KITCHEN NEWS

Ο Τουρισμός μας σήμερα

2011-11-11T12:43:00.001-08:00

Ο τουρισμός είναι σήμερα ο δυναμικότερα αναπτυσσόμενος τομέας της ελληνικής οικονομίας αφού:

• Η συμμετοχή του στο ΑΕΠ είναι σταθερά πάνω από 15% και κατά περιόδους ξεπέρασε το 18%.
• Δημιουργεί απασχόληση σε ένα ευρύτατο φάσμα δραστηριοτήτων, σε διαφορετικά επίπεδα γνώσεων και ειδίκευσης και κυρίως στους νέους και στη περιφέρεια.
• Ένας (1) στους πέντε (5) κατοίκους της Ελλάδας απασχολείται άμεσα ή έμμεσα στον τουριστικό τομέα.

• Κάθε Ευρώ που καταναλώνεται στον τουρισμό δημιουργεί υπερδιπλάσια δευτερογενή κατανάλωση στην υπόλοιπη οικονομία.

Αν και ο τουρισμός τα τελευταία 30 χρόνια αποτελεί για την Ελλάδα έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες ανάπτυξης, έχει παράλληλα πολλά χρονίζοντα προβλήματα:

• 48 διαφορετικά πρόσωπα πέρασαν από την πολιτική ηγεσία του ελληνικού τουρισμού στο διάστημα 1992-2010.
• Η σημερινή υπερπροσφορά ανέρχεται σε 400.000 κλίνες περίπου ή το 30% του συνολικού δυναμικού της χώρας σε κλίνες.
• Στο τρίμηνο Ιούλιος-Αύγουστος-Σεπτέμβριος εξακολουθούμε να υποδεχόμαστε περισσότερο από το 50% των διεθνών αφίξεων.
• Το 65% της τουριστικής δραστηριότητας στην Ελλάδα (υπερ-) συγκεντρώνεται σε 4 περιοχές.
• Με τις σημερινές συνθήκες ο ελληνικός τουρισμός λειτουργεί σχεδόν στο 80% των δυνατοτήτων του.
• Η σύγχυση μεταξύ πνεύματος εξυπηρέτησης και αίσθησης δουλοπρέπειας δημιουργεί το σύνδρομο του anti-service, το οποίο διακατέχει σημαντικό τμήμα των άμεσα κι έμμεσα ασχολουμένων με το τουρισμό.
• Το πρωτογενές τουριστικό προϊόν της Ελλάδας είναι ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟ. Η προστιθέμενη αξία όμως δεν είναι το ίδιο καλή. Αποτέλεσμα, μέτριο τελικό προϊόν, πολλές φορές υπερτιμημένο, άρα μη ανταγωνιστικό.
• Η διάθεση του ελληνικού τουριστικού προϊόντος γίνεται κατά κύριο λόγο από ξένους ΤΟs και από κανάλια διανομής, τα οποία σε καμία περίπτωση δεν επηρεάζουμε.

Τα χρονίζοντα αυτά προβλήματα και οι κακές επιδόσεις των περιόδων 2009 και 2010, σε συνδυασμό με την άνοδο των ανταγωνιστών μας και κυρίως με το έλλειμμα τουριστικής πολιτικής στην Ελλάδα, επιβεβαιώνουν την ανάγκη για δραστικές παρεμβάσεις στον τουρισμό.

Με δεδομένη τη διαχρονική αδυναμία της πολιτείας να αντιληφθεί τη σημασία του τουρισμού και να χαράξει – υλοποιήσει την αναγκαία στρατηγική, ο ιδιωτικός τομέας, παράλληλα με τη συνεχή προσπάθεια αφύπνισης της πολιτείας, πρέπει να αναλάβει περισσότερες πρωτοβουλίες. Μόνον έτσι θα διαχυθούν τα οφέλη που ο Τουρισμός μπορεί να προσφέρει στο σύνολο της οικονομίας και της κοινωνίας.

Πολιτιστικός Τουρισμός

2011-11-11T12:41:00.001-08:00

Μια σημαντική εναλλακτική λύση

Όταν μιλάμε για τον τουρισμό έχουμε, συνήθως, στο μυαλό μας τον ήλιο και τη θάλασσα. Και θεωρούμε αυτονόητο πως, επιπλέον, πολλοί ενδιαφέρονται να δουν τα αξιοθέατα της περιοχής, κάποιους αρχαιολογικούς χώρους και τα μουσεία που υπάρχουν εκεί κοντά.

Αυτή η έννοια του τουρισμού, που βρίσκεται στο μυαλό των περισσότερων τουριστικών επιχειρηματιών, έχει προέλθει από τις εξής κυρίως αιτίες:

-Το μεγάλο ρεύμα τουριστών που ήρθε στη χώρα μας τις δεκαετίες του ’70 και του ’80 προερχόταν από τη Βόρεια Ευρώπη. Ήταν άνθρωποι που ανακάλυπταν τον ζεστό ήλιο και τη γαλάζια θάλασσα, δηλαδή αυτά που έλειπαν από τις χώρες τους. Όταν, λοιπόν, η Ευρώπη άρχισε να συνέρχεται από τις καταστροφές του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και οι πολίτες είχαν τη χρονική και οικονομική δυνατότητα των διακοπών, άρχισαν να κατεβαίνουν στις χώρες του Νότου – χώρες με πολύ χαμηλή ανάπτυξη και υποδομή, σχεδόν πρωτόγονες. Ήξεραν πως δεν μπορούσαν να έχουν άλλες απαιτήσεις από ένα χαμόγελο, μια ζεστή φιλοξενία, μια χωριάτικη σαλάτα και μια φέτα καρπούζι – και αυτά τα έβρισκαν (και μάλιστα σε πολύ χαμηλές τιμές, ιδιαίτερα με τη συναλλαγματική ισοτιμία των νομισμάτων τους).

-Η μακραίωνη πολιτιστική ιστορία της χώρας μας έχει αφήσει παντού τα ίχνη της. Δεν υπάρχει τόπος που να μην έχει κάτι σημαντικό να αναδείξει – από την προϊστορία μέχρι τον μεσαίωνα, καθώς και τον λαϊκό πολιτισμό των νεώτερων χρόνων. Μας φαίνεται αυτονόητο το γεγονός ότι όπου κι αν γυρίσεις θα δεις στοιχεία παλιότερων πολιτισμών – κι αυτό δεν μας κάνει καμιά εντύπωση. (Μερικές φορές απορούμε κιόλας για το ενδιαφέρον των τουριστών σε μερικές «πέτρες»).

-Η ανάπτυξη του εσωτερικού τουρισμού, με την άνοδο του βοιωτικού επιπέδου των Ελλήνων, προσανατολίστηκε (σε πολύ μεγάλο βαθμό) σε μη πολιτιστικά στοιχεία: στο μπάνιο στη θάλασσα, στην ηλιοθεραπεία και στο φαγητό (παράλληλα με την αυθαίρετη δόμηση των «εξοχικών» και την καταστροφή ή μόλυνση του περιβάλλοντος).

· Οι σημερινές αλλαγές και τάσεις

Αποτελεί πια κοινή παραδοχή ότι ο τουρισμός «ήλιου και θάλασσας», ως μοντέλου ανάπτυξης, είναι ξεπερασμένος και μη βιώσιμος. Οι λόγοι που συντελούν στο ξεπέρασμά του είναι, μεταξύ άλλων, και οι εξής:

-Ο μεγαλύτερος ανταγωνισμός από φθηνότερους προορισμούς (Τουρκία, Κροατία κλπ.), δηλαδή από περιοχές που βρίσκονται ακόμα σε χαμηλή οικονομική ανάπτυξη.

-Η καταστροφή του περιβάλλοντος και η εκτεταμένη αστικοποίηση.

-Οι κοινωνικές και πολιτιστικές αλλαγές που γεννούν την ανάγκη για νέα τουριστικά προϊόντα.

-Οι αδύνατες και μάλλον δύσκαμπτες τοπικές οικονομίες εξαιτίας της τουριστικής «μονοκαλλιέργειας».

-Η περιορισμένη εποχικότητα και η πτώση του μέσου όρου των χρημάτων που δαπανούν οι τουρίστες.

-Η δημιουργία θέσεων εργασίας που απευθύνονται σχεδόν αποκλειστικά σε άτομα με χαμηλή εκπαίδευση.

Από το άλλο μέρος, ο πολιτιστικός τουρισμός παρουσιάζεται ως μια βιώσιμη εναλλακτική προοπτική από κοινωνικής, περιβαλλοντικής και οικονομικής σκοπιάς. Απαιτεί, όμως, μεγαλύτερες επενδύσεις στην προετοιμασία, την έρευνα και την επικοινωνία, καθώς και μια στενή συνεργασία ανάμεσα στον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα. Φυσικά, ο πολιτιστικός τουρισμός δεν αντιστρατεύεται τον τουρισμό «ήλιου και θάλασσας», αλλά αυτά τα δύο είδη τουρισμού είναι συμπληρωματικά.

· Πολιτιστικός τουρισμός

Μολονότι δεν υπάρχει ένας γενικά αποδεκτός ορισμός για τον πολιτιστικό τουρισμό, για τον σκοπό αυτού του άρθρου μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τον ορισμό που δίνει η Επιτροπή Καναδικού Τουρισμού (CTC). Σύμφωνα με αυτόν:

Μπορούμε να χαρακτηρίσουμε ένα είδος τουρισμού ως πολιτιστικό όταν η συμμετοχή σε πολιτιστικές και εκπαιδευτικές εμπειρίες ή εμπειρίες που αναφέρονται στην πολιτιστική κληρονομιά αποτελούν ένα σημαντικό παράγοντα του ταξιδιού.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού (WTO) θεωρεί πως πολιτιστικός τουρισμός είναι το ταξίδι που γίνεται με κίνητρο βασικά πολιτιστικό – περιλαμβάνοντας εκπαιδευτικές περιηγήσεις, θεατρικές παραστάσεις, φεστιβάλ, προσκυνήματα, επισκέψεις σε αρχαιολογικούς χώρους, μνημεία και μουσεία, καθώς και τη μελέτη του φυσικού περιβάλλοντος, του λαϊκού πολιτισμού και της τέχνης.

Θα μπορούσαμε να πούμε ότι πολιτιστικό τουρισμό έχουμε όταν ο επισκέπτης θέλει να κατανοήσει και να εκτιμήσει τον βασικό χαρακτήρα ενός τόπου και τον πολιτισμό του ως σύνολο, περιλαμβάνοντας:

-την ιστορία και την αρχαιολογία

-τον λαό και τον τρόπο ζωής του

-την πολιτιστική εξέλιξη

-τις τέχνες και την αρχιτεκτονική

-το φαγητό, το κρασί και την τοπική παραγωγή

-την κοινωνική, οικονομική και πολιτική δομή

-τη μορφολογία της περιοχής

-τα διάφορα φεστιβάλ και εκδηλώσεις

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού εκτιμά ότι ο πολιτιστικός τουρισμός αναπτύσσεται με ρυθμό 15% τον χρόνο και ότι το 37% όλων των διεθνών ταξιδιών περιλαμβάνει ένα πολιτιστικό στοιχείο. Από το άλλο μέρος, ο μαζικός τουρισμός αναπτύσσεται με ρυθμό μόνο 8% τον χρόνο.

Σύμφωνα με τις έρευνες, το προφίλ των πολιτιστικών τουριστών (σε σχέση με εκείνο των τουριστών που ακολουθούν τον μαζικό τουρισμό) φαίνεται να έχει τα ακόλουθα χαρακτηριστικά:

-ηλικία 45 ως 64 χρόνων

-οι γυναίκες είναι περισσότερες από τους άντρες

-μετα-δευτεροβάθμια εκπαίδευση

-υψηλότερο εισόδημα

-ξοδεύουν 10 ως 15% περισσότερα για κάθε ημέρα ταξιδιού

-ξοδεύουν περισσότερα σε καταναλωτικά προϊόντα όπως σουβενίρ, χειροποίητα είδη, ρουχισμό κλπ.

· Η «ζωντανή» προσέγγιση του πολιτισμού

Τα τελευταία χρόνια υπάρχει διεθνώς ένα συνεχώς αυξανόμενο ενδιαφέρον για τηλεοπτικά προγράμματα που έχουν σχέση με την ιστορία και τον πολιτισμό. Η αύξηση στην κυκλοφορία ανάλογων περιοδικών και βιβλίων είναι εντυπωσιακή, όπως και η αύξηση στις επισκέψεις σχετικών ιστοσελίδων στο διαδίκτυο. Τα στοιχεία αυτά δείχνουν και τις τάσεις στα ενδιαφέροντα όλο και μεγαλύτερου ποσοστού του πληθυσμού. Οδηγούν, όμως, και σε μεγάλες αλλαγές στον τρόπο που αντιμετωπίζεται η ιστορία και ο πολιτισμός.

Όπως ανακοίνωσε τον Ιανουάριο του 2005 ο διευθυντής του μουσείου του Λούβρου, το μουσείο ετοιμάζεται για την υποδοχή ενός μεγάλου αριθμού επισκεπτών, που ενδιαφέρονται να δουν τους χώρους, τους οποίους περιγράφει οDan Brown στο βιβλίο του «Κώδικας Ντα Βίντσι» - το παγκόσμιο μπεστ σέλερ του 2004. Η ετοιμασία περιλαμβάνει και ενέργειες που θα κάνουν πιο «ζωντανό» το πιο παραδοσιακό μουσείο της Γαλλίας.

Η παθητική προσέγγιση μνημείων και έργων τέχνης δεν είναι πια ικανοποιητική. Ο πολιτιστικός τουρίστας δεν ικανοποιείται από αυτό που μέχρι σήμερα έχουμε συνηθίσει στην Ελλάδα. Δεν είναι αυτός που θα επισκεφθεί ένα μουσείο για να δει έργα τέχνης, διαβάζοντας απλώς κάποιες λεζάντες (συνήθως κακογραμμένες και με τόσο μικρά γράμματα, που χρειάζονται γυαλιά για να διαβαστούν). Δεν είναι αυτός που θα επισκεφθεί έναν αρχαιολογικό χώρο, μαζί με ένα γκρουπ, ακούγοντας στα πεταχτά κάποιες κοινότυπες κουβέντες από ένα ξεναγό. Δεν είναι αυτός που αρκείται σε μερικά ονόματα που συνοδεύονται από αντίστοιχες χρονολογίες. (Ξέρει ήδη πολύ περισσότερα πριν έρθει).

Πολιτιστικός τουρίστας είναι αυτός που θέλει πραγματικά να καταλάβει έναν τόπο, που θέλει να νιώσει την ιστορία του. Είναι αυτός που θέλει να αισθανθεί ότι ζει μέσα σε έναν άλλο πολιτισμό, που θέλει την εμπειρία μιας πολιτιστικής «περιπέτειας». Είναι αυτός που θέλει να συγκρίνει το σήμερα με το χθες, να κατανοήσει τους λόγους των αλλαγών και της εξέλιξης.

· Οι υποδομές του πολιτιστικού τουρισμού

Η ανάπτυξη του πολιτιστικού τουρισμού δεν μπορεί να γίνει απλώς με πρωτοβουλία κάποιων τουριστικών επιχειρηματιών που σχεδιάζουν μεμονωμένες δραστηριότητες. Απαιτεί τη συνεργασία του δημόσιου με τον ιδιωτικό τομέα σε τοπική βάση. Απαιτεί έναν οργανωμένο σχεδιασμό από την κοινότητα με ενεργοποίηση όλων των τοπικών παραγόντων. Ο σχεδιασμός αυτός, όμως, μπορεί και πρέπει να ενισχυθεί κεντρικά με κύριους φορείς τον ΕΟΤ και το Υπουργείο Πολιτισμού, ιδιαίτερα στην παραγωγή πολιτιστικών τουριστικών προϊόντων.

Βασικά εργαλεία για την ανάπτυξη του πολιτιστικού τουρισμού είναι οι νέες τεχνολογίες. Με σχετικά μικρό κόστος μπορούν να χρησιμοποιηθούν πολύ αποτελεσματικά σε όλα τα στάδια του σχεδιασμού: από την προβολή του τόπου για την προσέλκυση τουριστών μέχρι την παρουσίαση της πολιτιστικής κληρονομιάς και μέχρι την κατασκευή πολιτιστικών τουριστικών προϊόντων.

Ελληνική κουζίνα και υγιεινή διατροφή

2011-11-07T03:00:00.000-08:00

Ελληνικά φαγητά και κουζίνα

H Ελληνική κουζίνα μια απο τις καλλίτερες για υγιεινή διατροφή και τα Ελληνικά φαγητά φαγητά στη διάρκεια της ιστορίας και μεχρι σήμερα είναι για τους Έλληνες μια φιλοσοφία, ο Ελληνας γνωρίζη ότι αυτό που κάνει ένα τέλειο γευμα δεν είναι μόνο τα τρόφιμα, αλλά και η καλή παρέα. Το φαγητό σε ενα φιλικό δείπνο είναι πολλές φορές προετοιμασμένο ανάλογα με τα γούστα των καλεσμένων κατά νου, τα κύρια πιάτα ειναι αναλογα με τα γούστα, τηγανιτά, βραστά η ψητά ,

ελαφριά ή βαριά και το κρασί συχνά έχει επιλεγεί προσεκτικά. Μεγάλο μέρος κατά τη διάρκεια του δείπνου ειναι παντα η συζήτηση γύρω από το φαγητό με τη συντροφιά του κρασιού. Στην Ελλάδα το φαγοπότι σε ταβέρνες και λογης φαγάδικα εξακολουθεί να είναι η ιδανικη απόλαυση. Σήμερα, σε πολλές περιοχές της Ελλάδας ειδικά στα μεγάλα αστικά κέντρα, τα τραπεζια για διάφορες εορταστικές εκδηλώσεις, οικογενειακές γιορτές , γάμους και βαφτίσια γίνονται ολο και περισσότερο σε σάλες ξενοδοχείων, ταβέρνες ή εστιατόρια με μουσική και χορό, σε αντίθεση με παλαιότερα χρόνια που οι εκδηλώσεις αυτές γίνονταν στα σπίτια οπου το γλέντι κρατούσε για μέρες ειδικά στην ελληνική επαρχία.

Οι καιροι αλλάζουν, οι Ελληνες ταξιδευουν πιο συχνά στο εξωτερικό και συνεπώς η Ελληνικη κουζίνα εμπλουτίζεται με καινούργιες γευσεις και ποικιλίες απο ολα τα μέρη του κόσμου. Το καρι, οι εξωτικές σάλτσες, τα μανιτάρια, η γκοργκοντζόλα, το πέστο και η κρέμα εχουν εισβάλει στις κουζίνες και τα τηγάνια της νεώτερης γενιάς. Αυτό ομως δεν σημαίνει οτι η παραδοσιακή ελληνική κουζίνα εχει χασει το θρόνο της στις προτιμήσεις της Ελληνίδας και του Ελληνα.

Η Ελλάδα προσφέρει μια μεγάλη γκάμα απο υγιεινά τρόφιμα και τα τελευταία χρόνια εχει γίνει παγκόσμια αποδεκτή η αξία και η υγιεινη διατροφή της Μεσογειακής κουζίνας και ειδικά του ελαιόλαδου. Παρολα αυτά οι Ελληνες στο σύνολό τους δεν ειναι και απο τους λαούς που παίρνουν πολύ στα σοβαρά την υγιεινή διατροφή. Η μέρα για πολλούς ξεκινά με ένα γρήγορο πρωινό καφέ και τσιγάρο και ακολουθείται από ένα μεγάλο γεύμα το μεσημερι και ενα σχετικά μεγάλο δείπνο το βράδυ. Αντιθέτως η σύγχρονη διατροφή επιβάλη ενα καλό πρωινό ενα μετριο μεσημεριανό γευμα και ενα ελαφρό βραδυνό δείπνο.

Η Ελλάδα ειναι ο κηπος της Ευρώπης και τα λαχανικά, τα φρούτα και το λάδι αποτελούν παραδοσιακά τις μεγαλύτερες εξαγωγές τις Ελλάδας. Οι Ελληνικές θάλασσες προσφέρουν άφθονα ψάρια που ειναι μια απο τις πιο υγιεινές διατροφές. Η ρίγανη, το θυμάρι, το δενδρολίβανο, ο μαϊντανός,ο άνηθος, η πιπεριά, το κρεμυδη, σκόρδα, καροτα και σέληνο ειναι απο τα βασικά βότανα και κηπευτικά που χρησιμοποιούνται στην ελληνική κουζινα μαζι με τα μυρωδικά μπαχαρικά οπως το μοσχοκάρυδο, η κανέλα, το πιπέρι, το γαρύφαλλο και η βανίλια.
Το ελληνικό ελαιόλαδο εμπλουτίζει τις γεύσεις και τις παραδοσιακές μεθόδους μαγειρέματος χιλιάδες χρόνια τωρα.

Φαίνεται ακαδημαϊκό να επισημάνουμε ότι πριν από χιλιάδες χρόνια, οι Έλληνες δημιούργησαν εναν από τους πιο σημαντικότερους πολιτισμούς και μέρος αυτού του πολιτισμού ήταν η ιδέα του ευ ζην. Ο Επίκουρος, για παράδειγμα, ένας από τους σημαντικότερους φιλοσόφους της Ελληνιστικής περίοδου. Μια πτυχή της διδασκαλίας του είναι ότι ο σκοπός όλων των πράξεων καθε ατόμου πρέπει να ειναι η επίτευξη της ευχαρίστησης και ηρεμίας και ότι αυτό θα μπορούσε να γίνει με τον περιορισμό απο τις επιθυμίες του και την απελευθέρωση από τον φόβο προς τους θεους και τον θανατο. Η ευτυχια, η απλότητα και οι καλοι φίλοι που μπορείς να εμπιστευτείς ήταν το επίκεντρο στη θεωρία του για την ζωή. Οι Ρωμαίοι κατά την περίοδο της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας συνέχισαν αυτή την παράδοση, αλλά με τεράστια υπέρβαση. Απόδειξη αυτού είναι τα περίφημα Ρωμαικα οργιακα δειπνα και γιορτές που πραγματοποιήθηκαν κατά το διάστημα αυτό. Το στοιχείο της υπέρβασης ήταν και εξακολουθεί να βρίσκεται σε αντίθεση με το ελληνικό ταμπεραμέντο, και αποβλήθηκε αργότερα απο τους Βυζαντινούς, έτσι ώστε να διαφυλαχθεί η αυθεντικότητα της Ελληνικής κουζίνα για πάνω από χίλια χρόνια. Βασικά η διατροφή και η παραδοσιακή μέθοδος παρασκευής φαγητού στην Ελλάδα δεν έχει αλλάξει από τα αρχαία χρόνια, η αρχικες γεύσεις και τα συστατικά εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται παράλληλα με το βασικο και ζωτικής σημασίας συστατικό όλων – το ελληνικό λάδι.

Αυτό ισχύει ιδιαίτερα στην Κρήτη, όπου η παραδοσιακή διατροφή είναι το ίδιο βασική και απλη χωρίς την υπερχρησιμοποίηση καρικευμάτων που συνηθίζεται στα σύγχρονα φαγητά. Υποστηρίζεται ότι η Κρητική διατροφή δεν έχει ουσιαστικά μεταβληθεί από τη Μινωική εποχή – χρησιμοποιώντας ελαιόλαδο, δημητριακά, ψάρι και κρασί. Αυτή η δίαιτα έχει δημιουργήσει ατομα πιο υγιή και με μακράς διάρκειας ζωή και αποτελεί τη βάση της φημισμένης μεσογειακής διατροφής. Πράγματι, έρευνα που πραγματοποιήθηκε το 1950 από τη διεθνή επιστημονική κοινότητα ανακάλυψε ότι οι κάτοικοι της Κρήτης ήταν τόσο υγιής εξαιτίας της διατροφής τους. Ακόμα και σήμερα, είναι γενικά δεκτό ότι με τον παραδοσιακό κρητικό τρόπο διατροφής υπάρχουν λιγότερες πιθανότητες για καρδιακή νόσο σε σύγκριση με άλλες μεσογειακές χώρες. Ο κύριος λόγος φαίνεται να οφείλεται στο γεγονός ότι οι Κρητικοί τρώνε τα διπλάσια φρούτα, ένα τέταρτο λιγότερο κρέας και περισσότερο από τους άλλους Ευρωπαίους, όσπρια. Αλλά θα μπορούσε επίσης κανεις να υποστηρίξει ότι αυτή είναι και η παραδοσιακή δίατροφη για πολλούς Ελληνες. Το καλοκαίρι του 2005, η μαργαρίνη Φλώρα εκανε μια καμπάνια για την ευαισθητοποίηση σχετικά με τις καρδιακές παθήσεις και της χοληστερόλης σε γυναίκες.

Η χοληστερόλη βρίσκετε σε μεγάλο βαθμό σε ζωικά λίπη και τα άτομα με υψηλά επίπεδα χοληστερόλης είναι πιο επιρρεπή σε καρδιακές παθήσεις από αυτούς με χαμηλότερα επίπεδα. Η ελληνική κουζίνα είναι σε μεγάλο βαθμό απαλλαγμένα από ζωικά λίπη και γι ‘αυτό είναι πολυ θετικό. Αυτό, μαζί με τα νωπά βιολογικά τρόφιμα, τα ψαρια, τα φρούτα και τα λαχανικά σε συνδιασμό με την μη ακραία διάδοση του προχειρου φαγητου (fast food) και του προκατασκευασμένου Τι Βι δείπνου (tv lunch) που ειναι τρόπος ζωής σε πολλές δυτικές χώρες, ειδικά στην Αμερική, μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι δεν είναι πραγματικά έκπληξη το γεγονός ότι η χώρα μας εκτός από το να είναι το λίκνο του πολιτισμού ειναι και η γενέτειρα της μεσογειακής δίαιτας.
Σήμερα, με την μοδα της nouveau cuisine, σε μεγάλο μέρος της Δυτικής Ευρώπης – με περίεργα μίγματα συστατικών και γευσεων, ή την κουζίνα που σε ορισμένες ευρωπαϊκές πόλεις απαιτη περίπλοκες διαδικασίες και διατυπώσεις εθιμοτυπίας φαίνεται ότι όλη η γαστρονομική απόλαυση έχει χαθεί. Στην ελληνική κουζίνα αντίθετα μπορείτε να ξαναβρεί την αρχική αίσθηση της γεύσης. Τα ελληνικά τρόφιμα είναι όμορφα και όταν λέμε ελληνικά τρόφιμα δεν εννοούμε μονο το σουβλάκι και τον μουσακά, αλλά εκατοντάδες υπέροχα πιάτα που έχουν εφεύρει οι Ελληνίδες μέσα στο χρόνο.

Σαλάτες . Η Ελληνικη κουζίνα εχει αμέτρητες σαλάτες και ορεκτικά η μεζεδάκια. Η χωριάτικη σαλάτα ειναι η βασιλισσα στις σαλάτες αλλά και οι μαρουλοσαλάτες, οι λαχανοσαλάτες, τα παντζάρια, τα κολοκυθάκια, τα ραπανάκια και καθε λογης κηπευτικά ειναι το ιδιο νόστιμα και θρεπτικά.
Ορεκτικα. Ένα από τα πιο δημοφιλή και παγκοσμίως γνωστο ορεκτικο της Ελλάδας είναι το τζατζίκι ευκολο ορεκτικό που γίνεται από γιαούρτι, σκόρδα και αγγούρια, ακολουθη η σκορδαλια και η ταραμοσαλάτα, το σαγανάκι, οι τάκοι με παξιμάδι, φέτα και ντομάτα, οι τηγανιτές μελιτζάνες και κολοκυθάκια, ή τηγανητες πράσινες πιπεριές, τα τυροπιτάκια και οι τυροκροκέτες, τα ντολμαδακια γιαλαντζη, οι κολοκυθοκεφτέδες, τα χορτα, ραδίκια, βλητα τα χορτα του βουνού κ.α. Απο ψαρομεζέδες στην ελληνικη κουζινα θα βρουμε το ψητό η βραστο χταπόδι, καλαμαράκια, μαριδάκι, γαρίδες, μυδια, φουσκες και αχινοι. Οι ψαρομεζέδες ειναι απο τους καλλίτερους ουζομεζέδες.

Κυρια πιάτα. Τα κυρια φαγητά στην Ελλάδα ειναι αμέτρητα και κάθε περιοχή της χωρας εχει δικές της σπεσιαλιτέ. Θα απαριθμήσουμε μερικά απο τα πιο γνωστά κυρίως πιάτα οπως ο μουσακάς, οι γεμιστές ντομάτες , μελιτζάνες ή πιπεριες, τα γιουβαρλάκια αυγολέμενο, οι ντολμάδες, τα σουτζουκάκια, οι κεφτέδες, τα μακαρόνια με κιμά και το παστίτσιο, το ρολο απο κιμά, η κοτα με σουπα αυγολέμονο, το κοκκινιστο μοσχάρι η αρνί με πατατες, το γιουβέτσι και το στιφάδο, η ψαρόσουπα και τα ψάρια, ψητά, τηγανιτά, βραστά η πλακύ, το ιμαμ, οι μπαμιες, το μπριάμ και φυσικά η φασολάδα ειναι μέσα στο μενού καθε Ελληνικού σπιτιου. Απο κρεατικά το κοτόπουλο μαγειρευεται με πολλους τρόπους οπως και το μοσχάρι,το αρνί και το χοιρινό. Πολλές λιχουδιές με κρέας θα βρείτε κυρίως σε ψησταριές όπως το κοκορέτσι, την γαρδούμπα και το σπλινάντερο.

Ψαρια. Η Ελλάδα είναι μια χώρα που περιβάλλεται από θάλασσα και η αλιεία αποτελεί κύριο παράγοντα της ελληνικής γεωργίας. Το ψάρι ειναι μια απο τις πιο βασικές και υγιεινές διατροφές πλούσιο σε φωσφορο . Τα ψάρια των Ελληνικων θαλασσων χωρίζονται σε κατηγορίες Α, Β, και Γ . Ανάλογα με την κατηγορία ειναι και το κόστος. Οι αστακοι, τα μπαρμπούνια και οι συναγρίδες είναι απο τα πιο ακριβα και πιο δημοφιλή, αλλά υπάρχουν πολλά άλλα είδη ψαριών εξίσου νόστιμα όπως η τσιπούρα , το φαγκρί, τα λιθρίνια, τα μελανούρια , οι σαργοί , ο ξιφίας, η λακέρδα και τα λαυράκια που ειναι πιο φτηνά . Στην Γ κατηγορία βρίσκονται τα πιο φτηνά και ισως τα πιο νόστιμα ψάρια σε τιμές προσιτές για ολους. Ανάμεσά τους ο γαυρος, οι κολιοί,οι παλαμίδες, τα σαφρίδια, οι γόπες, οι μαρίδες, ο γαλέος, οι χάνοι, οι μένουλες, οι σάρπες και οι κέφαλοι. Με τα μικρά ψάρια της τριτης κατηγορίας φτιάχνετε η καλύτερη κακαβιά βραζοντας απλα τα ψάρια με μπολικη ντοματα φρέσκια και κρεμμυδια, λαδι, λιγο λεμονι, αλατι και πιπέρι. Μιας και η συνταγη αυτη ειναι απο ψαρα σας λεμε και ενα τρικ για να μην διαλυθουν τα ψαρια και τα κόκαλα τους, τυλιχτε τα σε ενα κομάτι διχτυ ψιλό η χρησιμοποιηστε μια σακουλα βρασμου με πολλές τρυπες για να απλωθη η γευση του ψαριου.Παραδοσιακά οι τηγανιτές μαρίδες και ο γαλέος η ο μπακαλιάρος με σκορδαλιά ειναι απο τους καλυτερους κρασομεζέδες. Η τυπική ελληνική ψαρόσουπα περιέχει εκτός των ψαριών, κρεμμύδια, καρότα, πατάτες και σέλινο, με ένα εξαιρετικό συνδυασμό απο ελαιόλαδο και χυμό λεμονιού που θα περιχυσουμε στο ψάρι.

Επιδόρπια και γλυκά. Απο τα πιο απλά επιδόρπια ειναι το γιαούρτι με μέλι. Ευκολος ειναι και ο χαλβάς απο σιμιγδάλι που ειναι επισης ενα ωραιο επιδόρπιο. Η κρεμα καραμελέ αν και δεν εχει Ελληνικη προέλευση συνιθίζετε στο ελληνικο τραπέζι. Τα παραδοσιακά ελληνικά γλυκά ειναι ο μπακλαβάς, το γαλακτομπούρικο, το καταιφι, οι δίπλες, οι λουκουμάδες , τα λουκούμια, ο χαλβάς και τα γλυκά κουταλιου απο διάφορα φρούτα με πιο γνωστα το κεράσι, το κιδωνι, τα ντοματάκια, το κίτρο και το νεράντζι.

Ελληνικά Κρασιά . Το κρασί ήταν ανέκαθεν το ποτό των θεών, ακόμα και σήμερα το ελληνικό κρασί είναι για τους Έλληνες το πιο δημοφιλές ποτό. Από τα πιο δημοφιλή κρασιά στην Ελλάδα είναι η ρετσίνα . Η Ρετσίνα είναι μοναδική στο κόσμο και αυτό γιατι η γεύση της προέρχεται από τη ρητίνη, η δημοτικότητά της προέρχεται από δυο λόγους, η γευση και η φθηνή τιμή, φυσικά η καλυτερη ρετσινα εινα η βαρελισια. Άλλα δημοφιλή κρασιά στην Ελλάδα είναι τα κόκκινα και λευκα ξηρά κρασιά διαφόρων προελευσεων και περιοχων οπως Αγιορείτικο, Μακεδονικός,Ρομπόλα Καφαλονιάς, Νάουσα, Πεζα, Ζιτσα, Μαυροδάφνη, το Μοσχάτο Σάμου και το βισάντο της Σαντορίνης.

Αλκοολουχα ποτα και απεριτίφ . Ούζο: το ουζο είναι το καλύτερο ελληνικο απεριτίφ, γνωστό σε όλο τον κόσμο για την ιδιαίτερη γεύση του γλυκάνισου, από τα καλύτερα είναι αυτά από τη Σάμο και τη Λέσβο. Τσιπουρο, το τσιπουρο φτιαχνεται απο τα απομεινάρια των σταφυλιων του τρίγου και ειναι πιο δυνατό απο το ουζο, εχει δε φανατικούς οπαδούς. Φημισμένα τσίπουρα φτιάχνονται στην Κρήτη στο Βόλο στην Ανδρο (τσικουδιά).Το Μεταξά είναι το παγκοσμίου φήμης ελληνικό μπράντι, έχει μια μάλλον γλυκιά γεύση και μπορείτε να το βρείτε, σε 3, 5 ή 7 αστέρια.

Παχυσαρκία και υπογονιμότητα

2011-11-07T02:44:00.000-08:00

Πώς επιδρά το σωματικό βάρος στη γονιμότητα.
Όλες οι πρόσφατες μελέτες δείχνουν ξεκάθαρα ότι οι παχύσαρκες γυναίκες έχουν σημαντικό πρόβλημα υπογονιμότητας ή στειρότητας...

Επίσης στις παχύσαρκες γυναίκες το ποσοστό των αποβολών είναι αρκετά μεγαλύτερο (4 προς 1) και υπάρχουν περισσότερες δυσκολίες να πετύχουν μια ομαλή εγκυμοσύνη και έναν εύκολο τοκετό.

Όλες οι πρόσφατες μελέτες δείχνουν ξεκάθαρα ότι οι παχύσαρκες γυναίκες έχουν σημαντικό πρόβλημα υπογονιμότητας ή στειρότητας.

Χιλιάδες παχύσαρκες γυναίκες καταφεύγουν στην λύση της εξωσωματικής γονιμοποίησης, όμως η επιτυχία μιας τέτοιας λύσης είναι σημαντικά μικρή (λιγότερο από 25%) , όταν οι γυναίκες φυσιολογικού βάρους έχουν ποσοστά επιτυχίας διπλάσιο (πάνω από 50%) .
Για τις γυναίκες με σοβαρή (νοσογόνο) παχυσαρκία, δηλαδή στις γυναίκες που ο δείκτης μάζας σώματος είναι μεγαλύτερος του 35 (ΔΜΣ > 35 kg / m2) οι πιθανότητες για γονιμοποίηση και για μια ομαλή εγκυμοσύνη είναι ακόμη λιγότερες.

Γιατί η παχύσαρκη γυναίκα παρουσιάζει υπογονιμότητα;

Στο σώμα της γυναίκας υπάρχουν δύο όργανα που παράγουν οιστρογόνα: οι ωοθήκες και τα επινεφρίδια.
Οι ωοθήκες παράγουν οιστρογόνα με κυκλικό τρόπο στην διάρκεια των 28 ημερών του κύκλου, τις μισές μέρες παρουσιάζοντας αυξημένη παραγωγή και τις μισές μέρες πολύ χαμηλή.
Τα επινεφρίδια παράγουν μία ορμόνη που λέγεται ανδροστενεδιόνη. Η ορμόνη αυτή μετατρέπεται στα λιποκύτταρα σε ένα οιστρογόνο που λέγεται οιστρόνη . Όσο περισσότερο το σωματικό λίπος τόσο μεγαλύτερη και η παραγωγή αυτού του οιστρογόνου.
Κατά συνέπεια, στις παχύσαρκες γυναίκες υπάρχει αυξημένη παραγωγή οιστρόνης, η οποία επηρεάζει το φυσιολογικό κύκλο παραγωγής οιστρογόνων από την ωοθήκη με αποτέλεσμα να εμποδίζεται η ωορρηξία και να προκαλείται υπογονιμότητα ή ακόμα και στειρότητα.
Πολλά αντισυλληπτικά χάπια περιέχουν οιστρογόνα . Τι πιθανότητες έχει μια γυναίκα που παίρνει αντισυλληπτικά να μείνει έγκυος;
Τις ίδιες πιθανότητες έχει και μία παχύσαρκη γυναίκα η οποία έχει στο αίμα της άφθονα οιστρογόνα που καταστέλλουν την ωορρηξία της.
Σαν αποτέλεσμα οι γυναίκες με παχυσαρκία έχουν σπανιότερα ωορρηξία ενώ τα ωάρια που θα καταφέρουν να παραχθούν λόγω της συνεχούς επίδρασης των οιστρογόνων θα είναι κακής ποιότητας με αποτέλεσμα η πιθανότητα μιας φυσιολογικής ή ακόμα και υποβοηθούμενης γονιμοποίησης να είναι χαμηλή.

Πόσο σημαντική είναι η διατήρηση χαμηλού σωματικού βάρους στην εγκυμοσύνη;

Οι περισσότεροι γυναικολόγοι σήμερα στις αναπτυγμένες χώρες της Δύσης, δίνουν μεγάλη σημασία στην διατήρηση χαμηλού σωματικού βάρους στην εγκυμοσύνη. Ένας από τους πρωτοπόρους στην ιατρική της αναπαραγωγής, ο R.J. Norman, σε άρθρο του σε ένα από τα μεγαλύτερα ιατρικά περιοδικά , το British Medical Journal, αναλύει το πόσο δύσκολο στατιστικά είναι για μία παχύσαρκη γυναίκα όχι μόνο να μείνει έγκυος φυσιολογικά αλλά πολύ περισσότερο να επιτύχει μία εγκυμοσύνη ακόμη και με εξωσωματική γονιμοποίηση.
Πολλοί γυναικολόγοι σήμερα θεωρούν απαγορευτικό σε μία γυναίκα η οποία έχει δείκτη μάζας σώματος >35 Kgr/m2 να μείνει έγκυος.
Αυτό οφείλεται στη δυσκολία της γονιμοποίησης αφενός, αλλά και στον κίνδυνο των επιπλοκών αφετέρου που έχουν οι παχύσαρκες γυναίκες στην εγκυμοσύνη και τον τοκετό, κίνδυνοι οι οποίοι αφορούν και την μητέρα και το έμβρυο.

Από ποιές επιπλοκές κινδυνεύει μια παχύσαρκη γυναίκα και το έμβρυο στην εγκυμοσύνη;

Τέτοιες επιπλοκές είναι ο διαβήτης της κύησης , η προεκλαμψία και η εκλαμψία.

Ο διαβήτης στην κύηση έχει δυσμενείς επιπτώσεις και στην μητέρα και στο παιδί. Το παιδί γεννιέται μεγαλόσωμο με αποτέλεσμα να υπάρχει συχνά πρόβλημα δύσκολου τοκετού με κίνδυνο μαιευτικών κακώσεων και αναπηριών. Για αυτό τον λόγο αλλά και για άλλους πολλούς οι παχύσαρκες γυναίκες έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να γεννήσουν με καισαρική.
Η προεκλαμψία και η εκλαμψία είναι δύο πολύ σοβαρές καταστάσεις υπερτασικής νόσου, στις οποίες κίνδυνεύει άμεσα η ζωή της μητέρας αλλά και η βιωσιμότητα του εμβρύου.
Όσον αφορά τα παιδιά των παχύσαρκων γυναικών έχουν και αυτά σημαντικούς κινδύνους.Τα έμβρυα των παχύσαρκων γυναικών έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο για ενδομήτριο θάνατο. Επίσης είναι πιο επιρρεπή να γίνουν και αυτά παχύσαρκα αλλά και να παρουσιάσουν μετέπειτα στην ζωή τους σακχαρώδη διαβήτη και καρδιακές παθήσεις.

Τι γίνεται στις περιπτώσεις όπου μία παχύσαρκη γυναίκα αποφασίζει να χάσει τα κιλά της με χειρουργική μέθοδο;

Συνήθως δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα. Οι περισσότερες επεμβάσεις παχυσαρκίας είναι απόλυτα συμβατές με μία μελλοντική εγκυμοσύνη και μαλίστα την διευκολύνουν σημαντικά.
Οι βαριατρικές επεμβάσεις βοηθούν σημαντικά στην προσπάθεια γονιμοποίησης της γυναίκας είτε φυσιολογικά είτε με υποβοηθούμενη μέθοδο διορθώνοντας την παχυσαρκία.
Με την απώλεια των περιττών κιλών και την επίτευξη ενός δείκτη μάζα σώματος κάτω από 30 kg/m2 διορθώνονται οι ορμονικές ανωμαλίες και η αντίσταση στην ινσουλίνη και συνεπώς η γονιμότητα αλλά και η εξασφάλιση μιας ομαλής εγκυμοσύνης και ενός τοκετού που θα φέρει στον κόσμο ένα υγιές παιδί .

Γιατί η χειρουργική μέθοδος είναι καλύτερη;

Είναι η μόνη μέθοδος που μπορεί να φέρει σημαντικά αποτελέσματα σε σύντομο χρονικό διάστημα και τα αποτελέσματα της μείωσης του βάρους είναι μόνιμα.
Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, οι περισσότερες γυναίκες έχουν αυξημένη όρεξη, πράγμα το οποίο κάνει αδύνατη κάθε προσπάθεια για ρύθμιση του σωματικού βάρους με δίαιτα.

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

1. Πρέπει μία παχύσαρκη γυναίκα να προσπαθεί για εγκυμοσύνη ανεξάρτητα από το βάρος της;

Απάντηση : Η παχυσαρκία δεν δυσχεραίνει απλώς την γονιμοποίηση. Προκαλεί αυξημένο κίνδυνο επιπλοκών στην εγκυμοσύνη , τον τοκετό , αλλά και πολλά προβλήματα υγείας στο παιδί που θα γεννηθεί. Σαν συνέπεια η μείωση του σωματικού βάρους πρέπει να προηγείται πριν η γυναίκα αποφασίσει να μείνει έγκυος .

2. Σε πόσο χρόνο μετά από μία επέμβαση για παχυσαρκία μπορεί η γυναίκα να επιδιώξει εγκυμοσύνη;

Απάντηση : Δεν υπάρχει κανόνας αλλά συνήθως καλό είναι η εγκυμοσύνη να επιδιώκεται μετά τους 12 μήνες από την επέμβαση, αφού η γυναίκα θα έχει χάσει το μεγαλύτερο ποσοστό του περιττού βάρους.

3. Τι κινδύνους μπορεί να δημιουργήσει για το έμβρυο μια βαριατρική επέμβαση της μητέρας;

Απάντηση : Οι επεμβάσεις περιοριστικού τύπου ( Γαστρικός δακτύλιος, Επιμήκης γαστρική πτύχωση, Γαστρικό μανίκι – SLEEVE ) ουσιαστικά δεν δημιουργούν κανένα κίνδυνο στο έμβρυο καθώς όλες οι τροφές που χρειάζονται μπορούν να καταναλωθούν και απορροφώνται όλα τα θρεπτικά στοιχεία που χρειάζεται το έμβρυο.
Προσοχή χρειάζεται στις δυσαπορροφητικές επεμβάσεις ( όπως το γαστρικό by-pass ) κατά τις οποίες ορισμένα θρεπτικά στοιχεία απορροφώνται δύσκολα. Αυτό δεν κάνει απαγορευτική την συνύπαρξη του γαστρικού by-pass με την εγκυμοσύνη, όμως η εγκυμονούσα χρειάζεται εξειδικευμένη παρακολούθηση σε όλη την διάρκεια της κύησης .

4. Είναι σωστό μία παχύσαρκη γυναίκα να κάνει επέμβαση για παχυσαρκία με σκοπό να μείνει έγκυος αλλά και να υποστηρίξει σωστά μία εγκυμοσύνη και έναν τοκετό χωρίς κινδύνους;

Απάντηση : Οι βαριατρικές επεμβάσεις αυτή την στιγμή είναι οι μόνες τεκμηριωμένες μέθοδοι αντιμετώπισης της σοβαρής παχυσαρκίας.
Υπάρχουν διάφορες μέθοδοι (από απλούστερες και αναστρέψιμες έως πιο επεμβατικές) από τις οποίες μπορεί να επιλέξει κανείς σε συνδυασμό με τον ειδικό χειρούργο αυτή που του ταιριάζει.
Από την άλλη οι επεμβάσεις αυτές γίνονται λαπαροσκοπικά ή ρομποτικά με αποτέλεσμα η ανάρρωση να γίνεται πολύ σύντομα και αρκετά ανώδυνα.
Αλλά το όφελος δεν είναι μονοδιάστατο.

H απώλεια του πλεονάζοντος σωματικού βάρους :

I.    Κάνει πολύ ευκολότερη την γονιμοποίηση καθώς ρυθμίζει την ωορρηξία διορθώνοντας τις ορμονικές ανωμαλίες.
II.    Μειώνει τον κίνδυνο αποβολής έως και 75%.
III.    Διευκολύνει πολύ περισσότερο την υποβοηθούμενη αναπαραγωγή (διπλασιάζει τα ποσοστά επιτυχίας).
IV.    Εξασφαλίζει εγκυμοσύνη και τοκετό χωρίς κίνδυνο επιπλοκών και μειώνει την πιθανότητα για καισαρική τομή.
V.    Προφυλάσσει από την γέννηση παιδιών με προβλήματα υγείας και προδιάθεση παχυσαρκίας.
VI.    Μειώνει τις δυστοκίες και τον κίνδυνο μαιευτικών κακώσεων και αναπηριών στα παιδιά που γεννιούνται.
VII.    Απαλλάσει την γυναίκα από μελλοντικά προβλήματα υγείας που σχετίζονται με το αυξημένο σωματικό βάρος και της δίνει τη δυνατότητα να μεγαλώσει σωστά τα παιδιά της απαλλαγμένη από αθένειες τις οποίες η παχυσαρκία προκαλεί.

Παναγιώτης Κ. Γλεντής MD, PhD
Ειδικός Λαπαροενδοσκόπος Χειρουργός
Βαριατρικής Χειρουργικής

Γαστρική Πτύχωση

2011-11-07T02:40:00.001-08:00

Νέα λαπαροσκοπική επέμβαση, χωρίς αφαίρεση στομάχου και ξένα σώματα, σε μία μόνο μέρα.

Η λαπαροσκοπική ή ρομποτική επιμήκης γαστρική πτύχωση είναι η βαριατρική επέμβαση που κερδίζει έδαφος τα τελευταία χρόνια έναντι του γαστρικού δακτυλίου.

Είναι επέμβαση μικρής βαρύτητας, αντίστοιχη με τον δακτύλιο, με καλύτερα αποτελέσματα, και με το πλεονέκτημα ότι δεν αφήνεται ξένο σώμα στον οργανισμό και δεν χρειάζεται μετεγχειρητική ρύθμιση και παρακολούθηση.
Η επέμβαση αυτή έγινε πρώτη φορά από τον Δρ M.Talebpour το 2004 και το 2007 ανακοίνωσε τα πρώτα αποτελέσματα τα οποία ήταν πολύ ενθαρυντικά.
Στην Ελλάδα η ομάδα μας άρχισε να την αφαρμόζει το 2008 και τα μέχρι τώρα αποτελέσματα από τους ασθενείς μας δείχνουν ότι έχει καταλάβει μια πολύ καλή θέση ανάμεσα στις άλλες βαριατρικές επεμβάσεις.

Τεχνική της μεθόδου

    Η λαπαροσκοπική ή ρομποτική επιμήκης γαστρική πτύχωση, είναι μια περιοριστική επέμβαση, μειώνει δηλαδή σημαντικά την τροφή που μπορεί να καταναλώσει ο ασθενής.
    Στην επέμβαση αυτή γίνεται αναδίπλωση (πτύχωση) του μείζονος τόξου του στομάχου μέσα σ’ αυτό, επιτυγχάνοντας την μείωση της χωρητικότητας του στομάχου χωρίς να αφαιρέσουμε τμήμα από το στομάχι και χωρίς να τοποθετήσουμε ξένο σώμα (γαστρικό δακτύλιο).

Ουσιαστικά αναδιπλώνουμε το τμήμα εκείνο του στομάχου που λειτουργεί ως αποθηκευτικός χώρος (ρεζερβουάρ) και το καταργούμε αφήνοντας την δίοδο των τροφών ανεπηρέαστη.
Το τελικό αποτέλεσμα μοιάζει ανατομικά με το γαστρικό «μανίκι» (sleeve γαστρεκτομή), με την διαφορά ότι το τμήμα που αφαιρούμε στην sleeve, στην προκειμένη περίπτωση το μείζον τόξο, δεν το αφαιρούμε αλλά το αναδιπλώνουμε.

Τι αποτελέσματα έχει η μέθοδος;

Τα αποτελέσματα της μεθόδου υπερέχουν έναντι αυτών που επιτυγχάνονται με τον γαστρικό δακτύλιο.
Η απώλεια βάρους κυμαίνεται από 60 - 75 % του πλεονάζοντος σωματικού βάρους στα 3/4 των ασθενών που χειρουργούνται με αυτή τη μέθοδο μετά από 12-18 μήνες.

Βασικό σ’ αυτήν την επέμβαση είναι ότι σε αντίθεση με την sleeve δεν λείπει η γρελίνη που παράγεται από τον θόλο του στομάχου με αποτέλεσμα να υπάρχει το αίσθημα της πείνας. Η πείνα όμως μπορεί να κορεσθεί πολύ ευκολότερα εφόσον το στομάχι γεμίζει με το 1/3 της τροφής που χρειαζόταν πριν την επέμβαση.

Ποιοι ασθενείς είναι κατάλληλοι για την επέμβαση;

Ο βασικός εχθρός κάθε περιοριστικής επέμβασης είναι το τσιμπολόγημα και η κατανάλωση τροφών με υψηλή θερμιδική αξία (γλυκά – αναψυκτικά). Αυτοί βασικά είναι και οι μόνοι διατροφικοί περιορισμοί που θα έχει ο ασθενής που θα υποβληθεί σε λαπαροσκοπική γαστρική πτύχωση.
Προτείνεται λοιπόν σαν επέμβαση, στους ασθενείς που έχουν την τάση να καταναλώνουν μεγάλα γεύματα, χωρίς ιδιαίτερη έφεση στα γλυκά και στα αναψυκτικά.

Πλεονεκτήματα

Είναι μια επέμβαση λαπαροσκοπική ή ρομποτική, μικρής βαρύτητας, σύντομη, χρειάζεται μία μέρα μόνο νοσηλεία και πλήρως αναστρέψιμη.
Με την αφαίρεση των ραμμάτων που συγκρατούν την πτύχωση του στομάχου, το στομάχι επανέρχεται στην αρχική μορφή και μέγεθος.
Δεν υπάρχει δε ο κίνδυνος διαφυγής αφού δεν γινεται αφαίρεση κάποιου τμήματος του στομαχιού.

Στην γαστρική πτύχωση επίσης δεν χρειάζεται κάποια μετεγχειρητική ρύθμιση, όπως γίνεται με τον γαστρικό δακτύλιο, ενώ οι κίνδυνοι των απώτερων επιπλοκών του δακτυλίου, όπως η μετακίνηση, η διάβρωση του στομάχου, η μόλυνση και διαπύηση του δακτυλίου δεν υπάρχουν.

Χαμηλό κόστος

Ποιοι είναι οι κίνδυνοι της λαπαροσκοπικής επιμήκους γαστρικής πτύχωσης;

Γενικότερα η συγκεκριμένη επέμβαση κρίνεται σαν από τις πιο ασφαλείς βαριατρικές επεμβάσεις.
Η ασφάλεια του ασθενούς εξασφαλίζεται και οι κίνδυνοι ελαχιστοποιούνται όταν γίνεται μια σωστή προεγχειρητική προετοιμασία και επιλογή του ασθενούς από τον ιατρό και η επέμβαση γίνεται από χειρουργική ομάδα με τεχνική κατάρτιση και εμπειρία σε τέτοιου είδους επεμβάσεις.

Συχνές ερωτήσεις - FAQ

Τι χωρητικότητα θα έχει το στομάχι μου μετά την επέμβαση;

Συνήθως η χωρητικότητα του στομάχου μετά την λαπαροσκοπική επιμήκη γαστρική πτύχωση είναι περίπου 100-150 ml. Αυτό εξαρτάται βέβαια και από την επιλογή του χειρουργού και διαφοροποιείται από ασθενή σε ασθενή κυρίως από τον σωματότυπο και το φύλο του ασθενούς.

Θα χρειάζομαι βιταμίνες ή συμπληρώματα διατροφής μετά την επέμβαση;

Στην γαστρική πτύχωση δεν υπάρχει γαστρική ή εντερική παράκαμψη και δυσαπορρόφηση. Εφ’ όσον η διατροφή είναι ισορροπημένη δεν χρειάζονται συμπληρώματα κανενός είδους.

Τι θα τρώω μετά την επέμβαση?

Την πρώτη εβδομάδα μετά την επέμβαση, η δίαιτα περιλαμβάνει υδαρείς τροφές όπως σούπες, γάλα και άλλα υγρά και ακολούθως μαλακές τροφές γιά ακόμα 1 μήνα.
Μετά από αυτή την περίοδο η διατροφή απελευθερώνεται, όμως τα ιδανικά και ταχύτερα αποτελέσματα επιτυγχάνονται με δίαιτα υψηλή σε πρωτείνες και χαμηλή σε λιπαρά και υδατάνθρακες.

Πόσα κιλά θα χάσω και σε πόσο χρόνο;

Η λαπαροσκοπική επιμήκης γαστρική πτύχωση επιτυγχάνει 60-75% απώλεια του πλεονάζοντος σωματικού βάρους. Το βάρος αυτό χάνεται σε ένα μεγάλο ποσοστό στους 12-18 μήνες.

Είναι μέθοδος αναστρέψιμη;

Η λαπαροσκοπική επιμήκης γαστρική πτύχωση μπορεί πολύ εύκολα να αναστραφεί, με την αφαίρεση των ραμμάτων που συγκρατούν το στομάχι διπλωμένο το οποίο επανέρχεται στο αρχικό του σχήμα και μέγεθος.

Ψυχογενής βουλιμία

2011-11-07T02:37:00.000-08:00

Ζώντας με μια σοβαρή διατροφική διαταραχή

Συνήθως όταν αναφέρεται ο όρος διαταραχές στη λήψη τροφής, το μυαλό μας αυτόματα οδηγείται στη ψυχογενή ανορεξία. Ωστόσο, η ψυχογενής βουλιμία αποτελεί μία από τις βασικές διαταραχές στη λήψη τροφής και είναι εξίσου σημαντική και επικίνδυνη ασθένεια όσο και η ψυχογενής ανορεξία (γνωστή στο ευρύ κοινό ως νευρική ανορεξία).

Πώς ξεκινά η διαταραχή;

Η ψυχογενής βουλιμία αποτελεί συνήθως μια πολυπαραγοντική πάθηση και γι’ αυτό το λόγο σαφής αιτιολογία είναι δύσκολο να αποδοθεί. Συχνά, μετά από περιόδους έντονου άγχους που υπονομεύουν την αυτοπεποίθηση ενός ανθρώπου (παράλληλα συνήθως με μειωμένη ικανότητα διαχείρισης ή αντίστασης σε στρεσογόνες καταστάσεις) προκαλούνται σοβαρά προβλήματα που σχετίζονται με την ψυχολογική του κατάσταση. Τέτοιες καταστάσεις μπορεί να περιλαμβάνουν οικογενειακή καταπίεση, δυσκολίες στις κοινωνικές σχέσεις, μη επιτυχημένες σχολαστικές δραστηριότητες, έντονο αίσθημα μοναξιάς, περίοδος δυνατών αλλαγών, αδυναμία συμφιλίωσης με το σώμα. Μέσα στα πλαίσια της χαμηλής αυτοεκτίμησης, προσπαθώντας το άτομο να αποκαλύψει την αιτία του «κακού» βάζει τον εαυτό του σε μια διαδικασία αλλαγών, μέρος της οποίας συχνά είναι και η εξωτερική εμφάνιση. Ξεκινά με την ενασχόλησή του με αυστηρές (και συνήθως επικίνδυνες) δίαιτες, οι οποίες κατά κανόνα ακολουθούνται από υπερφαγικά επεισόδια (κάτι που παρατηρείται και σε μη βουλιμικούς ασθενείς). Η συχνότητα αυτών των επεισοδίων συνεχώς αυξάνεται, ενώ πλέον το άτομο αρχίζει να εφαρμόζει διάφορες αντισταθμιστικές συμπεριφορές, ώστε να αποφευχθεί η αύξηση βάρους.

Διάγνωση:

Σύμφωνα με τα διεθνή κριτήρια για τη διάγνωση της ψυχογενούς βουλιμίας (DSM-IV), το άτομο πρέπει να παρουσιάζει τα εξής συμπτώματα:
1. Επανειλημμένα επεισόδια υπερφαγίας. Ένα επεισόδιο υπερφαγίας χαρακτηρίζεται από τα παρακάτω:
(α) υπερκατανάλωση φαγητού μέσα σε μία διακριτή χρονική περίοδο (π.χ. σε μια περίοδο 2 ωρών) μια ποσότητα φαγητού που είναι σαφώς μεγαλύτερη από όση θα έτρωγαν οι περισσότεροι άνθρωποι κατά τη διάρκεια της ίδιας χρονικής περιόδου και κάτω από παρόμοιες περιστάσεις
(β) μια αίσθηση έλλειψης ελέγχου του πόσο και τι τρώει κάποιος κατά τη διάρκεια του επεισοδίου
2. Επανειλημμένη ακατάλληλη αντισταθμιστική συμπεριφορά για να αποτρέψει την απόκτηση βάρους, όπως πρόκληση εμέτου, λήψη καθαρτικών, διουρητικών ή άλλων φαρμάκων, νηστεία, υπερβολική άσκηση.
3. Η υπερφαγία και οι άλλες ακατάλληλες αντιρροπιστικές συμπεριφορές συμβαίνουν κατά μέσο όρο τουλάχιστο δυο φορές την εβδομάδα για μια περίοδο μεταξύ 3 και 6 μηνών.
4. Το επίπεδο αυτοεκτίμησης και αυτοπεποίθησης επηρεάζεται από το σωματικό βάρος και τη σωματοδομή.

Τα επεισόδια υπερφαγίας συνίστανται στην κατανάλωση τροφίμων με υψηλή θερμιδική αξία, που συνήθως είναι γλυκές ή ευκολομάσητες τροφές και μπορούν να καταναλωθούν γρήγορα π.χ. παγωτά, πάστες, κέικ κτλ. Κατά τη διάρκεια του επεισοδίου το άτομο συνήθως τρώει κρυφά και δεν σταματάει παρά μόνον όταν πονέσει η κοιλιά του ή κάποιος το διακόψει ή προκαλέσει εμετό. Ο προκλητός εμετός χρησιμοποιείται από το 80-90% των βουλιμικών ατόμων για να αποφευχθεί η αύξηση του βάρους, αλλά και για να μειωθούν τα αισθήματα ενοχής και να ανακουφισθεί ο κοιλιακός πόνος που προέρχεται από την υπερκατανάλωση τροφής. Περίπου το 30% των βουλιμικών ασθενών παίρνουν καθαρτικά μετά τα επεισόδια υπερφαγίας.

Ομάδες υψηλού κινδύνου:

Η πιο επικίνδυνη ηλικία είναι η εφηβική ηλικία και τα πρώτα χρόνια της ενηλικίωσης (13-22 ετών), και βέβαια η ψυχογενής βουλιμία, όπως και όλες οι διαταραχές στη λήψη τροφής, πλήττουν στην συντριπτική πλειοψηφία τους τον γυναικείο πληθυσμό. Επίσης, επιρρεπείς στη συγκεκριμένη πάθηση είναι και οι γυναίκες που πλησιάζουν στην εμμηνόπαυση, φαινόμενο που σχετίζεται με την κρίσιμη ψυχολογική κατάσταση της γυναίκας στη φάση αυτή. Άλλος ένας παράγοντας που συμβάλλει στην εμφάνιση της νόσου είναι το εργασιακό περιβάλλον. Άτομα που ασκούν επαγγέλματα που βασίζονται στην καλή εμφάνιση είναι επιρρεπή σε διαταραχές στη λήψη τροφής. Αυτά περιλαμβάνουν κυρίως επαγγέλματα που ασχολούνται με τη μόδα και το χορό ή αθλήματα που εξαρτώνται από το βάρος των αθλητών, π.χ. ενόργανη και ρυθμική γυμναστική.

Οι αυστηρές δίαιτες μπορούν να προκαλέσουν ψυχογενή βουλιμία;

Η εφαρμογή αυστηρών διαιτών από έναν υγιή άνθρωπο δεν συνεπάγεται άμεσα την πρόκληση ψυχογενούς βουλιμίας, ακόμα και αν ακολουθείται πολλές φορές από υπερφαγικά επεισόδια (συχνά αναφέρονται ως βουλιμικά επεισόδια). Τα επεισόδια αυτά αποτελούν μια ηπιότερη μορφή διαταραχής στη λήψη τροφής, αλλά για να διαγνωστεί ότι ένα άτομο πάσχει από τη συγκεκριμένη ασθένεια πρέπει να παρατηρηθούν τα διαγνωστικά κριτήρια που αναφέρθηκαν παραπάνω.
Ωστόσο, ένα άτομο με προδιάθεση, λόγω συνυπαρχόντων ψυχολογικών διαταραχών, επηρεάζεται πολύ περισσότερο από τέτοιες αυστηρές (και πολύ επικίνδυνες) δίαιτες, οι οποίες υποβοηθούν στη χρόνια εξέλιξη της πάθησης. Ουσιαστικά πρόκειται για έναν κύκλο που ακολουθείται από τα άτομα με ψυχογενή βουλιμία:
εξαντλητική δίαιτα => υπερφαγικό επεισόδιο (αρνητικά συναισθήματα, π.χ τύψεις ή φόβος αύξησης βάρους) => αντισταθμιστικές μέθοδοι (π.χ. πρόκληση εμέτου) => εξαντλητική δίαιτα.

Τρόποι αντιμετώπισης:

Η βουλιμία ανήκει στις διαταραχές στη λήψη τροφής, αλλά συνήθως τα αίτια αυτής, όπως και όλων των άλλων διαταραχών στη λήψη τροφής είναι ψυχολογικής φύσεως. Για την σωστή και ολοκληρωμένη αντιμετώπιση της πάθησης είναι απαραίτητη η σύσταση μιας θεραπευτικής ομάδας από γιατρό, ψυχολόγο και διαιτολόγο. Η ψυχολογική υποστήριξη τόσο του ασθενούς, όσο και του οικογενειακού και φιλικού περιβάλλοντος κρίνεται αναγκαία, γιατί ο ίδιος ο ασθενής πολλές φορές δεν αντιλαμβάνεται ή δεν παραδέχεται το πρόβλημα. Όσο πιο γρήγορα διαγνωστεί η πάθηση, τόσο πιο ουσιαστική μπορεί να γίνει η θεραπεία, αλλά και να προληφθούν χειρότερες καταστάσεις, αν και η θνησιμότητα δεν είναι αντίστοιχη με αυτή της ψυχογενούς ανορεξίας. Αυτό που πρέπει να τονιστεί είναι ότι στο πρώτο στάδιο της πάθησης (περίπου τα πρώτα 2 χρόνια – στάδιο νεύρωσης) η κατάσταση είναι πιο εύκολο να αντιμετωπιστεί, ενώ όταν προχωρήσει στο στάδιο της ψύχωσης η θεραπεία είναι πιο δύσκολη.

Εξίσου σημαντικός είναι ο ρόλος του επιστήμονα διαιτολόγου στην αντιμετώπιση της πάθησης. Σκοπός της διατροφικής παρέμβασης είναι η αλλαγή της συνολικής διατροφικής συμπεριφοράς και η υιοθέτηση νέων υγιών συνηθειών. Παράλληλα, είναι απαραίτητο να εκπαιδευτεί το άτομο ολοκληρωμένα και σωστά πάνω σε θέματα διατροφής, να αποκτήσει βασικές διατροφικές γνώσεις και να καταρριφθούν μύθοι που οδηγούν σε λαθεμένη και πολλές φορές επικίνδυνη διατροφική συμπεριφορά.

Η ψυχογενής βουλιμία δεν χαρακτηρίζεται συνήθως από μεγάλη μείωση του βάρους του σώματος (συνήθως οι βουλιμικοί ασθενείς έχουν φυσιολογικό ή ελάχιστα αυξημένο σωματικό βάρος) και γι’ αυτό το λόγο είναι πιο δύσκολο να διαπιστωθεί το πρόβλημα από το οικογενειακό ή φιλικό περιβάλλον. Σε κάθε περίπτωση, αυτό που είναι πολύ σημαντικό είναι η άμεση παρέμβαση, αμέσως μόλις διαπιστωθεί ότι ένα άτομο εφαρμόζει κάποιες από τις πρακτικές που αναφέρθηκαν παραπάνω. Η συμμετοχή όλης της οικογένειας στη θεραπευτική παρέμβαση είναι αυτή που μπορεί να εγγυηθεί σαφώς καλύτερα, ταχύτερα και μόνιμα αποτελέσματα.

Στέλλα Αργυρίου
Εκπαιδευτική Ψυχολόγος Διατροφικών & Αναπτυξιακών Διαταραχών
Επιστημονική Συνεργάτης Κέντρου Παχυσαρκίας Obese

Amazing Cooking!

2011-11-05T02:34:00.000-07:00

Ο ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΥΠΟΘΕΣΗ ΟΛΩΝ

2011-11-05T02:26:00.000-07:00

5 αλήθειες για τη μεσογειακή διατροφή

2011-11-04T09:26:00.001-07:00

Πού στηρίζεται η μεσογειακή διατροφή;

Η μεσογειακή δίαιτα στηρίζεται στην κατανάλωση φρούτων, οσπρίων, λαχανικών, δημητριακών ολικής άλεσης, ελαιολάδου και ελιών, καθώς και ξηρών καρπών. Συστήνεται η μειωμένη κατανάλωση κόκκινου επεξεργασμένου κρέατος και η αντικατάστασή του με περισσότερο ψάρι. Οι τροφές αυτές είναι πλούσιες σε αντιοξειδωτικά συστατικά (καροτενοειδή, φλαβονοειδή) και βιταμίνες, που σε αυτά φαίνεται να κρύβεται το μυστικό της ευεργετικής δράσης στην υγεία μας.

Η μεσογειακή διατροφή μόνο προλαμβάνει ασθένειες ή μπορεί να συμβάλει θετικά σε ήδη υπάρχουσες ασθένειες όπως σακχαρώδης διαβήτης, καρδιοπάθειες, υπέρταση κλπ.

Ο ρόλος της είναι κυρίως προληπτικός καθώς η περιεκτικότητά της σε αντιοξειδωτικά συστατικά αποτελεί τη μόνη φυσική ασπίδα άμυνας κατά σύγχρονων παθήσεων. Έτσι, πολυάριθμες μελέτες έχουν δείξει ότι λαοί που τρέφονται με αυτό το μοντέλο παρουσιάζουν μικρότερα ποσοστά εμφάνισης καρδιοπαθειών και καρκίνου. Παράλληλα όμως, η μεσογειακή δίαιτα αποτελεί και λύση για την αντιμετώπιση και σακχαρώδη διαβήτη, υπέρτασης και άλλων καρδιοαγγεικών νοσημάτων, όταν βέβαια προσαρμόζεται με ακρίβεια στις απαιτήσεις του ασθενούς.

Η μεσογειακή διατροφή μπορεί να ενταχθεί στην παιδική διατροφή και με ποιους τρόπους;

Φυσικά και μπορεί, καθώς συμβάλλει στην επαρκή πρόσληψη βιταμινών και ιχνοστοιχείων, που είναι απαραίτητα στην παιδική ηλικία. Βέβαια, η μειωμένη κατανάλωση κόκκινου κρέατος περιορίζει την πρόσληψη ενός σημαντικού για την ανάπτυξη στοιχείου, του σιδήρου. Ωστόσο, η αυξημένη πρόσληψη ξηρών καρπών, οσπρίων και ο συνδυασμός τους με βιταμίνη C (αυξάνει την απορρόφηση του σιδήρου) σε ένα καλά σχεδιασμένο διαιτολόγιο απομακρύνει την πιθανότητα εμφάνισης έλλειψης του στοιχείου αυτού.

H μεσογειακή κουζίνα των εστιατορίων έχει άμεση σχέση με την μεσογειακή διατροφή;

Δυστυχώς όχι, καθώς τα περισσότερα υιοθετούν άλλες διατροφικές κουλτούρες. Έτσι ethnic κουζίνες (ταϊλανδέζικες, γιαπωνέζικες, κινέζικες κα) συναντούμε πιο συχνά παρά παραδοσιακές μεσογειακές.

Η μεσογειακή δίαιτα είναι αποτελεσματική για όσους επιθυμούν να χάσουν βάρος ή αφορά και εκείνους που θέλουν να κάνουν συντήρηση;

Η μεσογειακή δίαιτα αποτελεί έναν υγιεινό τρόπο ζωής, χωρίς να σημαίνει αυτόματα ότι αποτελεί και από μόνη της έναν τρόπο απώλεια βάρους. Για να συμβεί αυτό θα πρέπει ο διαιτολόγος να την προσαρμόσει στις προσωπικές ανάγκες του διαιτωμένου, ώστε να οδηγηθούμε σε αρνητικό ενεργειακό ισοζύγιο και συνεπώς σε απώλεια βάρους.

Γράφει: Παπαλαζάρου Αναστάσιος, Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος, MSc

Πηγή: Iatronet.gr

Tι θέλω να αλλάξω στη διατροφή μου

2011-11-04T05:13:00.000-07:00

Kανείς από εμάς δεν κάνει πάντα υγιεινές επιλογές και κανείς ίσως δεν μπορεί να ακολουθεί κατά γράμμα τις διατροφικές συμβουλές. Όλοι μας όμως θα θέλαμε να αλλάξουμε κάποιες καθημερινές μας συνήθειες, χωρίς κόπο και άγχος. Aν τα παραπάνω σάς απασχολούν κατά καιρούς, αλλά ποτέ δεν μπορέσατε να τα εφαρμόσετε, ίσως ήρθε η ώρα! Aρκεί να το πάρετε απόφαση και να ακολουθήσετε ορισμένες απλές συμβουλές, για να μπει η καινούργια χρονιά με νέες προοπτικές.

ΘEΛΩ...

...να μη στερούμαι τα γλυκά
Πώς θα το πετύχετε
• H στέρηση δεν είναι λύση! Aπολαύστε το γλυκό που επιθυμείτε χωρίς τύψεις, μία όμως ή το πολύ δύο φορές την εβδομάδα.
• Aποφύγετε τα πλούσια σε άσπρες κρέμες γλυκά, γιατί περιέχουν πολλά κορεσμένα λίπη, και αντικαταστήστε τις γεμάτες θερμίδες πάστες (480-550 θερμίδες) με ένα γλυκό του κουταλιού (80-100 θερμίδες). Πρόκειται για την πιο υγιεινή επιλογή, αφού περιέχει μόνο ζάχαρη, χωρίς να σας «φορτώνει» με λιπαρά.
• Aπολαμβάνετε πιο τακτικά (έως και τέσσερις φορές μέσα στην εβδομάδα) γλυκά, όπως παστέλι, ρυζόγαλο, γιαούρτι με μέλι ή ζελέ.• Mην αντικαθιστάτε ένα κύριο γεύμα σας με τα γλυκά, προκειμένου να γλιτώσετε θερμίδες. •Tρώτε το γλυκό μετά το γεύμα, αφού έτσι αποφεύγετε την απότομη αύξηση των επιπέδων της γλυκόζης στο αίμα - κάτι που συμβαίνει όταν τρώει κανείς ένα γλυκό νηστικός.
• Aν νιώσετε έντονη επιθυμία για κάτι σοκολατένιο, προτιμήστε τη γνήσια μαύρη σοκολάτα. Σε αντίθεση με τα ζωικά λιπαρά, που περιέχονται στα γλυκά, τα λιπαρά της σοκολάτας δεν βλάπτουν την υγεία μας. Δύο σοκολάτες των 50 γρ. την εβδομάδα είναι αρκετές.
• Φτιάξτε μόνοι σας σπιτικά γλυκά, ώστε να ελέγχετε την ποσότητα και την ποιότητα των υλικών. Eπιλέξτε συνταγές που δεν έχουν κορεσμένα λίπη. Aντικαταστήστε την κρέμα γάλακτος με γάλα εβαπορέ και το βούτυρο με ταχίνι, φιστικοβούτυρο ή και ελαιόλαδο και περιορίστε τη ζάχαρη που χρησιμοποιείτε.

Tι θα κερδίσετε• Όταν εντάξετε τα γλυκά στο πλαίσιο μιας ισορροπημένης διατροφής, θα καταφέρετε να μην τα στερηθείτε!
• H σωστή επιλογή γλυκών θα σας γλιτώσει από τις «κενές» θερμίδες, επειδή, συχνά, τα γλυκά δεν έχουν ωφέλιμα θρεπτικά συστατικά και είναι πλούσια σε κορεσμένα λιπαρά, που είναι ιδιαίτερα επιβλαβή για την υγεία, ενώ η ζάχαρη που περιέχουν μακροχρόνια δημιουργεί σοβαρά προβλήματα στην υγεία των δοντιών.
•Tα γλυκά, που περιλαμβάνουν φρέσκα ή αποξηραμένα φρούτα, μέλι, σουσάμι ή ξηρούς καρπούς, θα σας γλυκάνουν και θα σας προσφέρουν απαραίτητα για τον οργανισμό θρεπτικά συστατικά (βιταμίνες, ανόργανα στοιχεία και άφθονες φυτικές ίνες).

…να μην τρώω πια μόνο το βράδυ
Πώς θα το πετύχετε• Για την τόνωση του οργανισμού σας, πρέπει να τρώτε μικρά ελαφριά γεύματα κάθε 3-4 ώρες περίπου.
• Προσπαθήστε, αν μπορείτε, να παίρνετε το φαγητό που έχετε μαγειρέψει μαζί σας στη δουλειά.
• Aν δεν προλαβαίνετε να φάτε κανονικό γεύμα, απολαύστε μικρά υγιεινά σνακ.Eπιλέξτε σάντουιτς με τόνο ή σολομό, τυρί και λαχανικά, προτιμήστε παξιμάδι με γιαούρτι ή γάλα για περισσότερη ενέργεια και μην
παραλείπετε τα φρούτα.
•Aν συνηθίζετε να παραγγέλνετε φαγητό στο χώρο εργασίας σας, προτιμάτε τα μαγειρευτά.
•Eάν το κύριο γεύμα της ημέρας σας είναι το βραδινό, βεβαιωθείτε ότι δεν ξεπερνάει σε
ποσότητα τη μία μερίδα. Για να μειώσετε την πείνα σας, προσπαθήστε να φάτε ένα φρούτο μόλις μπείτε στο σπίτι και συνοδέψτε το γεύμα σας με μία μεγάλη σαλάτα.

Tι θα κερδίσετε• Kάθε τέσσερις ώρες, το σώμα σας χρειάζεται γλυκόζη, και αν δεν τη βρει από την προσλαμβανόμενη τροφή, θα τη φτιάξει, παίρνοντας αναγκαστικά αποθηκευμένα αμινοξέα από τη μυϊκή σας μάζα. Έτσι όμως καταστρέφεται ο μυϊκός ιστός, αυξάνεται ο λιπώδης και σχηματίζεται τοπικό πάχος.
• O οργανισμός σας ξέρει πότε χρειάζεστε τροφή και σας στέλνει ανάλογα μηνύματα (κόπωση, τράβηγμα στο στομάχι κλπ.). Aν δεν τα παραβλέπετε, θα μπορέσετε να διαμορφώσετε σωστές διατροφικές συνήθειες.
• Mετά από ένα γεύμα, ο οργανισμός καίει θερμίδες, προκειμένου να επιτελέσει τη διαδικασία της πέψης. Eκτιμάται ότι οι καύσεις αυξάνονται κατά 10% για 2-3 ώρες μετά το γεύμα. Mοιράζοντας την ίδια ποσότητα φαγητού σε περισσότερα γεύματα, «κλέβετε» 100-200 θερμίδες!

…να μην τρώω τόσο πολύ κρέας

Πώς θα το πετύχετε
• Aν συνηθίζετε να τρώτε κόκκινο κρέας πάνω από 3 φορές την εβδομάδα, μην αναγκάσετε τον εαυτό σας να το κόψει απότομα. Περιορίστε την κατανάλωσή του στις δύο φορές και σταδιακά μειώστε το στη μία φορά. Tο ιδανικό είναι να καταναλώνετε κόκκινο κρέας κάθε 15 μέρες.
• Συνοδεύετε το κρέας με φυτικές ίνες (κυρίως λαχανικά), γιατί σας βοηθούν να μην αφομοιώνετε πλήρως τα κορεσμένα λιπαρά.
• Aντικαταστήστε το κόκκινο με άσπρο κρέας (2 φορές την εβδομάδα), που έχει λιγότερα κορεσμένα λιπαρά ή, ακόμα καλύτερα, με ψάρια (έως και 4 φορές).
• Tρώτε όσπρια μία φορά την εβδομάδα. Aναπληρώνουν την πρωτεΐνη του κρέατος και προσφέρουν άφθονες φυτικές ίνες και ιχνοστοιχεία, ενώ δεν παχαίνουν.
• Όσπρια μπορείτε να φάτε και για συμπλήρωμα ενός γεύματος, όπως συνηθίζεται στα μεξικάνικα πιάτα. (Όλα τα όσπρια, ειδικά η φακή, πρέπει να συνοδεύονται με ντοματοσαλάτα ή κάποια πηγή βιταμίνης C, για να αφομοιώνεται ο σίδηρος.)
• Άλλες πηγές «καλών» πρωτεϊνών είναι και οι ξηροί καρποί. Mία χούφτα θα σας προσφέρει «καλά» λίπη (πολυακόρεστα), καθώς και βιταμίνες B και E. Kαταναλώστε τους όμως με μέτρο, γιατί είναι πλούσιοι σε λιπαρά (έως και 65%).

Tι θα κερδίσετε
• Tο κρέας παρέχει στον οργανισμό σίδηρο, ενώ είναι και βασική πηγή πρωτεΐνης. Δεν πρέπει όμως να ξεπερνάει τη συνιστώμενη ποσότητα.
• H μεγάλη κατανάλωση κόκκινου κρέατος ευθύνεται για τη δημιουργία ελεύθερων ριζών, που οδηγούν στη γήρανση του οργανισμού.• Eντάσσοντας το κρέας και τα όσπρια σε σωστή αναλογία στη διατροφή σας, δεν στερείστε το σίδηρο και τις πρωτεΐνες, ενώ δεν επιβαρύνεστε και με κορεσμένα λιπαρά, που βλάπτουν το καρδιαγγειακό σύστημα.
• Tο κοτόπουλο και το ψάρι είναι άριστες πηγές πρωτεϊνών. Tο ψάρι πρέπει να προτιμάται,
λόγω της χαμηλότερης περιεκτικότητάς του σε λίπη, τα οποία μάλιστα δεν βλάπτουν την καρδιά. Mην ξεχνάτε ότι ορισμένα ψάρια (σολομός, σαρδέλα κ.ά.) είναι πλούσια σε ω-3 λιπαρά, που συμβάλλουν στην καλή λειτουργία της καρδιάς.

…να περιορίσωτο delivery!

Πώς θα το πετύχετε
• Περιορίστε τη συχνότητα που παραγγέλνετε έτοιμο φαγητό σε μία φορά την εβδομάδα.
• Tο χρόνο που χρειάζεται η παραγγελία για να έρθει, θα μπορούσατε να φτιάξετε μια ομελέτα με λαχανικά, μια τονοσαλάτα ή μια μακαρονάδα με γάλα και τυρί.
• Προσπαθήστε να ετοιμάζετε το φαγητό από την προηγούμενη, ώστε να βρίσκετε κάτι έτοιμο όταν γυρνάτε κουρασμένοι από τη δουλειά.
• Συχνά επιλέγουμε τη λύση του delivery, μόνο και μόνο γιατί μας αρέσει η γεύση του. Προσπαθήστε λοιπόν να βρείτε εύκολες, πρωτότυπες συνταγές και να τις εντάξετε στη μαγειρική σας.
• Aν τελικά καταφύγετε στη λύση του έτοιμου φαγητού, φροντίστε να κάνετε όσο το δυνατόν πιο υγιεινές επιλογές:
Σουβλάκι: Zητήστε αλάδωτη πίτα, όχι μόνο για να γλιτώσετε θερμίδες (η αλάδωτη μάς δίνει 90 θερμίδες, ενώ η λαδωμένη 200), αλλά και για λόγους υγείας. Πολλά μαγαζιά δεν αλλάζουν το λάδι για μεγάλο χρονικό διάστημα, με αποτέλεσμα να οξειδώνεται.
Πίτσα: Eπιλέξτε λεπτή ζύμη και υγιεινά υλικά (λαχανικά, τυριά χαμηλά σε λιπαρά κλπ.) και αποφύγετε την πίτσα ταψιού, γιατί έχει πολύ λάδι.
Mακαρόνια: Aποφύγετε την κρέμα γάλακτος και το μπέικον.

Tι θα κερδίσετε
• Γλιτώνετε χρήματα, περιττές θερμίδες, αλλά και τα κορεσμένα λιπαρά, που ευθύνονται για τις καρδιαγγειακές παθήσεις.
• Θα μειώσετε την πρόσληψη λιπαρών τουλάχιστον κατά 30%.• Tο 80% της παχυσαρκίας σήμερα οφείλεται στο έτοιμο φαγητό!

…να μη φεύγω από το σπίτι νηστικός

Πώς θα το πετύχετε• Για ένα ολοκληρωμένο πρωινό, επιλέξτε δημητριακά, γιαούρτι με μέλι και ξηρούς καρπούς. Θα σας προσφέρει φυτικές ίνες και θα σας γεμίσει ενέργεια.
• Aν δεν έχετε χρόνο, επιλέξτε κάτι γρήγορο, όπως ένα ποτήρι γάλα και ένα φρούτο.
• Mπορείτε επίσης να προμηθευτείτε ένα κουλούρι με σουσάμι από το δρόμο, ένα τοστ από το κυλικείο ή ένα χυμό.

Tι θα κερδίσετε
• Tο σωστό πρωινό προσφέρει ενέργεια για όλη την ημέρα.
• Συχνά δεν πεινάτε το πρωί, επειδή ξεκίνησε και τελείωσε λάθος η προηγούμενη μέρα! Όταν το μοναδικό σας γεύμα είναι το βραδινό και μάλιστα σε μεγάλη ποσότητα, είναι λογικό το επόμενο πρωί να μη χρειάζεστε φαγητό. Έτσι όμως μπαίνετε σε ένα φαύλο κύκλο που, εκτός από το ότι σας προσθέτει λίπος, μπορεί να προκαλέσει γαστρίτιδα και άλλες πεπτικές διαταραχές.
• Ένα ισορροπημένο πρωινό, πλούσιο σε σίδηρο, είναι απαραίτητο για τη σωστή λειτουργία του εγκεφάλου, αφού σχετίζεται με τη βελτίωση της μνήμης και την καλύτερη πνευματική απόδοση.

…να τρώω επιτέλους περισσότερα φρούτα και λαχανικά

Πώς θα το πετύχετε
• Tρία μέτρια φρούτα την ημέρα είναι απαραίτητα, ένα εκ των οποίων πλούσιο σε βιταμίνη C (π.χ. πορτοκάλι, ακτινίδιο).
• Aν αποφεύγετε την μπανάνα γιατί νομίζετε ότι παχαίνει, ξανασκεφτείτε το! Eίναι πλούσια σε φυτικές ίνες, αντιοξειδωτικά, μέταλλα και ιχνοστοιχεία. Tρώτε μία κάθε πρωί!
• Συνοδέψτε κάθε γεύμα με λαχανικά. Έτσι, τροφοδοτείτε τον οργανισμό σας με βιταμίνες, μέταλλα και πολύτιμες φυτικές ίνες.
• Προτιμήστε λαχανικά ωμά, βρασμένα ή ψητά και όχι τηγανητά.
• Πάρτε μαζί σας στη δουλειά φρούτα και προτιμήστε μία σαλάτα, από μία τυρόπιτα.

Tι θα κερδίσετε
• Mε τις μικρές αυτές αλλαγές στο πρόγραμμά σας, το πεπτικό σας σύστημα θα αρχίσει να λειτουργεί με σωστούς ρυθμούς.
• Tα φρούτα και τα λαχανικά, τα οποία είναι πλούσια σε αντιοξειδωτικά, προστατεύουν τον οργανισμό από τη γήρανση και συμβάλλουν σημαντικά, σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα, στη μείωση του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου. • Tα λαχανικά -κυρίως τα πράσινα- είναι πλούσια σε ιχνοστοιχεία και φυτικές ίνες.
• Tα φρούτα περιέχουν υγιεινά σάκχαρα και όχι ζάχαρη.
• Tα φρούτα, εκτός των βιταμινών και των ιχνοστοιχείων που περιέχουν, είναι πλούσια σε υγρά, που ενυδατώνουν την επιδερμίδα και το σώμα.

…να περιορίσω τα σνακ τύπου κρουασάν, πατατάκια

Πώς θα το πετύχετε
• Δύο-τρία σνακ την ημέρα είναι απαραίτητα λόγω των θρεπτικών τους συστατικών (βιταμίνες και ιχνοστοιχεία) και της θερμιδικής τους υποστήριξης. Oι πιο υγιεινές επιλογές είναι τα φρούτα, ο χυμός, το γιαούρτι, το γάλα, το κουλούρι Θεσσαλονίκης, οι ξηροί καρποί, τα καρότα, το τοστ κ.ά.
• Aν, βλέποντας τα γεμάτα ράφια του σουπερμάρκετ, βρεθείτε σε πειρασμό, φροντίστε τουλάχιστον να επιλέξετε μπισκότα, κατά κύριο λόγο ολικής άλεσης, ή κρουασάν με μαρμελάδα αντί για σοκολάτα, και ποπ κόρν αντί για πατατάκια και γαριδάκια.
• Aν το παιδί σας ζητάει επίμονα πατατάκια, μην του το απαγορεύετε. Ψάξτε στη συσκευασία για την επιγραφή «ψημένα στο φούρνο», ώστε τα πατατάκια να μην είναι προτηγανισμένα. Eξηγήστε του όμως ότι αυτό συμβαίνει κατ’ εξαίρεση και δεν μπορεί να γίνεται κάθε μέρα.
• Mάθετε να διαβάζετε τα συστατικά στις συσκευασίες των σνακ. Tα επιβλαβή κορεσμένα λιπαρά αναγράφονται ως «υδρογονωμένα λιπαρά ή έλαια».

Tι θα κερδίσετε• Tα πατατάκια, τα γαριδάκια, τα κρουασάν κ.ά. είναι τρόφιμα πλούσια σε κορεσμένα λιπαρά, που επιβαρύνουν το καρδιαγγειακό σύστημα, έχουν δε ελάχιστα θρεπτικά συστατικά.• Γλιτώνετε τον οργανισμό σας από τα πολλά χημικά πρόσθετα, όπως αρωματικές ύλες, χρωστικές ουσίες, διογκωτικά κλπ.

…να μειώσω το πολύ αλάτι

Πώς θα το πετύχετε• Tο φαγητό μπορεί να γίνει το ίδιο γευστικό, αν όχι περισσότερο, χρησιμοποιώντας μπαχαρικά και αρωματικά, όπως σκόρδο, πάπρικα, ρίγανη, δυόσμο και θυμάρι.
• Προσοχή στο «κρυμμένο» αλάτι! Oι ειδικοί προειδοποιούν ότι περίπου το 75% του νατρίου που προσλαμβάνουμε προέρχεται από τρόφιμα που το περιέχουν ως πρόσθετο (π.χ. σάλτσες, κονσέρβες κλπ.). Περιορίστε, λοιπόν, την κατανάλωση αυτών των τροφίμων.
• Tα λαδερά χρειάζονται απαραιτήτως κάποιο συστατικό για να νοστιμίσουν! Προκειμένου να γλιτώσετε το πολύ αλάτι, δοκιμάστε να ρίξετε τη μισή ποσότητα του λαδιού στην αρχή του μαγειρέματος, για να «μελώσει», και το υπόλοιπο προσθέστε το στο τέλος.

Tι θα κερδίσετε
• Eλαττώνοντάς το, μπορούμε να βελτιώσουμε την κυκλοφορία του αίματος.
• Tο νάτριο του αλατιού είναι υπεύθυνο για την κατακράτηση υγρών στον οργανισμό, ενώ ενοχοποιείται και για την αυξημένη πίεση.
• Tα μυρωδικά νοστιμίζουν το φαγητό σας, ενώ είναι πλούσια σε μικροστοιχεία με αντιοξειδωτική και αντιφλεγμονώδη δράση. • Μην ξεχνάτε ότι άτομα με παθήσεις καρδιάς, νεφρών και άλλα προβλήματα πρέπει να το αποφεύγουν.

Eυχαριστούμε για τη συνεργασία την κ. Eμμανουέλα Mαγριπλή, κλινική διαιτολόγο-διατροφολόγο, και την κ. Iωάννα Πιπέρκου, διαιτολόγο-διατροφολόγο.

MYPTΩ ANTΩNOΠOYΛOY

Η γλουτένη μπορεί να γίνει «εχθρός» του εντέρου

2011-11-03T17:11:00.001-07:00

Απαραίτητη η δίαιτα χωρίς την πρωτεΐνη αν διαγνωστεί κοιλιοκάκη

Η κοιλιοκάκη, γνωστή και ως εντεροπάθεια από γλουτένη είναι πανάρχαια ασθένεια. Οφείλεται στη βλαπτική επίδραση που ασκούν στο βλεννογόνο μικρά πεπτίδια πλούσια σε γλουταμίνη, που περιέχονται στη γλουτένη.

Η γλουτένη είναι ένα μείγμα πολλών πρωτεϊνών και κύριο συστατικό στο αλεύρι του σιταριού, της σίκαλης, του κριθαριού και λιγότερο της βρώμης. Τροφές που περιέχουν γλουτένη, όπως αλεύρι ή άλλα προϊόντα των παραπάνω δημητριακών, είναι τοξικές για το έντερο. Αντίθετα, το καλαμπόκι και το ρύζι δεν περιέχουν γλουτένη και δεν είναι βλαπτικά.

Η συχνότητά που εμφανίζεται η κοιλιοκάκη στην Ελλάδα δεν είναι γνωστή, αλλά φαίνεται να έχει την ίδια συχνότητα με της Ιταλίας και προσβάλλει πιο συχνά γυναίκες. Η νόσος έχει γενετικό υπόστρωμα και είναι κληρονομική, αλλά σε μικρό βαθμό, σύμφωνα με τον Γεράσιμος Ι. Μάντζαρης, συντονιστή διευθυντή της Α' Γαστρεντερολογικής Κλινικής του Ευαγγελισμού.

Ως αποτέλεσμα της τοξικής επίδρασης της γλουτένης στο λεπτό έντερο μειώνεται η απορροφητική επιφάνειά του και προκαλείται δυσαπορρόφηση όλων των θρεπτικών συστατικών, όχι μόνο των πρωτεϊνών, των υδατανθράκων και του λίπους, αλλά και του σιδήρου και των βιταμινών και των ιχνοστοιχείων (πχ μαγνησίου).

Παράλληλα, ο ασθενής χάνει στο έντερο μέσω διάρροιας πλούσια θρεπτικά συστατικά με αποτέλεσμα να εμφανίζει πρησμένα πόδια (περιφερικά οιδήματα), υγρό στην κοιλιά (ασκίτη), λιπώδη διαρροϊκά κόπρανα, αναιμία από έλλειψη σιδήρου και βιταμινών, αιμορραγίες από τα ούλα, έντονη κόπωση, εξαφάνιση των δευτερογενών χαρακτηριστικών του φύλου του (πχ οι άντρες ατροφία όρχεων και γυναικομαστία), άφθες στο στόμα, γλωσσίτιδα, γωνιακή χειλίτιδα, βαρειά οστεοπόρρωση, ενώ ένα ποσοστό από τους ασθενείς μπορεί να εμφανίσει μια χαρακτηριστική δερματοπάθεια που μοιάζει με έρπητα, την ερπητοειδή δερματίτιδα. Οι εκδηλώσεις όμως αυτές παρατηρούνται σε μικρό ποσοστό των ασθενών.

Στους πιο πολλούς ασθενείς η νόσος εκδηλώνεται με άτυπο τρόπο όπως φουσκώματα στην κοιλιά και δυσπεψία, άφθες στο στόμα, καταθλιπτικές αντιδράσεις, ανεξήγητη ευερεθιστότητα, αδικαιολόγητη σιδηροπενική αναιμία που δεν διορθώνεται με χορήγηση σιδήρου, αύξηση των τρανσαμινασών (ηπατικά ένζυμα, που ανιχνεύονται σε τυχαία και συνήθως για άλλο λόγο εξέταση), λιπώδη διήθηση στο συκώτι σε ασθενή που δεν πίνει και δεν είναι υπέρβαρος, κλπ.

Ο γιατρός δεν πρέπει να ξεχνά ότι η κοιλιοκάκη μπορεί να συνυπάρχει με μια σειρά από αυτοάνοσα νοσήματα, όπως ο ινσουλινοεξαρτώμενος σακχαρώδης διαβήτης, ο υπερ- και ο υποθυρεοειδισμός, η νόσος του Addison, η ελκώδης κολίτιδα, η κατά πλάκας σκλήρυνση, η νόσος του Sjogren και η ρευματοειδής αρθρίτιδα, κλπ Από αυτή την άποψη, η κοιλιοκάκη δεν αφορά μόνο τον γαστρεντερολόγο ως αίτιο δυσαπορρόφησης αλλά και άλλες ειδικότητες, όπως τον αιματολόγο, το δερματολόγο, το ρευματολόγο, τον ψυχίατρο, ακόμη και το μικροβιολόγο ή τον βιοχημικό.

Αν ο ασθενής διαγνωστεί με κοιλιοκάκη θα πρέπει να υποβληθεί σε εξετάσεις αίματος. Αν τα αποτελέσμα βρουν κάτι παθολογικό ο ασθενής πρέπει να υποβληθεί σε γαστροδωδεκαδακτυλοσκόπηση για να ληφθούν βιοψίες προκειμένου να τεκμηριωθεί η νόσος, να επιβεβαιωθεί η βαρύτητά της και να αποκλειστούν επιπλοκές.

Εκτός από άτομα με τυπική ή άτυπη κλινική εικόνα χρειάζεται να ελεγχθούν οι συγγενείς ασθενών, ιδίως 1ου βαθμού, τα παιδιά που έχουν σακχαρώδη διαβήτη (η θεραπεία της κοιλιοκάκης ρυθμίζει καλύτερα το διαβήτη), σύνδρομο Down, αυτοάνοση θυρεοειδοπάθεια ή ηπατίτιδα, εκλεκτική IgA ανοσοανεπάρκεια και μικροσκοπική κολίτιδα. Ο μαζικός έλεγχος του πληθυσμού δεν έχει νόημα και είναι αντιοικονομικός.

Αν η νόσος τεκμηριωθεί χρειάζεται θεραπεία δια βίου με δίαιτα χωρίς γλουτένη. Στα αρχικά στάδια τουλάχιστο χρειάζεται και να αποφεύγεται και η λακτόζη επειδή ο ασθενής δεν έχει λακτάση. Η δίαιτα πρέπει να είναι αυστηρή γιατί μπορεί μεν ο ασθενής να μη έχει συμπτώματα, όπως διάρροια, κοιλιακό πόνο, κλπ, αλλά θα υπολείπεται η θρέψη του, θα έχει χρόνια κόπωση και αναιμία, καταθλιπτικές ενδεχομένως αντιδράσεις, οστικά άλγη από οστεοπόρρωση, χρόνια κακή υγεία, και, το πιο ανησυχητικό, κινδυνεύει από την εμφάνιση πολύ επιθετικού λεμφώματος του λεπτού εντέρου.

Το μυστικό είναι ο ασθενής να μη τρώει ό,τι περιέχει γλουτένη και να αποφεύγει τρόφιμα αν δεν είναι σίγουρος ότι δεν περιέχουν γλουτένη. Στην αγορά κυκλοφορούν ταχείες δοκιμασίες ανίχνευσης γλουτένης στην τροφή ώστε ο ασθενής να είναι βέβαιος ότι δεν θα καταναλώσει γλουτένη αλλά στερούνται πρακτικότητας για καθημερινή χρήση.

Ψάρια... η άμυνα στην κούραση

2011-11-03T17:05:00.000-07:00

Για ποιους λόγους κάνουν καλό στη διατροφή

Τα ψάρια συγκαταλέγονται στα βασικά συστατικά της Μεσογειακής διατροφής λόγω της υψηλής θρεπτικής τους αξίας. Το περιεχόμενο των ψαριών σε θρεπτικά συστατικά διαφοροποιείται ανάλογα με την ηλικία, το μέγεθος, την εποχή του χρόνου και το είδος του νερού που κατοικούν (αλμυρό ή γλυκό). Τα ψάρια του γλυκού νερού πέπτονται ευκολότερα από τα θαλασσινά αν και φαίνεται να έχουν μικρότερη θρεπτική αξία.

Γιατί να τα φάτε;
Τα ψάρια αποτελούν μία από τις καλύτερες πηγές πρωτεΐνης υψηλής βιολογικής αξίας και ευεργετικών λιπαρών όπως τα ω-3 λιπαρά. Εκτός, όμως, από ενέργεια τα ψάρια μας προσφέρουν σημαντικά μικροθρεπτικά συστατικά για να ανταπεξέλθουμε στους έντονους και γρήγορους ρυθμούς της καθημερινότητας.

Ηρεμήστε τα νεύρα σας
Τα ψάρια αποτελούν πολύ καλή πηγή των βιταμινών του συμπλέγματος Β (ιδιαίτερα της Β3, Β12, Β6 και φυλλικού οξέος), μαγνησίου και ω-3 λιπαρών. Οι βιταμίνες Β συμμετέχουν στην ομαλή λειτουργία του νευρικού συστήματος, ενώ το μαγνήσιο βοηθά στην καλύτερη φυσική κατάσταση καθώς και στην απομάκρυνση της κούραση και της έντασης των μυών.

Τονώστε το ανοσοποιητικό σας
Η ένταση και η εξαντλητική δουλειά μας κάνει ευάλωτους σε ιώσεις και κρυολογήματα. Η βιταμίνη Α που περιέχουν ενισχύει τη λειτουργία των λεμφοκυττάρων και αυξάνει την ανταπόκριση των αντισωμάτων, ενώ ο ψευδάργυρος φαίνεται πως ενισχύει την παραγωγή «αμυντικών» κυττάρων του αίματος.

Βελτιώστε τη μνήμη και τη διάθεσή σας
Τα ω-3 λιπαρά, που περιέχονται σε μεγάλο ποσοστό στα ψάρια, αποτελούν κύριο συστατικό των νευρικών κυττάρων. Μάλιστα έρευνες δείχνουν πως τα ω-3 λιπαρά οξέα μπορούν να δράσουν προληπτικά αλλά και θεραπευτικά μειώνοντας την εμφάνιση ή τα συμπτώματα κατάθλιψης σε πάσχοντες.

Πηγή: nutrimed.gr

Τζιόρτζιο Σπανάκης: Η μαγειρική είναι απλή υπόθεση

2011-11-03T16:33:00.000-07:00

Από τη Δάφνη Καραπιπέρη
Φωτογραφίες: Kατερίνα Kαμπίτη

Αν και είναι μόλις 26 ετών και για τρία χρόνια στην Ελλάδα, ο Ιταλός σεφ της «Παρουσίασης» δεν μαθαίνει τους ανθρώπους απλώς να μαγειρεύουν, αλλά να μη φοβούνται τη μαγειρική.

Το όνομά του λέει πολλά, αν δώσεις την απαιτούμενη προσοχή. Τζιόρτζιο Σπανάκης. Από πατέρα Eλληνα και μητέρα Ιταλίδα, ο 26χρονος μάγειρας βρίσκεται μόλις τρία χρόνια στη χώρα μας, αλλά έχει καταφέρει να βρει μια θέση στο συνονθύλευμα της ελληνικής γαστριμαργικής τρέλας.

Με τη δουλειά του μαθαίνει τους ανθρώπους όχι μόνο να μαγειρεύουν, αλλά κυρίως να μη φοβούνται τη μαγειρική. «Γιατί να κάνουμε τη μαγειρική μόδα, αφού μπορούμε να την κάνουμε κουλτούρα;» αναρωτιέται.

Μας άνοιξε η κόρη του, η μικρή Σοφία, που ακόμα δεν έχει κλείσει τα δύο της χρόνια. Εκπληκτη μπροστά στους αγνώστους που στέκονταν στην πόρτα, μας περιεργάστηκε με ενδιαφέρον για λίγο. Υστερα, υποχωρώντας στην παραίνεση της μαμάς της, της Αγγελικής, μας άφησε να περάσουμε. Φτάσαμε στο σπίτι της οικογένειας την ώρα που ο ήλιος έδυε, πέφτοντας στη θάλασσα, αρκετά νωρίς για να θαυμάσουμε τη θέα από το σαλόνι, αλλά αρκετά αργά για να προλάβουμε να γευτούμε όσα θα μαγειρεύονταν στη βεράντα. «Θα δούμε τι θα κάνουμε», είπε ο Τζιόρτζιο κατευθυνόμενος προς την κουζίνα, με τη Σοφία και το σκύλο στο κατόπι του. Η Σοφία μιλάει ή μάλλον καταλαβαίνει ελληνικά από τη μαμά και ιταλικά από τον μπαμπά, αλλά ο σκύλος ανταποκρίνεται μόνο σε ιταλικά παραγγέλματα. Γαβγίσματα, φωνές, συνεννοήσεις... Κομφούζιο.

Η Αγγελική αναλαμβάνει να απασχολήσει τη μικρή με... μια βόλτα, ο σκύλος αποχωρεί και έτσι σε λίγο βρισκόμαστε μαζί με την Κατερίνα, τη φωτογράφο του εγχειρήματος, απερίσπαστοι στην κουζίνα να «χτίζουμε» ένα πελαγίσιο λαβράκι στο αλάτι. «Δεν χρειάζεται να έχουμε βγάλει τα λέπια, μόνο να καθαρίσουμε το ψάρι από τα εντόσθια. Δεν πειράζει αν το κεφάλι ή η ουρά δεν σκεπαστούν, το σώμα όμως πρέπει να είναι όλο μέσα στο αλάτι», μας εξηγεί ο Τζιόρτζιο, σαν να κάνει μάθημα. «Είναι ένας καλός τρόπος να ψήνουμε τα ψάρια που δεν είναι πολύ λιπαρά, γιατί έτσι δεν κινδυνεύουν να στεγνώσουν», λέει τοποθετώντας το ταψί με το άσπρο βουναλάκι στο φούρνο. «Και άμα το ξεχάσεις και λίγο παραπάνω, δεν πειράζει», λέει χαμογελώντας πονηρά. Είναι προσεκτικός και πολύ επεξηγηματικός σε ό,τι κάνει. Ολα αυτά είναι μέρος της δουλειάς του, όπως λέει. «Είμαι ο σεφ των καταστημάτων «Παρουσίαση». Δηλαδή, ενημερώνω τις κοπέλες στα καταστήματα για τα σκεύη και τη χρήση τους. Πηγαίνω στα καταστήματα, μαγειρεύω, δίνω λύσεις για να μπορεί να φτιάξει κάποιος κάτι απλό και εύκολο. Γιατί να πάρει ντελίβερι, όταν μπορεί πολύ εύκολα να φτιάξει μια al olio peperoncino, με λίγα σπαγκέτι, και να φάει ένα κομπλέ πιάτο;» Η αλήθεια είναι ότι το παρουσιάζει πολύ εύκολο. Αργότερα, φτιάχνοντας σπαγκέτι με αχιβάδες, κατάφερε να με πείσει ότι είναι κιόλας... Μάλλον.

«Τα φρέσκα ψάρια δεν θέλουν πολύ τηγάνι»

Καθώς φιλετάρει το γαύρο, για το πρώτο πιάτο που είναι γαύρος τηγανητός με φασκόμηλο και πουρέ από φάβα και σελινόριζα, προσπαθώ να εντοπίσω τις ρίζες της αγάπης του για τη μαγειρική. Ο πατέρας του Τζιόρτζιο έχει εστιατόριο στη Ρώμη, αλλά ο ίδιος δεν είναι μάγειρας. «Του αρέσει να ασχολείται με αυτές τις επιχειρήσεις, αλλά δεν μαγειρεύει. Στο σπίτι μαγείρευε η μητέρα μου, που είναι φαρμακοποιός. Οταν ήμουν μικρός, γινόταν χαμός στο σπίτι, γιατί είμαστε πέντε αδέλφια, όλα αγόρια», λέει μπερδεύοντας λίγο τους χρόνους των ρημάτων που χρησιμοποιεί. «Καλά το είπα;» με ρωτάει κόβοντας τα κομμάτια από τη σελινόριζα τα οποία βάζει στην κατσαρόλα. «Μιλάς πολύ καλά ελληνικά», λέω και το εννοώ. Πραγματικά, ο Τζιόρτζιο μιλάει ελληνικά πολύ καλά, αν εξαιρέσεις μικρά λαθάκια στους χρόνους και στα γένη, που, όπως και να το κάνεις, είναι κάπως χαριτωμένα. «Προσπαθώ να μάθω καλά ελληνικά, γιατί, αφού μένω εδώ, δεν θέλω να αισθάνομαι φιλοξενούμενος». Μικρός έκανε διακοπές στην Ελλάδα, στον παππού και στη γιαγιά του. Ομως, πριν από τρία χρόνια, μετά τις σπουδές μαγειρικής στην Ιταλία, αποφάσισε να έρθει να δοκιμάσει την τύχη του ως μάγειρας στην Ελλάδα. Τα βασικά του εφόδια, οι γνώσεις του στη μαγειρική και μια δουλειά που είχε καταφέρει να βρει από το Ιντερνετ.

Στην κατσαρόλα τώρα έχει «μπει» και η φάβα, ενώ τα καθαρισμένα γαυράκια βρίσκονται ξαπλωμένα πάνω σε ένα ξύλο κοπής. Ο Τζιόρτζιο τα σκουπίζει ελαφρώς με μια πετσέτα «για να μην κάνει «καρούμπαλα» το αλεύρι, το σιχαίνομαι αυτό», τοποθετεί ένα φύλλο φασκόμηλο πάνω στο καθένα και τα κάνει «σάντουιτς». «Εδώ στην Ελλάδα, ενώ έχουμε τόσα φρέσκα μυρωδικά, στη μαγειρική χρησιμοποιούν ξερά», μουρμουρίζει ως απάντηση στην Κατερίνα, που ρωτάει «τι ακριβώς είναι αυτό το φυλλαράκι μέσα στο ψάρι». Με λίγο αλεύρι τα ψάρια έχουν πάρει πια το δρόμο για το τηγάνι. «Λίγο τηγάνι, τα φρέσκα ψάρια δεν χρειάζεται να τηγανίζονται πολύ», εξηγεί την ώρα που τα τοποθετεί στο πιάτο.

«Δεν σουρώνουμε τα μακαρόνια»

Ο Τζιόρτζιο με κοιτάζει με λίγη συγκατάβαση ανάμεικτη με κατανόηση και με ρωτάει: «Μαγειρεύεις;». Αναγκάστηκα να παραδεχτώ ότι είμαι μάγειρας του Σαββατοκύριακου. «Τώρα θα μάθεις να κάνεις σωστή μακαρονάδα», λέει. Γυαλιστερές και κυδώνια βρίσκονται μέσα σε παγωμένο αλατισμένο νερό, «για να βγάλουν την άμμο». Σε μπόλικο νερό που βράζει βυθίζει τα μακαρόνια. Δίπλα, σε ένα βαθύ τηγάνι ρίχνει λάδι και κόβει μικρά κομματάκια καυτερής πιπεριάς. «Το μπούκοβο δεν καίει, αν χρησιμοποιήσεις μικρή ποσότητα, απλώς κάνει το φαγητό πιο νόστιμο». Προσθέτει το σκόρδο και περιμένει να κάψει το λάδι. Σε λίγο γυαλιστερές και κυδώνια προσγειώνονται στο τηγάνι, ενώ ο Τζιόρτζιο ανακατεύει συνέχεια. Σβήνει με κρασί τα υλικά στο τηγάνι και με μια λαβίδα πιάνει τα μακαρόνια που στάζουν νερό και τα ρίχνει και αυτά μέσα στο τηγάνι, αφού εκεί θα τελειώσουμε τη μακαρονάδα. «Αν χρειάζεται, θα προσθέσουμε από το νερό της κατσαρόλας, που κρατάμε δίπλα. Η μακαρονάδα είναι έτοιμη όταν δεις να δένουν τα υλικά μεταξύ τους, να σχηματίζεται ένα ωραίο κάδρο», μου λέει. «Δεν τα σουρώνουμε, λοιπόν, τα μακαρόνια;» ρωτάω με την επιμονή της ανίδεης... «Οχι βέβαια. Εκανα πολύ καιρό να πείσω τη γυναίκα μου γι' αυτό. Η μόνη φορά που ανέχομαι τα σουρωμένα μακαρόνια είναι όταν η πεθερά μου μαγειρεύει κόκορα με μακαρόνια που τα τσιγαρίζει με βούτυρο και από πάνω βάζει ξινομυζήθρα. Αλλο πράγμα», λέει καθώς τα σερβίρει. Πριν αγγίξω το πιάτο, με σταματά. «Ανακάτεψέ τα πρώτα. Οι Ελληνες, βρε παιδί μου, τρώνε τα μακαρόνια σαν παστίτσιο. Ξεκινούν από τη μία άκρη του πιάτου και τελειώνουν στην άλλη». «Peperoncino είναι molto bene», λέει η Κατερίνα περισσότερο εκδηλωτική απ' ό,τι εγώ.

Ο Τζιόρτζιο στο μεταξύ ξεθάβει το ψάρι από το αλάτι, βγάζει μια μερίδα και την αφήνει διακριτικά στο τραπέζι. «Είναι θεσπέσιο», αποφαίνεται η Κατερίνα, την ώρα που στην κουζίνα εισβάλλει η μικρή Σοφία. Αρτι αφιχθείσα από τη βόλτα, κοιτάζει με λαχτάρα το ψάρι και αρχίζει εκείνη τη χαρακτηριστική γκρίνια των μικρών παιδιών όταν επιθυμούν διακαώς κάτι. «Μαμ, μαμ, μαμ».

ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΤΖΙΟΡΤΖΙΟ

• Στο αλάτι με το οποίο χτίζουμε το ψάρι πρέπει να προσθέτουμε λίγο νερό για να στέκεται. Επίσης, με τον ίδιο τρόπο μπορούμε να ψήσουμε γαρίδες και αστακό. Για έξτρα γεύση μπορούμε να ανακατέψουμε και μυρωδικά μέσα στο αλάτι.

• Οταν μαγειρεύουμε, θα πρέπει πάντα να έχουμε έτοιμο ζεστό νερό δίπλα μας, ώστε, αν χρειαστεί κατά το μαγείρεμα, να προσθέσουμε. Ποτέ κρύο.

• Τα όστρακα τα βάζουμε μέσα σε αλατισμένο παγωμένο νερό για περίπου μία ώρα, για να βγάλουν την άμμο.

Από τη Δάφνη Καραπιπέρη
Φωτογραφίες: Kατερίνα Kαμπίτη

Μοριακή Γαστρονομία

2011-11-03T16:14:00.000-07:00

Κείμενο – επιμέλεια: Παναγιώτης Κουκουβίτης

Η μαγειρική που βασίζεται περισσότερο στην αξιοποίηση των χημικών και φυσικών ιδιοτήτων κάποιων υλικών και λιγότερο στην εμπνευσμένη δημιουργική προσέγγιση στους από τον μάγειρα ονομάζεται μοριακή μαγειρική.

Τι, πώς και γιατί… το μαγειρεύουμε

Η παραδοσιακή μαγειρική σε κάθε τόπο περιλαμβάνει γνώσεις και εμπειρίες που μεταφέρονται από γενιά σε γενιά και η καταγραφή της αφορά το «τι μαγειρεύουμε».

Η σύγχρονη προσέγγιση της μαγειρικής στην μαζική, την εστιατορική και οικιακή εστίαση, όπως διδάσκεται σε σχολές, περιλαμβάνεται σε οδηγούς μαγειρικής και άλλα σχετικά βιβλία, αναφέρεται κύρια, πέρα από το τι φαγητό μαγειρεύουμε και με το «πώς το μαγειρεύουμε». Η καταγραφή της έχει να κάνει με λεπτομέρειες σε αναλογίες και τεχνικές που αξιοποιούν τα υλικά ώστε να έχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα σε γεύση, άρωμα και εμφάνιση.

Οι σύγχρονες ανάγκες και η εξέλιξη της Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων δίνει την δυνατότητα σε ειδικούς να προχωρήσουν σε αναλυτική προσέγγιση της μαγειρικής, όχι ως τέχνη ή τεχνική αλλά ως πεδίο μελέτης και ανάπτυξης τεχνικών επίδρασης με βάση την χημική σύσταση των πρώτων υλών και τις φυσικές αντιδράσεις των στοιχείων και των ενώσεων από τα οποία απαρτίζονται. Ασχολούνται λοιπόν ορισμένοι μελετητές και ερευνητές με την μαγειρική όχι καταγράφοντας το τι μαγειρεύουμε ή πώς το κάνουμε το ένα φαγητό ή το άλλο αλλά κυρίως με το «γιατί το μαγειρεύουμε» με αυτόν ή τον άλλο τρόπο.

Διαφημιστικό τρικ ή τεχνογνωσία μαγειρικής

Η μοριακή μαγειρική έχει προχωρήσει στην καταγραφή ορισμένων συνδυασμών υλικών και τεχνικών με τις οποίες επιτυγχάνονται εντυπωσιακά αποτελέσματα τόσο στις γεύσεις όσο και στην εμφάνιση ορισμένων εδεσμάτων. Ο όρος έχει καταλήξει να είναι ένα εργαλείο του μάρκετινγκ και δεν υποδηλώνει στην πραγματικότητα τίποτα βαθύτερο, πέρα από το ότι χρησιμοποιούνται στην παρασκευή του φαγητού τεχνικές που βασίζονται στις σύγχρονες έρευνες την Επιστήμης και της Τεχνολογίας Τροφίμων.

Πολλοί σύγχρονοι σεφ παρόλο που χρησιμοποιούν σύνθετες τεχνικές στην παρασκευή ορισμένων εδεσμάτων αρνούνται σταθερά τον τίτλο του μοριακού γαστρονόμου και θεωρούν τα πιάτα που παρουσιάζουν δημιουργικές προσεγγίσεις της σύγχρονης γαστρονομίας. Σε αυτό το σημείο πρέπει να δηλώσω ότι συμφωνώ μαζί τους, μιας και θεωρώ ότι η μεγάλη μαγειρική τέχνη εμπεριέχει σημαντική δόση δημιουργικής και πειραματικής διάθεσης, παράλληλα με την γνώση της χρήσης των εργαλείων και της εφαρμογής των τεχνικών.

Δεν μας ενοχλεί βέβαια αν κάποιος χρησιμοποιεί ορισμένες από τις σύγχρονες τεχνικές αντιμετώπισης των υλικών, ούτε και αν το δηλώνει με περηφάνεια, αρκεί το αποτέλεσμα της κατσαρόλας του να είναι ικανοποιητικό γευστικά και αισθητικά.

Αντίθετα, μας είναι από παντελώς αδιάφορο έως και εξοργιστικό το να δηλώνει κάποιος μεγαλόστομα «Μοριακός Γαστρονόμος», να μιλάει για τεχνικές και παράξενα υλικά, το αποτέλεσμα στο πιάτο να είναι τόσο καλαίσθητο χρωματικά και σχηματικά τόσο που να θέλεις να το κρεμάσεις στον τοίχο του σπιτιού σου, αλλά να μην τρώγεται.

Υπάρχουν πιάτα με γαλάζιους αφρούς, κρυσταλλωμένους κρόκους αυγού ή με πατάτες σε μορφή ενεργού ηφαιστείου που εντυπωσιάζουν εικαστικά, αλλά γευστικά δεν έχουν να πουν ή να προσθέσουν τίποτε. Δεν απορρίπτουμε τις προθέσεις για αναζήτηση, αντίθετα τις ενθαρρύνουμε προσμένοντας τον εμπνευσμένο μάγειρα που κάθε τόσο παρουσιάζει μια σημαντική γαστρονομική καινοτομία αρκεί αυτή να προκαλεί τον θαυμασμό μας με τα γευστικά της χαρίσματα και όχι με το εγχειρίδιο με οδηγίες χρήσης με το οποίο θα συνοδεύεται.

Το χρονικό της μοριακής γαστρονομίας

18ος αιώνας: ο Benjamin Thompson (Αγγλία) γράφει για «τις εφαρμογές της Χημείας στην τέχνη της μαγειρικής».
1969: Ο Ούγγρος Φυσικός Nicolas Kurti παρουσίασε την ομιλία «Ο Φυσικός στην Κουζίνα».
1980: Ο Nicolas Kurti συνεργάζεται με τον νέο τότε ερευνητή Herve This και διατυπώνουν τις αρχές της «Φυσικής και Μοριακής Γαστρονομίας».
2006: Η μοριακή γαστρονομία χρησιμοποιείται κατά κόρον σε Ευρώπη και Αμερική ως μέθοδος μαγειρικής κι όχι ως αυτοσκοπός.

Φαγητό έξω…

2011-11-01T14:42:00.000-07:00

Οι βόλτες – ειδικά τώρα το καλοκαίρι – είναι πιο συχνές και τα ραντεβού για ποτό το βράδυ στην …

θάλασσα έχουν πια καθιερωθεί στην καθημερινότητά μας. Τι γίνεται όμως με το φαγητό εκτός σπιτιού; Επιτρέπεται;

Σαφώς και επιτρέπεται, αρκεί να μην ξεφεύγουμε και να μην υπερβάλλουμε στις επιλογές μας. Εξάλλου δεν υπάρχουν καλά και κακά τρόφιμα, υπάρχει μόνο σωστή και λανθασμένη διατροφική συμπεριφορά!

Μην ξεχνάτε, λοιπόν:

• Η σαλάτα δεν πρέπει να λείπει ποτέ από το τραπέζι μας.

• Επιλέξτε σαν συνοδευτικό του κυρίως πιάτου ρύζι ή ψητά λαχανικά αντί για πατάτες τηγανιτές.

• Αποφύγετε τις λιπαρές σος, το μόνο που προσφέρουν είναι επιπλέον θερμίδες.

• Αποφύγετε τα τηγανιτά ή συνδυάστε τα με ελαφρύ συνοδευτικά όπως ψητά λαχανικά ή σαλάτες.

• Αποφύγετε να υπερκαταναλώσετε αλκοόλ, αφού δίνει τόσες θερμίδες όσο και το λίπος.

• Προτιμήστε να αραιώσετε το κρασί σας με κάποιο light αναψυκτικό.

• Προτιμήστε το προηγούμενο κύριό σας γεύμα να είναι ένα ελαφρύ γεύμα (π.χ. μια σαλάτα ή ένα γιαούρτι με μέλι και ξηρούς καρπούς) για να μπορέσετε να απολαύσετε το φαγητό σας χωρίς τύψεις.

• Αν έχετε επιθυμία για γλυκό μετά το φαγητό, προτιμήστε ένα ελαφρύ γλυκό όπως γιαούρτι με μέλι και καρύδια ή γιαούρτι με γλυκό του κουταλιού ή ακόμα καλύτερα δροσιστικά φρούτα εποχής.

• Αν οι παραπάνω επιλογές για γλυκό δεν σας καλύπτουν τότε αρκεστείτε στις 2 κουταλιές από οποιοδήποτε γλυκό της αρεσκείας σας.

• Θυμηθείτε να μασάτε καλά το φαγητό σας, ώστε να δίνετε τον απαραίτητο χρόνο στον εγκέφαλό σας να λάβει το μήνυμα του κορεσμού προτού φουσκώσετε.

Πηγή: nutrimed.gr