Faruk Kutlu

2017-05-19T08:15:00.002-07:00

artist's book faruk kutlu

2016-03-23T07:25:00.003-07:00

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

  faruk kutlu

  faruk kutlu

faruk kutlu

faruk kutlu

  faruk kutlu

artist book-faruk kutlu

2015-12-09T09:53:00.003-08:00

TAŞ PINAR'IN ANLATTIKLARI- EV YAPIMI

2015-07-01T06:04:00.001-07:00

EV İNŞAATI

Bir rivayete göre Çardaklılar Kafkasya’ya geri döneriz düşüncesiyle yirmi yıl ev yapmadan çardaklarda yaşadılar. Yirmi yıl sonra teker teker evleri yapmaya başladılar. Mimari tarz olarak civardaki Çerkes köyleri de dahil olmak üzere yığma strüktürde yapılar diktiler. Şekilde de anlattığım gibi kazılan temel yerine ilk önce taşlar dizilir, üzerine kerpiç duvarlar örülürdü. Tavan ağaçlarla kapatılır, toprak damla da üzeri örtülürdü.

TAŞ PINAR'IN ANLATTIKLARI- BELKHİ

2015-06-27T07:38:00.003-07:00

BELKHİ-İMECE

Çardaklıların en eski geleneklerinden birisi de “Belkhi” olup artık günümüzde eskisi kadar pek uygulama sahası bulamamaktadır. Bir çok şeyin belkhisi olurdu. Ev yapanlar ayrı, bağ bahçeyle uğraşanlar tülü türlü belkhiler yaparlardı.

Kerpiç yapımında kullanılacak toprak için büyük bir alan kazılırdı. Kazılan toprak dışarı atılmaz bulunduğu yerde saman ve suyla karıştırılarak kerpiç harcı hazırlanırdı. Çamur alanı meydana getirmek için bir grup toprağı kazarken, bir grup kazılan yumuşak toprağı ıslatmak için su taşır, bir grup toprakla karıştırılacak samanı getirir, bir grup da samanla karışık oluşan çamuru tepelerdi….

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - İBA - FARUK KUTLU

2015-06-05T08:14:00.001-07:00

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - İBA - FARUK KUTLU

Çardak tarihinde en çok anlatılan konulardan biri de İba ile ilgili olanlardı…

….“İba ile Hasan kahvede kağıt oynarlarken aralarında kavga çıkmış. Kavga kahvenin dışına kadar sürmüş, kimse ayıramamış, İba kamayla Hasan’ı yaralamış. Yara çok derin olduğu için Hasan kahvenin önünde hayatını kaybetmişti."

…..“Yaşlılar avlumuzda yirmi günden fazla kalkmadan oturdular. Barış olmadan kalkmamaya, avludan ayrılmamaya karar vermişlerdi. Sonra bir sabah annem merdivenlerden indi, göğsünü açıp bir memesini kefene sarılı yatan İba’ya doğru uzattı uzattı.”

Günler süren bu gerilim geleneklere göre çözülmüştü. Bu eski Çeçen barış ritüeli son kez bu avluda gerçekleşmişti…..

Hikayenin tamamını Taş Pınar'ın Anlattıkları kitabında bulacaksınız….

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI-BEYAZ TOPUKLU DANA-FARUK KUTLU

2015-05-31T06:25:00.001-07:00

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI-BEYAZ TOPUKLU DANA
Komşularım Hasan Türk ve kardeşi Abdülkadir Türk'ün Beyaz Topuklu Dana'nın ardından çıktıkları heyecanlı yolculuğun hikayesi... Olayın kahramanlarından Abdülkadir'in anlatımıyla yıllar öncesinin yaylalarına, ormanlarına doğru bir geziye çıkacak, Parpi'nin eteklerinde koşan yılkı sürüsünü göreceksiniz. Aynı zamanda çevrenin nasıl yokedildiğini de….
Öykünün tamamını Taşpınar'ın Anlattıkları kitabında bulacaksınız.

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - ÇERKES KANDIRAN - M. FARUK KUTLU

2015-05-29T08:11:00.001-07:00

80’lerin ortası, Çardak’ta mızıkacıların kalmadığı bir dönemdi.

Çeçen düğünü yapılacaktı ama koca kasabada Çeçen müziği icra edecek kimse kalmamıştı. Kafkas kültürünün bir unsurunun daha yok olması herkesi kara kara düşündürüyordu. Çare ararken imdada Fatih Bolat yetişti. Düğün evindeki akordeonu omuzlarına astı; tuşlara da üç parmağını bastırıp körüğü rastgele açıp kapamaya başladı. Az sonra gençler el çırparak akordeona eşlik ettiler.

.....Ertesi akşam Fatih üç parmak kullanarak çaldığı uyduruk melodiyle düğünü şenlendirdi. Abileri, amcaları oynattı. Kimse Fatih ne çalıyor diye merak bile etmedi. Fatih çaldı, gençler coştu.....

Fatih’in bir sonraki durağı komşu Çerkes köyü oldu. Oradaki tek akordeoncu saatlerce çalmaktan yorulunca sıra Fatih’e geldi. Fatih üç parmakla çaldığı uyduruk melodiyle Çerkesleri gecenin geç saatlerine kadar oynattı. Çerkesler de Çeçenler gibi bu müziğe kanmış göründüler......

.......Etrafta Çerkes köyü çok, düğün de çoktu...

.......‘Çerkes Kandıran’ bu yoklukta Fatih’i civarda tanınır hale getirmişti. Hatta Kargabüklüler Fatih’i pşınavo olarak Tufanbeyli’ye bile götürdüler….

Tufanbeyli'de neler oldu, hikayenin tamamını 'Taşpınar'ın Anlattıkları' kitabında bulacaksınız...

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - MOLLORİY - M. Faruk Kutlu

2015-05-19T06:03:00.003-07:00

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - MOLLORİY (HACİ TS1E LO LO) - M. Faruk Kutlu

Çeçen çocukların baskın yapmayı oynayarak öğrendikleri bir oyundu bu. Çardak kuran aileler çoğaldıkça çocuklar da çoğalmaya başlamıştı. Türlü oyunlar oynarlardı ama en çok ta geceleri bağıra çağıra, bir sağa bir sola deliler gibi koşturup oynadıkları bir oyun vardı. Oyunun adı ‘Molloriy’di, ama çocuklar ‘Haci Ts1e lo lo’ da derlerdi.

Bu oyunda çocuklar iki gruba ayrılırdı. Bir grup saklanırken diğer grup çöküp bekler, içlerinden birisi de gözcü olarak saklananları arardı. Saklananlar, gözcüye yakalanmadan çökenlerin bulunduğu yere gelir, ceketleriyle pataklayıp kaçarlardı. Burada amaç iyi saklanmak, görünmeden çökenlere yaklaşıp iyice pataklamak ve yakalanmadan kaçıp tekrar saklanmaktı. Oyun, saklananlardan birisinin gözcü tarafından yakalanmasıyla sona ererdi. Sonra yakalanan grubun çökmesi ve çökenlerin saklanmasıyla oyun yeniden başlar ve böylece sürer giderdi.

Oyunun detaylarını "Taşpınar'ın Anlattıkları" kitabında bulacaksınız...

2015-05-16T08:39:00.004-07:00

apple- digital collage-faruk kutlu

2015-05-15T14:42:00.001-07:00

Artist's book - faruk kutlu

(Madness book)

2015-05-15T09:13:00.003-07:00

faruk kutlu-nohci

çeçen, chechen, atlı, desen

Faruk Kutlu-ATLI

2015-04-16T16:29:00.003-07:00

Faruk Kutlu-ATLI

faruk kutlu-mızıkalı2

2015-04-16T02:55:00.003-07:00

faruk kutlu-mızıkalı2

faruk kutlu-dans

2015-04-15T02:55:00.001-07:00

faruk kutlu-dans

Çergizi yo1

2015-04-14T17:49:00.003-07:00

Faruk Kutlu - Çergizi yo1

Yüzüm köşeye dönük, beyaz bir kağıt var. Yan tarafta fırçalar, boyalar. Boşluğu bakarken rekler akmaya başlıyor beynimden. Çizgiler geliyor, karışık ve anlamsız. Sonra hepsi birleşiyor bu duvar dibinde, masa üstünde. Delilik boş yere bakıp bir şeyler görmekse, galiba bende bir delilik var….

Faruk kutlu-2015 nisan

2015-04-13T04:57:00.003-07:00

Faruk kutlu-2015 nisan (drawings)

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - DOGDOĞUŞ

2015-04-08T10:07:00.003-07:00

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - DOGDOĞUŞ
M. Faruk Kutlu

…….Kaşenlik adı verilen, kız erkek arasındaki bu iletişim şeklinin, sonradan evlilikle sonuçlanma gibi bir zorunluluğu yoktu. O nedenle dogdoğuş müessesinin yasal olmasının toplumsal üretime katkısı da büyüktü. Dogdoğuş, Çeçenlerin ‘Belkhi-Belxi’ geleneğinin motor güçlerinden biriydi. Kızlı erkekli mısır ayıklama zamanı ‘belkhi’ye gelen dogdoğuş grupları daha verimli ve daha eğlenceli çalışıyorlardı. Aynı şekilde ev sıvama belkhisinde genç bayanların çamur istekleri anında karşılanıyordu….

(Dogdoğuş yazısından bir bölüm)

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - İLK ÇEÇEN KRALI TARKH (TARX)

2015-04-04T07:02:00.002-07:00

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - İLK ÇEÇEN KRALI TARKH (TARX)
M. Faruk Kutlu
….Yıllar yıllar önce toplanan Çeçen meclisinde "Her ulusun kralı var, bizim yok onun için bir kral seçelim" kararı alınmış.
….Kral olarak Tarkh'ı seçmişler….
….Tarkh eşi, çoluk çocuğuyla kendine ayrılan eve taşınmış. Kasabanın ortasında iki katlı büyük gösterişli bir evmiş burası. Krallığının ilk gününde alt kattan gelen sesi duymuş. Bir Çeçen iki öküzü önünde, elindeki uzun mesezi ile giriş kapısına vuruyormuş. Tarkh kapıyı vuran kimdir diye bakmak için balkona çıkmış…..
(BU BÖLÜM, "İLK ÇEÇEN KRALI TARKH" ÖYKÜSÜNDEN ALINMIŞTIR)

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - GELİNİN DİL ÇÖZME TÖRENİ

2015-04-01T04:17:00.001-07:00

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - GELİNİN DİL ÇÖZME TÖRENİ
M. FARUK KUTLU
...“Nuskulun Mott Bastiyta” töreni yani “Gelinin Dil Çözme” töreni; gelinin yakınlarıyla birlikte su dolduracakları kap kaçakları alarak evden ayrılmalarıyla başlardı. Erkeğin ağabeyi ve arkadaşları da hediyeleri yanlarına alarak yola çıkardı…
(Yazıdan bir bölüm)

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI-VAK VAK, VACİ VAK!

2015-03-28T10:19:00.002-07:00

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - VAK VAK, VACİ VAK!

M. FARUK KUTLU

Hikayeyi herkes bildiği için buraya kısa bir bölüm ekliyorum.

…..Düğün yeri köprünün Çardak tarafına kurulmuştu. Her taraf aydınlatılmış, çılgın tempoda düğün sürmektedir. Vaci hem merak, hem de heyecanla düğün halkasına yaklaşır. Düğündeki gençler hemen onu alıp baş köşeye geçirirler. Atını da bir ağaca bağlarlar. Vaci, düğün yapan ne erkekleri ne de kızları, hiç birini tanıyamaz. “Bunlar ya Kamışçıklı ya da Kargabüklü Çerkezler olmalı” diye düşünür. O sırada düğündekiler “Vak vak Vaci vak” (Vaci’yi oyuna çıkarın) diye bağırmaya başlarlar.

Vaci’yi hemen alıp düğün halkasının ortasına getirirler. En güzel kızla çıkarıp oynatırlar…..

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - ŞATO

2015-03-27T07:39:00.000-07:00

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - ŞATO
M. FARUK KUTLU

…...Bana hoşça kal der gibi hafifçe göz kırpıp, sonra ağır ağır caminin yanındaki dükkanın olduğu yere doğru hareket etti. Merak içinde dönmesini bekledim. Ne zaman döneceğini kendisi de bilmiyordu. Öğle olmuştu ama hâlâ yoktu. O zamana kadar suyumu almaya gelenler olmuş, konuşmuşlar, anlatmışlar hiç birini duymamıştım. Aklım fikrim koca mavi gri arkadaşımdaydı.

Öğleyi bir iki saat geçtiğinde, önce homurtusunu duydum, sonra kendisini gördüm. Mutlu bir şekilde yanımda durdu. İlk gün çok ilgi gördüğü için mutluydu. Şimdi de Çardaklı çocuklar gelmişti yanına. Bakıyorlar, dokunuyorlar, yandaki ağaçlara tutunup içini görmeye çalışıyorlardı. Sonra içlerinden birisi otobüsün büyüklüğünden etkilenmiş olmalı ki: “Bu şatoya benziyor” dedi. “Şato, Şato” diye otobüsün etrafında koşturup kayboldular.

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI - MEVZUBAHİS OLAN RAKI İSE, MEZE TEFERRUATTIR!

2015-03-23T03:39:00.003-07:00

MEVZUBAHİS OLAN RAKI İSE, MEZE TEFERRUATTIR!

M. Faruk Kutlu

…….damıtılan bütün içecek kovalara konur, içine bir tas konularak servis yapılırdı. Tası kovaya daldırıp doldururlar, bir dikişte mideye gönderirlerdi. Ortada meze var yok önemli değildi. “Mevzubahis olan rakı ise, meze teferruattır” yaklaşımı hakimdi.

……..En gözde yerlerden biri de Çakhçıra’ydı. Parpi eteklerinden kaynayan suların birleşip aktığı bir dereydi Çakhçıra. Her iki yanı kavak ve söğüt ağaçlarıyla kaplıydı.
………. gazete kağıdı yere serilirdi. Üzerine şişe ve evden araklanan bardaklar konulur, sigaralar yakılırdı. İlk kadehi müteakiben muhabbet başlar, arada inleyen nameler girer, şişeler bitince de sağlı sollu yalpalarla, Binbaşı yoluna asfalt dökme çalışmasına çıkarlardı.

"Taşpınar'ın Anlattıkları"ndan bölümler halinde alınmıştır...

TAŞPINAR'IN ANLATIKKLARI - K1OVSAM

2015-03-13T08:36:00.001-07:00

K1OVSAM
M. FARUK KUTLU

Çeçenlerin kendilerine özgü geleneklerinden biri de, iki kişi tarafından düello biçiminde yapılan kama ustalığı gösterisiydi. Her cuma günü cami önünde, cemaatin önünde yapılırdı. Bu gösteriye, Çeçence; çekişme, kozlarını paylaşma anlamlarına yakın olan “k1ovsam” denirdi.

K1ovsam yapan iki kişi namazdan çıkarken birinin diğerini hafifçe itmesi k1ovsama davetiye çıkarmak demekti. Düşmanlık amacı güdülmeden yapılan bu gösteride iki Çeçen kamalarını çekip karşı karşıya gelirdi. Kalabalığın oluşturduğu topluluğun önüne çıkan iki kişi önce birbirlerini süzer, sonra ilk hamlelerini yaparlardı. Amaç; kama ucunu kullanarak rakibin vücudunda hafif çizikler açıp rakibi pes ettirmekti. Düşmanlık amacı taşımayan bu kapışmada derin yara açmak korkaklık sayılırdı. Amaç kama kullanma ustalığı göstermek olduğu için, derin yara açan anında elenirdi.

Bu gelenek her Cuma devam ederken Sivas’tan misafir bir Çeçen gelir. Misafir Çeçenin bu kapışmadan haberi vardır. Kendisi de Çardaklı biriyle k1ovsam yapmak istediğini söyler. Yani Çardaklılara delikanlılığını gösterecektir.

Sivaslı Çeçenin bu isteği kabul edilir ve karşısına iyi kama kullanan bir Çardaklı çıkarılır. Kalabalık toplanır, k1ovsam başlar. İki tarafta çok ustadır ve kamayı çok ustaca kullanmaktadırlar. Birbirlerine o kadar çok çizik atarlar ki üzerlerindeki giysiler lime lime olur, fakat iki tarafta birbirine üstünlük sağlayamaz. Çardaklı yaşlılar bir öneride bulunur. Hayvan yemliğine tuz konacak, dövüşçüler yemliğin içinde yatarak kozlarını paylaşmaya devam edecektir….

Hikayenin devamı: "TAŞ PINARIN ANLATTIKLARI" kitabında yayınlanacaktır…

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI-LULA, RAMZAN VE AYI

2015-03-10T03:53:00.002-07:00

TAŞPINAR'IN ANLATTIKLARI-LULA, RAMZAN VE AYI

Yazan:M.Faruk KUTLU

Çardaktan eve geçenler ağaç konusunda hiçbir fedakârlıktan kaçınmadılar. Geniş tahta balkonlu, çift katlı evler yaptılar. Başka sebepler dahilinde yüz elli yılda bütün ormanı bitirdiler. Tek başlarına buna güçleri yetmediği için komşu Urumhoca ve Ercekliler de yardımcı oldular. Güneşe doğru yaptıkları evlerin geniş tahta balkonlarından, kurumuş yamaçlarıyla Parpi’ye bakar oldular. Halbuki bir zamanlar sağ tarafımdaki Parpi’ye kadar her yer ormanlarla kaplıydı. Ormanları topladığı sularla her tarafta pınarlar kaynıyor, yol kenarlarındaki arklardan şarıl şarıl sular akıyordu.

Söz ormandan açılmışken yaşanmış komik bir olay anlatacağım sizlere. Çardaklı Lula ve Ramzan iki samimi arkadaştı. Boş zamanlarını birbirlerine şaka yapmaya ayırmış gibiydiler.

Kışın yaklaştığı bir gün bu iki eski dost yakacak odun kesmek için ormana gitmeye karar vermişler. Ertesi gün sabah namazıyla yola çıkmışlar. Her zamanki gibi birbirleriyle şakalaşarak, peşlerinden çektikleri kağnı arabasıyla ağaçların sık olduğu yere gelmişler. Öküzleri çözüp bir ağaca bağladıktan sonra ormana dalmışlar. Ellerinde baltalar, bir araba odun kestikten sonra sıra toplamaya gelmiş. Kestikleri ağaçları toplayıp arabanın yanına getiriyorlarmış.

Ramzan kendi yerine gidip topladığı ağaçları sırtlarken önündeki çalıların kıpırdadığını görmüş. Önce aldırmamış, arkadaşı Lula olduğunu düşünmüş. Fakat çalılar aralanınca bir de ne görsün, karşısında bir ayı! Ramzan Allah diye bağırıp geldiği tarafa doğru koşmaya başlamış, ayı da peşinden. Ramzan çalıların üzerinden atlamış, ağaçları yanından dolanmış ayı peşinden ayrılmamış.

Koşturmaca kalın bir ağacın önüne kadar sürmüş. Ramzan ağacın arkasına, ayı da diğer tarafa gizlenmiş. Ortalarına aldıkları ağacın bir yanında Ramzan, diğer yanında ayı bekliyormuş. Bir süre soluklandıktan sonra Ramzan sağa hamle yapmış ayı pençesini önüne uzatmış, sola hamle yine ayının pençesi uzatmış. Ramzan hangi tarafa elini uzatsa ayı pençesini gösteriyormuş, bir sağ bir sol… Ramzan ağacın her iki yanından ellerini birden sağlı sollu karşıya uzatmış. Ayı da ağacın her iki yanından pençelerini uzatıp ağaca geçirmiş. Ramzan can havliyle ayının ayının iki pençesini yakalamış ve avazı çıktığı kadar bağırmaya başlamış..

Ortada ağaç, Ramzan bir yanda, ayı diğer yanda el eleyken Lula olanlardan habersiz odun toplamaya devam ediyormuş. Ancak Ramzan’ın uzaktan gelen sesiyle o tarafa yönelmiş. Sesin geldiği yere yaklaştığında ortalarındaki ağaca sarmaşmış vaziyette Ramzan ve ayıyı görmüş. Ramzan Lula’ya seslenmiş: ‘Ben ayıyı tuttum, sen baltayı alıp gel, şu ayıyı öldür. Bırakırsam bu ayı ikimizi de öldürür.’ Lula tamam deyip baltayı almak için dönmüş.

Ancak dönerken öküzlerden birinin bağladığı yerden kaçtığını görmüş. Bunu da ayılar yemesin diye önüne katıp diğer öküzün yanına getirmiş. Bu yolculuk esnasında Lula Ramzan’ı unutmuş. Yarım kalan işini tamamlamaya koyulmuş. Odunları arabaya yüklemiş, öküzleri kağnıya bağlamış, sonra ver elini Çardak.

Lula Çardağa ulaştığında hava çoktan kararmış, odunları indirmiş, öküzleri ahıra sürmüş. Akşam yemeği, aptes, namaz bitince Lula dinlenmeye çekilmiş. Fakat o sırada Ramzan’ın karısı çıka gelmiş. ‘Lula Ramzan seninle oduna gitmişti neden dönmedi’ diye sormuş. O anda Lula’nın aklına Ramzan gelmiş: ‘Ramzan ayının biriyle ağaca sarılı duruyordu’ demiş. Ramzan’ın karsı bağırarak dışarı fırlamış: ‘Alaley, ormanda bir ayı bizim adamı yakalamış, bırakmıyormuş’ diye bağırarak yukarı ormana doğru koşmaya başlamış. Peşinden Lula ve olayı duyan komşular onun peşinden koşarak olay mahalline varmışlar. Fener ışıklarının aydınlığında ağacın bir tarafında gözleri yerinden çıkacak gibi fırlamış boş boş bakan ve ayının pençelerini tuttuğu gibi bırakmayan Ramzan, diğer tarafta pençelerini kurtaramayan, sinirden çatlayıp ölen ayıyı bulmuşlar. Zorlukla Ramzan’ın ellerini çözebilmişler. Bunu nasıl becerdiklerini duymadım. Ancak Ramzan iki kolu havada ve önde ayıyı tutma şeklini hiç bozmadan yukarıdaki ormandan Çardağa kadar geldiğini duydum.

Ramzan’ın şoku ne kadar zamanda atlattığı bilgisine gelince, bu hikayeyi nakleden Faruk Çeçen’de soranlara böyle bir bilgiye sahip olmadığını söylüyordu.