İş Dünyası

Büyük Markalar Büyük Hatalar

noreply@blogger.com (Büşra Akdoğan) — Fri, 29 Oct 2010 16:47:00 +0000

"BAŞKALARININ HATALARINDAN ÖĞRENMEK ÇOK DAHA KARLIDIR"*

Rekabet dünyasında bazı markaların/firmaların önlenemez yükselişi karşısında -çok kaliteli ürünlerine rağmen- bazı markaların düşüşünün ve hatta yok oluşunun nedenleri neler? Stratejik hatalar, pazarlama ve lansman yanlışları pozitif eğilimli grafikleri ters yüz edebiliyor.

Jack Trout, Büyük Markalar Büyük Hatalar isimli kitabında bildiğimiz büyük markaların pazarlama hatalarını işliyor. Trout’a göre pazarlamada altın kural: farklılaşma. Yeni faaliyet göstermeye başlayan bir işletmenin ürününün ya da hizmetinin ne kadar kaliteli olduğu fark etmiyor. Müşteri adayları, o olanda faaliyet göstermeye başlamış ilk firmayı üstün olarak algılıyor ve o firmanın pazarlama stratejisini ürünleri ile bağdaştırıyor. Bu noktadan sonra daha iyisini/kalitelisini sunuyor olsa da o alana giriş yapan yeni firmalar “Bu işi ben de iyi yapıyorum” algısı yaratıyor. Sorunların baş gösterdiği nokta 'ben de' algısı. Çok çok ucuza sunmadığınız sürece sizin de o işi yapıyor olmanız tüketiciyi/kullanıcıyı çok ilgilendirmiyor. İlk giren kazanır. Rekabet edebilmek için aynı işin başka alanlarında uzmanlaşmak ve uzmanlık alanlarını vurgulamak gerekiyor.

Trout’un kitabı kendine özgü algılar yaratmayı başarmış markalar üzerinde değil, “ben de” batağına saplanmış büyük markaların başarısızlıklarına odaklanıyor. Kitapta çok sık vurgulanan nokta, pazarlamanın bir algılar savaşı olduğu. Trout, “Liderin karşısında oynayabilmenizi sağlayacak bir karşıt özellik aramak çok daha iyidir. Burada anahtar kelime ‘karşı’dır – ‘benzer’ işe yaramayacaktır” diyor ve ekliyor: “Bir ürünü pazarlamanın doğal ve mantıklı yolu her zaman yanlıştır.”

En önemli pazarlama hatalarından biri ise ürün çeşitlendirmesi. Trout’a göre çok marka ile müşterilerinizin aklını karıştırırsanız müşterileriniz ilk tercihlerine geri dönerler.

Pazarlama hatalarına düşen firmaların başarısızlıklarında CEO’ların finansal kaygılarının ve Wall Street’in baskılarının payına da değiniyor Trout. “Kazanç artışıyla ilgili aceleci tahminler ve hatta muhasebede bazı yaratıcı uygulamalara başvurulmasına yol açıyor. Ama daha da kötüsü kötü kararların alınmasına yol açıyor”.

İşte, Büyük Markalar Büyük Hatalar kitabından bazı markaların hataları.

General Motors

Onu Başarıya Götüren Şeyi Unuttu

GM ilk başta 17 otomotiv şirketinden oluşuyordu. 1918’de Alfred Sloan başkan yardımcısı olduğunda GM’nin birbirinin müşterilerini çalan çok sayıda arabası vardı. Sloan, markaları model sayılarını azalttı ve fiyat aralıklarını birbirinden ayırarak her ürünün müşteri kitlesini birbirinden ayırdı. Chevrolet, Pontiac, Buick, Oldsmobile ve Cadillac GM’yi ABD pazarının %57’sini ele aldığı bir konuma getirdi. Daha sonra General Motors, maliyet düşürme çalışmaları altında kendisine ün kazandıran tüm markalarını birbirine benzer hale getirdi. Benzerlik ve satışları arttırma isteği GM’yi ilk günlerine geri götürdü ve markalar yeniden birbirlerinin müşterilerini çalmaya başladı. GM’nin müşteri isteklerini göz ardı etmeye başladığı noktada grafik tersine dönmüştü.

Xerox

Asla Gelmeyen Bir Gelecek Öngördü

Büyük uğraşlardan sonra bir ilk olan fotokopi makinesini pazarda konumlandırmayı başaran Xerox, müşterilerinin tüm bilişim ihtiyaçlarını karşılamaya karar verdiğinde karşısında önemli bir rakip vardı: IBM. Xerox iletişim, girdi ve çıktı fonksiyonlarının bir ofis otomasyon sisteminde birleştirerek müşterinin ‘her şeyi’i olmayı öngörüyordu. Ancak müşterinin Xerox’ta gördüğü ise yalnızca fotokopi makinesiydi. Başarısızlıklarına rağmen Xerox yalnızca fotokopi makinesi üreticisi olarak kalmayı kabul etmedi ve ütopik geleceğine oldukça para harcadı. Sonuç hüsrandı. Müşteriler IBM’i tercih etmeye devam etti. Üstelik Xerox lazer yazıcı teknolojisini de takip etmedi. Lazerli yazıcılardan alınan çıktılar fotokopi makinelreini geçti. Xerox buradaki üstünlüğünü de Hewlett-Packard ve Japon rakiplerine bıraktı. Hisseler düşmeye başladı, satın alma dedikoduları dolaşıyor. Wall Street Journal Xerox’a gerekli olmadıkça fotokopi makinası yapmayı durdurmalarını bile söyledi. Geleceğin parlak olmadığını görmek çok zor olmasa gerek.

Levi Strauss

Rakipleri Göz Ardı Etmek Şirketiniz için Kötüdür

Madencilerin sağlam pantolon arayışına çözüm olmak için Levi Strauss’un geliştirdiği bakır rivetlerle sağlamlaştırılmış mavi renkli denim pantolonlar kısa sürede oduncuların, kovboyların, demiryolu işçilerinin, petrol işçilerinin ve çiftçilerin standart kıyafetleri oldu. Levi’s ilk hatasını yaptığında yalnızca Amerika’da değil dünyanın çeşitli yerlerinde gençliğin bir numaralı tercihiydi. Büyüme sevdasıyla genişlettiği ürün gamını tekrar kot pantolon olarak düzeltse de Levi’s’ın karşısına farklılaşmayı başarmış ve müşteri segmentasyonunu iyi okuyabilen çok sayıda rakip çıkmıştı. Bu rakipler karşısında Levi’s ilk olmasını ve orijinalliğini vurgulayamadı. Maliyetlerini yönetme konusundaki başarısızlığı ve yönetim anlayışının içine kapanık olması da eklenince Levi’s, pazar payı listesinde oldukça gerilere düştü.

Burger King

Her Zaman Yeni Yönetim Altında

1960 sonları ve 1970 başlarında fast food pazarı patlama yaşarken rekabetin kızıştığı bu sektörde her zaman en hızlısı Mc Donald’s’ı Burger King zorluyordu. Pazar birincisi Mc Donald’s’tı; ancak Mc Donald’s’ın hızlı olmasına karşılık Burger King müşterinin istediği gibi yiyeceklerini özelleştirmesine izin veriyordu. Burger, bunu kullanarak McDonald’s’a saldırdı. Burger’ın üstünlüklerini göz ardı etmek mümkün değildi.

1. Kör lezzet testleri Burger’ın Whopper’ının Mc’in Big Mac’ini ve Wendy’s’in Single’ını geçtiğini gösteriyordu.

2. Kızartma yerine alevde ızgara tercih ediliyordu.

3. King’in müşteri isteğine uygun konsepti tercih ediliyordu.

4. Burger’ın normal boy hamburgerleri McDonald’s’ınkilerden daha büyüktü.

Burger King üstünlüklerini kullanarak rakipleri ile reklamlar aracılığı ile savaşmaya devam etti. Sonra, yönetim değişikliği ile birden Burger King lidere saldırmayı kesti. Pazarlama stratejisini üstünlüklerinden “ben de”ciliğe çevirdi. McDonald’s’ın restoran sayısı daha fazla olmasına rağmen reklamlarında yaygın olduğunu vurguladı. Hız konusunda liderin kim olduğu belli iken hız vurgusu yaptı. Düşüş başladı. Sürekli CEO değiştirmesi ile anılan Burger King sonunda 3G Capital’e satıldı.

Miller Brewing

Orda Bir “Miller” Var Uzakta

Saygıdeğer ancak düşük performanslı marka Miller’ı satın alan Philip Morris mavi yakalı işçileri, gençleri ve erkekleri hedefleyen reklam kampanyaları ile Miller’ı ikinci büyük bira üreticisi olarak konumlandırmayı başardı. Miller Lite isimli light biranın lansmanını da başarılı bir şekilde yapan Miller, rakiplerinin büyüyüşü karşısında ürün gamını genişletti ve müşterilerinin aklını karıştırdı. Bir Miller bira istediğinizde sonraki soru “Hangisinden?” oluyordu. Miller Lite mı, Miller Lite Ice mı, Miller High Life mı, Miller High Life Lite mı yoksa Miller High Life Ice mı?

“Boşver ben bir Budweiser alayım.”

Tüketici, sektörün birincisi Anheuser-Busch’un temel ürününe Budweiser’a geri dönüyordu. Miller kendi kendini yok etmeyi başardı ve hala yok etmeye devam ediyor.

*Büyük Markalar Büyük Hatalar [Big Brands Big Trouble], Jack Trout, MediCat Yayınları

Özgün İçerik Kodu: 1F46E7B075D41ED022834BC4924CBFCC4251E740

Değişime direnmeyen lider

noreply@blogger.com (Büşra Akdoğan) — Wed, 20 Oct 2010 17:19:00 +0000

Dünyanın en başarılı CEO’larından sayılan, tartışmalı lider Jack Welch ilginç bir öyküye sahip. General Elektrik’i zirveye taşıyan lider, bazıları içinse hala çok “acımasız”.

Jack Welch 1935’te ABD, Massachusetts’te doğdu. Kondüktör bir baba ile ev hanımı bir annenin çocuğu olan Welch, 1981-2001 yılları arasında General Elektrik’te Yönetim Kurulu Başkanlığı ve CEO’luk görevini yürüttü. Welch’in 720 milyon dolar serveti olduğu tahmin edilmektedir.

1957’de Massachusetts Amherst Üniversitesi Kimya Mühendisliği bölümünden mezun oldu. Yüksek lisans ve doktorasını Urbana-Champaign Illinois Üniversitesi’nde tamamladı.

1960’da General Elektrik’te (GE’de) jr. mühendis olarak çalışmaya başladığında yıllık kazancı 10.500 dolardı. 1 yıl sonra kendisine teklif edilen 1.000 dolarlık artıştan ve General Elektrik’teki sıkı bürokrasiden (yani hantallıktan!) memnun değildi. International Minerals & Chemicals firması ile çalışmak üzere GE’den ayrılmayı planlıyordu. Welch’in iki kademe üzerindeki genç yönetici Reuben Gutoff, firma için bu kıymetli çalışanı kaybetmek istemiyordu. Welch’i ve o zamanki eşini bir akşam yemeğe davet etti ve saatlerce onu kalması için ikna etmeye çalıştı.
Gutoff, bürokrasiyi değiştirmek için çalışacağına dair yemin etti ve Welch GE’de kalmaya karar verdi.

1972’de GE’de Başkan Yardımcısı oldu. 77’de kıdemli başkan yardımcılığına, 79’da yönetim kurulu başkan yardımcılığına yükseldi. 1981’de GE’nin en genç yönetim kurulu başkanı ve CEO’su olarak eski CEO Reginald H. Jones’un tahtına oturmuştu. 1982’de ise Jones zamanından kalan pek çok uygulamayı tersine çevirmişti.

1980’lerde Welch, GE’yi modernize etmek için çalıştı. New York’ta “Yavaş büyüyen ekonomide hızlı büyümek” başlıklı bir konuşma yaptı. Bu konuşma, hissedar payı ile ilgili sabit fikirler için gün doğumu olarak kabul edilir. Daha sonra Financial Times’a 2008-2009 Global finansal krizi hakkında verdiği röportajda şöyle demişti:

“Hissedar değeri dünyadaki en sersem fikirdir. Hissedar değeri bir sonuçtur; strateji değildir. Asıl kriterleriniz çalışanlarınız, müşterileriniz ve ürünlerinizdir.”

Ayrıca yöneticileri daha üretken olmaları konusunda zorlamıştır. Welch, hissedilen verimsizliği yok etmek için stokları ve daha önce ayrılma kararı vermesine sebep olan bürokrasiyi düzenlemeye çalışmıştır. Fabrikalar kapatmış, maaşları düşürmüş ve işe yaramaz eski hat birimlerini kaldırmıştır. Welch’in genel felsefesi bir firmanın bir endüstriyel alanda 1. ya da 2. olması gerektiği yönündedir. Aksi takdirde firma o sektörü tamamen terk etmelidir. Bu strateji daha sonra farklı CEO’lar tarafından da kullanılmıştır.

Welch her yıl, alt seviyedeki yöneticilerinden %10’unu işten atardı. Yöneticilerle yaptığı toplantılarda acımasız açık sözlülüğü ile ün salmıştır. Yöneticilerini çalışmaları için zorlar; fakat en iyi %20 arasına girenleri bonuslarla ve hisse opsiyonları ile ödüllendirirdi. Ayrıca, hisse opsiyon programının sınırlarını, tüm çalışanların hemen hemen üçte birini kapsayacak şekilde genişletmiştir. Welch, aynı zamanda 9 katmanlı yönetim hiyerarşisini yıkması ve firmayı resmiyetten uzaklaştırması ile de bilinir.

1980’lerin başında, binalara dokunmayıp çalışanları yok etmesi sebebi ile nötron bombasına istinaden “Nötron Jack” lakabını almıştır. Bu lakaptan nefret etmekte ve kendini şu sözlerle savunmaktadır:

“Ben hiç kimseyi sokağa atmadım. Sattığım işletmelerin çalışanları için normalin iki katı emeklilik ikramiyesi ayırmıştım. Bugün, ABD'de bütün yöneticiler benim yaptığımı yapıyorlar. Ama hiç kimse onlara 'nötron' demiyor.”

Kitabında, GE’nin 1980 sonunda 299.000, 1985 sonunda ise 299.000 çalışana sahip olduğunu belirtmiştir. Buna karşılık GE pazar kazancını büyük oranda arttırmıştır.

1986’da GE NBC’yi satın aldı. 1990’larda Welch, çok sayıda satın almalarla GE’yi imalattan finansal hizmetlere taşıdı.

1995’in sonlarına doğru Motorola’nın 6 Sigma kalite programını aldı. Welch CEO olmadan bir yıl önce GE’nin geliri 26,8 milyar dolar civarındaydı. 2000’de, Welch ayrılmadan bir yıl önce, 130 milyar dolar civarındaydı. GE’den ayrıldığında firmanın pazar değeri 14 milyar dolardan 2004’te 410 milyar dolara yükselerek GE’yi dünyanın en değerli ve en büyük firması yapmıştı.

Welch, emekli olduğunda yılda 4 milyon dolar kazanıyordu. 1999’da Fortune dergisi tarafından “Yüzyılın Yöneticisi” seçildi.

Bugün gereklilik halini alan çok sayıda yönetim felsefesinin öncüsüdür. Değişime açık olması bu alandaki liderliğinin en önemli sebeplerindendir.

Jack Welch, yönetici teriminden nefret ediyor ve lider terimini tercih ediyordu. "Yöneticiler işleri zorlaştırmaktan başka bir işe yaramazlar" diyen Welch’e göre başarı ancak liderlerle sağlanırdı. "Yöneticiliği, çok bilmişlikle, başkalarından daha zeki görünmekle bir tutuyorlar. Ben 'yönetmeyle' bağdaştırılmış özellikleri sevmiyorum; denetleme, insanları bastırma, zamanlarını ıvır zıvırla ve raporlarla israf etme. İnsanlara böyle özgüven aşılayamazsınız.” Welch'e göre lider olmanın yolu çalışanları heyecanlandırmaktan geçiyordu. Ama ekliyordu: "Ve elbette heyecanlandıracak iyi bir ekibinizin olması şart." "Daima en iyi kişilerle çalışın. ekibinize iyi birilerini katamıyorsanız, eksiklik sizdedir."

Bazı endüstri analistleri GE’nin başarısında Welch’in payının abartıldığını düşünmektedir. Diğer yöneticilerin firmanın başarısında daha büyük payı olduğunu iddia etmektedirler. Welch, ayrıca orta ve çalışan sınıf için yarattığı acımasızlık için de suçlanmaktadır. Ünlü CEO, en çok kazanan CEO’lar ile ortalama çalışan maaşları arasındaki farkla ilgilenmediğini açıkça belirtmiştir.

Hakkındaki tartışmalara rağmen 2006’da Sacred Heart Üniversitesi İşletme Fakültesi Welch’in ismini alarak John F. Welch İşletme Fakültesi olmuştur.

Eylül 2006’dan beri MIT Yönetim Okulu’nda liderlik konusuna ilgi duyan seçilmiş 30 MBA öğrencisine ders vermektedir. Ayrıca global ısınma şüphecilerindendir. Tüm işletmelerin doğaya saygılı ürünleri ve doğaya saygılı biçimleri benimsemesi gerektiğini söylemektedir.

Uygulamaları ve kişiliği tartışmalı olsa da herkesin Welch’in deneyimlerinden ve açtığı yollardan çıkarması gereken dersler var. Altını iyi okumak ve hataları iyi değerlendirmek gerekiyor. Türk firmalarının başarısızlığının altında yatan sorun, her zaman Türkiye şartları mı yoksa liderlerin yeterli yetkinlikte olmaması mı? Yoksa yeterli yetkinliğe sahip olanlara geçit vermeyenler mi?

Ve geleneksel soru: “Welch Türkiye’de yaşasaydı aynı şansa sahip olacak mıydı?”

Değişime direnenler kaybetmeye mahkumdur. Hatalarımızı kabullenmeliyiz.

* http://www.wikipedia.org/

** http://www.eksisozluk.com/

Grup satın alma girişimleri ve Groupon

noreply@blogger.com (Büşra Akdoğan) — Sun, 10 Oct 2010 18:33:00 +0000

Grup satın alma girişimleri son dönemlerde oldukça yükselen bir trende sahip. Farklı ya da aynı alanlarda faaliyet gösteren çok sayıda grup satın alma sitesi Türkiye’de de faaliyet gösteriyor. Geçtiğimiz ay E-tohum oluşumu, Grup satın alma girişimleri üzerine bir toplantı düzenledi. Türkiye’nin önde gelen grup satın alma sitelerinin kurucularının konuşmacı olduğu bu toplantıda katılımcılar sektörle ilgili bilgi alma fırsatı buldular. Toplantı videosuna bu adresten ulaşabilirsiniz. Sektör genellikle gençlerin ve yazılımcıların elinde. Firmalara, portföylerine dahil olmayan müşterilere satış yapma vaadini sunan grup satın alma sitelerinin global büyük oyuncularından Groupon’un öyküsü Forbes Eylül* sayısında işlenmiş.

Nortwestern Üniversitesi müzik bölümü öğrencisi Andrew Mason web tarihinin en hızlı büyüyen şirketini tek bir kod bilmeden kurmuş. Türkiye’de Şehir Fırsatı ismi ile faaliyet gösteren Groupon’un kurucusu Andrew Mason yalnızca 29 yaşında!

Groupon grup ve kupon kelimelerinin birleşiminden oluşan adıyla online takipçilerine bir ürün ya da hizmette indirimler sağlayan bir site. Teklif sona ermeden önce şu kadar saatiniz var yaklaşımına ek olarak aynı gün belirli sayıda başka insan da aynı şeyi satın alırsa anlaşma gerçekleşiyor.

Mayıs ayında Groupon New York’un Times Meydanı’ndaki Kral Tut sergisi için 18 dolara yani biletlerin liste fiyatının yarısının biraz üzerinde bir bedelle 6 bin 651 adet bilet sattı. Kampanya, sergiye neredeyse sıfır marjinal maliyetle 120 bin dolar kazandırdı, Groupon bir günlük çabası karşılığında gelirin yaklaşık yüzde 50’sini aldı. Kar oranlarının bu kadar yüksek oluşu elbette bu alanı çekici hale getiriyor. Üstelik taklit edilmesi de girişi de oldukça kolay olan bir alan. Öyle ki yalnızca 2-3 kişilik ekiple bile bu işi yürütenler var.

Şirket, şu an ABD’de 88 şehirde ve aralarında Türkiye ile Şili’nin de bulunduğu 22 ülkede faaliyet gösteriyor. Çoğu ülkede karşısına çıkan rakipler karşısında Mason şirketi 250 satış temsilcisi ve espirili satış sunumları hazırlamak üzere 70 yazarla silahlandırdı. Amaçlarını “Amazon’un normal tüketim malları için yaptığını biz de yerel e-ticaret için yapmak istiyoruz” diye anlatıyor.

Alıcının aslında hedef kitlesi arasında olmadığı, belki bilmediği/tanımadığı bir ürünü ya da hizmeti cazip fiyat alternatifi ile satın almaya ikna olması bu girişimlerin büyümesindeki en büyük sebep. Peki satıcıların çıkarı ne? Sonuçta oluşan ciro iskontolu, aynı zamanda Groupon ile (genelde 50/50) paylaşıldığı için satıcı zar zor başa baş noktayı yakalayabiliyor. Ama bu yolla daha önce kendisinden alışveriş yapmayı hiç düşünmemiş müşterilere ulaşma şansını elde ediyor.

Morgan Stanley’in raporuna göre Groupon’un cirosu bu yıl 500 milyon dolar sınırını aşacak. En büyük teknoloji şirketlerinin – ebay, amazon.com, yahoo, AOL ve Google da dahil olmak üzere- hiç biri bu kadar hızlı büyümedi. 1 milyar dolarlık değerlemeye bu hızla ulaşan tek şirket 2005 yılında kurulmasına rağmen hala ilk karını açıklamayı bekleyen YouTube’du. Groupon ise kurulduktan 7 ay sonra kara geçmeyi başardı.

Tarihçe

Mason, Pittsburgh’ün bir banliyösünde büyüdü, babası seyyar mücevher satıcılığı, annesi de fotoğrafçılık yapıyordu. Tutkusu bilgisayar değil, müzikti. Piyano derslerine altı yaşında başladı. Northwestern’de punk, Beatles ve Cat Stevens etkileri taşıyan bir rock grubunun liderliğini yaptı. “25 yaşıma kadar ileride bir rock müzisyeni olacağımı düşünürdüm” diyor ve ekliyor: “Ama mesele rock yıldızı olmak değildi, karşı kültürün bir parçası olmaktı.”

Mason’un girişimci dürtüleri yavaş yavaş uyandığında 15 yaşındaydı. Bir pastaneden aldığı taze bagel’ları cumartesi sabahları verandalarında oturan komşularına satarak işe başladı (Sonrasında Costco’dan alıp mahallede sattığı şekerlemelerin daha çok kazandırdığını fark etti.) Kendi başına bilgisayar programı hazırlamayı öğrenen Mason, üniversiteden sonra şirketlerin baskı işlerini en düşük teklif veren firmalara dağıtan Chicago merkezli InnerWorkings’de kısa süreli bir kod yazma işine girdi. Burada çalışırken Irak Savaşı ve sağlık hizmetleri gibi hassas meseleleri ele alarak kamuoyunda rağbet gören makalelerin ardındaki kalemlerin gizli gündemlerini açığa çıkaracak bir Web sitesi fikri geliştirdi. 2006’da kamu politikaları alanında yapacağı yüksek lisans kendisine burs veren Şikago Üniversitesi’nden destek gördü. Birkaç ay sonra InnerWorkings kurucusu Eric Lefkofsky, Mason’ın planlarının cazibesine kapıldı ve gizli gündem sitesini hayata geçirmesi için Mason’a bir milyon dolarlık “melek” sermaye (angel capital) teklif etti.

Fikir kısa sürede ThePoint.com’a dönüştü. Burası bir şeye itirazı olanların her türlü davaya destek toplaması için tesis edilmiş bir online platform. ThePoint, Kasım 2007’de faaliyete geçti ve kısa sürede kullanıcılarının düzenlediği matrak kampanyalarla ulusal medyanın ilgisini çekti. Kamuoyu ilgisi sayesinde girişim, Sand Hill Road Merkezli NEA benzeri şirketlerden 4.8 milyon dolarlık risk sermayesi bulmayı başardı. ThePoint reklam geliriyle hayatta kalmasına yetecek kadar çok izleyici çekemedi. 2008’de zarar hızla büyüyordu.

Ancak gelecek vaat eden bir trend söz konusuydu: ThePoint’in kampanyalarının bazıları, tüketicileri bir araya getirerek onlara satın alma gücü kazandırmıştı. Mason, okuyucularına her gün çeşitli satıcılardan farklı ürünler öneren bir blog hazırlamaya başladı. Yatırımcılar da Mason’ı bu stratejinin peşinden gitmeye teşvik etti. Böylece Groupon – o zamanki adıyla getyourgroupon- doğdu.

Mason’ın 7 kişilik ekibi her gün 100'er telefon görüşmesi yaparak kampanyalar arıyordu. Bazı günler satışların tepe yapmasına rağmen bazı günler tek bir satış bile olmuyordu. Groupon, beş bin isimlik bir adres listesini kullanarak vücut sıcaklığında tuzlu su içeren, zifiri karanlık, ses yalıtımlı bir tankta geçirilecek bir saati de içeren bir deneyim için 25 dolarlık biletlerden 100 adet satmayı başardı. O noktada Mason iyi bir şey yakaladığını anladı: “Bu kadar çok insanın duyusal yoksunluk hücresiyle ilgileneceği kimin aklına gelir?”

Günümüzde Groupon

Groupon ile yapılan bir anlaşma, zararına bile olsa, küçük bir şirketi aniden tanınır kılabiliyor. Örneğin giriş seviyesi helikopter derslerinin satışında beklediğinin çok üzerinde bir sayı elde eden East Coast Aero Club’ın eğitmeni Philip Greenspun “Bunu inanılmaz derecede etkili bir reklam faaliyeti olarak gördüğünü ifade ediyor.

Groupon modelinin sorunu ise çok kolay taklit edilebiliyor olması. Groupon’un büyük ortağı Lefkofsky “Muhakkak ki bu alan büyük birilerinin ilgisini çekecek, işin içinde çok fazla para var” diyor ve açık ara önde olduklarını da ekliyor.

Öncü olmanın avantajlarına sahip olmasına rağmen Mason kendini güçlendiriyor. Çok pazarda birden fazla satış yapmayı planladığı gibi müşterilerinin geçmiş alımlarını ve coğrafi bilgilerini değerlendirerek teklif sunacak bir algoritmayı değerlendiriyor. Böylece Chicago’nun kuzey ucundaki bir hokey fanatiğine şehrin güneyinden yoga teklifi gitmeyecek.

Mason’ın karlı bir şekilde büyümek için yeterli sermayesi var ve tahminlerine göre büyümekte çok çekingen davranmayacak. Daha önceki pek çok internet şirketinin yaptığı gibi kendisini batırana kadar harcama riski karşısında çok endişeli değil Mason: “Daha önce küçük işletmelerin satışlarını bu kadar hızla arttırabilen bir şey olmadı – ne radyo, T V, gazete, ne de aklınıza gelebilecek herhangi bir şey.”

Groupon’un en büyük hitleri

Ürün: Indianapolis’teki Cityoga’da beş yoga dersi

Perakende Değeri: 71.25$

Groupon Fiyatı: 25 $

Satılan birim sayısı: 544

Espirili Slogan: “Yoga eşsiz çünkü Grendel’e ok atmayı içermeyen tek Ortaçağ zindelik sanatı”

Ürün: Manhattan’daki Little Shop of Crafts’ın özel tasarım tişörtleri

Perakende Değeri: 30 $

Groupon Fiyatı: 15 $

Satılan birim sayısı: 572

Espirili Slogan: “Sıradan fanileri dünyanın en anlaşılmaz espirisiyle delirtin.”

Ürün: San Diego’daki Robert Goold Photography’de fotoğrafların tam çözünürlüklü halde CD’de teslim edildiği bir saatlik çekim seansı

Perakende Değeri: 250 $

Groupon Fiyatı: 59 $

Satılan birim sayısı: 898

Espirili Slogan: “Fotoğrafın icadından önce insanların en değerli anılarını saklamasının tek yolu, her seferinde çevrelerindeki insanları günlerce hareketsiz durmaya zorlamaktı.”

Ürün: St. Louis şehrindeki Sky Zone’da (trambolinlerle dolu bir eğlence merkezi) iki adet 60 dakikalık zıplama bileti

Perakende Değeri: 25$

Groupon Fiyatı: 12$

Satılan birim sayısı: 2.228

Espirili Slogan: “Her ne kadar sırt üstü uzanırken yattığımızdan yerden otomobilleri havaya kaldırmamızı engellese de yerçekimi, gökten su yağması için en iyi yol. Ayrıca futbol stadyumlarının kayıp gitmesini engelleyen tek şey. Bugünün Groupon’uyla yerçekimini daimi mevcudiyetinden uzaklaştırın.”

*FORBES, Eylül 2010, No:09

İşsizlik Sarmalı

noreply@blogger.com (Büşra Akdoğan) — Sun, 26 Sep 2010 13:42:00 +0000

İşsizlik problemi, günümüzde dünyanın en büyük problemlerinden biri. Türkiye gibi gelişen ülkelerde nüfus büyüme oranları ile ekonomi büyüme oranları arasındaki fark işsizliğin en önemli sebeplerinden sayılabilir. Yanlış eğitim politikaları, eğitimde fırsat eşitsizliğinin ülke ihtiyaçlarına göre değil de prestije göre mezunlar yetiştirmesi, rekabet anlayışı, yabancı sermayeli bile olsa kurumsallaşamamış firmaların varlığı istatistiklerin verdiği sayılardan daha derin bir işsizlik problemi yaratıyor. 2010 yılı Ağustos ayı verilerine göre Türkiye’de işsizlik oranı %13,4. Çalıştığı iş yerinden memnun olmayan ve iş arayanların yarattığı fazla işgücü arzı bir yana, işsizlik probleminin daha derininde yatan başka bir ayrıntı var.

Ülkemizde son yıllarda çalışan nüfusta kalifiye iş gücünün oranı arttı. Ancak bu iş gücünü kaldırabilecek ve memnun edebilecek firma sayısında maalesef benzer bir büyüme gerçekleşmedi. İşgücünde arz fazlası tüm ekonomik dengelerde olduğu gibi fiyatı aşağı çekti. İşgücü açısından beklentilerdeki düşüş, ek haklar ve hatta kariyer planlarında bile kendini gösterdi. Mevcut işsizlik sayılarından ve işinden memnun olmayıp başka iş arayanların varlığından da öte, çok dile getirilmeyen başka bir sorun: işgücünün yeteneklerine, becerilerine, eğitimine uygun olmayan ve istemediği işlerde çalışması sorunu da buradan türedi.

Üniversite 4. Sınıfta iken hocam Sayın Doç. Dr. Haydar Livatyalı “Biz, size burada diploma veriyoruz. Sizi mühendis yapmıyoruz. Bu bir ehliyet. Ne yapacağınızı siz seçeceksiniz” demişti. Gelişen ekonomiler ve firmalar bu tür esnekliklerden faydalanmasını bilirken bazı firmalar stratejik bir karar olarak bunu tercih etmeyebiliyor. Ancak günümüzde yalnızca bir işi yapmanın ve yalnızca bir işi yaparak emekli olmanın mümkün olmadığı da ortada. Farklı alanlarda çalışma ve çalışabilme tercihini ilk işe giriş anında yapmayanlar, yıllar içerisinde yatay ve dikey rotasyonlar ile mutlaka bu durumu tecrübe ediyorlar. Alınan eğitimin yanında deneyimlerin, sektörlerin, iş alanlarının kazandırdığı bakış açısının farklı alanlara yansıtılarak bu alanlarda fark yaratılmasının faydası bugün pek çok lider firma tarafından değerlendiriliyor. Satış, pazarlama alanında mühendislerin çalışması, direkt ilgili bir bölüm olmadığından satın alma departmanlarında çeşitli bölümlerden mezun ve farklı deneyimlere sahip kişilerin bir arada çalışması, bazı CEO’ların Ekonomi mezunu olmasına rağmen bazı CEO’ların Makine Mühendisi olması günümüzde diploma sınırlarının kalmadığının bir işareti. Dolayısıyla işgücü, iş seçimini yaparken öncelikle istediği, gelirini tatmin edici bulduğu, yükselme ve yükseltme imkanı taşıyan işleri tercih ediyor; ancak işsizlik ortamında ve arz-talep dengelerinin birbirine girdiği kriz ortamlarında öncelik sıralamaları değişebiliyor. Kişiler kariyer planlarından tamamen vazgeçip başka alanlarda çalışabiliyor. Maaş etkisi, çalışılan firmanın referans olması, askerlik problemi, kişisel problemler işgücünü istediği ve çalışmayı dilediği, daha faydalı olabileceği alanlardan uzaklaştırıyor.

Şimdi Ebru, Didem, Selim ve Hasan adında 4 yeni mezun olduğunu farz edelim.

Ebru pazarlama alanında çalışmak isteyen bir İşletme mezunudur. Arayışları sonucunda tatmin edici bir iş bulamamıştır. Arayış süreci içerisinde referansı çok iyi bir firmadan satış alanında teklif alır ve bu fırsatı kaçırmak istemediği için kabul eder. Bu noktadan sonra artık kariyerine satış alanında devam edecektir; zira 2 yıl bir alanda çalıştıktan sonra farklı bir alanda çalışması gerçekten zordur.

Didem İşletme mezunudur ve kariyerini satış üzerine kurmak istemektedir. Bunun için çeşitli eğitimler almış, üniversite yıllarında sivil toplum kuruluşları için gönüllü bağış toplayıcısı olarak görev almış ve bu işte oldukça da başarılı olmuştur. İş arayışları sonucunda Didem’in de geldiği nokta çok farklı değildir. Tatmin edici iş yerlerinde satış pozisyonlarında iş bulamamıştır. İyi maaşlı ve referansı çok kuvvetli olan uluslararası bir firmada satın alma pozisyonu ile küçük ölçekli bir firmada satış pozisyonu arasında bir tercih yapmak zorundadır. Didem, referansını ve maaşını düşünerek satın alma pozisyonunu tercih etmek zorunda kalır.

Selim Endüstri Mühendisliği bölümünden mezundur ve satın alma alanında çalışmak istemektedir. Aylarca süren görüşmelerden sonra çalışmayı istediği firmalarda satın alma bölümlerinde iş bulamaz. Umutlarını kaybettiği ve hedeflerinden vazgeçmek üzere olduğu bir dönemde, görüştüğü firmalardan birinde acilen satış destek pozisyonunda çalışacak biri aranmaktadır. Önceki görüşmelerinde İK departmanı Selim’in becerilerini ve yetkinliklerini değerlendirmiştir. Mevcut pozisyonla Selim’in niteliklerinin uyuştuğuna karar veren İK departmanı Selim’e iş teklifinde bulunur. Selim, satış destek pozisyonu teklifini kabul eder.

Hasan Kimya Mühendisliği’nden mezundur. Staj deneyimlerinde üretim, satış ve pazarlama departmanlarında çalışmıştır. Kariyerine devam etmek istediği alan pazarlamadır; ancak bir mühendis olarak pazarlama departmanına onu kabul edebilecek firmaların az olduğunu bilmektedir. Pazarlamada ısrarcı olması halinde iş arayışının uzun süreceğinin farkındadır. Bir an önce çalışması gerektiğinden tercihlerine pazarlamanın yanında satış ve satın alma bölümlerini de yazar. Hasan’ın bu kararsızlığının pazarlama departmanında çalışmasına engel olduğunu, çoktan karar vermiş olması gerektiğini düşünen bölüm yöneticileri Hasan’ı pazarlama departmanı için uygun görmezler. Satış ve satın alma yöneticileri de Hasan’ın tercihlerindeki bu esnekliği görünce, ileride farklı bir alana geçebileceğini düşünerek kendi pozisyonları için uygun görmezler. Üretimde çalışan kimya mühendisinin mevcut bir projenin tam ortasında işten ayrılması firmayı acil bir üretim mühendisi arayışına sokmuştur. Hasan 9 aylık işsizlik süresinin verdiği mecburiyetle üretim mühendisliği teklifini kabul eder.

İstediği işte çalışmayan her bir kişi, o işte çalışmak isteyen bir kişinin istihdamına engel oluyor ve o kişinin de istemediği bir işte çalışmasına sebep oluyor. Bu sarmal büyüyerek devam ediyor. Önlem alınmadıkça büyümeye de devam edecek gibi görünüyor. %13,4’ten çok daha ötede, çok daha derinde yatan bir işsizlik problemi de budur. İstemediği işlerde çalışan insanlar, her ne kadar başarılı oluyor gibi görünseler de, mutsuz çalışanlar yaratır. Mutsuzluk ise verimli çalışmanın en büyük düşmanıdır.

İşin kolayı, görünen maliyetler, geçici çözümler, kısa vadeli planlar mecburiyetlerden faydalanmayı işaret ediyor olsa da istemediği işi yapmak zorunda olan bir çalışanın yapabileceğinin en iyisine yaklaşamaması firmaları büyük bir fırsat maliyetinin altına sokuyor. Günlük planlar peşinde istekleri, verimli çalışma şartları bir kenara itilerek görmezden gelinen potansiyelin yarattığı fırsat maliyeti, uzun vadede o kadar büyüyor ki ekonomik göstergeler büyüme gösterse de firmalar büyüyemiyor, büyüse de kurumsallaşamıyor.

İşlerin bu noktada olmasının pek çok sebebi, sorumlusu var. Farkında olarak ya da olmayarak işleri bu yola sokan çok sayıda insan var. Ancak görmezden gelinemeyecek bir sorun olduğu muhakkak. İşsizlik probleminin 4 ayağı; eğitim politikaları, istihdam gücü, çalışan ve işveren stratejileri gözden geçirilmediği sürece kaçırılan fırsatlar büyümenin ve toparlanmanın önünde engel teşkil etmeye devam edecek.

Çözüm, önce farkında olmaktan geçiyor. İşsizlik probleminin çok derinindeki bu problem, onu yaşamamış kaç kişinin dikkatini çekiyor?

Yatırımda güvenli liman mı, risk almak mı?

noreply@blogger.com (Büşra Akdoğan) — Wed, 01 Sep 2010 13:22:00 +0000

Geleneksel çalışma biçimleri, rekabete paralel gelişen yeni sistemler karşısında gücünü yitiriyor. Geleneksel sistemlere saplanıp kalan firmalar rekabet gücünü kaybediyor ve yok oluyor. İş dünyasında hem çalışanlar hem de her biri yaşayan birer organizma olan şirketler için geleneklere aşırı bağlılık ölümcül olabiliyor. Peki ya yatırımlar? Bilinen ve alışılagelmiş alanlara yönelmek önemli mi? Kimsenin gitmediği yollara girmek delilik mi?

Ahmet Bey’in şirketinde şu aralar herkes bir telaş halinde. Ahmet Bey ve tüm üst düzey yöneticiler sürekli mobilite halinde, e-posta trafiği içerisinde. Fizibilite raporları, danışman sunumları, karlılık analizleri elden ele dolaşıyor. Ahmet Bey, farklı alanlarda faaliyet gösteren grup şirketlerine bir yenisini daha eklemek istiyor. Yaptığı görüşmeler ve kendi yatırım bölümünün ön araştırmaları sonucunda gelecek gördüğü ilaç üretim sektöründe karar kıldı. Bunun için bir danışmanlık firmasından araştırma yapmasını istedi. Firmadan gelen son ve nihai rapora göre orijinal ilaç sektörü kendi firması büyüklüğünde bir firmanın rekabet edebileceği bir alan değil. Danışman firma, gelişmekte olan ve yeni sağlık uygulamaları çerçevesinde büyümesi beklenen eşdeğer ilaç sektörüne yatırım yapmasını önerdi. Eşdeğer ilaç sektörün hakkındaki raporun vurguladığı ve Ahmet Bey’in zihnindeki risk örtüşüyor. Ahmet Bey (ve çoğunluğu aile üyelerinden oluşan yönetim kurulu da) bu riski almak istemedi. Sonuç olarak Ahmet Bey’in firması riskli gördüğü ancak karlı olabilecek bir alandan vazgeçip, karlılığın rekabet ortamı sebebiyle nispeten düşük olduğu ancak güvenilir bir alana, gıda sektörüne, yatırım yapmaya karar verdi.

Ali Bey’in firması daha yeni sayılır. Aileden kalan gayrı menkullerine çalışarak biriktirdiği paraları eklemiş ve kendine bir de ortak bulmuş Ali Bey. Ali Bey ve ortağı, spor malzemeleri alanında ticaret yapan firmalarını 5 yıl içerisinde büyütmüş ve sektörde iyi bir yere konumlandırmışlar. Şimdi artık daha fazla büyümek ve yalnızca ihracatçı değil üretici firma da olmak istiyorlar. Spor malzemeleri alanında üretici olarak kendi markaları ile yurtdışına açılmak istiyorlar. Ali Bey ve ortağı çeşitli çalışmalar ve araştırmalar yaptı. Önlerindeki risksiz ama kar beklentisi düşük alternatifler yerine riski yüksek ama kar beklentisi de yüksek bir alanı tercih ettiler. Beyzbol sopası imalatına yatırım kararı ile Ali Bey’in firması risk alarak pazarda pastanın büyük dilimini kapmayı planlıyor.

Forbes Türkiye, Ağustos* sayısında yukarıdaki örneğin oluşturduğu skalanın tam ortasına düşen güzel bir girişimcilik örneğine yer vermiş. Genç Liderler ve Girişimciler Derneği (Junior Chamber International – JCI) “Yaratıcı Genç Girişimci Türkiye Finali” 1.si Murat Şahin, kendi tabiri ile, deli saçması işler yapıyor. İsmi gibi çalışmaları da orijinal olan “Orijinal”** isimli şirketi ortağı ile ilk kurduklarında hiç iş yapamamışlar. Ancak Orijinal, deli saçması işler ile 2009 yılında beş milyon dolar ciro yaptı. Murat Şahin ve ortağının sunduğu değişik hizmetlerden bazıları günlük ya da kısa süreli özel şoför, shuttle, zincir takma, vale parking, snow cleaning gibi hizmetler. Orijinal’in ilk projesinin de hikayesi oldukça ilginç. Gece eğlencesinden dönerken alkollü olduğu için ehliyetine el koyulan arkadaşlarının “Bir günlüğüne şoför hizmeti yok mudur?” yakınması ile Murat Şahin, Google’dan bir günlük şoförlük hizmeti veren bir yer arar, bulamaz ve bu işi yapmaya karar verir. Böylece Orijinal’in öyküsü başlar. Bu hizmeti müşterilere banka aracılığı ile vermeyi tercih etmişler. Bu ve benzer hizmetler için ilk olarak Akbank’ın kapısını çalmışlar ancak şu an 8 banka ile çalışıyorlar. Örneğin, kayak tatiline gidenlerin araçlarına zincir takan köylülerin 120 lira aldığını görünce bankalara Kartalkaya, Uludağ ve Kartepe’de cumartesi ve pazar günleri zincir takma hizmeti vermeyi teklif etmişler. Geçen yıl Yapı Kredi markası giydirilmiş araçlarla iki bin araca zincir takmışlar. Yapı Kredi Bankası için geçen yıl yaptıkları diğer bir ilginç proje ise seçilmiş bölgelerde bazı araçları kardan temizleyip camlarına 48 saat buz tutmasını önleyen bir solüsyon sıkmak ve “Yapı Kredi World Card ayrıcalıkları ile tanıştınız” yazan bir not bırakmak. Orijinal’in planladığı yeni bir proje ise Paylaşımlı Araç Kiralama Projesi. Yalnızca gezmek ve ihtiyaç duydukça araç kullanmak isteyenleri araç maliyetinden kurtaracak olan bu proje, İstanbul’da 50 noktaya yerleştirilecek ikişer araç ile gerçekleştirilecek. Proje, internetten yapılan rezervasyon ile aracın alınıp kira süresi sonunda alınan noktaya teslim edilmesi sistemi ile çalışacak. Bu projenin de bankaların ilgisini çekmesi sürpriz olmayacaktır.

Orijinal, sponsor yöntemi ile çalıştığı için maliyetler konusunda oldukça rahat. Üstelik hizmetlerini pazarlama derdi de yok, bu işi bankalar onlar için yapmaya dünden hazır. Bankaların kredi kartı müşterileri için gösterdikleri yarışı kendi faydalarına çevirmeyi çok iyi başarmış görünüyorlar.

Rekabeti yüksek ve salt maliyete dayalı alanlardansa riski yüksek alanlarda akıllıca ilerlemeyi tercih edenlerin başardığı görülüyor.

Sonuçta, bayrağı taşımayı bilen kazanır.

* FORBES Türkiye, Ağustos 2010, No: 08
** www.orijinal.com.tr

En çok kazanan yazarlar ve yapımcılar

noreply@blogger.com (Büşra Akdoğan) — Fri, 20 Aug 2010 22:01:00 +0000

En Çok Kazanan Yazarlar

Forbes Türkiye 2009 yılının en çok kazanan yazarlarını açıklamış. En çok kazanan yazar, açık ara önde olan Elif Şafak. Şafak, bu zaferini Aşk kitabına borçlu. Dokuz ayda 460 bin basılan romanı ile kırılması zor bir rekora imza atmış. Listede 2. sırada ise Türkan Saylan’ın hayatını anlattığı kitabı Türkan ile Ayşe Kulin geliyor.

Araştırmaya göre 2009’da en çok kazanan 20 yazarın kitapları 39,8 milyon lira ciro elde etti. Bu meblağın %26’sını (10, 3 milyon lira) Elif Şafak tek başına yarattı. Kulin’in kitapları 5,6 milyon liralık satış geliri elde etti. Şafak ve Kulin 2009’da en çok ciro yapan 20 yazarın toplam cirosunun %40’ını gerçekleştirmiş oldu. Orhan Pamuk’un son romanı Masumiyet Müzesi’nin tüm baskıları 2008 yılında yapıldığı için değerlendirmeye alınmadı.

Telif oranları da isimden isime değişiyor. Hesaplamalar yapılırken telif oranı, Orhan Pamuk için %25; Elif Şafak, Ayşe Kulin, Soner Yalçın ve Turgut Özakman için %20; Mümin Sekman, İskender Pala, Serdar Özkan, Mustafa Armağan, Ahmet Günbay Yıldız, Yazgülü Aldoğan ve Gülse Birsel için %12,5 olarak hesaplanmış. Listedeki diğer yazarların telif oranları ise %15 olarak alınmış.

Bir yazar kendi kitabının oluşturduğu ekonomik büyüklükten %10 ve %20 arasında değişen oranlarda pay alıyorken Orhan Pamuk, Elif Şafak, Ayşe Kulin gibi çok satan yazarların bu aralığın üst limitini zorladığı dikkat çekiyor.

En çok kazanan yazarlar ve en çok ciro yapan yazarlar listesinin ilk 10’u aşağıdaki gibi.

En Çok Kazanan Yazarlar

En Çok Ciro Yapan Yazarlar

*Bir kitabın yarattığı cirodan yayınevleri %20 ila 30, dağıtımcılar %15 ila 20, kitabevleri ise %35 oranında pay alıyor.
*Yayıncılık sektöründe yazara ödenen telif kitabın baskı adedi üzerinden hesaplandığı için liste hazırlanırken kitapların satış adetleri değil baskı adetleri dikkate alındı.

En Çok Kazanan Yapımcılar

Benzer bir araştırma ise yine Forbes Türkiye tarafından en çok kazanan yapımcıları belirlemek için yapılmış. Forbes’in bu yıl üçüncüsünü yayınladığı “En çok kazanan dizi yapımcıları” listesinde ilk iki yıl zirvede kalmayı başaran Ay Yapım’ın sahibi Kerem Çatay bu yıl da 1. sırada. Elinde, büyük cirolar yapan Yaprak Dökümü ve Aşk-ı Memnu dizilerini bulunduran Çatay, bu sezon Ezel ve Samanyolu dizilerini de portföyüne katınca geçen yıl gerçekleştirdiği 33,8 milyon liralık cirosunu %101 oranında arttırarak 68 milyon liraya çıkardı. Karını da önceki yıla göre %92 oranında arttırarak 6,1 milyon lira kar etti.

Kavak Yelleri, Melekler Korusun ve Es-Es dizileriyle 34,1 milyon lira ciro yaratan Tim’s Productions’ın sahibi Timur Savcı da elde ettiği 3 milyon lira kazançla listede ikinciliğe yükseldi.

Sezonun en proaktif kanalı olan ATV, en çok ciro yapan 25 diziden dokuzunu yayınladı. ATV’nin atağına rağmen Kanal D, dizilerdeki ağırlığını korumayı başardı.

En çok kazanan dizi yapımcıları ve en çok kazanan dizi listelerinin ilk 10’u aşağıda verilmiştir.

En Çok Kazanan Yapımcılar

En Çok Kazanan Diziler

Televizyonun etkileri hemen hemen her kesim tarafından sorgulanıyor. Televizyon üzerinden büyük karların elde edilmesi günümüzde artık yadırganan bir durum olmaktan uzak; zira televizyon kısa yoldan para kazanma yöntemlerinden biri. Belki de en eğlenceli yolu . Her ne kadar bizim tercihlerimiz üzerinden kazanılsa da ticari kaygıları herkes tarafından kanıksanmış bu medya aracının kendine has kazançlar ve zenginler yaratması yadırganmıyor. Ancak durum yazarlar için aynı değil. Günümüzde başka gelirleri olsa da çoğu yazarın asli mesleği yazarlık. Bu, günlerinin büyük bir kısmını yazma işine ayırdıkları/ayırmaları gerektiği anlamına geliyor. Üstelik mesai kavramı olmaksızın bunu yapmak zorundalar.

Kitap okurlarının tipik televizyon izleyicilerinden farklı olduğu bir gerçek. Ticari kaygılarla yazılmış ve satışlarını tamamen reklamlarına borçlu kitapların artışı, ticari kaygılarla yazılmamasına rağmen (ya da edebi değeri olmasına rağmen) çok sattığı için önyargı ile karşılanan kitaplar ve yazarlarının durumunu ortaya çıkardı. Eskiden beri kendisini takip eden kemik kitlesi tarafından bile yadırganmasına sebep olan Aşk kitabı ile Elif Şafak buna en güzel örnek. Yalnızca ticari kaygılarla yazılmış ve reklamlarla satılan kitapların varlığının gelecekte katlanarak artacağını düşünerek gerçek değeri olan kitapları ve yazarları kaçırmamamız gerekiyor. Kısa yoldan ya da nispeten kolay yollardan para kazanmanın adeletsizliğe yaptığı vurgu ne kadar rahatsız edici olsa da, yazarlar belki de bu ortamda en masum olanlar ve kazanmayı en çok hak edenler.

Hepimiz yaptığımız işte başarılı olmak ve emeklerimizin karşılığını almak isteriz. Kimsenin gelirindeki artışa kötü bakacağını düşünmüyorum. Bugün iş hayatında en çok yakınılan konuların başında ücretin gelmesi de bu durumun bir göstergesi. Yazarları “çok kazanmak için yazıyor olmak”la suçlamadan önce bu işin onların asli mesleği olduğunu ve bizim kadar mesleklerinden para kazanma haklarının olduğunu hatırlamakta fayda var.

*FORBES Türkiye, Mayıs 2010, No: 05
*FORBES Türkiye, Temmuz 2010, No: 07

Özgün İçerik Kodu: 76E10B90F8F7B2937A9FA295B58FE57582621D95

Altın Yatırımı

noreply@blogger.com (Büşra Akdoğan) — Sat, 29 May 2010 20:44:00 +0000

Birikmiş az parasını bir yatırımda değerlendirmek isteyen ve bu konularda çok bilgisi olmayan herkesin ilk tercihi sanırım altındır. Anlaşılan altını tercih edenler yalnızca yeni ve bilgi eksikliği olan yatırımcılar değil. Radikal’in haberine göre altın, yatırımcılar tarafından da güvenli liman olarak görülüyor.*

Genellikle altın hesabı açmak istediğinizde alternatifleriniz bellidir. Vadesiz altın hesapları, altını yastık altında değil de bankalarda saklayarak risklerinizi azaltmayı sunar. Bu riskler çalınma, eksik gramaj altın alma, dolandırılma gibi riskleri içerir. Dilediğiniz alım-satım işlemlerini komisyon olmaksızın gerçekleştirebiliyor olmanız küçük miktarlarla altın biriktirme fırsatı sunar. Tüm bankalar, vadesiz altın hesabı açma imkanı sunuyor. Vadesiz altın hesaplarından farklı olarak bankalar başka fırsatlar da sunabiliyor. Örneğin Yapı Kredi Bankası, vadeli altın hesabı ile altın birikimlerinize faiz alma imkanı veriyor. İyi bir başlangıç olarak görülecebilecek altın yatırımı için bankaların altın hesabı alternatiflerini incelemekte fayda var.

* Altın, güvenli liman olarak algılanıyor, Radikal Gazetesi, 28/05/2010

Özgün İçerik Kodu: 29ED8B72F90E623A5F348D736D57C1AE5C97107B