтай байгаа бол дараах санааг та нарт зориулж ээлжит "Шинэ жилийн будаа" өгч байна... Хэрэгцээтэй байж болох зарим нэг мэдээллийг өгч байгааг уншаарай.

Бэлтгэл ажил: Шинэ жилийн баярт зориулсан сонгодог хэлбэрийн үдэшлэг эхлэхээс өмнө дор хаяж 2 цагийн өмнө зочдыг угтах хэсэг бэлэн болсон байх ба үүдний хэсэгт зураг авхуулах фон /тухайн байгууллагын лого, нэр бүхий/ бэлтгэж байршуулсан байна. Баяр эхлэхээс 40 минутын өмнөөс тухайн үдэшлэгт ирж буй зочдыг угтахдаа халуун дарс /тухайн байгууллагын шинэ жилийн баярыг зохион байгуулах комиссын бэлтгэсэн уух зүйл/ бэлтгэж үйлчилгээний ажилтнууд үйлчилж байна. Баярт ирэгсэд зургийн фоны өмнө зургаа татуулж, ярилцлага өгсөний дараа танхимд нэвтэрнэ. Мөн угтах хэсэгт сонгодог хөгжмийн дөрвөл буюу утсан хөгжмийн дөрвөл сууж сонгодог аяс тоглож байна. Эсвэл хуучир /ХБК-ийн оюутнуудын “Вива” нэртэй хуучир хөгжмийн хамтлаг жааз стилиэр 30-40 минутын угтах аялгуунууд тоглодог/ гэх мэт үндэсний хөгжмийн дөрвөл байж болох талтай.

Ерөнхий дараалал:

Эхлэл хөгжим /Ёслолын фонфари, эсхүл дүрс дуу бүхий эхлэл шторкийг урьдчилан бэлтгэж дэлгэцэнд үзүүлнэ/
Хөтлөгчийн эхлэл /Энэ хэсэгт ёслолын ажиллагааг эхлэж буйг хөтлөгч мэдэгдэн, дөрвөн мөртүүд хэлнэ/
Захирлын эсхүл тухайн компанийн удирдлагын багийн мэндчилгээ /Нийт хамт олондоо хандан мэндчилэх энэ мэндчилгээний агуулга нь өнгөрч буй оныхоо амжилтыг дүгнэсэн, ажилтан албан хаагчид, хүндэт зочдыг нэгэн үдэш тухтай баярлаж цэнгэхийг уриалсан байна. Энэ үгний дараа баярын ажиллагааны эхний хундагыг өргөн барина. Хундагыг архи эсхүл оргилуун дарсаар дүүргэж өргөнө/
Дуурийн дуучид /Ж.Вердийн Травиатта дуурийн “Хундагын дуу”-гаар мэргэжлийн дуурийн дуучид мэндчилнэ. Энэ дууг дуулах үед дуучдад Оргилуун дарс бүхий хундага бариулах нь зүйн хэрэг юм. Миний хувьд зөвлөхөд “Хундагын дуу”-г ДБЭТ-ийн гоцлол дуучин МУГЖ Ө.Уянга, МУСТА Б.Эрдэнэтуяа, Ш.Наранчимэг болон Б.Гомбо-Очир нарын дуучид сайхан дуулдаг юм/
Зоог /Үдшийн эхний зоог барина. Зоог барих үед хөнгөн хөгжмийн мэндчилгээ байж болох талтай. Зарим тохиолдолд тухайн байгууллагын шинэ жилийн комиссоос тусгайлан бэлтгэсэн дэлгэцийн мэндчилгээг ч үзүүлдэг. Эсхүл саксфончин Г.Болдбаатар зэрэг соло уран бүтээлчдийн сонирхолтой тоглолтуудыг сонгож болно. Мөн танд “Kush’n Oyuka” жааз хамтлагийг ч санал болгож байна. Учир нь тус хамтлагийн уран бүтээлд хөнгөн, шинэ жил зул сарын дуунууд олноор бий/
Шагнал гардуулах ёслол /Тухайн байгууллагын оны шилдэг ажилтнуудыг шалгаруулсан дүнгээ танилцуулж байгууллагын удирдлагын бүрэлдэхүүн шилдэгүүдэд шагнал гардуулах ёслолыг зохион байгуулна/
Урлагийн тоглолт 2-3 дуу /Энэ урлагийн тоглолт нь залуу эрч хүчтэй уран бүтээлчдийнх байвал зохино. Жишээлбэл: залуу дуучин Э.Соёмбо, Б.Солонго, Г.Тэмүүжин зэрэг үзэгчдийн танил болсон уран бүтээлчдийг санал болгож байна/
Мэндчилгээ /Энэ хэсэгт байгууллагын хамт олны бэлтгэсэн багт наадам, уралдааны бүтээлүүдийг үзүүлж болно/
Зоог /Үдшийн 2 дах зоог. Зоогийн үеэр намуухан аяс эгшиглэж хэсэгхэн хугацаанд завсарлага авч болно/
Азтан тодруулах /Зохион байгуулагчид оны эсвэл үдшийн азтан тодруулах ажиллагаа гэх зэргээр нэрлэж болно/
Урлагийн тоглолт 2-3 дуу /Монголын орчин үеийн хөгжмийн нэрт төлөөлөгчид байж болно. Шинэ жилийн хамгийн олон дуутай дуучин бол МУГЖ Б.Сарантуяа юм. Мөн шинэ жилийн баяраар зочдыг ихэд хөгжөөдөг дуучид гэвэл МУГЖ Т.Ариунаа, МУСТА С.Наран, Б.Баярцэцэг, Ц.Хулан, Харангын Лхагваа, Oceans-ийн Буянаа нар байна/
Дуудлага худалдаа /Зарим баярт дуудлага худалдаа зочдыг хөгжөөдөг талтай. Дуудлага худалдаанд юуг ч оруулж болох бөгөөд худалдааны зорилго нь юунд ч чиглэж болно/
Урлагийн тоглолт /Төгсгөл хэсэг учраас хамтлаг байх хэрэгтэй. Томоохон хамтлагуудын үнэ хөлс хэтийдэх тал бий. Гэвч өөрсдийн сонголтоо хийх нь чухал. Хөтлөгч миний зүгээс зөвлөхөд The Lemons, Madness, The Compass, The Pause, A Sound, Шар айраг зэрэг хамтлагууд боломжийн үнэтэйгээс гадна шинэ жилийн баярт зориулсан гадаад дотоод дуунууд дуулдаг нь давуу тал болно/

Хөтөлбөрийг энэ мэтчилэн баяжуулж, өөрчлөлтийг өөрийн хүссэнээр хийх боломж бий. Хамгийн гол нь та баярын хөтөлбөрийг мэргэжлийн байгууллага, уран бүтээлчдэд даалгавал хариуцлагатай алхам болно. “Харамч хүн илүү зардал гаргадаг” гэдэгчилэн бүх ажил өөрийн гэсэн үнэлгээтэй бөгөөд сайтар судлахыг танд зөвлөж байна.

Ингээд танд хэрэгтэй байж болох зарим нэг мэргэжлийн байгууллага уран бүтээлчдийн харилцах утасны дугаарыг орууллаа.

“Sound of Mongolia” ХХК - 99115962, 91009191

“Mongolian Music Production” - 91003134, 99152511

“Green Entertainment” - 99107142

Сэтгүүлч, хөтлөгч Х.Болорбат /СТА/ - 98981984
Жүжигчин, хөтлөгч Г.Анхбаяр /Show biz/ - 88005802

SBN телевизийн хөтлөгч Б.Батзаяа /СТА/ - 88119791

Зөв залуус зүглэдэг боллоо

2013-10-02T02:22:00.001-07:00

Зөв залуус гэж тодотгосон нь учиртай юм. Кофе уух гэж л кофений газрыг зорьж, тэндээ хэсэгхэн жиг жуг хийгээд л харьцгаадаг байсан цаг өнгөрч дээ. Хотын төвийн өндөр үнэтэй албан тасалгаа түрээслэх гэж зүдрэхээр кофе, цайгаа уунгаа "зөв" залуустай зэрэгцэж суугаад албаа залгуулдаг шинэхэн хэв маяг бий болоод нэг их удаагүй ч, эрэлт ихтэй байна. Ямбалах, аяглах ч шаардлагагүй... албан тасалгаанд л авч болдог үйлчилгээг авчихаж бас болно. Ер нь л сайхан даа. Өглөө эртлэн босч өглөөний цайгаа тухтай орчинд уучихаад явдаг залууст "Coffice" бүр ч тохиромжтой... Юутай ч нэг зүглээд л үзэх хэрэгтэй гэж зөвлөх байна. Эдгээр зургаас хаягийг мэдэж аваарай.

Хуучирч найзын шинэ уран бүтээл. Үзээд бусадтайгаа хуваалцаарай. Одноо маань мундаг хуучирч шүү! Амжилт хүсье найздаа.

2013-08-31T00:42:00.001-07:00

https://www.youtube.com/watch?v=MQAQecXvWmU&feature=youtube_gdata_player

Би энэ дуунд үнэхээр дуртай... Paul McCartney's 'My Valentine' Featuring Natalie Portman and Johnny Depp

2013-06-27T18:34:00.001-07:00

ШИНЭ ЖИЛДЭЭ ШИНЭ УРАН БҮТЭЭЛ ХИЙНЭ

2012-12-31T02:09:00.000-08:00

Он солигдох мөч ойрхон иржээ. Он солигдохын өмнө өнгөрч байгаа жилээ дүгнэж бичдэг уламжлалаараа товчхон зүйл бичиж орхино оо. 2012 он гармагц л сайхан үйл явдлаар дүүрэн байлаа. Mongolian Airlines агаарын тээврийн шинэ компанийн орон нутаг дахь анхны цагийн хуваарьт нислэг эхлэж Баяхонгор аймаг руу хамтдаа ниссэн юм. Үүнээс хойш Хөвсгөл, Өмнөговь, Ховд, Дорнод зэрэг аймаг руу агаарын хөлгийн багийн гишүүн мэт хамтдаа аялаж, тэнгэрт дүүлэн нисэхийн жаргалыг мэдэрлээ. Хэзээ нэгэн цагт аялах юмсан гэж хүсч байсан Хөвсгөл нутгийг бүтэн тойрч, Хөвсгөл далайн өмнөд эргээс хойд эргийг хүртэл усан завиар хөндлөн гулд давхиж хүрсэн нь бүр ч их сэтгэлийг минь хөдөлгөв. Зуны дэлгэр цагт ээжийнхээ хамт Германд зочилж, эгчийгээ үрийн зулай үнэрлэхийг харах сайхан байлаа. Манай удам нэг хүнээр бүл нэмлээ. Өмнө нь очиж байсан ч дахин очихыг хүссэн Парисаар аялах таатай байсан нь тодорхой. Дахин сурах хүсэл минь биелэж Хүмүүнлэгийн ухааны их сургуульд оюутан боллоо. Харин оны сүүлээр Соёлын тэргүүний ажилтан цол тэмдэг энгэртээ зүүлээ.
Ирэх онд харин урамтай нь аргагүй шинэ уран бүтээл хийх болно. Шинэ оны мэнд хүргэе.

ЭМГЭНЭЛ

2012-12-17T01:27:00.000-08:00

Довуучийн Энхтайван (1976 – 2012)

Монголын Рэпийн эхэн үеийнхний, Гэрэл зургийн шинэ үеийнхний хүндэт багш, бидний хайрт хүү, дүү, ах, дотны анд, Авга-Омбо Довуучийн Энхтайван нь 2012 оны 12-р сарын 14-ний өдөр ертөнцийн мөнх бусыг үзүүлж бидэнд нөхөж баршгүй хүнд гарз тохиолоо.

Д.Энхтайван нь 1976 оны 11 сарын 21-нд Улаанбаатар хотод төрж, 86-р дунд сургуулийг дүүргэн, 2006 он хүртэл Мобиком корпорацид дууны инженерээр ажиллаж байлаа. 2006 оноос анд нөхдийн хамт “ХэрээЖи” ХХК-ийг үүсгэн байгуулж ажиллаж байв.

1997 онд “Дайн ба Энх” хамтлагийг санаачлан үүсгэн байгуулж, Монголын хөгжмийн ертөнцөд Рэп, Хип-Хоп урлагийг хөгжүүлэхэд Д.Энхтайван өөрийн хувиас үнэтэй хувь нэмэр оруулсан юм. “Дайн ба Энх” хамтлаг нь бүрэн хэмжээний 2 цомог туурвин, 5 тоглолтыг зохион байгуулжээ. MCIT нэрээр тухайн үеийн хүүхэд залуучуудад танигдаж Монголын Рэп, Хип Хоп урлагийн хөгжлийн замыг чиглүүлэн, шинэ залуу уран бүтээлчдийг гарч ирэхэд тусалж дэмжин багш, продюссерээр нь өнөөг хүртэл ажиллаж байлаа.

Д.Энхтайван нь өөрийн аавыг даган гэрэл зурагт дурлан, 10 жилийн хүүхэд байхдаа алдартай кино одод, дуучдын зургийг гэрийн нөхцөлд угааж үеийнхэндээ түгээдэг байсан. 2000 оны эхэн үеэс гэрэл зургаар тууштай дагнаж Seriyoz гэдэг нэрээр Монголын Гэрэл зураг, блогчдын орчинд танигдсан юм. 2006 онд Монголын гэрэл зургийн “Шинэ Агшин Нийгэмлэг” ТББ, салбартаа анхдагч Агшин.мн вэб сайт, Монголын Фликрчидийн Групп зэргийг үүсгэн байгуулж, удирдаж байв.

Тэрээр 2007 онд Ц.Батзориг агсны нэрэмжит “Оны шилдэг” гэрэл зургийн уралдаанд тэргүүн байр эзэлсэн ба 2010 онд өөрийн “Ертөнцийг Дүрслэх Урлаг” дижитал гэрэл зургийн сурах бичиг, тайлбар номыг бичиж хэвлүүлсэн нь Монголын гэрэл зургийн түүхэнд томоохон хэмжээний оюуны хөрөнгө оруулалт болж Монголын орчин үеийн гэрэл зургийн хөгжлийг нэг алхмаар урагшлуулсан юм. Гэрэл зураг, дуу хөгжмийн урлагт туурвиж бүтээсэн эдгээр бүтээлүүд нь түүний нөр их хөдөлмөрийн үр дүн билээ.

Түүний гэрэл зургаар бэлтгэсэн шавь нар нь өнөөгийн гэрэл зургийн өнгийг тодорхойлогчид болсон нь түүнийг ямар багш, сурган хүмүүжүүлэгч байсныг илтгэнэ. Д.Энхтайван нь шавь нартаа хүндлэгдсэн, мэдлэгээ бусадтай харамгүй хуваалцдаг, хүн бүрийн хайр талархлыг хүлээсэн, мэргэжил нэгтэй анд нөхөд дундаа нэр хүндтэй, эгэл жирийн амьдралтай хэрнээ эгэлгүй билэг оюунтай нэгэн байлаа.

Гэгээн дүр, алдар гавъяа, ажилч хичээнгүй, нягт нямбай, шогч наргианч зан чанар, хүнлэг энэрэнгүй сэтгэл, ач тустай үг сургааль тань бидний зүрх сэтгэлд үүрд мөнх хоногшин үлдэх болно.

Ум сайн амгалан болтугай.

Талийгаачийн аав, ээж, төрөл төрөгсөд, журмын нөхөд

Монголын Гэрэл зургийн Шинэ Агшин нийгэмлэг ТББ

Монголын Фликрчид гэрэл зургийн ТББ

Асуулт Самбарын анд нөхөд

ХэрээЖи хамт олон

Монголын шинэ цагийн гэрэл зургийн Од харвалаа...

2012-12-14T07:04:00.001-08:00

Тэнгэрт нэгэн од харвалаа. Их баяр хөөр болсон цэнгэлийн дараахан тэр биднийг орхиж, мөнх зүйл үгүйг бидэнд ойлгууллаа. Монголын шинэ цагийн гэрэл зургийн бүр тодруулбал дижитал гэрэл зургийн түүхийг түүчээлсэн эрхэм ах, найз маань хэнд ч хэлэлгүйгээр, ирсэн шигээ буцлаа. Монголын хип хопын загалмайлсан эцэг гэж түүнийг авгайлах нэгэн байхад, гэрэл зурагчдын шинэ түүхийг эхлүүлсэн гавъяатан гэж хүндлэх мянга мянган гэрэл зурагчид, сонирхогчид бий юм. Нэг үгээр тэрээр "Од" байсан юм. Одод зөвхөн тэнгэрт гялалзаж, тэндээс биднийг гэрэлтүүлж байхын учир тэрээр байрандаа очжээ. Тайванаа маань уулзсан бүртээ нэгийг бодуулах зүйлсийг ярьж, нөхөрсөг зөвлөдөг хүндтэй нэгэн байснаас гадна өөрийнхөө бүтээлээр олныг сургасан багш минь байлаа. Гэрэл зурагчдад зориулсан гарын авлага нь анхдагч байж, эхлэлийг утгаар нь тавьсан манлайлагч болсон юм.
Тайванаа маань унтаад л сэрсэнгүй дээ. Хэний ч төсөөлөхгүй амар тайвнаар амьдарч асан газраасаа дараагийн амьдралдаа оджээ. Газар мөртэй, олонд нэртэй, нөхөддөө хүндтэй, үзүүлэх бүтээлтэй хэдий ч нэг л зүйлд нь харамсангуй байна. Тайванаа маань эхлүүлсэн бүхнийхээ үргэлжлэлийг өөрөө гүйцэлдүүлсэнгүй. Хэдий тийм ч бид түүний зам мөрийг үргэлжлүүлж, тэнгэрээс биднийг ивээх болтугай. Эх дэлхийнхээ алтан хөрсөндөө амгалан нойрсож, тэнгэрийн орондоо хүндлэлтэй залраг. Бид үргэлж дурсан санах болно.

ШИНЭ ЖИЛИЙН БАЯРЫН ЦОГЦ ҮЙЛЧИЛГЭЭ ХЭРЭГТЭЙ ЮУ?

2012-11-06T21:36:00.001-08:00

Та бүхэнд энэ өдрийн мэнд хүргэе. Шинэ жилийн баярын цогц үйлчилгээ авахыг хүсч байвал бидэнд хандаарай.Та энэ зурагт хуудсыг хараад таны сэтгэлд нийцэж байвал утсаар шууд л залгачих. 99197982, 91910774 дугаараар харилцаад үнийн санал, захиалгын цагтай танилцаарай. Баярлалаа. Бас цааш нь дамжуулж өгөхийг хүсье.

ТУН УДАХГҮЙ ХҮСЭЛ БИЕЛНЭ

2012-11-05T17:32:00.002-08:00

Сайн байна уу? Сайхан мэндлэх чинь их учиртай юм шүү дээ. Нүүр дүүрэн инээмсэглээд, чанга дуугаар, өөртөө итгэлтэйгээр "Та сайн байна уу? Сайхан амарсан уу?" гэж хэлэхэд ямар байдаг вэ? Надад лав сайхан байдаг...
Тэгээд хүн бүрт амжилт хүсээд, жаахан гунигтай байгаа үедээ тэднээс дэмжлэг авч сурах хэрэгтэй байх. Зарим үед үнэхээр бухимдмаар зүйл гарч ирэх л юм. Гэхдээ тэрийгээ нүүрэндээ гаргахгүй бол их сайн хэрэг байх. Би хэдий ингэж боддог ч зарим үед яг хэлсэн шигээ байж чадахгүй үе гардаг л даа. Ихэнхдээ л бусдын сэтгэлд сайхнаар үлдэхийг хичээдэг юм. Надтай таарсан хүмүүс ч бас тэгж дүгнэнэ гэж итгэж байна.
Би өөрийнхөө албан ёсны нэгэн хуудсыг нээсэн юм... Тэр хуудас нь энд байна. Та нэг ороод үзээрэй. Энэ хуудас чухам сүрхий цахим хуудас биш ч, Facebook-ийн боломжит хуудас байгаа юм. Хийсэн зүйлийнхээ талаар товчхон тоймлож, хэдэн зураг оруулсан нь танд намайг юу хийдэг нэгэн болохыг төвөггүй ойлгуулах байхаа.

Тэвчээр шалгах мөчүүд

2012-10-29T09:33:00.001-07:00

Тэвчээр гээчийн талаар хүн бүр л дотроо бодож байсан биз. Шүд өвдөхийн зуур, тас гэдэргээ савж унасны дараа өвдөлт бүрийг тэвчих хэцүүг та ч барагтаа л мэдэж байгаа. Гэхдээ тэвчихэд, тэвчихээс аргагүй сэтгэлийн асуудал мянгатаа тохиох юм, бидний амьдралд...

Хайрлах үед, хайртай гэж хэлснийхээ төлөө, хайрласаар байхынхаа учир ямар их, хязгааргүй их тэвчээр гаргадагаа анзааралгүй өнгөрдөг нь "Хүн" бид нар юм шигээ. Шохоорхож, дурлаж, хайртай болж болох ч бүхнийг эхлүүлсэн даруйдаа тэвчихээс ч өөр боломжгүй өдөр хоногуудыг өөрөө ч мэдэлгүй туулдаг учраас хүмүүс өөрсдийгөө сэтгэлийн, бас ухаант амьтан гэдэг байх. Анхныхаа харцаар дурлаад, хайрлаад амьдрал зохиогсод нь хорвоод ховорхон байх. Тийм ч учраас хэн ч амьдралыг туулах ханьтайгаа учрахаасаа өмнө, нэг битгий хэл нэжгээдийг үзсэн байдаг байлгүй.

Хэн нь ч юм бүү мэд "Хязгааргүй хайртай хүндээ тэвчимгүй муу үг бүү хэл" гэж хэлсэн байдаг шүү дээ. Хэн хэнийх нь өмнө хожидын амьдрал бол шинээр эхлэгсэгдэд хүртээлгүй тул ярихын, бүр бодохын хэрэггүй байх. Яв цав нийцсэн ханийг олно гэвэл үлгэрт, кинонд л гардаг гэвэл барагтаа л хилсдэхгүй. Тиймээс л хагас жарныг хамтдаа туулчихаад хоёр биенээ таниагүйгээр барахгүй, шинэ араншинг олж илрүүлдэг байлгүй дээ. Тэр угаасаа л бидний олж үзэх учиртай давж гаршгүй шинэ зүйл юм.

Ерөөсөө хагацашгүй амьдрах боломжийг харилцан ойлголцол, хамтаар шийдэх шийдэл бүхэн л авчрах ёстой. Тэгж чадаагүй үед хямдхан, хялбархан, эмзэг төгсгөл хүлээх нь зайлшгүй... Энэ нь ганц хайртай амрагуудад бүү хэл, он жилүүдийг угтах андуудад ч бас хүртээлтэй! Ялихгүй юм ямааны гарз гэлээ гэдэг шиг, явахгүй яриагаар юу хийх билээ.

Ханиа гэж сонгосон бол итгэж, тэвчиж явах нь хамгийн зөв байхаа. Тэвчээрт хязгаар бий гэх боловч, тэвчих гэхээсээ найр тавьвал юуг ч сайнаар эргүүлэх боломжтой гэж бодож байна.