Kruczym Piórem

powój

2012-02-17T17:22:00.001+01:00

Zakwitł. W samą ostatnią pełnię mi zakwitł. Kiedy miałam parę Złych Guseł do zrobienia. Już drugi raz, poprzednio różowe, delikatne kwiaty pojawiły się na sypialnianej toaletce w sam Vetrablot. A trzymają się tylko przez jeden dzień. Cóż, taka wiedźma ze mnie, jak z koziej dupy trąba przecież. Jak widać.

Tak, to zwyczajny polny powój. Który nie miał prawa — bo niby skąd — znaleźć się w mojej doniczce z gruboszem, na IV piętrze śródmiejskiej kamienicy, w której okolicach powoju nie uświadczysz — najbliższy może rośnie w parku na Morskim Oku, ale nigdy go tam nie widziałam, więc pewnie nie rośnie. W doniczce, w której nie zmieniałam ziemi od nie wiadomo jak dawna, zatem sama tego nasionka też przywlec nie mogłam. Wziął się znikąd. Rozpoznałam go dopiero gdy zakwitł pierwszy raz, w samo święto przodków i cieni. Wtedy nie zdążyłam sfotografować, tym razem mi się udało. Ma już nowe pączki, ciekawe jakie święto wybierze sobie na kolejne kwitnienie. Bo mam wrażenie, że nie zakwitnie byle kiedy, znów trafi we właściwy Czas. Może wtedy uda mi się choć jeden kwiat zapylić i dochować się nasion. Tymczasem doświetlam halogenem, dbam by nie było mu za mokro ani za sucho i od czasu do czasu — tuż przed rozwinięciem pąków — dokarmiam kilkoma kroplami własnej krwi.

Z (być może znaczących) ciekawostek:

Hedge Bindweed’s magic lays in the places in between — thresholds and doorways — openings to the otherworld. It is a good ally for hedgecrossers and spirit workers. Its persistent vines creating a connection or bridge to both worlds one is travelling between giving the safety of a return route.

(za Witch of the Forest Grove)

Właściwy kwiat u właściwej osoby? I jeszcze we właściwych chwilach zakwitający? Cóż, życie. Zaprzeczanie temu, kim się jest nic w nim nie zmienia, a może tylko zaszkodzić.

gdyby tak...

2012-02-08T18:16:00.000+01:00

Gdyby tak przyjąć robocze, heretyckie założenie, że Ragnaroku nie będzie? Bo już był? Że wszystkie eddaiczne zapowiedzi już się kiedyś spełniły? Że nasi rodzice, to nie Askr i Embla, ale Lif i Lifthrasil? Że eschatologiczne wizje to nie zapowiedzi, a rodzaj wspomnień? Zakodowanej głęboko pamięci tego, co już się stało? Że bogowie, ci, którzy w Ostaniej Bitwie padli, powracają — bo i martwi bogowie dokądś idą i stamtąd wracają, jak Baldr wrócił z domeny Hel? Że mają nowe cele i Cele, nowe plany i Plany — i do ich realizacji potrzebują ludzi — jak potrzebowali zawsze i zawsze będą potrzebować? I handlują z ludźmi by ich pomoc otrzymać? A te plany nie są nam znane, są zupełnie inne niż te, które przodkowie sobie opowiadali, aż w końcu ktoś je spisał i opisał? Tych nie opowiedział i nie spisał nikt...

Gdyby przyjąć takie założenie — czyż nie trzeba by na nowo opisać kształtu świata? I zamiast opierać się na tym, co już kiedyś zostało opowiedziane, snuć zupełnie nową, nigdy nie zapisaną jeszcze opowieść?

Niezmienne — w swojej ustawicznej zmienności — pozostały tylko Orlog i Wyrd. W Orlog wszystko się wpisuje, a Wyrd drży od każdej naszej myśli, każdego wyboru i kroku, jak Sieć Życia drżała zawsze i jak zawsze będzie drżeć i pulsować od każdej myśli i wszystkich poczynań naszych potomków...

Może wśród heathen również potrzebni są heretycy, zupełnie inaczej postrzegający świat i jego historię...

muzycznie - samica groźniejsza od samca...

2012-02-05T02:08:00.000+01:00

Nie chce mi się pisać. Nie ma zresztą nic szczególnego do zakomunikowania, jad się wylał i już go nie ma. Tyle może, że w ciągu minionego miesiąca stuknął mi kolejny roczek, a mojemu dziecku, gdyby urodziło się w porę stuknąłby trzynasty. Więc zamiast gadania — trochę muzyki. Cholera, nikt nie zrobił porządnego filmiku do tego świetnego tekstu Kiplinga — dobrze że w ogóle w wykonaniu Julii Ecklar znalazło się toto na jutjubie. Tekst (niżej) wprawdzie cokolwiek feministyczny — ale dobry — i wpisuje się nieźle w rozmaite wydarzenia... choć zdecydowanie zauważalne jest, że jego autorem jest mężczyzna — kobieta to samo inaczej by ujęła. Z powodu braku filmu doradzam zamknięcie oczu i po prostu posłuchanie.

When the Himalayan peasant
meets the he-bear in his pride,

He shouts to scare the monster,
who will often turn aside.

But the she-bear thus accosted
rends the peasant tooth and nail.

For the female of the species
is more deadly than the male.

When Nag the basking cobra
hears the careless foot of man,

He will sometimes wriggle sideways
and avoid it if he can.

But his mate makes no such motion
where she camps beside the trail.

For the female of the species
is more deadly than the male.

When the early Jesuit fathers
preached to Hurons and Choctaws,

They prayed to be delivered
from the vengeance of the squaws.

Twas the women, not the warriors,
turned those stark enthusiasts pale.

For the female of the species
is more deadly than the male.

Man's timid heart is bursting
with the things he must not say,

For the Woman that God gave him
isn't his to give away;

But when hunter meets with husbands,
each confirms the others tale

— That the female of the species
is more deadly than the male.

She who faces Death by torture
for each life beneath her breast,

May not deal in doubt or pity
— must not swerve for fact or jest.

These be purely male diversions
— not in these her honor dwells

— She the Other Law we live by,
is that Law and nothing else.

Unprovoked and often charges
— even so the she-bear fights,

Speech that drips, corrodes, and poisons
— even so the cobra bites,

Scientific vivisection
of one nerve till it is raw

And the victim writhes in anguish
— like the Jesuit with the squaw!

So it comes that Man, the coward,
when he gathers to confer

With his fellow-braves in council,
dare not leave a place for her

Where, at war with Life and Conscience,
he uplifts his erring hands

To some God of Abstract Justice
— which no woman understands.

And Man knows it! Knows, moreover,
that the Woman that God gave him

Must command but may not govern
— shall enthrall but not enslave him.

And She knows, because She warns him,
and Her instincts never fail,

That the Female of Her Species
is more deadly than the Male.

hyhyhy...

2012-01-14T00:05:00.000+01:00

Proszę bardzo... to jednak moja ostatnia notka zabolała. I grozi mi się za nią prokuraturą. Ciekawe, czy prokurator znajdzie miejsce, do którego zechce się przyczepić... Nic konkretnego bowiem nie padło. Ani personalia, ani żadna explicite wyrażona groźba... padło, że powinnam. I padło, że lepiej uważać.

I tak oto zostałam stalkerką... Cóż, kto sieje wiatr, zbiera burzę. I żaden stalking nie ma tu nic do rzeczy... na rzeczy jest jedno — za swoje poczynania i słowa zawsze trzeba płacić. I żadne udawanie, że nic nigdy nie było przed tą zapłatą nie uchroni.

Ciekawe swoją drogą, jak prokuratura odniosłaby się do takiego tekstu (który, mam nadzieję, został przez jego adresata zarchiwizowany, trzeba będzie chyba pogadać z administracją forum, na którym owa wymiana korespondencji miała miejsce, a i z samym adresatem):

23:03:11
Od: XXX
Do: YYY

XXX, odezwij się na PW - na pewno jakiś dogodny termin uda nam się ustalić. Szkoda tylko, że braki w umiejętnościach konwersacji musisz rekompensować w mniej wyszukany sposób.

----------------------

Odzywam sie zgodnie z Twoja prosba. Rozumiem ze koniecznie chcesz blyszczec przed znajomymi panienkami, ale pozwolisz ze zwroce Ci uwage przyjacielu, ze to Ty chciales sie ze mna spotkac - bo koniecznie chciales cos ode mnie bezposrednio uslyszec.

Nie mam zamiaru tracic czasu na wirtualne napinki i inne bzdury.

Podpisujesz ze na wlasna prosbe i ze ja nie ponosze zadnej odpowiedzalnosci za spowodowanie Twojego kalectwa lub smierci, Ty dostajesz ode mnie to samo. I mozemy sobie rozmawiac twarz w twarz.

Jako ze nie mieszkam w Polsce, a najblizszy przyjazd planuje latem w czasie urlopu, proponuje jakies letnie spotkanie celem wyjasnienia sobie kto co moze a kto nie.

Calkiem mozliwe (choc jeszcze nie w 100% pewne) ze na przesilenie letnie bede w okolicach Warszawy - takze pozostanmy na wszelki wypadek w kontakcie.

Naprawde sie ciesze ze bede mogl pokosztowac Twojej krwi, a Twoj bol i cierpienie ofiarowac Najwyzszemu z Asow.

Tak wiec narazie "do napisania".

XXX

Tudzież ciekawa jestem reakcji władz śledczych na takie dictum:

29 marca
XXX

achh... polamie mu tylko rece i ew.utne lub odgryze ( okaze sie w praniu) kawalek ucha na ofiare. Oczywiscie moglbym go zabic, gdybym mial murowanych swiadkow, ze zrobilem to w samoobronie.

Niestety o to mogloby byc jednak mimo wszystko trudno, gdyz Rodzina nie jest jeszcze na tyle liczna i mocna - wiec moglaby wyjsc z tego sliska sprawa...

Oni wszyscy mysla, ze to jest taka fajna zabawa i mozna robic i mowic wszystko nie biorac za to odpowiedzialnosci.

A wiec czas najwyzszy aby sie przekonali jak to jest naprawde.

Cytaty, oba, zarówno ten z korespondencji z osobą trzecią, jak i tej kierowanej do mnie, oczywiście bez zmian i poprawek. Zapewne po raz kolejny zostaną publiczności przedstawione jako zmyślenie...

Fakt, czas najwyższy, żeby niektórzy ludzie przekonali się o tym, że za swoje słowa i czyny należy odpowiadać. Niekoniecznie musi to stać się faktem takim sposobem, jakim się odgrażali komu innemu. A jeśli moja poprzednia notka trafi do prokuratury, to będzie precedens... pierwszy w Polsce proces za groźby dotyczące... użycia magii? Albo nawet nie użycia jej, ale po prostu oczekiwania na sprawiedliwość Losu.

Swoją drogą, kto to mówi... ech... Śmieszne? Czy żałosne? Czy jedno i drugie? Chyba jedno i drugie.

Echhh... zatrzasnęłam nocą deskę klozetową. Zapomniałam o spuszczeniu wody, a kupa i spod deski cuchnie. Niniejszym zatem owo niedopatrzenie naprawiam...

Chlup — i kupa spływa z siłą wodospadu w czeluście kanalizacji. Jeśli nie będzie dalej publicznie pluskać, to na dobre w końcu.

klapy od klozetu zamykanie

2012-01-13T02:14:00.000+01:00

Znajomy dziś pociągnął dla mnie kartę. Trafił w Łososia Mądrości, znowu... Cóż, oczy mi się zdecydowanie otwierają, zaczynam widzieć rzeczy, na które byłam dotychczas ślepa. I zasługa w tym zarówno zacieśniających się układów z Górą, jak i ostatnich wydarzeń. Mądrość. Intuicja. Wiedza. Zrozumienie. Świadomość. Zawsze były dla mnie najcenniejsze, ważniejsze niż ja sama. I takie pozostaną. Wszystko wraca na swoje miejsca. A z cudownym doznaniem, jakie powodują łuski opadające z powiek niewiele rzeczy da się porównać.

Zanim przejdę do meritum, złożę jeszcze małe oświadczenie — nie będę już gmerać przy czasie więcej. Obiecuję... Zima będzie. Nurt Wisły zawracanej kijem w sierpniu został wczorajszej nocy nieco przyspieszony. I sądząc po dzisiejszej wichurze, zaczyna wracać na swoje miejsce. Trochę późno, ale jednak. Przed końcem stycznia zima powinna i nad Wisłą wreszcie zawitać. I chociaż sporo to działanie kosztowało, chociaż dzisiaj jestem zmęczona jak nieboskie stworzenie, nie powstrzyma mnie to przed napisaniem kolejnej notki, zjadliwej i wrednej. Ale szczerej. Bo mało co drażni i zawodzi tak, jak obmowa za plecami — ja przynajmniej, jadąc sobie po osobie, która mnie skrzywdziła, miałam na tyle jaj, żeby robić to, choć publicznie, jednak w miejscach, w których owa osoba mogła się z treścią moich wypowiedzi zapoznać, przeciwnikowi natomiast tych jaj zabrakło, postanowił sobie po mnie pojechać tam, gdzie mnie nie ma, za plecami (chociaż obmowy za plecami, nie w twarz, też się zawsze wypierał — cóż, nigdy nie umiał negatywnych rzeczy wypowiedzieć prosto w nos — i to ma być postępowanie godne? — pytanie pozostawiam bez odpowiedzi). Świadczy to jedynie o kalibrze człowieka... góra jak zwykle urodziła małą myszkę. Chociaż myszka to takie miłe stworzonko... niedorobionego szczura raczej urodziła. Bo dorobiony jest stworzeniem mądrym i szlachetnym.

Z Hrefną się nie zaczyna. A jeśli się zacznie i za to zapłacić będzie trzeba. I udawanie, że żadnej relacji, żadnej interakcji nigdy nie było nie pomoże ani nie uchroni. Nie ja tę relację zaczynałam, nie ja zacieśniałam, nie ja postąpiłam podle, nie ja za obłudę będę płacić. I nawet palców do tej zapłaty nie musiałabym przykładać, choć z przyjemnością to zrobię. Bo chrześcijańskie wybaczactwo mnie na szczęście nie dotyczy. Przeciwnie, za wyrządzoną mi krzywdę mam obowiązek odpłacić. Udawać, że nic się nie stało, jak czyni to druga strona, wystawiając tym sobie właściwe, przeczące wielkim słowom, świadectwo, wmawiać sobie i światu, że nic nigdy nie było, nie będę. Powinnam zabić. Ale że jako wiedźma, guślarka, seidhrkona, innym arsenałem dysponuję, użyję tego innego arsenału.

Zatem wracając do ostatniej, głupawej i żałosnej historyjki — cóż, głupią guślarką Hrefna była, że zaufała, oj głupią. Więcej tego błędu nie powtórzy. Bo ufać można jedynie sobie. Natomiast celem ostatecznego zmycia kupy z obcasa, jeszcze nieco popluje sobie, bo właściwie dlaczego by nie miała popluć. Nie musi i (już — choć długo — póki sądziła, że warto — chciała) nie chce wybaczać. I w tej, konkretnej sytuacji, wybaczać nie zamierza. Ktoś przez swoją hipokryzję i swoje żałosne, a grubymi nićmi szyte manipulacje doprowadził do wojny? Dobrze, będzie ją miał. I niech lepiej uważa na swoje młode, żeby im się jakaś krzywda nie stała. Wiedźmy są amoralne, nie mają skrupułów i są bezwzględne; zranione będą uderzały tam, gdzie zaboli najmocniej — w jedyne praktycznie miejsce, które może zaboleć. I się nie zawahają.

Ktoś wojnę zaczął? Ktoś własnego postępowania, słów i czynów się publicznie wypiera? Łącznie z zarzucaniem, że wyjęte explicite z pewnej korespondencji słowa są urojeniami? Dobrze. Proszę bardzo. Sam tego chciał. Z guślarkami się nie zadziera — przynajmniej nie bezkarnie. Koński łeb? Czemu nie...

Niektórzy ludzie mają najwyraźniej kompleks piesków. Chcieliby widać pieskom chociaż do pazurków u tylnej łapy, tej, którą pieski podnoszą, żeby obsiusiać drzewko, płotek lub nogawkę dorosnąć, skoro gdy zaczyna się jakakolwiek burza zawsze psich porównań używają. Nie stać ich nawet, przy całym intelekcie, któremu nie da się (niestety) zaprzeczyć, na wymyślenie czegoś nowego. Choć same uważają się za wilki, do wilków im zdecydowanie daleko. Podobnie jak i do piesków zresztą. Ewentualnie mogą być porównywalne z kanapowymi pieskami różnych księżniczek, ujadającymi tak, jak im ich panie każą ujadać, choć to i dla wszelakich yorków i chihuahuaów obelga. Bo pieski nie stosują hipokryzji i matactw. „Nie możesz być wilkiem, bądź lisem”? Zgoda. Ale to nawet lisiej taktyki nie przypomina, przypomina raczej taktykę węża lub żmii. Robala. Wurma. Wyrmra. I rozpoznanie rzeczywistej natury kogoś, kto skrzętnie ją pod płaszczykiem pełnych hipokryzji wielkich słów ukrywa sprawia gorzką satysfakcję. Zadałam się z wyrmrem. Zapłaciłam. Drogo. Teraz czas wyrmra rozdeptać. Coby nie stał się członkiem załogi Naglfaru. Nie żeby był jakoś szczególnie groźny w tej roli, jako śmieć nawet tam zbyt wiele nie zdziała. Ale dla zasady. Robaki się rozdeptuje, a później szoruje podeszwy, żeby nawet śladu po nich nie zostało. „Syn Odyna”, którego zachowanie wskazuje raczej na to, że jest pomiotem Lokiego na nic innego niż utopienie w sławojce nie zasłużył.

Cóż, komuś zdecydowanie zabrakło jaj i klasy („herbu Radwan z zawołaniem Kaja” — ech... a przecież słoma tak wysoko z cholewek sterczy, że gdzież mu do herbu) żeby zaczętą przez siebie i przez siebie nakręcaną sprawę zamknąć w sposób godny. Żeby przyznać się do własnego wpływu na poczynania drugiej strony. Nie umiał nawet w twarz powiedzieć prostego „daj mi spokój”. A miał przecież na to czas — nawet jeśli nie od razu, kiedy między nogami inaczej zaswędziało (choć to ze mną przecież się na wspólny pokój na pewnym zlocie umawiał i nawet tego nie umiał odwołać w sposób nie budzący wątpliwości) — to w późniejszej korespondencji... I w swoich kłamstwach zabrnął tak daleko, że sam w nie chyba uwierzył. Miałam możliwość udusić toto we śnie — może powinnam była, chociaż za likwidację gnidy odpowiadałabym jak za zabójstwo człowieka. Ale głupia byłam. Wolałam patrzeć jak śpi, rozczulać się senną bezbronnością i jeszcze się do tego czegoś tulić...

Nic w twarz, wszystko za plecami... A satelity takie zachowanie kopiują, same pogrążając się w śmietnikowym pojemniku, choć zdawały się ludźmi godnymi. Żałosne. I śmierdzące... Cóż, zadajesz się ze śmieciem, to i smrodem nasiąkasz... chociaż kąpiele w końcu i od smrodu uwolnią. Ale jedynie wtedy, gdy się chce z siebie ten smród zmyć. Jeśli smród zdaje się być aromatem, jeśli chętnie się w nim przebywa, nic nie pomoże...

A teraz, celem zmycia ostatnich śladów kupy z obcasa, wspomnienie, które dzisiaj mdłości we mnie budzi. Dwa wspomnienia w zasadzie. Zwracam uwagę na rozanieloną minę żałosnego człowieczka, który mi na poniższych fotografiach towarzyszy. Moją rozanieloną minę da się wytłumaczyć pieśnią szesnastą (Hávamál się kłania), którą zostałam omamiona. Czego jestem pewna, bo i osaczanie od pierwszego sieciowego spotkania na to by wskazywało. Natomiast to, że ktoś się obecnie owego osaczania wypiera, prawdy nie zmieni. Za odśpiewanie tej pieśni również trzeba będzie zapłacić. Los się tym zajmie. I Tu i Tam cena będzie wysoka. A Losowi zawsze można pomóc...

I zanim jeszcze zamknę klozetową deskę... Cóż, jeśli traktowanie kogoś tak, jak traktuje się dowolną obcą osobę, dowolnego użytkownika jakiegokolwiek forum (a więc docenienie merytorycznej treści wypowiedzi) jest traktowane jak łaszenie się do nóg, to niektórzy ludzie mają chyba problem z manią wielkości. Lub uważają się za pępki świata. Którymi stanowczo nie są. Dla nikogo poza własnymi satelitami, mamionymi kłamstwem i hipokryzją. Świat jest o wiele szerszy niż śmietnikowa altanka na prywatnym podwórku. I zdecydowanie piękniejszy...

Tak, obiecałam być dla Jego ludzi. Jego, nie tego żałosnego typka, którego niniejsza i poprzednia notka dotyczy, a który i na powyższych zdjęciach figuruje. Jestem i będę. Tej obietnicy nie złamię. Bo jest ich wielu. I coraz częściej odzywają się do mnie ci, na których spoczęło Oko. Staram się być dla nich najlepiej jak potrafię. Tak przysięgałam i tego dotrzymam. Nie darmo noszę na szyi — obok Młota — także i Jego znak...

A jeśli chodzi o drugą obietnicę — będę negocjować. Do upadłego. Choć niewiele mi czasu zostało — rok, dwa, może trzy... By uwolniono mnie od niewykonalnego zadania. Jeśli nie zostanę z niego zwolniona — cóż, spróbuję wypełnić. Jeśli się nie uda — zapłacę. Ale też będę miała satysfakcję, że za swoją podłość, nie tylko wobec mnie zresztą, ten, kto postąpił podle poniesie swoją cenę. Jak na to zasłużył. To warte każdej zapłaty. Nawet ostatecznej. Bo w końcu i Ten, z kim zawarłam Pakt poświęcił się sobie, by dostać to, co miało dla niego ogromne znaczenie... Choć czy zemsta jest naprawdę tak bardzo dla mnie ważna?

The Eye that sees from with-Out the head. Watching all the currents

and eddies of the waters of the world. A sacrifice given, just as

there was another. Pierced in the side by his own hand, sacrificed by

self to Self – for there is no greater Power than the Self.

The Blind Guest. How can a blind man see, how can one sacrifice self to self?

This is Paradox.

Nine is the number of the Allfather, that oldest of the Aesir, who

slew the Primal Giant Ymir –whose blood ran in his veins. They built

the world from him, those three brothers. High, Just as High and

Third.

Trzask... I klapa od klozetu, a raczej drewnianej sławojki opadła. Kupa została z podeszwy zmyta.

„Jeśli kogoś lubię i szanuję, to tak jest i już” — dawno nie słyszałam lepszego dowcipu. Jest i już, póki wiatr nie zawieje inaczej i nie zaswędzi to coś, czym myślą mężczyźni... Jeśli nie było to kłamstwem, jest tym żałośniejsze.

I na tym koniec żałosnej a głupawej historyjki. Nauka z niej przyswojona. Na dobre.

nowinki z lekka obrzydliwe

2012-01-04T23:58:00.000+01:00

No to dowiedzialam się na przyład, że taka ze mnie czarownica, jak z koziej dupy trąba. Co Czytaczom, tym, którzy naprawdę mnie znają, a nie tym, którzy dali się ponieść swoim własnym na mój temat wyobrażeniom, kiedyś dobrym, obecnie fatalnym, zapewne sporo rozrywki dostarczy. W pewnej sprawie poszło na noże i włócznie. Bardzo ostre noże i dobrze wyostrzone włócznie zresztą. W jednym z miejsc sieci powiedziałam być może nieco zbyt wiele. Ale w sumie tego nie żałuję. Towarzystwo wzajemnej adoracji, którego członkowie de facto nigdy nie mieli okazji i możliwości mnie poznać, niech myśli sobie o mnie, co tylko sobie myśleć zechce. To mi zwisa. Ci, którzy mnie znają, mają na mój temat własne zdanie i nie zmienią go tak łatwo... A i sprawdzali niezbyt dawno moje hm... umiejętności, rozmaitymi metodami. I co im wyszło, to wyszło...

Mam teraz ochotę napisać o człowieku znikąd, pojawiającym się nagle i otaczającym o ćwierć wieku młodszymi satelitami, pod pretekstem budowania grupy religijnej, choć przybył z miejsca, gdzie grupy wyznawców tej religii są wszędzie, a jednak do żadnej tam nienależącym. O człowieku niebędącym w stanie utrzymać trwałej relacji nawet z matkami swoich dzieci, przynajmniej „tych, o których wie oficjalnie”. Człowieku, który oszukał mnie i skrzywdził, początkowo osaczając i budując nić porozumienia, a później w ciągu jednego dnia odwracając swój stosunek do mnie o 180 stopni. Człowieku usuwającym wszelkie ślady zainicjowanej przez siebie i bardzo nasilonej interakcji ze mną, a niepotrafiącym nawet powiedzieć mi w twarz, co o mnie myśli i jaki był powód takiej nagłej zmiany. Człowieku kłamstwem i hipokryzją utrzymującym wokół siebie swoje satelity. Odwracającym fakty, naginającym własne wypowiedzi, wypierającym się własnych wobec mnie poczynań, nawet w kontakcie z osobą, której powinna się od niego należeć bezwzględna szczerość. O człowieku, który powiedział mi kiedyś: „napewno zdjesz sobie sprawe z tego (zycie, ze tak powiem, zycie... ) ze oprocz przyjazni, szacunku i zaufania, nic innego zaofiarowac Ci nie moge. Wiem ze o tym wiesz, ale uczciwosc wymaga abym JA to powiedzial. Ordnung muss sein. Za bardzo jestes mi bliska, abymk owijal sprawe w bawelne czy inne tkaniny” [cytat i pisownia bez poprawek, a ja zwracam uwagę na jego ostatnią frazę] — widać wobec innych zabrakło mu jaj żeby w owe tkaniny nie owijać... Ale nie chce mi się. Nagle cała sytuacja z dnia na dzień przestała mnie boleć, a zaczęła śmieszyć. Współczuję tylko tym, którzy temu człowiekowi ufają. Prędzej czy później przekonają się, z kim mają do czynienia, jak przekonałam się ja, jak przede mną przekonała się inna osoba, inna ruda wiedźma, bardzo mi w jakiś sposób bliska. Ona cierpiała rok... ile ja będę z tego wyłaziła?... I ona nie wzięła sobie na grzbiet trudnego i wygląda na to, że niemożliwego do realizacji zadania z tym człowiekiem związanego. Ja wzięłam. Niestety. I je spełnię. Choćby skały srały. Choć sama myśl o jakimkolwiek kontakcie obecnie mnie mierzi.

Ja przynajmniej miałam tyle godności, by przekazy Tamtej Strony, które na temat tej osoby otrzymałam, owej osobie przedstawić. Nie ukrywam, że wiele mnie to kosztowało, o wiele łatwiej byłoby owego człowieka spuścić w klozecie niepamięci, jak i on mnie spuszcza. Ta osoba nie ma jaj nawet na tyle, żeby to, co nazywa przekazami na mój temat, sprzeczne z tym, co ja otrzymałam, przedstawić i z pokazanymi mnie — i bezpośrednio — i przez osoby trzecie — skonfrontować. Ktoś tu zmyśla. Pytanie, kto... i to pytanie raczej do „publiczności” — ja własnego niezmyślania jestem całkowicie pewna. Czas pokaże. Dowiemy się po Tamtej Stronie. Ja w każdym razie wszystkie swoje zawarte wobec Bogów zobowiązania zamierzam spełnić, choćby nie wiem ile miało mnie to kosztować i choćbym sama miała sie w tym zatracić. Przekazy są dla mnie jasne i oczywiste — i mogłabym mieć co do nich jakieś, jakiekolwiek wątpliwości, gdyby spełnienie postawionych w nich wymagań miało mi przyjść łatwo, nie było wbrew mnie samej, gdyby było przyjemne... A grono wyznawców pewnej religii, grono „Jego ludzi” , nie zamyka się przecież na pewnym towarzystwie wzajemnej adoracji, manipulującym zdaniem ludzi na temat osób im niewygodnych (jak było choćby z zakończeniem związku jednej z jego członkiń z poprzednim partnerem — który zresztą ostrzegał mnie, że i ze mną postąpi się tak samo, gdy zacznę być niewygodna, w co oczywiście nie wierzyłam, wolałam wierzyć paczce naginających fakty hipokrytów — chociaż choćby to: [Były partner jednej z pań, 5 marca o 08:52] - [...] A X i Y to faktycznie gówniary... Jak pierwszy raz przyjechałaś, wtedy co się ubrały ja dziwki jak szliśmy do łykendu, to po to ze doszły do wniosku ze będą się mizdrzyły do U żeby cię odpędzić... Tak jak by chłop nie miał swojego rozumu i nie wiedział czego chce... ale to proszę zachowaj dla siebie... [...]” — powinno było mi już wtedy dać do myślenia, nie dałabym się wówczas wciągnąc w sieć hipokryzji i manipulacji, w którą byłam uwikłana, póki byłam potrzebna, moje ciało i intelekt były interesujące... nawet do użycia tego ciała ktoś nie potrafi się obecnie przyznać...).

Smutne jest tylko to, że moje zadanie w dużym stopniu dotyczy człowieka, którym w świetle niedawno otrzymanych informacji, kompletnie gardzę. Trzeba będzie jakoś tę pogardę przemóc, jeśli Tamta Strona ma w tym jakiś interes. Ale póki co, zarówno pogarda, jak i obrzydzenie jedynie narastają. Facet zaczął mnie zwyczajnie mierzić — gdy okazał się zaprzeczeniem cech, o których głośno lubi powtarzać, a co zostało pewną korespondencją jedynie potwierdzone — zwłaszcza godności, prawdomóności i konsekwencji... Smutne jest też to, że zarzuca mi obecnie chorobę psychiczną — trzeba chyba będzie wyciągnąć ten wypis sprzed roku, stanowiący, że nie mam żadnych objawów zaburzeń psychicznych i emocjonalnych, a powodem hospitalizacji był jedynie ostry kryzys dysadaptacyjny, zresztą zasymulowany przeze mnie w konkretnym celu, w którego realizacji, co muszę uczciwie przyznać, ów ludzki śmieć mnie mocno wsparł... cóż, kręciłam go wtedy jako samica, pewnie nie tyle ja, ile to, co mam między nogami go tak naprawdę kręciło...

Wiem swoje. Smutne tylko, że muszę działać wbrew temu co wiem, a została mi w jednym ze snów pokazana pełna historia tego osobnika. Nie taka, jaką sam ludziom przedstawia. Budząca wstręt...

I wystarczy. Każdy odczyta jak chce. Towarzystwo wzajemnej adoracji po swojemu. Moi przyjaciele, ci, którzy już przed ponad rokiem ostrzegali mnie przed zaufaniem, po swojemu... Wojny nie chciałam, ale skoro musiała nastąpić — cóż, taki lajf, taki Wyrd...

A teraz pójdę sobie zwymiotować, bo samo myślenie o tej sprawie budzi moje mdłości. Czeka mnie jeszcze napisanie maila do człowieka, którym gardzę. Mail zapewne nawet nie zostanie przeczytany. Ale szczerość i uczciwość tego wymagają. Jednak na to będzie mi trzeba sporo czasu. Bo muszę się przemóc, a to niełatwe, łatwiej byłoby go po prostu z siebie raz na zawsze wyrzygać. I spuścić w wielkim białym telefonie, jak każdego innego szogota...

Oczywiście jestem całkowicie pewna, że wszystko, co powyżej napisałam zostanie przez niektóre osoby uznane za zmyślenia. Na to nic nie poradzę. Nikogo nie da się uchronić przed tym, co mu Norny zaplotły. I nawet nie próbuję... Jak własny tyłek zaboli, wówczas prawdziwość moich słów zostanie potwierdzona. Szkoda że nie wcześniej, bo z całą rozciągłością chciałabym podkreślić, że pewnym, kompletnie mi nie znanym — i wzajemnie — osobom, oceniającym mnnie jedynie na podstawie informacji zasłyszanych od osób mi nieżyczliwych, którym stałam się niewygodna, nigdy źle nie życzyłam. Przeciwnie, życzę dobrze. A takiego doświadczenia, jakie ja w wyniku pewnej interakcji i tego, że tej interakcji zaufałam, przeżyłam, nie życzę nikomu.

dziwne bogów inspiracje

2011-12-26T02:35:00.003+01:00

Dziwnymi drogami przychodzą czasem rzeczy poprawiające nastrój. I pomoc, która być może wcale nie miała być pomocą, a jednak nią jest. Silną i potrzebną. Ta, konkretna, przyszła dokładnie z tego miejsca, z którego kilka dni temu trafił mnie bardzo dotkliwy cios. Dotkliwy i bolesny. I przyznaję to, bo godność nie polega na udawaniu, że nic się nie stało, że nie trafił nas cios, że nas nie zraniono. Godność polega na życiu mimo gniotącego bólu, ustawicznym podążaniu do przodu, na niezaprzestawaniu walki, mimo że ów ból wisi nad głową stale, jak ponure chmurzysko, co przesłania całe niebo — a ja prę naprzód, osiągam niemal wszystko, co chcę i nie zamierzam tego zaprzestawać.

To słowa osoby kompletnie mi nieznanej. Zamieszczę tu tę wiadomość, po wycięciu z niej wszystkich fragmentów, ktore moglyby wskazywać na tożsamość autora. Dla siebie. Żeby tu mieć jej treść i móc do niej zajrzeć, gdy znowu stracę wiarę w siebie, we własną kobiecość.

Jakże inaczej zareagowałabym na taki list jeszcze półtora, dwa lata temu... ale zdecydowałam. Po tym co się wydarzyło i wciąż dzieje, z ciężarem niewykonalnego zadania na grzbiecie, nie chcę już nigdy nawiązać żadnej bliskiej relacji z mężczyzną. To rozdzial w moim życiu zamknięty. Przeżyłam w tej kwestii swoje — i może nie były to szczególnie liczne doświadczenia, ale były niezmiernie mocne, głębokie i ważne. A ostatni, który znaczyl dla mnie wiele i znaczyć nie przestanie, niech pozostanie ostatnim. Bo mimo tego, co sączą mi w uszy ludzie mu nieżczliwi, był i jest tego wart.

Dziękuję autorowi za słowa skierowane do kobiety zupełnie mu obcej, której nie pozna. A zbiegów okoliczności nie ma, zatem to, że podpora wyrosła w tym samym miejscu, z którego przyszedl powód zachwiania, też ma znaczenie. Nawet i to świadczy o opiece. O tym, że chroniona przez Niechybną na długo się nie zachwieje. I spełni niewykonalne zadanie, ocalając tym samym przed Nastrondem i siebie i tego, kto postąpił wobec niej podle i niehonorowo — i w konsekwencji tych postępków powinien tam trafić. Nie trafi, bo na to nie pozwolę, zadanie zrozumiałam i spełnię.

Tylko nie potraktuj tego jako zmierzania do pointy podrywu generowanego od pierwszej wiadomości.
[...] Przejrzałem w nocy Twojego posty, Twojego bloga. Ciężko mówić o poznaniu kogoś na podstawie tak mizernych śladów charakterystyki umysłu. [...] Mimo że jestem widmem, zbiorem znaków wklepywanych klawiaturą, które być może przeczytasz, twierdzę że należysz do grona kobiet wymarłych. Tych które nie generują idiotycznych problemów, które używają pewnej formy logiki i które nie definiują miłości. Po prostu ją rozumieją. Przy których nie trzeba się zmuszać do pewnego klucza zachowań, które rozumieją „Nie, nic się nie dzieje. Po prostu nie mam ochoty ani siły nigdzie się ruszać”. Długo by wymieniać. Metaforycznie ujmując jesteś kobietą której samiec słysząc na skraju przepaści „skacz albo ona zginie” podejmuje decyzje już w locie. I to zawsze jest „w sumie... dobry wybór”. Mam nadzieję, że nie uraziłem Cię tą wycieczką. [...] Nie piszę tego by Ci sprawić przyjemność. Nie zwykłem tego robić.

Kiedyś już ktoś tak o mnie myślał. Dawno. Od kilkunastu lat już nie żyje. A i przed niecałym rokiem jeszcze działo się coś, co pozwoliło mi siebie w podobny sposób widzieć. Ale to widać też już minęło, choć zdawało się być tak trwałe — trwałe i niezmienne okazało się tylko we mnie.

Zresztą... na tym koniec zapiskow autoterapeutycznych. Zachwianie minęło. Boli? Boli, pewnie nigdy nie przestanie, ale z bólem można żyć. I trzeba.

Dziękuję. I autorowi, i tym, którzy do napisania tych słów go zainspirowali... pachnie działaniem Matki, pachnie miodem i jabłkami...

o jedno świństwo za wiele

2011-12-25T23:14:00.003+01:00

To brzmi prawie jak „o jeden most za daleko” . Tyle że ten tytuł nie wiedzieć czemu, kojarzy mi się ze „Złotem dla zuchwałych”. Ale tu złota nie będzie. Mimo największej nawet zuchwałości.

Sprawiono mi ogromną przykrość przedwczoraj. W samo Jul. Akcja udawania, że się mnie nigdy nie znało, likwidowania śladów znajomości i interakcji z kolejnych miejsc sieci trwa. Zapytałam o powód. I otrzymałam odpowiedź tak bzdurną i bezsensowną, że opadły mi ręce. Bo jeśli byłaby prawdziwa, należałoby powiedzieć coś szerzej. Wyjaśnić. A nie pokrętnie tłumaczyć niesprawiedliwy, raniący mnie postępek „moim dobrem”... A osoba tłumacząca go w ten sposób, zapytana o konkretne wyjaśnienie sprawy milczy — i mój mail do niej prawdopodobnie nie został nawet odczytany...

I teraz jestem w sytuacji potwornie ambiwalentnej. Bo z jednej strony przesłanie było jasne. Jest jasne. Jest ustawicznie powtarzane, a naciski wciąż się nasilają. Mam coś zrobić. Muszę to zrobić niebawem, tego się ode mnie jasno i wyraźnie wymaga. Ale ktoś, od kogo zależy to równie mocno jak ode mnie postanowił mi to uniemożliwić. Udaremnić. Cóż, Nastrond nie jest miłym miejscem spędzenia czasu do Ragnaroku, a jeśli tego nie spełnię, trafię właśnie tam. Mało radosna perspektywa. A (albo ale) z drugiej strony... wygląda na to, że powinnam w końcu uwierzyć Haukrowi, który mi pewne rzeczy kładł do głowy od lata. Nie zmienia to faktu, że tę znajomość zakończyłam raz na zawsze. Ale ja przynajmniej wyjaśniłam to w sposób wyraźny i nie pozostawiający wątpliwości. Nie będę tolerowała oceniania moich znajomych, pobudek działania ludzi, którzy są dla mnie istotni i ich samych, a których oceniający nie zna, więc nie ma podstaw do oceny ani dyktowania, jak powinnam postąpić. Tych, którzy próbują to robić, zawsze będę ze swojego życia usuwać bezpowrotnie. Mówiłam to nieraz wprost, w bezpośredniej korespondencji, powtórzę i tu. Pan Jastrząb nie istnieje, ale ciężko sobie na to zapracował i pracuje na to nadal, co widać choćby w komentarzach do jednej z notek niżej. Ja przynajmniej postawiłam sprawę jasno, wyjaśniając pobudki własnego postępowania wobec osoby, której to postępowanie dotyczy. Bez owijania w bawełnę i niezrozumiałych kłamstw. Niestety, naiwna wiara w to, że skoro sama tak postępuję, w taki sam sposób ludzie będą postępować ze mną została bardzo brutalnie zweryfikowana. Skoro postępuje się wobec mnie w konkretny sposób, zwłaszcza wobec tak licznych kiedyś (kłamliwych?) zapewnień o przyjaźni, bliskości i tym, jak bardzo jestem ważna, mam prawo oczekiwać, że powód pewnego postępowania, konkretnego traktowania mnie, jakbym była wrogiem lub kimś niesamowicie podłym, zostanie w zrozumiały sposób wytłumaczony. Cóż, nie każdy przestrzega międzyludzkich praw...

Nie jestem chrześcijanką. Nie muszę wybaczać. Co więcej, niby powinnam odpłacić czymś podobnym. Zemścić się w sposób równie podły, jak podle postąpiono ze mną, tego wymagałaby godność. A jednak... muszę. Bo się do tego zobowiązałam, a czas i to co się dzieje, wskazuje na to, że to najważniejsze z zadań, które na siebie dobrowolnie przecież przyjęłam. Muszę je spełnić, a nie mogę...

Ciężkie było to Jul. I ono samo i Noc Matek i miniony nów. Sen mnie dopadł, ciężki i krwawy — jeden z Tych. Nie powinnam była sobie na spanie pozwolić, ale nie miałam już siły niespać. Zaczęło się powtórką tego, co męczyło mnie wiosną. Lotu nad lasem, zapachu krwi i spaceru przez pobojowisko. Ale tym razem nie skończyło się upadkiem z kostką oplątaną ludzkimi jelitami. Był ciąg dalszy. Niezły horror na motywach mitologicznych zresztą... I to rzeczywiście były flaki osoby, która je niegdyś jako swoje rozpoznała. Tylko... po wyplątaniu uwiązanej przez nie stopy, spokojnie i metodycznie zaczęłam nawijać je na czółenko. Takie zwykłe, proste, tkackie czółenko. I wyciągnęłam z torby archaiczne krosna... takie, których jedną stronę przyczepia się do pasa, a drugą do drzewa. Znalazłam na skraju pobojowiska brzozę. Delikatną, białokorą brzozę o gałęziach zwisających niemal do skrwawionej ziemi, a na jednym z jej mocniejszych konarów na grubym sznurze wisiały dość świeże kobiece, nagie zwłoki, z niewielką, prostą i czystą, krwawiącą jeszcze raną w boku. Do tej właśnie brzozy przywiązałam moje krosna. I zaczęłam tkać. Jelitami, które nawinięte na czółenko stały się połyskującą tęczowo nicią. Tkałam powoli, mozolnie, a na szerokim pasie powstającego materiału zaczęły pojawiać się obrazy. Ludzi, których znam i których nie znam. Żywe, ruchome i zmienne. Wokół mnie zaczęły przysiadać inne kruki. Lądując zmieniały się w kobiety. Otoczyły mnie kręgiem i zaczęły śpiewać w niezrozumiałym dla mnie języku. Piękną, rzewną pieśń, podobną do tej, którą tę idiotyczną notkę zakończę. Kołysankę? W pewnej chwili krąg rozstąpił się i weszły weń dwie postaci. Zakapturzony mężczyzna o niewidocznej twarzy, cały spowity gołębim płaszczem i kobieta, ta, która kiedyś, w innym śnie, dała mi do ręki srebrny ciężarek do kądzieli i kazała prząść, a towarzyszyły jej dwa bociany. Ten w kapturze podszedł do mnie. Spomiędzy fałd płaszcza wyjął pakunek. Rozwinął go i na tkany przeze mnie materiał wypadła ludzka głowa. Żywa głowa, choć odcięta od ciała. Znana mi głowa. Głowa spojrzała na mnie i uśmiechnęła się. Takim ciepłym i serdecznym uśmiechem, jak ten z pewnego starego zdjęcia, które kiedyś mi przypomniano, a później osoba, która mi na nim towarzyszy postanowiła zapomnieć, że kiedykolwiek się znaliśmy i udawać, że żadnej znajomości nigdy nie było... Rozpłakałam się — i obudziłam, i na jawie zapłakana, z oczyma sklejonymi i opuchniętymi.

Chciałabym ten sen zrozumieć. Z kimś o nim porozmawiać. Z jedyną osobą, która mogłaby mi go wyjaśnić. Cóż z tego — nie mogę... nawet gdybym spróbowała i tak zapewne nie otrzymałabym odpowiedzi.

Taka myśl mi jeszcze przyszła do głowy — jeżeli wyjaśnienie, które uważam za głupi wybieg, pustą i kłamliwą wymówkę, jest prawdziwe? To proszę bardzo, gotowa jestem na wszystkie magiczne i niemagiczne ataki. Jeśli mój czas miałby się z powodu wykonania spoczywającego na mnie zadania skończyć — niech się skończy. Jeśli nie wykonam go do nowiu po następnej Nocy Matek — i tak się skończy — tego jestem pewna. Niewiele czasu zostało mi i tak... Ale wiem, że wszelkie ataki będą bezskuteczne. Dlatego niech każdy, kto zechce próbuje... Dziś już wiem, bez żadnych wątpliwości, że chroni mnie Włócznia. Nie trzymana przez człowieka, niebędąca symbolem Tamtej. Chroni mnie sama Niechybna, dzierżona mocno i pewnie przez Zakapturzonego, który przyniósł mi ten dziwny i bolesny dar, głowę człowieka, w którego jelita zaplątana upadłam, tak niesamowicie i niezmiennie bliskiego, choć to dziś niesymetryczne, a gdy zaczęłam nimi tkać, powstał kilim pełen żywych obrazów... I chronią mnie dłonie Matki. Pod taką opieką nikt mnie nie dosięgnie, póki nie przyjdzie Czas...

Teraz — żeby się pokatować trochę — choć nikt zapewne nie zrozumie, i dobrze, czemu ta ballada sprawia mi ból:

co słychać

2011-12-15T15:35:00.000+01:00

Pogoda całkowicie zwariowała. Zimy ani widu ani słychu. I zaczynam węszyć jedną z możliwych przyczyn tego stanu rzeczy. Jeśli węszę prawidłowo, zima przyjdzie najwcześniej pod koniec roku. Jeżeli nie w połowie stycznia dopiero... Udało nam się z Młodą cofnąć czas. Może nie do końca osiągając efekt, który planowałyśmy, jednak w Naturze efekty tego działania są wyraźnie widoczne... może staną się i w tym, do czego podejmując działanie dążyłyśmy.

Biegnąc do pracy na drugą zmianę, codziennie spotykam młodego kruka. Idąc na pierwszą nie spotykam nic żywego poza ludźmi, którzy jak ja na szóstą pędzą do roboty. Ptak jest ewidentnie krukiem — czarny, opierzony dziób nie pozostawia wątpliwości. Z gawronem nie do pomylenia. Przez chwilę, ze względu na drobną budowę podejrzewałam go o bycie czarnowronem, ale te, jeśli nawet występują w Polsce, zdecydowanie nie przebywają w miastach. To młody kruk, prawdopodobnie z tegorocznego lęgu. W ogóle się mnie nie boi, przygląda mi się co rano to jednym, to drugim okiem, w pewien sposób natarczywie — a może tylko ja odbieram jego spojrzenie jako natarczywe. Pozwala podejść bardzo blisko, raz frunął mi dosłownie spod stóp. Mam wrażenie, że patrzy nagląco. Oczekuje. Być może wykonania tego zadania, które tymczasem wydaje się być niewykonalne. Jeśli rzeczywiście tak jest, jeśli pewne przesłanie było prawdziwe i kruk ma mi o nim przypominać, co zdaje się robić, niech Ci, którzy to zadanie na mnie nałożyli, spowodują również taki splot okoliczności, bym mogła je wykonać. Inaczej byłoby to z ich strony zwyczajnie nie fair. Choć przecież wiadomo, że Pan Kruków nigdy nie gra fair, mimo wszystko nie podejrzewam go o to, by wymagał ode mnie czegoś, czego zrobić się zwyczajne nie da.

Od wakacji schudłam prawie 20 kilo. Nic w tym kierunku praktycznie nie robiąc. I chudnę nadal. I nadal nie sypiam. Przed pierwszą zmianą, kiedy muszę wstać o czwartej, udaje mi się zasnąć po drugiej dopiero. Ciekawe ile jeszcze tak pociągnę, kiedy zacznę popełniać jakieś nieobliczalne błędy.

Poza tym życie się toczy. Raz lepiej, raz gorzej, ale do przodu, zdecydowanie. Czasu brakuje mi na wszystko, ale ten stan bardzo mi odpowiada. Sploty pozytywnych okoliczności nie osłabły. Większość rzeczy dzieje się zdecydowanie po mojej myśli. Inne wymagają małej modyfikacji w Losie i po niej również układają się w sposób dla mnie bardzo korzystny. Jednak przy tym uświadomiłam sobie, że nie znoszę głupawego hurra-optymizmu, stwierdzeń typu „jest dobrze, a będzie jeszcze lepiej”. Jest jak jest. Bez własnej ingerencji w Los będzie zwyczajnie, przeciętnie. O to, żeby było „dobrze”, a później było „jeszcze lepiej”, zdecydowanie trzeba się postarać. Więc nawet jeśli jest „dobrze”, „jeszcze lepiej” będzie jedynie wtedy, gdy o to zadbamy, nie pozostawiając bez kontroli żadnej okoliczności. Życie trzymane na krótkiej smyczy staje się bardzo potulne i posłuszne...

No i tymczasem byłoby na tyle. Żyję, układa mi się coraz lepiej, bo o to dbam i ustawicznie walczę. I będzie lepiej. Tylko lepiej. Na każdym kroku i w każdej dziedzinie. Będzie nie dlatego, że „ma” tak być, ale dlatego, że nie przepuszczę żadnej okazji, by to „lepiej” osiągnąć. Sama kształtuję swój los i dostanę wszystko, co chcę dostać. Z czasem. Do następnego napisania zatem.

Jak to jest?

2011-12-06T23:19:00.001+01:00

W związku z dzisiejszymi Mikolajkami myśl mnie taka naszła. Oderwana. Jak to jest, że w Mikołaja przestajemy wierzyć stosunkowo wcześnie, uświadomieni przez starsze rodzeństwo lub odkrywając mikołajowe prezenty w rodzicielskim schowku, a w równie mityczne jak ów Mikołaj sprawy i historie niektórzy z nas nie przestają wierzyć nigdy? Nie przestajemy wierzyć w szczerą i bezinteresowną ludzką życzliwość, w miłość będącą czymś więcej od połączenia gry hormonów i partnerskiego układu dwojga ludzi, trwającego tylko tyle, ile trwa wzajemna wymiana korzyści. Dlaczego?

Czemu z jednymi bajkami łatwo nam się pożegnać, jeszcze w dzieciństwie, a innych trzymamy się kurczowo póki życia?

W to drugie wierzyć niestety nie przestałam. Dlatego miejsca na miłość ze swojego życia pozbyłam się raz a dobrze, na zawsze. Nie życzę sobie, żeby kiedykolwiek jeszcze życie mi komplikowała, bez niej mi zdecydowanie lepiej. Zresztą przecież nie istnieje, tak samo jak nie istnieje Mikołaj inny niż obleśny i spasiony kokakolowy krasnal. Trzeba tylko w końcu przyjąć to do wiadomości, ot i tyle.

Owszem, podobno zdarzają się cuda. Ale jak sama definicja cudu wskazuje, to zjawiska niezwykle rzadkie i głupotą jest wierzyć, że przytrafią się akurat nam.

A to coś, co dzisiaj na sieci wykopałam, z miejsca się w tym zakochawszy. Zakochałam się w tym zresztą nie tylko ja, moja ulubiona artystka, Rima Staines też to w sieci poleca.

Dia de los Muertos; Our Lady of Eternal Love Merges with Raven
do nabycia tutaj.

Podobieństwo uchwycone znakomicie, ot i cała Hrefna w swej hrefniej okazałości, lepiej jej jeszcze nie sportretowano.

Náströnd…

2011-12-04T20:34:00.001+01:00

Lorenz Frølich (1895), Náströnd.

…pełen jest takich, którzy przez całe życie byli przekonani, że trafią do Walhalli.

Wolałabym nie widzieć tego, co dziś zobaczyłam. To dlatego nie chcę śnić. A udawanie, że nigdy nie znało się kogoś, wobec kogo postąpiło się niegodnie, Losu nie zmieni. Tę nić Sieci może inaczej związać jedynie ten, którego skrzywdzono. Ten, wobec którego postąpiono podle. Tylko pytanie czy zechce… i chyba dlatego jedno z zadań — to, które zdaje się dziś być niewykonalnym — jest właśnie takie. Dziwnie Norny plotą, bardzo dziwnie.

Sal sá hón standa
sólo fiarri,
Nástrǫndu á,
norðr horfa dyrr.
Fello eitrdropar
inn um lióra.
Sá er undinn salr
orma hryggiom.
Sá hón þar vaða
þunga strauma
menn meinsvara
ok morðvarga
ok þannz annars glepr
eyrarúno.
Þar saug Níðhǫggr
nái framgengna,
sleit vargr vera.
Vitoð ér enn, eða hvat?

Völuspá 38-39

życie…

2011-11-29T09:17:00.001+01:00

Życie to podstępny wróg. Przeciwnik, który tylko czyha na okazję, by nas zniszczyć i złamać, na każdym kroku rzucając kłody pod nogi. I skoro nie da się go zlikwidować nie anihilując przy tym siebie, trzeba z nim walczyć. Nieustannie, bez chwili wytchnienia, uporczywie, zajadle, jak i ono walczy z nami, nigdy w tej walce nie ustając. Trzeba chwycić je mocno za gardło, a gdy tylko spróbuje wyrwać się spod kontroli, zacieśniać uścisk. Lub przynajmniej zniewolić je, założyć na szyję kolczatkę i szarpać łańcuch przy każdym ruchu wskazującym na próbę ucieczki.

Życie nas nienawidzi. Jest podłe i podstępne. Dzikie i nieposkromione. Nie da się go oswoić. Nie da się z nim dogadać. Nie wolno mu się dać podejść, nie można pozwolić się wykiwać, trzeba odnosić się do niego z nie mniejszą agresją niż ta, którą ono przejawia, a jest to agresja gigantyczna i nieujarzmiona.

Podstęp za podstęp, nienawiść za nienawiść… i nigdy nie wolno pozwolić mu nad sobą zatryumfować. Trzeba wciąż je kontrolować, trzymać pod butem i traktować tak okrutnie, jak ono jest okrutne, gdy tylko zasmakuje odrobiny wolności. Nigdy mu tej wolności nie dać.

Rzekłam.

jeszcze jeden powód do niezdrowego życia...

2011-11-28T11:51:00.001+01:00

Zakoszone Pawłowi Wimmerowi na Google+

Pani po lewej jest przy tym zapewne niepaląca... jeśli dowiem się, że Nigella (której nota bene dawałam z 10 lat mniej) oprócz całej reszty niezdrowego życia jeszcze na dodatek pali, trzeba będzie jednak do palenia wrócić. Nie ma to tamto.

Stalkerka (czyli nie gadaj z dupą, bo cię osra)

2011-11-27T18:43:00.001+01:00

Aj… od czego by tu zacząć? Może od tego, że miała być dziś zupełnie inna notka, o cechach konstytuujących wiedźmę, czarownicę, seidhrkonę i insze tego fachu synonimy i jej miejscu w życiu, a nade wszystko wśród ludzkich grup. Ale ta notka będzie musiała poczekać na następną dłuższą wolną chwilę. A może od tego (w ramach biuletynu informacyjnego dla znajomych, z których częścią z powodu swojej mizantropii mam kontakt tylko tędy) że się wreszcie wyspałam, przespawszy cięgiem — po trzech z hakiem miesiącach spania po 2–3 godziny na dobę maksymalnie, z małymi poalkoholowymi wyjątkami, zwykle drzemiąc w komunikacji miejskiej albo w domu mamy w czasie jakiegoś serialu — 17 godzin. I teraz pewnie znowu zacznie się niespanie. Swoją drogą niespanie ma sens i cel, ale i o tym kiedy indziej (może) będzie.

A może po prostu zacząć od początku? Ech, jak mawia Znajomy — „nie gadaj z dupą, bo cię osra”. I trzeba było mieć tę złotą maksymę na uwadze, zanim wdałam się w zbędną i idiotyczną dyskusję na pewnym forum, któremu zresztą wówczas współgospodarzyłam. Cóż, wtedy jeszcze nie wiedziałam z kim mam do czynienia, zatem w dobrej wierze pisałam co myślę, chociaż reakcja interlokutorki na moje wypowiedzi, branie wszystkiego personalnie i gwałtowne oburzanie się o niemal każde słowo powinny mi już wówczas zaświecić czerwoną żarówką albo zadzwonić dzwonkiem alarmowym. Nie zaświeciły. Nie zadzwoniły. Bo nie jestem typem przewrażliwieńca, który wszędzie wokół węszy ataki, widzi wroga za każdym krzakiem i wszystkich wokół (poza sobą oczywiście) uważa za wariatów. Cała nic dla mnie wówczas nie znacząca awanturka zaczęła jednak z czasem zataczać coraz szersze kręgi, obecnie rosnąc do wymiarów wręcz kuriozalnych a przy tym pomału robiących wrażenie niebezpiecznych.

Obiektem nękania w wykonaniu pani, o której tu mowa, nie jestem tylko ja. Wiem o przynajmniej jednym jeszcze obiekcie, z tym że ów obiekt jest nękany pozytywnie i zalewany morzem niewczesnej miłości, choć nasza bohaterka bez większego wysiłku mogłaby być jego babcią, a i orientacja seksualna obiektu nieposkromionych uczuć raczej nie sprzyjałaby konsumacji (nie mylić — co powszechnie robią nawet dziennikarze — z konsumpcją) tegoż afektu. Ja dla odmiany jestem obiektem nękania negatywnego, w które zresztą zamieszany jest i biedny ofiar gnębiącej miłości, dostający różnymi drogami, od prywatnych wiadomości na forach rozmaitych do esemesów (fakt że sobie żadnej korespondencji ani jakiegokolwiek kontaktu z zalewającą go uczuciami damą nie życzy nie ma tu oczywiście żadnego znaczenia, kto by się przejmował tym, czego życzy sobie, a czego nie, obiekt chorej miłości, nieprawdaż?) informacje na temat każdego mojego dostrzegalnego publicznie czknięcia (toteż ostatnio staram się takie czknięcia produkować celowo, bez jakiegokolwiek związku z jakąkolwiek rzeczywistością, bo cała sytuacja dostarcza mi znakomitej rozrywki, a przewidywanie kolejnych ruchów chorej kobiety, której w wyniku mojej wrodzonej podłości nie żal mi ani trochę, przypomina nieco wyczekiwanie na kolejny odcinek ulubionego serialu) z odpowiednim oczywiście komentarzem, w którym to komentarzu ostatnio zawarte są coraz mniej wybredne groźby pod moim adresem. Wygląda zatem na to że nękanie mnie stało się składnikiem nękania innej osoby. I vice versa.

Tak czy siak, wszystko zaczęło się próbą grzecznego, spokojnego, kompletnie nieosobistego i w sposób możliwie najłagodniejszy, na jaki mnie stać (a ci co mnie znają wiedzą doskonale, że do łagodności mi daleko) wyjaśnienia, że osoba skłaniająca się ku ezoteryce, magii, dłubiąca w rzeczach niewyjaśnionych, a przy tym nazywająca się chrześcijanką (i swoje chrześcijaństwo publicznie gdzie się da podkreślająca), nie dość że popełnia grzech ciężki, przy okazji siebie oszukując wmawianiem sobie, że go wcale nie popełnia, to jeszcze jest hipokrytą. Pani (nota bene o zasadach wiary, pod którą się podpisuje mająca bardzo mizerne pojęcie) wzięła to do siebie (widać zadziałał tu mechanizm nożyc dźwięczących po uderzeniu w stół), personalnie, w swoim kurzym móżdżku zakarbowała sobie, że jestem jej osobistym wrogiem (co z prawdą niewiele ma wspólnego, bo mało kto jest mi tak doskonale obojętny, nawet moja agresja wobec głupców, hipokrytów i kretynów wszelkiej maści jej nie obejmuje — żeby kogoś agresywnie atakować, trzeba go najpierw dostrzec, a przy tym uznać, że wart jest ataku — w tym wypadku pierwszy o tyle o ile, natomiast drugi warunek zdecydowanie nie zostaje spełniony i skoro wdawanie się w awantury nie stanowiłoby choćby delikatnej gimnastyki dla intelektu, szkoda nim poruszać), a następnie w owym przekonaniu się zafiksowała, utrwalając je i umacniając.

Heca następnie przenosiła się w inne miejsca sieci, oczywiście z każdym ponownym wystąpieniem narastając. Nie była zresztą inicjowana przeze mnie — mój błąd, że dawałam się sprowokować, wdając się w pyskusje rozpoczynane zwykle tyle złośliwym, co durnowatym czepnięciem się jakiegoś mojego, ku zupełnie innej osobie kierowanego, słówka. Każda niemal moja wypowiedź, łącznie z tymi tutaj, nadal jest nie dość że odbierana jako personalny atak na panią, o której na co dzień, jeśli nie wykona jakiegoś kolejnego monodramu, w ogóle nie myślę, brana ewidentnie do siebie, to jeszcze przeinterpretowywana na najróżniejsze sposoby — i co maszyneria uszkodzonej mózgownicy uważającej się za ofiarę prześladowczyni wyrzuca, to bywa w odpowiedzi rozsyłane do rozmaitych adresatów, niezależnie od ich zainteresowania czy raczej braku zainteresowania tematem. Lub prowokuje do kolejnych na moją skromną osóbkę napaści. Należy zresztą wspomnieć przy okazji, że umysł naszej bohaterki nie należy do szczególnie lotnych, zatem wszelkie próby ataku okazują się zwykle tak żałosne, że aż w swojej żałosności rozbrajająco zabawne.

Chyba trzeba byłoby — przy okazji analizy omawianego przypadku nadmienić — że nasza bohaterka jest w światku ezoterycznym powszechnie znana. Jako delikatnie mówiąc osoba myślowo cokolwiek ociężała. I jako taka zwykle jest wykpiwana, smutne zresztą i symptomatyczne, że części tych kpin zupełnie nie dostrzega lub wręcz bierze je za komplementy. W każdym razie, gnana tęsknotą, by w ezoświatku zaistnieć, choć raz przez osiadłych w nim konhabitantów zostać potraktowaną poważnie, nabyła sobie jedno z for ezoterycznych. Na którym, nie mając zresztą wówczas pojęcia, do kogo należy, niedawno rejestrowałam się ponownie, pod nowym nickiem, bo skoro pod dawnym nic nie napisałam, zaglądając w ten zakątek sieci jedynie w celu pośmiania się, szkoda było administracji tyłek prośbą o zmianę loginu zawracać. Takich zresztą bredni, jakie tam są wypisywane (jeśli oczywiście właścicielka forum nie popełnia kolejnej kradzieży intelektualnej, zamieszczając w swoich postach cudze wypowiedzi, bez podania autora i źródła i bez wiedzy i zgody autorów — bo w tych kradzionych tekstach treści informacyjnych jak najbardziej można się dopatrzeć) naprawdę trudno szukać… a tam są jeszcze podane na tacy, w solidnym stężeniu… doskonała rozrywka w ponure jesienne wieczory. Po rejestracji wymieniłam zresztą kilka prywatnych wiadomości z właścicielką owego cyrku — i znów popełniłam błąd. Gnana przekonaniem o tym, że ludzie się zmieniają i Hávamálową mądrością, że „nie ma tego mądrego, co by błędu nie miał, ni takiego złego, by nic nie był wart” niemal uwierzyłam, że mam do czynienia z człowiekiem normalnym, z którym można — jeśli nie ułożyć jakoś stosunki — to przynajmniej zawrzeć pakt o nieagresji. Niestety, okazało się, że się myliłam, i to myliłam grubo… Dziś poproszona o dobrowolne niezaglądanie do źródła nieustającej rozrywki, czemu oczywiście odmówiłam, zostałam z tegoż zabawnego forum wywalona z banem na login. Co nie zmienia faktu, że już znalazłam inny sposób na zaglądanie w to żałośnie zabawne miejsce… jakby było gdzie i po co zerkać. Cóż, są gusta i guściki, mnie plecione przez idiotów dyrdymały zwykle bawią… póki nie znudzą… A miejsce to z takich, w których rozpaczliwie żenujące „Gwiazdy mówią” jest uważane za czasopismo znakomite i źródło miarodajnej informacji, więc sami rozumiecie…

Tak czy siak, analiza przypadku, po omówieniu zachowania stalkerki z zaprzyjaźnionym psychiatrą (i po własnym zbadaniu umysłu rzeczonej pani metodami szamańsko-wiedźmimi, co z jednej strony było łatwe, bo niczym się, biedactwo, nie chroni, a z drugiej wyjątkowo obrzydliwe — jak wpadnięcie do miejskiej kanalizacji mniej więcej, bo w sławojce stężenie kupy zdecydowanie mniejsze, a i zapach mniej drażniący) wychodzi na to że owa biedna kobieta ma ewidentne objawy zaburzeń obsesyjno-paranoidalnych. Bez dokładniejszych badań (a ja w tej kloacznej łepetynie grzebać więcej nie zamierzam, zbyt tam śmierdzi) trudno określić, o jakiej etiologii, stawiałabym na efekt klimakterium… Skoro jest choroba, są powody do obaw — paranoikowi w fazie obsesyjnej wszystko może przyjść do głowy, a i odzywki typu „zamknij jej mordę, bo miarka się przebrała” zaczynają pomaleńku przybierać kształt gróźb karalnych.

Dowiedziałam się też, oczywiście okrężną drogą, bo grozić i straszyć pani potrafi tylko za plecami, nie umiejąc nic powiedzieć w twarz (jakież to zresztą dla niektórych schorzeń symptomatyczne, typowe przy tym również dla hipokrytów), że jestem przeklęta za łzy, które bohaterka niniejszej notki przeze mnie przelała. A ktoś jej, przepraszam, kazał owe łzy wylewać? Brać każde moje beknięcie i pierdnięcie do siebie? W ogóle o mnie myśleć? Bo nie ja… A i z tym przekleństwem sprawa wcale nie jest tak zupełnie oczywista i przesądzona… bo jeżeli się wie, jak wykorzystać samą moc emocji ku nam kierowanych, ich zabarwienie przestaje mieć jakikolwiek na to wpływ — wszystko można przefiltrować, używając tego następnie na własną korzyść i dla własnego wzmocnienia. Albo i przekierować dalej, nie mówiąc już o odbiciu… I bez znaczenia, czy będzie to miłość i sympatia, czy żal i nienawiść… wszystkie karmią równie mocno, a że te drugie osłabiają przy okazji osobę je żywiącą, to już inna kwestia… i kompletnie nie mój problem. Nikt jej chyba o tym nie powiedział, natychmiast przestałaby mnie nienawidzić, wiedząc, że jej nienawiść daje mi moc. Umna czarownica i z nienawiści ku niej kierowanej korzyść wyciągnie, a biedna, poszkodowana na umyśle kobiecina chyba nie do końca zdaje sobie sprawę z tego, z kim (i z czym przy okazji) zadarła… Póki co, jej coraz bardziej desperackie i coraz silniej znamionujące zaostrzenie choroby umysłowej działania przyjmuję z pełnym politowania rozbawieniem… jeśli je nasili, trzeba będzie jednak w końcu zadziałać… choć tymczasem szkoda na to energii. Niech sobie zresztą mnie nienawidzi, skoro jej to sprawia przyjemność, po małym przefiltrowaniu tak mocną nienawiść można skierować na realizację moich własnych celów, a jeden taki już mam na oku…

„Nie gadaj z dupą, bo cię osra” — pamiętajcie o tej maksymie, drodzy Czytacze. Bo mało co w życiu sprawdza się, jak ona…

wnioski postweekendowe

2011-11-20T16:32:00.001+01:00

Wniosek numer jeden:

Nigdy nie rozpijaj pół litra na troje przez dziewięć godzin. To złe. Tylko szybkie dwa piwa ratują później sytuację.

Wiosek numer dwa:

Nigdy nie zadawaj po pijaku trudnych pytań pijanemu tarociście. Bo możesz dowiedzieć się rzeczy, których nie chcesz wiedzieć a wygląda na to, że są prawdą...

Wniosek numer trzy:

Ugryź się w język, zanim nazwiesz kogoś swoim dzieckiem. Bo może się okazać, że jest w tym więcej prawdy, niż ci się wydawało.

(Na końcu palców mam zakończenie tej notki krótką partykułą wzmacniającą - i... [cztery litery]. Ale w paluchy też się ugryzę.

mądrość na dzisiaj

2011-11-17T02:07:00.001+01:00

Dwie metody przekraczania miedzy czyli wędrówka między światami - prywatny punkt widzenia

2011-11-16T06:36:00.001+01:00

Wędrówki między światami, obecne zarówno w starych indoeuropejskich tradycjach magicznych, jak i w praktykach szamańskich, stanowiące także część europejskich religii pogańskich, są stare jak świat. Truizm. Nie należy ich mylić z pathworkingiem, kierowaną medytacją, czy wizualizacją, ani nawet z ezopopularnym oobe. To zdolność, którą się ma lub nie, moim zdaniem nie można się jej ot-tak, po prostu od kogoś nauczyć czy wytrenować. Dotyczy to przede wszystkim drugiego z opisanych niżej sposobów. Zdolność do przekraczania miedzy — bo takiego terminu pozwolę sobie użyć jako tłumaczenia angielskiego słowa hedgecrossing może być wrodzona lub „właczyć się” w wyniku różnych życiowych doświadczeń, często traumatycznych albo z pogranicza śmierci. I bywa potwierdzona w doświadczeniu szamańskiej inicjacji, które zwykle wiąże się z kompletną dezintegracją, doświadczeniem śmierci i — czasem długotrwałym i mozolnym — odbudowaniem własnego „ja” na nowo. Niekiedy bywa tak, że ktoś podróżuje nieświadom tego, że zagląda lub wchodzi za Zasłonę Światów. Co oczywiście nie jest dla niego bezpieczne.

Przekraczanie miedzy jest możliwe nawet wówczas, gdy żadna z części duszy nie odrywa się od naszej całości. Jest to zresztą najczęściej stosowana metoda kontaktu z Zaświatami, zdecydowanie bezpieczniejsza niż wysyłanie za miedzę jednej z części siebie. Ten sposób zresztą do pewnego stopnia może być wyćwiczony i można go praktykować pod kontrolą czy opieką innych, bardziej od nas doświadczonych. Wymaga to umiejętności wchodzenia w trans, a sposobów na jego osiągnięcie jest wiele. Trans otwiera nasze cielesne zmysły na rzeczywistość spoza Zasłony, pozwala na jednoczesne przebywanie w dwóch miejscach — jedną nogą tu, drugą w Zaświatach. Metoda transowa bywa przydatna do komunikacji z bogami, z przodkami, z naszymi opiekunami, gospodarzami-duchami miejsc czy różnymi istotami różnie nazywanymi w różnych tradycjach religijnych bądź kulturach, a jednak mającymi z sobą wiele wspólnego i prawdopodobnie z sobą tożsamymi. Można ją także wykorzystać — i zwykle jest wykorzystywana w pracy dywinacyjnej, wizjonerskiej albo magicznej. Nie jest to jednak podróż bardzo daleka — właściwie nie wchodzimy wtedy za Zasłonę, a jedynie unosimy jej rąbka i zaglądamy za nią, co bywa przydatne do rozmaitych dalszych — nazwijmy to — czynności, stanowiąc wprowadzenie i przygotowanie do konkretnego, skierowanego na osiągnięcie danego celu działania.

Podróżowaniu bez rozdzielania części duszy sprzyjają miejsca graniczne. Może to być granica pola i lasu, brzeg rzeki, strumienia czy morza, rozstajne drogi. Nawet drzwi własnego domu albo wręcz połowiczne wyłączenie świadomości, przez np. zamknięcie jednego oka czy jednostronne wyciszenie odbioru zmysłowego. Paradoksalnie, również, a wręcz zwłaszcza, pełna synchronizacja wszystkich zmysłów temu stanowi sprzyja. Najpowszechniejszą i bardzo skuteczną metodą na rozpoczęcie podróży jest wówczas wsłuchanie się w otaczający świat, zjednoczenie z nim, otwarcie na wszystko, co dzieje się wokół w naturze, z jednoczesnym wyciszeniem własnych myśli i własnego ja. Otwarcie na spotkanie z każdą otaczającą nas obecnością poprzez zjednoczenie z danym miejscem — a przez nie z całym światem. Wymaga to umiejętności „rozmycia” się w otoczeniu, w świecie — a do tego prowadzi wiele metod — celtycka metoda z użyciem systemu Duile czy germańska utiseta, mające z sobą wiele wspólnego, to bardzo skuteczne sposoby osiągania tego stanu. Jeśli komuś wyciszenie się sprawia trudność, może stosować metody czysto fizyczne, często polecane początkującym podróżnikom, do których należą rytmiczne bębnienie, duży wysiłek fizyczny, aż po kraniec wydolności własnego organizmu (ekstatyczny taniec lub bieg w miejscu) czy hiperwentylacja.

Bywa także, że ów stan rozmycia, zjednoczenia, czy jakkolwiek inaczej to nazwać, indukuje się sam, co często zdarza się dzieciom. Metody „farmakologiczne”, użycie „wspomagaczy” tutaj pomińmy.

Wiąże się to oczywiście z pewnymi zagrożeniami — zerkając za Zasłonę łatwo zwrócić na siebie uwagę mieszkańców Zaświatów, wśród których zdecydowanie więcej jest istot egoistycznych, mogących próbować wykorzystać podróżnika jako transporter do naszego świata lub do najrozmaitszych własnych celów, czy wręcz próbować go na stałe „zasiedlić”, „zamieszkać”.

O wiele trudniejszą i bardziej niebezpieczną metodą podróży, zdecydowanie głębszej i dalszej jest „wychodzenie z siebie” czyli wysyłanie poza miedzę jednej z części składających się na naszą całość. Najczęściej/zwykle przebiega ono na zasadzie pewnego rodzaju częściowej/duchowej zmiennokształtności. Podróżuje zwykle ta część duszy czy składnik całości, jaką stanowimy, który w angielskich i celtyckich z pochodzenia tradycjach jest nazywany fetch, a w tej, z którą ja sama jestem związana najbliższym jej i najlepiej ją opisującym określeniem jest chyba fylgja. Zwykle owa część nas, wybierając się za miedzę, przybiera postać zwierzęcia, konkretnego, tego samego we wszystkich podróżach, choć nie zawsze w ten sposób to odbieramy. Sami nie możemy jej dostrzec, natomiast można w pewnym sensie doświadczać rzeczywistości spoza Zasłony Światów jej „zmysłami” jest to zresztą ta sama część nas, która komunikuje się z tym bóstwem, istotą, czy opiekunem, które jest nam najbliższe, któremu jesteśmy w szczególny sposób oddani czy odczuwamy z nim najmocniejszą więź. Bądź z którą to ono się komunikuje. I czasem — właśnie w wyniku posiadania wrodzonej zdolności albo przeżycia traumatycznych doświadczeń, może ona wybrać się w podróż bez naszej kontroli, zresztą zwykle naszej kontroli nie do końca podlega. Bywa czasem, że odłącza się od nas w wyniku bardzo silnych, zazwyczaj bolesnych doświadczeń emocjonalnych, jak utrata kogoś bardzo bliskiego, komu podświadomie nie pozwalamy odejść i „wysyłamy” ją za nim. Nieumiejętność panowania nad włączającymi się automatycznie stanami „podróżniczymi” tego rodzaju, niezdolność do utrzymania swoich składników w integracji jest bardzo niebezpieczna; może doprowadzić do tego, że ta część nas pozostanie od nas oderwana, na jakiś czas lub na stałe, co może zaowocować tym, że będziemy niepełni, utratą życiowego szczęścia i powodzenia — czasową lub nieodwracalną, a jej odzyskanie i ponowne scalenie z resztą całości będzie wymagało długich i trudnych starań, które mogą okazać się bezskuteczne lub zakończyć się po prostu śmiercią lub szaleństwem w wyniku kompletnego rozbicia.

Tej metodzie podróży sprzyja stan „małej śmierci” — między snem a jawą. Należy jednak zdecydowanie odróżnić ją od snu jako takiego; często wyznacznikiem jej rzeczywistości/prawdziwości jest bardzo gwałtowne zapadanie w fazę REM, tuż po zamknięciu oczu lub śnienie od chwili zaśnięcia do przebudzenia powtarzających się snów, zwykle nie mających nic wspólnego z codziennością i znaną nam rzeczywistością, bądź rozwijających się i rozbudowanych sennych historii, w których obecni i aktywni są bogowie, przodkowie, opiekunowie, duchy; w których stajemy się uczestnikiem mitycznych albo eschatologicznych zdarzeń… choć nie zawsze w taki sposób to po powrocie rozpoznajemy. Często zrozumienie tego, czego doświadczyliśmy w podróży przychodzi z czasem, często również wymaga rady kogoś, kto wie o Zaświatach więcej od nas. Nie można jednak zapominać o tym, że nasza podświadomość ma bardzo bogatą wyobraźnię i dopiero po wielu powtórkach niezrozumiałych a powracających sennych wydarzeń lub po przeżyciu rozwijającej się ze snu na sen rozbudowanej historii można uznać podróż za rzeczywistą. Nie wszystko, co brązowe i leży pod krzakiem to butelka po piwie… a sny z tak zwanych Tych bywają przez podświadomość „podrabiane” Wiąże się z to zresztą z pewnymi mechanizmami związanymi z podświadomym „chciejstwem” ale o tym może kiedyś, kiedy indziej.

W podróż drugą metodą, o ile nie następuje ona samoistnie, nie należy wybierać się bez wyraźnej i bardzo poważnej potrzeby. I dotyczy to również osób uważających się za doświadczonych praktyków. To nie zabawa. Wiąże się bowiem ze wspomnianym wyżej ryzykiem dezintegracji, która może być nieodwracalna. A jeśli takie „wycieczki” następują samoistnie, bez udziału naszej woli, bezwzględną koniecznością jest nauczenie się ich blokowania, nawet poprzez unikanie snu tak długo, jak to konieczne, by zmęczona „całość” nie była w stanie po zapadnięciu w sen się rozdzielić…

Tyle prywatnego, popartego dość trudnymi przeżyciami z niedawnego czasu, związanymi z „metodą numer dwa”, połączonymi z celową bezsennością, której i niniejszy tekst jest owocem, spojrzenia na tę sprawę — być może ktoś uzna je za przydatne dla siebie…

Sigrid Wyniosła - polski ślad w sagach?

2011-11-15T04:15:00.001+01:00

Sigrid Wyniosła, znana także jako Sigríð Storråda, występuje w sagach jako królewska małżonka — jej pierwszym mężem był Eryk Zwycięski, władca Szwecji, drugim duński król Sweyn Widłobrody. Mimo że sagi przypisują jej skandynawską genealogię, istnieje duże prawdopodobieństwo, że w rzeczywistości była z pochodzenia Polanką. Autentyczność jej postaci, podobnie jak rzeczywisty rodowód, są dziś obiektem badań i dyskusji.

Sigrid występuje w licznych sagach, które zostały spisane w kilka pokoleń po opisywanych w nich wydarzeniach, nie ma jednak żadnych dowodów na to że rzeczywiście była taką osobą, jakiej obraz wyłania się ze źródeł. Ba, nie ma pewności, że w ogóle istniała — być może wyzierająca spomiędzy wierszy sag kobieta jest konglomeratem, złożeniem historii i czynów kilku rozmaitych osób. A może postacią całkowicie fikcyjną…

Sigrid w Heimskringla

Heimskringla opisuje naszą bohaterkę jako piękną lecz mściwą córkę Skogulla-Tostiego, wpływowego szwedzkiego szlachcica. Jako wdowa po Eryku Zwycięskim odziedziczyła liczne posiadłości i żyła samotnie z synem, Olafem Szwedem, gdy jej przybrany brat, Harald Grenske, król Vestfold zaczął starać się o jej rękę. Zarówno on, jak i inny królewski konkurent — Vissavald z Gardarik, zostali na jej rozkaz spaleni w wielkiej halli, do której dumna i mizoandryczna pani zaprosiła ich na ucztę. Miała to być przestroga, zniechęcająca innych zalotników do starań o Sigrid i jej rękę.


Olaf Tryggveson proponuje Sigrid małżeństwo, pod warunkiem, że porzuci ona wiarę przodków i przyjmie chrześcijaństwo. Gdy oburzaona odmawia, pełen uszanowania dla damy zalotnik uderza ją rękawicą. Dumna królowa ostrzega, że może się to skończyć jego śmiercią. (według opisu Snorriego Sturlusona, ilustracja pochodzi z Wikimedia Commons).

Saxo Grammaticus powtarza tę historię, dodając, że wdowa po Eryku Zwycięskim, w jego kronice nazywana Syrithą, po odrzuceniu zalotów Olafa Tryggvesona poślubiła w końcu Sweyna Widłobrodego.

Kroniki

W średniowiecznych kronikach istnieją oczywiście zapisy dotyczące małżeństw Sweyna Widłobrodego i Eryka Zwycięskiego. Na ich podstawie można podjąć próbę rekonstrukcji pochodzenia i tożsamości postaci ich małżonki lub małżonek.

Thietmar z Merseburga wspomina, że Sweyn Widłobrody poślubił córkę Mieszka I, a siostrę Bolesława Krzywoustego i miał z nią dwóch synów — Kanuta Wielkiego i Harolda II Duńskiego. Nie wymienia jednak jej imienia. Nie da się ukryć, że Thietmar, który opisywał czasy sobie współczesne, jest prawdopodobnie najlepiej w tej kwestii poinformowanym dziejopisem. Założenie, że matką Haralda i Kanuta była polska księżniczka wyjaśniałoby nie do końća zrozumiałe zapisy kronikarskie, jak choćby wspomnienie o udziale polskich oddziałów w inwazji na Anglię.

Adam z Bremy wspomina, że polska księżniczka była żoną Eryka Zwycięskiego, któremu urodziła Olofa Skötkonunga, zanim w drugim małżeństwie ze Sweynem Widłobrodym urodziła Kanuta i Harolda. W konsekwencji biskup Adam nazywa Olofa i Kanuta braćmi. Jego relacja jest jednak dla wielu historyków niemiarodajna, gdyż jest jedynym zapisem sugerującym tego rodzaju relację między obydwu królami.

W anonimowej kronice „Gesta Cnutonis regis” („Czyny króla Kanuta”) istnieje niewielka wzmianka o tym, że Kanut wraz z bratem udali się na ziemie Słowian i przywieźli stamtąd swoją matkę. Nie musi to oczywiście dowodzić tego, że owa matka była Słowianką, kronika jednak wyraźnie to sugeruje.

W „Liber vitae of the New Minster and Hyde Abbey Winchester” znajdujemy zapis mówiący, że siostra króla Kanuta nosiła imię „Santslaue” (Santslaue soror CNVTI regis nostri) które zdecydowanie przypomina nieudolny, obcojęzyczny zapis słowiańskiego imienia Stanisława lub Świętosława, ze wskazaniem na to drugie. J. Steensup sugeruje nawet, że owa siostra mogła nosić to imię po matce.

Dzisiejsze rekonstrukcje

Na podstawie powyższych zapisów mówi się dziś o słowiańskiej księżniczce, córce Mieszka I, która poślubiła dwóch skandynawskich królów i była matką ich następców. Imię, jakim nazywa ją Heimskringla mogło być przekształconym do brzmienia swojskiego dla autorów sag imieniem słowiańskim, mogło być imieniem przyjętym przez nią dla podkreślenia nowego kontekstu narodowo-lingwistycznego, lub w końcu po prostu imieniem wymyślonym przez autorów — bohaterka musi przecież jakoś się nazywać… To ostatnie przypuszczenie mogłoby połączyć jej postać z pierwszą wymienianą w sadze żoną Sweina Widłobrodego, Gunhild, opisywaną jako córka niejakiego Burislava — co mogłoby z kolei być nieco zniekształconym odniesieniem do małżeństwa siostry pierwszego polskiego króla… Istneje też inne, niemniej rozsądne wyjaśnienie — Gunhild byłą córką Mieszka a siostrą Bolesława, a wdowa po Eryku Zwycięskim, inna księżniczka o niejasnym rodowodzie, będąca wzorem literackiej Sigrid, poślubiła Sweina po jej śmierci. Niektórzy historycy zakładają, że Sigrid jest po prostu wytworem inwencji twórczej autorów sag…

Dalsze niejasności spowodowało pewne odkrycie archeologiczne. W 1835 r. w jutlandzkim torfowisku znaleziono kobiece ciało, nazwane później Kobietą z Haraldskær. Uznano, że owa kobieta żyła w X-XI wieku i przypisano jej tożsamość Sigrid (lub Gunhild) Późniejsze datowanie radiowęglowe podważyło to założenie, jednak wokół samego odkrycia toczy się do dziś sporo dyskusji na tyle ciekawych, że będzie ono tematem jednego z kolejnych artykułów.

Sigrid we współczesnej literaturze i tradycji

Dumna królowa jest tytułową bohaterką wiersza Henry’ego Wadswortha Longfellowa („Queen Sigrid the Haughty”) i główną postacią opowiadania Karen Blixen zatytułowanego „The Deluge at Norderney” zawartego w tomie „Seven Gothic Tales” W obu miejscach mówi się o niej, jako o dumnej pani, która zgładziła swoich zalotników, by zniechęcić do starań o nią ich ewentualnych następców.

Kroczący Północną Ścieżką odwołują się z kolei do jej (wzmiankowanego między innymi przez Saxo w „Gesta Danorum”) planowanego małżeństwa z norweskim królem Olafem Tryggvesonem, które nie doszło do skutku, gdyż znany ze swego okrutnego skądinąd fanatyzmu władca, oczekiwał od swojej małżonki porzucenia wiary przodków i przyjęcia chrześcijaństwa, czego narzeczona z oburzeniem odmówiła i ślub oczywiście został odwołany. I dopiero po poczęstowaniu Olafa czarną polewką, Sigrid miała poślubić Widłobrodego. Wspomina się o niej 9 listopada, tuż przed Dniem Poległych Bohaterów — i często blotuje na jej cześć.

Być może wznosząc róg dla uhonorowania pamięci dumnej pani, powinniśmy wspomnieć i o tym, że najprawdopodobniej była to swojska Stasia lub Świętochna… choć, jak wiadomo, co do polskiego, bądź wręcz słowiańskiego nawet, rodowodu pierwszych polskich władców historycy szczególnie zgodni nie są…

poranne narzekania zgnębionej (pseudo)projektantki

2011-11-13T06:56:00.001+01:00

Ciężkie jest życie istoty, która chce/próbuje sobie freelancersko dorobić projektowaniem wyglądu stron internetowych. Zwłaszcza opartych na CMS-ach, niepisanych od a do z łapką własną. Budowę szablonu bloggera i wordpressa rozgryzłam w miarę bezboleśnie, rozgryzienie konstrukcji szablonu joomli zajęło mi już 3 noce. Teraz wgryzam się w drupala. Zarówno od strony developerskiej, jak i czysto webmasterskiej — mam wrażenie że ten cms jest najbardziej sensowny ze wszystkich, których dotknęłam, aczkolwiek nieco (eufemizm?) skomplikowany w backendowej obsłudze. Koleny projekt chyba na nim postawię, a może i obecny na niego przeprowadzę.

W sumie powinnam w takim razie narzeknąć też na Artiseera. Owszem, przydatny jest, sporo się dzięki niemu nauczyłam, ale problemów też mi dodał. Przynajmniej w wersji 3.0.x - wersja 3.1.x nie została jeszcze rozdziabana do użytku bezpłatnego (ekhem...). Sadzi tak durne błędy w kodzie (i część kodu zostawia zupełnie nieopisaną), że trzeba potem powoli i z palca wszelkie bzdury spowodowane jego użyciem poprawiać. To dlatego nauczyłam się joomlowej konstrukcji... porządnie wyglądała jedynie strona główna i strona z pojedynczym artykułem, reszta rozjeżdżała się do tego stopnia, że trzeba było przebudować sposób wyświetlania części witryny, a do pozostałych bugów użyć pozycjonowania absolutnego, którego generalnie nie lubię, zawsze boję się, że w innej rozdzielczości wszystko rozjedzie się jeszcze bardziej niż przed opisaniem pozycji.

Ale w sumie to nie o tym chciałam. Znaczy może i o tym, ale nie aż tak głęboko. Dobijają mnie koszmarnie różnice w interpretacji CSS i niektórych elementów HTML między „wiodącymi” przeglądarkami. Ostatnie odkrycie — po którymś update Aurory, w wersji jeszcze 9, firefox przestał nagle, z niczego, bez jednego kichnięcia, z dnia na dzień, interpretować właściwość „text-shadow”. Nie ma. Nie widzi i już. Nie widzi ani Aurora, ani Nightly, ani ostatnia zaktualizowana wersja release. A przecież niedawno widział jeszcze, doskonale widział i malował je w sposób najbardziej estetyczny ze wszystkich przeglądarek. Co się zatem porobiło? Nie rozumiem. Jakiś celowy zabieg developerski czy paskudny bug? Cienie przestały być widoczne nagle, bez żadnych zmian w kodach stron, których część stanowiły. Na mozillowych forach na razie żadnej wzmianki na temat... a ja po prostu nic nie rozumiem.

IE nie obsługuje cieni w ogóle, nie tylko tekstowych, „box-shadow”-ów też, i jeśli się chce, żeby cuś wyglądało w tej przeglądarce ok, trzeba używać jQuery... Opera dla odmiany nie widzi żadnego tekstu napisanego czcionką mniejszą niż 9px, zostawia zatem np. ohydne dziury w chmurach tagów. Jej drugą niezwykle wredną wadą jest fakt, że kompletnie ignoruje Google Font Directory, z którym nawet wstrętny IE grzecznie współpracuje. No i olewa przezroczystość opisaną klasycznym „opacity”. Co znów cholernie utrudnia zrobienie czegokolwiek dobrze...

Safari i Chrome wprawdzie widzą wszystko co powinny widzieć, ale opisane CSS-em cienie malują w sposób zdecydowanie zbyt ostry. Trzeba zmieniać kolory na bardziej pastelowe i planować większe rozmycie.

Efekt tego wszystkiego jest mało zabawny — trzeba pisać przynajmiej trzy arkusze stylów, pod różne przeglądarki. Jasne, fixy są krótkie, nie obejmują całego arkusza, tylko te jego fragmenty, w których mieszczą się rzeczy prezez daną przeglądarkę nieinterpretowane, ale i tak jest to cholernie upierdliwe. A jak — nawet w taki sposób — objść radosne Operowe ignorowanie Goglefontów — jeszcze nie doszłam. Drugie rozwiązanie jest cokolwieczek upierdliwsze i jakby nieco nonsensowne. Oldskulowo robić wszystko obrazkami — każdy kawałek cienia, każdy tekst ze specyficznym fontem... co jest niemożliwe do zrobienia w gruncie rzeczy. No i skoro IE9 nie chce wcale a Firefox 9+ wygląda na to, że przestał chcieć interpretować CSS3 — to wstawienie obrazka pod krawędź też egzaminu nie zda. Przynajmniej nie CSS-em.

Tak czy siak... weź, człowieku nieszczęsny i zrób tak, żeby strona, którą projektujesz, we wszystkich popularnych (Konquerory i insze takie już pomijam, nie mam siły sprawdzać wszystkiego) przeglądarkach wyglądała identycznie... czego zazwyczaj spodziewa się twój klient, zwłaszcza jeśli nie jest prywatnym twórcą blogasia albo mikroniszowej stronki, ale przedsiębiorcą, swój ymydż traktującym poważnie. No weź ogarnij i zrób dobrze, tak że i ciebie to zadowoli, zwłaszcza jeśli jesteś perfekcjonistą, którego do szału doprowadza jednopikselowa różnica w wielkości bloku tekstowego...

Efekt moich ostatnich treningowych wprawek można sobie obejrzeć tutaj — zaczyna mnie zadowalać do tego stopnia, że niebawem pojawi się i aktualizacja merytoryczna, a sam szablon z czystym (no, prawie czystym, bo nie wszystko jeszcze poprawiłam) sumieniem mogę umieścić w portfolio na pierwszym miejscu — ale jak do jasnej i zakaźnie schorowanej Anielki bez „text-shadowa” dodać (widoczne w Chrome i Operze) żarzenie wokół tekstów w nagłówku? Które mają być edytowalnymi z poziomu zaplecza tekstami, a nie obrazkiem? Albo zrobić tak, żeby i Opera wyświetlała jego (nagłówka znaczy) wzięte z googlowego katalogu czcionki prawidłowo?

Cholera, trzeba będzie chyba pójść na jakiś porządny kurs webmasterski — chociaż sam taki pomysł nieco szydzi z mojego intelektu — tyle nauczyłam się sama — miałabym nie opanować różnic między (szlag jasny by je trafił) pieprzonymi przeglądarkami? Ja? Miałabym? Czegoś nie ogarnąć?

Swoją drogą — i tu niebawem zmieni się layout. Na mój własny w końcu, znacznie mniej pstrokaty i chyba z ostatnim projektem wizualnie spójny.

Przy okazji — czy ktoś mógłby mi wyjaśnić, jakim cudem i skąd niniejszy blog znalazł się w katalogu (owszem, międzynarodowym, ale takim, do którego za nic nie pasuje) - yyy.... paganwiccan?!

A to na poranne po bezsennej nocy pocieszenie:

wróciłam

2011-11-07T18:57:00.000+01:00

Wróciłam. Właściwie wróciłam podwójnie, po jednej Rzeczy robionej w zwyczajowym terminie, a drugiej w astronomicznym, wczoraj. Obie były ważne i trudne, obie wiązały się z zaglądaniem za Zasłonę. W sumie nie powinny być trudne dla kogoś, kto jedną nogą stale stąpa po Tamtej Stronie, odkąd pamięta. Ale jednak całkowite przeniesienie się Tam, nawet na krótki czas, zwłaszcza w tym stanie świata, jest czymś bardzo trudnym i wyczerpującym. Zwłaszcza gdy cel ma się taki nie inny.

Zrobiłam obie zaplanowane Rzeczy w każdym razie. Zrobienie trzeciej znów mi udaremniono. Chyba w sumie z przekory tylko znowu próbowałam, wiem że mi tego zrobić nie wolno, ale cały czas, jak dzieciak testuję, na ile mi się pozwoli, na ile się uda, a może po prostu Ojciec akurat zapatrzy się w inną stronę i wówczas zdołam zrobić to, czego sobie nie życzy za jego plecami?... Chociaż po ostatnim hm... sposobie udaremnienia chyba więcej nie spróbuję, czas pogodzić się z tym, że tego nie mogę, nie wolno i już. Choć splecione z tą niemożnością zadanie wydaje się tak trudne, że wręcz niewykonalne, zwłaszcza w obecnym układzie okoliczności. I tak bardzo wbrew mnie samej. Cóż, skoro Oni wymagają, Oni dostarczą narzędzi do spełnienia ich wymagania.

Przy tym i sama niemożność wykonania tego, czego nie wolno — i pragnienie zrobienia — wiążą się z bólem — z tych, co to miesiącami trwają i udaje się przed samą sobą, przed innymi, przed całym światem, że wcale ich nie ma, a są czymś najdotkliwszym chyba z rzeczy, które mogą dotknąć.

Pisać mi się nie chce. Ani w sumie nie ma o czym. Zresztą wolnego czasu jeszcze mniej, coraz mniej — i dobrze — a jego kradzione urywki wkładam w dwa projekty internetowe — jeden zaanonsuję, kiedy na powrót ruszy, jest reaktywacją czegoś co już było — a drugi — cóż — mieści się tutaj. Choć nie wiem, czy powinna go prowadzić osoba, której "dalej do Asatru niż z jednego końca Wszechświata na drugi, a niestety zdarzają się jeszcze ludzie nieświadomi, z Asatru ją kojarzący"... Tych słów nie zapomnę nigdy. Ale swoje robić będę nadal. I mimo że owe słowa padły, nadal będę próbowała wykonać to, co na mnie nałożono, choć wydaje się być zadaniem nad siły.

biuletyn

2011-10-28T17:23:00.003+02:00

Przesłanie okazało się prawdziwe. Zdecydowanie. Słowa przekazane za czyimś pośrednictwem mogły pochodzić tylko od jego autorów. Tylko oni mogli wiedzieć o sprawach, o których przekazujący wiedzieć nie mógł. A impreza — cóż — synku, ciesz się, że nie szczekasz. Takiej mi było trzeba. Od dawna. Od bardzo dawna.

Pewne rzeczy w skali czasu mimo licznych zmian okazują się być trwałe. Dobrze. Choć czasem to zaskakuje. Jak mawia przyjaciółka — mijają eony, zmieniają się międzyludzkie układy, sojusze rodzą się i umierają, czasem zapadając się pod ciężarem wewnętrznej hipokryzji, czasem po prostu ginąc naturalną śmiercią. A my wciąż kręcimy się w tym samym kociołku. Ludzi których znamy najdłużej i zdołaliśmy ich poznać jak złe grosiki... TMB.

A teraz czas przygotować się do Wielkiej Rzeczy, w poniedziałek musi zostać wykonana. Bo bardzo wiele od niej zależy. Przy czym... jesteś guślarką. Rób to, do czego zostalaś stworzona i wezwana...

czasem

2011-10-27T00:07:00.002+02:00

Czasem wiesz, że musisz coś powiedzieć. I kiedy słowa spływają z twoich ust lub palców, masz wrażenie, że serce ci pęka. Ale powiedziane być musi. Choć trudne i przykre dla ciebie, przykre i dla osoby będącej tych słów adresatem, gdyby nie zostało wypowiedziane, zatruwałoby każdą twoją myśl o tej osobie. Wyrzucenie z siebie pewnych myśli czy wrażeń z daną osobą związanych, wprost i bezpośrednio do tej osoby jest właściwe. Bo pozwala pozostawić te myśli za sobą, umożliwi przyszłe patrzenie przed siebie, nie wstecz.

Wypowiedzenie tego, chociaż trudne i bolesne, może w jakiś sposób oczyścić atmosferę. Umożliwić jakikolwiek przyszły dobry kontakt. Tym bardziej takie rzeczy trzeba wypowiadać, gdy ów kontakt jest dla ciebie ważny.

A czasem kontakt następuje w niedobrym, niewłaściwym momencie. Na właściwy czas trzeba czekać. Czasem długo.

Tymczasem wierzę, że właściwy czas jednak kiedyś nadejdzie. Ciężko mi z tym, co dzisiaj powiedziałam. Ale wiem, że zrobiłam co było trzeba. Choć może w sposób zbyt ostry. Osoba będąca tych słów adresatem tu nie zagląda. Gdyby kiedyś zajrzała - szczerze przepraszam za wydźwięk mojej wypowiedzi. Ale nie za jej treść. Za formę. Mam nadzieję, że z czasem zostanie to zrozumiane.

Poza tym jest nów... a nów to mój czas. Nie można poddawać się smutkowi.

Ek skal hér ráđa – honor kobiecy w islandzkich sagach (1)

2011-10-25T14:28:00.000+02:00

Ek skal hér ráđa – honor kobiecy w islandzkich sagach
– kobiecy kodeks honorowy dotyczący spraw mistycznych i magicznych

na podstawie rozdziału 3 pracy magisterskiej (MA thesis) Susan Elisabeth Riverbank, Apallachian State University, maj 2011

Pojawiające się w islandzkich sagach elementy mistyczne rzucają jasne światło na sprawy honoru i dyshonoru islandzkich kobiet. Bohaterki sag uczestniczą w wydarzeniach „ponadnaturalnych” znacznie częściej niż mężczyźni. Źródła często opisują kobiety jako władające specyﬁcznymi mocami umysłu lub wręcz stanowiące elementy religii staronordyjskiej — jak choćby Norny czy walkirie. Opisują również niejednokrotnie kobiety parające się magią czy czarownictwem jako tchórzliwe potwory. Tak zwaną czarną, złowrogą magię uważano za źródło dyshonoru zarówno wśród kobiet, jak i mężczyzn. Jednakże kobiety przestrzegały w sprawach mistycznych i magicznych znacznie surowszego kodu honorowego niż ten, który dotyczył mężczyzn, bowiem w związku z patriarchalnymi ideałami współistniejącymi na średniowiecznej Islandii ze światem pogańskim, znacznie łatwiej było im postąpić w sposób sprzeczny z godnością i popaść w niełaskę.

Sagi są pewnego rodzaju konwencją literacką, odzwierciedlającą współczesne czasom ich powstania, a pozostające pod silnym wpływem chrześcijańskim założenia dotyczące miejsca i roli kobiet w społeczeństwie. W czasach pogańskich islandzkie społeczeństwo ze względów między innymi religijnych, wysoko ceniło kobiety. Religia staronordyjska łączyła je z mądrością i magią. Kobiety parające się sprawami mistycznymi były silnie związane z mocami natury i rzeczywistością spoza Zasłony Światów. W źródłach można znaleźć ponad piętnaście nazw określających kobiety zajmujące się tą dziedziną życia. Najczęstsze kobiece postaci występujące w mitologiil, to völvy, walkirie i Norny.

Większość z owych kobiet opisywanych w źródłach stanowiły „agentki” Odyna, uważanego za mistrza „kobiecej” magii seiðr, ocenianej jako jedno z podstawowych źródeł jego potęgi. Pomimo, że kult odyniczny jest mocno zmaskulinizowany, a Walhalla jest światem totalnie męskim, Odyn często polega na kobietach, takich jak walkirie czy Norny i powierza im większość własnej roboty na planie materialnym. W islandzkich sagach jako jego posłanniczki i wykonawczynie jego woli opisywane są głownie walkirie. Często ostatecznym przeznaczeniem walkirii jest małżeństwo z wyznaczonym jej bohaterem. Pogańscy Islandczycy wierzyli, że są one znakomitymi żonami, a ich synowie dziedziczą ich dumę, są pewni siebie i mądrzy.

Podczas gdy w czasach pogańskich nikt nie wątpił w kobiecą moc i mądrość, konwersja na chrześcijaństwo bardzo zmieniła ich postrzeganie. Chrześcijaństwo zdemonizowało kult pogański, a także magię i czarostwo, co wpłynęło na źródłowe opisy licznych potężnych pogańskich kobiet. Chrześcijaństwo zastąpiło kobiece bóstwa postaciami świętych i uczyniło kobiety – zgodnie z biblijnymi założeniami – istotami relatywnie słabymi i pozbawionymi wpływu na męski świat. Po konwersji stały się jedynie pasywnymi uczestniczkami wydarzeń kultowych. Średniowieczne chrześcijaństwo oczekiwało od nich wielkoduszności i pobożności i piętnowało takie, które dążyły do wiedzy i potęgi. Jeśli kobieta nie wpasowywała się w nowy, chrześcijański ideał, stawała się obiektem oskarżeń o działania, które ludzie Białego Chrystusa określali jako niewłaściwe i złe.

Oprócz zmienionego w stosunku do opisywanych wydarzeń klimatu religijnego, w okresie spisywania islandzkich sag (XII-XIV w.), częścią życia społecznego stały się zbiory praw określane nazwą Grágás. Znaczny wpływ na ich kształt i przesłanie wywarły założenia chrześcijaństwa, a dotyczyło to zwłaszcza spraw dotyczących kultu pogańskiego i magii. Zgodnie z prawem, Islandczyk mógł wyznawać jedynie boga chrześcijan i oddawać cześć tylko jemu i jego świętym. Łamiących ten przepis skazywano i karano tak zwaną mniejszą banicją. Użycie zaklęć i czarów, paranie się magią zgodnie z Grágás owocowało taką samą karą, jednak w praktyce było zwykle karane dotkliwiej – każdy przyłapany na użyciu słów magicznych skierowanych przeciwko jakiejkolwiek żywej istocie, włączając w to zwierzęta, był skazywany na pełną banicję i bezpowrotnie wyjęty spod prawa. Taki wyrok stawiał objętą nim osobę poza marginesem islandzkiego społeczeństwa, pozbawiał go wszelkich praw i własności, pozwalając każdemu, kto miałby na to ochotę na uśmiercenie go, które pozostawało bezkarne.

Grágás I wyraźnie dowodzi, że na chrześcijańskiej Islandii nie było ani odrobiny tolerancji dla jakiegokolwiek przejawu kultu pogańskiego czy czarownictwa. Podejrzane kobiety podlegały takim samym karom jak mężczyźni, stawały się całkowicie wyjęte spod prawa. Zatem w wiekach XII-XIV zarówno męski, jak i kobiecy honor mógł ucierpieć tak samo w wyniku odwoływania się do dawnych bogów i praktyk w pogańskim świecie akceptowanych, a całkowicie potępionych po chrystianizacji. W rzeczywistości, ponieważ w chrześcijańskim społeczeństwie rola kobiet stałą się całkowicie podrzędna, kobiety niepasujące do wymagań nowej religii, zwłaszcza te, które zajmowały się magią, ryzykowały znacznie większą niż mężczyźni ujmą na honorze, a i znacznie chętniej niż oni były sądzone i skazywane.

Rola odgrywana przez kobiety w sprawach związanych z szeroko pojętą mistyką, do której można zaliczyć również magię, była istotną składową mającego wiele obliczy islandzkiego honoru. W sagach często wspominana jest zmiennokształtność, mówi się też o licznych zaklęciach, zarówno dobroczynnych, jak i szkodliwych – ma to związek nie tylko z rzeczywistymi wydarzeniami, ale i z tym, że odbiorcy, do których owe teksty były adresowane, chętnie słuchali tego rodzaju historii i przyjmowali je z dużą dozą łatwowierności. Opisy kobiet władających rozmaitymi mocami pojawiają się zwłaszcza w Sadze o Volsungach, Sadze o Grenlandczyach, Sadze o Eryku Rudym, Sadze o Ludziach z Laxardal i Sadze o Njalu. W wielu wypadkach chrześcijańskie prawo islandzkie wywarło znaczny wpływ na autorów tych dzieł i sposób w jaki przedstawili w nich sprawy „ponadnaturalne”.

Saga o Volsungach

Wydarzenia opisane w tej sadze mieszczą się w V i VI wieku, jednak została spisana przez nieznanego autora dopiero w wieku XIV. Pojawia się w niej ogromna liczba wydarzeń i zjawisk, które można określić jako magiczne lub mistyczne. Może to wynikać z długotrwałego przekazu ustnego – jest to także jedna z najbardziej znanych i najpopularniejszych historii opisanych w islandzkiej literaturze. Kobiety są w niej sportretowane zarówno jako postaci dobre, jak i siewczynie zła, podczas gdy mężczyźni występują jako postaci zawsze dbające o honor. Saga o Volsungach szczegółowo opisuje mistyczne role kobiece w świecie religii nordyjskiej, wzmiankowane jest w niej także czarownictwo, czarna magia, prorocze sny i rozmaite zdolności mentalne.

Główną siłą napędową w tej sadze jest Odyn we własnej osobie. To on, jego małżonka Frigg i ich óskmœr „dostarczają” Rerirowi i jego żonie syna, Volsunga. Rośnie on w brzuchu matki przez sześć lat, po czym zostaje z niego wyjęty zdrowy i dobrze rozwinięty. Dająca Rerirowi jabłko płodności Odynowa óskmœr to Hjold, córka olbrzyma Hrimnira. W dalszej części sagi zostaje ona żoną Volsunga i matką Sigmunda i Signy. Fakt, że to kobieca postać uczestniczyła w niezwykłym poczęciu i narodzinach Volsunga jest wyraźnym wskaźnikiem znaczenia kobiet w nordyjskim pogaństwie.

Treść sagi wskazuje na to że moce Hjold odziedziczyły jej dzieci, Sigmund i Signy. Bliźniakom nieustannie zdarzały się spotkania z istotami spoza Zasłony Światów, doświadczały także najróżniejszych dylematów związanych z tym, jak bardzo silną składową ich życia były sprawy mistyczne. Małżeństwo Signy z królem Siggeirem jest jednym z wydarzeń wskazujących na mistyczne związki rodu Volsungów. Podczas ślubu Signy stwierdza, że wie, bo powiedziały jej o tym własne wizje a potwierdziła kynfylgja, że to małżeństwo źle się skończy.

Sigmund podczas ślubu siostry doznał zupełnie innego spotkania. Jako gość weselny przybył nań przebrany Odyn, wbił swój miecz w Barnstok, centralny pień lub drzewo halli Volsungów i zażądał od wszystkich przysięgi wierności temu, kto ów miecz zdoła wyrwać. Sigmund dokonał tego z łatwością, zawstydzając szwagra. Miecz, znany później jako Gram stał się jego własnością i dziedzictwem przekazywanym z pokolenia na pokolenie przez całą sagę.

W odróżnieniu od siostry, Sigmund spotykał się z Odynem więcej niż raz w ciągu życia. Wszechojciec obdarzył go potężną bronią, a Signy nie dał nic. Może to wynikać z faktu że na XIV-wiecznej Islandii kobietom nie wolno było władać bronią, co nie przeszkadzało autorowi sagi w opisaniu walkirii jako walczących i ubranych jak mężczyźni…

Niezależnie od wizji Signy i daru dla Sigmunda, bliźniaki wdały się również w kontakt ze znacznie ciemniejszymi mocami. Oboje doświadczyli mocy i potencjalnego zła zmiennokształtności. Po tym jak Volsung i jego ludzie ulegli w walce Siggeirowi, pojmano dziesięciu synów Volsunga i pozostawiono ich związanych w lesie. Pierwszej nocy potężna i okrutnie wyglądająca wilczyca o północy przyszła na miejsce, gdzie byli więzieni, zagryzła i pożarła jednego z braci. Przychodziła przez kolejne osiem nocy, każdej z nich pożerając jednego z więźniów, dopóki przy życiu nie pozostał jedynie Sigmund. Gdy dziesiątej nocy przyszła po niego, Signy pouczyła brata, by nasmarował twarz i napełnił usta miodem, by wilczyca mogła go zlizać. Gdy włożyła język do jego ust, Sigmund odgryzł go, w ten sposób zabijając potwora. Saga sugeruje, że wilczycą byłą matka Siggeira, która dzięki magii potraﬁłą zmieniać kształt i była w tym doświadczoną praktyczką.

Signy doświadczyła zmiennokształtności w zupełnie inny sposób. Nieatakowana przez zmiennokształtną istotę, sama potraﬁła zmieniać postać by osiągnąć to do czego dążyła. A dążyłą przede wszystkim do tego, by urodzić syna wystarczająco potężnego, by był w stanie pomóc Sigmundowi pomścić ojca i braci. Po urodzeniu Siggeirowi kilku synów, których uznała za bezwartościowych, uciekła się do magii, by „zdobyć” takiego, któremu mogłaby w tej sprawie zawierzyć. Zamieniła się postacią z wędrowną czarodziejką i legła obok brata. Spędzona z nim noc zaowocowała poczęciem syna, Sinfjotlego, który dowiódł, że jest doskonałym kandydatem do dokonania rodowej zemsty.

Doświadczenia Sigmunda i Signy związane ze zmiennokształtnością rzucają pewne światło na zaangażowanie kobiet w działania magiczne i znaczenie tych działań dla ich honoru. Spotkanie Sigmunda z okrutną wilczycą i zachowanie w kontakcie z nią jest przedstawione jako działanie honorowe. Przechytrza ją i zabija mszcząc tym samym śmierć swoich dziewięciu braci, których pożarła. Natomiast Signy jest przedstawiona w sytuacji, która każe w jej kobiecy honor powątpiewać. Chociaż Sinfjotli pzynosi honor rodzinie i ojcu, sposób, w jaki został poczęty jest dla Signy niehonorowy, przynajmniej w świetle praw obowiązujących na Islandii w okresie spisywania sagi, zatem celowo jako taki jest przedstawiony odbiorcom. Signy popełnia „główne kazirodztwo”, ta kategoria obejmowała stosunki seksualne z rodzeństwem a także dziećmi ciotek i wujów.

Założenie, że być może postępowanie Signy było akceptowalne w V i VI wieku, w okresie, gdy wydarzenia z sagi miały miejsce, stwarza dodatkowe problemy. Jenny Jochens zauważa, że nawet w czasach sprzed wprowadzenia chrześcijańskich praw, zakaz uprawiania stosunków seksualnych z bliskimi krewnymi zawsze był zjawiskiem uniwersalnym i występował także w społeczeństwach Północy.

Pokonanie złej czarownicy przez Sigmunda i pakt Signy z inną czarownicą wydają się być różnie oceniane zarówno przez autorów, jak i przez odbiorców sagi. Różny jest też pogląd na honorowość oby tych czynów. Honor Sigmunda nie ucierpiał w żaden sposób, przecież zabił winną i pomścił braci. Nie ucierpiał nawet w wyniku kazirodztwa z Signy – został przez siostrę oszukany – przybrała przecież postać innej kobiety. Mimo że w sadze nie ma o tym bezpośredniej wzmianki, w świetle prawa i mentalności jej odbiorców, honor Signy doznał przez ten czyn poważnego szwanku.

Następnym z rodu Volsungów, który miał do czynienia ze zjawiskami „ponadnaturalnymi” jest syn Sigmunda i Hjordis, Sigurd. Jego losy opisane w sadze wskazują na to że był ulubieńcem Odyna. Jak i jego ojciec, Sigurd także otrzymuje od Wszechojca potężny dar – rumaka o imieniu Grani, będącego potomkiem Odynowego wierzchowca, Sleipnira. Przekuwa także dziedziczny miecz, Grama. Odyn pojawia się także ratując Sigurda przed walką z Fafnirem – odwraca podstępną radę Regina. Opieka Odyna i pokonanie smoka przedstawiają czytelnikom sagi kolejny obraz męskiego honoru, korzystającego na kontakcie z e światem spoza Zasłony.

Zabicie Fafnira nie tylko przysporzyło Sigurdowi honoru, ale także umożliwiło mu – po zjedzeniu serca pokonanego smoka – rozumienie mowy ptaków. Ptaki zaprowadziły go do Brynhild i dalszych doznań mistycznych. Brynhild doświadczyła własnego spotkania z Odynem, który ukłuł ją cierniem snu — była to kara za uśmiercenie króla, któremu przyrzekł zwycięstwo. Rozszerzeniem kary jest uniemożliwienie Brynhild pokonanie kogokolwiek i małżeństwo z tym, kto ją obudzi. Wskazywałoby to na fakt, że Brynhild jest jedną z walkirii. Ciekawym smaczkiem jest tu fakt, że jeśli faktycznie była walkirią i zawiodłą Odyna, oznaczałoby to że jego wysłanniczki były obdarzone sporą dozą niezależności i własnej woli – jeśli tak rzeczywiście było, oznaczałoby to że jak inne kobiety podlegały kobiecemu kodeksowi honorowemu. Nieposłuszna wobec Odyna Brynhild popełnia czyn niehonorowy, nie dlatego, że ubiera się i postępuje jak mężczyzna, ale dlatego, że sprzeciwia się boskim rozkazom.

Mimo że sprzeniewierzenie się woli Odyna można uznać za ujmę na kobiecym honorze Brynhild, jej dobre imię wzrasta dzięki jej niezwykłej mądrości. Zdolności Brynhild dają jej wiedzę o niemal wszystkim. Po tym, jak uczy Sigurda stosowania run, szuka on u niej mądrości i rady, wierząc, że nie ma na świecie innej tak mądrej osoby. Brynhild także przepowiada ludziom przyszłość i objaśnia sny, co wzmacnia jej renomę mądrej kobiety.

Kobiety w Sadze o Volsungach zdają się być wrażliwsze od mężczyzn na sny prorocze. Niekiedy otrzymują we śnie ostrzeżenia dotyczące mężczyzn, z którymi są związane, a którzy znajdują się w niebezpieczeństwie. Kostebra rozpaczliwie błaga swego męża Hogniego, by wysłuchał jej snu o złu i zniszczeniu spowodowanych przez króla Atlego. Mimo że saga wspomina, że Kostebra często właściwie przeczuwa zło, Hogni bagatelizuje jej ostrzeżenie i ginie z rąk Atlego. Żona Gunnara, Glaumvor również śni o złu i zniszczeniu zawinionych przez Atlego, mąż bagatelizuje jej sen i również ginie z jego rąk. Sny stanowią istotną składową kobiecego honoru w tej sadze. Mimo że Kostebra i Glaumvor doświadczają ziszczających się wizji sennych, sny obydwu niosą śmierć. Te złowrogie przepowiednie przypominają pole działania Norn.

Saga o Volsungach opisuje kobiety zarówno jako honorowe jak i niehonorowe uczestniczki życia mistycznego. Występuje w niej jednak czarownica, której niegodne zachowanie nie budzi żadnych wątpliwości. To wprawna w magii Grimhild o surowym sercu. Pragnie i zdobywa Sigurda dla swojej córki Gudrun, nie przejmując się tym, że jest związany z Brynhild. Co więcej, uczy swego syna Gunnara i Sigurda, jak zamieniać się postaciami, by Gunnar, przyjąwszy postać przyjaciela-rywala mógł przedostać się przez otaczający Brynhild płomień i ją posiąść. Używa także czarów do omotania swojego drugiego syna, Guttworma by zabił Sigurda. Udaje jej się to Guttworm zabija Sigurda w łożu. Śpiąca obok męża Gudrun budzi się przerażona i dostrzega, że zabił go jej własny krewniak. Grimhild po raz kolejny ucieka się do magii i zmusza córkę do wypicia „złej mikstury”, która pozwala jej zapomnieć o wszystkich pretensjach do braci. Działąnia Grimhild są najbardziej niehonorowe ze wszystkich kobiecych poczynań w Sadze o Volsungach – nie staje ona bowiem twarzą w twarz ze swoimi oﬁarami, ale po prostu potajemnie warzy mikstury i rzuca zaklęcia by dostać czego chce. Brynhild stwierdza, że nie ma kobiety gorszej niż Grimhild. Rzeczywiste źródło dyshonoru tej czarownicy leży w jej tchórzostwie i nadużywaniu umiejętności magicznych.

W Sadze o Volsungach mistyczne i magiczne odniesienia kobiet są przedstawione zarówno pozytywnie, jak i negatywnie. Kobiety zwiększają swój honor poprzez asystowanie Odynowi w jego sprawach na ziemi, doświadczanie proroczych snów i wizji, posiadanie mocy parapsychicznych i niezwykłą wiedzę. Doświadczają na nim ujmy przez nadużycie zdolności „ponadnaturalnych” i wykorzystywanie ich dla siebie. Zmiennokształtność, by zabić bezbronnych lub poprzez kazirodztwo począć potomka, nieposłuszeństwo Odynowi, warzenie mikstur i rzucanie zaklęć by osiągnąć prywatne cele rzucają cień na kobiecą godność. Ta konkretna saga praktycznie pomija męskie kontakty ze światem zza Zasłony, natomiast piętnuje kobiety nadużywające mocy do osiągnięcia osobistych korzyści. Nie samo jej użycie powoduje ujmę na honorze, ale nadużycie i cel, do jakiego zostają wykorzystane. Dopóki kobiety używają swoich zdolności do rozpoznawania Losu, nie zaś naginania go, dopóty ich godność pozostaje nienaruszona.

Sagi winlandzkie

Zarówno Saga o Grenlandczykach, jak i Saga o Eryku Rudym opisują wydarzenia, które miały miejsce w X i XI wieku. W każdej z nich znajdują się opisy wydarzeń wskazujących na zarówno honorowe, jak i niehonorowe działania związane z użyciem magii i kontaktami mistycznymi. Co ciekawe, chrześcijańska Saga o Eryku podaje nie tylko więcej opisów zdarzeń tego rodzaju, jak i opisuje je w sposób znacznie bardziej szczegółowy.

W Sadze o Grenlandczykach nie ma przykładów kobiet zajmujących się magią. Dostarcza za to opisu kobiety doświadczającej licznych zjawisk paranormalnych. Opisywana w niej Gudrid Thorbjarnardottir jest szanowaną bohaterką islandzkiej literatury. Jest mądra, piękna, uprzejma i wiele podróżuje. Jej godność i szacunek, jakim jest darzona jest nieporównywalny z żadną inną bohaterką sag. Opis wydarzeń w których uczestniczy i jej zachowania w konkretnych sytuacjach jest istotny dla zrozumienia tego, jak kobiety rozumiały sprawy godności i jej braku w kwestiach „ponadnaturalnych”.

Pierwszy opis wydarzenia magicznego w Sadze o Grenlandczykach mówi o chorobie panującej wśród mieszkańców wioski Gudrid. Żona Thorsteina Czarnego Grimhild i mąż Gudrid Thorstein Eiriksson zarażają się nią i zostają położeni w jednym pomieszczeniu. Grimhild pierwsza pada oﬁarą tajemniczej zarazy. Po upływie pewnego czasu jej martwe ciało opiera się na łokciach i spuszcza nogi na podłogę w poszukiwaniu butów. Thorstein Eiriksson i Gudrid są tego świadkami, ale natychmiast po przybyciu Thorsteina Czarnego Grimhild znów pada martwa. Mąż Gudrid niebawem umiera na tę samą chorobę. Kobieta tak szaleje z rozpaczy, że Thorstein Czarny tuli ją i sadza sobie na kolanach. Obiecuje jej wszystko co tylko możliwe by ponownie uczynić ją szczęśliwą, gdy ciało jej zmarłego męża podnosi się z łoża i pyta o Gudrid. Thornstein Czarny doradza kobiecie, by nie odpowiadała na wołanie zwłok męża i sam pyta ciało, czego chce. Thornstein Eiriksson chce powiedzieć żonie, że znalazł spokój w innym miejscu i nie chce, by po nim rozpaczała. Przepowiada jej także świetlaną przyszłość, długie i pełne przygód życie, ponowne małżeństwo, posiadłość na Islandii i pielgrzymkę do Rzymu.

Niedługo po śmierci męża Gudrid wychodzi za Karlsefniego i rodzi syna, Snorriego. Pewnego dnia, gdy siedzi przy kołysce dziecka dostrzega w drzwiach cień i pojawia się w nich blada, wielkooka kobieta ubrana w czerń. Przybyła pyta Gudrid o imię a zapytana o własne mówi, że również nazywa się Gudrid. Ludzka Gudrid chce zaproponować zjawie siedzisko, ale widmo znika w czasie walki, spowodowanej przez winlandzkich tubylców próbujących ukraść broń ludziom Karlsefniego. Nikt poza Gudrid nie widzi zjawy, która nie pojawia się w sadze ponownie.

Otaczające Gudrid zjawiska paranormalne są ciekawe ze względu na fakt, że jest ona jedynie ich odbiorczynią, nie twórczynią czy aktywną aktorką. Duchy zza Zasłony Światów pojawiają się obok niej na planie materialnym, ale nie stanowią żadnego zagrożenia. Co więcej, duch zmarłego męża przepowiada jej dobrą przyszłość a zjawia pojawiająca się przy kołysce dziecka ma być może za zadanie ochronić ją i małego przed skutkami ataku tubylców na ludzi męża. Duch zmarłego męża mógł też chronić Gudrid przed niewczesnymi zalotami Thorsteina Czarnego – w końcu jego ciało podniosło się, gdy ten wziął świeżą wdowę na kolana. Może miało to spowodować niepodejmowanie przez Gudrid żadnych pochopnych decyzji dotyczących małżeństwa. Wygląda na to że dychy pojawiały się wokół niej, by bronić jej honoru i dać nadzieję. Pozostając spokojna w obliczu tych wydarzeń, Gudrid zachowuje się godnie i honorowo, nie okazując żadnej słabości. Islandzkie sagi uznają nieokazywanie przez kobiety emocji za zachowanie godne podziwu i honorowe.

Saga o Eryku Rudym również wspomina dwa wydarzenia, których uczestniczką jest Gudrid Thorbjarnarsdottir. W odróżnieniu od Sagi o Grenlandczykach, gdzie brak wzmianek o kobietach aktywnie parających się magią, w Sadze o Eryku można znaleźć szczegółowy opis wiedźmy Thorbjorg. Jest ona opisana jako prorokini, wizjonerka, völva, znana jako „Mała Wieszczka”. Ludzie ciekawi własnego losu i przepowiedni dotyczących sezonowego powodzenia często zapraszali Thorbjorg na święta i uczty. Pewnej nocy Thorkel z Herjolfsness, główny farmer w regionie, zaprosił ją na ucztę do swego domu. Przybyła po nią męska eskorta i przygotowano dla niej honorowe miejsce przy stole. Pojawiła się ubrana w wyszukany sposób, przy jej pasie wisiała duża sakiewka, w której przechowywała amulety i kamienie niezbędne do działań magicznych. Wszyscy witali ją z szacunkiem, a ona odpowiadała na owe powitania zależnie od własnej opinii na temat danej osoby.

Następnego dnia, by wykonać to czego od niej oczekiwano – przepowiedzieć pogodę i powodzenie w nadchodzącym sezonie, Thorbjorg poprosiła o pomoc kobiety znające się na magii. Okazało się, że nie ma w pobliżu takich kobiet. Gudrid stwierdziła, że nie jest wiedźmą ani czarownicą, ale gdy była na Islandii jej przybrana matka Halldis nauczyła ją zaklęć, które nazywała pieśnią warlocka. Dodała jednak szybko, że nie chce mieć do czynienia z tym rodzajem wiedzy i takimi ceremoniami, gdyż jest chrześcijanką. Thorbjorg stwierdziła, że udział Gudrid w ceremonii mógłby być ogromnie pomocny i nie byłoby w nim nic zdrożnego dla kobiety, jednak Gudrid zgodziła się dopiero po naciskach ze strony Thorkela. Zaśpiewałą pieśń a Thorbjorg doświadczyła wizji przyszłości. Po zakończeniu rytuału w podziękowaniu przedstawiła Gudrid przepowiednię jej losu uwieńczoną wizją jasnego światła nad jej potomkami. Oczywiście zarówno przepowiednie dotyczące pogody, jak i przyszłości Gudrid sprawdziły się – tylko niewiele rzeczy bowiem działo się inaczej niż przepowiadała.

To wydarzenie łączy w sobie oceny godnego i niegodnego postępowania w odniesieniu do spraw mistyczno-magicznych na schrystianizowanej Islandii. Thorbjorg byłą dobrze ubrana, zawsze proponowano jej honorowe miejsce przy stole, jej przepowiednie niemal zawsze się sprawdzały, dając jej znaczną władzę nad okazującymi jej posłuch mężczyznami. Z drugiej strony chrześcijanka, Gudrid, występuje przeciw działaniom magicznym, a fakt, że jej ojciec odmówił pozostania w domu podczas pogańskiej ceremonii wskazuje, że nie każdy uznawał i szanował zarówno pogańskie zwyczaje, jak i magię. Pogański obraz Thorbjorg kontrastuje z chrześcijańskim wizerunkiem Gudrid i jej ojca. Autor sagi nie ocenia postępowania Thorbjorg jako złego czy niehonorowego, ale wyraźną uwagę zwraca na udział Gudrid w czarach wbrew własnej woli i skłonienie przez Thorbjorg Thorkela do przekonania Gudrid by wzięła udział w jej rytuale.

Saga o Eryku wzmiankuje również opisane wcześniej w Sadze o Grenlandczykach powstanie z martwych Thorsteina Eirikssona. Opis ten jednak różni się w szczegółach od wcześniejszego. Małżonka Thorsteina Czarnego nosi tu imię Sigrid. Ona także powstaje z martwych, ale zamiast szukać pod łóżkiem butów, próbuje wpakować się do łóżka żyjącego jeszcze męża Gudrid. Nie upada sama, by ją powstrzymać trzeba ją zaatakować. Niebawem Thorstein Eiriksson umiera na tę samą chorobą i powstaje z martwych wołając Gudrid, dokładnie tak jak w Sadze o Grenlandczykch. Gudrid pyta Thorsteina Czarnego czy powinna odpowiedzieć na wołanie zmarłego męża, ten pozostawia to jej decyzji – a ona decyduje z nim porozmawiać, bo wierzy że ochroni ją chrześcijański bóg. Jak w pierwowzorze, mąż przepowiada Gudrid świetlaną przyszłość i ostrzega ją przed poślubieniem Grenlandczyka.

Wzmianki w sadze o Eryku o powrocie z zaświatów Sigrid i Thorsteina Eirikssona są produktem czasów późniejszych niż opis z Sagi o Grenlandczykach. Można to ocenić na podstawie pokory Gudrid i jednocześnie większej dozy wolnej woli. Thorstein Czarny pozwala jej podjąć własną decyzję dotyczącą odpowiedzi na wołanie ciała męża, nie każąc jej milczeć jak we wcześniejszej wersji opowieści. Może to wynikać ze zjawiska, które Jenny Jochens opisuje jako przywilej zgody, którym chrześcijaństwo obdarzyło kobiet. Dotyczył on głównie chrześcijańskich mężatek – gdyby kobiecie zabroniono odezwania się do własnego małżonka, spowodowano by ujmę na jej honorze.

Saga o Eryku opisuje Sigrid jako piękną kobietę, której martwe ciało usiłowało po zgonie wejść do łóżka żyjącego jeszcze męża Gudrid. Thorstein Czarny brutalnie powstrzymuje je przed tym uderzając w pierś toporem. Jest to działanie mające na celu ochronę czci obu kobiet – żywej i martwej. Martwej uniemożliwia popełnienie cudzołóstwa, które na XIV-wiecznej Islandii było karane pełną banicją, żywej oszczędza hańby bycia zdradzoną przez męża, nawet z martwą partnerką. Pomimo że wydarzenia opisane w sadze miały miejsce na przełomie X i XI wieku, w swojej skorygowanej opowieści autor najwyraźniej umieścił liczne odniesienia do zasad panujących na Islandii w znanych mu czasach. Obydwie sagi opisują Gudrid jako kobietę piękną i mądrą. Główna różnica między obiema wersjami opowieści polega na tym, że w Sadze o Grenlandczykach moce „ponadnaturalne” strzegły honoru Gudrid, a w Sadze o Eryku na jej godność nastają. W żadnej z opowieści nie doświadcza ona żadnej ujmy na czci, nawet wtedy, gdy uczestniczy w czarach Thorbjorgi – bowiem zostaje zmuszona do udziału w jej rytuale, mimo że jej chrześcijańska wolna wola ją przed tym powstrzymuje. Jej godność wzrasta, gdy kobieta pozostaje spokojna i pozbierana w obliczu różnych niesamowitych zdarzeń, wobec których jej siłę stanowi wiara w chrześcijańskiego boga.

Saga o Ludziach z Laxardal

Ta opowieść pełna jest silnych kobiecych postaci, ale różnego rodzaju zjawiska „ponadnaturalne” występują w niej znacznie rzadziej niż w pozostałych omawianych historiach. Opisano tu tylko jeden konkretny przypadek zastosowania magii, w który zamieszani są Kotkel, jego żona Grima i ich synowie. Pozostałe odniesienia do spraw paranormalnych dotyczą przede wszystkim przytraﬁających się bohaterom snów i wizji.

Saga o Ludziach z Laxardal ocenia stosowanie magii jako niepopularne i niehonorowe. Ten punkt widzenia przedstawiony jest w opisie losów Kotkela i jego rodziny. Kotkel i jego klan żyją w Urdir nad Skalmarfjordem, gdzie ich obecność jest zdecydowanie niepożądana. Stosowane przez nich czary zwróciły negatywną uwagę otoczenia. W okolice przybywa teściowa Gudrun Osvifsdottir, Ingunn, by odwiedzić swojego syna Thorda. Kobieta stwierdza, że Kotkel i jego żona czynią jej życie marnym przez kradzież żywego inwentarza i uprawianie czarów. Thord nie traci czasu by odwiedzić Kotkela i sprawdzić prawdziwość tego podejrzenia, od razu oskarża jego rodzinę o złodziejstwo i czary, przestępstwa karane pełną banicją.

W odpowiedzi rodzina Kotkela wznosi wysoką platformę, i śpiewa (galdruje) pełne mocy inkantacje, wywołując w końcu potężną zamieć. W jej wyniku Thord i jego towarzysze toną, spadając z promu wiozącego ich z Skalmarnes do Tjaldanes. Wśród ludzi zaczyna być o tym wydarzeniu głośno. Według średniowiecznych islandzkich zasad ludzie parający się tego rodzaju czarami, jakimi zajmował się Kotkel i jego otoczenie byli oceniani jako naprawdę źli. W wyniku tych wydarzeń i szerzących się pogłosek Kotkel i Grima giną ukamienowani przez Hruta i Olafa.

Kotkel i Grima w tym opisie są współwinni, na równi obciążeni odpowiedzialnością za swoje postępowanie i ponoszą identyczną karę. Dyshonor stosowania magii by krzywdzić ludzi odnosił się według średniowiecznych islandzkich zasad do obu płci tak samo. Gudrid i Ingunn są w tej historii kobietami, które wobec szkodliwej magii okazały całkowity brak tolerancji. Ingunn pierwsza oskarża klan Kotkela o działania czarnomagiczne, Gudrid posuwa się dalej, oskarżając jego ludzi o magiczne pozbawienie życia jej męża. Zachowanie obu tych kobiet przedstawione jest jako honorowa reakcja na niegodne poczynania rodziny oskarżonej o szkodzenie ludziom z użyciem magii, prowadząca do ukarania śmiercią winnych tego występku.

Oprócz historii rodziny Kotkela, w Sadze o Ludziach z Laxardal wspomina się o kobietach doświadczających mistycznych wizji. W tej opowieści przepowiadanie przyszłości i wyjątkowa wiedza są zaletami cenionymi wysoko zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn. Kobiety w tej sadze doświadczają swoich wizji przede wszystkim w snach. Kilkakrotnie również przychodzą w nich do mężczyzn jako okrutne i złe duchy. Pierwszym przykładem jest sen Olafa Pawia o złej kobiecie, będącej duszą wołu, którego kiedyś zabił. Kobieta jest wściekła na Olafa za to że uśmiercił jej dziecko i w odwecie skazuje na śmierć jego ukochanego syna. Inna kobieta przychodzi we śnie do Ana, patroszy go i zastępuje jego wnętrzności gałązkami. Kjartan i dwóch innych towarzyszy żartowało sobie z Ana, nazywając go „gałązkowym brzuchem”. Aud dowodziła, że sen Ana był prawdziwy i nie ma tu z czego żartować, ostrzegła również Kjartana przed niebezpieczeństwami leżącej przed nim drogi. Kjartan nie chciał słuchać takich nonsensów i zdecydował podróżować dalej. Ostrzeżenia Aud były prorocze, Kjartana i jego ludzi spotkała w podróży śmierć z rąk Bolliego i jego drużyny.

An ginie razem z Kjartanem i innymi, ale powstaje z martwych za sprawą tej samej kobiety, która nawiedziła go we śnie. Kobieta powróciła, usunęła z jego brzucha gałązki i przywróciła mu życie. Ludzie przyglądający się zwłokom byli przerażeni zobaczywszy, że An żyje, jednak on uspokoił ich, przysięgając na Boga, że nie był nigdy martwy, a jedynie nieprzytomny. Kobieta ze snu Ana była raczej duchem opiekuńczym, nie okrutną istotą, jak ta ze snu Olafa. Była czymś na kształt przysłanej przez Boga agentki, mającej go ochronić i umożliwić mu pomszczenie mordu dokonanego na Kjartanie i jego ludziach. Prawdopodobnie jej postać była próbą ochrzczenia przez autora sagi elementu pogańskiego występującego w ustnej tradycji, w której treść sagi wcześniej przekazywano. Rola Aud w całej tej historii jest niejednoznaczna, gdyż nie jest jasne, czy Kjartan i jego orszak przeżyliby atak gdyby posłuchali jej ostrzeżeń.

Kolejną kobietą o powiązaniach mistycznych jest w tej sadze Gudrun Osvifdottir. Pod koniec opowieści Gudrun widzi ducha na terenie przykościelnego cmentarza. Ów duch próbuje jej przekazać jakieś wiadomości, ale ona każe mu milczeć. Omija go, kierując się do kościoła i – jak sądzi – dostrzega duchy Thorkela i jego towarzyszy, którzy tego właśnie dnia utonęli. Widzi ich ociekających morską wodą. Nie odzywa się do nich, ale wchodzi do kościoła i pozostaje tam, dopóki nie zbiera się na odwagę, by ponownie na nich spojrzeć. Gdy orientuje się, że tam, gdzie widziała ich wcześniej, nie ma już nikogo, czuje się wstrząśnięta całym wydarzeniem.

Saga mówi, że po tym spotkaniu Gudrun stała się osobą bardzo religijną i wiele czasu spędzała w kościele na modlitwach. Jej wnuczka Herdis śniła o złej kobiecie, która wymagała od niej by powiedziała babce, że jej płacz i wyrzuty powodują jej wielkie cierpienie. Gdy Herdis opowiedziała Gudrun swój sen, ta kazała usunąć deski podłogi z miejsca, w którym zazwyczaj klękała, a pod nimi odkryła kości, naszyjnik i duży kostur magiczny. Uznała, że musiał to być grób völvy pochowanej pod kościołem. Gudrun kazała usunąć kości i złożyć je w miejscu rzadko odwiedzanym przez mężczyzn .

Gudrun spotkała duchy zmarłego męża i jego towarzyszy, a jej wnuczka miała wizję kobiety, która skłoniła ją do przekazania babce przesłania. Nie wchodziła z tymi duchami w żadne interakcje. Zignorowała widma Thorkela i jego ludzi, a kości völvy kazała złożyć tam, gdzie nikt nie mógłby ich znaleźć. Jej działanie było honorowe i zgodne z nakazami wyznawanej przez nią religii. Nie spoufalała się z istotami przychodzącymi zza Zasłony Światów i usunęła kości pogańskiej wieszczki z terenu chrześcijańskiego kościoła, nie dbając o pozostałości poganki, ale o spokój poświęconego miejsca. Dowodzi tego bezceremonialność opisu przeniesienia znalezionych zwłok. Fakt, że kazała je usunąć z terenu kościoła wskazuje na to że nie były godne tam spoczywać.

Saga opisuje również takie osoby jak Grima, używające magii do szkodzenia ludziom jako zasługujące na okrutną śmierć. Opis postępowania Gudrun Osvifsdottir jest przykładem właściwego zachowania średniowiecznej islandzkiej chrześcijanki w obliczu spotkań z tymi, którzy przychodzą zza Zasłony Światów i wszelkich doświadczeń „ponadnaturalnych”.

Saga o Njalu

Wydarzenia paranormalne opisane w tej sadze obejmują jasnowidzenie, pojawianie się duchów zmarłych, omeny, działanie wiedźm, klątwy i graﬁczne przedstawienie walkirii. Mężczyźni w niej posiadają dar jasnowidzenia, spotykają duchy umarłych i doświadczają omenów związanych z walką. Mężczyźni, jak Njal, byli poważani z powodu swoich doznań mistycznych ale ci, którzy swoich zdolności nadużywali byli uważani za niegodnych. Jedynymi pojawiającymi się w Sadze o Njalu wydarzeniami, które można połączyć z kobiecą godnością były klątwy seksualne, jasnowidzenie i wizja walkirii.

Klątwa seksualna złożona przez królową Gunnhild na Hrucie wskazuje na kobiecą moc magiczną. Gunnhild była wdową po królu Norwegii Eryku Krwawym Toporze. W Sadze o Njalu ma ona ogromną władzę nad swoim synem, królem Haraldem Szarym Płaszczem i używa tej władzy by posiąść Hruta. Żąda, by Hrut spał z nią przez dwa następujące po sobie tygodnie i grozi śmiercią każdemu, kto rozmawiałby o tym z kimkolwiek. Gdy odkrywa, że Hrut, zaręczony z Ull chce wrócić do niej na Islandię, ogarnia ją wściekłość. Zazdrosna i rozżalona faktem, że kochanek nie powiedział jej o innej kobiecie ważnej w jego życiu, Gunhild przeklina Hruta, by nie mógł zaznać w łożu przyjemności z Ull, ale by mógł zadowalać inne kobiety. Klątwa się spełniła, Hrut i Ull nie nacieszyli się sobą w małżeństwie. Ull była tak bardzo rozżalona brakiem ﬁzycznej bliskości z mężem, że błagała ojca o zgodę na rozwód z Hrutem, gdyż nie mógł jej zadowolić, choć oboje bardzo się starali dać sobie rozkosz. Uzyskała rozwód a to rozstanie stało się ujmą na honorze Hruta, bo mówiono o tym, że nie był w stanie skonsumować małżeństwa.

Klątwa królowej Gunnhild dowodzi jej mocy. Kobieta wierzy, że Hrut naraził jej honor na szwank, ukrywając przed nią swoje zaręczyny. Jej działanie magiczne pozwala na swego rodzaju zemstę i powoduje ujmę na honorze Hruta jako małżonka i mężczyzny. Autor sagi nie potępia postępowania królowej i wygląda na to że jedyną osobą, której godność w jego wyniku ucierpiała jest Hrut.

Występujące w sadze opisy jasnowidzenia (lub „podwójnego wzroku”) wskazują na to że moce, którymi posługiwali się ich posiadacze, wykorzystywane w sposób godny, były źródłem szacunku wobec ich posiadaczy. Najbardziej znanym bohaterem tej sagi obdarzonym ową zdolnością jest Njal, występuje w niej jednak również kilka kobiet posiadających dar jasnowidzenia. Saeunn, stara kobieta z Bergthorshvol jest określana jaklo bardzo mądra i zdolna do przepowiadania przyszłości. Doradza Njalowi, by umieścł ziele siódmaczka rosnące za jego domem w wodzie lub by szybko je zniszczył, gdyż pewnego dnia ta roślina spowoduje pożar jego domostwa i spalenie jego samego i jego żony Berthgory. Njal ignoruje to ostrzeżenie, co okazuje się błędem, albowiem właśnie ta roślina zostaje wykorzystana przez Flosiego i jego ludzi do spalenia jego domu i uśmiercenia wszystkich, którzy byli wewnątrz.

Żona Njala, Bergthora jest również obdarzona rodzajem jasnowidzenia. W noc pożaru mówi swoim domownikom by wybrali swoje ulubione pokarmy, bo będzie to ich ostatni posiłek w jej domu. Mówi, że gdyby chciała, mogłaby powiedzieć znacznie więcej, ale wtedy wrogowie przybyliby zanim posiłek zostanie ukończony.

Inną kobietą w Sadze o Njalu doświadczającą wizji jest matka Thorvalda Yngvild. Gdy bracia zgodzili się pomóc Flosiemu, mówi ona swoim synom, że miała sen, w którym Thorvald umrze odziany w czerwoną tunikę, w źle zapiętych spodniach, bardzo ciasnych. Jej synowie Thorvald i Thorkel wyśmiali to ostrzeżenie uznając je za idiotyczny nonsens. Wizja Yngvild okazuje się jednak prawdziwa, gdy Thorvald ginie z ręki Thorgeira Skorageira.

Inaczej niż Saeunn, posiadająca dar jasnowidzenia przez całe życie, Berthora i Yngvild doświadczają go tylko w określonych sytuacjach. Oczywiste jest jedynie to że rodziny obydwu kobiet ignorują ich ostrzeżenia. Gdyby krewni wszystkich trzech kobiet potraktowali ich wizje poważnie, mogliby uniknąć śmierci, tym samym zwiększając szacunek, jakim były darzone.

Ostanie zdarzenie z pogranicza świata realnego i mistycznego opisane w Sadze o Njalu, którego uczestniczkami są kobiety ma miejsce w Wielki Piątek. Mężczyzna imieniem Dorrud widzi dwanaście osób wjeżdżających konno do kobiecej części domostwa i znikających wewnątrz. Zaglądając przez okno dostrzega, że przybyłe kobiety są wewnątrz pomieszczenia i ustawiły w nim krosna. Jako ciężarków tkackich używały czaszek, jako wątku i osnowy ludzkich jelit, miecza jako czółenka i strzały jako wrzeciona. Mówiły wiersze a gdy zakończyły tkanie, rozerwały wykonany przed chwilą materiał na strzępy, a każda zachowała jej kawałek w dłoni. W swoim tłumaczeniu sagi Robert Cook podaje przypis, że wiersz recytowany przez kobiety jest znany jako The Fatal Sisters, a one same są walkiriami, sama zaś czynność tkania jest odpowiednikiem walki. Zawsze gdy trwa bitwa, rozstawiają swoje krosna. Ten epizod jest o tyle ciekawy, że w schrystianizowaną sagę wnosi element pogański, odyniczny. Wydaje się w sadze nie na miejscu, stanowi obcy wtręt, dowodzący jednak wpływu agentek Odyna na plan materialny.

Wnioski

Świat ponadnaturalny jest istotną składową kodeksu honorowego średniowiecznych islandzkich kobiet. Niezależnie od wysokiego statusu, jakim cieszyły się w społeczności pogańskiej, w nowej rzeczywistości religijnej kobiety były zmuszone do przestrzegania znacznie surowszego kodeksu etyki niż mężczyźni i świat „ponadnaturalny” nie był tu wyjątkiem. Między rzeczami akceptowalnymi i nieakceptowalnymi jest tutaj zarysowana wyraźna granica. Pięć omawianych sag opisuje kobiety jako niegodne jedynie wówczas, gdy nadużywają swoich mocy dla własnej korzyści, jednak za znacznie bardziej honorowe od używania czarów uważa się w nich wykorzystywanie zdolności parapsychicznych.

Kobiety zaangażowane w działania, które można określić jako mistyczne w omawianych sagach przestrzegają wyraźnych zasad silnie związanych z chrześcijańskim prawem XIV-wiecznej Islandii. Nie powinny używać magii do krzywdzenia kogokolwiek i jakiejkolwiek żywej istoty, dlatego oczywiste jest potępienie Grimhild z Sagi o Volsungach i Grimy z Sagi o ludziach z Laxardal. Signy z Sagi o Volsungach, Thorbjorg z Sagi o Grenlandczykach i królowa Grimhild z Sagi o Njalu są postaciami moralnie niejednoznacznymi. W żadnej z sag nie zostają otwarcie potępione. Signy dzięki użyciu magii popełnia kazirodztwo, zatem jej uczynek jest karygodny w świetle islandzkiego prawa, saga jednak o tym nie wspomina. Podobnie działania Thorbjorg powinny być potępione bo były sprzeczne z prawem, jednak i ona nie zostaje wprost oceniona negatywnie, i to pomimo zmuszenia chrześcijanki Gudrid do udziału w jej rytuale. Również królowa Gunnhild nie zostaje potępiona, choć jej działania powodują cierpienie Ull – uznaje się raczej, że poprzez rzuconą klątwę słusznie pomściła ujmę na własnym honorze.

Wiele z kobiet występujących w tych sagach jest szanowanych za właściwe użycie swoich zdolności. Kostebra, Glaumvor i Brynhild z Sagi o Volsungach oraz Saeunn, Berthgora i Yngvild z Sagi o Njalu starają się chronić mężczyzn przed złym końcem. Gudrid Thorbjarnarsdottir z Sagi o Grenlandczykach i o Eryku Rudym oraz Gudrun Osvifsdottir z Sagi o Ludziach z Laxardal doświadczając przeżyć „ponadnaturalnych” postępują honorowo i zgodnie z własnymi przekonaniami. Żadna z nich nie naraża na szwank swojej wiary chrześcijańskiej.

Przykłady z sag dowodzą wpływu doznań mistycznych i właściwego w zetknięciu z nimi zachowania na kodeks honorowy średniowiecznej kobiety islandzkiej. Kobiety mogły przestrzegać owego kodeksu lub postępować sprzecznie z nim i przykłady obu postaw są w sagach wyraźnie przedstawione, nie brakuje także postaw ambiwalentnych i trudnych do jednoznacznej oceny. Postępowaniem zdecydowanie niegodnym było nadużywanie posiadanych zdolności do osiągania prywatnych celów lub szkodzenia innym.

Literatura

Andersson, Theodore M. “The Displacement of the Heroic Ideal in the Family Sagas.” Speculum 45, no. 4 (1970): 575–593.
Árnason, Vilhjálmur. “Morality and Social Structure in the Icelandic Sagas.” The Journal of English and Germanic Philology 90, no. 2 (1991): 157–174.
Auerbach, Loren. “Female Experience and Authorial Intention in Laxdoela Saga.” Saga-Book XXV (1998–2001): 30–52.
Bauman, Richard. “Performance and Honor in 13th-Century Iceland.” Journal of American Folklore 99 (1986): 131–150.
Borovsky, Zoe. “Never in Public: Women and Performance in Old Norse Literature.” The Journal of American Folklore 112, no. 443 (1999): 6–39.
Byock, Jesse L. “Governmental Order in Early Medieval Iceland.” Viator: Medieval and Renaissance Studies 17 (1986): 19–34.
Byock, Jesse. Medieval Iceland: Society, Sagas, and Power. Berkeley: University of California Press, 1990
Byock, Jesse, trans. The Saga of the Volsungs. Berkeley: the Regents of the University of California, 1990
Byock, Jesse. Viking Age Iceland. New York: Penguin Putnam, 2001
Clover, Carol J. “Regardless of Sex: Men, Women, and Power in Early Northern Europe.” Speculum 68, no. 2 (1993): 363–387.
Cook, Robert, trans. Njal’s Saga. Leifur Eiríksson Publishing, 1997
Dennis, Andrew, Peter Foote, and Richard Perkins, trans. Laws of Early Iceland: Grágás I Winnipeg: The University of Manitoba Press, 1980
Dennis, Andrew, Peter Foote, and Richard Perkins, trans. Laws of Early Iceland: Grágás II. Winnipeg: The University of Manitoba Press, 2000
Frank, Roberta. “Marriage in Twelfth– and Thirteenth-Century Iceland.” Viator: Medieval and Renaissance Studies 4 (1973): 473–484.
Gehl, Walther. Ruhm und Ehre bei den Nordgermanen: Studien zum Lebensgefühl der isländischen Saga. Berlin: Junker und Dünnhaupt, 1937 Quoted in Andersson, Theodore M. “The Displacement of the Heroic Ideal in the Family Sagas.” Speculum 45, no. 4 (1970): 575–593. 92
Gordon, E. V. An Introduction to Old Norse. Second Edition. Oxford: Oxford University Press, 1952
Grønbech, Vilhelm. Vor folkeæt I oldtiden. Copenhagen, 1955 Quoted in Andersson, Theodore M. “The Displacement of the Heroic Ideal in the Family Sagas.” Speculum 45, no. 4 (1970): 575–593.
Hall, Richard. The World of the Vikings. New York: Thames & Hudson Inc., 2007
Haywood, John. The Penguin Historical Atlas of the Vikings. New York: Penguin Putnam Inc., 1995
Heimskringla. “Völsunga saga.” http://www.heimskringla.no/wiki/V%C3%B6lsunga_saga.
Icelandic Saga Database. “Eiríks saga rauða.” http://www.sagadb.org/eiriks_saga_rauda.on.
Icelandic Saga Database. “Grænlendinga saga.” http://www.sagadb.org/graenlendinga_saga.on.
Jesch, Judith. Women in the Viking Age. Woodbridge: The Boydell Press, 1991
Jochens, Jenny M. “The Medieval Icelandic Heroine: Fact or Fiction?” Viator: Medieval and Renaissance Studies 17 (1986): 35–50.
Jochens, Jenny. Women in Old Norse Society. Ithaca: Cornell University Press, 1995
Kunz, Keneva, trans. The Saga of the People of Laxardal. In The Sagas of the Icelanders, edited by Örnólfur Thorsson. Iceland: Leifur Eiríksson Publishing, 1997
Magnusson, Magnus and Hermann Pálsson, ed. The Vinland Sagas: The Norse Discovery of America, Grænlendinga Saga and Eirik’s Saga. Magnus Magnusson and Hermann Pálsson, 1965
Motz, Lotte. “Female Characters of the Laxdæla Saga.” Monatshefte 55, no. 4, (1963): 162–166.
National Museum of Natural History. Vikings: The North Atlantic Saga. Edited by William W Fitzhugh and Elizabeth I Ward. Washington, D.C.: Smithsonian Books, 2000
Rosenthal, Joel T. “Marriage and the Blood Feud in „heroic‟ Europe.” The British Journal of Sociology 17, no. 2 (1966): 133–144 93
Sawyer, Birgit and Peter Sawyer. Medieval Scandinavia: From Conversion to Reformation Circa 800–1500. Minneapolis: University of Minnesota Press, 1993
Schlauch, Margaret. Romance in Iceland. New York: Russell & Russell, 1973
Somerville, Angus A and R. Andrew McDonald, ed. The Viking Age: A Reader. Toronto: University of Toronto Press, 2010
Sveinsson, Einar Ól, ed. Brennu-Njáls Saga. Reykjavik: Íslenzk Fornrit, 1971
Sveinsson, Einar Ól, trans. Laxdæla Saga. Reykjavik: Íslenzk Fornrit, 1971
Van Sweringen, Grace Fleming. “Main Literary types of men in Germanic Hero-Sagas.” The Journal of English and Germanic Philology 14, no. 2 (1915): 212–225

takie tam

2011-10-19T16:18:00.000+02:00

Pojechałam dzisiaj na Kabaty. Zobaczyć, jak ma się zaprzyjaźniona para kruków. Czy wyprowadziły w tym roku młode. Po drodze pogoda schrzaniła się makabrycznie, więc przestałam w sumie liczyć na spotkanie, wystarczyłaby mi sama przyjemność spaceru w deszczowym lesie. Kurzą wątróbkę kupioną w Tesco po drodze jako prezent dla ptaszysk przecież i tak by coś w lesie zeżarło.

I jaka miła niespodzianka. Kiedy doszłam do tej części lasu, w której gniazdują (choć konkretnego drzewa od kilku lat nie udało mi się znaleźć) wyłożyłam prezent na pniak i przysiadłam sobie w bezpiecznej odległości, wyciągnęłam termos i zaczęłam sama raczyć się herbatką. I najpierw usłyszałam krucze gadanie, potem przyleciało jedno stare, za jakiś czas drugie, a za nimi dwoje młodziaków. Poskakały koło pniaka i wątróbki, całe pół kilo zeżarły, zniknęło błyskawicznie.

Ale dobrze, Braciszki przestają mnie już traktować jak intruza. Przynajmniej nie sądzą, że im zagrażam. Nie oswoję ich, ale coraz życzliwiej pozwalają się podglądać. Cholernie żałowałam, że nie wzięłam ze sobą aparatu. Nic to, weźmie się następnym razem. Nie da się zresztą ukryć, że straciłam serce do zdjęć. Do wielu rzeczy, które jeszcze niedawno mnie cieszyły je straciłam.

A rzeczywistym powodem wyprawy był sen. Bo po raz pierwszy chyba od miesiąca przespałam dzisiaj siedem godzin, nie siedziałam do oporu, nie zmuszałam się do niespania, stwierdziłam, że a niech tam. No i oczywiście dopadli mnie Ci, od których chciałam się odizolować. W sumie to było do przewidzenia, przed nimi nie da się uciec, zamkniesz drzwi — to jeśli czegoś oczekują, wejdą oknem lub wcisną się przez mysią dziurę. Sen był z Tych. Ciężkich. Trudnych. Nie ma potrzeby go opisywać, niech wystarczy, że były w nim kruki, żądające, wymagające i ponaglające by żądanie, które przekazywały spełnić. Był ktoś jeszcze. Trudno było się z tego snu wyrwać, był ciężki. Stawiał przede mną bardzo trudne zadanie. Zadanie, o którym ktoś już mi wcześniej wspominał. Które obecnie wydaje się niewykonalne. Cóż, kiedyś, jakoś, z pomocą kruków, mam nadzieję, że uda mi się jednak je wykonać. Nie mam w sumie innego wyjścia...

Ani przed Snami, ani przed tym, co mi jako zadanie postawiono nie będę uciekała. Choć nie wiem jak to zadanie wypełnię... I nie ma lekko. Jak kiedyś udawało mi się nie wchodzić sobie z Bogami nawzajem w drogę, tak chyba już więcej nie będzie to możliwe. Cóż, w końcu przed rokiem coś im przysięgłam. Tego też trzeba dotrzymać, choć tylko Oni sami wiedzą, jak miałoby to być zrealizowane. Ja nie wiem...

przyjaźń

2011-10-17T02:08:00.001+02:00

Wzruszono mnie dzisiaj ogromnie. Niby nic, niby taka gadka w komunikatorze, który głupawym gadkom głównie służy albo załatwianiu na szybko bieżących spraw. A jednak. Rozpłakałam się, znowu, czytając to, co mi napisano. Ale to dobre łzy, takie serdeczne, nie z żalu, pełne ciepła...

Jesteś czy śpisz?

Lubię, kiedy jesteś.

Jesteś dla mnie jak matka, której nigdy w sumie nie miałem.

I mówi to ktoś, kto zna mnie od lat. Kto widział mnie w najżałośniejszej słabości. Kto słuchał mojego płaczu i głupawką potrafił wytrzeć łzy. Pomógł wstać. Ktoś, na kogo nakrzyczałam, gdy chciał mówić źle o tych, którzy mi zarzucają zatruwanie „wszystkiego”. Dobrze mieć takich przyjaciół. A ci najprawdziwsi przychodzą właśnie wtedy, gdy najbardziej ich potrzeba. Dzięki nim właśnie można uwierzyć, że może jednak nie jest się tą trucicielką, która potrafi tylko sączyć jad i „wszystko” nim zatruwać. Która niszczy wszystko, do czego dotknie.

Może jednak nie jestem taka zła i beznadziejna, jak część znajomych chciałaby mnie postrzegać. Może jednak do czegoś się nadaję.

...i znów chce się żyć. Bo jest dla kogo. Lepiej być potrzebną innym niż potrzebować ich... chociaż wszystko przecież jakoś można zrównoważyć.

Dziękuję, Żółwiku. Dobrze, że jesteś. Bardzo dobrze. Bez Ciebie świat byłby pusty.