O Nemeton do Galaicum

Simplicidade

2018-04-01T20:57:00.000+02:00

Os sons dunha fervenza,
os xiros dunha buxaina,
o son da natureza
ou o son dunha gaita.

O mar e a súa pureza,
a luz doce dunha luada,
o bosque e a súa riqueza
ou a noite estrelada.

O río coa súa nobreza,
o amor dunha bágoa,
o espesor da maleza
ou a dureza dunha táboa.

O brillo dunha limpeza,
a palabra romántica,
a flor e súa beleza,
a rima consonántica.
A vida coa simpleza,
a simpleza nostálxica,
a vida sendo proeza,
a vida sempre máxica.

© Poesía creada por Xurxo M. Gago Chao

O Mellor Agasallo

2018-01-05T20:52:00.000+01:00

O mellor agasallo non o venden nas tendas;
nin está nos escaparates,
non é algo comercial que se ofreza,
é moito máis, algo que non se merca,
que está no máis fondo da alma,

© Poesía creada por Xurxo M. Gago Chao

Mensaxes Queixosas

2017-12-19T18:11:00.001+01:00

Dúas almas
fuxiron nas tebras da noite
do estoupido xerado
polo vapor incandescente
dun buque desleixado, enferruxado,
de feble saúde, queixoso e vello,
sen a atención sanitaria precisa
e con escasos apoios paliativos;
dúas almas xoves,
xa sen vida corpórea,
fuxiron vítimas do ferro desgastado
e das gretas,
suntuosamente incompresíbeis
dun sistema tubular deteriorado
sentenciado coma culpable imaxinario.

Hai quen non escoita as mensaxes queixosas de alerta!

Nas tebras dunha noite de decembro
tremeron as augas da ría ferrolá,
tremeron as vidas,
tremeu o vento
e fuxiu coa chuvia
unha parte da dignidade humana.
O forte estrondo do buque
anunciou a chegada da propia morte,
e a luz partiu cara ao ceo
e a cheminea vomitou vapor e dor.

Hai quen non escoita as mensaxes queixosas de alerta!

A vida amosa con feitos fidedignos,
e con aquelas sentencias inxustas,
que a impunidade ás veces gaña,
ficando a verdade deturpada,
ficando a sensación de xustiza imperfecta
e o terríbel convencemento
de que sermos febles vermes
expostos e medorentos
para sermos esmagados
polas solas dos grosos zapatos
dos necios poderes fácticos
que azoutan as nosas vidas.

Hai que estar alerta tras as queixosas mensaxes da vida!

© Poesía creada por Xurxo M. Gago Chao

Acrónimo

2017-11-10T03:15:00.000+01:00

Podes levantarte, ¡adiante!
O caso é querer
Sabendo que che pertence
Innata forza do querer
Ti gobernas o teu impulso
Incitándoo sempre a crecer
Vivificando a túa afouteza
Iniciando o camiño de poder
Deixando as tristes pegadas
Avanzando na reconquista da túa fe
Dulcificándote
Entendendo que ti es quen es

© Poesía creada por Xurxo M. Gago Chao

Unha Xornada Bretemosa

2017-11-08T18:47:00.000+01:00

O patrón espertou antes de que o canón dos militares anunciase a hora do orto. No albor dunha mañá neboenta, Jorge Chao, dispúxose a preparar os aparellos necesarios para saír a probar o motor da nova embarcación que construíra, O Brisa.

Vivía nunha fermosa, pero vella, casa de pedra, a menos de dez metros das augas da ría do Baño, tamén chamado Esteiro. A pequena praia d'A Redonda de abaixo, no concello de Mugardos, era o lugar de onde partían todas as embarcacións construídas polo patrón, todo un bo carpinteiro de ribeira. Jorge Chao era mecánico naval retirado da antiga empresa nacional Bazán. Tiña moita experiencia e sapiencia profesional, moitos dos pescadores do lugar acudían xunto a el cando precisaban algún tipo de arranxo nas súas embarcacións. Era un home bo e xeneroso, de moi estupendo trato, moi correcto e educado. Todo un exemplo de persoa.

Dende a ventá da súa casa podía ver e presenciar perfectamente a entrada e saída de barcos na ría de Ferrol. Tiña boa conta deles, tanto dos barcos militares como dos barcos que transportaban carbón, madeira ou outro tipo de mercadorías dirixidas ao peirao ferrolá. Tiña a experiencia necesaria para navegar toda a ría. Era coñecedor de todos os recunchos e abrigos que ofrece o Golfo Ártabro, o Sinus Artabrorum.

Naqueles temperás albores do día saíu a navegar. Saíu debagariño, escoitando o son do motor, tentando descubrir nel calquera tipo de anomalía mecánica. A experiencia dá para moito. O día antollábase bretemoso; unha espesa néboa asolagaba toda a paisaxe ferrolá, cubríndoa enteira, coma se fose unha inmensa nube de azucre. Pero, ao patrón, nada diso lle ía impedir cumprir coa tarefa que se propuxera aquela mañá, a posta a punto do Brisa.

O silencio da ría era profanado por pequenas embarcacións coma a do patrón, algunhas delas saían á faena, outras realizaban o tránsito cara ao interior do peirao ferrolán e outras facían o tránsito cara ás diferentes localidades da contorna. O son do gruar das gaivotas era a música que os acompañaba. O patrón ficaba contento, pois xa chegara á conclusión de que o motor estaba en perfectas condicións de funcionamento, todo lle ía moi ben. Deleitouse na navegación coa prudencia que lle caracterizaba e dirixiuse cara á saída da ría para probar a embarcación na ría de Ares.

Virou o leme e dispúxose a pasar entre o castelo da Palma e a Fortaleza de San Filipe, saíndo da enseada do Baño. Pero xusto, nese momento, unha inmensa sombra cubriu toda a contorna. O vello patrón, sorprendido, logrou escoitar o forte e grave estrondo que proviña dun xigantesco buque que entraba na ría ferrolá. A modo que reaccionou, puido virar o leme a tempo para non chocar contra a grande mole do buque, un grandioso barco militar que lentamente foi ocupando a estreita pasaxe entre os castelos.

Jorge Chao, non puido facer outra cousa que realizar unha acción paralizante do motor e virar cara as rochas, para evitar arremeter contra O Dédalo, o antigo portaavións da Armada Española. Esperou un bo anaco de tempo co medo no corpo, esperando a que pasase aquela impresionante mole de ferro flotante.

Tivo que soportar as axitadas augas, pois as ondas xeradas polo portaavións estiveron a piques de facelo envorcar. Mais ao final, todo foi ben. Puido observar con tranquilidade a grandiosidade daquela xigantesca embarcación. Porén, co medo metido no corpo, xirou o temón e transitou lentamente cara a enseada d’A Redonda, para dar por finalizada a aventura daquela mañá e recapitular sobre o sucedido.

Por mor de estar atento ao son do motor do Brisa, acompañado pola visión bretemosa daquela mañá, incorreu nun despiste que case o fai colidir contra o mesmo buque insignia da Armada Española. Dende aquela; tomou boa conta, e se antes xa era precavido, redobrou a súa prudencia á hora de saír ao mar nos días bretemosos.

Enseada do Baño, A Redonda [Mugardos, A Coruña]

Unha curiosa experiencia que tempo máis tarde puido contarlle aos seus netos agasallándoos cunha evocadora reminiscencia do seu pasado.

O Brisa navegou moitos anos as augas da ría ferrolá, e o patrón, o carpinteiro de ribeira Jorge Chao, continuou a traballar e a construír novas embarcacións, cada unha delas coa súa propia historia.

As augas salgadas da nosa ría están impregnadas de multitude de vivencias que foron, e serán, espalladas polas vellas memorias.

© Relato creado por Xurxo M. Gago Chao

Paseo do Peirao [Concello de Mugardos]

2017-10-16T22:52:00.000+02:00

Paseo do Peirao [Concello de Mugardos, A Coruña]

Fotografías realizadas por © Xurxo M. Gago Chao

Nikon D3100

Pirómanos

2017-10-16T20:33:00.000+02:00

Hai cerebros humanos pervertidos

neuronas trastornadas sen razón

escuros espíritos corrompidos,

almas podres, inútil corazón.

Necio exército, incautos foraxidos

son o estandarte da mala intención

asasinos dos nosos bosques vivos,

árbores, bechos e vexetación.

Van queimando a terra os envilecidos

os monicreques da especulación,

humanos de karmas ensombrecidos

membros do club da premeditación.

Perderán fácticos homes manidos,

parvas mentes, cerebros de cartón,

imbéciles mercenarios bandidos,

os xornaleiros de desolación.

Gañará a vida, brotes rexurdidos

reverdecerá ante negro carbón

disiparanse os fumes combatidos

haberá esencia tras a destrución.

© Poesía creada por Xurxo M. Gago Chao

Fotografía de: Daniel Espinosa

O Noso Sinus Artabrorum

2017-10-15T18:40:00.000+02:00

Vender como progreso a gran industria no medio dunha ría poboada é hipocrisía. Querer gabar a historia dunha cidade porque durante centos de anos fose utilizada para a construción naval, é hipocrisía. Non querer ver outras vías de progreso que non sexa a construción naval, é hipocrisía. Querer manter unha regasificadora nunha ría, poñendo en perigo a un amplo núcleo de poboación ao seu redor, poñendo de escusa a perda de sesenta e cinco postos de traballo contra un núcleo de poboación de máis de oitenta mil persoas, é hipocrisía. E niso estamos, rodeados de hipocrisía.

Hoxe en día os hipócritas afirman que é progreso facer barcos de guerra nos estaleiros ferroláns, venden como progreso e carga de traballo unha encarga de barcos para Arabia, por exemplo. [Modo retranca ON: un país exemplar, que ten cartos, que vai utilizar eses buques para manter a paz no mundo. Modo Retranca OFF.] Os hipócritas venden como progreso horas de traballo e soldos para moitos obreiros poñendo por diante isto a calquera circunstancia negativa que afecte á sociedade, hipocritamente o importante é a carga de traballo e non para quen se traballe, nin de onde veñan os cartos. Iso chámase egoísmo, egoísmo hipócrita.

Os hipócritas non dan pé a outras alternativas para o futuro ferrolán, facer buques e buques, buques militares, especialidade da empresa. Buques dos que lanzan mísiles e matan xente, xente que comeza a morrer e a ter data de caducidade dende o primeiro momento no que se entregan. Buques e cartos; cartos e buques, buques, cartos e carga de traballo, buques, cartos, carga de traballo, xogos de guerra, mortes, todo igual a hipocrisía.

Os hipócritas venden como progreso estaleiros para a construción de buques de guerra na nosa ría ferrolá; no Sinus Artabrorum, no golfo ártabro, un lugar con vestixios do progreso de antano como a desleixada Vila de Noville. En Noville, na ría ferrolá, durante os séculos III e IV houbera progreso. Houbo progreso na ría ferrolá moitísimo antes dos impostos estaleiros dos reis españois, quen secuestraron a nosa ría para o comezo das súas guerras imperialistas séculos despois. A ría ferrolá era un verxel moito antes de que esta acollese aos estaleiros reais, a ría ferrolá era unha ría naturalmente depurada, un viveiro de marisco e peixe, un paraíso para os habitantes que poboaban os seus redores. Antes da chegada dos impostos estaleiros imaxino Ferrol como unha pequena aldea dependente de si mesma e chea de recursos aos que recorrer en caso de necesidade. Imaxino unhas augas limpas e libres de metais pesados e de plásticos. Imaxino á xente do lugar saíndo ao mar en pequenas embarcacións improvisadas de madeira, imaxino tráfico de pequenas embarcacións cruzando de banda a banda a ría. Toda aquela abundancia; todo aquela tranquilidade de vila pequena, comezou a minguar no momento da chegada dos ilustres iluminados do centro da península ibérica, tan doutos e intelixentes eles, tan inxenuas as xentes ferrolás da época, por prestárense a seren usadas como man de obra barata. Hoxe en día continua a ser así. Segundo afirman algúns interesados historiadores, os habitantes da zona deberan dar as grazas de que a ría ferrolá fose elixida como base naval e como berce dos buques da armada española. [Modo retranca ON]: Quizais deberiamos darlle as grazas a aqueles reis, nobres e militares iluminados por contribuír, permitir e consolidar, a contaminación durante tantos anos e séculos da nosa ría ferrolá. Quizais deberiamos darlles as grazas por non permitir outro progreso que a creación de buques para guerras coa escusa da defensa da patria. Quizais deberiamos darlles as grazas, por exemplo, ¿por matar xente outrora en nome de España con buques feitos en Ferrol?, ¿por ser Ferrol unha base naval da OTAN co perigo colateral que pode supoñer para a cidade en caso de conflito?, ¿por depender de Madrid a clase obreira ferrolá? Deberiamos dar as grazas por non poder aproveitar todos os recursos que ofrece unha ría limpa, depurada, libre de vertidos e metais pesados? Quizais, todos os ferroláns e as ferrolás, deberiamos darlle as grazas a esta xente imperialista por facer da nosa cidade o berce de onde partiron moitos buques para dar morte a xente inocente. Quizais, tamén, deberiamos darlle as grazas por encher de metais pesados as nosas augas durante séculos e por botar millóns de vertidos ás augas da nosa ría, por contaminar as nosas augas e ás especies que nelas viven. Quizais, tamén, deberiamos darlle as grazas por contaminar o marisco e o peixe da nosa ría e darlles as grazas por toda aquela persoa que enferma co tempo por consumir produtos contaminados da ría ferrolá. Quizais deberiamos darlles as grazas a todos aqueles que con moitos enredos presuntamente corruptos conseguiron instalar unha regasificadora no medio da nosa ría e por proporcionar emprego a máis de sesenta persoas e poñer en certo e razoable perigo a outras oitenta mil. Quizais deberiamos dar as grazas a todos os buques militares que pasaron pola ría de Ferrol e a todos os que a ría ten coma inquilinos na base naval ferrolá, quizais deberiamos darlles as grazas a todos eles por verter merda ao mar da nosa ría durante moitísimo tempo; quizais, tamén, deberiamos dar as grazas aos militares que se cren donos dela en todos os sentidos. Quizais deberiamos darlle as grazas a todas as autoridades que mostran desleixo cara a depuración da ría e cara a un verdadeiro control de vertidos na mesma. Quizais deberiamos comer merda que está máis fresca! [Modo retranca OFF].

Considero de vital importancia para o futuro de Ferrol a finalización da construción naval de buques de guerra na ría, deberíase abrir á empresa nacional cara ao progreso da produción e da innovación limpa, camiñar cara a autosuficiencia enerxética do planeta, procurando novos mercados e novas producións innovadoras que permitan aumentar o emprego entre os habitantes de Ferrol. O caso é querer, o caso é que Ferrol queira e decida por si mesma, sen deixar que decidan os dos uniformes, os do centro, os dos xogos de guerra, os que teñen secuestrada a nosa ría para que non progrese. E o caso é que esperten os peóns que non queren ver outra alternativa que a de facer os buques de guerra que lles mandan sen mollarse a esixir novas alternativas, outras cargas de traballo. Cargas de traballo si, pero, ¿que carga?, ¿para que?, ¿de quen?, ¿que progreso trae a cidade?, ¿cartos tan só?, ¿meses de subsistencia quizais?, ¿e logo?, ¿máis buques?, ¿máis guerras?, ¿máis mortes?, ¿máis manifestacións para novas carga de traballo? Máis contaminación para a ría? E o progreso? Onde está?

Considero vital afastar a regasificadora do núcleo de poboación, que regasifiquen fóra, no porto exterior, tal e como ofrecía o proxecto inicial antes da suposta ou presunta cadea de corrupcións que levaron a aloxala no mesmo medio da ría ferrolá. O demais son escusas hipócritas de xente interesada.

Ferrol debería esixir ao estado español a devolución dos territorios ocupados, máis dun 20 % do territorio total ferrolán. Ferrol debería solicitar a devolución de todas as instalacións militares ocupadas na cidade e tería un amplo abano de oportunidades para poder progresar de verdade. Ferrol ten secuestradas as súas fiestras ao mar, o pobo ferrolá debería esixir a súa devolución e non prestarse ao xogo do propio estado que tenta facer negocio coas propiedades en desuso, non as devolve se os ferroláns non soltan cartos, cando aquelas propiedades foran requisadas no seu momento. A nosa terra asoballada, maltratada, sempre utilizada para o ben do poder centralista e para o mal dos seus habitantes.

Considero vital o funcionamento óptimo das depuradoras na ría, a posta en marcha de viveiros de mariscos, a restrición da circulación de buques de gran tonelaxe, a creación de cooperativas e plataformas cidadás para organizar a repartición e a explotación das moitas zonas marisqueiras que podería xerar a ría unha vez depurada na súa totalidade. Imaxino un bo progreso, un progreso san e acorde co medio no que vivimos, sen perturbalo innecesariamente coa escusa de que non hai outra maneira de progresar. Temos unha ría preciosa que ben coidada e organizada podería chegar a ser “aquel verxel” de recursos para todos os habitantes de Ferrolterra.

Porén, de aquí a dez anos, se isto non cambia, imaxino que o marisco desaparecerá da nosa ría; que as manifestacións continuarán nas rúas para esixir carga de traballo, que os buques militares seguiran circulando polo Sinus Artabrorum, que gaseiros inmensos frecuentarán a nosa ría coa ameza que supón para a cidade. Imaxino que a ría ferrolá ficará cada vez máis perturbada. Supoño que ninguén antes imaxinou que, un día calquera, un descomunal buque estrutura, ía partir pola metade a ponte das Pías, pero sucedeu. A prensa ferrolá gabou recentemente a entrada, cara á regasificadora, do buque de maior eslora que entrou na nosa ría. Sigan gabando señores, sigan xogando, que igual un mal día toca, e vós, seredes cómplices dos culpables.

O caso é que os hipócritas non queren ver, sempre son os abandeirados da razón, e coa bandeira da razón hipócrita o progreso verdadeiro nunca chegará a Ferrol.

Escrito de opinión creado por © Xurxo M. Gago Chao

O Camiñante Descoñecido

2017-10-14T21:09:00.000+02:00

Monumento ao Camiñante Descoñecido

Parroquia de Barallobre, Concello de Fene. [A Coruña]

Fotografías realizadas por © Xurxo M. Gago Chao

Nikon D3100

====================================

O Camiñante Descoñecido

O primeiro de xullo de 1934 festexouse por todo o alto en Barallobre. Inaugurouse naquel dia o Monumento ao Camiñante Descoñecido.

Don Ramón Otero Pedraio participou naquel acto. A súa ubicación orixinal estaba ao pé da estación do ferrocarril. Alí, nun campo de fútbol celebrouse toda a festa. Viñeran os exploradores de Ferrol que durmiran xa a noite anterior en Barallobre. Achegáronse 4 autobuses da Coruña cunha expedición ao fronte da que figuraba o presidente de Amantes do Campo, Manuel Insua. O Monumento ao Camiñante Descoñecido trasladouse en maio de 1984 para a súa ubicación actual, co obxectivo de permitir a eliminación do paso a nivel da via do tren. Naquel momento engadíronselle uns bancos adicados a Castelao, Vilar Ponte e Pérez Parallé; posteriormente se lle adicou outro banco a Bieito Cupeiro.

O "Monumento ao Camiñante Descoñecido", Barallobre, na súa antiga ubicación, preto da Estación do tren. A fotografía é do ano 1934, pouco despois da súa inauguración e foi restaurada.

Máis Información/Fontes:

https://es-es.facebook.com/Monumento-Ó-Camiñante-Descoñecido-Barallobre-163963416990285/

http://fenecom.blogspot.com.es/2009/05/fotos-con-historia_09.html

Falsa Democracia

2017-10-14T19:51:00.001+02:00

Están a rachar os fíos da concordia

por mor das guerras das razóns,

nas batallas dos hipócritas egos

disparan medo e imposicións.

Queren aniquilar memorias

arrasar coas linguas e as tradicións

hai exércitos que se din perfectos

con imperfectos e inhumanos corazóns.

Hai errados convencementos,

necias argucias e manipulacións,

enganos neste negro tempo,

tempo de cínica terxiversación.

As verdades fican secuestradas,

as democracias padecen opresións,

xa son delito as sinceras palabras,

xa case dá medo manifestar opinións.

Hai malvados labregos de discordias

e manexables rabaños de cartón,

seres dormentes hipnotizados

esperando que lles dean instrucións.

Derrétese a democracia de xeo,

non era máis que unha ilusión,

vivimos nunha cárcere de ferro

baixo o podre teito da Constitución.

Poesía creada por Xurxo M. Gago Chao

Noite Estraña

2017-10-13T02:07:00.000+02:00

Laura atopouse freando de súpeto o seu automóbil tras divisar unha luz branca que cruzou a estrada pola que circulaba nunha noite escura. Nun principio pensou nun animal, pero nada xacía diante do seu coche, cruzado no medio dunha curva. Asustouse. Quedou petrificada observando como as luces dun gran vehículo se lle achegaban a gran velocidade. Non o soportou, desmaiouse. O coche de Laura ocupaba os dous carrís. A muller tiña o seu corpo inerte e a cabeza apoiada no volante.

O camioneiro pouco puido facer para non chocar contra o coche. O último que viu, grazas as luces, foi que non interior do coche había unha muller loura coa cabeza apoiada no volante. Nada puido facer para evitar tal envite. Finalmente arroiou o coche e desprazouno varios metros e depositouno na beira da estrada.

Tras un breve silencio se escoitou abrir a porta do camión, saíu o condutor cambaleándose mentres se dirixía cara ao coche para intentar rescatar á muller. Sorprendeuse tremendamente ao observar que non había ninguén no seu interior. Os cristais das ventás da parte dianteira estaban intactos, polo que non era posible que saíse disparada a súa ocupante. Realizou un rastrexo visual pola zona, buscando a alguén malferido, pero ninguén había nese lugar ademais del. Decidiu chamar á policía para aclarar o sucedido.

O camión, cruzado na estrada, foi rexistrado a fondo por cinco gardas, mentres outros tantos precintaban o lugar. O chofer achábase sentado nun coche patrulla, dous axentes de paisano interrogábano mentres consultaban os seus datos persoais pola radio. O condutor do camión sentíase apesarado e sorprendido. Nunca lle sucedera tal cousa. Onde estará esa muller?, pensaba.

Os gardas cansaron de buscar polas inmediacións sen atopar nin un rastro da muller desaparecida. Sabían que era ela porque encontraran a documentación no interior do vehículo, pero, polo demais, nada de nada. Algún dos gardas chegou a dubidar do condutor dicíndolle que todo aquilo parecía unha montaxe. Pero de montaxe nada.

Fíxose o día, unha grúa encargouse de retirar o coche e levalo ás dependencias policiais, e comezou a levarse a cabo unha investigación. O condutor do camión sinistrado foise para a súa casa coa sensación de ter sufrido algún tipo de suceso paranormal. Pero iso non llo dixo aos gardas por medo a que o tomaran por tolo.

Laura espertou sobresaltada. Vaia sono tivera! Mesmo suaba. Sooulle o teléfono, era a policía. Comunicáronlle que o seu coche sufrira un accidente. Preguntáronlle se sabía algo diso, pero ela non soubo que dicir. Os axentes informárona de que en breve se presentarían na súa casa para interrogala sobre a situación do vehículo. Ela, unha vez rematada a conversa, asomou á ventá e comprobou que o seu coche estaba aparcado fronte ao edificio, tal e como o deixara o día anterior. O certo é que pensaba que o pesadelo fora moi real.

Estaba nerviosa mentres paseaba por toda a estancia do seu salón, e púxose inda máis cando chamaron á porta, eran os axentes da lei. Nada máis abrir, presa dos nervios e a tensión, padeceu un síncope e derrubouse, caendo no chan diante dos gardas.

- - O seu coche apareceu escangallado …[Comentáronlle os gardas unha vez que se repuxo do esvaecemento].

Informárona de todo, e de que non foron quen de obter outras pegadas que non fosen as dela. O que indicaba que tan só ela estivera no vehículo. Propuxéronlle acudir á comisaría para falar co condutor do camión, e alí, o condutor tan só recoñeceu a súa melena. Laura non podía máis, e ao non ter respostas ás preguntas dos axentes decidiu contarlles o seu pesadelo, cuns detalles que confirmaban a versión do camioneiro. Relatoulles o seu soño, contoulles que algo se lle cruzou na estrada e que para esquivalo tivo que manobrar, ao facer unha brusca manobra calándoselle o coche no medio do dous carrís, e que ao ver as luces do camión achegarse desmaiou. Díxolles que o seguinte que lembraba despois diso era espertar sobresaltada na cama da súa casa tras escoitar o son do teléfono.

Os axentes non podían crer o que estaba a pasar. A muller que afirmaba que todo aquilo foi un pesadelo. O camioneiro que chocou contra o coche da muller. O coche sinistrado é o coche da muller, pero o mesmo coche, resulta que tamén se atopaba aparcado fronte ao edificio onde reside e en perfecto estado. As indagacións dos axentes levounos a confirmar que o coche sinistrado é o mesmo que o coche que está fronte á vivenda de Laura. Os dous coches parecen ser exactamente iguais, coa mesma matrícula e o mesmo número de bastidor, algo incrible. Laura non vai dar parte ao seguro porque en teoría o seu coche está intacto. O camioneiro a preguntar como ían saír daquela situación.

Laura chegou á conclusión de que sufriu algún tipo de teletransportación no momento previo á colisión co camión. Aquilo salváralle a vida. Estaba convencida de que aquela luz esbrancuxada coa que se atopou tiña algo que ver co asunto. Pero como ía contar iso á policía? Que ían a pensar dela? Un burato de verme? Unha porta ou oco dimensional?

Como Laura non puido demostrar que non estaba no seu coche aquela noite, tivo que facerse cargo dos gastos e das multas correspondentes polas diferentes infracción incorridas antes do impacto co camión. Algo inaudito, se valoramos, que tras a forte colisión debera ter algún tipo de lesión corporal. En troques se atopaba en perfectas condicións físicas. Fose o que fose, a lei non atende a contos paranormais. Mellor ser teletransportada e, pagar os gastos que fosen, que perecer baixo os ferros do coche.

© Relato creado por Xurxo M. Gago Chao

A Escola Obradoiro "Pedra e Mar"

2017-05-24T00:18:00.000+02:00

No ano mil novecentos noventa comeza a Escola Obradoiro Pedra e Mar, cun curso do INEM de seis meses de duración, no centro de A Gándara (Ferrol), no que se instruíu a cincuenta xoves en distintas materias e teorías das distintas especialidades, antes de comezar a etapa de traballo na estrada baixa do porto de Ferrol cun contrato de aprendiz, e onde estaba proxectada a construción dunhas naves para afrontar a construción dun muro de pedra de cantaría, forxa e albanelaría, para pechar e limitar o aceso ás instalacións portuarias da estrada mencionada. Tamén, proxectouse a actuación en diversas praias de Ferrolterra para conservar as dunas e colocar diversos paneis informativos sobre as correntes das zonas en cuestión, algo que correspondeu á especialidade de medio ambiente.

Eu formei parte da especialidade de Forxa, onde aprendín as artes e o oficio da man do experimentado ferreiro Don Vicente Leirachá. Dende o ano mil novecentos noventa até xullo de mil novecentos noventa e dous formeime como ferreiro. Inda que, antes de comezar a construción da verxa forxada, tivemos que construír a estrutura metálica das naves que acollerían as especialidades de forxa, cantaría e albanelaría. Ademais, entre todas as especialidades restauramos os distintos edificios que acollerían as aulas e as oficinas e despachos de dirección. Con todo, saneouse aquela zona vella do porto e converteuse durante ano e medio nunha escola obradoiro, nunha zona revitalizada e dinámica na que se formaron cincuenta persoas en diferentes especialidades.

Moitas das pezas da actual verxa forxada foron traballadas por min, moitos puntos de soldadura e, algún cordón tamén. É un orgullo a día de hoxe observar a verxa cada vez que circulo pola estrada baixa, e cando iso pasa, veñen as lembranzas sobre aquel tempo traballando como ferreiro aprendendo do mestre Leirachá. Tamén é certo que aprendín moito dos compañeiros e compañeiras cos que coincidín e dos mestres e mestras que tan ben se aplicaron con nós.

O proxecto consistía en pechar a estrada baixa até a porta do tren, pero o período asignado á escola obradoiro finalizou sen que se conseguise o obxectivo. Polo tanto; a Xunta do Porto de Ferrol, decidiu nos animar, a uns cantos de nós, das especialidades de forza, cantaría e albanelaría, a nos xuntar nunha cooperativa limitada para nos conceder a contrata dos tramos de verxa forxada que faltaban por facer. Finalmente, constituímonos como cooperativa especializada en obras en xeral de cantaría, albanelaría e forxa e encargámonos de continuar o peche da estrada baixa do porto até a porta do tren. E así foi, conseguimos un contrato profesional de operarios de terceira, de seis meses de duración, e comezamos a traballar tendo á nosa disposición as mesmas naves que foran utilizadas cando a escola obradoiro.

Neses seis meses; convertémonos en todos uns profesionais dos distintos gremios e, con esforzo e bo facer, fomos achegándonos ao final do traballo, completando todos os tramos restantes. Conseguimos cubrir boa parte da estrada baixa de muro de pedra de cantaría e de verxa forxada nas mesma forxas construídas nas naves levantadas polo alumnado da escola obradoiro. Toda unha verdadeira historia de progresión profesional e de bo facer, tan bo, que a día de hoxe alí seguen as verxas e os muros a presidir a face máis vella de Ferrol Vello.

Como anécdota, mencionar que, as autoridades portuarias daquela época prometérannos a colocación dunha placa conmemorativa, preto do último tramo de verxa, onde figurarían os nomes de todos os albaneis, canteiros e ferreiros que participamos no peche da estrada baixa do porto de Ferrol, que levaba máis de oito anos pechada á circulación. Pero, por desgraza e para confirmación de que as promesas as leva o vento, a colocación da placa mencionada nunca se produciu.

Queda en nós o orgullo de participar naquel proxecto, e anos máis tarde, xa con fillos e fillas, poder lles ensinar o resultado perdurábel no tempo daquel grata experiencia formativa laboral.

Despois da finalización da obra, a nosa Cooperativa Construnor S.L., desfíxose por falta de perspectivas, xa que non íamos ser capaces de competir nos concursos con empresas con mellores medios e recursos que nós, tales como Abeconsa e Dragados, entre outras. Polo tanto, moitos dos integrantes da cooperativa tomaron outros camiños, e ao final, cada un de nós aventurouse a outros retos laborais poñendo fin a aquela aventura empresarial.

Comentar, que a poucos metros de onde traballei durante aqueles anos, naquela estrada baixa do porto, morría a miña bisavoa Leocadia, peixeira atropelada por un autobús da Armada Española un negro día do mes de agosto do no ano mil novecentos sesenta e tres, mentres camiñaba cara a Serantes empurrando o seu carro de rodas, que contiña varios cestos cheíños de sardiñas. A Peixeira Leocadia: http://www.galaicum.gal/2017/05/leocadia.html

A miña vida; os meus herdeiros, o meu destino, sempre ligado a Ferrol Vello…

© Relato creado por Xurxo M. Gago Chao

Arco da Vella

2017-05-23T18:11:00.000+02:00

Tamén coñecido como:

Arco de lúas, arco do ceo, arco do trono, circo da vella, gancho da vella, marco da vella, marco das vellas, risco da vella, seña da auga, a ponte coloreada, as sete colores, arco de vella, arco das vellas, arco de vellas, arco das bruxas, arco das mozas ou arco das novas.

Refraneiro

Arco da vella,/ vaite de aí, que as nenas bonitas non son pra ti

Arco da vella a levante, fala ós bois para adiante.

Arco da vella, auga na terra.

Arco da vella, nin chove nin neva.

Arco da vella no levante, fala ós bois pra diante.

Arco da vella ó anoitecer, bo tempo ó amañecer.

Arco da vella ó levante, anda cos bois para adiante.

Arco da vella ó mediodía, chuvia pra todo o día.

Arco da vella ó poñente, antepón os bois e vente.

Arco da vella ó poñente, ceiba os bois e vente.

Arco da vella ó poñente, colle os bois e vente.

Arco da vella ó poñente, mariñeiro ¡alerta!

Arco da vella ó poñente, mariñeiro en pé.

Arco da vella ó poñente, recolle os bois e vente.

Arco da vella ó poñente, saca os bois e vente.

Arco da vella ó poñente, solta os bois e vente.

Arco da vella ó radiante, dálle ós bois para diante.

Arco da vella ó raiante, ¡ei, boi! ¡ei!, pra adiante.

Arco da vella ó raiante, afala os bois para diante.

Arco da vella ó raiante, fala ós bois e vente.

Arco da vella ó raínte, anda boi pra diante.

Arco de vella ó poñente, pícalle ós bois e vente.

Cantigueiro

Arco da vella,/ vaite de aí,/ que as mozas de agora/ non son para ti.

Arco da vella,/ vaite de aí, que as nenas bonitas non son pra ti.

Arco da vella,/ vaite de aí,/ que andan os porcos/ a fosar en ti.

Arco da vella,/ revolve na terra. / Col dido monín,/ que non chova por min./ Col dido polgar,/ que chova no mar.

https://gl.wikipedia.org/wiki/Arco_da_vella

Arco da Vella encol do barrio de San Valentín, Fene. [Provincia da Coruña].

Fotografías realizadas por © Xurxo M. Gago Chao

Nikon D3100

A Escrita da vida

2017-05-23T15:38:00.000+02:00

Que non che pesen os anos

nin as páxinas do teu libro

nin as frases nin os parágrafos

nin os puntos e seguido.

Que non che pesen os anos

nin aqueles tiles fuxidos

nin os acentos soberanos

nin os punto e coma xurdidos.

Que non che pesen os anos

nin o número de capítulos

nin os versos cabalgados

nin as diéreses sen sentido.

Que non che pesen os anos

nin os espazos esquecidos

nin os suxeitos kafkianos

nin os abstractos substantivos.

Que non che pesen os anos

nin os verbos repetidos

hai moitos folios en branco

e o teu libro non está finito.

Poesía creada por Xurxo M. Gago Chao

Xuízo aos lobos

2017-05-23T00:40:00.000+02:00

Xaquín escoitou ruídos no medio da noite, axudado polo clarexar da lúa camiñou directo cara á onde se atopaban as ovellas. De súpeto, asustouse cando viu chegar dous lobos que correron de tal maneira que o tiraron ao chán. Quedou inmobilizado polo medo, non sabía como actuar nese momento. Por sorte, os animais fuxiron e puido levantarse para comprobar o que estaba a pasar. Non o podía crer, non podía ser que de novo atopase as súas ovellas mortas, xa non sabía como facer para evitar os continuos ataques dos lobos na súa propiedade. Denunciou de novo aos lobos antes as autoridades correspondentes.

As autoridades informaron ao xuíz, e este, emitiu unha orde de busca e captura contra os lobos asasinos de ovellas. As autoridades acudiron ao bosque na busca dos lobos para poñelos a disposición xudicial, pero non os deron atopado. Preguntáronse se en caso de ver algún espécime saberían recoñecer aos culpábeis para detelos, a orde dos xuíz non os describía, polo que lles ía ser moi difícil dar cos autores do crime. Tras varios días de busca detiveron a dous lobos adultos, feros, que opuxeron moita resistencia, polo que houbo que durmilos e atarlle as patas para poñerlles un bocal. Ao chegaren ao xulgado designáronlles un avogado de oficio que protestou ante o xuíz polo denigrante trato que estaban a recibir os detidos. O xuíz ordenou desamarrar as patas dos lobos detidos e decretou para eles prisión incondicional.

Os animais comezaron a espertar cando xacían no chan do calabozo, estaban un ao lado do outro, non tardaron en erguerse unha vez que recuperaron de todo a súa consciencia. Pouco a pouco, comezaron a sentirse inquedos. Ficaron un breve instante mirándose para os ollos, até que, cun movemento simultáneo, comezaron as raspar o bocal coas súas patas traseiras para tentar zafarse del. Conseguírono, pois os gardas xa lles deixaran as correas frouxas para que puidesen quitalos e comer e beber. Os lobos pasaron a noite deitados no chan, un fronte ao outro, mirándose con ollos tristeiros, preguntándose que era aquel lugar e que facían alí. Ao pouco, chegou un garda cun pratos de madeira enchidos de carne de porco fresca e deslizounos baixo a apertura da porta do calabozo. Comeron e beberon. Gruñíronlle ao garda mentres ficaban pegados aos barrotes, como dicíndolle, que se puidesen, matábano.

Ao parecer, aquela mesma mañá celebraríase un xuízo rápido contra eles.

A sala do xuízo estaba chea de xentes de todas as idades e condicións, cada quen acomodado no seu lugar correspondente segundo a súa clase social. A matanza realizada polos dous lobos espertou moita expectación na sociedade. Os lobos foron encerrados en grandes gaiolas e trasladados nuns carros até diante do mesmo xuíz. Tiñan o bocal posto e ficaban ergueitos e ameazantes a pesar de estar tras os ferros. Comezou o xuízo.

O avogado da acusación contou que os acusados foran sorprendidos en flagrante delito de asasinato das ovellas de Ramiro Rebixo; e que, ademais, este recoñecéraos e reafirmase que eran os lobos asasinos. Precisou que os lobos mataran a catro ovellas e que degustaran parte dos seus restos deixándoas desfeitas e ensanguentadas, engadiu que os acusados fuxiran tras cometer aquel sanguento delito sendo sorprendidos na súa fuxida polo propio Ramiro.

Nun momento dado, antes de que o avogado da defensa procedese a aproveitar a súa quenda, o señor maxistrado tivo que chamar á orde ante o impresionante balbordo xerado polas persoas presentes na sala. Finalmente, o avogado da defensa, puido proceder a expoñer o seus argumentos.

O letrado comezou a dicir que dende tempos antiquísimos os seres humanos cazan animais para alimentárense, que sería imposible imaxinar o avance e o progreso da humanidade sen o alimento que achegaron as carnes de miles e miles de billóns ou billóns de billóns de animais mortos nas mans dos seres humanos. Ergueito e enérxico, gritou:

- Con todo, os seres humanos ben poden sobrevivir consumindo outro tipo de alimentos como as froitas ou as verduras, ¿por qué non elixiron ese camiño? Ante isto, ¿pódese dicir que os seres humanos durante miles de anos asasinaron infinidade de animais? Señoría, se a resposta é non, ¿por qué uns lobos que procuran alimento para comeren si son uns asasinos? E señoría, se a resposta é si, ¿por qué non xulga tamén a toda a humanidade por asasinar animais durante toda a súa historia? Que tipo de castigo van sufrir uns lobos por procurar alimento fóra do seu territorio deforestado e despoboado de alimentos para eles? Non é culpa do ser humano que estes lobos hoxe en día estean famentos? Non é normal que un ser vivo con fame procure alimento para sobrevivir? Pois iso fixeron estes seres que tedes encerrados baixo barrotes de ferro, comer para sobrevivir. Se hoxe; neste xuízo, sae un condena para estes animais, deberase condenar a tamén á humanidade enteira.

Inda que por momentos da súa alocución foi increpado, nese momento, o silencio na sala fíxose sepulcral; tras uns segundos eternos sen ruído algún, toda a sala comezou a aplaudir. A cara do letrado da acusación era todo un reflexo de contrariedade, enfado e carraxe xuntas. O xuíz ordenou silencio de novo. Levoulle un tempo divagar a súa resolución, pero finalmente dispúxose a dar un veredicto. De novo silencio. Ordenou poñerse en pé a todos os presentes e sentenciou a absolución e posta en liberdade dos lobos acusados entre unhas poucas protestas e unha morea de aplausos e gabanzas sobre a súa decisión.

Finalmente, os lobos que entraran a comer nas terras de Ramiro Rebixo para desgustaren varias ovellas foron postos en liberdade. O xuíz convidou a Ramiro a buscarlle unha solución máis axeitada á seguridade das súas ovellas. Aquel día todas as persoas presentes marcharon para os seus fogares debatendo e reflexionando sobre o xuízo acontecido. A noite seguinte, os mesmos lobos, entraron na terra dun veciño da zona e desgustaron doce galiñas e un galo. O veciño desestimou o dereito de presentar unha denuncia contra os animais argumentando que os pobriños algo tiñan que comeren.

E así, con todo, os lobos protagonistas desta historia, ficaron preguiceiros e ledos á beira dun gran carballo.

Noutros tempos da humanidade, na idade media, celebráronse numerosos xuízos contra animais, animais aos cales se lles designaba un avogado de oficio que empregaba todas as súas artes na defensa do animal acusado. Algúns foron condenados a morte, outros no compareceron no xuízo e outros foron absoltos de toda culpa. A historia narrada con anterioridade é un relato de ficción baseado neste curioso feito de xulgar aos animais.

Relato creado por Xurxo M. Gago Chao

Praia do Xuncal [Concello de Ares]

2017-05-18T23:50:00.000+02:00

Praia do Xuncal [Concello de Ares. Provincia da Coruña]

Nikon D3100

Maquis [Guerrilleiros]

2017-05-15T19:16:00.000+02:00

Maquis [Guerrilleiros]
Mollados polos ríos de sangue
fuxiron para se agochar os guerrilleiros,
e galegos berros estarreceron
e un groso sentimento contestatario naceu.

Xurdiu un sentir amotinado e subversivo
ante a barbarie macabra xerada
polo fascista poder establecido
aniquilador das persoas libertarias.

Unha península e unha posguerra
filtrando persoas, novas mortes, sempre condenas
mais guerrillas valentes defenden a súa terra
contra a ditadura do xugo e das frechas.
Maquis agochadas nos bosques,
nas covas, nas furnas e nas leiras,
homes valentes e combativas guerrilleiras
combatendo contra os franquistas de roupa negra
que cazaban persoas coma aguias feras
e tinguían con sangue a cor da súa bandeira.

Poesía creada por Xurxo M. Gago Chao

A Peixeira Leocadia

2017-05-14T23:40:00.001+02:00

Hai feitos impregnados na liña temporal da nosa historia que pasan desapercibidos neste presente tan diverso que vivimos. Este presente tan tecnolóxico e motorizado de hoxe en día obriga a botar unha ollada ás leccións de vida que deron, en tempos moi difíciles, moitos dos nosos devanceiros. Sobre todo as mulleres, sobre todo as peixeiras, de quen vai esta historia.

Aprendeu as mañas e os oficios dunha profesión dura e sacrificada que obrigaba a pasar as horas soportando o frío e a humidade. Todas as peixeiras dependían das capturas dos barcos de pesca que saían á faena. O porto de Ferrol Vello, o peirao de Curuxeiras, era o principio dun longo percorrido na procura do sustento para as súas familias. A lonxa; era para elas, coma as oficinas da bolsa de Wall Street para os investidores, un lugar onde tiñan que demostrar toda a súa pericia para poder lograr unha mercadoría boa e a bo prezo. A lonxa; un lugar de encontro e desencontro, de negocios e discusións, un lugar de solidariedades varias, un lugar onde convivían xuntos o compañeirismo e a competencia. Cada quen teimaba polo seu e polo sustento dos seus.

A señora Leocadia era unha peixeira ambulante que con esforzo e tesón percorreu durante máis de cincuenta anos, case toda a súa vida, o traxecto dende Ferrol Vello até Serantes ofrecendo peixe a quen ben quixese mercarllo. Era veciña da rúa do Castro número dezaseis do barrio de Ferrol Vello. Durante décadas camiñou cun paxe na cabeza que contiña a mercadoría do día para ofrecérllela aos seus clientes, até que, anos máis tarde, o seu fillo pequeno construíulle un carro de man de madeira e rodas de ferro, un carro que enchía de cestos con peixes de diferentes variedades, sobre todo sardiñas, peixes ben resgardados con xeo para manterse fresquiños. A novidade do carro de man facilitou en gran medida o seu labor ambulante, pero, inda así, era moito o esforzo que tiña que empregar para tirar do carro polas vellas rúas empedradas ferrolás. Anos máis tarde, o seu amañado fillo, púxolle ao carro unhas rodas de goma que melloraron moito a súa manexabilidade.

Leocadia era unha muller baixiña, pero forte e ben posta, de pel engurrada e un moño de pelo negro e branco na súa cabeza. Vestía con mandís de cores escuros ademais da típica faldriqueira da cor do millo onde gardaba unha latiña cos cartos para a compra e a venda do día. Unha muller loitadora con tres fillos que manter. Leocadia non faltou un día ao seu traballo a pesar da chuvia e do vento, a pesar do frío e das dores, ou mesmo das enfermidades varias que tivese que soportar.

Un día calquera, dun ano calquera da segunda década do século vinte, o marido de Leocadia díxolle que ía a mercar tabaco. Non apareceu ese día, nin ao outro, nin ao outro máis. Non apareceu ao ano de marchar a polo tabaco, nin aos dous anos, nin aos cinco, nin aos dez. O marido da loitadora Leocadia apareceu de súpeto; outro día calquera, case vinte anos despois, xa na década dos anos corenta, cos seus tres fillos xa ben mozos e criados de maneira teimosa e sacrificada. Jorge apareceu diante dela cando esta se dirixía de camiño a Serantes, apareceulle vestido cun traxe moi usado e descolorido e cunha maleta vella dun marrón escuro corrompido polo tempo. E díxolle:

- Ola Cariño!

E ela, claro, replicou:

- Terás valor Cheíño! Despois de vinte anos de marchar a por tabaco…

E comezou a chorar. E apertáronse mutuamente. E perdoouno. E esqueceu o pasado e o sufrido en soidade polos sacrificios soportados na crianza dos seus tres fillos, perdoouno acolléndoo de novo case sen reproches. O pobre do seu marido tamén sufrira o seu, seguramente vivise a vida como quixo até que non resistiu máis e volveu á súa terra. Volveu tan só cunha vella maleta, unha maleta corroída que soamente contiña unha garabata. O fracaso da súa andaina por terra dos Estados Unidos fíxose patente nas pertenzas que trouxo consigo, a súa estadía durante anos na cidade de New York levouno a pasar un inferno en certos momentos, un inferno do que puido escapar embarcando de novo cara á terra onde nacera para tentar recuperar a súa familia. Leocadia, sen saber nada del durante tanto tempo, chegou a pensar que morrera. Despois da dor e do rexeitamento inicial chegaron a recuperar o amor que procesaran o un polo outro, e os seus fillos, con máis de vinte anos, aceptárono igualmente. E a partir de aí, a familia enteira volveu camiñar unida.

A volta do seu marido non foi novidade ningunha para que Leocadia tivese que deixar o seu traballo de peixeira ambulante. Para conseguir o sustento para os seus non lle quedaba outra que acudir cada día á lonxa do peirao de Curuxeiras para tentar facerse cos mellores produtos frescos nas concorridas puxas. Logo, xa coa mercadoría ben suxeita no carro, comezar a súa andaina da mañá cara á procura da clientela fixa e de novos clientes que puidesen xurdirlle no traxecto até Serantes. Leocadia era moi coñecida por aqueles tempos no barrio, tiña moita clientela que lle mercaba peixe fresquiño, era moi querida e respectada, exemplo de mulleriña loitadora. A retina da liña do tempo lembra a rutina valorosa e constante durante moitas décadas da peixeira Leocadia empurrando o seu carro polas rúas de Serantes.

Os fillos de Leocadia casaron, e co tempo convertérona en avoa, unha avoíña de setenta anos que continuou co seu traballo a pesar da idade. Pero; a vida, ás veces dá e ás veces quita, e sen que ninguén poida facer nada as vidas trocan nun sinxelo instante. E iso pasou na vida de Leocadia, pois unha negra mañá de verán ocorreu unha traxedia, un negro día vinte e tres do mes de agosto de mil novecentos sesenta e tres.

Como cada mañá, Leocadia dirixiuse co seu carro cara á lonxa de Curuxeiras, colleu a mercadoría que puido e procedeu a camiñar pola beirarrúa empurrando o seu carro; como sempre facía. A mala sorte quixo que durante o seu traxecto rutineiro, pola estrada de Copacabana cara á Serantes, un autobús da Armada Española esvarase tras frear ao atoparse de fronte cun ómnibus da compañía de Tranvías, polo que o vehículo militar levou por diante á peixeira e ao seu carro, matándoa no acto. O gran vehículo, “autobús da Marina”, empurrouna contra un muro de pedra e aprisionouna e atropelouna, ficando atrapada entre as súas rodas. O suceso causoulle a Leocadia unhas graves secuelas que provocaron a súa morte no mesmo momento. Foi necesaria a participación dun coche grúa para liberala. Posteriormente, trasladárona ao “Hospital da Marina”, onde certificaron a súa morte e cursaron as correspondentes dilixencias xudiciais. O seu enterro, con moito pesar xeneralizado en Ferrol Vello e Serantes, tivo lugar ao día seguinte no cemiterio de Serantes.

Tiña setenta anos, morría vinte anos despois do regreso do seu marido das Américas. O condutor do autobús militar era un veciño de Ferrol Vello, e segundo din, ficou moi afectado polo suceso durante toda a súa vida. A sorpresa e o pesar en toda a bisbarra foi inmenso, para canto máis a dor da súa familia, dos seus fillos, dos seus netos e netas, e do seu emigrante marido cargado de remordementos. Os xornais locais do día seguinte informaron do suceso acompañando a nova coa foto do autobús enriba dun carro desfeito, aquel carro que con tanto agarimo construíra un dos fillos de Leocadia para facilitarlle o seu labor de venta ambulante. A xustiza determinou que a culpa fora do autobús militar e procedeu a indemnizar ao seu viúvo e aos seus fillos cun diñeiro escaso que non fixo esmorecer para nada a dor que provocou a perda da querida peixeira Leocadia. Todo un exemplo de muller boa, valente, constante e consecuente no sacrifico do día a día para alimentar aos seus. Un exemplo de bondade ao perdoar e acoller á súa parella despois de vinte anos de abandono. Unha mulleriña agarimosa.

Esta foi a historia da miña bisavoa Leocadia Romero Otero, unha peixeira ambulante que deu coa súa coraxe unha verdadeira lección de vida.

Este relato foi modificado tras atopar novos datos na prensa da época, coa colaboración da biblioteca - hemeroteca do Ateneo Ferrolán, datos recollidos tanto no Diario de Ferrol como na Voz de Galicia do día 24 de agosto do ano 1963.

Relato creado por Xurxo M. Gago Chao

Desleixamento Ferrol Vello [III]

2017-05-12T19:51:00.000+02:00

Nikon D3100

A Nosa Faísca

2017-05-12T00:00:00.000+02:00

Non hai que deixarse levar

cara ao esmorecemento da empatía,

nin cara aos camiños dos egoísmos,

nin cara á prepotencia da vida.

Nin deixarse arrastrar

pola esaxerada porfía,

nin polos inxustos extremismos,

nin polas palabras corrompidas.

Nin deixarse afogar

nos mares da tecnoloxía

onde abondan os cinismos

e as fortes rachas de mentiras.

Hai que ben interpretar

as mensaxes que están escritas

fuxindo dos empirismos

e das razóns envilecidas.

Hai que lograr chegar

até o cumio da nosa faísca

obviando os fatalismos

sorteando as espiñas.

Hai que escoitar

até o que o silencio diga

mitigando os escepticismos

tendo a conciencia acendida.

Poesía creada por Xurxo M. Gago Chao

Burbullas Pechadas

2017-05-11T20:12:00.000+02:00

Miro para eles ao falar, pero xa non miran aos ollos. Por suposto, é cuestión de cada quen decidir o que lle interesa, pero isto xa é un non vai máis. Estás a falar e, de súpeto, o móbil que teñen nas mans pasa a ser a súa única atención, e ti falas para o ar. Préstanche máis atención enviándolles unha mensaxe polo whatssap que falándolles a gritos ao carón da súa orella. As novas xeracións de hoxe en día camiñan cara ao illamento das persoas en burbullas pechadas. A sensación que lles provoca o envío e recepción de mensaxes, os gústame, os chíos e demais caralladas tecnolóxicas, son coma un potente droga que os mantén ligados ao celular de maneira súper aditiva até o punto de non prestar atención a nada máis que non sexa o que din as pantallas dixitais destes aparatos do demo.

Ninguén comenta nada sobre a posible e longa exposición ás radiacións que poidan emitir estes dispositivos e os efectos negativos que poidan provocar estas ondas nos xoves cerebros da mocidade en idade de crecemento. Os Wifi non se apagan pola noite, e non está demostrado que sexan inocuas as ondas que emite. Certamente, as empresas de telecomunicacións dispoñen de dispositivos modernos que reparten conexións de internet a millóns de fogares do mundo co beneficio que supón para os cidadáns estar conectados á rede e co correspondente beneficio económico que perciben as mencionadas empresas, pero tamén é certo que pouco informan dos efectos que estes poden provocar nas persoas tras unha longa exposición a eles, tamén é certo que é complicado demostrar que unha enfermidade provén do uso de certas tecnoloxías, mais con iso xogan. A cegueira dunha boa parte de seres humanos estaos a converter en seres tecnolóxicos enfermos, seres comunicados dende unha burbulla pechada afastándose das verdadeiras relacións humanas de tu a tu, das olladas aos ollos cando se fala, da lectura de libros, a tecnoloxía está a roubar a imaxinación de moitas persoas, as primeiras, as máis débiles, a mocidade.

Os móbiles, as tabletas e demais aparellos de comunicación vía internet están a roubar un tempo precioso de conversas e sorrisos cara a cara, as comunicacións co teléfono está afastándose moito da súa verdadeira función de comunicar, o que está a facer é incomunicar ás persoas dos demais e de si mesmas.

As redes sociais son escaparates do engano, son ferramentas nas que abondan os mentireiros e os inxuriosos, cheas de sabelotodos, inundadas de falsos profetas e de contas falsas feitas por empresas de comunicación para algún tipo de campaña comercial ou mesmo política. Xa nada é o que era. Lembro aqueles bos comezos do Facebook e do Twitter inda pouco contaminados, agora convertéronse nunha selva cunha extensa vexetación de despropósitos. Dá moito medo que os nosos fillos e fillas estean expostos a tal despropósito tecnolóxico, pero o certo é que se non os deixáramos utilizar estes aparellos estariamos excluíndoos socialmente, algo que non desexamos para eles de ningunha das maneiras. Pero si temos o deber de controlar, guiar e educar o tempo de exposición dos nosos xoves a estas tecnoloxías. Ademais, é imperativo o control dos pais e das nais sobre uso que os rapaces e rapazas lle estean a dar ao móbil, antóllanse necesarias unha serie de regras a cumprir para que non esmorezan as conversas e os sorrisos cara a cara, para que poidan volver os tempos de lecer no que non sabían que facer, aqueles tempos nos que os xoves ao non saber que facer púñanse a ler, ou a pintar, ou crear calquera cousa. O aburrimento levaba á creatividade, levaba ao esforzo para pensar novas formas de divertimento, obrigaba a traballar a imaxinación e polo tanto aumentábaa. Agora, a imaxinación morre enferruxada por mor da preguiza que lles provoca calquera outra cousa que non sexa a pantalla dixital do celular.

Que cada quen actúe como lle conveña, pero non fomentedes máis o roubo da imaxinación da nosa mocidade, deberiades teimar pola volta ou o mantemento da comunicación verbal, dos bicos reais e das apertas fondas e sentidas in situ e non no espazo cibernético.

Escrito de opinión creado por Xurxo M. Gago Chao

O Carballo de Vilardefrancos [II]

2017-05-08T00:51:00.000+02:00

O Carballo do Santo Antonio de Vilardefrancos, [Artes, Concello de Carballo (A Coruña)].

Nikon D3100

Naiciñas

2017-05-07T01:47:00.000+02:00

Son o corazón do noso existir

Son o consolo para as dores que temos

Son un saboroso petisco de agarimo

Son as meiguiñas que nos fan rir

Son un apoio estable e seguro

Son as luces do noso camiño

Son compañeiras na viaxe de vivir

Son as garantes do noso destino

Son as correctoras dos nosos erros

Son as sabias conselleiras do porvir

Son a menciña para os males que padecemos

Son as raíñas das apertas e dos bicos

Unhas estrelas que sempre están a refulxir

Poesía creada por Xurxo M. Gago Chao

Sigüeiro - Santiago de Compostela [Fin do Camiño]

2017-04-26T02:16:00.000+02:00

Cuarta Etapa

As alarmas dos móbiles dalgúns compañeiros peregrinos espertáronnos a todos sobre as seis e media de mañá. Fómonos aseando e preparando para emprender a última etapa do camiño, esperábanos Santiago de Compostela. O día anterior; o encargado que nos entregou as chaves do albergue, puxo o cuño na nosa credencial, aínda que xa non era obrigatorio levar os dous cuños a Santiago, pero antollábase necesario para completar as nosas.

Os meus pés xa non estaban tan inchados. As chagas parecía que ían curando de tanto Betadine e cambio de vendas. A ilusión por chegar a Compostela compensaba, mitigaba a dor que puidese estar a sufrir. Non tardamos en partir; esta vez, nesta etapa, fun acompañado. Acompañábanme dous peregrinos de Madrid. Saímos sobre as sete do albergue e paramos a tomar un café nunha cafetería do centro de Sigüeiro, polo que puidemos degustar un enerxético e pracenteiro café dobre cun croissant. Tras o almorzo, emprendemos a marcha. Comezamos co ritual de deixar unha pedra sobre a base de cemento dos indicadores do camiño, unha pedra sobre cada vieira. Había moitas pedras acumuladas dos peregrinos, moitos seguían o mesmo ritual. Naquela mesma cafetería puxéronnos o segundo cuño da credencial, polo que se quixese durmir no albergue de Santiago podería.

O traxecto cara a Santiago pasou rapidísimo falando de maneira amena coa compaña, camiñando sen présa pero sen pausa. Si houbo unha pausa para tomar unhas Coca-Colas nun bar a medio camiño. O traxecto cara a Compostela, desde Sigüeiro, transcorreu por unhas pequenas estradas secundarias e por uns camiños de terra rodeados de bosque, e no último treito, pola mesmísima estrada nacional. O corpo ía só, como en automático, impulsado cada vez máis pola proximidade do destino. A mente xa presentía que se estaba a acadar o destino, que o esforzo pagara a pena, pois estes días algo cambiou en min. O camiño fai que nos atopemos a nós mesmos en calquera momento no que esteamos perdidos ou fóra de lugar.

Comezamos a facer fotos nas proximidades a Santiago, pois durante case todo o traxecto, desde Sigüeiro, non houbera moita pausa para elas. Pero iso si, ao ir entrando na cidade, pola parte dos polígonos, comezamos a divisar as torres da catedral e o impulso de fotografar foi inmediato. As nosas caras reflectían alegría e satisfacción polo traballo realizado nestes días. Aos compañeiros de viaxe coñecéraos en Miño pero fóramos a maior parte do tempo distanciados, rematando xuntos na derradeira xornada. O gran esforzo feito do día anterior por superar Bruma e chegar a Sigüeiro permitiume reenganchar con eles e chegar xuntos á cidade compostelá.

Ao ir entrando na cidade fomos facendo fotos, fronte ou a rente, dos diferentes monumentos, estabamos desexosos de chegar canto antes á oficina do peregrino para poder entregar e cuñar as nosa credenciais, e se todo estaba correcto recibir “A Compostela”. Eran sobre a unha e media da tarde cando entramos na cidade vella, a peregrinaxe desde Sigüeiro leváranos cinco horas, pero foron cinco horas gratas e sen dor, nin de pés, nin de músculos, nin de espírito. Pensaba nas miñas mozas, na miña muller e na miña filla, pensaba que pronto virían a recollerme e que comeriamos xuntos nalgún restaurante da cidade. Xa me tardaba abrazalas.

E por fin, despois de tres días e medio camiñando desde Ferrol chegamos á praza Quintana, punto de encontro, onde se cruzan todos os camiños peregrinos para chegar á Praza do Obradoiro. Alí fixémonos unhas fotos contentos e satisfeitos. Non nos demoramos moito en acudir á oficina do peregrino, aínda había que esperar cola, ademais avanzaba lenta. Na cola había peregrinos de todo tipo, sobre todo estranxeiros, ingleses, alemáns, chineses e xaponeses. O certo é que polo camiño inglés non víramos a ningún deles, virían quizais doutros camiños. Tras unha longa espera, chegounos a quenda para ensinar as nosas credenciais cuñadas e de explicar as razóns da nosa peregrinación. No meu caso foi por algo espiritual, por atoparme a min mesmo, por renovarme por dentro e por fóra, e atopárame. Alí estaba despois de tanto camiñar. Sentíame ben. E así, finalmente, entregáronme "A Compostela" comunicándome que fixera o camiño moi rápido, tan só en tres días e medio e que aquilo tiña moito mérito. Polo tanto saín contento, radiante de orgullo e de satisfacción.

Antes de despedir formalmente aos compañeiros de viaxe fixemos unhas fotos. Despedímonos cordialmente. Quizais, noutros camiños, noutros momentos, volveríamos a nos a atopar. Fun cara á praza do Obradoiro e sentei no mesmo medio dela, xusto fronte a catedral, desde alí chamei á miña muller para dicirlle que as estaba a esperar. Xa estaban de camiño, xa viñan no coche. Eran as tres da tarde. Tiña fame.

Estiven unha hora esperando, pero a espera non me importou, o abrazo e os mimos son o mellor para unha pronta recuperación. Fixémonos as fotos de rigor procedemos a visitar a catedral, era o momento cume da miña viaxe a pé á cidade de Compostela. Aquel ano, como era ano santo, estaba aberta a Porta Santa, e por ela entramos á catedral.

A viaxe, a peregrinación, o reto, o esforzo, pagou con creces a pena. Fiquei satisfeito. Algo cambiou en min, sentíame moito mellor tras a teima. Quizais, esa tranquilidade é o que se obtén tras realizar o Camiño a Compostela, obtense unha iluminación sentida nas entrañas da mesma alma, un sentimento pracenteiro moi especial.

Relato creado por Xurxo M. Gago Chao

Ferrol Vello [II]

2017-04-25T22:46:00.000+02:00

Nikon D3100