Gizemli Blog

SAHNENİN ARKASINDA

2016-06-12T13:02:00.000+03:00

Sahnenin Arkasında

Başarı sizce her daim sürer mi? Peki ya ün, şan, şöhet? Bunlara cavabınız hazırsa bir soru daha, güzellik kalıcı mıdır? Cevaplardan önemlisi bunlar üzerinde düşünmektir bence. Hiç yaşlanmayacakmış gibi yaşarız gençliğimizi, hiç unutulmayacakmış gibi popülerliğimizin tadını çıkarırız, değil mi? Güzelliğimizden, enerjimizden veya hayranlarımızdan yoksun kaldığımızda ise bir bunalım alır benliğimizi. Eskiden alıştığımız o güzel ve eğlenceli günler yerini yalnız, sessiz ve yorgun zamanlara bırakır. Tabi ki bahsetiğim şey bir mühendisin popülerliğinden farklı bir şey (her ne kadar mühendisinki de müşterilerinin onu tercih etmesi dolayısıyla da daha başarılı olma hâli, kısacası hemen hemen aynı durum olsa da). Değinmek istediğim konu bir oyuncunun, (bozulmuş Türkçe haliyle) bir aktrisin bunları kaybetmesi. Bunu da Chuck Palahniuk’tan Anlat Bakalımadlı kitabından esinlenerek yapacağım. Palahniuk, bir (daha doğrusu eski bir) Hollywood aktrisi konu ediniyor. Beyaz perdeye yansıyan ışıltılı filmlerin sahne arkasını ve herkesin imrendiği göz kamaştırıcı Hollywood dünyasının arka sokaklarını gözler önüne seriyor. Nasıl iki yüzlü olunduğunu ve yapay ilişkileri arpıcı ve açık bir dille işliyor eserinde Palahniuk. Bunu yaparken doğal bir dil kullanıyor, bu durum sadece ulaşılmaz görünen Hollywood’da yaşanmıyor demek istercesine, yazar. Gündelik hayatınızı anlatıyorum; vefasızlıkları, çirkinlikleriyle sizin hayatınızı diye fısıldadı bana Palahniuk bu eserinde.

Günümüzde de böyle değil mi aslında? Haberlerde gördüğümüz, fakirleşmiş, belki evsiz ve hepsinden daha önemlisi çok mutsuz olan oyuncular veya şarkıcılar gerçek değiller mi? Bir döneme şarkılarıyla damgasını vurmuş bir solistin, bir bestecinin elinde anıları kalıyor sadece. Plaklarına bakıp o günleri yad ediyor. Bir oyuncu Yeşilçam filmlerinde sıkışıp kaldığında kimse adını hatırlamıyor ve son günlerinde sadece vefasızlık hissediyor. Bir zamanlar onlar bizim sanatçılarımız değiller miydi? Onların filmleri sayesinde güzel vakit geçirir, onların ezgileriyle içimizde bir burukluk hissetmez miydik? Şimdi ne oldu da kimse o değerli sanatçıları hatırlamıyor ve onları tanımadan büyüyen bir nesil yetişiyor? Geçtiğimiz günlerde yaşadığım bir olayla örnek vermek istiyorum: Babamla radyodan müzik dinlerken, babamın eskiden çok sevdiği bir sanatçının, oldukça güzel bir şarkısına denk geldik. Radyo spikeri de o sanatçının (adını hatırlamıyorum çünkü ben ilk defa duymuştum) kanser olduğunu ve tedavi sürecindeyken bir albüm çıkardığını söylediğinde babamın söyledikleri her şeyi anlatmaya yetiyordu: “Gençliğimde çok dinlenirdi ancak kanser olduğunu bile şimdi öğrendim.” Sesi hâlâ aynı güzelliğindeydi ancak değişen neydi?

Değişen şey, o kıymetli sanatçıların artık eski cazibeleriydi. Kimi artık güzel değildi ki bir televizyon dizisinde oynasın, kimi de klip çekecek kadar enerjik değildi o kulakları bayram ettiren bestelerine. Bunda da medyanın payının oldukça fazla olduğunu düşünüyorum ben. Bence medya artık iyi olma kriterini değiştiriyor. Herkesin tek bir kalıptan çıkmışçasına bir olmasını empoze ediyor bize. Dış görünüşün her şey olduğunu kabul ettiriyor bize adım adım ki oyunculuğu kötü ama oldukça güzel bir kızı yada erkeği dizilerinde oynatabilsin. O gençlere hayran olmak da asıl sanata ve sanatçıya vefasızlığımın temelini oluşturuyor. Artık kimse Zeki Müren dinlemekten eski tadı almıyor da sözleri hiçbir anlam ifade etmeyen ucuz ve sezonluk şarkıları dillerine pelesenk ediyor, maalesef ki.

Hâl budur bence. Medya gereken değeri vermiyor onlara. Medyada hak ettikleri yeri bulamayınca da unutulup gidiyor o çınarlar. Peki ya siz eskiden çok beğenerek dinlediğiniz bir sanatçının hayatta olup olmadığını biliyor musunuz? Yeşilçam filmlerinden birinin oyuncularının adlarını biliyor musunuz?

SHREK

2016-05-23T22:05:00.000+03:00

Animasyon filmler, her çocuğun gerek renkleriyle ve müzikleriyle gerekse de hikayesiyle ilgisini çeker. Ben de büyümüş olmama rağmen hâlâ çizgi filmleri çocukluğumdaki kadar çok severim ve denk geldikçe de izlerim. Bugün ise favorilerimden biri olan Shrek serisinin ilk filminin asıl mesajlarından ve bence pek azımızın fark ettiklerinden bahsedeceğim. Dört filmlik bir maceranın başlangıcı olan film, karakterlerin nasıl tanış tıklarını anlatıyor aslında. Yaklaşık iki saatlik bir film olduğunu göz önüne alırsak sayısız ayrıntı verebilirim ancak hem sizi ayrıntılarla bunaltmak istemiyorum hem de amacım bu değil zaten. Asıl ilgilendiğim şey “Böylesine basit bir konu nasıl olur da çocuklara mesajlar verip onların hoşgörü konusunda bilinçlendirmeyi amaçlar?” sorusuna cevap bulmak. Evet, bence bize bir mesaj vermek istiyor yönetmen!

Son izleyişimde de özellikle bu soruya cevap arayarak eleştirel bir şekilde izledim. Bulduklarım ise sadece çocukların değil herkesin öğrenmesi ve hayatlarında uygulamaları gereken şeylerdi aslında –beni en çok da bu şaşırttı. Yönetmenin vermeye çalıştığı en can alıcı öğreti hoşgörü ve anlayışın hakim olması gerektiği. “Karşındakini yargılamak yok, onu tanımak var!” diye özetlesem yalan olmaz çünkü neredeyse her sahnede “Seni çok yanlı ş yargılamışım.”, “Böyle biri olduğunu bilmiyordum.” gibi cümleler barındırıyor film. Bu cümleleri kocaman insanlar görebilirken çocukların görmemesi mümkün değildir bence. Çocukların merhametli dünyalarını geliştirilmesinde çok büyük rol oynuyor. Bu filmi bu yüzden seviyorum ben de aslında; bana pişmanlığın ve peşin hükümlülüğün sonuçlarını gösteriyor, çocuklar gibi yargılamayı bilmememiz gerektiğini gösteriyor. Nasıl olmamak istediğimi ve mutlu bir çevrede yaşamak için herkesin ne yapması gerektiğini gözler önüne seriyor ve bizlere yol gösteriyor.

Gerçek hayatta da böyle değil midir aslında? Anlaşmazlıklar, kavgalar neden ortaya çıkar? Genellikle yanlış anlaşmadan, önyargıdan. Tuttuğu takım yüzünden dayak yiyen, giydiği kıyafet yüzünden dışlanılan insanlar görüyoruz her gün haberlerde. Hepimiz yolda yürürken sadece bir bakışından dolayı bile sinir olmuşuzdur insanlara. Onları hiç tanımadan nasıl olur da bir şeyler hissedebiliriz? Bizi bunu yapmaya iten şey duvarlarımızdır: Bizimle aynı fikirde olmayan herkese tepkiliyizdir. Klişe bir tabir olacak ama savaşlar da bireysel anla şmazlıklar yüzünden çıkmaz mı? Ben bunun oldukça doğru olduğuna inanıyorum ve kaynaşmış bir toplumu hiçbir gücün anlaşmazlığa sürükleyebileceğini düşünmüyorum. Açıkça görüyoruz ki birbirlerinin siyasi düşüncelerini, dini inanışlarını umursamayan ve her düşünceye –aynı fikirde olmasa dahi- saygı gösteren toplumlar pek çok alanda daha ilerdedir. İşte bunu sağladığımızda dünyada çok daha huzurlu ve güven içinde yaşayabileceğiz. Çünkü o zaman –sonunda- ten rengimiz yüzünden yargılanmayacağız. Çünkü o zaman maddi durumumuz çevremizin bizi nasıl gördüğünü belirlemeyecek. Ve hatta o zaman insanlar doğaya saygı duymaya başlayacaklar.

Kim böylesine bir dünyada yaşamak istemez ki? Açıkçası ben şimdiye kadar görmem gerekenden çok daha fazla sava ş, ölüm, kavga ve mutsuzluk gördüğ üme inanıyorum. Gelecek nesillere de aynısını yaşatmak onların da aynı duyguları hissetmesine neden olacak ve bu da hiçbir zaman çözüm için atılan mantıklı bir adım olamaz. Size soruyorum: Hoşgörü olmayan bir dünyada, sürekli mutsuz bir şekilde yaşamak ister misiniz? Ben cevabımı çoktan verdim. Sizin de kendi cevabınızı bulmanızın, eğer ki bugün haberleri izlerseniz, hiç de zaman almayacağını temin ederim.

Görüyorsunuz ya nerden nereye... Bir çocuk filmini hiç bu şekilde değerlendirmi ş miydiniz? Yoksa siz de çoğu kişi gibi “Sadece bir çizgi film! Çocuklar vakit geçirsin de anneleri biraz rahat etsin.” diye yapıldıklarını mı sanıyorsunuz? Bir daha izleyin derim, tekrar tekrar düşünün sahnelerini Shrek’in. Hepimizin çıkarması gerektiği dersler bulacağınıza eminim.

SARAY BOSNA FİLM FESTİVALİ

2016-05-20T10:07:00.000+03:00

Aslında yazıya bir gezi yazısıymış gibi başlamak istemiştim ancak fark ettim ki gezimde çok önemli bir etkinliğe denk gelmiştim; Saray Bosna Film Festivali. Geçtiğimiz yaz 6 haftalığına Bosna Hersek ve Hırvatistan’ kapsayan bir tur yapma imkanım oldu ve belirtmeliyim ki bu festivali bilerek planlamamıştım gezimi. Şimdi ise keşke geçmiş yıllardakilere de katılabilseymişim diyorum bir sinemasever olarak. Orada konaklarken afişlerini her yerde görüp merak etmiş, Coca-‐Cola şişeleri üzerinde bile görünce “Acaba hep ihtiyacını hissettiğim o büyük etkinlik mi?” düşünmüştüm. Araştırdığımda ise 60 ülkeden 267 filme ev sahipliği yapacak uluslararası, devasa bir organizasyon olduğunu öğrendim ve katılmak, en azından bir film izlemek benim için şart olmuştu. Açıkçası gittiğim ilk filmi ve festival havasını o kadar beğenmiştim, araya o kadar hayran olmuştum ki gezimi ertelemeyi bile düşündürdü bu bana ancak Saray Bosna’da geçireceğim günler devam ediyordu ve ben de oradaki programımı beni kendine çeken bu festivale göre ayarlamak zorunda hissettim. En azından bunu yapmalıydım.

Peki neden bu kadar önemliydi bu festival?

Film izlemenin, insanın vizyonunu genişleten, ona olaylara başka bir boyuttan bakmayı öğreten bir şey olduğunu çok küçük yaşlarda yüzlerce film izleterek öğretmişti annem bana. Büyüdükçe de her zaman “keşke yaşadığım şehirde -‐ Ankara’da da-‐ sinemaların biz izleyiciler için gişe yapıp para kazanma amacıyla seçtiği, sanatsal değerden yoksun filmlerden başka, belki adını bile duymadığım ve küçüklüğümden beri yüzlercesini gördüğüm “Hollywood” yapımı olmayan filmleri de izleyebileceğim bir etkinlik olsa.” diye geçirirdim içimden. Bu isteğimin yersiz olmadığını Saray Bosna Film Festivaline katıldıktan sonra çok daha iyi anladım çünkü farklı ülkelerin yapımı filmleri izlemek bana sadece bakış açısı kazandırmamıştı; bana farklı yaşam tarzlarından da onlarca şey öğretmiş, farklı kültürlere bakış açımı değiştirmişti. Sonuçta hiçbir yönetmen kendinden olmayan bir şeyi yansıtamazdı beyaz perdeye, değil mi? İşte bu yüzden benim için bu kadar önemliydi film, film izlemek. İnsan tanımak demekti, onlar seni hiç tanımasalar da. Birinin evine konuk olmak gibiydi; biriyle dost olmak, onun acısını yüreğinde hissetmek, onunla gülmekti. O ilk filmi izlediğimde bir daha hiçbir zaman “Hollywood” klişelerini izleyemeyeceğimi, izlesem bile tat vermeyeceğini fark etmiştim.

Bunda ortamın havasının da rolü çok ama çok büyüktü. Mesela ilk defa sinemaya görünüşüme önem vererek gitmiştim. İlk defa Emek Sineması’nın neden bu kadar önemli olduğunu hissetmiştim, eski sinemaseverler için ne ifade ettiğini o zaman anlamıştım. İlk defa açık havada film izliyordum, odamda ve bilgisayarımın başında değildim. Yine ilk defa dünyanın dört bir yanından gelen insanlarla film izlemiştim. Tüm bunlar doyumsuz birer zevkti benim için, tekrar tekrar yapmak istediğim. Ve biliyordum festivalden sonra hiç kimse evine döndüğünde –aksaklıklara rağmen-‐ tek bir kötü şey düşünemeyecekti çünkü herkes büyülenmişti tıpkı benim gibi.

Başta da belirttiğim gibi 60 farklı ülkeden konuklarını ağırlayan festival tam bir kültürler arası kaynaşma ortamıydı. Gerek kokteyllerde gerekse filmden önce Fransız, Macar, Portekizli, Malezyalı bireysel katılımcılarla ve kafilelerle tanışma imkanım oldu. Nasıl ortak ilgi alanları insanları kaynaştırırsa biz de filmler üzerine konuşarak saatler geçirdik ve belki de başka hiçbir zaman tanışamayacağım insanlarla hala konuşmaya devam ettiğim dostluklar kurdum.

Saray Bosna Film Festivali bana hissettirdikleriyle, izlediğim harika filmlerle ve edindiğim arkadaşlarımla bambaşkaydı. Belki çok fazla ünlü gelmemişti ama önemli olan da ünlüleri görmek değildi zaten. Diğer festivaller kadar büyük olmayan ama hepsinden çok daha sıcak olduğuna emin olduğum ortamıyla, maaşlı çalışanlarının yanı sıra 400 gönüllü çalışanıyla da kendine hayran bırakan bir festivaldi. Sanki şehrin sevimliliği ve halkın misafirperverliği festivali daha da güzelleştirmişti ve insanın kendini evindeymiş gibi hissetmesini sağlıyordu.

Kaynakça:

“http://www.sff.ba”