در شعر و شاعری

دیوانه‌ام خواندند

noreply@blogger.com (باربد) — Sun, 13 Sep 2015 09:50:00 +0000

شعری از علياء ماجده المهدى

دیوانه‌ام خواندند
آنگاه که گفتم: خورشید بوی دارد
و در اندیشه آوای بوی خورشید فرو رفتم
صدایی از گیتار سرخ شنودم
در تاقچه مدرسه ابتدایی‌ام
در تنهایی نشستم به گفتگو با نغمه‌های گلگونش
نغمه‌ها با من رقصیدند بر صحنه زندگی

دیوانه‌ام خواندند
آنگاه که با نغمه‌های نازکم رو در روی دیوارهای نیستی شدم
نرده‌های برافراشته بر ناپایگان
مرگ را یادآورم شدند
افسانه‌های مرگ در میهنم از افسانه‌های زندگی پیشی گرفتند
ببخش ای افسانه‌ها
ببخش ای خدایگان
مرا بیمی از مرگ نیست
ببخش ای اهالی قاهرهٔ من
می‌هراسم بر شهرم که سیاه بر تن کند
شما رنگ می‌زنید ساختمان‌ها و چهره‌ها را با رنگ‌های سوگواری
با وجود زوزه‌گان گرگ‌ها و با وجود ناله‌گان
هنوز گنجشک‌ها آوای زندگی را سر می‌دهند
و هنوز من این را می‌شنوم

دیوانه‌ام خواندند
آنگاه که دانستم دیوانگی منحصر به من نیست
عشق را رها کردم تا بگذرد انگشتان بر تارهای قلبم
نگاه‌تان مرا نمی‌ترساند
هیچ‌تان می‌انگارد قلبم
می‌دانم که روشنی می‌آزاردتان
نمی‌توانید زندگی را بکشید
پس خود را بکشید
ببخش
به اتهام خود بهایی نمی‌دهم
اگر به دیوانگی متهم شوم

برگردان «اتهمت بالجنون»
این شعر به عربی
این شعر به انگلیسی

قلبم تا ابد خواهد ت‍‍پید

noreply@blogger.com (باربد) — Wed, 29 Jul 2015 13:16:00 +0000

بسیاری ترانه زیبای «قلبم تا ابد خواهد ت‍‍پید : My Heart Will Go On» ساخته جیمز هورنر و سراینده ویل جنینگز و با صدای سلین دیون شنیده‌اند، اما شاید برگردان عربی‌اش «ارجع تاني» را نشنیده باشند.

قلبم تا ابد خواهد ت‍‍پید
نمی‌شود گفت راز جاودانگی این ترانه در شعر زیبای آن است، موسیقی جادویی آن، کلمات دل‌انگیز ترانه، یا صدای خواننده‌اش، اما شکی نیست که داستان عاشقانه پسر فقیر و دختر ثروتمند فیلم تایتانیک نقش موثری در ماندگاری این ترانه داشته و دارد.

تایتانیک معرب
تلویزیون ماهواره‌ای mbc آگهی بامزه‌ای با طعم فیلم تایتانیک برای کانال دویش ساخته است که موسیقی متن این آگهی لحن عربی موسیقی متن فیلم تایتانیک می‌باشد:

با کمی جستجو متن کامل این موسیقی که به عربی نیز هم جذاب است و هم شور و حال دیگری را دارد یافتم، بدون نشانی از سازنده آن:

ارجع تاني
در این سیر و سفر دریافتم که در سال ۲۰۰۴ خانمی فلسطینی تبار به نام «فيفيان بشارة» که لابد به فارسی می‌شود «ویویان بشارت» به زیبایی تام نسخه‌ای از این ترانه را با همان آهنگ اصلی ولی شعر عربی به نام «ارجع تاني» اجرا کرده است:

شعر این ترانه را در زیر می‌خوانید، نشانی از شاعر عرب زبان این ترانه نیافتم، نکته جالب این است که با وجودی که شاعر در برگردان عربی شعر چندان پایبند نعل به نعل اصل شعر نبوده چیزی از زیبایی کار کاسته نشده است.

با این حساب می‌شود بار دیگر راز جاودانگی این اثر را پرسید.

ارجع تاني
كل ليله فى حلمي بشوفك فى خيالى
كل ماكان يرجعني لذكرى
ليه تبعد عني وتسبني ليالي
ارجع تانى عشاني فكراك
قريب وبعيد ليه غبت هناك
دانت معايا وقلبي معاك على طول
قلبين دايبين ولا شئ عنك يبعدني
والأيام بدوبني وليل انا ليلي يطول
كل ما تبعد عني ترجعلي فى أحلامي
كل ما اغمض عيني القاك
حبك ساكن قلبي ولا بنســى أيامي
أه لو تعرف حبي عشقاك
قريب وبعيد ليه غبت هناك
دانت معايا وقلبي معاك على طول
قلبيين دايببن ولا شئ عنك يبعدني
والأيام بدوبني وليل انا ليلي يطول
ليه الفراق أه من الفراق
أنت معايا وقلبي معاك على طول
ليه الفراق وأه من الفراق
وحده صعبه وليل الغربه غبت ليه البعد نار وويل
اه
حبيبي

امیدوارم روزی خواننده‌ای به پارسی نیز این ترانه را اجرا کند.

متن انگلیسی ترانه My Heart Will Go On

Every night in my dreams

I see you, I feel you

That is how I know you go on

Far across the distance

And spaces between us

You have come to show you go on

Near, far, wherever you are

I believe that the heart does go on

Once more you open the door

And you're here in my heart

And my heart will go on and on

Love can touch us one time

And last for a lifetime

And never let go till we're gone

Love was when I loved you

One true time I hold to

In my life we'll always go on

Near, far, wherever you are

I believe that the heart does go on

Once more you open the door

And you're here in my heart

And my heart will go on and on

You're here, there's nothing I fear

And I know that my heart will go on

We'll stay forever this way

You are safe in my heart

And my heart will go on and on.

برگردانی از این ترانه به فارسی:

قلبم جاودانه خواهد ت‍‍پید
هر شب، در رویاهایم
ترا می‌بینم، درآغوش می‌گیرم
اینگونه است که می‌دانم که تو جاودان هستی

از دور دستان
و فاصله‌ای که بین ماست
آمدی تا نشان دهی که جاودان خواهی ماند

نزدیک، دور، هر جا که هستی
ایمان دارم کین دل تا ابد می‌تپد
بار دیگر این در را گشودی
و اینجا در قلب من هستی
و قلب من تا ابد خواهد تپید

عشق می‌تواند بار دیگر
و این بار برای همیشه
ما را به هم برساند
و هرگز نگذارد از هم جدا شویم تا وقتی با هم هستیم

عشق زمانی آغاز شد که من عاشقت شدم
تنها زمان حقیقی که داشتم
همیشه با هم خواهیم ماند در زندگیم

نزدیک، دور، هر جا که هستی
ایمان دارم کین دل تا ابد می‌تپد
بار دیگر این در را گشودی
تو اینجا در قلب من هستی
و قلب من تا ابد خواهد تپید

تو اینجا هستی، از این رو ترس برایم معنا ندارد
و می‌دانم که قلبم تا ابد می‌تپد
بدین طریق ما تا ابد خواهیم ماند
تو در قلبم پناه خواهی گرفت
و قلب من تا ابد خواهد تپید.

پیشنهاد ایجاد سایت جامع شعر «کتابخانه شعر آنلاین»

noreply@blogger.com (باربد) — Mon, 13 Jan 2014 11:07:00 +0000

ما ایرانی‌ها اگر در یک چیز مشترک و هم دل باشیم، شعر دوستی‌مان است و احترام به شعر، و چه چیز کم داریم در این زمینه؟ کتابخانه آنلاین شعر.

اینترنت
اینترنت و موبایل به دلیل امکانات فراوانی که دارند جزئی از زندگی بشر امروزی‌اند، آمیزه‌ای از ارتباط و خبر رسانی و کار و تحصیل و مطالعه و تفریح....

با وجود امکانات جدید مطالعه و جستجوی آسان و سریع، کتاب با ورق‌های کاغذی مثل فیلم‌های سلولوئیدی عکاسی، مثل کاست ظبط‌ صوت‌های قدیمی مجبور است که شکست را بپذیرد و به موزه‌ها بپیوندد.

آنچه مهم است این است که مطالعه نیز بخشی پرکاربرد از امکانات جدید و روز دنیا باشد، بخش جدایی ناپذیر آن.

سایت‌های موجود
اگر چه بعضی شعر دوستان گام‌های کوچکی برای گردآوری اشعار و در دسترس قراردادن آن بصورت آنلاین برداشته‌اند، اما نیاز به سایتی جامع و کامل با موضوع شعر بشدت احساس می‌شود.

گنجور نمونه بسیار کوچکی از کتابخانه شعر پیشنهادی است. در گنجور شما به تعدای محدودی شعر از تعدادی محدود از شعرا دسترسی دارید، اما گنجور گام اول و کاری حرفه‌ای و درخور ستایش است که بجاست از زحمات آقای حمیدرضا محمدی و دوستانی که به ایشان یاری می‌رسانند قدردانی شود.

پیشنهاد
پیشنهاد این است: ایجاد سایت جامع و مستقلی با کمک همه دوستداران شعر برای ایجاد اولین کتابخانه جامع و آنلاین شعر.

زبان شعر
نوشتم کتابخانه شعر، تا محدود نشود به شعر ایرانی یا شعر پارسی، زیرا نیکوتر آنست که این کتابخانه شامل تمامی اشعار پارسی نوشته شده و نشده از ایران و افغانستان و تاجیکستان و ازبکستان گرفته تا هند و پاکستان و بنگلادش و عراق و ترکیه و کشورهایی حاشیه خلیج فارس و هر جای دگری که پارسی گویی شعری نوشته است باشد.

کتابخانه شعر را نباید محدود به اشعار پارسی کرد و باید شامل شعر بزبان و گویش‌های عربی و کردی و بلوچی و لری و بختیاری و دری و پشتو و ... ایرانی و ایرانی تباران باشد، به همراه برگردان آن به پارسی و برعکس.

ترجمه
همزمان یا پس از آنکه تمامی شعر شاعران ایرانی گردآوری و طبقه‌بندی و بصورت دیداری و شنیداری در دسترس قرار گرفت، می‌توان بخش جدیدی را با عنوان ترجمه اشعار انگلیسی و فرانسوی و اسپانیولی و چینی و روسی و ژاپنی و غیره را نیز به کتابخانه شعر افزود و آن را کامل‌تر نمود.
همچنین می‌توان اشعار پارسی و دیگر گویش‌های گردآوری شده را به این زبان‌ها برگرداند و در دسترس دیگران قرار داد.

نوع شعر
وسعت کتابخانه شعر وسعت دل‌های مردم این دیار است. در این کتابخانه آنلاین باید همه نوع شعر کهن و شعر نو و آزاد و ترانه و لالایی و... گردآوری و طبقه بندی و در دسترس قرار گیرد.

مستقل و مردمی
طبعا بهترین شیوه برای چنین کار سترگی استقلال آن است و مردمی بودن آن. ویکی‌پدیا نمونه خوبی است، اما پیش شرط زیر نظر اساتید و کارشناسان مستقل سراسر این کره خاکی می‌تواند اعتبار ویژه‌ای به کتابخانه شعر ببخشد.

کتابخانه آنلاین شعر
امکانات کتابخانه شعر باید نه کم از موارد زیر باشد:

ظاهر جذاب و حرفه‌ای
دسترسی آسان و کاربر پسند
امکان جستجو بر پایه شاعر، نوع شعر، قافیه، وزن، جستجوی یک یا چند کلمه، جستجو بر پایه زمان یا مکان جغرافیایی یا موضوع...
دسترسی آسان به معنی لغات بکار رفته در اشعار
دسترسی به نسخه‌های متفاوت اشعار
دسترسی به فایل صوتی اشعار و امکان انتخاب گوینده
دسترسی به تفسیر‌های اساتید در مورد اشعار
دسترسی به مفاهیم و معانی اشعار
امکان گذاشتن دیدگاه و نظر توسط خوانندگان و اساتید «بطور مجزا»
امتیاز دهی به اشعار و فایل های صوتی و صدای گویندگان
معرفی شاعران، درج زندگی‌نامه‌ها، توضیح در مورد زمان و مکان و موضوع و اتقافی که باعث شکل‌گیری و سرودن اشعار شده.
جلسات و میزگرهای آنلاین در مورد اشعار و شاعران بدرخواست کارشناسان و اساتید یا بدرخواست بازدیدکنندگان و شعر دوستان
پرسش و پاسخ آنلاین و آفلاین با همکاری اساتید داوطلب
آموزش شعر و شاعری
ترجمه اشعار به دیگر زبان‌ها و گویش‌ها
آمار بازدیدها

ویکی‌پدیا
متاسفانه آموزگاران و اساتید و مدارس و دانشگاه‌ها در ایران چندان بهایی به ویکی‌پدیا ندادند، امیدوارم در صورتی‌که این پیشنهاد عملی شد، همکاری با این کار سترگ به عنوان تکلیف درسی دانش‌آموزان و دانشجویان در دستور کارشان قرار گیرد و کار کتابخانه شعر را سرعت و وسعت دقت بیشتر بخشند!

همکاری همگانی
مهم نیست شما اصلاح‌طلب هستید یا اصولگرا یا انقلابی دو آتشه، خداپرست هستید یا خداناباور، مرد هستید یا زن یا دگر جنس، کتابخانه شعر موضوعی است که همه با هر اندیشه و جایگاه اجتماعی که دارند می‌توانند در ایجاد و رشد آن همکاری کنند و از آن بهره برند.
کتابخانه شعر از آن همه است، همانطور که یک شعر از آن همه است.

سرمایه
هر چند که سایت جامعی مانند کتابخانه شعر بدلیل بازدید بالایی که دارد می‌تواند هزینه‌های خود را از طریق آگهی تامین کند، اما به یقین بسیاری از شعر دوستان سراسر چهان حاضرند که با کمک‌های خود این سایت را بی نیاز به آگهی سرپا نگهدارند.

خاطره
سال‌ها پیش استاد جوان خوشنویسی داشتیم، جوان از نظر ظاهر و در باطن فسیلی در جای زننده.
استاد اصرار داشت برای خوشنویسی از قلم نی و مرکب استفاده کنیم و ماژیک و خودنویس‌های خطاطی را حرام می‌دانست و مرتد.

مهم نیست که من هنوز عاشق صدای کشیده شدن قلم نی بر صفحه کاغذ هستم، مهم این است آنچه می‌ماند بجا خط است نه خطاط.

امروزه مهارت در خوشنویسی طرز قلم بدست گرفتن نیست، شما بدون قلم و کاغذ و جوهر نیز می‌توانید هنرمند خوشنویس باشید و آثارتان سراسر گیتی را درنوردد!

آغاز پایان

noreply@blogger.com (باربد) — Sun, 01 May 2011 07:00:00 +0000

در شام و مصر و لیبی، مردم فغان کشیدند،
در کوچه و خیابان، جامه ز تن دریدند.
گفتند گشته بیداد، در خانه، کوی و برزن
تابی دگر نمانده، زین رو خروش گزیدند.

رگبار تیر و دشنه، باتوم و بند و زنجیر،
دل‌هایشان نشانه، سرهایشان بریدند.

یک تن، دو شد. دو تن، صد. سیلی بشد روانه.
پایان این حکایت، آغاز دیگریدند.

سالی که نکوست

noreply@blogger.com (باربد) — Sat, 09 Apr 2011 10:40:00 +0000

مرا هر جا که بیابند می‌کشند،
مصر یا تونس،
   لیبی یا عمان،
سوریه یا یمن،
   ایران یا عراق...

مرا هر جا که بیابند می‌کشند،
با ضربهٔ باتوم،
   با فشنگ کلت و مسلسل،
    با طناب دار،
   با نیش چاقو...

مرا هر جا که بیابند می‌کشند،
چون در چشم آرزویی‌ست مرا:
نه به سانسور!
   نه به ستم!
نه به اعدام!
   نه به دیکتاتوری!...

مرا هر جا که بیابند می‌کشند.
مرگ من اما،
پایان آنهاست،
دیر یا زود،
بیش یا کم.

Edelweiss

noreply@blogger.com (باربد) — Thu, 07 Apr 2011 14:24:00 +0000

Edelweiss (اِدل وایس) نام گلی است در ارتفاعات آلپ و از خانوادهٔ گل‌های ستاره‌ای. کلمهٔ ادلوایس مشتق از دو واژهٔ آلمانی edel به معنای اصیل و والاتبار و weiß به معنای سفید می‌باشد. در زبان فارسی به آن گل قدیفه یا ابزازالعذرا یا امارنطن نیز گویند.
ادلوایس گلی محبوب در اتریش است و نقش آن در سکهٔ یک شیلینگی قدیم و یوروی دو سنتی نقش بسته است. در سال ۱۹۰۷ یقهٔ لباس سربازان آلپی اتریش مجارستان نیز مزین به نشانی به شکل این گل بود. این گل در اتریش حفاظت شده است و چیدن آن ممنوع می‌باشد.

ترانهٔ ادلوایس در سال ۱۹۵۹توسط راجرز و هامرستاین برای فیلم زیبا و ماندگار اشکها و لبخندها (آوای موسیقی) ۱۹۶۵ ساخته و توسط کریستوفر پلامر اجرا شد.
محبوبیت بسیار این ترانه باعث شده است تا بسیاری از مخاطبان تصور نمایند که این، ترانهٔ قومی اتریش یا حتی سرودی ملی است.
نیویورک تایمز و گاردین هر دو گزارش کرده اند که رونالد ریگان این ترانه را برای فرستاده‌ای از اتریش در هنگام سفرش به آمریکا با این اعتقاد که سرود ملی آنهاست اجرا نمود.

***

ادلوایس، ادلوایس
بامدادان خوشامدم می‌گویی
خرد و سپید
پاک و درخشان
از دیدنم شاد بنظر می‌آیی
چه بسا طراوت برف شکوفا و سرسبزت می‌کند
شکوفا و سرسبز تا ابد
ادلوایس، ادلوایس
پاس دار میهنم تا ابد

Edelweiss, Edelweiss
Every morning you greet me
Small and white
Clean and bright
You look happy to meet me
Blossom of snow may you bloom and grow
Bloom and grow forever
Edelweiss, Edelweiss
Bless my homeland forever

***

ترانهٔ گل یخ آنگونه که استاد گرامی جناب آقای فریدون معزی مقدم در بخش نظرات توضیح داده‌اند برگردان و سروده ایشان است و نخستین بار با صدای ایشان و همراهی خانم نازیلا زند کریمی اجرا و ضبط شد.
این دو گرامی هر جا هستند پایدار و تندرست باشند، و صداست که می‌ماند:

«گل یخ، گل یخ
هر صبح تو می‌خندی
کوچک و پاکیزه
بر من تو دل می‌بندی
ای گل یخ شکوفا شو!
شکوفان همیشه
گل یخ، گل یخ
پایدار وطن همیشه»

زنده یاد فرهاد نیز اجرایی از این ترانه به دو زبان فارسی و انگلیسی دارد.

دانلود این ترانه با صدای آقای فریدون معزی مقدم و همراهی صدای خانم نازیلا زندکریمی
این ترانه در یوتیوب با صدای آقای فریدون معزی مقدم و همراهی صدای خانم نازیلا زندکریمی
این ترانه در یوتیوب با صدای فرهاد
این ترانه در یوتیوب با اجرای کریستوفر پلامر و چارمیان کار

با نگاهی به کافه کلاسیک (مجله فیلم) و iranian و Edelweiss-song و Leontopodium alpinum

بدرقه

noreply@blogger.com (باربد) — Wed, 06 Apr 2011 12:35:00 +0000

پشت دستم
   -که خاطره‌ها دارد از دست تو
   سپیدست و زیبا
   هنوز
   چو روز برفی زمستانی-
خاموش می‌کند بر آن،
سیگارش را.
مالبوروی سفیدش را.
و
واپسین دود فروخورده‌اش
چشمم را
   -که سیاه است و درشت
   و
   تیر نگاهش
   هنوز
   قلب‌های کوچک دختران محله را اسیر می‌کند-
هدف می‌گیرد.
بوی سیر می‌دهد و آش نذری
بوی چای گلستان و عفونت.

لبخند می‌زنم
لیک اینجا
لبخند نماد دوستی نیست یا تفاهم
لبخند اینجا
یعنی هنوز هستی
یعنی ساز مخالف
یعنی باز دیر به خانه رفتن

لبخند
آنان را خشمگین می‌سازد
همیشه.
لیک
دست خودم نیست
دلخوشم.

دشنام می‌دهدم
با چهره‌ای گر گرفته
بینی‌ام را
   -که بوی نرگس را دوست داشت
   عطر نان سنگک و سبزی را
   حلوای شب‌های جمعه
   که مادر می پخت
   به یاد آنان
   که دیگر نبودند-
به خون می‌نشاند
با مشت سنگینش
با انگشتری عقیقش.
جمجمه‌ام
   -که سخت‌ترین بخش بدنم نیست
   دیگر-
ضربه‌ای چند نصیب.

خون همیشه آنان را آرام می‌کند
خون برایشان
یعنی که هنوز هستند
یعنی دوام سکوت
یعنی حقوق و پاداش و وام بانکی
یعنی زن صیغه.

همه چیز می‌چرخد دور سرم
به آسمان می‌روم
برفراز دود و دم
مزارع تهی
کارخانه‌های خاموش
خیابان‌های آرام

کنار اتوبوسی فرود می‌آیم
چمدان در دست
موها شانه زده
صورت دو تیغه
پیرهن با خط اتو
کفش واکس خورده.

وقت رفتن است
وقت رفتن
همه می‌آیند
باران بوسه داغ است و آغوش و خدا نگهدار و سفر بخیر.

برایشان دست تکان می‌دهم
از پنجرهٔ ماشین
با لبخند
با لبخند.

خیابان

noreply@blogger.com (باربد) — Fri, 01 Apr 2011 03:05:00 +0000

: «آب، هوا، زمین!»
چند تن بودند،
و بعد چند تن بیش.

: «هرگز!»
یک تن بود، آن بالا- مهیب و استوار.

: «آب، هوا، زمین!»
چند تن بیش شدند و بیش‌تر.

قطره‌ای خون بر خیابان فرود آمد،
گرم و لزج.

: «آب، هوا، زمین!»
تن‌ها بی‌شمار، یکدل، ناهراس
: «آب، هوا، زمین،
              و اینکه تو نیز نباشی!»

آن یک- لرزان- ندا داد ، با تبسمی رنگ باخته:
: «باشد،
   آب، هوا، زمین،
                   و... من!»

: «هرگز!»

...

آن برفت، گریان،
و این برجایش:
: «هیچ،
       آب، هوا، زمین، ازآن خداست!»
صدایش تلخ پیچید در خیابان ـ با خشم
: «شما را همانا من کافی‌!»

: «آنچه که تو فرمان دهی!»
شاد بودند، گیج، خسته.
                 به خانه‌هایشان بازگشتند.

...

هه!
سی و اندی بگذشت.
زمین به خشکی گرایید،
          آب و هوا آلوده،
             تن‌ها غرق گناه،
                       خیابان تنها.

...

: «آب، هوا، زمین!»
چند تن بودند،
و بعد چند تن بیش...

کمین

noreply@blogger.com (باربد) — Thu, 31 Mar 2011 04:00:00 +0000

این هنگام
زیستن را پروایی نه،
باش و زی،
نیک فربه،
نیک توانگر؛
لیک به خمیدگی،
لیک به رمیدگی.

این هنگام
اندیشه را پرواست،
هم‌اندیشی را گنه،
چند و چونی را،
مرگ سزاوار یا بند.
...
مگر بازگفت پیشینیان:
هنگام را
ماندگاری نه،
و
ناهنگامی در کمین.

خانه تاریک است

noreply@blogger.com (باربد) — Sat, 29 Aug 2009 07:03:00 +0000

خانه تاریک است
سکوت و تنهایی و غم و قدمت
همدم دیرین در و دیوارش.

مادربزرگ می‌گوید:
«هیچ امیدی نیست در سر مرا.»

می‌پیچد آواز مادر
در سربالایی‌هایی که تلخی را تکثیر می‌کنند،
یا ترغیب.

پدر
پیکر نحیف خود را می‌گستراند
روی تخم پرندگانی
که مادرشان سفره‌ای را رنگین ساخته‌اند.

خواهر
که شویش مرده‌ست
نمی‌رقصد
مگر در کابوس سیاهپوشان.

برادر دست فروشی می‌کند.
روزنامه می‌خواند
روزهای تعطیل.

راه خانه گم کرده‌ست
تن رنجورم.

کهتر خواهرم
در مدرسه الفبا می‌آموزد.
می‌تراود لبخند:
«روشن خواهیم کرد
خانه را.»

این سرزمین، سرزمین توست This land is your land

noreply@blogger.com (باربد) — Wed, 19 Aug 2009 09:11:00 +0000

وودی گاتری (۱۹۱۲-۱۹۶۷) در ایالت اوکلاهما بدنیا آمد. او سراسر آمریکا را می‌گشت، شعر می‌سرود و گیتار می‌زد و آواز می‌خواند.
«این سرزمین، سرزمین توست» یکی از ترانه‌های مشهور اوست که خیلی زود سرودی ملی و جاودانه گشت.

این سرزمین، سرزمین توست

این سرزمین، سرزمین توست، این سرزمین، سرزمین منست
از کالیفرنیا تا جزیرهٔ نیویورک
از جنگل ردوود تا آبهای گلف استریم
این سرزمین برای تو و من ساخته شده است.

همچنانکه در کنارهٔ بزرگراه گام بر می‌داشتم
آسمان ِ تا بی نهایت را برفراز سرم نگریستم
وادی زرین زیر پایم را نگریستم
این سرزمین برای تو و من ساخته شده است.

گشتم و گشتم و رد پای خود را پی گرفتم
تا شن‌های درخشان دشتهای چون الماسش
همه جا در دور و برم صدایی مترنم بود:
این سرزمین برای تو و من ساخته شده است.

وقتی خورشید می‌تابید و پرسه می‌زدم
گندمزاران موج می‌زدند و توده‌های ابر در هم می‌پیچیدند
در حالیکه مه فضا را در بر می‌گرفت، صدایی مترنم می‌بود:
این سرزمین برای تو و من ساخته شده است.

این سرزمین سرزمین توست، این سرزمین سرزمین منست
از کالیفرنیا تا جزیرهٔ نیویورک
از جنگل ردوود تا آبهای گلف استریم
این سرزمین برای تو و من ساخته شده است.

وقتی خورشید می‌تابید و پرسه می‌زدم
گندمزاران موج می‌زدند و توده‌های ابر در هم می‌پیچیدند
در حالیکه مه فضا را در بر می‌گرفت، صدایی مترنم می‌بود:
این سرزمین برای تو و من ساخته شده است.

This land is your land by Woody Guthrie

This land is your land, this land is my land
From California to the New York Island
From the Redwood Forest to the Gulf Stream waters
This land was made for you and me.

As I went walking that ribbon of highway
I saw above me that endless skyway
I saw below me that golden valley
This land was made for you and me.

I roamed and I rambled and I followed my footsteps
To the sparkling sands of her diamond deserts
While all around me a voice was sounding
Saying this land was made for you and me.

When the sun came shining, and I was strolling
And the wheat fields waving and the dust clouds rolling
A voice was chanting, As the fog was lifting,
This land was made for you and me.

This land is your land, this land is my land
From California to the New York Island
From the Redwood Forest to the Gulf Stream waters
This land was made for you and me.

When the sun came shining, and I was strolling
And the wheat fields waving and the dust clouds rolling
A voice was chanting, As the fog was lifting,

This land was made for you and me.

این ترانه روی یوتیوب

هستیم ما همه با تو We will rock you

noreply@blogger.com (باربد) — Sun, 09 Aug 2009 05:11:00 +0000

We will rock you از ترانه‌های قدیمی و محبوب همهٔ دوران‌هاست، شاید به همین دلیل توافق و همدلی چندانی در معنا و مفهوم ابیات آن بین دوستدارانش بوجود نیامده است و هرکس از ظن خود یار او شده است.

من بیشتر موسیقی این ترانه را دوست دارم آن کوبندگی و ضرباهنگ را و آن همراهی‌ها را، آنجا که همه با هم می‌خوانند: We will rock you (ما چون صخره‌ای پشت توهستیم).
این ترانه سه بخش از حیات یک فرد را با زبانی خشن و عامیانه و در ظاهری غیر دوستانه روایت می‌کند:

در بخش اول نوجوانی خیابانگرد و خاک آلود به تصویر کشیده می‌شود که در پس همه شلوغ کاری‌هایش آرزوی روزی را در سر می‌پروراند که دست به کارهای بزرگ بزند.
در بخش دوم او جوانی برومند شده و برای رسیدن به آرمان‌هایش مبارزه می‌کند و پرچمش را به اهتزاز در می آورد و شاید از همین روست که چون هر مبارز دیگری چهره‌ا‌ش به خون نشسته.
در بخش پایانی او پیر و ناتوان شده است و بار دیگر و این بار ناشی از کهولت بر چهره اش گرد و غبار نشسته است، اما هنوز از دست از مبارزه نکشیده، تنها آرمان‌هایش متعالی‌تر گشته و در اندیشهٔ ‌صلح و رستگاری جهانی با استفاده از راه‌ها و شیوه‌های مسالمت آمیز و اصلاح طلبانه و شاید منطقی‌تر گام برمی‌دارد.

گروه خوانندگان - همراه مردم - در هر مرحله محکم و استوار ـ چون صخره‌‌ها- پشتیبان و مشوق اویند.

هی، پسرکی هستی که خیلی سر و صدا راه میندازی
تو خیابونا ساز خودتا می‌زنی و خیال داری یه روز آدم بزرگی بشی
صورتت را گِل مالی کردی
مرده شور ریختت را ببرند
قوطی‌هایت را اینور و اونور پرت می‌کنی

بخونین:
هستیم، هستیم ما همه با تو
هستیم، هستیم ما همه با تو

Buddy you’re a boy make a big noise
Playin’ in the street gonna be a big man some day
You got mud on yo’ face
You big disgrace
Kickin’ your can all over the place

Singing:
We will we will rock you
We will we will rock you

هی، جوونی و کله شق
تو خیابونا فریاد می‌زنی و خیال داری یه روز دنیا را صاحب بشی
رو صورتت خون مالیدی
مرده شور ریختتت را ببرند
پرچمتا بالا پایین می‌کنی

هستیم، هستیم ما همه با تو
حالا اینو بخونین:
هستیم، هستیم ما همه با تو

Buddy you’re a young man hard man
Shoutin’ in the street gonna take on the world some day
You got blood on yo’ face
You big disgrace
Wavin’ your banner all over the place

We will we will rock you
Sing it now
We will we will rock you

هی، پیرمردی و فلک زده
چشات زار می‌زنن با این وجود خیال داری یه روز صلح را برقرارکنی
صورتت را گِل مالی کردی
مرده شور ریختت را ببرند
یکی بهتره تو را سرجات بشونه

هستیم، هستیم ما همه با تو
بخونین:
هستیم، هستیم ما همه با تو
همه با هم: هستیم، هستیم ما همه با تو
هستیم، هستیم ما همه با تو
عالیه

Buddy you’re an old man poor man
Pleadin’ with your eyes gonna make you some peace some day
You got mud on your face
You big disgrace
Somebody better put you back in your place

We will we will rock you
Singing
We will we will rock you
everybody‌: we will we will rock you
We will we will rock you

Allright

شعر از برایان می Brian May اجرا گروه کویین Queen
این ترانه روی یوتیوب

غروب

noreply@blogger.com (باربد) — Thu, 06 Aug 2009 05:26:00 +0000

چند جسد
غوطه ورند
در مرداب سبز.

دریا
فاصله دارد با آرامش.

موج‌ها سراسیمه
به صخره‌ها می‌کوبند.

پیری نشسته بر فراز کوهی بلند
شانه می‌کنند ریش سپیدش.
چشم دلش نزدیک بین.

راه می‌روند کودکان
شبها در دل خواب؛
کابوسی دایمی و مرموز
تهی می‌سازد
رویای آبیشان.

زنی آبستن است
پرندگان خاموش.

بوی تعفن می‌پیچید
در سکوت شهر.

ما

noreply@blogger.com (باربد) — Thu, 21 Jun 2007 15:22:00 +0000

خانه ام را‌،
با دیوار سنگی خاکستری که می‌رسد به ماه،
خارج از دسترس‌،
ساخته‌اند از خانه ات‌.

چیزی گویا
رفته ز یادشان‌:
موشها
همیشه چون آب خوردن‌،
نقب می‌زنند‌،
در دل سنگهای سخت‌.

آرزو

noreply@blogger.com (باربد) — Wed, 20 Jun 2007 15:54:00 +0000

پیش از آنکه‌،
مردان ماهی گیر، بگسترانند تور پهناور خود را‌،
می‌گفتم کاش یک ماهی بودم‌، در فضای ساده آب‌.

پیش از آنکه‌،
مردان چوب فروش‌، بیایند با ارۀ برقی پر خشمشان‌،
می‌گفتم کاش درختی سبز بودم‌، ریشه ام همدل خاک.

پیش از آنکه‌،
مردان شکارچی‌، قلب کوچک پرندگان بی خبر را نشانه روند‌،
می‌گفتم کاش پرنده ای بودم‌، آشنا با آسمان‌.

پیش از آنکه‌،
به خانه برسم از مدرسه هر روز‌،
می‌گویم هر چه هستم‌،
کاش خانۀ کوچک ما را‌،
نیابند مردان آزمند‌،
هرگز‌.

دخترک

noreply@blogger.com (باربد) — Thu, 14 Jun 2007 15:01:00 +0000

صدای ساز ویلن زن کور کوچه گرد بد آواز‌،
باز
از سوراخ پنجرۀ دوده گرفتۀ اتاق تنهایی من‌،
می‌جوید راه آشنا تا گوش زنگار گرفته‌،
که: یا مددی!

می‌دانم دختر پنج بهارۀ او‌،
که پیرهن آبی پر ستاره‌ای کرده به تن‌،
و دامن سبز راه راه به پا‌،
چشم به پنجره دوخته که کی شود باز،
آید دستی برون به لطف و پشیزی همراه،
و ندایی: بود آیا مرا به ترانه‌ای مهمان امشب؟

این بار نیز
دست کور می‌جوید شانه دخترکش در سکوت‌:
برویم!
نیست کسی پشت پنجره‌.

غایت عشق

noreply@blogger.com (باربد) — Fri, 08 Jun 2007 15:15:00 +0000

آن یکی آمد در یاری بزد‌.
گفت یارش‌: کیستی ای معتمد‌؟
گفت‌: من‌. گفتش‌: برو هنگام نیست‌،
بر چنین خوانی مقام خام نیست‌.
خام را جز آتش هجر و فراق‌،
کی پزد کی وا رهاند از نفاق‌.
رفت آن مسکین و سالی در سفر
در فراق دوست سوزید از شرر‌.
پخته گشت آن سوخته‌، پس باز گشت‌.
باز گرد خانۀ انباز گشت‌.
حلقه زد بر در، بصد ترس و ادب‌،
تا بنجهد بي‌ادب لفظی ز لب‌.
بانگ زد یارش که‌: بر در کیست آن‌؟
گفت‌: بر در هم توی ای دلستان
گفت‌: اکنون چون منی ، ای من در آ‌،
نیست گنجایی دو من را در سرا ...
از مثنوی مولوی

گفتم‌:
معشوق که جز خویش را‌،
اندیشه‌ای نبوَد‌،
آن به که‌،
فراموشی‌.

اما‌،
پیشتر دریافتم‌،
کین رنج را‌،
که می‌دهدم هدیه‌،
چقدر دوست می‌دارم‌.

برای لحظه‌ای کوتاه

noreply@blogger.com (باربد) — Mon, 04 Jun 2007 11:51:00 +0000

می‌توان چشم‌ها را بست
گوش‌ها را پنبه نهاد
مغز‌های خشکیده
را سرشماری کرد
و بالید که :
بسیاریم ما

می‌توان به گل‌ها رنگ سیاه پاشید
قناری‌ها را در قفس انداخت
گربه‌ها را لگد کرد
و مارها را فربه

می‌توان زمین را خشکاند
ابر‌ها را عقیم ساخت
«سنگها را بست
و سگها را
رها نمود»

می‌توان ...
اما
در لحظه‌ای کوتاه
از زمان بی انتها‌.

من و تو

noreply@blogger.com (باربد) — Mon, 28 May 2007 16:02:00 +0000

زیبا‌تر از گل سرخ
سرخی شرم بر زده از گونه توست
در پی هر دیدار نوئی

داغ‌تر از آتش قلیون پدر
دست مانوس تو با دست منست
در تپش تند دو دل

شیرین‌تر از شهد عسل
داد و ستد بوسۀ ماست
در کوچه‌های ناشناس.

گروه

noreply@blogger.com (باربد) — Thu, 24 May 2007 07:33:00 +0000

بانگ زد فرمانده‌:
گورهان‌!
از جلوووو نظام !
خبر دار‌!

با نظام از هم خبرداران شدیم
در سکوت آمادۀ فرمان شدیم
گفت: دارم یک سخن در ابتدا
این بود قانون و نظم و شرط ما
گر سزد کاری روا از سوی کس
بهر او خواهد بوَد پاداش و بس
ور کند یک تن خطا
جمله را باید جزا.

جمله‌ها تا دیده‌ایم
چوب آن تن‌ها
خورده‌اند.

عصرها

noreply@blogger.com (باربد) — Tue, 22 May 2007 16:29:00 +0000

همیشه،
عصرها بر می‌گردند،
گنجشک‌های کوچک خاکستری .
می‌نشینند،
خسته از روزی پر تلاش،
روی شاخه‌های درخت کُنار پر برگ خانهٔ ما،
و تا تاریکی شب یکسره چت می‌کنند.

همیشه،
من عصرها،
پای پنجرۀ آبی دنیای نو،
چشم براه که چه وقت می‌آید،
نیو میل از سوی تو،
چای می‌نوشم،
با دانه‌ای خرما.

من و تو

noreply@blogger.com (باربد) — Mon, 21 May 2007 10:38:00 +0000

دو سه تار دل انگیز موی مشکین من
زده بیرون ز سیاهی روی سرم
هر کدام گشته چون مار
کابوس روز و شبت

تا روزی که

noreply@blogger.com (باربد) — Fri, 18 May 2007 12:13:00 +0000

قدمی چند
زیر باران
تا بنشیند آتش خشم فرو داده
وقتی نیست ترا هیچ بدست
مگر قدمی چند
زیر باران.

در شهر

noreply@blogger.com (باربد) — Wed, 16 May 2007 15:15:00 +0000

پای برهنه،
از کوچۀ خلوت سنگلاخ عشق می‌گذرم.

صبح زود سرد بهاری است.
سر اولین خیابان چراغ قرمز می‌شود‌.
بی اعتنا‌ رد می‌شوم، لیک به عمد.
پاسبانی باطوم به دست رو بمن سوت می‌زند،
من رو به او لبخند.

او خشمناک نام مرا در دفتر روزانه اش می‌نویسد،
زیر ستون آدمهای خاکستری.

مردم تک و توک،
روز دگری را جستجو می‌کنند.
چشمان سبز گربه‌ای با علامت تعجب مرا می‌نگرد.

کلاغی تنها،
روی شاخۀ آنتنی زنگ زده،
مرا ببوس را زمزمه می‌کند؛
رهگذران گنگ شتابزده زبانش را در نمی‌یابند.

می‌رسم چهار راه سرگشتگی‌:
سمت راست می‌رود سرمنزل مقصود‌،
سمت چپ راه بی برگشت‌،
مستقیم راه آدم‌های ساده‌،
راه پنجمی هم هست‌،
همیشه برای چو من‌،
گرچه بی عینک یافتنش دشوار.

دو برادر دکانی دارند،
سر دو نبش،
که بنرخ روز یا زور ترا یا دکتر می‌کنند یا مهندس.
در دکانی دیگر،
جوانی ماهی‌های قرمز نفروختهٔ عیدش را سبز پسته‌ای می‌کند.
در دکان سوم،
جادوگری برای مشتری‌ها دفتر خاطرات می‌نویسد.
زنی با گوشۀ چشم در گوشه‌ای محبت می‌فروشد‌،
مردی نام دوستانش،
کسی هم نقشه ایران را.
آن وسط،
مردی لالایی می‌گوید،
و بسیاری گرد او جمع شده.

می گذرم‌، کمی کوفته.
از خانه‌ای بوی تریاک می‌آید،
از خانه‌ای دیگر صدای خاموش زنی.
خانۀ سوم
گذرگاه نادمان،
که همه لبخندی برنگ مات دارند به لب.

آخر کوچه دختر و پسری،
که معلوم نیست دست کدام در دست کدام،
می‌خواهند تا عکسشان بردارم.

کمی بالاتر،
روی سیم برق،
کبوتر نامه رسان،
آدرس کسی را می پرسد،
آهسته در گوشش زمزمه می کنم:
من نیز پی‌اش هستم روان.

ادبیات شهری

noreply@blogger.com (باربد) — Thu, 10 May 2007 16:10:00 +0000

چهار پنج دقیقه تا طلوع آفتاب
سه چهار لقمه نان و پنیر
دو سه جرعه چای شیرین
یک دو ساعت راه دراز
تا شود کاری آغاز یا پایان.
یک دو چرت در برگشت
دو سه لقمه شام و سکوت
سه چهار غلت شبانه
چهار پنج دقیقه تا طلوع آفتاب . . .