โรงเรียนวัดอภยาราม

10 วิธีช่วยให้ลูกเก่งคณิตศาสตร์

2016-08-25T22:48:00.001+07:00

โดย..นางวรรณี เพ็งประไพ
ครูโรงเรียนวัดอภยาราม

             คณิตศาสตร์เป็นวิชาหนึ่งที่มีความสำคัญมากสำหรับการเรียน เด็ก ๆ ต้องมีคะแนนคณิตศาสตร์สูงในระดับหนึ่งจึงจะสามารถสอบเข้าเรียนในระดับมัธยม หรือเลือกสาขาวิชาที่ต้องการได้ โดยเฉพาะการสอบเข้ามหาวิทยาลัย อีกทั้งอาชีพที่ทำเงินมากมายหลายอาชีพบุคคลเหล่านั้นต้องมีพื้นฐานทางคณิตศาสตร์ที่ดี วันนี้ผู้เขียนขอเขียนเรื่องวิธีการช่วยให้ลูกเก่งคณิตศาสตร์ ดังต่อไปนี้
           1. ต้องแน่ใจว่า ลูกเข้าใจความคิดรวบยอดทางคณิตศาสตร์ การใช้วิธีการท่องจำเพียงใช้ไม่ได้ผลกับการเรียนคณิตศาสตร์ ดังนั้นต้องพยายามให้ลูกเข้าใจโจทย์พื้นฐานง่าย ๆ ตัวอย่างเช่น โดยใช้วิธีเพิ่มจำนวนไม้บล็อกในกองให้ลูกนับและถามว่าตอนนี้มีไม้บล็อกในกองเท่าไหร่ เป็นต้น
          2. ช่วยลูกให้เข้าใจความจริงพื้นฐาน ความจริงพื้นฐาน เช่น 3-2 = 1 , 1+1 = 2 เป็นต้น เด็ก ๆ สามารถตอบได้ในช่วงเวลาอันสั้น ๆ โดยใช้กระดานตัวเลขเข้าช่วย ชูภาพให้เด็ก ๆ ดู และให้เด็กตอบอย่างรวดเร็ว หากลูกไม่สามารถหาคำตอบได้ให้ใช้อุปกรณ์ของจริงช่วยในการนับ
         3. สอนลูกให้เขียนตัวเลขอย่างบรรจง 25% ของการทำโจทย์คณิตศาสตร์ผิด คือ การเขียนตัวเลขผิด ดังนั้น ต้องหัดให้ลูกเขียนตัวเลขบรรจง เขียนหลักของตัวเลขให้ตรงกัน โดยซื้อสมุดที่มีเส้นช่องบรรทัดเป็นตารางกราฟให้ลูก เพื่อให้ลูกเขียนตัวเลขง่ายขึ้น ซึ่งจะทำให้มีข้อผิดพลาดน้อยลง
         4. ให้ความช่วยเหลือทันทีเมื่อลูกต้องการความช่วยเหลือ คณิตศาสตร์เป็นวิชาที่ต้องอยู่บนความเข้าใจของพื้นฐานที่เรียนมาแล้ว ยกตัวอย่าง เช่น หากไม่มีความเข้าใจเรื่องเปอร์เซ็นต์ ก็จะทำผิดพลาดเรื่องจุดทศนิยมด้วย หากคุณครูไม่มีเวลาพอในการช่วยเหลือเด็ก คุณพ่อคุณแม่อาจต้องมีติวเตอร์พิเศษให้ลูกเรียนเสริมอีกครั้ง
          5. สอนลูกถึงวิธีการทำการบ้าน หลังจากได้รับการเรียนรู้ทักษะทางคณิตศาสตร์ที่โรงเรียนแล้ว สอนลูกถึงวิธีการทำการบ้านจากการศึกษาการแบบฝึกหัดและอ่านตัวอย่างวิธีทำในหนังสือ ให้ลูกลองทำจากตัวอย่างก่อนแล้วจึงเริ่มลงมือทำแบบฝึกหัด
          6. เสริมแรงลูก ให้ลูกทำมากกว่าการบ้านที่ครูให้ การฝึกให้ลูกทำบ่อย ๆ เป็นทักษะที่จำเป็นสำหรับคณิตศาสตร์ หากคุณครูให้ทำโจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์เป็นการบ้าน คุณพ่อคุณแม่ลองให้ลูกทำข้อคณิตศาสตร์แปลก ๆ มากกว่าการบ้านที่คุณครูให้ทำบ้าง เพื่อเพิ่มพูนทักษะทางคณิตศาสตร์ให้มากขึ้น หากลูกใช้เวลาในการฝึกฝนทางคณิตศาสตร์มากเท่าไหร่ เด็กจะยิ่งมีความเชื่อมั่นและมีทักษะทางคณิตศาสตร์ที่เพิ่มมากขึ้นตามมาด้วย
           7. อธิบายถึงการแก้โจทย์ปัญหา คณิตศาสตร์เป็นวิชาที่ต้องเข้าใจโจทย์ปัญหา ให้ลูกอ่านโจทย์หลาย ๆ ครั้ง และทำความเข้าใจ อาจให้ลูกวาดภาพพร้อมแผนผังประกอบด้วย อีกทั้งทำโจทย์ให้ง่ายขึ้นโดยการเปลี่ยนโจทย์ปัญหาเป็นตัวเลขที่ง่ายขึ้น เมื่อเด็กตีโจทย์ได้ก็สามารถหาคำตอบที่ถูกต้องได้
         8. ช่วยลูกให้เข้าใจคำศัพท์ทางคณิตศาสตร์ หากเด็ก ๆ เข้าใจโจทย์อย่างไม่ถ่องแท้ ไม่เข้าใจศัพท์ทางคณิตศาสตร์ บวก ลบ มากกว่า น้อยกว่า คงเดิม เหลือ เป็นต้น จะทำให้เด็กแก้โจทย์ปัญหาไม่ได้ วิธีการช่วยวิธีหนึ่งคือ ให้แก้โจทย์โดยใช้ตัวเลขง่าย ๆ แทนตัวเลขยากๆกับลูก
          9. ทำให้คณิตศาสตร์เป็นส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวัน หากเด็กตระหนักถึงความสำคัญทางคณิตศาสตร์จะช่วยให้เด็กเข้าใจความหมายมากขึ้น เช่น ให้เด็กวัดความความยาวของกระถางต้นไม้ต้นหนึ่งไปสู่อีกต้นหนึ่ง หรือให้ช่วยไปจ่ายค่าอาหาร เป็นต้น
          10. เล่นเกมกับลูก โดยให้ลูกนับต้นไม้ที่ผ่านมา เสาไฟฟ้า หรือบวกเลขจากทะเบียนรถ ทำให้ลูกสนุก เพื่อลูกจะรู้สึกว่าคณิตศาสตร์ไม่เป็นการเรียนแต่เป็นการเล่นเกมที่สนุก
คณิตศาสตร์อยู่รอบ ๆ ตัวเรา เลขฐาน 5 และ 10 พื้นฐานความเข้าใจทางคณิตศาสตร์จะช่วยให้ลูกประสบความสำเร็จในชีวิตอนาคตได้ อย่าให้ลูกเรียนเลขโดยการท่องจำ แต่ให้ลูกเรียนด้วยความเข้าใจและสนุกกับมัน เป็นกำลังใจให้ทุกครอบครัวเสมอค่ะ

ขอบคุณ ดร.สุพาพร เทพยสุวรรณ ที่มาจาก MGR Online 19 มิถุนายน 2559

ทำอย่างไรให้นักเรียน กล้าคิด กล้าแสดงออก

2016-07-06T07:23:00.000+07:00

..... เพลงพิณ จำปาทอง

ครู โรงเรียนวัดอภยาราม....

กล้าคิด กล้าพูด กล้าทำ รวมกันแล้ว เป็นการกล้าแสดงออก ครูผู้มีหน้าที่นอกจากจัดการเรียนรู้ให้แก่นักเรียนแล้ว ครูจะต้องอบรมบ่มนิสัยนักเรียนให้อยู่ได้ในสังคมนี้อย่างมีความสุข ตามเจตนารมณ์ของหลักสูตรที่มุ่งเน้นให้นักเรียนเป็นคนดี คนเก่ง และมีความสุข ทั้งนี้นักเรียนควรมีคุณลักษณะนิสัยที่พึงประสงค์หลายประการ หนึ่งในจำนวนนั้นคือ นักเรียนควรมีความกล้าในการแสดงออก

การแสดงออก หมายถึง นักเรียนมีความกล้าคิด กล้าพูดและกล้าทำ ซึ่ง กล้าคิด คือ การคิดในสิ่งที่ดีงาม คิดสร้างสรรค์ คิดในทางบวกและเป็นประโยชน์ กล้าพูด คือ การพูดในสิ่งที่ดี พูดสร้างสรรค์ พูดในสิ่งที่เป็นประโยชน์ และกล้าทำ คือ การมีความประพฤติดี มีวินัย ทำในสิ่งที่เป็นประโยชน์ ดังนั้นกล้าคิด กล้าพูด กล้าทำ รวมกันแล้วจึงเป็นการกล้าแสดงออกของนักเรียน

แต่ในปัจจุบัน นักเรียนส่วนใหญ่ กล้าในสิ่งที่ไม่ควรกล้า จะคิดว่าเป็นความกล้านั้น ก็ไม่ใช่ คงเป็นการก้าวร้าวมากกว่า เพราะในความกล้านั้น ควรเป็นความกล้าในสิ่งที่ดีงาม ดังที่ได้กล่าวมาแล้ว แต่นักเรียนมักก้าวร้าว ไม่มีการให้อภัย หนักนิดเบาหน่อยก็ไม่ยอมลดราวาศอก ต้องมีการแก้แค้น ดังที่เป็นข่าวในหน้าหนังสือพิมพ์อยู่เนืองๆ ดังนั้นผู้ที่เป็นครู ผู้ปกครอง ผู้ใหญ่ที่ใกล้ชิด ต้องสอนให้เด็ก รู้จักการคิด การพูด การทำ ในขอบเขตที่ดีงาม เมื่อเห็นการเกินเลยกว่าขอบเขตที่ดีงามนั้น ควรมีการบอกสอน ไม่ควรละเลยไป พ่อแม่ผู้ปกครองบางครอบครัวนั้น ไม่มีเวลาที่จะอบรมบ่มนิสัยที่บ้าน ปล่อยให้เป็นหน้าที่และภาระของครูที่โรงเรียน จึงเป็นวิธีคิดที่ไม่ถูกต้อง ควรต้องมีการร่วมมือกันทั้งครูและผู้ปกครองตลอดจนผู้เกี่ยวข้อง จึงจะเกิดผลดีกับนักเรียน ให้เป็นสมาชิกที่ดีมีคุณภาพต่อประเทศชาติต่อไป

รายงานผลการพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษาของสถานศึกษา

2016-06-29T09:37:00.000+07:00

การทดลองทางวิทยาศาสตร์มีความสำคัญอย่างไร?

2016-06-19T10:54:00.000+07:00

นางสุพรรษา ย้อยรักษ์

บุคลากรวิทยาศาสตร์โรงเรียนวัดอภยาราม

การทดลองทางวิทยาศาสตร์ เป็นกิจกรรมที่ตอบสนองต่อธรรมชาติการเรียนรู้ของเด็ก เนื่องจากมีการปฏิบัติกิจกรรมด้วยตนเอง การมีปฏิสัมพันธ์กับสิ่งแวดล้อม และจากการได้ใช้ประสาทสัมผัสในการเรียนรู้ เช่น การฟัง การเห็น การชิมรส การดมกลิ่น การสัมผัสจับต้องสิ่งต่างๆ

ข้าพเจ้าจึงเห็นว่ากิจกรรมการทดลองทางวิทยาศาสตร์เป็นการจัดกิจกรรมที่สามารถส่งเสริมและพัฒนาทักษะพื้นฐานทางวิทยาศาสตร์ให้กับเด็กได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยได้ศึกษาแนวคิดของ ฌอง เพียเจท์ (Jean Piaget) ที่กล่าวว่า พัฒนาการทางสติปัญญาเป็นผลมาจากการที่เด็กได้มีปฏิสัมพันธ์กับสิ่งแวดล้อม เด็กจะเรียนรู้สิ่งที่เป็นรูปธรรมก่อนเข้าสู่การเรียนรู้ที่เป็นนามธรรม และพัฒนาการทางสติปัญญาจะเป็นไปตามลำดับขั้น ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิดของจอห์น ดิวอี้ (John Dewey) ที่กล่าวว่า ประสบการณ์สำหรับเด็กเกิดขึ้นได้ต้องใช้ความคิดและการลงมือปฏิบัติกิจกรรมต่างๆ การทดลอง และการค้นพบด้วยตนเอง

ในการเรียนการสอน ครูจึงควรจัดกิจกรรมการทดลองวิทยาศาสตร์ เพื่อส่งเสริมให้เด็กมีความกระตือรือร้น อยากรู้อยากเห็น ตลอดจนการใช้คำถาม “อะไร” “ทำไม” และ “อย่างไร” สิ่งเหล่านี้จะนำไปสู่ทักษะการแก้ปัญหาต่อไปได้

อย่างไรก็ตามการฝึกทักษะการคิดพ่อแม่หรือผู้ปกครองมีบทบาทสำคัญในการส่งเสริมการเรียนรู้ให้แก่เด็ก เพราะการเรียนรู้ครั้งแรกของเด็กเกิดที่บ้าน ทุกฝ่ายจึงควรร่วมมือกันเพื่อการเรียนรู้และให้เด็กได้มีทักษะชีวิตได้ในอนาคต

พูดเป็น - พูดดี - พูดเพราะ

2016-06-07T16:29:00.002+07:00

......สุพรรณี บัวเนียม

.....ครูโรงเรียนวัดอภยาราม

“การพูด” เป็นสิ่งสำคัญกับชีวิตประจำวันของเรามาก ซึ่งทำให้เกิดความสุข ความสำเร็จ หรือล้มเหลวได้ง่าย ๆ โดยเฉพาะอาชีพครูที่จะต้องพูดอยู่บ่อย ๆ ฉะนั้นเรามาดูกันเถอะว่าเราควรจะพูดอย่างไรจึงจะได้ชื่อว่าเป็นคน “พูดเป็น พูดดี และพูดเพราะ” กันค่ะ

๑. เมื่อจะพูดกับใครต้องมีสติและรู้ว่าควรจะพูดเพราะ พูดให้ดีๆ อย่าพูด เพราะอยากพูด หรือพูดตามใจตัวเอง คิดอย่างไรพูดอย่างนั้น ผลที่ได้รับอาจนำความหายนะมาสู่เรา จงพูดด้วยความรู้สึกรักเพื่อนมนุษย์ และมีสติเสมอ และพูดด้วยภาษา น้ำเสียง ความหมายอย่างที่เราอยากได้ยิน ไม่ใช่พูดแบบสะใจตัวเอง

๒. ต้องฝึกจิตใจให้มีความกรุณาเพื่อนมนุษย์เสมอ ๆ คุณจึงจะสามารถพูดกับคนอื่นได้อย่างมีสติและด้วยความรักการพูดที่ดีมากที่อยากเอ่ยถึงคือ การพูดชมเชย และการปลอบโยนปลอบใจคน

๓. การพูดชมเชยเพื่อให้กำลังใจคนอื่น ต้องรู้จัก “จับถูก” คือไม่ “จับผิด” ผู้อื่น ถ้าใครก็ตามได้ทำสิ่งใดที่ไม่ผิดกฎหมายและศีลธรรมแล้วถือว่าเขาถูกต้อง ใช้ได้แล้ว ไม่ควรไปวิจารณ์หรือว่าไม่ถูกต้อง ซึ่งส่วนมากคนชอบว่าคนอื่นทำไม่ถูกต้องเป็นเพราะตัวเองไม่ชอบสิ่งนั้น จึงคิดว่าสิ่งนั้นไม่ถูกต้อง นอกจากไม่วิจารณ์คนอื่นแล้ว ควรจะพูดชมเชยคนอื่นให้เป็นด้วย จงชมในสิ่งที่เขามีดีหรือทำดี ประพฤติดี เท่าที่มองเห็นจริง ๆ ไม่ใช่ชมเชยแบบเกินจริง หรือชมแบบเสแสร้งไม่จริงใจ จงพูดด้วยความรู้สึกจากใจว่าเขาทำเต็มที่แล้ว ทำได้แค่ไหนแค่นั้น ก็นับว่าเป็นการทำที่ดีมาก – เก่งมากแล้ว โดยไม่ต้องนำไปเปรียบเทียบกับคนอื่นที่ดีกว่าหรือหรือด้อยกว่า ควรพูดชมเชยให้กำลังใจเขา...

๔. การปลอบใจคน เป็นวิธีการพูดที่เป็นเสน่ห์อย่างมาก ยามที่คนหมดกำลังใจหรือทำสิ่งใดผิดพลาดไป หรือมีความทุกข์ คุณไม่ควรซ้ำเติม หรือพูดยกย่องตัวเองแล้วกล่าวถึงความด้อยของเขาให้เสียกำลังใจ คุณควรจะพูดถ่อมตัวเองทำนองว่า เคยทำผิดพลาดในบางเรื่องเช่นกัน และพูดยกย่องเขาว่าเขามีความดี ความเด่นอีกหลาย ๆ อย่างที่สามารถทำให้เขาประสพความสำเร็จในครั้งต่อ ๆ ไป เป็นการให้ความหวังแก่เขา และควรเสนอตัวคุณเองเพื่อช่วยเหลือเท่าที่ทำได้ ถ้าจะเลี้ยงน้ำหวานเขาสักแก้วก็ดี เขาจะไม่ลืมบรรยากาศของการพูดคุยวันนั้นเลย

อย่าไปพูดว่า “ไม่น่าเลย...ไม่น่าเลย” หรือ “ถ้าเป็นฉัน ไม่ทำอย่างนี้หรอก” เขาจะนึกว่าเขาทำความผิด และทำให้คนอื่นผิดหวังมากขึ้น

เคยมีนักเรียนคนหนึ่งสอบเอ็นทรานซ์ไม่ติด ครูพูดกับนักเรียนว่า....“ไม่น่าเลยที่เธอเป็นคนเก่ง ทำไมสอบไม่ติด” ครูอีกคนพูดว่า... “ไม่น่าเลยนะ โรงเรียนหวังจะได้ชื่อเสียงจากเธอ” (เพราะเขาเป็นเด็กเรียนเก่ง)อีกคนพูดว่า... “ไม่น่าเลยนะ นักเรียนอีกคนที่เก่งสู้เขาไม่ได้ กลับสอบติด”... เด็กนักเรียนคนนั้นกลับบ้านด้วยความน้อยใจและกินยาตายในที่สุด ก็เพราะคำว่า ไม่น่าเลย ๆ ๆ ๆ นี่แหละ จงหัดปลอบโยนคนให้เป็นไม่ใช่อยากปลอบโยนแต่ไปทำให้เขาทุกข์มากขึ้นอีก

๕. ประโยคที่ใช้ปลอบใจตัวเองหรือคนอื่นได้ดีที่คุณควรใช้บ่อย ๆ ได้แก่ ไม่เป็นไรหรอก เดี๋ยวก็ดีขึ้น ช่างมันเถิด เดี๋ยวมันก็ผ่านไป รับรองว่าเดี๋ยวก็ดีขึ้นแน่ ๆ โธ่! เรื่องเล็กน่า... ใคร ๆ ทำผิดกันได้ทั้งนั้น ฉันก็เคยทำผิดมาแล้วเหมือนกัน คนที่มีวุฒิภาวะ ชีวิตมีคุณภาพ จะเป็นคนพูดเป็น พูดเพราะเสมอ และรู้ตัวว่ากำลังพูดกับใคร ที่ไหน อย่างไร รู้กาลเทศะ มีเมตตากรุณาเสมอเพราะจิตใจเต็มเปี่ยมไปด้วยความรักมนุษย์ ดังนั้น ในการจัดการเรียนรู้ ครูจึงควรคำนึงถึงคำพูดที่ใช้กับนักเรียน หากนักเรียนได้ฟังคำพูดที่เป็นปิยวาจา จะทำให้รู้สึกเหมือนมีน้ำทิพย์มาชโลมใจ รู้สึกเป็นมิตร ซาบซึ้งและไว้วางใจครูมากขึ้น

......................................................................

คุณค่าของการอ่านบทความ แล้วย้อนมามองตนเอง

2016-06-01T13:26:00.001+07:00

.....ครูช่อแก้ว วงษ์ตั้นหิ้น
.......ครูโรงเรียนวัดอภยาราม

สมองของเด็กถูกธรรมชาติโปรแกรมมา เพื่อให้ได้เล่น...เด็กๆจึงสนุกกับการที่ได้เล่นและในขณะที่พวกเขาได้เล่น สมองของพวกเขาก็จะเกิดการเรียนรู้ตามไปด้วย...แต่ในการศึกษาในประเทศเรากลับเป็นการยัดเยียดความรู้ให้เด็กๆเด็กๆได้เรียนเต็มเวลา...คาบเช้าเรียนเต็ม บ่ายเรียนเต็ม...เวลาเล่นของพวกเขาไปอยู่ไหนเมื่อสมองของพวกเขาไม่ได้รับการพักผ่อนหรือ ผ่อนคลายจากที่ควรจะเป็นไปตามธรรมชาติแล้ว...สมองจึงเกิดความรู้สึกเครียดจากการถูกยัดการเรียนรู้ ทำให้กล้ามเนื้อสมองล้า และเหนื่อยความรู้สึกต่อต้านจากการเรียนรู้จึงตามมา ชีวิตวัยเด็กจากการที่ควรได้รับแต่เรื่องสนุกสนานกลับถูกยัดเยียดวิชาการสาระมากมาย การศึกษาไทยในหลายๆชั่วโมงที่เราได้สูญเสียไปจึงไร้ประโยชน์เพราะสมองของเด็กๆไม่ได้รับ จะเป็นไปได้ไหมถ้าเราออกแบบการเรียนรู้ของเด็กๆโดยการที่ได้เรียนไปเล่นไป ให้เกิดความสนุกสนาน เกิดความสุขกับการเรียนและควรจะเป็นไปได้ไหม หากเราลดคาบวิชาการลง และให้เด็กๆได้ทำกิจกรรมที่พวกเขาชอบและถนัด (บทความจากครูนอกกรอบ เมื่อวันที่ 13 เมษายน ๒๕๕๙)
เมื่อได้อ่านบทความนี้ จึงได้เกิดแนวคิดในการออกแบบการจัดการเรียนรู้ และมีคำถามกับตัวเองว่าเรากำลังเป็นครูที่เผลอสอนแบบยัดเยียดความรู้ให้กับนักเรียนบ้างแล้วหรือไม่ เมื่อคิดทบทวนดูแล้ว ก็น่าจะมีบ้าง เพื่อให้ได้ข้อมูลที่ชัดเจน เลยไปขอความร่วมมือครูท่านอื่นให้ลองถามนักเรียน เช่น “ตอนเรียนคณิตศาสตร์หนูเครียดมั้ย” “มีภาระงานหรือการบ้านเยอะมั้ย”
“คุณครูดุหรือเปล่า” “ถ้าหนูเรียนไม่เข้าใจหนูกล้าถามครูมั้ย”
คำถามเหล่านี้ จะต้องให้ครูคนอื่นถาม และต้องเป็นคนที่นักเรียนรู้สึกไว้วางใจ แล้วจะได้คำตอบที่สามารถนำไปปรับปรุงพัฒนาตนเอง จากเดิมที่สั่งการบ้านครั้งละเยอะๆ สอนอย่างรีบเร่งเพื่อให้จบเนื้อหาเร็วๆ จะได้รีบติวข้อสอบ ผลคือนักเรียนรู้สึกเหนื่อยล้า ท้อแท้ เบื่อหน่าย ครูเผลอทำร้ายเด็กๆโดยไม่รู้ตัว ถึงแม้จะเป็นความหวังดี แต่ถ้าเด็กนักเรียนรู้สึกว่าเป็นภาระที่น่าเบื่อหน่าย ความทุกข์ก็จะเกิดขึ้นกับเด็กน้อยอย่างน่าสงสาร แค่ปรับเปลี่ยนท่าทีในการสอน เปิดโอกาสให้นักเรียนมีส่วนร่วมในการเรียนมากขึ้น นักเรียนจะกล้าตอบคำถามโดยไม่กลัวว่าครูจะดุเมื่อเขาตอบผิด
ให้กำลังใจ เสริมแรงให้นักเรียนมีความมุ่งมั่น ทำกิจกรรมที่นักเรียนรู้สึกผ่อนคลาย ชวนนักเรียนพูดคุย เล่าสู่กันฟังอย่างเป็นกันเอง ความสุขของนักเรียนเป็นสิ่งสำคัญที่ส่งผลต่อการเรียนรู้
เมื่อนักเรียนมีความสุข ครูจะเสริมสร้างวิชาการ หรือ บ่มเพาะคุณธรรม ก็ย่อมทำได้ เพราะเมื่อใจเป็นสุข คือใจที่มีคุณภาพ ย่อมน้อมรับสิ่งดีๆได้อย่างยั่งยืน

เด็กมี IQ อย่างเดียวไม่พอ! ต้องมี EF ทักษะฝึกสมองบ่มเพาะ "นิสัยอดทน-พากเพียร"

2016-03-22T10:32:00.002+07:00

นางศันสนีย์ เพชรย้อย

ครูโรงเรียนวัดอภยาราม

โลกในวันข้างหน้าเก่งอย่างเดียวไม่ใช่คำตอบของความอยู่รอด เด็กที่จะมีชีวิตที่ประสบความสำเร็จได้ต้องเป็นผู้ที่มี “EF” ดี คือ คิดเป็น ทำเป็น เรียนรู้เป็น แก้ปัญหาเป็น อยู่กับคนอื่นเป็น มีความสุขเป็นซึ่งการพัฒนา “EF” พ่อแม่หลายคนอาจวิตกกังวล ยิ่งพูดถึงการพัฒนาสมอง ยิ่งไม่มั่นใจเข้าไปใหญ่ ว่าจะสอนลูกได้ไหม!?

ในงานสัมมนาเชิงปฏิบัติการหัวข้อ “หนังสือและการอ่าน เครื่องมือพัฒนาทักษะสมอง Executive Functions-EF (เอ็กคลูซีฟ ฟังก์ชั่น-อีแอฟ) ในเด็กปฐมวัย…คำตอบการปฏิรูปการศึกษาไทย” จัดโดยสถาบันอาร์แอลจี (รักลูก เลิร์นนิ่ง กรุ๊ป) ร่วมกับแผนงานสร้างเสริมวัฒนธรรมการอ่าน (สนับสนุนโดย สสส.) ณ ห้องประชุมใหญ่ กลุ่มบริษัท อาร์แอลจี มีคำตอบที่พ่อแม่สามารถสร้างลูกให้เติบโตขึ้นมาประสบความสำเร็จในชีวิตได้จากการ “อ่าน”

รศ.ดร.นวลจันทร์ จุฑาภักดีกุล ผู้เชี่ยวชาญด้านประสาทวิทยา ศูนย์วิจัยประสาทวิทยาศาสตร์ สถาบันชีววิทยาศาสตร์โมเลกุล มหาวิทยาลัยมหิดล เผยว่า ทักษะ EF คือ กระบวนการทางความคิดในส่วน “สมองส่วนหน้า” ที่เกี่ยวข้องกับความคิด ความรู้สึก การกระทำเป็นความสามารถของสมองที่ใช้บริหารจัดการชีวิตในเรื่องต่างๆ ซึ่งจะช่วยให้สามารถตั้งเป้าหมายในชีวิต รู้จักการวางแผน มีความมุ่งมั่น จดจำสิ่งต่างๆ เพื่อนำไปใช้ประโยชน์ได้ สามารถยั้งคิด ไตร่ตรอง ควบคุมอารมณ์ได้ ยืดหยุ่นความคิดเป็น สามารถจัดลำดับความสำคัญในชีวิต รวมทั้งรู้จักริเริ่มและลงมือทำสิ่งต่างๆ อย่างเป็นขั้นเป็นตอน ซึ่งทักษะเหล่านี้เป็นสิ่งที่ทุกคนต้องใช้และมีผลต่อความสำเร็จในชีวิต ทั้งการงานการเรียน และการใช้ชีวิต

“ที่กล่าวมาทั้งหมดเกี่ยวข้องกับสมองส่วนที่เกี่ยวข้องกับความเป็นมนุษย์ เป็นคุณสมบัติที่ทำให้ไปสู่ความสำเร็จได้ เป็นคุณสมบัติที่มนุษย์มี แต่สัตว์อื่นไม่มี” รศ.ดร.นวลจันทร์เผย และอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับ “สมองส่วนหน้า” ว่า เปรียบเสมือนซีอีโอที่คอยรับเอาข้อมูลต่างๆ ที่ผ่านเข้ามาคิดวิเคราะห์ สังเคราะห์ แก้ไขปัญหา ก่อนที่เราจะตอบสนองออกไป ช่วยให้เราตอบสนองอัตโนมัติ มีอะไรผ่านเข้ามาแล้วหยุดคิดนิดหนึ่ง ไตร่ตรอง ก่อนที่จะทำอะไรลงไป เพื่อให้ไปสู่เป้าหมายความสำเร็จ

สำหรับกลุ่มทักษะ EF ที่สำคัญมีทั้งหมด 9 ด้าน

1.ทักษะความจำที่นำมาใช้งาน (Working Memory) คือทักษะจำหรือเก็บข้อมูลจากประสบการณ์ที่ผ่านมา และดึงมาใช้ประโยชน์ตามสถานการณ์ที่พบเจอ เด็กที่มีเวิร์กกิ้ง เมมโมรีดี ไอคิวก็จะดีด้วย

2.ทักษะการยับยั้งชั่งใจ-คิดไตร่ตรอง (Inhibitory Control) คือความสามารถในการควบคุมความต้องการของตนเองให้อยู่ในระดับที่เหมาะสม เด็กที่ขาดความยับยั้งชั่งใจจะเหมือน “รถที่ขาดเบรก” อาจทำสิ่งใดโดยไม่คิด มีปฏิกิริยาในทางที่ก่อให้เกิดปัญหาได้

3.ทักษะการยืดหยุ่นความคิด (Shift Cognitive Flexibility) คือความสามารถในการยืดหยุ่นหรือปรับเปลี่ยนให้เหมาะสมกับสถานการณ์ที่เกิดขึ้นได้ ไม่ยึดตายตัว

4.ทักษะการใส่ใจจดจ่อ (Focus) คือความสามารถในการใส่ใจจดจ่อ มุ่งความสนใจอยู่กับสิ่งที่ทำอย่างต่อเนื่องในช่วงเวลาหนึ่ง

5.การควบคุมอารมณ์ (Emotion Control) คือ ความสามารถในการควบคุมแสดงออกทางอารมณ์ให้อยู่ในระดับที่เหมาะสม เด็กที่ควบคุมอารมณ์ตัวเองไม่ได้ มักเป็นคนโกรธเกรี้ยว ฉุนเฉียว และอาจมีอาการซึมเศร้า

6.การประเมินตัวเอง (Self-Monitoring) คือการสะท้อนการกระทำของตนเอง รู้จักตนเอง รวมถึงการประเมินการงานเพื่อหาข้อบกพร่อง

7.การริเริ่มและลงมือทำ (Initiating) คือ ความสามารถในการริเริ่มและลงมือทำตามที่คิด ไม่กลัวความล้มเหลว ไม่ผัดวันประกันพรุ่ง

8.การวางแผนและการจัดระบบดำเนินการ (Planning and Organizing) คือทักษะการทำงาน ตั้งแต่การตั้งเป้าหมาย การวางแผน การมองเห็นภาพรวม ซึ่งเด็กที่ขาดทักษะนี้จะวางแผนไม่เป็น ทำให้งานมีปัญหา

9.การมุ่งเป้าหมาย (Goal-Directed Persistence) คือ ความพากเพียรมุ่งสู่เป้าหมาย เมื่อตั้งใจและลงมือทำสิ่งใดแล้ว ก็มีความมุ่งมั่นอดทน ไม่ว่าจะมีอุปสรรคใดๆ ก็พร้อมฝ่าฟันให้สำเร็จ

EF เกี่ยวข้องกับความสำเร็จอย่างไร รศ.ดร.นวลจันทร์อธิบายว่า มีงานวิจัยมากมายระบุว่าเด็กที่มี EF ดี จะมีความพร้อมทางการเรียนมากกว่าเด็กที่ EF ไม่ดี และประสบความสำเร็จได้ในการเรียนทุกระดับ ตั้งแต่อนุบาล ประถม มัธยม ไปถึงมหาวิทยาลัย จนกระทั่งในการทำงาน เด็กที่หยุดได้ ไตร่ตรองเป็น ไม่หุนหันพลันแล่น มีเป้าหมาย และทำตามเป้าหมายให้สำเร็จ นี่แหละจะทำให้เขาประสบความสำเร็จเมื่อโตขึ้น

“มนุษย์เราไม่ได้เกิดมาพร้อมทักษะ EF แต่เราเกิดมาพร้อมศักยภาพที่จะพัฒนาทักษะเหล่านี้ได้ ผ่านการฝึกฝนและพัฒนาอย่างต่อเนื่อง การวิจัยจำนวนไม่น้อยชี้ให้เห็นว่า EF เริ่มพัฒนาขึ้นในเวลาไม่นานหลังปฏิสนธิ โดยช่วงวัย 3-6 ขวบ เป็นช่วงเวลาที่ดีที่สุดในการพัฒนาทักษะ EF ด้านต่างๆ ให้กับเด็ก เพราะเป็นช่วงที่สมองส่วนหน้าพัฒนามากที่สุด” และพ่อแม่จะพัฒนาทักษะนี้ให้ลูกอย่างไร รศ.ดร.นวลจันทร์แนะว่า พ่อแม่ยังต้องดูแลเรื่องอาหารการกิน การพักผ่อน ให้ความรักความอุ่นเขาตามปกติ เพราะถ้าเด็กการรับรู้ไม่ดี ประสาทสัมผัสทั้งหลายไม่ดี เขาก็ยากที่จะพัฒนา EF ได้ “ส่วนจะสอนอะไรเพื่อให้เด็กมี EF ดี มีหลายวิธี ไม่ว่าจะเป็นการเลือกของเล่นให้ลูกได้คิดอย่างสร้างสรรค์ เช่น หมากฮอส หมากรุก พวกนี้ฝึกสมองส่วนหน้าช่วยพัฒนาความคิดของเด็ก หรือแม้แต่ทำงานบ้าน เป็นการฝึกให้มีความรับผิดชอบ รวมทั้งการอ่านหนังสือ ยิ่งพ่อแม่อ่านหนังสือให้ลูกฟังมากเท่าไหร่ เด็กจะมีทักษะเรื่องการอ่าน การเขียน เชาวน์ปัญญาดีขึ้นเท่านั้น หรือส่งเสริมให้เด็กเล่นดนตรีก็เป็นการฝึกสมองที่ดีเช่นกัน” ที่สำคัญอย่าให้เด็กเครียด ถ้าเครียดเมื่อไหร่สมองส่วนหน้าจะไม่ทำงาน ฉะนั้น “สิ่งแวดล้อมที่ไม่กดดันมากนัก และมีความเป็นมิตร จะช่วยเปิดโอกาสให้เด็กกล้าคิดกล้าทำ” รศ.ดร.นวลจันทร์กล่าว

*********************************

ที่มาจาก หนังสือพิมพ์มติชน วันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2559

ฝึกสมาธิก่อนเรียน ช่วยให้การเรียนดีขึ้นอย่างไร

2016-02-16T09:15:00.000+07:00

นางสุพรรษา ย้อยรักษ์

บุคลกรวิทยาศาสตร์โรงเรียนวัดอภยาราม

การฝึกสมาธิในวัยเด็ก เป็นสิ่งสำคัญมาก เพราะเป็นการช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการเรียน การฝึกสมาธิในวัยเด็ก ไม่ใช่การฝึกเพื่อให้ได้สมาธิในระดับลึก แต่หมายถึงการฝึกเพื่อให้ได้สมาธิในระดับต้นถึงระดับกลาง ร่วมกับการมีสติสัมปชัญญะ (ความรู้ตัว) เพื่อให้เกิดความสนใจ ความจดจ่อ และความมุ่งมั่นให้อยู่กับเรื่องๆ เดียว ตามระยะเวลาที่ต้องการ

ทุกครั้งก่อนเข้าสู่บทเรียนในการเรียนการสอน ข้าพเจ้าจะให้นักเรียนนั่งสมาธิก่อนเรียนทุกครั้ง เพื่อเตรียมความพร้อมให้นักเรียนมีสมาธิในการเรียน ลดความฟุ้งซ่านในความคิดออกไป ทำให้บรรยากาศในห้องเรียนน่าเรียน นักเรียนเองก็จะได้เรียนรู้อย่างเข้าใจมากขึ้น

วิธีการฝึกสมาธิอย่างง่ายๆ ที่ครูควรแนะนำให้นักเรียนทำ

1. จัดท่าทางให้ถูกต้อง

การนั่งที่ถูกต้องคือ ต้องนั่งตัวตรง หัวตรง เพราะร่างกายของเราสัมพันธ์กับจิตใจ หากนั่งตัวงอ จิตใจก็จะล่องลอยไป ไม่อยู่กับเนื้อกับตัว แต่ไม่ต้องนั่งเกร็งมาก ให้นั่งเหมือนเรากำลังผ่อนคลายดีที่สุด

2. เปิดตานั่งสมาธิ

บางครั้งการนั่งสมาธิ ไม่จำเป็นต้องหลับตาเสมอไป สามารถเปิดตาไว้ แต่ปรับระดับสายตาให้มองต่ำลง โดยกำหนดจุดให้เพ่งรวบรวมสมาธิไว้ เพราะบางคนเมื่อปิดตาแล้วกลับรู้สึกฟุ้งซ่าน ในหัวสมองเต็มไปด้วยเรื่องราวต่าง ๆ อย่างไรก็ตาม ก็ขึ้นอยู่กับแต่ละคนว่าวิธีใดทำแล้วได้ผลมากกว่ากัน

3. กำหนดรู้ลมหายใจ

การกำหนดลมหายใจเข้า-ออก เป็นการกำหนดที่ตั้งของสติ เพื่อให้จิตเราอยู่กับสิ่งที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน ไม่ฟุ้งซ่านไปเรื่องอื่น ๆ แต่เราไม่จำเป็นต้องไปบังคับการหายใจ แค่ปล่อยให้มันเป็นไปตามธรรมชาติ

4. นับลมหายใจเข้า-ออก

การนับลมหายใจเข้าออก เป็นวิธีปฏิบัติสมาธิมาตั้งแต่โบราณ โดยเมื่อหายใจออกให้เริ่มนับหนึ่งในใจ ต่อไปก็เป็นสองสามสี่ตามลำดับ แต่เมื่อไหร่ก็ตามที่รู้สึกว่าความคิดของเรากำลังล่องลอยออกไปที่อื่น ให้กลับมาตั้งต้นนับหนึ่งใหม่อีกครั้ง เพื่อนำจิตกลับมาที่เดิม

5. ควบคุมความคิดไม่ให้เข้ามารบกวน

เมื่อรู้สึกว่ากำลังมีความคิดเข้ามารบกวนจิตใจ ค่อย ๆขจัดความคิดเหล่านี้ออกไป โดยหันมาสนใจกับการกำหนดลมหายใจ อย่าพยายามหยุดความคิดในทันที เพราะมันจะทำให้คุณฟุ้งซ่านและไม่สามารถกลับเข้าสู่สมาธิได้อีก

6. ความเงียบบ่อเกิดแห่งความสงบ

การนั่งสมาธิควรจะนั่งในที่เงียบ ๆ เพื่อทำจิตให้ว่าง ไม่ใส่ใจถึงบุคคล เสียง หรือสิ่งอื่นที่อยู่โดยรอบ เพราะความเงียบจะนำมาซึ่งความสงบเยือกเย็น และความรู้สึกมั่นคง เมื่อไหร่ก็ตามที่ความเงียบภายนอกและภายในประสานกันได้ ก็จะรู้สึกได้พักกายพักใจ ผ่อนคลายจากความคิดที่รบกวนอยู่ตลอดมา

การนั่งสมาธิจึงแป็นวิธีการหนึ่งที่สำคัญที่คุณครูควรนำมาใช้ เพื่อเตรียมความพร้อมนักเรียนให้เกิดความสงบในจิตใจ ลดความฟุ้งซ่านและความคิดที่หลุดลอยออกไปได้ การที่เด็กมีสมาธิจดจ่อในเรื่องใดเรื่องหนึ่งได้นั้น ก็จะส่งผลให้เด็กมีกระบวนการเรียนรู้ที่ดี มีประสิทธิภาพ เป็นระบบอย่างต่อเนื่องและครบวงจร ทั้งในด้านทักษะการฟัง การคิด การพูด การเขียน การอ่าน หรือการทำกิจกรรมที่มีผลต่อการเรียนรู้นั้นๆได้ค่ะ

จะสอนเด็กให้มีความคิดสร้างสรรค์ได้อย่างไร

2016-02-16T09:01:00.001+07:00

โดย...นางวรรณี เพ็งประไพ

ครูโรงเรียนวัดอภยาราม...

ในการเรียนการสอนของครูจะประสบปัญหาในเรื่องนักเรียนคิดไม่เป็น ขาดทักษะทางการคิดโดยเฉพาะการเรียนเรื่องโจทย์ปัญหาในวิชาคณิตศาสตร์ที่ไม่ประสบผลสำเร็จ จึงได้ค้นคว้าหาวิธีที่จะทำให้นักเรียนได้มีความคิดเป็น จึงได้พบกับเทคนิคการสอนให้เด็กมีความคิดสร้างสรรค์ และได้นำมาเผยแพร่เพื่อให้ผู้อื่นได้รับทราบและสามารถนำไปใช้กับลูกและนักเรียนได้ หัวใจสำคัญของการคิดสร้างสรรค์ ก็คือ “การไม่จำกัดวิธีคิดในการทำ” ดังนี้

1) กระตุ้นเด็กเสมอว่า วิธีแก้ปัญหาโจทย์ที่ครูสอนไม่ได้เป็นวิธีเดียวที่ทำได้ เด็กสามารถคิดวิธีอื่นก็ได้ ถ้าเด็กทำวิธีอื่นมา ครูต้องตรวจสอบให้ด้วยว่าวิธีนั้นถูกต้องจริงหรือไม่
ในการสอบ ครูอาจจะอนุญาตให้เด็กคิดวิธีไหนก็ได้ หรืออาจจะจำกัดให้เด็กใช้วิธีที่เราสอนก็ได้ เพื่อตรวจสอบว่าเด็กเข้าใจเทคนิคหรือแนวคิดที่เราสอนหรือไม่ ตรงนี้ต้องชี้แจงเด็กให้ชัดเจนก่อนสอบ

2) เวลาสอนเด็กเราอาจสอนโดยใช้วิธีใดวิธีหนึ่ง แต่เมื่อเด็กคิดวิธีใหม่ได้ถูกต้อง ให้พูดชมเสริมแรง เช่น “เยี่ยมมากเลย” “การทำวิธีนี้ ปกติคนอายุเท่ากับหนูจะคิดไม่ได้ ครูว่าหนูเก่งมากๆ” และ
“วิธีนี้พ่อไม่อยากเชื่อเลยว่าลูกของพ่อจะคิดได้ มันสุดยอดมากๆ” เป็นต้น ซึ่งคำพูดเหล่านี้จะทำให้เด็กรู้สึกดี กับวิชาคณิตศาสตร์ไปอีกนานหรือตลอดไป

3) เมื่อเด็กบอกคำตอบ หรือเขียนแสดงวิธีทำ ต่างจากเฉลยที่ผู้สอนมี ก็อย่ารีบตัดสินว่าเด็กทำผิด แต่อาจถามว่า “ครูอยากรู้จังเลยว่าหนูคิดอย่างไร ช่วยทำให้ครูดูหน่อยได้ไหม” วิธีนี้เป็นการเปิดโอกาสให้เด็กได้แสดงสิ่งที่เขาคิด เราอาจจะได้เจอวิธีหาคำตอบแบบใหม่ที่น่าสนใจ (เพราะโจทย์บางข้อมีคำตอบและวิธีคิดหลายแบบมาก ในกรณีที่ชัดเจนแล้วว่าเด็กคิดคำตอบหรือแสดงวิธีทำผิด เราก็ไม่ควรพูดทำร้ายความรู้สึกเด็ก แต่ควรให้กำลังใจแทน เช่น “ลองคิดใหม่อีกสักทีไหม” “ไม่เป็นไร คิดผิดนิดเดียวเอง”
“วิธีการที่หนูทำก็น่าสนใจนะ เพียงแต่มันใช้กับโจทย์ข้อนี้ไม่ได้ ลองวิธีอื่นดูนะ” “เรื่องคิดผิดเป็นเรื่องธรรมชาติ ขนาดครูสอนคณิตครูก็ยังคิดเลขผิดได้เลย” “จุดนี้เป็นจุดที่หนูทำยังไม่ถูก ซึ่งคนหลายคนก็มักจะทำผิด แม่เองก็เหมือนกัน ลองคิดใหม่อีกทีนะ” สำหรับคำพูดที่ให้ความรู้สึกในทางลบไม่ควรนำมาใช้กับเด็ก อาทิ “ทำผิดอีกแล้วนะ ทำไมโจทย์เลขง่ายๆ แค่นี้ หนูก็คิดไม่ได้หรอ”

4) เอาโจทย์ที่เน้นความคิดสร้างสรรค์โดยตรงไปให้เด็กทำเสมอ ๆ ซึ่งอาจหามาจากหนังสือเกมหรือโจทย์คณิตศาสตร์ที่วางขาย หรือ “โจทย์ลับสมอง” ในกรณีที่ครูไม่สามารถหาโจทย์ที่เกี่ยวข้องกับเรื่องที่สอน ครูก็ยังให้โจทย์คณิตศาสตร์ทั่วไป โดยทำตอนต้นคาบเรียน หรือให้เด็กทำเป็นการบ้านแล้วเฉลยวิธีคิดในคาบถัดไป โดยให้เด็กที่ทำได้มาแสดงวิธีคิดให้เพื่อนดู แล้วคุณครูก็เสริมแรงโดยการพูดชื่นชมเขาต่อหน้าเพื่อนๆ

สำหรับผู้ใหญ่ที่ไม่ได้เรียนหนังสือแล้ว การได้แก้โจทย์คณิตศาสตร์แปลกๆ ท่านก็จะได้พัฒนาความคิดสร้างสรรค์ไปด้วย

ที่มา Dr.Noom MathLover ดร.อติชาต เกตตะพันธุ์ (อ.หนุ่ม)
อาจารย์ประจำภาควิชาคณิตศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

สกุลเงินสมาชิกอาเซียน

2016-02-12T11:01:00.000+07:00

..... นายพิพัฒน์ ทองต้ง

ครูโรงเรียนวัดอภยาราม ....

ในปี พ.ศ. 2558 ประเทศไทย และเพื่อนสมาชิกอีก 9 ประเทศในกลุ่มอาเซียนจะถือเป็นตลาดเดียวกันเช่นเดียวสหภาพยุโรป เนื่องจากเกิดการรวมตัวกันเป็นประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (ASEAN Economic Community : AEC) ดังนั้น เราในฐานะประชาชนคนหนึ่งของประคมอาเซียนจึงจำเป็นต้องรู้เรื่องต่าง ๆ ในประเทศสมาชิก ซึ่ง สกุลเงิน ที่ใช้เป็นอีกเรื่องที่เราจำเป็นต้องรู้
สำหรับสกุลเงินที่ใช้กันในหมู่ของประเทศสมาชิกอาเซียน ทางประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (AEC) ยังไม่มีแนวคิดที่จะใช้เงินสกุลเดียวกันเหมือนกับประชาคมยุโรป เนื่องจากหวั่นเกรงว่าจะประสบปัญหาวิกฤติหนี้สาธารณะและเศรษฐกิจยุโรปที่ เกิดขึ้นในสหภาพยุโรป โดยเฉพาะอย่างยิ่งที่กรีซและสเปน ซึ่งกำลังเป็นที่จับตามองไปทั่วโลกอยู่ในขณะนี้ โดยปัญหาที่เกิดขึ้นมีต้นตอมาจากการใช้สกุลเงินร่วมกัน (สกุลเงินยูโร) นั่นเอง ซึ่งประเทศสมาชิกอาเซียนแต่ละประเทศ ใช้สกุลเงิน ดังนี้

1. บรูไน ดารุสซาลาม
ใช้สกุลเงิน ดอลล่าร์บรูไน
อัตราแลกเปลี่ยน 1 ดอลล่าร์บรูไน = 25.10 บาท
ธนบัตรที่ใช้ในปัจจุบัน = 1 ดอลล่าร์บรูไน, 5 ดอลล่าร์บรูไน, 10 ดอลล่าร์บรูไน, 20 ดอลล่าร์บรูไน, 25 ดอลล่าร์บรูไน, 50 ดอลล่าร์บรูไน, 100 ดอลล่าร์บรูไน, 500 ดอลล่าร์บรูไน, 1,000 ดอลล่าร์บรูไน และ 10,000 ดอลล่าร์บรูไน

2. ราชอาณาจักรกัมพูชา
ใช้สกุลเงิน เรียล
อัตราแลกเปลี่ยน 150 เรียล = 1 บาท
ธนบัตรที่ใช้ในปัจจุบัน = 50 เรียล, 100 เรียล, 500 เรียล, 1,000 เรียล, 2,000 เรียล, 5,000 เรียล, 10,000 เรียล, 20,000 เรียล, 50,000 เรียล และ 100,000 เรียล

3. สาธารณรัฐอินโดนีเซีย
ใช้สกุลเงิน รูเปียห์
อัตราแลกเปลี่ยน 1,000 รูเปียห์ = 3.95 บาท
ธนบัตรที่ใช้ในปัจจุบัน = 1,000 รูเปียห์, 2,000 รูเปียห์, 5,000 รูเปียห์, 10,000 รูเปียห์, 20,000 รูเปียห์, 50,000 รูเปียห์ และ 100,000 รูเปียห์

4. สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว
ใช้สกุลเงิน กีบ
อัตราแลกเปลี่ยน 1,000 กีบ = 4.05 บาท
ธนบัตรที่ใช้ในปัจจุบัน = 500 กีบ, 1,000 กีบ, 2,000 กีบ, 5,000 กีบ, 10,000 กีบ, 20,000 กีบ และ 50,000 กีบ

5. มาเลเซีย
ใช้สกุลเงิน ริงกิต
อัตราแลกเปลี่ยน 1 ริงกิตมาเลเซีย = 10.40 บาท
ธนบัตรที่ใช้ในปัจจุบัน = 1 ริงกิต, 5 ริงกิต, 10 ริงกิต, 20 ริงกิต, 50 ริงกิต และ 100 ริงกิต

6. สาธารณรัฐแห่งสหภาพพม่า
ใช้สกุลเงิน จ๊าด
อัตราแลกเปลี่ยน 1 จ๊าด = 5 บาทไทย
ธนบัตรที่ใช้ในปัจจุบัน = 1 จ๊าด, 5 จ๊าด, 10 จ๊าด, 20 จ๊าด, 50 จ๊าด, 100 จ๊าด, 200 จ๊าด, 500 จ๊าด, 1,000 จ๊าด, 5,000 จ๊าด และ 10,000 จ๊าด

7. สาธารณรัฐฟิลิปปินส์
ใช้สกุลเงิน เปโซ
อัตราแลกเปลี่ยน 1.40 เปโซ = 0.78 บาท

ธนบัตรที่ใช้ในปัจจุบัน = 20 เปโซ, 50 เปโซ, 100 เปโซ, 200 เปโซ, 500 เปโซ และ 1,000 เปโซ

      8. สาธารณรัฐสิงคโปร์
             ใช้สกุลเงิน ดอลล่าร์สิงค์โปร์
             อัตราแลกเปลี่ยน 1 ดอลล่าร์สิงคโปร์ = 24.40 บาท
             ธนบัตรที่ใช้ในปัจจุบัน = 2 ดอลล่าร์สิงค์โปร์, 5 ดอลล่าร์สิงค์โปร์, 10 ดอลล่าร์สิงค์โปร์, 50 ดอลล่าร์

             สิงค์โปร์, 100 ดอลล่าร์สิงค์โปร์, 1,000 ดอลล่าร์สิงค์โปร์ และ 10,000 ดอลล่าร์สิงค์โปร์
    9. ราชอาณาจักรไทย
            ใช้สกุลเงิน บาท
            ธนบัตรที่ใช้ในปัจจุบัน = 20 บาท, 50 บาท, 100 บาท, 500 บาท และ 1,000 บาท
   10. สาธารณรัฐสังคมนิยมเวียดนาม
            ใช้สกุลเงิน ด่ง
            อัตราแลกเปลี่ยน 900 ด่ง = 1.64 บาทไทย
            ธนบัตรที่ใช้ในปัจจุบัน = 100 ด่ง, 200 ด่ง, 500 ด่ง, 1,000 ด่ง, 2,000 ด่ง, 5,000 ด่ง, 10,000 ด่ง,

20,000 ด่ง 50,000 ด่ง, 100,000 ด่ง, 200,000 ด่ง และ 500,000 ด่ง
หมายเหตุ : ข้อมูลโดยอัตราแลกเปลี่ยนข้างต้นเป็นประมาณการซึ่งอาจมีการเปลี่ยนแปลงในแต่ละวัน

อ้างอิงจาก.....การเรียบเรียงข้อมูลโดยกระปุกดอทคอม

ใส่ใจ...เข้าใจ...จับใจความ

2016-02-12T10:59:00.000+07:00

...นางกรุณา หมวดมณี

ครูโรงเรียนวัดอภยาราม...

ใกล้สอบ...ไม่ว่าจะเป็นการทดสอบทางการศึกษาระดับชาติ (O-NET) ปลายเดือนกุมภาพันธ์ การสอบเข้าศึกษาต่อชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ในโรงเรียนยอดนิยมกลางเดือนมีนาคม สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 เนื้อหาสาระทางวิชาการและข้อมูลต่าง ๆ ในชีวิตประจำวันต้องอาศัยการอ่าน จึงจะสามารถเข้าใจและสื่อความหมายกันได้ถูกต้อง การแสวงหาความรู้นั้น ทักษะการอ่านเป็นเครื่องมือที่มีความสำคัญที่สุด การอ่านเป็นการส่งเสริมให้เกิดความคิด ความฉลาด รอบรู้และประสบการณ์ตรงแก่ผู้เรียน การอ่านมีความสำคัญมากในชีวิตประจำวันของผู้ที่ใฝ่ศึกษาหาความรู้ทั้งยังช่วยให้จิตใจมีความสุขและเพลิดเพลินอีกด้วย ดังที่วรรณี โสมประยูร (2539 : 120) กล่าวว่า“แม้จะมีการนำเทคโนโลยีมาใช้ในการติดต่อสื่อสารก็ไม่สามารถทดแทนการอ่านได้ ตรงกันข้ามคนในยุคนี้กลับจะต้องอ่านเพิ่มขึ้นเสียอีก ฉะนั้นคนเราจำเป็นต้องมีทักษะในการอ่าน”

ในการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนทักษะสำคัญในการเรียน คือ การอ่าน เพราะเป็นทักษะพื้นฐานที่สำคัญจำเป็นอย่างยิ่งในการดำเนินชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะในการศึกษาหาความรู้ การติดต่อสื่อสาร การใช้เทคโนโลยีสมัยใหม่ การอ่านเป็นเครื่องมือในการรับข้อมูลข่าวสาร ครูผู้สอนจึงจำเป็นต้องวางแผน จัดกิจกรรมการเรียนรู้ เพื่อให้นักเรียนเป็นนักอ่านที่ดี โดยเฉพาะสำหรับสังคมไทย เมื่อออกจากโรงเรียนไปทักษะการอ่าน เป็นทักษะที่จะต้องใช้มากที่สุดในชีวิตประจำวัน เพราะการอ่านเป็นเครื่องมือสำคัญที่นำไปสู่ความรู้ทั้งปวง ทำให้ได้รับรู้ข่าวสาร ช่วยเสริมสร้างความคิดและประสบการณ์ (ดุษฎี นาหาร, 2553)

การอ่านที่ดีมีประสิทธิภาพนั้นมิใช่แต่เพียงผู้อ่านสามารถอ่านออกเสียงได้ถูกต้อง อ่าน รวดเร็ว หรือจดจำเรื่องที่อ่านได้เท่านั้นสิ่งสำคัญอยู่ที่ผู้อ่านจะต้อง “ความเข้าใจ” (Comprehension) ในเรื่องราวหรือสาระสำคัญของเนื้อหาที่อ่านด้วย เมื่อผู้อ่านเกิดความเข้าใจในสิ่งที่อ่านแล้วสามารถ นำสิ่งที่ตนอ่านจนเกิดความเข้าใจไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวันและการศึกษาเล่าเรียนได้ ความเข้าใจเนื้อหาสาระที่อ่านจึงเป็นสิ่งที่มีความสำคัญ เนื่องจากการอ่านมิใช่เป็นเพียงการ ตีความหมายจากตัวอักษรเท่านั้น แต่เป็นปฏิสัมพันธ์ระหว่างตัวอักษรและกระบวนการภายในสมอง ผู้อ่านต้องใช้ความคิดเพื่อสร้างความหมาย โดยนำเอาความรู้ประสบการณ์เดิมที่มีอยู่เกี่ยวกับ เรื่องที่อ่านออกมาช่วยทำความเข้าใจเรื่องราวที่อ่าน และความเข้าใจที่ถูกต้องจะเกิดขึ้นจากการที่ผู้อ่านสามารถเชื่อมโยงพื้นฐานความรู้เดิมให้สอดคล้องกับข้อมูลที่อ่านได้ (Ediger, 2001) ซึ่งทักษะการอ่านและกลวิธีการอ่านเป็นปัจจัยหนึ่งที่มีส่วนช่วยในการอ่านเพื่อให้เกิดความเข้าใจ เนื่องจากผู้อ่านต้องใช้ความคิดแก้ปัญหาหรือให้เหตุผลโดยใช้การวิเคราะห์ จำแนก ตัดสิน ประเมิน และ สังเคราะห์สิ่งที่อ่านให้เกิดความเข้าใจได้อย่างสมบูรณ์ (Hayashi, 1999)

การสอนอ่านแบบ SQ4R เป็นการจัดการเรียนรู้ที่ได้รับการ พัฒนาบนพื้นฐานแนวคิดการเรียนการสอนภาษา จากทฤษฎีอภิปัญญา (Metacognitive theory) ซึ่ง เป็นแนวคิดหนึ่งของจิตวิทยาการเรียนรู้ อภิปัญญากับการอ่านนั้นหมายถึง วิธีการ ขั้นตอนที่จะทำให้การอ่านบรรลุตามเป้าหมาย มีองค์ประกอบสำคัญ 2 ส่วนคือ ความตระหนักรู้ และการควบคุม กลไกที่ใช้ในกระบวนการสอนอ่าน ในขณะเดียวกันการสอนอ่านแบบ SQ4R ส่งเสริมให้ผู้เรียนใช้ ทฤษฎีโครงสร้างความรู้ เพราะโครงสร้างความรู้มีหน้าที่ช่วยให้ผู้อ่านค้นหา เลือกข้อมูลที่ต้องการ หาคำตอบ และยังช่วยตีความเรื่องราวที่อ่าน หากมีข้อมูลบางส่วนหายไปการใช้โครงสร้างความรู้จะช่วยทบทวนข้อมูลจากความทรงจำของตนเอง เพื่อทำให้เรื่องราวที่ขาดหายไปสมบูรณ์ (พัชชา กรีรัมย์, 2555)

การจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบ SQ4R หมายถึง การออกแบบกระบวนการจัดกิจกรรม

การเรียนที่เน้นให้ผู้เรียนมีความเข้าใจในการอ่าน โดยให้ผู้เรียนใช้ความสามารถในการคิดขณะอ่าน

เพื่อพัฒนาความเข้าใจในการอ่าน ซึ่งประกอบด้วย 6 ขั้นตอน ดังนี้

1) ขั้นสำรวจ (Survey) ผู้สอนให้นักเรียนสำรวจเรื่องราวที่ได้อ่านอย่างคร่าว ๆ เพื่อหาจุดสำคัญของเรื่อง การอ่านขั้นนี้ไม่ควรใช้เวลานานเกินไป

2) ขั้นตั้งคำถาม (Question) ผู้สอนควรตั้งคำถามเกี่ยวกับบทอ่านกับนักเรียน เพื่อฝึกการตอบคำถาม คำถามจะช่วยให้ผู้อ่านมีความอยากรู้อยากเห็น และทำให้ผู้อ่านเข้าใจเรื่องได้เร็ว

3) ขั้นอ่าน (Read) การอ่านข้อความในบทหรือตอนนั้น ๆ ซ้ำอย่างละเอียดและในขณะเดียวกันก็ค้นหาคำตอบสำหรับคำถามที่ได้ตั้งไว้ ในขั้นนี้เป็นการอ่านเพื่อจับใจความสำคัญโดยแท้จริง และตอบคำถามที่ตั้งไว้

4) ขั้นบอกคำตอบอีกครั้ง (Record) เมื่อได้คำตอบแล้วให้ผู้เรียนจดบันทึกข้อมูลต่าง ๆ ที่ได้อ่านจากขั้นตอนที่ 3 โดยใช้ภาษาของตนเองเพื่อให้เข้าใจได้ง่ายขึ้นและสามารถจำคำตอบนั้นได้ โดยคำตอบนั้นต้องคงความหมายเดิมของเรื่องเอาไว้

5) ขั้นสรุปใจความสำคัญ (Recite) ให้ผู้เรียนเขียนสรุปใจความสำคัญซึ่งประกอบด้วยใจความหลักและใจความรอง โดยพยายามใช้ภาษาของตนเอง ถ้ายังไม่แน่ใจบทใดหรือตอนใดให้กลับไปอ่านซ้ำใหม่

6) ขั้นทบทวน (Reflect) ให้ผู้เรียนวิเคราะห์ วิจารณ์ บทอ่านที่ผู้เรียนได้อ่านแล้วแสดงความคิดเห็นในประเด็นที่ผู้เรียนมีความคิดเห็นสอดคล้องหรือความคิดเห็นไม่สอดคล้องเป็นการทบทวนเรื่องที่อ่านทั้งหมด ในขั้นตอนนี้เป็นการตรวจสอบความเข้าใจของนักเรียนว่าจดจำหรือเข้าใจเรื่องราวทั้งหมดได้มากน้อยแค่ไหน หากส่วนไหนที่ยังจดจำไม่ได้ก็กลับไปอ่านซ้ำและทบทวน ซึ่งจะช่วยให้นักเรียนเข้าใจแนวคิดที่ชัดเจนและมีความคงทนในการจดจำอีกด้วย

การจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบ SQ4R นั้นจะช่วยสร้างนิสัยการอ่านที่ดีและมีประสิทธิภาพในการอ่านได้ดี จะทำให้การอ่านมีจุดมุ่งหมายที่แน่นอนว่าต้องการอะไรหลังการอ่าน อ่านแล้วอาจจะจับจุดสำคัญหรืออ่านไปแล้วใช้จุดมุ่งหมายเหมือนกับการเหวี่ยงแห ไม่รู้ว่าจะจับอะไร ได้อะไรหรือไม่ แต่ถ้ามีการใช้คำถามจะช่วยให้ผู้เรียนได้แนวคิดจากคำถามและพยายามหาคำตอบเมื่อผู้สอนถาม ดังนั้น การใช้คำถามจึงเป็นแนวทางที่จะทำให้ผู้เรียนอ่านอยู่ในขอบเขตที่ตั้งไว้ แล้วจะทำให้เข้าใจดีขึ้นเมื่อผู้เรียนได้รับการฝึกฝนจนคล่องแคล่วและชำนาญแล้ว ผู้เรียนสามารถใช้ทักษะการอ่านกับการอ่านตำราเรียนวิชาอื่น ๆ ได้หรือการอ่านสื่อในชีวิตประจำวันได้ถือว่าเป็นกระบวนการเรียนรู้ที่สมบูรณ์อีกรูปแบบหนึ่ง เพื่อเตรียมตัวสอบที่มีความสำคัญอย่างยิ่งก่อนก้าวสู่อนาคตที่วาดหวังไว้

คุณครู...ช่วยหนูด้วย !

2016-02-01T16:03:00.000+07:00

....ครูสุพรรณี บัวเนียม
โรงเรียนวัดอภยาราม.....

“คุณครู ช่วยหนูด้วย หนูกินกล้วยอยู่บนหลังคา....” ยังจำบทร้องเล่นสมัยเด็กๆ กันได้หรืไม่ ร้องเล่นทีไรสนุกทุกที แต่สำหรับเด็กนักเรียนส่วนหนึ่งในปัจจุบันนี้ คงร้องขอความช่วยเหลือจริง ๆ ที่เกิดจากความทุกข์ของตัวเขาเอง
ในช่วงสองสามปีที่ผ่านมานี้ ดิฉันได้ประสบปัญหา การเรียนการสอนกับนักเรียนสมาธิสั้นมาตลอด และนับวันจะมีแนวโน้มเพิ่มมากขึ้น ซึ่งจากการสอบถามนักเรียนเหล่านี้ ตัวเขาเองพยายามที่จะตั้งใจเรียนเหมือนกับเพื่อนคนที่ปกติ แต่เขาก็มีความอดทนได้แค่นั้น ดิฉันได้พยายามคิดแก้ปัญหาว่าจะช่วยเหลือเด็กเหล่านี้ได้อย่างไร เพราะหลายคนนับว่าถ้าตั้งใจเรียนแบบมีสมาธิที่คงทน ก็จะมีผลการเรียนที่ดีเหมือนกัน ดิฉันทดลองให้นักเรียนกลุ่มสมาธิสั้นมานั่งเรียนด้านหน้า ใกล้ดิฉัน เมื่อนักเรียนเริ่มอยู่ไม่นิ่งจะเรียกชื่อเพื่อเตือนสติให้ตั้งใจเรียนต่อ ทำอย่างนี้อยู่บ่อยๆ ได้ผลดี แต่ครูจะเหนื่อย กับการต้องปรับสมาธิในการสอนเหมือนกัน ส่วนนักเรียนที่ตั้งใจเรียนก็จะเบื่อกับการเบรกในการเรียนที่ต่อเนื่อง เป็น สัจธรรมชีวิตจริง ๆ ดังที่ผู้รู้เคยกล่าวไว้ว่า “ในดีมีเสีย ในเสียมีดี ” และจากการที่พยายามศึกษาและคิดแก้ไขปัญหาเด็กสมาธิสั้นไปตามสภาพนี่เอง ดิฉันก็ได้มีโอกาสอ่านเจอเรื่องราวเกี่ยวกับเด็กสมาธิสั้นและวิธีแก้ปัญหาให้กับเด็กเหล่านี้ โดย พญ.นิดา ลิ้มสุวรรณ ภาควิชาจิตเวชศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล น่าสนใจมากค่ะ เพราะประเด็นความรู้ตรงกับเหตุการณ์ที่ดิฉันได้กล่าวมาข้างต้นทั้งสิ้น จึงนำมาฝากเพื่อนครูที่พบปัญหาและอยากช่วยเหลือเด็กเหล่านี้เหมือนกับดิฉันบ้าง ดังนี้
“โรคสมาธิสั้น” เรียกย่อ ๆ ว่า ADHD มาจาก Attention Deficit Hyperactivity Disorder ซึ่งในปัจจุบันเราพบว่ามีเด็กวัยเรียนทั่วโลกเป็นโรคสมาธิสั้นประมาณร้อยละ 7 หมายความว่า ในเด็กวัยเรียน 100 คน จะพบโรคสมาธิสั้น 7 คน ถ้าในห้องเรียนมีนักเรียนประมาณ 40-50 คน ก็จะมีเด็กสมาธิสั้น 2-3 คน อาการหลักของเด็กสมาธิสั้นมี 3 ด้าน คือ
1. อยู่ไม่นิ่ง ซน ยุกยิก กระสับกระส่าย มืออยู่ไม่สุข อยู่นิ่งไม่ได้ ต้องขยับตลอด นั่งไม่ติดที่ ชอบเดินมา ชอบวิ่ง ไม่เดิน ชอบปีนป่าย เล่นผาดโผน เล่นแรง เล่นได้ไม่เหนื่อย พูดเก่ง พูดเร็ว พูดไม่หยุด พูดไปเรื่อยๆ หุนหันพลันแล่น รอคอยไม่ได้ คิดอะไรจะทำทันที เหมือนรถมีเบรก พูดสวน พูดทะลุกลางปล้อง ตอบก่อนผู้ถามจะถามจบ
2. ถ้าต้องทำอะไรที่ซ้ำๆ หรือนาน จะไม่อยากทำ หรือไม่อดทนพอที่จะทำสิ่งนั้น ไม่มีสมาธิ ทำงานตกหล่น สะเพร่า เหม่อลอย ขี้ลืม
3. ทำของหายบ่อยๆ ทำอะไรนานๆ ไม่ได้ เปลี่ยนกิจกรรมบ่อยๆ ทำงานไม่เสร็จ วอกแวกง่าย อะไรผ่านก็หันไปมองเหมือนไม่ได้ฟังเวลามีคนพูดด้วย
สาเหตุของโรคนี้ ส่วนหนึ่งมาจากปัจจัยทางพันธุกรรม ถ้ามีพ่อหรือแม่ 1 คน เป็นโรคสมาธิสั้น พบว่าลูกจะเป็นโรคนี้ร้อยละ 57 รวมทั้งปัจจัยทางสิ่งแวดล้อม เช่น มารดาสูบบุหรี่ หรือใช้สารเสพติดช่วงตั้งครรภ์ น้ำหนักแรกเกิดน้อยกว่าเกณฑ์ รวมทั้งได้รับพิษจากสารตะกั่ว
โรคที่มักพบร่วมกับโรคสมาธิสั้น เช่น โรคการเรียนรู้บกพร่อง หรือ Learning Disorder (LD) พบร่วมกับโรคสมาธิสั้นได้ถึงร้อยละ 30 ปัญหาพฤติกรรมดื้อต่อต้าน ไม่ทำตามสั่ง โรคกล้ามเนื้อกระตุก (Tics) โรควิตกกังวล ในเด็กที่มีโรค LD ร่วมด้วยจะมีอาการอย่างใดอย่างหนึ่งต่อไปนี้ เขียนหนังสือไม่ถูก สับสนเวลาสะกดคำ อ่านหนังสือไม่คล่อง อ่านตะกุกตะกัก หรืออ่านข้ามคำที่อ่านไม่ออกไปเลย ไม่เข้าใจการคิดคำนวณเลข สับสนเวลาต้องคิดคำนวณเลข
ทั้งนี้ การแก้ไขหรือรักษา ช่วยเหลือดูแลเด็กที่เป็นสมาธิสั้น จะต้องเกี่ยวข้องกันหลายฝ่าย ทั้งตัวเด็กเอง ผู้ปกครองและครูที่ดูแลเด็กที่โรงเรียน นอกจากนั้นการรักษาจำเป็นต้องใช้หลายวิธีผสมผสานกัน ในการดูแล เพื่อให้ได้ผลการรักษาที่ดีที่สุด นอกจากนี้แล้ว ยังมีการรักษาด้วยยา ยาเพิ่มสมาธิ มีประสิทธิภาพในการรักษาสูง โดยเฉพาะยาในกลุ่มที่มีฤทธิ์กระตุ้นประสาท เช่น Methylphenidate จะสามารถลดอาการทั้ง 3 ด้านได้โดยตัวยาเข้าไปกระตุ้นให้สมองหลั่งสารสื่อประสาทเพิ่มมากขึ้น และการรักษาด้วยการปรับพฤติกรรม ทั้งผู้ปกครอง และครูสามารถใช้การปรับพฤติกรรมช่วยเด็กได้ อาทิ จัดสถานที่ให้เหมาะสมก่อนเริ่มกิจกรรม อย่างการเรียนในห้องเรียน เราไม่ควรให้เด็กนั่งใกล้หน้าต่าง ประตู หรือเพื่อนที่มักจะชวนคุย เพราะจะทำให้วอกแวกได้ง่าย ถ้าเป็นไปได้ควรให้นั่งแถวหน้าใกล้กระดาน หรือใกล้ๆ ครูผู้สอน
ขณะที่อยู่บ้าน เราก็ควรปิดโทรทัศน์หรืออินเทอร์เน็ตเพื่อให้เด็กได้ใช้เวลาทำการบ้านอย่างมีสมาธิ และควรจัดโต๊ะที่ทำการบ้านให้อยู่ในห้องที่สงบหรือหันหน้าเข้ากำแพง การตั้งกฎกติกาและสื่อสารกับเด็กให้ชัดเจน เช่น ทำการบ้านให้เสร็จก่อน จึงจะสามารถไปเล่นได้ ถ้าทำการบ้านเลขเสร็จ 10 ข้อ แล้วจะได้พักดูการ์ตูน 1 ตอน เป็นต้น ด้านกิจกรรม ควรแบ่งขั้นตอนในการทำให้งานแต่ละอย่างออกเป็นขั้นย่อยๆ แล้วให้เด็กค่อยๆ ทำไปทีละขั้น เช่น เด็กปกติสามารถทำการบ้าน 20 ข้อ เสร็จได้รวดเดียว แต่เด็กสมาธิอาจต้องแบ่งเป็นทำครั้งละ 10 ข้อ แล้วไปพักเปลี่ยนอิริยาบถก่อน จึงกลับมาทำต่ออีก 10 ข้อ เป็นต้น การให้สัญญาณเตือนเมื่อเด็กวอกแวกหรือเสียสมาธิ อาจต้องช่วยด้วยการส่งสัญญาณเตือน เช่น การเรียกชื่อ หรือเรียกให้เด็กเปลี่ยนกิจกรรม ในห้องเรียนอาจให้ออกมาช่วยครูลบกระดาน หรือแจกสมุด แล้วจึงให้กลับไปทำกิจกรรมเดิมต่อ ข้อควรระวัง คือ จะต้องไม่แสดงท่าทีไม่พอใจ หรือรำคาญในการเตือนหลังการทำกิจกรรม
สำหรับการให้รางวัลหรือการชมเชย เมื่อทำงานสำเร็จควรให้การชมเชย เพื่อเป็นแรงเสริมทำให้เด็กอยากประสบความสำเร็จในการทำสิ่งนั้นอีก หรืออาจให้รางวัลเป็นสัญลักษณ์ของการชื่นชม เช่น ให้สติกเกอร์ติดสมุดเมื่อทำการบ้านเสร็จ การให้การชมเชยถือเป็นส่วนสำคัญในการทำให้เด็กเกิดความภาคภูมิใจในตนเอง
หวังว่าบทความนี้ คงจะสามารถช่วยคุณครูให้นำความรู้ไปปรับใช้ในการแก้ปัญหานักเรียนสมาธิสั้นได้ตามบริบทของตนเอง เพื่อเด็กๆ เหล่านี้ซึ่งรอคอยความหวังจากคุณครูอย่างพวกเรา ที่ไม่เคยทอดทิ้งพวกเขา...เด็กสมาธิสั้น...และดิฉันเชื่อว่า หัวใจอันบริสุทธิ์ของพวกเขา อยากจะร้องขอกับครูของพวกเขาว่า “คุณครู....ช่วยหนูด้วย!”
แหล่งข้อมูล : MyFirstBrain.Com

เลี้ยงลูกให้เป็นคนปกติ

2016-01-11T13:54:00.000+07:00

โดยคุณครูศันสนีย์ เพชรย้อย...

โรงเรียนวัดอภยาราม

# เมื่อไม่มีใครเห็นคุณค่า

“เมื่อหนูเอาการ์ดวันแม่ที่ตั้งใจทำสุดฝีมือไปให้แม่ ...แม่บอกว่า.....ขอบใจมากลูก

แต่ เอ.....กลีบดอกไม้ดอกนี้หนูยังไม่ได้ระบายสีเลยนี่นา

เมื่อหนูอวดแม่ว่า วันนี้สอบภาษาอังกฤษได้ที่ 1 ของห้อง ...แม่ถามว่า....แล้วเป็นที่เท่าไหร่ของระดับชั้นคะลูก

เมื่อหนูเทน้ำไปให้แม่เมื่อแม่กลับจากทำงาน...แม่บอกว่า....วันหลังอย่าใช้แก้วใบนี้มันแพงเดี๋ยวลูกจะทำแตกเอาจ๊ะ”

นั่นเป็นส่วนหนึ่งของคำบอกเล่า ของน้ำใสเด็กผู้หญิงอายุ 10 ปี คนหนึ่ง และในทุกเหตุการณ์ น้ำใสก็จะหน้าจ๋อย คอตก เดินกลับเข้าห้องของตัวเองไปเงียบๆ โดยที่แม่ไม่ทันสังเกตว่าลูกเป็นอะไรจนกระทั่ง...เมื่อลูกเริ่มโตเป็นวัยรุ่น

พ่อแม่เริ่มสังเกตว่า น้ำใสเป็นเด็กไม่มีความมั่นใจ แม้คิดอยากทำอะไร แต่ก็ไม่กล้าเริ่มทำนอกจากนั้น เวลาอยู่กับพ่อแม่ก็ดูหงุดหงิดอยู่เสมอ

ความเสียหายอันเกิดจากสิ่งที่ดำเนินต่อเนื่องมานานเป็น 10 ปี ในกรณีของน้ำใส คงต้องการเวลาในการซ่อมแซมอยู่พอสมควร

แต่หมอนำเรื่องนี้มาเล่าเพื่อเตือนใจคุณพ่อคุณแม่ค่ะว่า ความตั้งใจและพยายามของลูกนั้นเป็นสิ่งมีคุณค่ามหาศาลที่ควรค่าแก่การถูกจัดลำดับความสำคัญไว้เหนือความสมบูรณ์แบบหรือความเป็นหนึ่ง เพราะหากพ่อแม่เห็นคุณค่าของความตั้งใจและพยายามอย่างไม่รู้จักเหน็ดเหนื่อย ซึ่งก็คงจะไม่แปลกอะไรหากบุคคลที่มีบุคลิกภาพแบบนี้จะประสบความสำเร็จในชีวิต เมื่อโตขึ้นเป็นผู้ใหญ่

แต่หากเขารู้สึกว่าความตั้งใจและพยายามของเขานั้นไร้ความหมายเขาก็จะรู้สึกท้อแท้ไม่อยากคิด ไม่อยากทำและแน่นอนว่า ความสำเร็จก็มักจะยิ่งห่างไกลออกไปทุกทีอย่าปล่อยให้กลีบดอกไม้บนงานฝีมือหรือลำดับที่ในชั้นเรียนของลูกกลายเป็นเหตุให้เขาสูญเสียความมั่นใจในตัวเองนะค่ะ

...อ้างอิงจาก หมอก้อย เพจเลี้ยงลูกให้เป็นคนปกติ

Crภาพจากhttp://www.twinlifeonline.co. Ukltoddlers/handprint-cards-spaghetti-art

เลี้ยงลูกอย่างไร "ให้คิดเป็น" ?

2016-01-11T13:49:00.001+07:00

บทความส่งเสริมกระบวนการคิดสำหรับเด็ก โดย...นางกาญจนา เกื้อเส้ง

....ครูโรงเรียนวัดอภยาราม

ทุกวันนี้ คุณพ่อคุณแม่จำนวนไม่น้อยมักเชื่อมโยงคำว่า “คิดเป็น” กับคำว่า “เรียนเก่ง” เข้าด้วยกันโดยเชื่อว่า ถ้าลูกเรียนหนังสือเก่งแล้ว ลูกจะสามารถคิดเป็นด้วย ซึ่งในความเป็นจริงแล้ว คำว่า “เรียนเก่ง” กับคำว่า “คิดเป็น” นั้นอาจจะเป็นสองคำที่ไม่ได้ไปด้วยกันในรูปแบบของสมการตามที่คุณพ่อคุณแม่คิดหรือนึกไว้ก็ได้กล่าวคือคนที่เรียนเก่งอาจไม่จำเป็นต้องคิดเป็นหรือคนที่คิดเป็นอาจไม่จำเป็นต้องเป็นคนเรียนเก่งก็ได้ซึ่งตัวอย่างก็มีปรากฏให้พบเห็นอยู่ไม่น้อยในสังคมไทยปัจจุบัน เช่น การที่บุคคลที่มีการศึกษาสูง ซึ่งเรามักยกย่องว่าเป็นคนเรียนดีเรียนเก่งแล้วแก้ปัญหาชีวิตของตนโดยการเบียดเบียน หรือทำร้ายชีวิตทั้งของตนเองและผู้อื่น
ดังนั้น คำถามสำคัญสำหรับคุณพ่อคุณแม่คงไม่ใช่คำถามที่ว่า “ทำอย่างไรให้ลูกเรียนเก่ง” แต่น่าจะเป็นคำถามที่ว่า “ทำอย่างไรให้ลูกคิดเป็น และสามารถใช้ชีวิตในการอยู่ร่วมกับผู้อื่นในสังคมที่มีแต่ความเปลี่ยนแปลงได้อย่างมีความสุข” มากกว่า

เมื่อพูดถึง “เด็กที่คิดเป็น” ก็ทำให้นึกไปถึงเด็กที่คิดได้อย่างลึกซึ้ง กว้างไกล สามารถเชื่อมโยงประสบการณ์ต่างๆ ที่พบเห็นในชีวิตประจำวันได้รู้และเข้าใจความต้องการของตนเอง เอื้ออาทรต่อความรู้สึกของผู้อื่น ขณะเดียวกันก็สามารถแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นในการดำรงชีวิต และการทำงานได้ สามารถปรับตัวเองอยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุข การที่เด็กจะพัฒนา และเติบโตเป็นบุคคลที่คิดเป็นได้นั้นส่วนหนึ่งย่อมขึ้นอยู่กับการเลี้ยงดูของคุณพ่อคุณแม่โดยมีหลักการสำคัญๆ ดังนี้

- เปิดโอกาสให้ลูกคิด และตัดสินใจด้วยตนเองบ้าง คุณพ่อคุณแม่ไม่ควรคิดหรือทำสิ่งต่างๆ ให้ลูกไปเสียทุกอย่าง แต่ควรส่งเสริมให้ลูกได้คิดเพื่อตัวเองด้วย เมื่อคุณครูมอบหมายงานที่ให้ลูกทำ คุณพ่อคุณแม่ควรให้ลูกได้ใช้ความสามารถ และจินตนาการของตนเองในการทำงานดังกล่าว ไม่ควรช่วยคิดหรือทำแทนลูก
- เปิดโอกาสให้ลูกได้เผชิญกับปัญหาหรือความยากลำบากในชีวิตบ้าง คุณพ่อคุณแม่ไม่ควรปิดกั้นปัญหา หรือความยากลำบากที่อาจเกิดขึ้นกับชีวิตลูก กล่าวอีกนัยหนึ่ง คือเปิดโอกาสให้ลูกได้เผชิญกับปัญหา และเรียนรู้วิธีการจัดการกับปัญหาด้วยตัวของลูกเอง โดยที่คุณพ่อคุณแม่คอยเฝ้าดูและให้คำแนะนำ ปรึกษาอยู่ห่างๆคุณพ่อคุณแม่หลายท่านไม่ต้องการให้ลูกประสบกับปัญหาใดๆ เลยในชีวิต โดยคอยปกป้องลูกจากปัญหาต่างๆ ที่อาจกล้ำกรายเข้ามา เช่น เมื่อลูกขั้นเรียนใหม่ คุณพ่อคุณแม่ก็พยายามที่จะเลือกห้องเรียนที่ดีที่สุดให้กับลูก เพื่อให้ลูกได้อยู่ท่ามกลางเพื่อนที่เรียนเก่ง เป็นเด็กดี หรือสนิทกับลูกมาก่อน โดยไม่ยอมให้ลูกได้พบกับเพื่อนใหม่ๆ หรือเผชิญกับความเปลี่ยนแปลงในชีวิตบ้าง คุณพ่อคุณแม่หลายท่านมักอ้างเหตุผลว่ากลัวลูกจะไม่มีเพื่อนบ้าง กลัวลูกจะถูกเพื่อนแกล้งบ้าง ซึ่งในความเป็นจริงของชีวิต คุณพ่อคุณแม่ต้องไม่ลืมว่า เราไม่อาจติดตามลูกไปในทุกหนทุกแห่ง หรือช่วยแก้ปัญหาต่างๆ ทุกปัญหาที่เข้ามาในชีวิตของลูกได้ ด้วยเหตุนี้ คุณพ่อคุณแม่ก็คงจำเป็นต้องเปิดโอกาสให้ลูกได้เผชิญกับอุปสรรคต่างๆ ด้วยตนเองบ้างเพื่อให้ลูกได้ฝึกความอดทน ได้รู้จักกับความผิดหวังเมื่อสิ่งต่างๆ จากภายนอกและภายในตนเองได้ ขณะเดียวกันก็ต้องพยายามหักห้ามใจ อย่าสงสารโดยการทำสิ่งหรือบันดาลทุกอย่างให้กับลูก เพื่อให้ลูกได้เรียนรู้การต่อสู้ชีวิต เห็นความไม่แน่นอน และความเปลี่ยนแปลงของสิ่งต่างๆ

- ส่งเสริมให้ลูกมีความรับผิดชอบ ในปัจจุบันคุณพ่อคุณแม่จำนวนมากไม่ค่อยเปิดโอกาสให้ลูกที่เรียนรับผิดชอบสิ่งต่างๆ ด้วยตนเอง เช่น ถ้าคุณครูมอบหมายงานให้ลูกทำเป็นการบ้าน คุณพ่อคุณแม่ยุคใหม่ มักจะขอร้องให้คุณครูช่วยบอกคุณพ่อ หรือคุณแม่เป็นรายบุคคลอีกครั้งหนึ่ง หรือเขียนเป็นจดหมายบอกคุณพ่อคุณแม่เป็นการส่วนตัว โดยอ้างเหตุผลว่า ลูกไม่ค่อยรับผิดชอบ ไม่ยอมจดสิ่งที่คุณครูสั่งหรือไม่ยอมบอก ทำให้ไม่ได้ทำงานที่ได้รับมอบหมาย อันที่จริงแล้ว คุณพ่อคุณแม่ควรใช้โอกาสดังกล่าวในการฝึกความรับผิดชอบของลูก ถ้าลูกลืมหรือไม่ทำสิ่งที่ได้รับมอบหมาย ลูกจะได้เรียนรู้บทเรียนด้วยตนเองและครั้งต่อไป ลูกจะได้เรียนรู้วิธีการกับปัญหาว่าควรทำอย่างไรเป็นต้นไป

- ฝึกให้ลูกได้ช่วยงานบ้าน หรืองานในกิจวัตรประจำวันบ้าง เช่น ถูบ้าน ล้างจาน รดน้ำต้นไม้ ทั้งนี้เพื่อให้ลูกมีโอกาสทำสิ่งต่างๆ เพื่อผู้อื่นบ้างฝึกการลงมือปฏิบัติจริง เรียนรู้ที่จะช่วยเหลือตนเอง และได้บทเรียนจากการทำงานรวมตลอดถึงเปิดโอกาสให้ลูกได้อยู่กับตนเอง ทั้งนี้เพื่อเรียนรู้และชื่นชมความงามของธรรมชาติรอบตัว

- ส่งเสริมความอยากรู้อยากเห็นของลูก โดยเปิดโอกาสให้ลูกซักถามหรือแสดงความคิดเห็นขณะเดียวกันก็อาจชวนให้ลูกสังเกตความเปลี่ยนแปลงสิ่งต่างๆ รอบตัว
หลักการต่างๆ ที่กล่าวถึงข้างต้นเป็นเพียงแนวทางที่นำไปสู่การพัฒนาการคิดของลูก อย่างไรก็ตาม

หัวใจสำคัญที่สุดคือสัมพันธภาพที่อบอุ่นในครอบครัว เพราะจะช่วยให้เด็กอยู่ในสังคมแห่งการเปลี่ยนแปลงได้อย่างมีความสุข

“”””””””””””””””””””””””””””””””””””””

สมาธิ การเรียนรู้ และความจำ

2015-12-28T18:23:00.003+07:00

โดย...

นางปิยวรรณ บุญรุ่ง

ครูโรงเรียนวัดอภยาราม

Robert Sylvester นักวิชาการด้านการเรียนรู้ได้ กล่าวไว้อย่างน่าสนใจว่า “อารมณ์ทำให้เกิดความสนใจ และความ

สนใจทำให้เกิดการเรียนรู้ (Emotion drives attention, attention drive learning)” 3-4 ลักษณะ ได้แก่ อะไรที่ใหม่ๆ อะไรที่มี

การเคลื่อนไหว อะไรที่มีแสงวูบวาบฉูดฉาด รวมทั้งอะไรที่แรงๆ เช่น กลิ่นแรงๆ เสียงดังๆ เป็นต้น

สิ่งเร้าที่มีคุณสมบัติแบบนี้จะดึงความสนใจของคนได้ดี ดังนั้นเราจะเห็นว่าบรรดาสื่อโฆษณาทั้งหลายพยายามทำให้สื่อดึงความสนใจของคน แต่คุณสมบัติของสิ่งเร้าหรือสื่อแบบนี้ดึงความสนใจของเราได้ชั่วคราว ถ้าหากเนื้อหาหรือเรื่องราวที่อยู่ภายในไม่มีความหมายหรือไม่มีความเกี่ยวข้องกับเราเลย ฉะนั้นความหมายของสิ่งต่างๆ รอบตัวที่มีต่อตัวเราจึงเป็นจุดเริ่มต้นของกระบวนการสมาธิ การเรียนรู้ และความจำที่สำคัญที่สุดและมีอิทธิพลทำให้เกิดการเรียนรู้และสมาธิได้มากที่สุด ซึ่งนี้เป็นจุดที่จะเปิดไปสู่การเรียนรู้ และการพัฒนาสมาธิ รวมทั้งความจำ

ขั้นต่อไปคือ ทำให้ความสนใจนั้นแรงขึ้น ยาวนานขึ้น วิธีที่ง่ายที่สุดคือการกระตุ้นความอยากรู้อยากเห็นซึ่งเป็นธรรมชาติของคนเราให้ทำงานมากขึ้น วิธีการคือ ตั้งคำถาม ท้าทายให้แสวงหาคำตอบ หรือแม้แต่กระตุ้นให้เกิดความสงสัย ยิ่งเป็นคำถามปลายเปิด คำถามที่เจาะไปได้เรื่อยๆ ไม่มีจุดจบ ยิ่งเป็นเรื่องท้าทาย เราไม่เน้นคุณภาพของคำถามว่าจะมีเหตุผลหรือไม่ เพราะเรากำลังกระตุ้นความอยากรู้อยากเห็น

มาถึงขั้นตอนการสรุปความรู้ที่ได้จากการแสวงหา สิ่งที่ต้องทำก็คือให้สรุปสิ่งที่ได้มาด้วยตัวเอง อาจจะใช้การบันทึก การวาดเป็นรูป การทำเป็นเครื่องหมาย หรือแม้แต่การเล่าให้ฟังด้วยคำพูด จะทำให้จำได้ดีกว่าไม่ต้องกลัวว่าจะเรียนรู้ไปผิดๆ เพราะมันเป็นจุดเริ่มต้น

การสร้างสมาธิและคุณภาพการเรียนรู้และความเข้าใจนั้น ต้องเริ่มจากสิ่งที่สนใจหรือประทับใจ แล้วทำให้เกิดคำถามกับสิ่งนั่น สนับสนุนให้เกิดการหาคำตอบอย่างไม่สิ้นสุดแล้วให้สรุปผลที่ได้ด้วยตัวเอง หากคำตอบหรือความรู้ที่ได้มายังไม่ถูกต้อง ก็สร้างวิธีการสอบทานคำตอบนั่น ด้วยการสร้างคำถามต่อคำตอบ ซึ่งวิธีการนี้เหมาะสำหรับนำมาบูรณาการการเรียนการสอนให้กับเด็กมากเพราะเป็นการเรียนรู้ได้จากความอยากรู้ของตัวเด็กจริงๆ

แหล่งที่มา http://www.karn.tv/ห้องสมุด/บทความวิชาการ/209

ส่งเสริมการเรียนรู้ด้วยการเล่านิทาน

2015-12-28T17:29:00.000+07:00

นิทานช่วยพัฒนาภาษา ความคิดริเริ่มสร้างสรรค์และจินตนาการ เรียนรู้ขนบธรรมเนียมประเพณีและวัฒนธรรม สานสายใยครอบครัว ปลูกฝังให้รักการอ่าน สนุกสนาน เพลิดเพลินและมีสมาธิ สิ่งเหล่านี้จะเป็นพื้นฐานนำไปสู่การพัฒนาความฉลาดทางอารมณ์ที่เหมะสมในแต่ละช่วงวัยและจากสิ่งที่ได้อ่านได้ฟังยังใช้เป็นแนวทางที่จะช่วยให้สามารถแก้ไขปัญหาต่าง ๆ ได้ เพื่อให้เด็กอยู่ร่วมกับผู้อื่นได้อย่างเข้าใจและมีความสุข
ขณะตั้งครรภ์ ควรเลือกหนังสือที่สนุกสนานโดยแม่ตั้งใจเล่านิทานให้ลูกน้อยในครรภ์ฟัง
วัยแรกเกิด - 1 ปี วัยนี้จะสนใจสิ่งแวดล้อมรอบตัว ชอบมองของที่มีสีสวยงาม รู้สึกสนุกกับการค้นหา หนังสือที่เหมาะสมกับวัยนี้ ควรเป็นหนังสือที่มีรูปภาพเดี่ยวเหมือนจริง เช่น รูปสัตว์ ผลไม้ ฯลฯ ฉากหลังของภาพไม่รกรุงรัง
วัย 2-3 ปี เป็นวัยอยากเรียนรู้สิ่งต่างๆ สนใจค้นหาชอบสำรวจสิ่งต่างๆ มีการพัฒนาทางภาษารวดเร็ว ชอบฟังบทกลอนสั้นๆ ใช้ภาษาง่ายๆ หนังสือที่เหมาะสมกับวัยนี้ ควรมีเนื้อหาเกี่ยวกับชีวิตประจำวัน สัตว์ สิ่งของใช้ภาษาง่ายๆอาจเป็น บทกลอนหรือคำคล้องจอง
วัย 4-5 ปี เด็กวัยนี้พูดเป็นประโยคยาวๆได้ ชอบตั้งคำถามทำไม อย่างไร ช่างสังเกต ช่างฝัน เริ่มมีจินตนาการ เล่นเป็นกลุ่มด้วยบทสมมติเป็น หนังสือที่เหมาะกับวัยนี้ ควรเป็นเรื่องที่ประสานกลมกลืน เนื้อเรื่องสนุก ใช้ภาษาแปลกๆ รูปภาพน้อยลงแต่รายละเอียดของภาพมากขึ้น
วัย 6-7 ปี เด็กวัยนี้พูดได้ชัดเจน เล่าเรื่องต่างๆได้ยาว ชอบแสดงท่าทางประกอบหรือเลียนแบบ หนังสือที่เหมาะกับวัยนี้ ควรเป็นเรื่องสั้นๆ ใช้ภาษาง่ายๆ เนื้อเรื่องตลกขบขัน มีการสอดแทรกจริยธรรม
วัย 8-11 ปี เด็กวัยนี้จะเริ่มรู้จักคิดเป็นเหตุเป็นผล ชอบเลียนแบบพฤติกรรมของผู้ใหญ่ มีสมาธิดีขึ้น หนังสือที่เหมาะกับวัยนี้ ควรเป็นหนังสือที่เขียนจากเรื่องจริง เช่น ประวัติบุคคลสำคัญ ความรู้รอบตัว ฯลฯ มีการสอดแทรกจริยธรรมในเนื้อเรื่อง
วัย 12-15 ปี เด็กวัยนี้มีความคิดเป็นของตัวเอง เข้าใจสิ่งที่เป็นนามธรรม บางครั้งสับสนกับบทบาทของตนเองชอบเลียนแบบสื่อที่ชอบ หนังสือที่เหมาะสมกับวัยนี้ ควรเป็นเรื่องที่ มีความหลากหลาย ซับซ้อน ที่สามารถคิดคาดเดาและท้าทายให้อยากรู้ต่อไป มีการสอดแทรกคุณธรรม และจริยธรรม
ดังนั้นเราควรส่งเสริมให้เด็กๆได้ฟังหรืออ่านนิทานจากหนังสือที่เหมาะสมกับวัยเพื่อช่วยให้เด็กเกิดการเรียนรู้ที่ดีมีความฉลาดทางอารมณ์ และมีความสุข

แหล่งที่มา: นิตยสาร ''แม่และเด็ก''
http://women.sanook.com/2521/
http://www.prthai.com/articledetail.asp?kid=10460

โดย...

นางปิยวรรณ บุญรุ่ง

ครูโรงเรียนวัดอภยาราม

การเชื่อมโยงความรู้ทางวิทยาศาสตร์จากห้องเรียนสู่ชีวิตจริง (ระดับประถมศึกษา)

2015-12-01T10:28:00.000+07:00

นางสุพรรษา ย้อยรักษ์

บุคลกรวิทยาศาสตร์โรงเรียนวัดอภยาราม

วิทยาศาสตร์มีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในการดำรงชีวิตประจำวันของมนุษย์ ตลอดชีวิตของทุกคนต่างก็มีความเกี่ยวข้องกับวิทยาศาสตร์ทั้งสิ้น การเรียนรู้วิทยาศาสตร์จึงมีความสำคัญที่จะทำให้คนได้พัฒนาวิธีคิด ทั้งความคิดเป็นเหตุเป็นผล คิดสร้างสรรค์ คิดวิเคราะห์ มีความสามารถในการแก้ปัญหาอย่างเป็นระบบ ความรู้ทางวิทยาศาสตร์ช่วยให้คนมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับธรรมชาติและ เทคโนโลยีมากยิ่งขึ้น

ด้วยเหตุที่วิทยาศาสตร์มีความสำคัญ เราจึงต้องเรียนวิทยาศาสตร์ตั้งแต่เด็กเพื่อให้พร้อมที่จะนำวิทยาศาสตร์ไป แก้ปัญหาที่เราต้องพบต่อไปในอนาคต ดังนั้นภาระหน้าที่ความรับผิดชอบของผู้สอนวิทยาศาสตร์ที่จะต้องดำเนินการ คือครูจะต้องพัฒนานักเรียนให้มีความใฝ่รู้ มีเหตุผล ร่วมแสดงความคิดเห็นและยอมรับความคิดเห็นของผู้อื่น ทำงานร่วมกับผู้อื่นได้อย่างสร้างสรรค์ สามารถนำความรู้ไปใช้อย่างมีเหตุผล

การสอนวิทยาศาสตร์ในระดับประถมศึกษาเป็นเรื่องเกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวัน เพราะการดำเนินชีวิตของเด็กๆ เป็นวิทยาศาสตร์อยู่แล้ว เด็กในวัยประถมศึกษา เป็นวัยอยากรู้อยากเห็นเรื่องรอบตัว การสอนวิทยาศาสตร์ควรส่งเสริมให้เด็กๆได้ลงมือกระทำด้วยตนเอง ได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมงานกับเพื่อน ใช้พลังความคิดสร้างสรรค์และจินตนาการ ฝึกทักษะการสังเกต ทำงานเป็นขั้นตอน ได้ค้นพบความรู้ด้วยตัวเอง ทำให้เกิดมีความภาคภูมิใจ

การเชื่อมโยงความรู้ทางวิทยาศาสตร์จากห้องเรียนสู่ชีวิตจริงในการเรียนรู้ เช่น การให้นักเรียนเลี้ยงหนอนจนเป็นผีเสื้อ เลี้ยงลูกอ๊อด จนเห็นการพัฒนาของสัตว์ครึ่งน้ำครึ่งบกเป็นลูกกบ นอกจากนักเรียนจะได้ฝึกสังเกต ฝึกบันทึกรายงานแล้ว นักเรียนยังเรียนรู้ที่จะให้อาหาร เฝ้าดูพัฒนาการของชีวิตที่เกิดมาด้วยความใส่ใจ เรียนรู้ที่จะรักษาชีวิตอื่นมากกว่าทำลาย เห็นคุณค่าสิ่งมีชีวิต ซึ่งจะสร้างความอ่อนโยนในจิตใจได้อีกทางหนึ่งด้วย

ดังนั้นข้าพเจ้ามองว่าความรู้ทางวิทยาศาสตร์ไม่ใช่เรื่องยาก แต่สิ่งที่ยากมากกว่าความรู้ คือ กระบวนการในการเรียนรู้ ครูจึงเป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนเพื่อให้นักเรียนของเรามีทักษะการใช้ชีวิต มีความสมบูรณ์ทั้งความรู้ ความคิด และการแก้ปัญหาในชีวิตต่อไปค่ะ

แนวทางให้นักเรียนรักการเรียนรู้

2015-09-10T22:39:00.000+07:00

....นางชมขวัญ ขุนวิเศษ…

...ผู้อำนวยการโรงเรียนวัดอภยาราม....

ปัจจัยสำคัญที่สุดในการพัฒนาคุณภาพการศึกษา ไม่ใช่การมีอาคารที่สวยงาม การมีงบประมาณที่เพียงพอ หรือสื่อที่หลากหลาย แต่ปัจจัยสำคัญที่สุด คือความสามารถของครูในการจัดการเรียนรู้และการจัดการเรียนรู้จะประสบความสำเร็จได้ ผู้เรียนจะต้องรัก ชอบ และสนใจในการเรียนรู้นั้น ครูจึงจำเป็นต้องหาวิธีให้นักเรียนเกิดความรักที่จะเรียนรู้

บางครั้งวิธีที่ครูทำเพื่อช่วยเหลือดูแลให้นักเรียนมีความสามารถในการเรียนรู้หรือแก้ปัญหา อาจมีความผิดพลาดแล้วทำร้ายเด็กโดยไม่เจตนา ความมั่นใจ ความรักและความชอบในการเรียนรู้จึงอาจถูกทำลายไป ซึ่งแม้ว่าเรื่องที่สอน วิธีการสอนสำหรับเด็กแต่ละวัยมีความแตกต่างกัน แต่สิ่งที่จะเป็นพื้นฐานในการสอนและสำคัญต่อการรัก ความชอบที่จะเรียนรู้สำหรับเด็กทุกวัย คือ การสร้างสัมพันธภาพที่ดีระหว่างครูกับนักเรียน

จะเห็นว่า เมื่อไรสัมพันธภาพระหว่างครูและผู้เรียนไม่ดี เด็กจะปฏิเสธการเรียนรู้ คือไม่ชอบ ไม่อยากเรียน แรงจูงใจต่ำ ทำให้ครูที่ตั้งอกตั้งใจสอนโดยไม่เห็นแก่ความเหน็ดเหนื่อย รู้สึกเป็นทุกข์อย่างยิ่ง เริ่มไม่มั่นใจในตนเอง เหนื่อยหน่าย ชิงชังเด็กว่าไม่รักครูได้โดยไม่รู้ตัว จากความหวังว่าจะสนุกมีความสุขกับการสอน ต้องมาพบตัวเองอีกทีว่า ต้องรบราเคี่ยวเข็ญกับเด็กเหมือนทำสงครามสู้รบกันตลอดเวลา

ดังนั้น จึงต้องช่วยครูหาวิธีทำหน้าที่อย่างมีประสิทธิภาพ โดยฝึกทักษะการสร้างสัมพันธภาพที่ดีกับนักเรียน เพื่อสร้างสะพานเชื่อมถึงกัน ซึ่งทักษะง่ายๆ ไม่ได้ใช้ความรู้ที่ลึกซึ้งเลยก็คือ การสื่อสาร เริ่มจากการพูด เพราะ การพูดสื่อสารอาจทำให้เกิดความเกลียดชังได้พอ ๆกับการส่งเสริมให้เกิดความสุขในการเรียนรู้ได้ดังนั้น ครูต้องระวัง ไม่ใช้ภาษาแสดงการไม่ยอมรับ หรือใช้อำนาจข่มขู่ เพราะอาจจะเป็นการสร้างกำแพงไม่ให้นักเรียนสื่อสารกลับ ทำให้ยากต่อความรัก ความชอบในการเรียนรู้ เช่น การวิจารณ์ติเตียนว่า “เธอมันขี้เกียจจริงๆ แย่มาก” หรือการตราหน้าว่า “ทำตัวเหมือนเด็กอนุบาลทั้งที่อยู่ ป.6 แล้ว” หรือการตักเตือนขู่ว่า “ลืมได้ทุกวันจะให้ตกซ้ำชั้นแล้ว” เป็นต้น การสื่อสารแบบนี้ใช้ไม่ได้ ครูจึงต้องระมัดระวังในการสื่อสารและต้องปฏิบัติต่อนักเรียนโดยเคารพในคุณค่าและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์

นอกจากการพูด ครูก็ต้องฝึกฟังด้วย เราอาจคิดว่าเราฟังเป็นฟังทุกวัน แต่ความจริงสิ่งที่ได้ฟังอาจเป็นคนละเรื่องกับที่นักเรียนพยายามสื่อสารก็ได้ ดังนั้น เมื่อให้นักเรียนพูด ครูต้องฝึกตรวจสอบ เรื่องราวที่เข้าใจจากการฟัง ว่าตรงกับสิ่งที่เด็กต้องการสื่อสารหรือไม่ และต้องแสดงอาการรับรู้ขณะนักเรียนสื่อสาร เช่น ค่ะ ยิ้ม หรือพยักหน้า เมื่อเด็กรู้ว่าครูเข้าใจเขา ความรู้สึกดี ๆ มีกำลังใจ มีความมั่นใจ ความรักในการเรียนรู้ก็จะเกิดขึ้น

สิ่งสำคัญอีกอย่างก็คือ อารมณ์ของครูต้องยิ้มแย้ม แจ่มใส สนุก สอดแทรกกิจกรรม เกม เพลง หรือกิจกรรมที่เด็กสนใจขณะจัดการเรียนรู้ ถ้าหากทำได้เช่นนี้ การสร้างฉันทะ หรือความพอใจรักใคร่จะเรียนรู้และพลังความคิดดีๆ ก็จะเกิดขึ้นอย่างแน่นอนค่ะ....

แรงบันดาลในการทำงานเพื่อพัฒนาคุณภาพผู้เรียน

2015-07-24T15:52:00.001+07:00

แนวทางช่วยเหลือครูในการสอนกลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาอังกฤษ

2015-07-24T15:45:00.000+07:00

ทำไมต้อง BBL แล้ว BBL คืออะไร

2015-07-15T17:12:00.001+07:00

โดย.... นางวรรณี เพ็งประไพ

ครูโรงเรียนวัดอภยาราม

ผู้ปกครอง หรือผู้มีส่วนเกี่ยวข้องกับสถานศึกษา ที่ไม่ใช่บุคลากรทางการศึกษาอาจจะยังไม่เข้าใจ BBL

เป็นอย่างไร เมื่อก้าวเข้ามาสู่รั้วของโรงเรียนก็จะเห็นความเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ เช่น ถนนในโรงเรียน สนามเด็กเล่น อาคารเรียน อาคารประกอบต่าง ๆ มีสีสันที่สดใสแปลกตา มีห้องเรียนโต๊ะ เก้าอี้ที่หลากสี ซึ่งแต่ละสีมีความหมาย และมีผลต่อการพัฒนาสมองของนักเรียนโดยตรง นี่แหละคือส่วนหนึ่งของ BBL และเมื่อท่านได้อ่านบทความนี้ อาจทำให้มีความรู้เพิ่มขึ้นบ้าง

BBL : Brain based Learning เป็นทฤษฎีเกี่ยวกับการพัฒนาการสมองของมนุษย์ โดยนำความรู้ใหม่ ๆ ด้านประสาทวิทยาศาสตร์มาประยุกต์ใช้ในการเรียนการสอนในโรงเรียน โดยใช้กุญแจ 5 ดอก คือ

1. การปรับเปลี่ยนสนามเด็กเล่น เพื่อพัฒนาสมองน้อย และไขสันหลังให้แข็งแกร่ง เมื่อเด็กได้ออกกำลังกาย ร่างกายจะส่งเลือดไปเลี้ยงสมองมากขึ้นทำให้การเรียนรู้มีประสิทธิภาพมากขึ้น

2. ปรับเปลี่ยนห้องเรียน เพื่อเปลี่ยนสมองของเด็ก สิ่งแวดล้อมที่แปลกใหม่ มีความเข้มข้นมีสีสัน จะช่วยกระตุ้นให้เด็กสามารถเรียนรู้ และจดจำเนื้อหาที่เรียนได้ดีขึ้น

3. การจัดกระบวนการเรียนรู้ เป็นการกระตุ้นกระบวนการเรียนรู้ของเด็ก โดยใช้กิจกรรมต่าง ๆในการจัดการเรียนการสอนเพื่อให้สมองเด็กตื่นตัว สนใจ ท้าทายการคิด ค้นหา ลองผิด ลองถูก เรียนรู้ และจดจำกิจกรรมที่กระตุ้นสมองเด็ก เช่น กิจกรรมขยับกาย ขยายสอง ทุกๆ ต้นชั่วโมง การใช้บทเพลง และบทกลอน กิจกรรมที่นักเรียนได้เห็นภาพ ได้รับรู้ผ่านการได้ยินเสียง ได้เคลื่อนไหว และได้ใช้ประสาทสัมผัส

4. หนังสือเรียน และใบงาน ใช้หนังสือเรียนและใบงานที่ได้รับการออกแบบให้สอดคล้องกับการทำงานของสมอง เพื่อช่วยกระตุ้นสมองของนักเรียน ฝึกให้เด็กคิดทีละขั้นตอน และนำทักษะความรู้ในแต่ละขั้นมาประกอบกันเป็นความเข้าใจในที่สุด

5. สื่อและนวัตกรรม ใช้สื่อและนวัตกรรมที่แปลกใหม่ น่าตื่นเต้น และมีสีสัน และมีจำนวนเพียงพอกับนักเรียนทุกคน เครื่องมือเหล่านี้จะช่วยในการเรียนรู้ และกระตุ้นให้เด็กรู้สึกสนุกสนาน พึงพอใจ เกิดความตั้งใจที่จะเรียนรู้เนื้อหาที่ซับซ้อน

ที่มา คู่มือพลิกโฉมโรงเรียนตามแนวคิด BBL โดย อ.พรพิไล เลิศวิชา

ข้อห้ามที่ควรรู้ของประเทศในกลุ่มอาเซียน

2015-07-01T15:36:00.000+07:00

โดย.........นายพิพัฒน์ ทองต้ง

ครูชำนาญการพิเศษโรงเรียนวัดอภยาราม

อ้างอิงจาก teen.mthai.com และข้อมูลประกอบจาก thai-aec

ปัจจุบันนี้หากเราไม่รู้จัก AEC หรืออาเซียนไม่ได้แล้ว เพราะไม่อย่างนั้นเราก็คุยกับคนอื่นไม่รู้เรื่อง ยิ่งเป็นนักเรียนนักศึกษาด้วยแล้วต้องรู้เรื่อง เพราะว่าครูอาจารย์ท่านก็เอาไปใช้เป็นข้อสอบ โดยเฉพาะวิชาสังคมศึกษาหรือวิชาอื่นๆ ก็ได้เช่นกัน ดังนั้นจะมาบอกว่าไม่ต้องรู้ไม่ได้

ดังนั้นคุณต้องรู้จักอาเซียนในแง่มุมต่างๆ ให้ครบถ้วนทั้งเรื่องทั่วๆ ไปที่เกี่ยวข้องกับอาเซียน และรวมถึงเรื่องข้อห้ามบางประการของประเทศในอาเซียนที่น่ารู้แต่ยังไม่คอยมีใครนำเสนอมากนัก ดังนี้

1. ประเทศบรูไน ดารุสซาลาม (Brunei Darussalam)

1. ควรหลีกเลี่ยงเสื้อผ้าสีเหลือง เพราะถือเป็นสีของพระมหากษัตริย์

2. การทักทายจะจับมือกันเบาๆ และสตรีจะไม่ยื่นมือให้บุรุษจับ

3. การใช้นิ้วชี้ไปที่คนหรือสิ่งของถือว่าไม่สุภาพ แต่จะใช้หัวแม่มือชี้แทน

4. จะไม่ใช้มือซ้ายในการส่งของให้ผู้อื่น

5. สตรีเวลานั่งจะไม่ให้เท้าชี้ไปทางผู้ชายและไม่ส่งเสียงหรือหัวเราะดัง

6. วันหยุดคือวันศุกร์และวันอาทิตย์, วันศุกร์ 12.00-14.00 น.ทุกร้านจะปิด

7. จัดงานเย็นต้องจัดหลัง 2 ทุ่ม

2. ประเทศกัมพูชา (Cambodia)

1. ผู้หญิงห้ามแต่งตัวเซ็กซี่, ผู้ชายไว้ผมยาวจะมีภาพลักษณ์ นักเลง

2. ห้ามจับศีรษะ คนกัมพูชาถือว่าเป็นส่วนสำคัญที่สุดของร่างกาย

3. สบตามากเกินไป ถือว่าไม่ให้เกียรติ

3. ประเทศอินโดนีเซีย (Indonesia)

1. ไม่ควรใช้มือซ้ายในการรับ-ส่งของ คนมุสลิมอินโดนีเซียถือว่ามือซ้ายไม่สุภาพ

2. นิยมใช้มือกินข้าว

3. ไม่ควรชี้นิ้วด้วยนิ้วชี้ แต่ใช้นิ้วโป้งแทน

4. ไม่จับศีรษะคนอินโดนีเซียรวมทั้งการลูบศีรษะเด็ก

5. การครอบครองยาเสพติด อาวุธ หนังสือรูปภาพอนาจาร มีบทลงโทษหนัก อาทิ การนำเข้าและครอบครองยาเสพติดมีโทษถึงประหารชีวิต

6. บทลงโทษรุนแรงเกี่ยวกับการค้าและส่งออกพืชและสัตว์กว่า 200 ชนิด จึงควรตรวจสอบก่อนซื้อหรือนำพืชและสัตว์ออกนอกประเทศ

7. มอเตอร์ไซค์รับจ้างต้องมีมิเตอร์

8. งานศพใส่ชุดสีอะไรก็ได้

4. ประเทศลาว (Laos)

1. ลาวขับรถทางขวา

2. ติดต่อราชการต้องนุ่งซิ่น

3. เดินผ่านผู้ใหญ่ ต้องก้มหัว

4. ถ้าเพื่อนคนลาวเชิญไปพักที่บ้านห้ามให้เงิน

5. อย่าซื้อน้ำหอมให้กัน

6. เข้าบ้านต้องถอดรองเท้า และถ้าเขาเสิร์ฟน้ำต้องดื่ม

5. ประเทศมาเลเซีย (Malaysia)

1. ให้ใช้มือขวาเพียงข้างเดียวในการรับประทานอาหาร และรับส่งของ

2. เครื่องดื่มแอลกอฮอล์เป็นเรื่องต้องห้าม

6. ประเทศเมียนมาร์ หรือพม่า (Myanmar)

1. ไม่ควรพูดเรื่องการเมือง กับคนไม่คุ้นเคย

2. เข้าวัดต้องถอดรองเท้า ถุงเท้า

3. ห้ามเหยียบเงาพระสงฆ์

4. ให้นามบัตรต้องยื่นให้สองมือ

5. ไม่ควรใส่กระโปรงสั้น กางเกงขาสั้น ในสถานที่สาธารณะและศาสนสถาน

6. ผู้หญิงชอบทาทะนาคา (ผู้ชายก็ทาด้วย) ผู้ชายชอบเคี้ยวหมาก

7. ประเทศฟิลิปปินส์ (Philippines)

1. เท้าสะเอว หมายถึง ท้าทาย, เลิกคิ้ว หมายถึง ทักทาย

2. ใช้ปากชี้ของ

3. กินข้าวบ้านเพื่อนสามารถห่อกลับได้ แต่ควรมีของฝากให้เขาด้วย

4. ตกแต่งบ้าน 2 เดือน ต้อนรับคริสต์มาส

8. ประเทศสิงคโปร์ (Singapore)

1. การหลบหนีเข้าสิงคโปร์และประกอบอาชีพเร่ขายบริการผิดกฎหมาย จะถูกลงโทษอย่างรุนแรง

2. การลักลอบนำยาเสพติด อาวุธปืนและสิ่งผิดกฎหมายอื่นๆ จะได้รับโทษอย่างรุนแรงถึงขั้นประหารชีวิต

3. ขึ้นบันไดเลื่อนให้ชิดซ้าย

4. ห้ามทิ้งขยะเรี่ยราด, ห้ามเก็บผลไม้ในที่สาธารณะ

9. ประเทศเวียดนาม (Vietnam)

1. เวียดนามไม่อนุญาตให้ถ่ายภาพอาคารที่ทำการต่างๆ ของรัฐ

2. คดียาเสพติดการฉ้อโกงหน่วยงานของรัฐมีโทษประหารชีวิต

3. ตีกลองแทนออดเข้าเรียน

4. ชุดนักเรียนหญิงเป็นชุดอ่าวหญ่าย

5. คนภาคเหนือไม่ทานน้ำแข็ง

6. ไม่ถ่ายรูป 3 คนอย่างเด็ดขาด เพราะถือว่าจะทำให้เบื่อกัน หรือแยกกันหรือใครคนใดเสียชีวิต

7. ต้องเชิญผู้ใหญ่ก่อนทานข้าว

10. ประเทศไทย (Thailand)

1. ไปศาสนสถานควรแต่งกายเรียบร้อย, ก่อนเข้าอุโบสถต้องถอดรองเท้า

2. ห้ามพระสงฆ์สัมผัสสตรี

3. สถาบันพระมหากษัตริย์เป็นที่เคารพสัการะ การละเมิดใดๆ ถือเป็นความผิดตามรัฐธรรมนูญ

4. ทักทายกันด้วยการไหว้

5. ถือว่าเท้าเป็นของต่ำ ไม่ควรพาดบนโต๊ะ หรือเก้าอี้ หรือหันทิศทางไปที่ใคร

6. ธงชาติถือเป็นของสูง ไม่ควรนำมากระทำการใดๆที่เป็นการเหยียดหยาม

7. การแสดงออกทางเพศในที่สาธารณะ ยังไม่ได้รับการยอมรับในวัฒนธรรมไทย

การเรียนรู้ที่ใช้สมองเป็นพื้นฐาน (Brain-Based Learning : BBL)

2015-06-17T11:53:00.002+07:00

กรุณา หมวดมณี

ครูโรงเรียนวัดอภยาราม

การเรียนรู้ที่ใช้สมองเป็นพื้นฐาน หรือ BBL (Brain-Based Learning) คือการจัดการเรียนรู้ที่สอดคล้องกับพัฒนาการของสมองแต่ละช่วงวัย เป็นการนำองค์ความรู้เรื่องสมองมาใช้เป็นฐานในการออกแบบกระบวนการเรียนรู้ และกระบวนการอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องเพื่อพัฒนาศักยภาพสูงสุดในการเรียนรู้ของมนุษย์

เส้นทางสู่ความสำเร็จในกระบวนการพลิกโฉมโรงเรียน ป. 1 อ่านออก เขียนได้ ใน 1 ปี ตามแนวทางการพัฒนาการทางสมอง ด้วยกุญแจ 5 ดอก คือ

กุญแจดอกที่ 1 สนามเด็กเล่น (Playground)

กุญแจดอกที่ 2 ห้องเรียนเปลี่ยนสมอง (Brainy Classroom)

กุญแจดอกที่ 3 พลิกกระบวนการเรียนรู้ (Learning Process)

กุญแจดอกที่ 4 หนังสือเรียนและใบงาน (Book and worksheet)

กุญแจดอกที่ 5 สื่อและนวัตกรรมการเรียนรู้ (Innovations)

กุญแจดอกที่ 1 สนามเด็กเล่น (Playground)

เปลี่ยนสนามเด็กเล่น เพื่อพัฒนาสมองน้อย และไขสันหลังให้แข็งแกร่ง ถ้าเด็กได้ออกกำลังกายร่างกายจะส่งเลือดไปเลี้ยงสมองมากขึ้น ช่วยเพิ่มการทำงานของสารสื่อประสาท ช่วยเพิ่มจำนวนเส้นเลือดฝอยในสมอง กระตุ้นสมองส่วนที่บันทึกความจำ คือ ฮิปโปแคมปัส ทำให้จดจำได้ดี ช่วยลดระดับคอร์ทิโซล(Cortisol) หรือสารแห่งความเครียด ช่วยให้สมองสร้างสารเซโรโทนิน(Serotonin) ที่มีบทบาทต่อการจดจำทำให้การเรียนรู้มีประสิทธิภาพมากขึ้น

1.1 จัดทำสนามที่มีฐานหลากหลาย ให้เด็กได้วิ่ง ปีน โหน ลอด กระโดด ฯลฯ ที่ต้องใช้ร่างกายเคลื่อนไหวทุกส่วนและมีวัสดุกันกระแทก

1.2 จัดเวลาให้เด็กได้เล่นสนาม/เคลื่อนไหว 20 นาทีต่อวัน

1.3 มีคุณครูคอยดูแลความปลอดภัย

1.4 ตรวจเช็คความปลอดภัยของสนามอย่างสม่ำเสมอ

กุญแจดอกที่ 2 ห้องเรียนเปลี่ยนสมอง (Brainy Classroom)

เปลี่ยนห้องเรียน เพื่อเปลี่ยนสมองของเด็ก สิ่งแวดล้อมที่แปลกใหม่ มีความเข้มข้น มีสีสัน จะช่วยกระตุ้นให้เด็กสามารถเรียนรู้และจดจำเนื้อหาที่เรียนได้ดีขึ้น

2.1 เตรียมปรับเปลี่ยนห้องเรียนใหม่ โรงเรียนควรจัดให้มีวันทำความสะอาดครั้งใหญ่ “Big Cleaning Day” ให้ทุกคนมีส่วนร่วมในการทำความสะอาด

2.2 ปรับสีผนังห้องเรียน สีสันกระตุ้นสมองทา

2.3 ปรับปรุงโต๊ะเรียนและเก้าอี้ ใช้สีโทนอ่อน กระตุ้นให้สมองเปิด พร้อมเรียนรู้

2.4 จัดให้มีมุมอ่าน(reading corner) ในห้องเรียน เพื่อสาร้างนิสัยรักการอ่าน

2.5 จัดให้มีบอร์ดความรู้ มีป้ายนิเทศ และพื้นที่แสดงผลงานของนักเรียน

2.6 จัดแสดงผลงานนักเรียนเป็นประจำ เพื่อกระตุ้นการเรียนรู้ของนักเรียน

กุญแจดอกที่ 3 พลิกกระบวนการเรียนรู้ (Learning Process)

ออกแบบกระบวนการเรียนรู้ โดยเข้าใจสมองของนักเรียน จัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่กระตุ้นสมองน้อย สมองสองซีก และสมองทั้งสี่ส่วน เพื่อให้การเรียนรู้มีประสิทธิภาพสูงสุด

3.1 ขั้นอุ่นเครื่อง(warm up) กระตุ้นสมองน้อย โดยใช้กระบวนการขยับกายขยายสมอง (brain-gym) ยืดเส้นยืดสาย (stretching) กิจกรรมเคลื่อนไหว (movement) โดยใช้บทเพลงและเกม

3.2 ขั้นนำเสนอความรู้ (Present) นำเสนอความรู้ใหม่ผ่านสื่อการเรียนรู้ที่น่าสนใจ เริ่มสอนจากของจริงใกล้ตัว ใช้บัตรภาพ บัตรคำ แถบประโยค เพื่อเสนอความรู้ หรือประเด็นต่างๆ ใช้กราฟ ชาร์ท ตาราง concept web แบบต่าง ๆ และควรใส่รหัสช่วยจำ (memory encoding) นำเสนอเนื้อหาและข้อมูลด้วยเทคนิคแปลกใหม่ ทำให้สมองติดตามการสอนตลอดเวลา แสดงภาพเคลื่อนไหวและเชื่อมต่อกับระบบอินเทอร์เน็ต เพื่อเชื่อมกระบวนการเรียนรู้เข้ากับเทคโนโลยีใหม่ในเนื้อหาที่จำเป็น

3.3 ขั้นลงมือเรียนรู้ (Learn - Practice) ให้นักเรียนได้ลงมือทดลองใช้ความรู้ด้วยกิจกรรมต่างๆ นักเรียนได้ลงมือทำทุกคน ฝึกทำซ้ำๆ จนเข้าใจและมองเห็น pattern ขององค์ความรู้ชุดนั้น

3.4 ขั้นสรุปความรู้ (Summary) การนำประสบการณ์ทั้งหมดมาสรุปยอด โดยใช้กระดานเคลื่อนที่ แสดงหัวข้อหรือประเด็นให้ชัดเจน แยกหมวดหมู่ข้อมูลให้ชัดเจน สรุปความรู้เป็นนามธรรม สรุปโดยใช้ graphic organizers เข้าช่วยกระตุ้นให้เกิดทักษะการคิด

กุญแจดอกที่ 4 หนังสือเรียนและใบงาน (Book and worksheet)

ใช้หนังสือเรียนและใบงาน ที่ได้รับการออกแบบให้สอดคล้องกับการทำงานของสมอง เพื่อช่วยกระตุ้นสมองของนักเรียน ฝึกให้เด็กคิดทีละขั้นตอน และนำทักษะและความรู้ในแต่ละขั้น มาประกอบกันเป็นความเข้าใจ (concept) ในที่สุด

4.1 จัดหาหนังสือเรียน และหนังสืออ่านที่ส่งเสริมทักษะการคิด สอดคล้องกับหลักสูตรเหมาะกับวัย น่าสนใจ น่าตื่นใจ น่าอ่าน มีภาพประกอบมากพอที่จะสร้างความเข้าใจให้แก่เด็ก และกระตุ้นผู้เรียนให้สนใจ อยากรู้ หนังสือเรียนมีการนำเสนอความรู้โดยใช้ตาราง แผนผัง แผนภาพ concept web ไดอาแกรม ฯลฯ ให้นักเรียนฝึกฝน เชื่อมโยงความรู้สู่การมีทักษะการคิดระดับสูง

4.2 จัดทำใบงานตามหลักการBBL มีการออกแบบจากง่ายไปหายาก มีการออกแบบให้มีแบบฝึกแยกประเภท และมีการจัดระบบการเรียนรู้เป็นขั้นตอน ทำให้เกิดการเรียนรู้ง่าย น่าสนใจ

กุญแจดอกที่ 5 สื่อและนวัตกรรมการเรียนรู้ (Innovations)

ใช้สื่อและนวัตกรรมที่แปลกใหม่ น่าตื่นเต้น และมีสีสัน และมีจำนวนเพียงพอสำหรับนักเรียนทุกคน เครื่องมือเหล่านี้จะช่วยในการเรียนรู้ และกระตุ้นให้เด็กรู้สึกสนุกสนาน พึงพอใจ เกิดความตั้งใจที่จะเรียนรู้เนื้อหาที่ซับซ้อน

5.1 เลือกใช้สื่อของจริงสามมิติต่าง ๆ ที่สอดคล้องกับประเด็นที่ต้องการสอน ครอบคลุม ตอบโจทย์ที่ต้องการครบถ้วน

5.2 สถานที่และบริบทเหตุการณ์จริง เรื่องราวเป็นจำนวนมากที่นักเรียนจะต้องเรียน จำเป็นต้องเรียนจากเหตุการณ์จริง สถานที่จริง จึงจะเกิดผลดีต่อการเรียนรู้ เช่น เรียนรู้ในพื้นที่จริง ลงมือปฏิบัติจริง ทัศนศึกษา จำลองสถานการณ์

5.3 กระดานเคลื่อนที่ ถูกออกแบบมาเพื่ออำนวยความสะดวก ในการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนในห้องเรียน คุณครูสามารถใช้กระดานเคลื่อนที่ในการนำเสนอความรู้ต่างๆ เช่น ติดบัตรคำ บัตรตัวอักษร ข้อมูลทางคณิตศาสตร์ ทำให้ข้อมูลน่าสนใจขึ้น

5.4 บัตรคำ บัตรตัวเลข ชาร์ต เป็นสื่อการเรียนรู้ที่จำเป็นและมีค่ายิ่ง นักเรียนวัยประถมสนใจสื่อการเรียนรู้ทุกชนิดที่ครูจัดให้ เมื่อมีกระบวนการสอนพร้อมสื่อที่ดีแล้ว จะช่วยให้นักเรียนเรียนรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

5.5 ศูนย์สื่อและนวัตกรรม LRC เป็นที่จัดเก็บอุปกรณ์และสื่อที่พร้อมใช้ คุณครูวางแผนไว้ก่อนว่าจะใช้อุปกรณ์อะไรบ้างแล้วจัดซื้อนำมาเก็บไว้ จะแก้ปัญหาเรื่องครูไม่มีเวลาไปซื้อสื่อต่างๆ คุณครูเป็นผู้ออกแบบและผลิตสื่อการสอน เตรียมอุปกรณ์นักเรียนเป็นผู้ลงมือทำ จัดเตรียมสื่อการสอนให้ตรงกับเนื้อหาและประเด็นที่สอนรายบท ใช้แล้วนำกลับมาใช้ได้อีก

การจัดการเรียนรู้ที่สอดคล้องกับพัฒนาการทางสมอง (Brain-based Learning) จะมีส่วนช่วยให้นักเรียนสามารถพัฒนาความรู้ความเข้าใจตลอดจนพัฒนาทักษะการคิดของนักเรียนให้เพิ่มมากขึ้น เนื่องจากเป็นการจัดการเรียนรู้ที่ได้รับการออกแบบเพื่อตอบสนองความแตกต่างของสมองในผู้เรียนในแต่ละวัย ซึ่งแนวปฏิบัติตามแนวคิดดังกล่าวครูผู้สอนสามารถนำไปใช้เป็นฐานคิดในการจัดกระบวนการเรียนรู้ให้เหมาะสมกับผู้เรียนในชั้นเรียน แต่ครูผู้สอนก็ยังคงต้องตระหนักว่าเนื่องจากเด็กแต่ละคนมีความแตกต่างกันทั้งพัฒนาการทางสมองและบริบทของสังคมที่แวดล้อม ดังนั้นคงไม่อาจใช้วิธีการสอนใดเพียงวิธีการเดียวได้ตลอดเวลา หากแต่ครูต้องวิเคราะห์และพิจารณาอย่างรอบคอบว่าควรจะนำหรือประยุกต์วิธีการสอนรูปแบบใดบ้าง เพื่อนำไปใช้ในการจัดการเรียนการสอนให้กับผู้เรียนจึงจะเกิดประสิทธิภาพสูงสุด

พรพิไล เลิศวิชา. แผนการสอนภาษาไทยประถมศึกษาตอนต้น. เชียงใหม่ : บริษัทธารปัญญา จำกัด

พรพิไล เลิศวิชา. เอกสารประกอบการบรรยาย “พลิกโฉมโรงเรียนใน 1 ปี”. มปท. , 2557.

ทำอย่างไรให้สมองเรียนรู้ได้ดีในห้องเรียน ?

2015-06-12T10:02:00.001+07:00

สุพรรณี บัวเนียม

ครูโรงเรียนวัดอภยาราม

ในยุคที่เราให้ความสำคัญต่อการเรียนรู้ องค์ประกอบที่สำคัญที่สุดคือ การพัฒนาสมองของมนุษย์นั่นเอง สมองเป็นอวัยวะที่มหัศจรรย์ที่สุดในจักรวาล สำคัญและยิ่งใหญ่ที่สุดที่ทำให้เกิดการเรียนรู้ได้ และเรียนรู้ได้เต็มประสิทธิภาพดังนั้น นักวิชาการหลายท่านได้นำทฤษฎีต่างๆ มากมาย มาใช้ทดลองในการจัดการเรียนการสอนในห้องเรียน เป้าหมายคือตัวนักเรียน เพื่อให้นักเรียนเป็นมนุษย์ที่มีศักยภาพสูงสุด

Brain –Based Learning (BBL) ก็เป็นการจัดการเรียนการสอนแบบหนึ่งที่นักวิชาการทางการศึกษาให้ความสำคัญ และได้ทดลองใช้ในการจัดการเรียนการสอนกับนักเรียนได้ผลดีเยี่ยมมาแล้ว

ก่อนอื่นเรามารู้จักกับคำจำกัดความของ Brain –Based Learning (BBL) พอสังเขปก่อนนะคะ

Brain –Based Learning (BBL) คือการนำความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับสมองไปใช้เป็นเครื่องมือในการออกแบบกระบวนการเรียนรู้ และกระบวนการอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง เพื่อพัฒนาศักยภาพสูงสุดในการเรียนรู้ของมนุษย์

ในเมื่อสมองเด็กกำลังเจริญเติบโต ครูจะต้องคำนึงถึงว่าเด็กต้องใช้เวลาอยู่กับครูนานมากกว่าพ่อแม่ ซึ่งแสดงว่าสมองส่วนใหญ่นั้นล้วนแต่มีจากครู ดังนั้นสิ่งที่ครูต้องคำนึงถึงก็คือ ตัวกระตุ้น ความพอดีในการให้ความรู้เด็ก การทำกิจกรรม ออกกำลังกาย การพักผ่อน และสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะอารมณ์ของครู ที่จะมีผลต่อสมองเด็กและการเรียนรู้

วิธีการทำให้สมองเรียนรู้ได้ดีในห้องเรียน คือ การลดความเครียดในห้องเรียนให้มากที่สุด ซึ่งสามารถทำได้ดังนี้

1. เล่นดนตรีที่สนุกสนาน มีความสุข

2. การให้เด็กนั่งสมาธิก่อนเรียน หรือเมื่อรู้สึกเครียด / ระหว่างชั่วโมงสอน พักสายตาสัก 5 นาที

3. ไม่ถือโกรธเมื่อเวลาเด็กทำผิดพลาดเล็กๆ น้อยๆ และฟังเหตุผลเด็กก่อนจะดุด่าว่ากล่าว ครูต้องใจดีมีเหตุผล

4. จัดกิจกรรมกลุ่มเพื่อลดความเครียด

5. การเรียน การสอน การทำการบ้านที่สนุกสนาน มีความสุข ไร้แรงกดดัน ให้เด็กรู้ว่าครู/พ่อแม่เข้าใจความรู้สึกเด็ก

6. มีการเคลื่อนไหว ยืดเส้นยืดสาย อาจแสดงละครที่เกี่ยวกับเรื่องที่เรียน

7. ให้เด็กได้แสดงออก

8. ให้เด็กแสดงออกถึงความต้องการและความรู้สึกได้

9. ไม่ควรเรียนวิชาที่ซ้ำ ๆ ซาก ๆ ที่เด็กเบื่อหน่าย หรือยากเกินไป และไม่ได้เกิดประโยชน์

10. ดูแลตนเองไม่ให้มีอารมณ์เครียด เพื่อไม่ให้มีผลต่อเด็ก

11. แสง สี เสียงดนตรี และการเคลื่อนไหว ทำให้ความจำเกิดขึ้นได้ดี

12. ให้เด็กได้นำความรู้ที่ได้เรียนนั้นไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจริง ทดลองจริง ปฏิบัติจริง

จะเห็นได้ว่าการเรียนรู้โดยใช้สมองเป็นฐาน (Brain –Based Learning) มีหลักการที่สำคัญ คือ

สมองส่วนคิดแต่ละส่วนได้รับการ “กระตุ้น” อย่างเหมาะสม ด้วยสิ่งเร้าที่คำนึงถึงธรรมชาติของสมองทั้งสองซีก เช่น เนื้อหาความรู้และจินตนาการ ด้วยปัจจัยที่เอื้อต่อการเรียนรู้ หรือปัจจัยบวก และด้วยช่วงเวลาที่เหมาะเจาะสมควร สมองจะสามารถพัฒนา IQ และ EQ ขึ้นได้

เพื่อนครูคะ... ลองนำความรู้ที่ดิฉันนำมาฝากไปทดลองปฏิบัติกันดูนะคะ.... เพื่อทำให้สมองของลูกศิษย์เรียนรู้ได้ดีค่ะ

(แหล่งอ้างอิง : http://web.wattana.ac.th/mainessay/0021.pdf)

การจัดการเรียนรู้เพื่อพัฒนานักเรียนสู่ความสำเร็จ

2015-05-26T15:53:00.000+07:00

...นางสาวช่อแก้ว วงษ์ตั้นหิ้น

ครูโรงเรียนวัดอภยาราม...

สิ่งที่ประทับใจมากที่สุดสำหรับการเป็นครู คือ การที่มีนักเรียนบอกว่าหนูชอบเรียนคณิตศาสตร์กับคุณครูมาก ๆ เลยค่ะ/ครับ เพราะความชอบหรือรักในสิ่งที่ทำเป็นปัจจัยแรกที่จะนำพาไปสู่ความสำเร็จ ซึ่งในการจัดการเรียนรู้ ดิฉันจะตั้งคำถามตัวเองอยู่สองประเด็นเสมอว่า “เด็ก ๆ ชอบเรียนคณิตศาสตร์หรือไม่” และ “จะต้องทำอย่างไรให้เด็ก ๆ รู้สึกชอบเรียนคณิตศาสตร์” ซึ่งในประเด็นคำถามแรกนั้น สามารถหาคำตอบได้ไม่ยาก แต่ต้องได้คำตอบที่แท้จริงจากเด็ก ๆ ส่วนประเด็นคำถามที่สอง คำตอบอาจจะมีหลากหลายวิธีการ แล้วแต่เทคนิคของคุณครูแต่ละคน สำหรับดิฉันมีความเห็นว่า ความรู้สึกไว้วางใจ การให้กำลังใจ รอยยิ้มแห่งความหวังดี เป็นสิ่งสำคัญที่มีผลต่อความรู้สึกชอบเรียนคณิตศาสตร์ และส่งผลไปยังความเอาใจใส่ ความมุ่งมั่นต่อการเรียนของนักเรียนอีกด้วย ดิฉันจึงมีแนวทางในการจัดการเรียนรู้คณิตศาสตร์เพื่อพัฒนานักเรียนอย่างต่อเนื่องตลอดระยะเวลา 5 ปี ดังนี้
          1. ทำให้นักเรียนรู้สึกชอบ อยากจะเรียนคณิตศาสตร์ โดยการเสริมแรง ให้กำลังใจนักเรียน และบุคลิกภาพของครูที่เป็นกันเอง ทำให้นักเรียนกล้าที่จะถาม เมื่อนักเรียนไม่เข้าใจ
          2. สร้างนิสัยความรับผิดชอบ ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นเอาใจใส่ต่อการเรียน จะส่งผลดีต่อการเรียนรู้ในระยะยาว และช่วยให้นักเรียนมีความรู้ความเข้าใจที่คงทน
          3. ส่งเสริมให้นักเรียนคิดด้วยตนเอง จัดกิจกรรมท้าทายความสามารถ และฝึกการทำงานร่วมกับผู้อื่น
โดยให้มีความสอดคล้องกับเนื้อหา ตัวชี้วัด และทักษะกระบวนการทางคณิตศาสตร์
          4. หมั่นตรวจสอบความเข้าใจของนักเรียนอย่างสม่ำเสมอ ค้นหาจุดเด่น จุดด้อย เพื่อชี้แนะนักเรียนให้ได้พัฒนาปรับปรุงตนเอง
          5. ศึกษาลักษณะของข้อสอบ o-net และข้อสอบแข่งขันต่าง ๆ ฝึกซ้อมนักเรียนให้คุ้นเคยกับการทำแบบทดสอบ
          สิ่งที่ได้ลงมือทำเพื่อพัฒนานักเรียน คงจะสำเร็จไม่ได้ หากไม่ได้รับความช่วยเหลือจากผู้อำนวยการโรงเรียน เพื่อนครู ผู้ปกครองและแม้แต่ความร่วมมือของนักเรียนเอง ดังนั้นความสำเร็จที่ยั่งยืนจึงเกิดจากความร่วมมือร่วมใจกันของทุกฝ่ายดังกล่าวข้างต้น ขอขอบคุณทุกคนที่มีส่วนร่วมในการพัฒนานักเรียนให้ประสบความสำเร็จ จนเกิดผลเป็นที่น่าภาคภูมิใจ