BOOM ROOS VIS

film op festival Boulevard in Den Bosch

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Mon, 23 Jul 2007 19:24:00 +0000

De film "Boom Roos Vis" wordt vertoond op festival Boulevard in Den Bosch. Hij maakt onderdeel uit van het filmprogramma met Brabantse korte films.

film bij Omroep Brabant

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Sun, 06 May 2007 14:07:00 +0000

De film Boom Roos Vis kun je bekijken bij Omroep Brabant op Hemelvaartdag, om 18.45 uur. Ieder uur wordt hij herhaald, ook de volgende dag.
Op 19 mei wordt de film vertoond op het festival "Geen daden maar Woorden" in de Verkade fabriek in Den Bosch. zie: www.gdmw.nl

frater Mommers overleden

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Mon, 19 Feb 2007 14:34:00 +0000

Frater Caesarius Mommers, bedenker van de leesmethode "boom, roos, vis" is gisteren op 81-jarige leeftijd overleden. Het bericht verraste mij compleet. Het is pas vijf maanden geleden dat we hem filmde in het archief van de Fraters van Tilburg, tussen de tastbare geschiedenis van "zijn" leesmethode. Hij was toen nog zeer monter en energiek. Ik herinner me hem als een hele vriendelijke, scherpzinnige man, nog volop mee met de tijd. Hij werkte de laatste tijd met uitgeverij Zwijsen aan het digitale schoolbord.

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Tue, 21 Nov 2006 18:49:00 +0000

boom roos vis

film nu te zien!!

boom roos

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Mon, 30 Oct 2006 10:35:00 +0000

pleinmuseum

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Sun, 15 Oct 2006 21:31:00 +0000

Vandaag werd de film vertoont op Pleinmuseum, een grote videoinstallatie van 14 meter lang met 8 schermen. De installatie is deze week nog te zien bij NS-station Tilburg-Reeshof. Ik heb de film speciaal voor deze installatie uitgebreid, eigenlijk heb ik nu acht films gemaakt die tegelijkertijd vertoond worden. Het gaf me de mogelijkheid om extra materiaal te gebruiken. Het wordt sowieso een heel ander kunstwerk met andere mogelijkheden door de opstelling van die schermen. Erg leuke uitdaging om aan te werken. Wel een beetje sneu dat ie alleen vanavond vertoond is en dat er ongeveer twintig bezoekers waren. Maar...het zag er prachtig uit!

film is klaar

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Sat, 30 Sep 2006 12:06:00 +0000

Gisteren hebben we de film gepresenteerd op de opening van "Schatten van Brabant" in het provinciehuis in Den Bosch. De laatste dagen ging het sneller dan verwacht met de montage, de film was op tijd klaar. De komende maand draait de film op drie beeldschermen in het provinciehuis. Verder is hij te zien, van 14-21 oktober op Pleinmuseum in Tilburg en in de Brabantse Filmtheaters:
zondag 8 oktober om 15.00 uur in Filmtheater "`De Leest" in Waalwijk
maandag 9 oktober om 20.15 uur in Filmtheater "`De Leest" in Waalwijk
dinsdag 17 oktober om 19.30 uur in Plaza Futura in Eindhoven
zondag 22 oktober om 12.30 uur in Chassé Cinema in Breda
dinsdag 24 oktober om 19.45 uur in de Filmfoyer in Tilburg

Rob animeert de aftiteling

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Wed, 20 Sep 2006 18:19:00 +0000

De aftiteling van de film wordt een animatie van letters uit een oude letterdoos. Rob heeft vandaag de animatie gemaakt. Beeld voor beeld bewegen de letters naar de goede plaats en vormen zij de namen. Toen alles klaar was zagen we dat we de naam Ceasarius verkeerd hadden gespeld. Het is Caesarius. Gelukkig stond de opstelling nog helemaal zoals het was en had niemand per ongeluk ergens tegen aan gestoten. Anders was het een dag werk, voor niks geweest.

werkoverleg

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Tue, 19 Sep 2006 10:21:00 +0000

Tom en ik komen nu dagelijks bij elkaar om de montage te bespreken. Tom maakt thuis stukjes muziek van de interviewfragmenten. Die mailt hij mij door, zodat ik ze kan gebruiken in de montage. Filmfragmenten zijn wat moeilijker door te mailen, die bestanden zijn vaak te groot.
We zijn het er over eens dat zeven minuten veel te kort is voor al onze ideeën. Maar in de beperking toont zich de meester. We hebben al een mooi begin van een kind die "boom" op het schoolbord schrijft. Close gefilmd, heel eenvoudig. Maar door het onzekere handschrift, wonderschoon. Ik kan er zo een minuut naar kijken, maar we willen nog zoveel meer laten zien...

Tom maakt nieuw liedje

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Sun, 17 Sep 2006 10:25:00 +0000

Tom heeft een liedje gemaakt van een stuk dat we donderdag gefilmd hebben. Frater Ceasarius legde uit hoe de structureerstroken werken. In dertig seconden werd de kern van de leesmethode duidelijk. De camera is gericht op de handen van de frater die de strook met het woord BOOM omvouwt bij de letters. Hij vertelt het alsof hij zelf weer voor de klas staat. De tekst zelf is al heel melodisch.
luister lied

structuur van de film wordt duidelijker

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Sat, 02 Sep 2006 08:02:00 +0000

Na enkele bezoeken aan het archief van de fraters en het bekijken van het gevonden materiaal, wordt langzaam duidelijk hoe de structuur van de film gaat worden.
We beschouwen het archief van de fraters van Tilburg als een schatkamer. Daarin liggen enkele schatten van Brabant, al jaren opgeslagen in kartonnen dozen. Deze schatten samen, vertellen het bijzondere verhaal van de geschiedenis van het leesonderwijs in Nederland. Vijf miljoen mensen hebben met deze methode leren lezen, het begin van hun intellectuele ontwikkeling. Vijf miljoen mensen...en de bron ligt hier, zo ontroerend eenvoudig.
De hele film speelt zich af in het archief. Frater Ceasarius zoekt bijzondere dingen in het archief, die samen de ontstaansgeschiedenis van de methode laten zien. Dit zijn korte scenes, het geluid in de film is nergens synchroon met het beeld.
Een ander element in de film zijn beelden van de archiefdozen: de camera beweegt langzaan langs de onafzienbare rijen bruine archief dozen. Dit bruin van de dozen wordt de "basiskleur" van de film. De rijders langs de dozen worden abstracte intermezzo's.
Het derde element zijn de projecties op een scherm in het archief. Hier zien we oude filmbeelden van kinderen in de klas, oude foto's en de filmstrook van duimeliesje. Duimeliesje is het verhaal dat werd verteld tijdens de eerste leeslessen en waar alle woorden (boom, roos, vis, vuur, etc) in voor komen. Op dit scherm zien we ook beelden van nu, kinderen anno 2006, die leren lezen, nog steeds met dezelfde methode.
Het geluid bestaat uit fragmenten van de interviews, door Tom gecomponeerd tot een muziekstuk. Hierin zijn de woorden "Boom Roos Vis" verwerkt, maar ook geluidsopnamen van klassikaal leren lezen, een interview met frater ceasarius, herinneringen van een man aan zijn eerste woordjes.

Dit is wat we tot nu toe bedacht hebben en het vormt het uitgangspunt voor de opnamen. Uiteindelijk kan best blijken dat we het helemaal anders gaan monteren, maar dat vind ik juist het spannende van dit project.

stemmen worden muziek

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Wed, 16 Aug 2006 16:22:00 +0000

gepost door Tom America

klik hier voor een mp3 proefje
Alle stemmen die ik tot nu toe heb in de computer overgezet van Mini Disk naar wav. Dan afluisteren. Bij sommige woorden maakt het totaal niet uit of die nou met Brabants, Surinaams of Vlaams accent worden uitgesproken. Ze klinken gewoon als nederlands. Dat geldt b.v. voor PIM, MIEP of NET. Maar BOOM en ROOS (rollende –rrr, en allerhande –o- varianten), of RAAM en MAAN, laten heel goed iemands accent uitkomen. Een aantal kinderstemmen zijn al snel favoriet. Daaruit heb ik nu alleen BOOM, ROOS en VIS geХsoleerd.
Stemmen die de –b niet duidelijk genoeg uit laten komen vallen ook af, anders hoor je straks oom i.p.v. boom. De stemmen gerangschikt in groepjes BOOM, groepjes ROOS en groepjes VIS.
Kortom het gebruikelijke knip en plak werk in mijn muziekprogramma. Al snel doemen kleine melodietjes op vanuit de geringe toonhoogteverschillen van de diverse stemmen. Als tempo neem ik 120 bpm (2x de menselijke hartslag, gewoner kan bijna niet). De stemmelodietjes voorzie ik van computernootjes op precies de toonhoogte die ze hebben (eerst met een pianogeluid, later wordt het iets fluitachtigs). Er ontstaan, na wat heen en weer geprobeerd, accoorden die de melodie ondersteunen. Sommige stemmetjes maak ik iets hoger of lager zodat ze net wat beter binnen de gevonden accoorden passen. Diverse begeleidingspartijtjes probeer ik uit. Het wordt uiteindelijk een getokkelde gitaar die Оn de boel verbindt Оn een lichte sfeer toevoegt en een supersimpele bas. Vooral veel ruimte openlaten om de stem alle kans te geven. Ik breek die tokkelpartij steeds af zodat hij niet te vanzelfsprekend wordt. Zo ontstaan kleine reeksjes, soms met de stemmen, soms enkel als eenvoudig instrumentaal op basis van wat de stemmen voordeden.

Ik heb Jeroen het eerste resultaat laten horen. Het valt goed. Als commentaar brengt hij naar voor dat we misschien zoveel mogelijk de kinderstemmen en hooguit die van niet al te oude mensen moeten gebruiken. Aangezien de methode nu 50 jaar bestaat, en je op je zesde leert lezen en schrijven, zou dat inhouden dat we de stemmen van mensen die maximaal 56 zijn mogen gebruiken. Ouder dan die leeftijd zitten er ook niet bij, maar boven de 50 hebben sommige stemmen wel eens de neiging om als 75 te gaan klinken.
Toch maak ik een paar dagen later een versie met alleen maar oudere stemmen, gewoon om te kijken wat dan gebeurt of als contrast. Ik vind het een mooi effect. We zullen wel zien of het gebruikt gaat worden.

De eerste filmopnames op basisschool Armhoefse Akkers zijn gemaakt. Ik hoefde er niet bij te zijn, maar was er wel: sfeerproeven, de kinderen inschatten (ze zijn schattig, lief, meteen aan het werk, vergeten onze aanwezigheid ook al heel snel; ze hebben zoveel indrukken te verwerken met elkaar) en foto's maken van Jeroen aan het werk voor op de website. Juf Karlijn heeft ons de dag ervoor uitgelegd welke oefeningen ze volgende week met de kinderen gaat doen, en dat dan klassikaal. De woorden –ik, -maan, -roos, door iedereen samen opgedreund in ОО-n blok, of in stukjes gebroken "b-oo-m- - handklap"; lijkt me prachtig materiaal, propvol muzikale energie.

Het is alweer de zoveelste generatie boom, roos, vis die deze kinderen voorgeschoteld krijgen: ze beginnen nu met –ik, en dan –maan i.p.v. –boom. Ook zitten er geen Nederlandse namen meer tussen. Wat moet een Somalisch kindje met het woord: Pim?

foto's uit 1980

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Mon, 07 Aug 2006 08:06:00 +0000

Nog een foto ontvangen uit 1980 van Trudi Backelandt. Deze is al in kleur en ziet er opeens al veel minder "Erfgoedachtig" uit. Dat komt misschien ook omdat het een nieuwe school is, aan de bakstenen muur en de nieuwe tafeltjes te zien. Ik zie er wel heel goed alle platen op die aan de muur hangen. Ze vertelde dat ze ook altijd bordtekeningen maakte en ik herinnerde me opeens dat mijn juf, juffrouw Breckhof van de Paulusschool in Utrecht, dat ook altijd deed. Heeft er nog iemand oude foto's van bordtekeningen?
Trudi vertelde dat ze daar nu veel minder tijd voor heeft, dus ik weet niet of dit nog gebeurt. Is dit een uitstervende kunst, de bordtekening?

verhalen over leren lezen

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Sat, 05 Aug 2006 07:34:00 +0000

Weblog gevonden met verhalen van mensen over het moment dat zij leerden lezen. Ik heb er ook maar een oproep bij geplaatst voor oude filmbeelden en foto's.

twee foto's uit winterswijk

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Fri, 04 Aug 2006 14:22:00 +0000

twee foto's van de Emmaschool in Winterswijk uit 1974.

stemmen en muziek

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Fri, 04 Aug 2006 10:01:00 +0000

bericht van Tom America
Jeroen en ik hebben besloten de muziek zoveel mogelijk vanuit het Boom Roos Vis gegeven te laten ontstaan. Dus ben ik vrijdag 28 juli begonnen met het opnemen van stemmen die de woordjes opzeggen. Als eerste registreerde ik twee vrienden van mijn oudste zoon die hier op bezoek waren.
Een dag later kreeg ik een variant met Tilburgs accent te pakken, plus nog twee kinderen en wat volwassenen.
Via een vriend kwam ik op het spoor van een gezin in Kasterlee bij Turnhout. De woordjes moeten ook op vlaamse wijze gezegd worden omdat de methode net zo goed in Vlaanderen gebruikt is. Dat resulteerde in een rit van negentig kilometer om uiteindelijk in 5 minuten tijd 3 mensen vast te leggen; je moet er wat voor over hebben.
Op de kermis heb ik een paar surinaamse en antilliaanse mensen aangeklampt. Zij waren na enige uitleg aldaar, temidden van het kermisgedaver, accoord om mee te doen. Twee dagen later zat ik in Tilburg noord met m'n apparatuur om ter plekke deze weer heel andere accenten vast te leggen. Alhoewel, die onderlinge verschillen vallen best mee. Het lijkt wel of de Boom Roos woorden zo gekozen zijn dat ze toch een heel universeel klankkarakter hebben; wie ze ook uitspreekt het klinkt al snel als ABN. Of heeft dat te maken met de spraaknivellering. Het is algemeen bekend dat de dialecten, vooral bij jongeren, steeds minder gesproken worden; ik heb tot nu toe nog geen Tilburgse jongere gevonden die het rijtje woorden met een vet Tilburgs accent kan opzeggen. Dat zal 50 jaar geleden toch anders geweest zijn, lijkt me.
Donderdag om half negen s'avonds neem ik in Retie nog twee vlaamssprekenden op, die de woorden inkleuren met hun kempisch accent. Mooi. Het was een tip van een van mijn muzikanten die daar familie heeft wonen.

uit in Brabant

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Fri, 04 Aug 2006 09:13:00 +0000

Tom gaat binnenkort een spotje opnemen voor het programma "Uit in Brabant" van Omroep Brabant waarin hij iets vertelt over het project. Het spotje duurt maar liefst 15 seconden, dat zijn ongeveer 40 woorden. Hij gaat ook zijn sampler gebruiken. Hij heeft verschillende mensen woorden laten inspreken (Boom Roos Vis, enz) Dat wordt alvast een voorproefje voor de film.

eerste reacties

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Thu, 03 Aug 2006 07:50:00 +0000

Mooi, we krijgen al reacties binnen. Een onderwijzeres uit Helmond werkt al sinds 1969 met Veilig Leren Lezen. Ze heeft wel een paar dia's met kinderen die leren lezen. Ik ben benieuwd, ook naar haar verhalen van vroeger. Iemand uit Alphen aan de Rijn stuurde haar eerste schrijfsels op. Prachtig, bij mij komen ook weer herinneringen boven: die lijntjes in het schrift breed en smal, om en om, voor de lange letters.

materiaal van de KRO

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Wed, 02 Aug 2006 14:30:00 +0000

Farnk van der Maden van het Brabants Filmarchief wees ons op filmmateriaal van de KRO. Zij hebben een documentaireserie gemaakt over katholieken in de twintigste eeuw met archiefmateriaal. Één aflevering gaat over het onderwijs. Dat betekent dat we naar Hilversum moeten om daar in het Nederlands Audiovisueel Archief te gaan kijken.

zorgen

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Wed, 02 Aug 2006 11:39:00 +0000

Nog niet zoveel oude foto's en films gevonden. Ik hoop dat de oproep via Zwijsen wat oplevert. Ik begin me nu toch een beetje zorgen te maken... Er moeten toch foto's zijn gemaakt? Er moet toch gefilmd zijn? Zo'n belangrijke gebeurtenis in een mensenleven! Maar misschien wordt het op dat moment niet herkend als belangrijk moment. Mensen leggen liever hun vakanties vast en verjaardagen, bruiloften...
Dat fascineert me trouwens ook wel: welke momenten kiezen mensen uit, om vast te leggen op foto of video? Ook een leuk onderwerp voor een film.
Ben ik straks de eerste die vast legt hoe kinderen leren lezen en schrijven? Het is in 1966 al een keer gedaan door Teleac, maar die opnamen zijn spoorloos verdwenen.

Zwijsen verstuurt oproep filmmateriaal

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Wed, 02 Aug 2006 10:06:00 +0000

Uitgeverij Zwijsen verstuurt vandaag een oproep naar 5000 leerkrachten uit groep 3 met het verzoek om oud film- en fotomateriaal op te sturen voor onze film. De oproep is ook geplaatst op hun website . Ik ben heel benieuwd welke schatten dit op gaat leveren.

lange rijder

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Mon, 31 Jul 2006 08:30:00 +0000

Gisteren bedacht ik me dat het misschien wel mooi is als de hele film bestaat uit een heel lang shot in het archief van de fraters. Dat shot zou dan met een dolly (karretje) of een steadycam (trillingsvrije handcamera) gemaakt moeten worden. Dat archief van de fraters vind ik zo'n mooie plek! Echt een schatkamer waar je van alles kunt ontdekken. Ingelijste foto's, dozen met filmblikken, toverlantaarns, vitrines met medailles, en honderden archiefdozen met papieren en foto's. Het geluid van Tom, met flarden interview en muziek, zou het tot een spannend raadselachtig geheel maken. Nog maar eens even bekijken of dit goed kan werken. Ik moest meteen denken aan de film "Russian arc" van Sokurow. Dat is een film van 90 minuten, gefilmd in een shot. De camera dwaalt daar door zesendertig kamers van het museum "de Hermitage".

Ted weet het niet meer

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Mon, 31 Jul 2006 08:22:00 +0000

Ted van Lieshout weet niet meer hoe hij heeft leren lezen. Helaas, ik had hem er graag over geinterviewd, want ik vind dat hij zijn jeugdherinneringen zo mooi verwoord in zijn boeken.

schrijver gezocht

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Thu, 27 Jul 2006 18:26:00 +0000

Vandaag hebben we gebeld met Paul van Loon, kinderboekenschrijver uit Drunen. Ik wilde hem vragen of hij nog herinneringen heeft aan zijn eerste woorden die hij leerde lezen en schrijven, en of hij heeft leren lezen met "boom roos vis". Hij is geboren in 1955, dus heeft leren lezen in 1961. De methode was toen één jaar uit. Het lijkt me leuk om een Brabantse schrijver (of schrijfster) te interviewen over zijn herinneringen aan zijn eerste woorden. Tom America kan van dat interview dan vast een mooie compositie maken.

Helaas had Paul van Loon leren lezen met een andere methode. Ik heb nog een mail gestuurd naar Ted van Lieshout, geboren in Eindhoven en een van mijn favoriete schrijvers. Hij heeft ook in 1961 leren lezen, de methode was toen pas net uit. Maar misschien zat hij op de juiste katholieke school, die nauw contact had met de Fraters van Tilburg. Ik wacht zijn reactie af.

oproep

noreply@blogger.com (Jeroen Neus) — Mon, 24 Jul 2006 13:35:00 +0000

bericht van Jeroen Neus
Wie kan ons helpen aan een ouderwetse letterdoos die we kunnen gebruiken voor de filmopnamen? Na de opnamen krijg je de letterdoos weer terug. Reageer aub hier onder.