B R I G H T - science

Redding voor kinderen en kerels: vaccineren zonder naalden

Tonie van Ringelestijn — Tue, 29 May 2012 11:42:03 GMT

Een nieuw apparaat injecteert medicijnen zonder met een naald in een patiënt te prikken. Dat doet minder pijn.

Wetenschappers van het Amerikaanse MIT-instituut gebruiken in hun nieuwe apparaat een kleine, krachtige magneet en een elektrische stroom om medicijnen te injecteren. Dit zou gebeuren met minder pijn bij de patiënt dan bij het prikken met naalden. Naaldvrij vaccineren bestaat al jaren, maar de systemen worden steeds beter. De MIT-wetenschappers claimen vloeistof sneller dan ooit door de huid af te vuren, met de snelheid van geluid, 340 meter per seconde.

'Set lasers on weed'

David Lemereis — Tue, 29 May 2012 06:31:37 GMT

Duitse wetenschappers ontwikkelen een systeem om met lasers onkruid te wieden. Dat houdt ons grondwater schoner.

Onkruidverdelgers zijn chemische bestrijdingsmiddelen. Ze doden onkruid maar kennen schadelijke neveneffecten. Ze komen in het grondwater terecht en zelfs in ons bloed. Wetenschappers aan de Leibniz Universiteit in Hannover ontwikkelen een systeem dat onkruid met laserstralen verdelgd. Het zal nog even duren voordat het grootschalig ingezet kan worden. Het is technisch moeilijker te verwezenlijken dan in de eerste instantie lijkt.

Zo kwamen de onderzoekers er achter dat het systeem de groei van onkruid juist bevordert wanneer de laser niet over genoeg energie beschikt. Het moet bovendien zelf kunnen bepalen welke planten onkruid zijn en welke niet, wat gebeurt aan de hand camera's en contourherkenning. Het prototype kan op dit moment in een kas ongeveer één vierkante meter aan planten behandelen. Het verdelgingssysteem zou voor grootschalig gebruik aan rails kunnen hangen. Grote boerderijen zijn echter een uitdaging.

Robotvis jaagt op vervuilers

Ingeborg van Lieshout — Thu, 24 May 2012 13:12:26 GMT

Een school robotvissen speurt chemicaliën op in water en helpt zo lozingen en lekken snel te vinden.

Project Shoal in het Verenigd Koninkrijk beschikt over een school gele vissen die net als Robocop de wereld schoon houden. Afgelopen week is in de haven van het Spaanse Gijon een succesvolle test uitgevoerd.

Magische magneet kan bewegingen na-apen

Floris Poort — Wed, 23 May 2012 14:46:19 GMT

ZeroN laat een stalen balletje door het luchtledige zweven in een baan die je even daarvoor met je hand hebt gemaakt. En daar begint het pas.

ZeroN is het zoveelste toffe stukje techniek dat afkomstig is uit de MIT Media Labs. ZeroN is in feite een intelligent magnetisch veld. De technologie is van de hand van Jinha Lee, deel van de zogenaamde Tangible Media Group — tastbare media dus. Dat is precies hoe Lee zijn ZeroN ziet: als een nieuwe manier van communiceren tussen mens en computer.

Uitvinder van afstandsbediening overleden

Maarten Reijnders — Wed, 23 May 2012 09:42:51 GMT

De man die het mogelijk maakte om vanaf de bank van de ene naar het andere tv-zender te zappen, is overleden.

Ik ben nog van de generatie die vroeger van de bank moest opstaan om naar de tv te lopen om van Nederland 1 over te schakelen naar Nederland 2. Tot op een dag ook bij ons thuis de afstandsbediening haar intrede deed. Vanaf dat moment was opstaan er niet meer bij en kon ik de hele avond op de bank blijven hangen. Net zoals al die generaties die na mij kwamen.

Ridley Scott heeft de sci-fi smaak weer te pakken

Floris Poort — Mon, 21 May 2012 14:28:12 GMT

Het hoge woord is er eindelijk uit: er komt een nieuwe Blade Runner en ’t wordt een sequel.

Normaal gesproken zijn wij heel cool hier bij Bright. Knap, hardwerkend, nagenoeg bestand tegen de tand des tijds… Praktisch replicants eigenlijk. Er was dan ook heel wat voor nodig om ons gillend van genoegen als kleine kinderen over de redactievloer te laten stuiteren. Meesterregisseur Ridley Scott kreeg het voor elkaar met heel goed nieuws. Na dertig jaar stilte op science fiction-vlak draait Scott’s Prometheus nog niet in de bios, of de regisseur plant alweer z’n volgende sci-fi. En waar Prometheus een prequel of spin-off van Alien is, daar wordt de nieuwe Blade Runner een vervolg.

Andre Kuipers kan nog even oefenen

David Lemereis — Mon, 21 May 2012 06:15:10 GMT

De lancering van het eerste commerciële onbemande ruimtevrachtschip SpaceX Dragon werd enkele seconden voor de lancering afgebroken.

Het onbemande vrachtschip Dragon van het bedrijf SpaceX zou afgelopen zaterdag geschiedenis schrijven als eerste commerciële ruimteschip ooit dat naar het Internationale ruimtestation ISS zou vliegen. In de laatste seconde voor de lancering registreerden computers een te hoge druk in één van de negen raketmotoren en onderbraken de lancering van de Falcon 9 raket die de Dragon de ruimte in moest brengen.

Wendy klaart de lucht

Ingeborg van Lieshout — Thu, 17 May 2012 09:01:42 GMT

Ze heeft blauwe stekels en maakt schoon. Hier is Wendy.

Een kerstster maar dan blauw, een virus in een kooi, je eerste experiment met 3D-tekensoftware, een of andere Pokemon. Wendy lijkt op alles en niets. In werkelijkheid is Wendy een tijdelijk paviljoen voor optredens en exposities dat niet volgt in de hedendaagse vorm van milieubewuste architectuur. Terwijl Wendy juist heel vriendelijk voor de ecologie is.

Komende zomer zuivert Wendy de lucht. Het nylon textiel waaruit ze bestaat is behandeld met een spray met titania nanodeeltjes die luchtvervuiling zuiveren. Wendy is te vinden bij MoMA PS1, de tijdelijke expositieruimte in Queens, New York, gelieerd aan het Museum of Modern Art in dezelfde stad. Twee jaar terug was de eer aan de Nederlander Florian Idenburg van SO-IL om de buitenruimte van PS1 in te richten.

Blok je wifi voor de buren

Floris Poort — Wed, 16 May 2012 07:01:10 GMT

Met een speciaal behang hou je je wifi binnen en profiteurs van gratis internet of erger buiten.

Onderzoekers aan het Franse Institut Polytechnique de Grenoble hebben een wel heel bijzonder behang ontwikkeld. Samen met Centre Technique du Papier maakten ze een muurpapier dat het het wifi-signaal blokkeert. Dat is op zich niet heel knap — wanneer je van je huis een kooi van Faraday zou maken, zouden alle signalen ook binnen je muren gevangen blijven. De truc van het Franse behang is dat het alleen bepaalde frequenties blokkeert. Zo kun je wifi afschermen terwijl je mobiele telefoon en radio het gewoon blijven doen. Het behang kan de frequenties 0,9, 1,8 en 2,1 GHz (GSM) of 2,45 en 5,5 GHz (wifi) tegenhouden.

Maak van de wereld een knop

Floris Poort — Tue, 15 May 2012 14:31:08 GMT

De MaKey MaKey maakt van iedereen uitvinder en tovert zo’n beetje alles om in een aanraakgevoelige knop.

Wow, dagelijks een double rainbow

Dewi Pinatih — Tue, 15 May 2012 10:51:27 GMT

Fan van regenbogen? Deze Amerikaanse kunstdocent maakt ze zelf.

3d-printen kan nu ook plug & play

Ingeborg van Lieshout — Mon, 14 May 2012 14:34:17 GMT

De Nederlandse startup Leapfrog start met verkoop van plug en play 3d-printers waarbij je de tekening gewoon naar de 3d-printer mailt.

André Kuipers oefent voor historische taak

David Lemereis — Mon, 14 May 2012 09:18:26 GMT

Het eerste commerciële ruimteschip levert over een week vracht af bij het Internationale ruimtestation ISS. Astronaut Kuipers zal het ruimteschip binnenloodsen.

Het onbemande vrachtschip Dragon van het bedrijf SpaceX zal als eerste commerciële ruimteschip in de geschiedenis naar het ISS vliegen. De Dragon wordt, als alles meezit, op 19 mei vanaf Cape Canaveral in Florida gelanceerd bovenop een Falcon 9 raket. Twee dagen later arriveert de Dragon in de buurt van het ISS.

Disney wil alles aanraakgevoelig maken

Bram van Dijk — Sun, 13 May 2012 11:50:10 GMT

Disneys ontwikkelingslab kan met de technologie Touché van elk object een touchscreen maken.

Disney is aan het experimenteren geslagen, op zoek naar een verbeterde touch-beleving. De technologie Touché biedt veel meer dan de standaard touchpads. Disney geeft het voorbeeld van een deurknop. Met een eenvoudige verbinding kan de computer herkennen met hoeveel vingers de knop wordt aangeraakt, of er een cirkelgebaar met de vingers wordt gemaakt en of er een volle greep met de hand plaatsvindt.

Op ruimtereis a la Minority Report

Floris Poort — Thu, 10 May 2012 14:58:55 GMT

NASA vond duizenden planeten waar de mens eventueel kan wonen. Die zijn nu interactief in kaart gebracht.

In 2009 lanceerde NASA de Kepler, een ruimtevaartuig dat planeten moest ontdekken. Potentieel bewoonbare planeten om precies te zijn, die een baan rond een ster draaien. Sinds de lancering vond NASA met de Kepler al zo’n 2300 kandidaat-planeten. Van 61 weten we inmiddels zeker dat ze in de bewoonbare zone liggen; precies op de juiste afstand van een ster zodat vloeibaar water kan bestaan. Nou zijn dat nogal behoorlijke getallen die je verbeeldingskracht al snel doen duizelen.

Niet voor Jer Thorp. De Canadees maakt datavisualisaties en infographics en maakt het ongeordende overzichtelijk. Een jaar geleden goot Thorp al die data van NASA in een prachtige vorm. Op die manier kreeg hij een idee hoe zo veel planeten zich verhouden tot de aarde. Die eerste visualisatie maakte hij in een weekend. Maar toen NASA met Kepler nieuwe data naar buiten bracht, vond Thorp het tijd voor een passendere weergave van al die planeten. Hij wilde 3d en een toffe interface.

Mission Impossible in real life

Floris Poort — Thu, 10 May 2012 10:40:29 GMT

De nieuwste Mission Impossible zit vol met gadgets. Maar hoe realistisch is dat speelgoed van geheim agenten?

Mission Impossible: Ghost Protocol is net uit op dvd en Blu-ray. In de film is Tom Cruise terug als IMF-agent Ethan Hunt. De film is geen hoogvlieger maar wel onderhoudend, en bevat meer gadgets dan een moderne Bond film, zoals holografische schermen en magnetisch zwevende pakken. Maar hoe realistisch is die technologie in Mission Impossible eigenlijk?

Slimme lenzen
In de film dragen verscheidene geheim agenten slimme lenzen die zowel beeld kunnen weergeven als het kunnen scannen. Handig, zo kunnen vijanden herkend worden en kunnen agenten complete documenten kopiëren door er alleen maar even naar te kijken. Maar is het al mogelijk? Ja en nee.

Waterpret in de zandbak zonder alle nattigheid

Luke van Velthoven — Tue, 08 May 2012 14:24:17 GMT

Onderzoekers hebben in de zandbak spelen een nieuwe 'augmented' dimensie gegeven via een Kinect-sensor.

Doe het licht aan met je gedachten

Bram van Dijk — Fri, 04 May 2012 13:28:12 GMT

Carebro maakte een breinaansturinghelmpje ter bevordering van de zelfontplooiing van mensen met een beperking.

Het kleine meisje Matilda kon in haar film alles om haar heen bedienen door er alleen maar aan te denken. In een uitgeklede vorm doet de software van Carebro dat ook. De technologie maakt het mogelijk om de omgeving aan te sturen met je gedachten, zoals het aanzetten van lampen, het openen van deuren en het besturen van de computer.

Lichtgevend water in de gracht

Ingeborg van Lieshout — Thu, 03 May 2012 14:41:03 GMT

Fluocities stelt voor om de Amsterdamse grachten te voorzien van lichtgevende bacteriën.

Het is letterlijk een briljant idee: in de grachten bacteriën uitzetten die afvalwater zuiveren terwijl ze licht geven. Het levert betoverend turquoise lichtgevend water op.

Stroomgeleidend GraphExter maakt flexibele elektronica mogelijk

Ingeborg van Lieshout — Thu, 03 May 2012 10:08:58 GMT

Het nieuwe textiel GraphExeter maakt kleding mogelijk waarin een computer, mp3 of telefoon is verweven.

Nederland wint op RoboCup Dutch Open

Luke van Velthoven — Mon, 30 Apr 2012 06:24:53 GMT

Het Nederlandse team heeft Iran verslagen in de finale van de RoboCup Dutch Open. Een goede opwarmer voor het WK.

Zwart is het nieuwe wit

Maarten Reijnders — Sat, 28 Apr 2012 11:27:57 GMT

Wie tijdens de aanstaande horrorzomer koel wil blijven, doet er verstandig aan zwarte kleren te dragen in plaats van witte.

Dat althans schrijft Gizmodo. Die conclusie is contra-intuïtief: de zomer associeer ik als parttime moderedacteur van Bright toch in de eerste plaats met witte kleding. Net zoals je in de zomer liever in een witte dan in een zwarte auto stapt, omdat de witte auto het zonlicht het meeste reflecteert, terwijl die zwarte de warmte juist absorbeert.

Nederlander wint prijs op internationale uitvindingenbeurs

Luke van Velthoven — Sat, 28 Apr 2012 08:05:20 GMT

Frides Laméris pakte met zijn 'visretourwiel' een van de prijzen op de internationale uitvindingenbeurs van Genève.

Het 1&UVisRetourWiel van 1&UConsult is bedacht om vissterfte bij energiecentrales tegengaan. Dit zogeheten retourwiel zorgt er simpelweg voor dat vissen niet in het koelcircuit van die centrales terechtkomen. Bedenker Laméris ontving met zijn ontwerp een prijs van de Association of European Inventors. Voorzitter Joachim Bader noemde het idee 'maatschappelijk verantwoord en een verbetering voor de wereld'.

De Nederlanders sleepten ook een gouden medaille in de categorie Energie in de wacht. In totaal deden maar liefst 789 deelnemers uit 46 landen mee aan de veertigste editie van de internationale uitvindingenbeurs in Genève. Andere Nederlandse inzendingen zijn niet in de prijzen gevallen.

Zwitserse onderzoekers besturen robot via hersenen

Luke van Velthoven — Wed, 25 Apr 2012 12:40:58 GMT

Een groep Zwitserse onderzoekers heeft het mogelijk gemaakt om met behulp van gedachten een robot op afstand te besturen.

Er wordt al jaren geëxperimenteerd met het aansturen van robotica via gedachten, maar de Zwitserse onderzoekers van de Eidgenössische Technische Hochschule (ETH) te Zürich hebben op dit gebeid nu een grote stap vooruit gezet. De Zwitsers lieten een verlamde patiënt een robot aansturen met zijn gedachten.

Voor deze aansturing is alleen een soort badmuts nodig; voorheen werkten de meeste technieken met via chirurgie geïmplanteerde sensors. De afstand waarop de techniek werkt, is ook niet mis: de patiënt stuurde zijn avatar aan op een afstand van maar liefst 100 kilometer.

James Cameron op zoek naar water in de ruimte

Floris Poort — Wed, 25 Apr 2012 10:23:07 GMT

De regisseur zet samen met onder andere Google topman Larry Page een bedrijf op dat water en edele metalen wil delven op asteroïden.

Het begint er steeds meer op te lijken dat James Cameron z’n eigen films in het echt nadoet. Nadat hij laatst nog à la The Abyss de onbekende diepte in dook, lijkt nu Avatar aan de beurt. Samen met andere investeerders als Googles Larry Page en Eric Schmidt, oud MS-Office man Charles Simonyi en rijke zakenman Ross Perot jr. staat Cameron achter een nieuw ruimtevaartbedrijf dat gisteren werd gepresenteerd. En waar de fictieve RDA Corporation in Avatar nog op zoek was naar unobtainium, draagt deze real life organisatie de minstens even sci-fi naam Planetary Resources.