Fréttir greiningar Íslandsbanka

Icelandair: Hátt eldsneytisverð setur strik í reikninginn

Fri, 10 Feb 2012 10:33:00 GMT

Icelandair birti uppgjör sitt fyrir fjórða ársfjórðung síðasta árs í gær. Afkoma fjórðungsins er í takti við áætlanir félagsins. Samkvæmt tilkynningu nam tap tímabilsins 200 m. kr samanborið við 1,4 ma. kr hagnað á sama tímabili árið áður . Hátt eldsneytisverð sem leiddi til mikilla kostnaðarhækkana er megin ástæða lakari árangurs nú. Eldsneytiskostnaður jókst um 46% á fjórða ársfjórðungi og nam 4,8 ma. kr á tímabilinu. Rekstrarkostnaður á fjórða ársfjórðungi nam 20 ma. kr. og jókst um 14% á milli ára. EBITDA fjórðungsins var neikvæð um 129 m. kr og lækkaði um 1,2 ma. kr. á milli ára.

Heildartekjur félagsins á fjórða ársfjórðungi námu 20. mö. kr. og jukust um 7% á milli ára. Tekjur vegna flutninga námu 12,3 ma.kr. og jukust um 14% borið saman við sama fjórðung fyrra árs, þar af hækkuðu tekjur vegna farþegaflutninga um 17% á milli ára og námu þær 1,6 mö. kr. Farþegar voru 11% fleiri á fjórða ársfjórðungi 2011 heldur en á sama tímabili árið 2010 og var sætanýting 77,9%. Farþegum hjá Flugfélagi Íslands fækkaði um 1% á milli ára.Tekjur af leiguflugi drógust hinsvegar saman á fjórðungnum um tæpan ma. kr. en seldum tímum í leiguflugi fækkað um 11% á milli áranna 2011 og 2010.

Afkoma síðasta árs er mjög viðunandi, sérstaklega þegar miðað er við mótdrægar ytri aðstæður á árinu sem m.a. fólu í sér eldgos og hátt eldsneytisverð. Hagnaður síðasta árs nam 4.450 m. króna og dróst saman um 2% frá árinu 2010 þegar hagnaður félagsins nam 4.560 m. kr. Tekjur síðasta árs námu í heildina rétt tæpum 97. mö. kr og jukust um 10% frá árinu 2010.

Heildareignir Icelandair í árslok 2011 námu 89,5 mö. kr sem er aukning um 6% frá fyrra ári. Eigið fé í árslok nam 32,3 mö.kr og jókst um 14% frá fyrra ári. Handbært fé í lok árs nam 11,7 mö. kr og hefur dregist saman um 17%. Eiginfjárhlutfall Icelandair í lok síðasta árs er 36% en var 34% í lok árs 2010. Í uppgjörstilkynningu félagsins kemur fram að stjórnin leggi það til að 800 m. kr verði greiddar út í arð til hluthafa og er það í fyrsta sinn sem félagið greiðir arð eftir að fjárhagslegri endurskipulagningu félagsins lauk.

Í áætlun félagsins er gert ráð fyrir að EBITDA næsta árs verði á bilinu 11-12 ma. kr en EBITDA síðasta árs var 10,4 ma. kr. Tvær nýjar vélar bætast í flotann á fyrri hluta ársins og verður félagið með umsvifamestu flugáætlun sína frá upphafi að sögn forstjórans. Félagið gerir reyndar ráð fyrir að afkoman á fyrsta ársfjórðungi þessa árs verði lakari en á síðasta ári vegna kostnaðar sem fylgir innleiðingu nýrra flugvéla , hás eldsneytisverðs og óhagstæðs gengis evru gagnvart dollar.

Lítilsháttar styrking í febrúar

Fri, 10 Feb 2012 10:00:00 GMT

Eftir umtalsverða veikingu á gengi krónunnar í janúarmánuði hefur lítil breyting verið á því það sem af er febrúar. Má því segja að í heild að gengi hennar hafi verið nokkuð stöðugt, og raunar hafa gengissveiflur krónu ekki verið jafn litlar á tveggja vikna tímabili og undanfarnar vikur síðan í kring um mánaðamótin nóvember/desember á síðasta ári. Þó hefur sú litla hreyfing sem hefur átt sér stað verið í jákvæða átt, þ.e. styrking upp á 0,4% m.v. gengisvísitölu krónunnar, en gengi krónunnar veiktist um hátt í 2% í janúar.

Eins og oftast er raunin hefur þróunin á gengi krónunnar gagnvart helstu viðskiptamyntum verið með nokkuð mismunandi hætti. Þannig hefur lítilsháttar veiking, eða sem nemur rúmum 0,2%, verið á gengi krónunnar gagnvart evrunni það sem af er febrúar og kostar evran nú rúmar 162 krónur á innlendum millibankamarkaði. Á hinn bóginn hefur Bandaríkjadollar lækkað nokkuð í verði og er nú á rúmar 122 krónur en var á hátt í 124 krónur í lok janúar. Nemur styrking krónunnar gagnvart dollar þar með um 1,3%. Einnig hefur breska pundið lækkað nokkuð í mánuðinum, og er nú á rúmar 193 krónur en kostaði í lok janúar 195 krónur. Nemur styrking krónunnar gagnvart pundinu þar með um 0,9%. Verður afar fróðlegt að sjá hvernig framhaldið verður, enda er gengi krónunnar áhrifamikill þáttur á efnahagslífið hér á landi og þá mun meira en gengur og gerist í flestum nágrannalöndum.

Erlendir aðilar áhugalitlir í ríkisbréfaútboðum

Fri, 10 Feb 2012 09:51:00 GMT

Svo virðist sem erlendir aðilar hafi verið afar áhugalitlir um þau tvö ríkisbréfaútboð Lánamála sem fóru fram í janúarmánuði. Í báðum útboðunum var nýjasti flokkur ríkisbréfa í boði, þ.e. óverðtryggði flokkurinn RIKB22, og samkvæmt Markaðsupplýsingum sem Lánamál birtu í gær voru erlendir aðilar ekki beinir kaupendur í útboðum mánaðarins. Þetta kemur okkur ekki á óvart enda hafa þeir almennt reynst tregir til að kaupa í lengri flokkum ríkisbréfa og hafa þeir því ekki sýnt RIKB22-flokknum neinn áhuga frá því honum var hleypt af stokkunum í október síðastliðnum. Áttu þeir aðeins 0,5% útistandandi bréfa í flokknum í lok janúarmánaðar. Hins vegar bættu erlendir aðilar nokkuð við eign sína í stystu ríkisbréfaflokknum í janúar með kaupum á eftirmarkaði. Þannig jókst eign þeirra um 1.034 m.kr. í RIKB12 og um 797 m.kr. í RIKB13. Í fyrrnefnda flokknum áttu þeir rúm 68% útistandandi bréfa og í þeim síðarnefna um 76%.

Uppgjör Össurar undir væntingum

Thu, 09 Feb 2012 10:56:00 GMT

Össur birti uppgjör fyrir 4. ársfjórðung síðasta árs í gær. Uppgjörið var undir væntingum okkar en tekjur fjórðungsins voru 97,9 m. bandaríkjadala og nam tekjuvöxtur frá sama fjórðungi fyrra árs því 3,6% en við höfðum gert ráð fyrir að tekjuvöxtur yrði 5,6%. sem er aðeins minna en við höfðum gert ráð fyrir. EBITDA fjórðungsins var 16,4 m. bandaríkjadala eða 16,7% af tekjum sem er lægsta framlegðarhlutfall ársins og töluvert undir þeirra markmiðum um 20-21% EBITDA framlegð. Hagnaður tímabilsins nemur 7,6 m. dala samanborið við rúmlega 8 m dala hagnað á sama fjórðung fyrra árs. Ástæðan fyrir minni tekjuvexti nú er að salan á Ameríkumarkaði gekk ekki eins vel á síðasta ársfjórðungi 2011 og framan af árinu. Þá var sala á stoðtækjum einnig hægari en gert var ráð fyrir. Sölutekjur síðasta árs nema í heildina litið 401 m. dala, EBITDA er 76 m. dala og hagnaður síðasta árs 37 m .dala. Útgefið vaxtarmarkmið Össurar fyrir síðasta ár var 4-6% innri vöxtur í heimamynt en niðurstaðan var 5%. Össur heldur óbreyttu markmiði fyrir 2012, þ.e. 4-6% innri vexti í heimamynt og 20-21% EBITDA framlegð af kjarnastarfsemi.

Össur hefur flutt framleiðslu stuðningstækja sem áður var í Bandaríkjunum í nýja verksmiðju í Mexíkó Áætlanir Össurar gera ráð fyrir að sparnaður vegna þessa verði um það bil 4 m. dala á þessu ári 2012 sem hækkar framlegð um 1%. Þannig nemur t.d. launakostnaður á starfsmann í Mexíkó aðeins um 25% af því sem hann er í Bandaríkjunum eða Evrópu. Í lok síðasta árs kláraðist flutningur á allri framleiðslu stuðningstækja frá Bandaríkjunum til Mexíkó. Össur hefur lýst yfir áhuga á ytri vexti í stuðningstækjageiranum en það hefur gengið erfiðlega hjá Össuri að finna ákjósanlegt fyrirtæki. Ef stór fyrirtækjakaup eru ekki í spilunum er líklegt að félagið fari að hefja arðgreiðslur en Össur hefur aldrei greitt út arð síðan félagið var skráð í Kauphöll árið 1999.Össur gaf út samhliða uppgjörsbirtingu að til standi að hefja arðgreiðslur ef félagið fer ekki í stór fyrirtækjakaup næstu 12 mánuði.

Mikil umsvif á íbúðamarkaði í ársbyrjun

Thu, 09 Feb 2012 10:49:00 GMT

Samtals var 372 kaupsamningum um íbúðarhúsnæði þinglýst á höfuðborgarsvæðinu í janúarmánuði og nam veltan rétt tæpum 11 mö.kr. Meðalupphæð á hvern kaupsamning var 29,4 m. kr. Ljóst er af þessu að íbúðamarkaðurinn fer af stað með látum á nýju ári, en um er að ræða 70% aukningu í fjölda kaupsamninga frá sama mánuði fyrra árs. Kaupsamningar í janúar voru aðeins einum færri en í desember, en sökum árstíðarsveiflu eru yfirleitt gerðir mun færri samningar í janúar heldur en í desember. Núna, ólíkt hefðbundinni þróun, er það ekki uppi á teningnum sem bendir til þess að íbúðamarkaðurinn á höfuðborgarsvæðinu fari vel af stað á nýju ári.

Á síðasta ári voru samtals gerðir 4.600 kaupsamningar á höfuðborgarsvæðinu og var það fjölgun um 54% frá árinu 2010 þegar rétt tæplega 3.000 samningar voru gerðir. Þá hækkaði íbúðaverð á höfuðborgarsvæðinu um 10% að nafnvirði á síðasta ári. Að teknu tilliti til verðbólgu nemur hækkunin um 5% og hefur 12 mánaða taktur raunverðs íbúða ekki verið svo hraður síðan í byrjun árs 2008.

Nýtt jafnvægi á leigumarkaði?

Thu, 09 Feb 2012 10:48:00 GMT

Í janúar síðastliðnum var alls 868 leigusamningum um íbúðarhúsnæði þinglýst hér á landi. Þetta er svipaður fjöldi og þinglýst var í janúar í fyrra þegar samningar voru 884 talsins og litlu færri en gerðir voru í janúar 2010, en þá voru 935 leigusamningar gerðir. Reyndar hafa litlar breytingar orðið á 12 mánaða meðaltali yfir fjölda leigusamninga undanfarin tvö ár. Þannig virðist leigumarkaðurinn hafa náð jafnvægi í kringum 850 samninga á mánuði sem er tvöföldun á umfangi leigumarkaðarins miðað við það sem áður var, en frá ársbyrjun 2005 og fram að hruni voru að meðaltali gerðir 425 leigusamningar á landinu öllu í mánuði hverjum. Það var Þjóðskrá Íslands sem birti tölur um fjölda leigusamninga í janúar í gær.

Sú mikla fjölgun sem varð á fjölda leigusamninga í kjölfar hrunsins hefur enn ekki gengið að neinu leyti til baka þrátt fyrir að íbúðarmarkaðurinn sýni nú batamerki og fjöldi kaupsamninga hafi aukist gríðarlega á síðasta ári. Þannig fjölgaði kaupsamningum um íbúðarhúsnæði á höfuðborgarsvæðinu um 54% á síðasta ári, en á sama tíma drógust leigusamningar á sama svæði saman um 7,5%. Athyglisvert verður að fylgjast með hvort leigumarkaðurinn muni dragast saman á næstu misserum samhliða auknum umsvifum á íbúðamarkaði eða hvort um sé að ræða kerfisbreytingu á íslenskum húsnæðismarkaði í kjölfar hrunsins; kerfisbreytingu á þá leið að leiguhúsnæði sé að festa sig í sessi sem raunverulegur valkostur í stað þess að festa kaup á eigin húsnæði.

Eignarhlutfall á íslenskum húsnæðismarkaði er afar hátt í alþjóðlegum samanburði en samkvæmt neyslukönnun Hagstofu Íslands bjó 77% heimila árið 2009 í eigin húsnæði. Þrátt fyrir að þetta hlutfall sé mjög hátt í alþjóðlegum samanburði er það að lækka, en árið 1995 bjó 81% heimila í eigin húsnæði. Leigumarkaðurinn hér á landi hefur hinsvegar verið afar lítill í samanburði við flest önnur lönd og aðstæður verið þannig að einstaklingar hafa frekar verið knúnir áfram til þess að fjárfesta í íbúðarhúsnæði fremur en að búa í leiguhúsnæði. Þetta gæti verið að breytast nú sem væri mjög jákvæð þróun, enda verður verðmyndun mun eðlilegri með virkum leigumarkaði.

Ríkisvíxlaútboð á mánudag

Thu, 09 Feb 2012 10:16:00 GMT

Mánaðarlegt útboð ríkisvíxla fer fram næstkomandi mánudag klukkan 11:00 hjá Lánamálum ríkisins. Í takti við áætlun verða tveir víxlar í boði, þ.e. annars vegar 3ja mánaða víxill með gjalddaga 15. maí 2012 og hins vegar víxill til 6 mánaða með gjalddaga 15. ágúst 2012. Fyrrnefndi flokkurinn var upphaflega gefinn út í nóvember síðastliðnum og er hann rúmir 2,1 ma.kr. að stærð. Að vanda ræður lægsta samþykkta verð, og þar með hæsta ávöxtunarkrafa, í hvorum flokki söluverðinu. Þetta kom fram í tilkynningu sem barst frá Lánamálum ríkisins síðastliðinn mánudag.

Óbreyttir stýrivextir en breyttur tónn

Wed, 08 Feb 2012 12:02:00 GMT

Peningastefnunefnd Seðlabankans hefur ákveðið að halda vöxtum óbreyttum. Ákvörðunin er í takti við okkar spá en opinberar spár gerðu flestar ráð fyrir að Seðlabankinn myndi hækka vexti um 0,25 prósentustig. Innlánsvextir bankans eru því eftir sem áður 3,75%, sjö daga veðlánavextir verða 4,75% (stýrivextir), daglánavextir 5,75% og hámarksvextir á 28 daga innistæðubréfum 4,5%.

Breyttur tónn
Við síðustu tvær vaxtaákvarðanir hefur peningastefnunefndin sagt að núverandi vaxtastig sé hæfilegt en horft lengra fram á veginn sé nauðsynlegt að draga úr slaka peningastefnunnar samhliða því sem efnahagsbatanum í hagkerfinu vindur fram. Mat Seðlabankans þá var að minnkandi verðbólga myndi að miklu leyti sjá um að auka aðhald peningastefnunnar. Núna slær hinsvegar við nýjan tón í yfirlýsingu peningastefnunefndarinnar og segir nefndin nú að batni verðbólguhorfur ekki er líklegt að hækka þurfi nafnvexti á næstunni til þess að taumhald peningastefnunnar sé hæfilegt. Í yfirlýsingunni segir jafnframt að búist sé við verðbólga hjaðni hægar á árinu en áður var gert ráð fyrir og haldist gengi krónunnar svipað og það er nú verði verðbólga fyrir ofan verðbólgumarkmið bankans lengur en áður var spáð.

Þessi breytti tónn nú er í takti við okkar væntingar en við reiknum með að peningastefnunefnd bankans ákveði að hækka stýrivexti sína á öðrum fjórðungi þessa árs um 0,25 prósentur og að nefndin muni samhliða því jafnframt gefa til kynna að fleiri vaxtahækkanir séu í pípunum. Við teljum að verðbólguþróunin næsta kastið verði óhagstæðari en Seðlabankinn gerir ráð fyrir, m.a. vegna gengisþróunar krónunnar og hugsanlega vegna meiri launaþrýstings en felst í spá bankans. Mun þetta knýja fram vaxtahækkunina að okkar mati.

Vextir í 5,25% í árslok
Spáum við því að önnur vaxtahækkun komi síðar á árinu og að stýrivextir bankans verði 0,5 prósentustigum hærri í lok árs en þeir eru nú. Óvissan í spánni er talsverð, en hagvöxtur gæti orðið minni en bankinn spáir og myndi slík þróun halda aftur af vaxtahækkun.

Gríðarleg kröfulækkun eftir vaxtaákvörðun

Wed, 08 Feb 2012 11:57:00 GMT

Óhætt er að segja að mikil viðbrögð hafi verið á skuldabréfamarkaði nú í morgun í kjölfar tilkynningar peningastefnunefndar Seðlabanka Íslands um óbreytta vexti. Er því ljóst að þessi ákvörðun nefndarinnar hefur komið mörgum á markaði í opna skjöldu, enda voru flestir greiningaraðilar búnir að spá 25 punkta hækkun þótt við hefðum raunar reiknað með óbreyttum vöxtum. Myndaðist því töluverður kaupþrýstingur strax við opnun markaða og hefur mikil velta verið á skuldabréfamarkaði það sem af er degi.

Hagvaxtarhorfur svipaðar

Wed, 08 Feb 2012 11:54:00 GMT

Uppfærð spá Seðlabanka Íslands (SÍ) sem birt var nú í morgun er í stórum dráttum svipuð og sú sem birt var í nóvember síðastliðnum. Þannig reiknar SÍ með 2,5% hagvexti í ár, þá einkum fyrir tilstuðlan aukinnar fjárfestingar, en SÍ reiknar með að framlag utanríkisviðskipta verði neikvætt um 0,6% af landsframleiðslu. Reikna þeir einnig með 2,5% hagvexti á næsta ári og 2,7% hagvexti árið 2014, og reikna þeir áfram með að fjárfesting og einkaneysla beri uppi vöxt landsframleiðslunnar. Er sýn bankans þar með svipuð á umsvif hagkerfisins í ár og næstu tvö árin og hún var í nóvember síðastliðnum.

Eignir lífeyrissjóða hækka

Tue, 07 Feb 2012 10:51:00 GMT

Hrein eign lífeyrissjóðanna hækkaði um 18,7 ma.kr. í desember síðastliðnum, en hún nam 2.097 mö.kr. í lok mánaðarins. Innlendar eignir lífeyrissjóðanna jukust um 3,1 ma. kr. og erlendar eignir um rétt rúma 6 ma.kr. Þetta kemur fram í tölum Seðlabankans sem birtar voru í gær. Hækkun innlendra eigna í desembermánuði er að mestu leyti tilkomin vegna hækkunar á eign lífeyrissjóðanna í ríkisbréfum, en sú eign hækkar um 3% á milli mánaða. Þá hækkaði eign lífeyrissjóðanna í sjóðum og bankainnistæðum um 4% á milli mánaða. Nemur sú eign 158,2 mö.kr. í lok desember síðastliðins og hefur þá ekki verið hærri síðan í desember 2010.

Hækkun erlendu eignanna, sem jafngildir 1% aukningu, endurspeglar að einhverju leyti hækkun hlutabréfa og veikingu krónunnar á tímabilinu. Órói einkenndi erlenda hlutabréfamarkaði í desember. Í Evrópu hækkuðu hlutabréf í verði í London þar sem FTSE vísitalan hækkaði um 1,5% í mánuðinum en í Þýskalandi lækkuðu hlutabréf í verði og í Frakklandi stóðu þau í stað. Í Bandaríkjunum hækkuðu Dow Jones og S&P 500 hlutabréfavísitölurnar um rúmlega 1% en Nasdaq vísitalan lækkaði. Veiking krónunnar í desember eykur á hækkun erlendra eigna í krónum talið en krónan veiktist um 0,6% gagnvart helstu gjaldmiðlum í desembermánuði.

Raungengi krónunnar lækkar enn

Tue, 07 Feb 2012 09:50:00 GMT

Raungengi íslensku krónunnar lækkaði um 0,6% á milli desember og janúar síðastliðins á mælikvarða hlutfallslegs verðlags. Þessi lækkun er tilkomin vegna lækkunar á nafngengi krónunnar á tímabilinu, en hún lækkaði um 1,2% í janúarmánuði m.v. vísitölu meðalgengis. Verðlag hefur vegið töluvert upp á móti áhrifum nafngengis á raungengi á þessu tímabili en það hækkaði um tæp 0,3% m.v. vísitölu neysluverðs hér á landi á sama tíma og það lækkaði í mörgum í okkar helstu viðskiptalöndum, eins og á evrusvæðinu. Þetta má sjá í tölum sem Seðlabanki Íslands birti í gær.

Aukin velta á millibankamarkaði

Tue, 07 Feb 2012 09:49:00 GMT

Í janúarmánuði nam heildarvelta á millibankamarkaði með gjaldeyri 9.989 m.kr. Þetta er nokkuð minni velta en verið hefur að undanförnu, en á síðasta ársfjórðungi nýliðins árs var veltan rúmir 12,2 ma.kr. að jafnaði í mánuði hverjum. Þó er þetta nálega þrisvar sinnum meiri velta með gjaldeyri en í janúar fyrir ári, en þá námu heildarviðskipti á millibankamarkaði 3.445 m.kr. Hlutdeild Seðlabanka Íslands var þar af leiðandi mun minni af heildarveltunni, eða sem nemur um 12% á móti rúmum 27% í sama mánuði í fyrra, en bankinn hefur keypt 1,5 m. evra í viku hverri af viðskiptavökunum þremur frá því um haustið 2010. Meginmarkmið þessara gjaldeyriskaupa er að styrkja gjaldeyrisforða bankans og breyta samsetningu hans, þ.e. styrkja þann hluta forðans sem ekki er fenginn að láni.

Kapphlaup við tímann

Mon, 06 Feb 2012 10:33:00 GMT

Evran hefur gefið eftir gagnvart Bandaríkjadollar í morgun og stendur EUR/USD) gjaldmiðlakrossinn nú þegar þetta er ritað (kl.10:00) í 1.304. Evran hefur nú veikst um tæpt 1% síðan á föstudaginn. Þá hafa helstu hlutabréfavísitölur í Evrópu lækkað í morgun.

Það er fyrst og fremst staða mála í Grikklandi sem er að draga niður markaði nú í morgun.Viðræður hafa nú staðið yfir alla helgina þar í landi og er um að ræða kapphlaup við tímann. Frestur sem ESB og AGS hafa gefið grískum stjórnvöldum til að komast að samkomulagi um frekari niðurskurð rennur út á hádegi í dag. Forsætisráðherra Grikklands, Papademos, hafði náð bráðabirgðasamkomulagi seint í gærkvöldi og freistar þess nú að ná formlegu samkomulagi. Um er að ræða sársaukafullan niðurskurð sem er ekki til þess fallinn að afla ríkisstjórninni neinna vinsælda meðal almennings. Ráðherrarnir eru afar tregir til að samþykkja aðgerðirnar nú þegar innan við tveir mánuðir eru í almennar kosningar í Grikklandi.

Jean-Claude Juncker forsætisráðherra Lúxemborgar sem jafnframt fer fyrir Evruhópnum, samráðsvettvangi fjármálaráðherra evruríkjanna, segir að nú sé komið að úrslitastundu fyrir Grikkland og skortur á samkomulagi nú muni hafa það í för með sér að Grikkland þurfi að tilkynna greiðslufall í mars. Um miðjan mars þarf Grikkland að standa skil á 14,5 mö. evra sem þá falla á gjalddaga. Án næstu útgreiðslu neyðarláns ESB og AGS upp á 130 ma. evra getur Grikkland ekki staðið í skilum og án samkomulags um aukin niðurskurð verður þessi hluti neyðarlánsins ekki greiddur út. Allra augu munu því beinast að Grikklandi í dag og næstu vikurnar, en auk þess sem grísk stjórnvöld eiga nú í samningaviðræðum við ESB og AGS er samkomulag við einkafjárfesta um að afskrifa 50% af skuldum Grikklands enn óklárað. Fjármálaráðherrar evruríkjanna hittast á fundi næstkomandi miðvikudag og er fastlega búist við því að samkomulag verði komið í höfn þá og verði kynnt á fundinum.

Fremur lítil eftirspurn í útboði

Mon, 06 Feb 2012 09:41:00 GMT

Áhugi fjárfesta á útboði Lánamála ríkisins á flokknum RIKB16 var ekki ýkja mikill. Samkvæmt tilkynningu Lánamála sem birt var sama dag bárust 11 gild tilboð í flokkinn að fjárhæð um 3,45 ma.kr. að nafnverði. Ákveðið var að taka 3 tilboðum að fjárhæð 1,80 ma.kr. að nafnverði á ávöxtunarkröfunni 4,96%. Var þetta nokkuð minni spurn en í síðasta útboði á flokknum sem átti sér stað í byrjun nóvember á síðasta ári þegar alls bárust tilboð fyrir 6,5 ma.kr. og tilboðum var tekið fyrir 4,1 ma.kr. Niðurstöðukrafan í útboðinu nú var jafnframt aðeins hærri en í nóvember en þá var hún 4,93%. Var það í takti við það sem við reiknuðum með enda hefur krafa RIKB16, líkt og annarra bréfa, hækkað nokkuð að undanförnu og var í síðustu viku orðin hærri en hún var í byrjun nóvember þegar síðasta útboð á flokknum fór fram.

Vaxtaákvörðun, uppfærð spá og hagvísar í vikunni

Mon, 06 Feb 2012 09:36:00 GMT

Nokkrir áhugaverðir hagvísar verða birtir nú í vikunni. Má hér nefna tölur Seðlabanka Íslands um stöðu lífeyrissjóðanna í lok desember sl. og raungengi krónunnar í janúar. Þó er ljóst að það sem líklega ber hæst til tíðinda þessa vikuna er hvað peningastefnunefnd Seðlabankans mun gera næstkomandi miðvikudag, sem er næsti vaxtaákvörðunardagur bankans, en auk þess mun bankinn þá birta uppfærða þjóðhagsspá.

Lífeyrissjóðir skikkaðir í gjaldeyrisútboð?

Fri, 03 Feb 2012 11:27:00 GMT

Útlit er fyrir að lífeyrissjóðirnir muni kaupa verðtryggð RIKS30-ríkisbréf fyrir allt að á fimmta tug milljarða króna gegn greiðslu í erlendum gjaldeyri í útboðum Seðlabankans þetta árið. Samkvæmt frétt í Morgunblaðinu í gær er í burðarliðnum samkomulag milli stjórnvalda og lífeyrissjóðanna um þátttöku þeirra í gjaldeyrisútboðum Seðlabankans gegn því að felldur verði niður skattur á þá sem lögfestur var í desember síðastliðnum. Verði þetta samkomulag staðfest hefur það líklega í för með sér umtalsvert minni útgáfu á löngum ríkisbréfum í útboðum Lánamála en ella, tryggir góða þátttöku í gjaldeyrisútboðum Seðlabankans þann 15. febrúar næstkomandi og eykur hlutfallslega útgáfu verðtryggðra pappíra með ríkisábyrgð miðað við útgáfu á óverðtryggðum pappírum. Hins vegar gætu erlendar eignir lífeyrissjóðanna minnkað um 7-8% í kjölfarið og hlutfall þeirra af heildareignum orðið það lægsta í 8 ár.

Samkomulagið snýst um að lífeyrissjóðirnir selji Seðlabankanum allt að 200 m. evra í gjaldeyrisútboðum bankans gegn greiðslu í RIKS-30 bréfum. Seðlabankinn áformar svo væntanlega að selja aflandskrónueigendum evrurnar að nýju í útboðum. Munurinn á gengi krónu í þessum tveimur tegundum útboða myndar svo hagnað hjá Seðlabankanum sem hann greiðir áfram til ríkissjóðs. Þannig er áætlað að bæta upp þær 1,4 ma.kr. sem koma áttu frá lífeyrissjóðunum sem tekjur af sérstökum skatti til fjármögnunar á hluta sérstakrar vaxtaniðurgreiðslu til heimila þetta árið.

Myndarlegur afgangur af vöruskiptum í janúar

Fri, 03 Feb 2012 10:42:00 GMT

Árið 2012 fer vel af stað hvað vöruskipti varðar. Samkvæmt bráðabirgðatölum Hagstofu Íslands fyrir janúarmánuð, sem birtar voru nú í morgun, var um 12 ma.kr. afgang að ræða í mánuðinum. Er afgangurinn mun meiri en hann var í janúar í fyrra, eða sem nemur um 49% á föstu gengi, og einnig meiri en hann hefur að jafnaði verið síðasta árið. Þannig nam afgangurinn af vöruskiptum í janúar í fyrra um 8,1 mö.kr. reiknað á sama gengi, sem er svipað og hann var að meðaltali í mánuði hverjum síðasta árið.

Metfjöldi gistinátta

Fri, 03 Feb 2012 10:37:00 GMT

Mikil fjölgun varð á gistinóttum á hótelum hér á landi á nýliðnu ári og var um metfjölda að ræða fyrir hvern einasta mánuð ársins hvað það varðar, að janúar undanskildum. Þannig voru gistinætur á hótelum í fyrra um 1.488.400 talsins samanborið við um 1.309.700 árið 2010. Jafngildir þetta aukningu upp á 14% milli ára. Aukninguna á milli ára má rekja bæði til fjölgunar á gistinóttum erlendra ríkisborgara, sem fjölgar um 15% milli ára, sem og Íslendinga sem fjölgar um 10% milli ára.

Halli á vöruskiptum í desember

Thu, 02 Feb 2012 10:50:00 GMT

Nú í morgun sendi Hagstofan frá sér tilkynningu um að villa hefði leynst í grunngögnum um vöruskiptin fyrir desembermánuð. Þannig voru fluttar út vörur fyrir 52,8 ma.kr. í mánuðinum í stað 60,4 ma.kr. og lá þessi munur sem, hljóðar upp á 7,6 ma.kr., einkum í útfluttum öðrum vörum þar sem m.a. skip og flugvélar falla undir. Þessi leiðrétting leiðir því til þess að um halla var að ræða á vöruskiptum við útlönd í desember upp á 640 m.kr. og er það í fyrsta sinn síðan í janúar árið 2009 sem halli mælist á vöruskiptum.

Gott ár að baki hjá Marel

Thu, 02 Feb 2012 10:46:00 GMT

Marel birti uppgjör fyrir fjórða ársfjórðung síðasta árs í gær. Samkvæmt uppgjörinu átti Marel mjög góðan ársfjórðung og skilaði góðri afkomu og nokkuð umfram okkar væntingar. Hagnaður tímabilsins nam 15 m. evra en á sama fjórðungi árið áður nam hagnaðurinn 5,5 m. evra. Sölutekjur Marel á fjórðungnum námu 183,9 milljónum evra og jukust um rétt tæp 10% frá sama fjórðung árið áður. EBITDA var 27,9 m. evra sem er 15,2% af tekjum. Rekstrarhagnaður (EBIT) var 21,6 m. evra sem er 11,8% af tekjum. Staða á pantanabók Marel fer úr því að vera 204 m. evra í lok þriðja ársfjórðungs í að vera 196,2 m evra í lok fjórða ársfjórðungs og helst áfram sterk en pantanabók Marel hefur vaxið stöðugt undanfarin þrjú ár. Þá hafði staða pantana aldrei verið betri en í lok þriðja ársfjórðungs síðasta árs. Þrátt fyrir að hægt hafi á mótteknum pöntunum á fjórða ársfjórðungi eins og framleiðsluvísitölur á helstu markaðssvæðum Marel höfðu gefið til kynna er engu að síður um að ræða næstbesta fjórðung síðasta árs hvað þetta varðar en mótteknar pantanir námu 175,9 m .evra.

Skuldatryggingarálagið lækkar

Thu, 02 Feb 2012 10:40:00 GMT

Nokkur lækkun hefur orðið á skuldatryggingarálagi á ríki Vestur-Evrópu síðasta mánuðinn. Þannig var skuldatryggingarálagið að meðaltali 260 punktar í lok dags í gær á meðal ríkja Vestur-Evrópu, þá að Grikklandi undanskildu, en hafði verið um 277 punktar um síðustu áramót. Eins og fyrr segir er skuldatryggingarálag Grikklands undanskilið, enda bjagar það þennan samanburð verulega. Má hér nefna að í lok dags í gær stóð það samkvæmt gögnum úr Bloomberg-gagnvarveitunni í 6.121 punktum en um síðustu áramót var það 8.786 punktar. Þrátt fyrir að skuldatryggingarálagið hafa lækkað nokkuð er skuldatryggingarálagið á ríki Vestur Evrópu mun hærra en það var á sama tíma í fyrra, en þá var það rúmir 140 punktar og má augljóslega rekja það til þeirra miklu hræringa sem verið hafa í efnahagsástandi margra ríkja þar, enda mörg þeirra staðið í ströngu á tímabilinu vegna skuldakreppunnar á evrusvæðinu.

Krónan veik

Wed, 01 Feb 2012 10:33:00 GMT

Gengi krónunnar veiktist töluvert í janúarmánuði eða um 2%. Gengisvísitalan stóð í rétt rúmlega 217 stigum í upphafi árs en fór upp fyrir 221 stig í gær. Krónan hefur nú ekki verið veikari síðan um mitt síðasta sumar. Þessi þróun er í takti við spá okkar sem við gáfum út í lok í nóvember á síðasta ári en hreyfingin er að mestu leyti tilkomin vegna árstíðarsveiflu sem veldur því að gengi krónunnar lækkar, ekki síst vegna þess að straumur gjaldeyris vegna erlendra ferðamanna hefur minnkað.

Reyndar er útlit fyrir að viðsnúningurinn gæti orðið fyrr á ferðinni í ár heldur en í fyrra þar sem góð loðnuveiði gæti leitt til aukins innflæðis gjaldeyris á næstu mánuðum. Eins og kunnugt er fá íslensk skip að veiða 554 þúsund tonn af loðnu á komandi vertíð, sem er meira en tvöföldun frá því í fyrra en útflutningsverðmætið er áætlað allt að 30 mö kr. á þessu ári. Við þetta bætist að botnfiskkvóti er u.þ.b. 4-5% meiri í þorskígildistonnum talið en í fyrra og verð sjávarafurða á heimsmarkaði hefur hækkað talsvert undanfarið ár. Það lítur því allt út fyrir að gjaldeyristekjur sjávarútvegsins verði umtalsvert meiri í ár en í fyrra, og mun það að öllu jöfnu styðja við gengi krónunnar.

Mikil verðlækkun á markaði

Wed, 01 Feb 2012 10:22:00 GMT

Mikil verðlækkun hefur verið á skuldabréfamarkaði á síðustu dögum. Virðist rótin að þessari hreyfingu vera auknar væntingar á markaði um að vaxtahækkun hjá Seðlabanka Íslands sé á næsta leiti. Gærdagurinn var engin undantekning, og í raun var hækkunin sem átti sér stað á kröfu óverðtryggðra ríkisbréfa í gær sú mesta síðan að peningastefnunefnd kom markaðnum í opna skjöldu í ágúst síðastliðnum og hækkaði stýrivexti sína um 25 punkta. Af viðbrögðum á markaðnum þann daginn að dæma var ljóst að fjárfestar höfðu almennt ekki reiknað með vaxtahækkuninni, en þess má geta að hún var í takti við spá okkar.

Ríkisbréfaútboð á föstudag

Wed, 01 Feb 2012 10:07:00 GMT

Næstkomandi föstudag klukkan 11:00 fer fram fyrra útboð febrúarmánaðar á ríkisbréfum hjá Lánamálum ríkisins. Að þessu sinni verða boðin bréf til sölu í fimm ára markflokknum RIKB16 og mun að venju lægsta samþykkta verð (hæsta ávöxtunarkrafa) ráða söluverði í teknum tilboðum. Útboðið er í samræmi við útgáfuáætlun Lánamála þar sem gert er ráð fyrir tveimur ríkisbréfaútboðum í mánuði hverjum. Alls er ráðgert að gefa út ríkisbréf fyrir 10-25 ma.kr. á fyrsta fjórðungi ársins og hafa þegar verið gefin út bréf í RIKB22-flokknum fyrir 5,7 ma.kr. að nafnverði.

Landsmenn bjartsýnir í byrjun árs

Tue, 31 Jan 2012 10:48:00 GMT

Nýtt ár leggst greinilega vel í landsmenn, en samkvæmt væntingavísitölu Gallup sem birt var nú í morgun hafa væntingar íslenskra neytenda nú ekki verið hærri frá því fyrir hrun. Væntingavísitalan hækkar um 7,5 stig frá fyrri mánuði sem er aukning um 11% og mælist nú 75 stig, en svo há hefur væntingavísitalan ekki verið frá því í september 2008. Landsmenn fara mun bjartsýnni inn í þetta ár en það síðasta, en vísitalan í janúar sl. er 13,5 stigum hærri nú en í janúar 2011. Væntingar neytenda hafa nú glæðst samfellt undanfarna þrjá mánuði sem er í takti við bata í efnahagslífinu almennt, en útlit er fyrir að hagvöxtur á síðasta ári fari jafnvel framúr væntingum spáaðila sem gerðu ráð fyrir að vöxtur síðasta árs yrði á bilinu 2,5 -3,1%. Einkaneyslan jókst um 4,4% fyrstu 3 ársfjórðunga síðasta árs sé miðað við sama tímabil fyrra árs og kaupmáttur launa hafði í desember sl. hækkað um 3,7% undanfarna 12 mánuði. Þetta gæti verið meðal þess sem útskýrir af hverju neytendur eru bjartsýnni nú en oft áður.

Minni afgangur af vöruskiptum við útlönd

Tue, 31 Jan 2012 10:43:00 GMT

Afgangur af vöruskiptum við útlönd í desember síðastliðnum reyndist vera rúmir 6,9 ma.kr. Þetta er mun minni afgangur en fyrstu tölur gáfu til kynna að hann yrði, en samkvæmt þeim var vöruskiptaafgangurinn í desember rúmir 14,5 ma.kr. Skýrist þessi munur einkum af því að vöruinnflutningur var mun meiri en bráðabirgðatölurnar gerðu ráð fyrir, eða rúmir 53,4 ma.kr. í stað 45,0 ma.kr. Aukinn innflutning í mánuðinum má rekja til að við bættust 9,6 ma.kr. vegna innflutnings á skipum og flugvélum sem aftur má skýra með að Hagstofan leiðrétti fyrir verslun með skip og flugvélar á árinu 2011 frá fyrstu tölum. Þessa leiðréttingu má einnig sjá í tölunum um vöruútflutning í mánuðinum. Þannig voru fluttar út vörur fyrir tæpa 60,4 ma.kr í desember samkvæmt nýjustu tölum Hagstofunnar en bráðabirgðatölur höfðu bent til útflutnings upp á 59,6 ma.kr. Þennan mismun má þá einna helst skýra með auknu verðmæti útflutnings á skipum og flugvélum í mánuðinum.

Ólík verðþróun á áli og sjávarafurðum

Tue, 31 Jan 2012 10:29:00 GMT

Nokkuð ólík þróun hefur verið á verði á helstu útflutningsafurðum Íslands að undanförnu. Þannig hefur verðþróun á sjávarafurðum verið okkur hagstæð en á sama tíma hefur verðþróun á áli verið óhagstæð. Var slíkt til að mynda uppi á teningnum í desember síðastliðnum. Þannig hækkaði vísitala framleiðsluverðs fyrir sjávarafurðir um 1,9% í krónum talið milli mánaða á sama tíma og vísitala fyrir afurðir stóriðju lækkaði um 1,6%. Þess má geta að krónan veiktist um 1,0% í desember síðastliðnum frá fyrri mánuði m.v. gengisvístölu, en frá desember árið á undan hafði hún veikst um 4,6%.

Spáum óbreyttum stýrivöxtum 8. febrúar

Mon, 30 Jan 2012 10:04:00 GMT

Við reiknum með því að peningastefnunefnd Seðlabankans haldi vöxtum bankans óbreyttum á næsta vaxtaákvörðunarfundi sínum 8. febrúar næstkomandi. Verða daglánavextir bankans því áfram 5,75%, vextir af lánum gegn veði til sjö daga 4,75%, hámarksvextir á 28 daga innistæðubréfum 4,5% og innlánsvextir 3,75%. Þess má geta að spá þessi var birt þann 25. janúar síðastliðinn og send viðskiptavinum Verðbréfamiðlunar.

Hagvísar vikunnar: Vöruskipti og væntingar

Mon, 30 Jan 2012 09:18:00 GMT

Nokkrir mikilvægir hagvísar munu líta dagsins ljós nú í vikunni. Má hér nefna Væntingavísitölu Capacent Gallup fyrir janúarmánuð og tölur Vinnumálastofnunar um hópuppsagnir í sama mánuði. Auk þess mun Hagstofa Íslands birta tölur um vöruskipti við útlönd í vikunni. Á morgun verða birtar tölur fyrir tímabilið janúar til desember í fyrra en á föstudag fyrstu tölur um vöruskipti við útlönd nú í janúarmánuði.

Seðlabankinn vanspáir verðbólgu

Fri, 27 Jan 2012 11:11:00 GMT

Seðlabankinn spáir því að verðbólgan hjaðni nokkuð hratt á þessu ári. Spáir bankinn því að verðbólgan sem hann telur að verði 6,0% á fyrsta ársfjórðungi verði komin niður í 3,2% á þriðja ársfjórðungi og 3,1% á síðasta fjórðungi ársins. Við erum ekki jafn bjartsýn á þessa þróun og spáum því að verðbólgan hjaðni hægar. Reiknum við með því að verðbólgan verði komin niður í 4,5% á þriðja fjórðungi og 3,8% á síðasta fjórðungi ársins. Munurinn í verðbólguspánum er umtalsverður þó að í báðum tilfellum sé gert ráð fyrir því að verðbólgan hjaðni á næstunni.

Húsnæðisverð hækkar hratt

Fri, 27 Jan 2012 10:49:00 GMT

Íbúðaverð á landinu öllu hækkaði um 0,5% í janúar frá fyrri mánuði. Verð íbúða í fjölbýli á höfuðborgarsvæðinu hækkaði um 1,1%, verð sérbýla á höfuðborgarsvæðinu hækkaði um 2,1% en húsnæði á landsbyggðinni lækkaði hinsvegar um 2,8%. Þetta kemur fram í tölum Hagstofunnar sem birtar voru nú í morgun. Undanfarna 12 mánuði hefur íbúðaverð á landinu öllu hækkað um 10,7% en hækkunartaktur húsnæðisverðs hefur nú verulega aukist síðustu mánuði en fyrir ári, í ársbyrjun 2011 var hann -0,6%. Að teknu tilliti til verðbólgu, þ.e. að raunvirði, nemur hækkun húsnæðis á landinu öllu undanfarna 12 mánuði 4,7% en svo hár hefur takturinn ekki verið síðan í mars 2008. Það hefur því komið í ljós að viðsnúningurinn á íbúðamarkaði hefur verið mun hraðari en flestir bjuggust við. Ekki er útlit fyrir annað en að íbúðaverð haldi áfram að hækka á næstu misserum að því gefnu að batinn haldi áfram í efnahagsmálum hér á landi.

Verðlag hækkar umfram væntingar í janúar

Fri, 27 Jan 2012 10:49:00 GMT

Samkvæmt nýbirtri mælingu Hagstofunnar hækkaði vísitala neysluverðs (VNV) um 0,28% í janúar frá fyrri mánuði. Er þessi hækkun nokkuð umfram spá okkar, en opinberar spár lágu á bilinu lækkun upp á 0,1% til hækkun upp á 0,1%. Við reiknuðum með 0,1% hækkun milli mánaða. Er tólf mánaða verðbólga nú 6,5% en hún mældist 5,3% í desember, og hefur hún ekki verið meiri síðan í maí 2010

Aldrei fleiri gjaldþrot

Thu, 26 Jan 2012 10:49:00 GMT

Alls urðu 1.578 fyrirtæki gjaldþrota á síðasta ári og hafa gjaldþrot aldrei verið fleiri. Þetta jafngildir því að á hverjum einasta virka degi síðasta árs hafi 6 fyrirtæki lagt upp laupana. Hagstofan birti tölur um gjaldþrot og nýskráningar fyrirtækja í desembermánuði síðastliðnum nú í morgun, en samkvæmt þeim tölum er það staðfest að enn eitt metið hefur nú verið slegið í fjölda gjaldþrota. Árið 2010 urðu 982 fyrirtæki gjaldþrota og fjölgaði gjaldþrotum því um 60% á síðasta ári. Árið 2009 voru gjaldþrotin 910 talsins og voru þá mun fleiri en sést hafði undanfarna áratugi, en á tímabilinu 1990 og fram til 1997 urðu að meðaltali 430 fyrirtæki gjaldþrota á ári hverju.

Ástæðan fyrir þessum mikla fjölda gjaldþrota á síðasta ári er umfangsmikil endurskipulagning atvinnulífsins sem náði hámarki á síðasta ári og stendur í raun enn yfir. Þessar tölur um gjaldþrot segja í raun söguna frá báðum sjónarhólum. Það er auðvitað sláandi hversu mörg gjaldþrotin eru og það er til vitnis um að atvinnulífið er enn laskað.Tölurnar segja líka þá sögu að sú fjárhagslega endurskipulagning sem öllum var ljóst að nauðsynlegt yrði að ganga í gegnum hafi nú loks komist á almennilegt skrið á síðasta ári eins og þessi mikla fjölgun gjaldþrota sýnir. Því fer fjarri að allur þessi fjöldi fyrirtækja hafi verið í atvinnustarfsemi þegar þau voru gerð gjaldþrota, heldur skrifast einnig mikill fjöldi á að verið sé að ganga frá lausum endum og taka til. Frá hruni hafa samtals 3.696 fyrirtæki nú verið tekin til gjaldþrotaskipta.

Dollarinn veikist

Thu, 26 Jan 2012 10:22:00 GMT

Gengi evrunnar hefur styrkst þó nokkuð frá því í byrjun síðustu viku gagnvart Bandaríkjadollar, eftir dágóða samfellda lækkun frá því í lok október síðastliðins. Nú þegar þetta er ritað (kl. 09:40) sendur EUR/USD krossinn í rúmlega 1,31 en í byrjun síðustu viku var hann kominn niður fyrir 1,27. Hækkun á krossinum í gær og áfram nú í morgunsárið er ekki hægt að rekja til jákvæðra fregna af evrusvæðinu, heldur til aðgerða Bandaríska Seðlabankans og yfirlýsingar hans í gær um að hann hyggst ekki hækka stýrivexti sína fyrr en seint á árinu 2014, en væntingar á markaði voru um að hann myndi hækka vexti sína um mitt næsta ár. Jafnframt voru birtar vaxtaspár einstaka meðlima peningastefnunefndar bankans, þar sem aðeins sex meðlimir væntu þess að vextir yrðu hækkaðir fyrir árið 2014, 5 meðlimir vænta vaxtahækkunar á árinu 2014 en 6 meðlimir vænta þess ekki fyrr en árið 2015/2016.

Árið viðunandi í alþjóðlegum samanburði

Thu, 26 Jan 2012 10:06:00 GMT

Miðað við nýjustu hagspár alþjóðastofnanna lítur árið nokkuð vel út hér á landi í samanburði við í öðrum ríkum. Þannig spáir bæði Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn (AGS) og Efnahags- og framfarastofnunin (OECD) hraðari hagvexti hér á landi á árinu en í flestum öðrum þróuðum ríkjum. Hagvöxturinn hér á landi verður þó ekki nema rétt í meðalhagvexti síðustu áratuga en á sama tíma munu mörg helstu iðnríki heims, og sérstaklega mörg af þeim evrópsku, takast á við erfiða niðursveiflu.

Stýrivextir lækka á ný

Wed, 25 Jan 2012 11:03:00 GMT

Eftir hækkun vaxta hjá mörgum af seðlabönkum heims á fyrri hluta síðasta árs hafa þeir snúið við blaðinu og eru komnir aftur í vaxtalækkunarham. Á þetta sérstaklega við seðlabanka í þeim ríkjum sem eru með þróaðan fjármálamarkað. Eru þetta, a.m.k. í flestum tilvikum, viðbrögð seðlabanka við versnandi ástandi efnahagsmála í heiminum, og þá sér í lagi á evrusvæðinu. Þannig hækkaði Evrópski Seðlabankinn stýrivexti sýna tvívegis á fyrri hluta ársins 2011, í apríl og í júlí, um 50 punkta samtals, en á seinni helmingi ársins lækkaði hann á ný vexti sína um samsvarandi tölu. Voru stýrivextir Evrópska Seðlabankans í árslok þar með þeir sömu og í upphafi árs, 1%. Almennt eru væntingar um að bankinn lækki vexti sína um 25 punkta til viðbótar á næstu mánuðum og fari vextirnir þá í sögulegt lágmark, 0,75%.

LSS: Aldrei lægri útboðskrafa

Wed, 25 Jan 2012 10:51:00 GMT

Niðurstöðukrafa í útboði Lánasjóðs sveitarfélaga (LSS) á LSS24-skuldabréfaflokknum í gær var sú langlægsta frá upphafi, auk þess sem áhugi fjárfesta á útboðinu nú var mun meiri en í síðasta útboði sem var í seint í desembermánuði. Þannig bárust alls tilboð að nafnvirði 1.180 m.kr. í flokkinn á kröfubilinu 2,50%-2,80%. Til samanburðar má nefna að í desemberútboðinu hljóðuðu tilboð upp á 705 m.kr. og var því eftispurn nú m.v. fjárhæð tilboða um 70% meiri. Ákváðu LSS menn að taka tilboðum að nafnvirði 550 m.kr., sem er að aðeins meira en stefnt hafði verið að, og var ávöxtunarkrafa tekinna tilboða 2,55% sem er sú lægsta frá því flokknum var hleypt af stokkunum, eins og á undan er getið. Til samanburðar var niðurstöðukrafan 2,91% í síðasta útboði LSS, en hæst hefur hún farið í 6,50% á vordögum árið 2009.

Versnandi hagvaxtarhorfur í heiminum

Wed, 25 Jan 2012 10:17:00 GMT

Hagvaxtarhorfur í alþjóðahagkerfinu hafa versnað á undanförnum mánuði og býst Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn (AGS) nú við því að hagkerfi heimsins muni að jafnaði vaxa um 3,3% en ekki 4% eins og þeir héldu í september síðastliðnum. Þetta kemur fram í uppfærslu þeirra á skýrslunni Horfur í alþjóðahagkerfinu (e. World Economic Outlook) sem gefin var út í gær. AGS segir horfurnar í alheimsbúskapnum til skemmri tíma litið hafa versnað og að það komi skýrt fram í ýmsum mikilvægum hagvísum hvort sem litið er til fjármálamarkaða eða annarra undirliggjandi hagstærða.

Þessar versnandi horfur nú má að mestu leyti rekja til stigmögnunar skuldakreppunnar í Evrópu sem hefur áhrif á fjármálamarkaði um heim allan. AGS segir í skýrslu sinni að skuldakreppan hafi komist á háskalegt stig undir lok síðasta árs þegar ljóst var að að ástandið í Evrópu hafði víðtæk áhrif á allt alþjóðahagkerfið hvort sem litið væri til þróaðra iðnríkja eða nýmarkaðsríkja. "Horfurnar framundan eru miðlungs en þær gætu vissulega verið verri" segir Oliver Blanchard hjá AGS. Hann segir þó að lítið þurfi að bregða út af til að alheimshagkerfið fari í niðursveiflu og að þar spili Evrópa sérstaklega stórt hlutverk, enda mikil smithætta af ástandinu þar á bæ.

Markaðurinn með atvinnuhúsnæði óðum að skríða saman

Tue, 24 Jan 2012 10:39:00 GMT

Markaðurinn með atvinnuhúsnæði virðist nú loks vera að taka við sér á nýjan leik. Á síðasta ári var samtals 672 kaupsamningum og afsölum með atvinnuhúsnæði þinglýst á höfuðborgarsvæðinu og er það fjölgun samninga upp á 28% frá árinu 2010 þegar samtals 524 samningum var þinglýst. Þetta kemur fram í tölum Þjóðskrár Íslands sem birtar voru í morgun.

Undanfarin ár hefur markaðurinn með atvinnuhúsnæði dregist gríðarlega mikið saman. Á árunum 2005-2007 var að meðaltali 1.715 kaupsamningum með atvinnuhúsnæði þinglýst á ári hverju, en undanfarin fjögur ár hefur þessi fjöldi verið að meðaltali 629 samningar. Fæstir voru samningarnir árið 2010 þegar þeir voru 524 talsins. Auk þess sem veltan á þessum markaði dróst verulega saman hefur verð atvinnuhúsnæðis einnig lækkað mikið. Í hagvísum Seðlabankans er birt tímaröð fyrir verðbreytingar á atvinnuhúsnæði. Samkvæmt þeim upplýsingum lækkaði raunverð atvinnuhúsnæðis um 18% árið 2009, 30% árið 2010 og í lok þriðja ársfjórðungs síðasta árs hafði íbúðarhúsnæði lækkað um 14% borið saman við sama fjórðung ársins 2010. Seðlabankinn tekur fram að óvissa sé veruleg vegna fárra og ósamleitra mælinga, en stuðst er við vegið meðaltal iðnaðar-, verslunar-, og skrifstofuhúsnæðis.

Þessar tölur segja þá sögu að markaðurinn með atvinnuhúsnæði virðist ætla að verða seinni á fæturna heldur en markaðurinn með íbúðarhúsnæði, en á síðasta ári hækkaði íbúðarhúsnæði um 5% að raunvirði og er það fyrsta árið þar sem húsnæði hefur hækkað að raunvirði frá hruni. Þá hefur veltan með íbúðarhúsnæði einnig tekið verulega við sér og jókst til að mynda um 54% á höfuðborgarsvæðinu á síðasta ári. Markaðurinn með atvinnuhúsnæði virðist eiga erfiðara með að ná viðsnúningi og spilar þar eflaust inn í verulegt framboð atvinnuhúsnæðis við hrun og erfið staða margra fyrirtækja.

Dregur úr brottflutningi

Tue, 24 Jan 2012 10:38:00 GMT

Á nýliðnu ári fluttust 1.404 fleiri frá landinu en til þess, og er þetta þriðja árið í röð sem slík þróun á sér stað. Þó hefur dregið verulega úr brottflutningi miðað við árin tvö þar á undan, en árið 2010 fluttu 2.134 fleiri frá landinu en til þess og árið þar á undan náði þessi fjöldi sögulegu hámarki þegar alls 4.835 fleiri fluttu frá landinu en til þess. Það að flutningsjöfnuðurinn hafi mælst minna neikvæður í fyrra samanborið við árin þar á undan er eðlileg þróun miðað við þróun efnahagsmála hér á landi. Þannig benda allar spár til þess að hagvöxtur hafi tekið við af samdrætti á nýliðnu ári, atvinnuleysi er tekið að minnka sem og kaupmáttur að aukast. Það var Hagstofa Íslands sem birti tölur um búferlaflutninga nú í morgun.

Útboð hjá Lánasjóði sveitarfélaga

Tue, 24 Jan 2012 10:27:00 GMT

Lánasjóður sveitarfélaga (LSS) heldur mánaðarlegt útboð sitt á LSS24-skuldabréfum í dag. Að vanda er stefnt að því að taka tilboðum fyrir 500 m.kr. að nafnvirði, þótt sjóðurinn áskilji sér rétt til að hækka eða lækka útboðsfjárhæðina, eða jafnvel hafna öllum tilboðum. LSS24-flokkurinn er nú 27,7 ma.kr. að stærð og áætlar sjóðurinn að gefa út skuldabréf fyrir 4-6 ma.kr. á árinu. Má jafnframt ætla að útgáfan á árinu felist að mestu í frekari stækkun á LSS24 líkt og síðustu ár.

Mikil hækkun launa á nýliðnu ári

Mon, 23 Jan 2012 10:29:00 GMT

Laun hækkuðu um 0,3% í desember síðastliðnum frá fyrri mánuði samkvæmt launavísitölu sem Hagstofa Íslands tekur saman og birti nú í morgun. Er tólf mánaða takturinn kominn upp í 9,2% en svo hraður hefur hann ekki verið síðan um mitt árið 2007. Meginþungi þessara miklu launahækkana á nýliðnu ári eru komnar til vegna þeirra kjarasamninga sem gerðir voru um mitt síðasta ár. Þó virtist vera nokkuð launaskrið að ræða á haustmánuðum, þ.a. laun á almennum vinnumarkaði voru að hækka án þess þó að kjarasamningsbundnar hækkanir ættu sér stað. Þar gæti m.a. verið um að ræða hækkun launa hjá þeim sem ekki hafa fasta kjarasamninga en hafa viljað fá sín laun hækkuð í takti við hina, t.d. stjórnendur og sérfræðingar hjá fyrirtækjum.

Lítil eftirspurn

Mon, 23 Jan 2012 10:11:00 GMT

Áhugi fjárfesta á útboði Lánamála ríkisins á nýjasta flokki ríkisbréfa síðastliðinn föstudag var ekki mikill. Samkvæmt tilkynningu Lánamála sem birt var sama dag bárust 12 gild tilboð í flokkinn að fjárhæð um 1,65 ma.kr. að nafnverði. Ákveðið var að taka 9 tilboðum að fjárhæð 1,400 ma.kr. að nafnverði á ávöxtunarkröfunni 6,52%. Var þetta mun minni spurn en í útboði á flokknum sem átti sér stað fyrr í janúar þegar alls bárust tilboð fyrir 6,5 ma.kr. og tilboðum var tekið fyrir 3,9 ma.kr. Engu að síður var niðurstöðukrafan nokkuð lægri en í síðasta útboði á flokknum, eða sem nemur um 9 punktum. Þetta var í takti við það sem búast mátti við enda hafði krafan á flokknum á markaði lækkað nokkuð í millitíðinni.

Nokkrir áhugaverðir hagvísar í vikunnar

Mon, 23 Jan 2012 10:03:00 GMT

Nokkrir áhugaverðir hagvísar munu líta dagsins ljós nú í vikunni. Má hér nefna tölur Hagstofu Íslands um fjölda gjaldþrota fyrirtækja og nýskráðra einkahlutafélaga í desembermánuði sem verða birtar á fimmtudag. Einnig mun Hagstofan birta vísitölu neysluverðs (VNV) fyrir janúarmánuð sem verður spennandi að sjá, en hún verður birt kl. 09:00 næstkomandi föstudag.

Evran höll undir fæti

Fri, 20 Jan 2012 10:52:00 GMT

Evran hefur veikst gangvart Bandaríkjadollar nú í morgunsárið eftir talsverða styrkingu í gær og stendur EUR/USD gjaldmiðlakrossinn nú í 1,2905. Evran er nú stödd í veikingarfarsa sem ekki sér fyrir endann á þó að varla sé hægt að tala um að gengi evru sé lágt í sögulegu samhengi, og í raun er ótrúlegt hversu vel hún hefur staðið af sér allan styrinn í kringum skuldakreppuna í Evrópu.
Undanfarin tvö ár hefur evran veikst um 11% gagnvart Bandaríkjadal og tekið miklar sveiflur, en sögulega er hún enn sterk og í raun er varla hægt að tala um gjaldmiðilinn sem sem veikan gagnvart dalnum fyrr en krossinn er kominn niður fyrir 1,2. Ekki er þó loku fyrir það skotið að evran sé nákvæmlega á leiðinni þangað. Skuldakreppan í Evrópu er langt frá því að vera leyst og á sama tíma er stemningin í Bandaríkjunum á uppleið en hagtölur sem borist hafa þaðan undanfarnar vikur gefa tilefni til aukinnar bjartsýni.

Sagan um skuldakreppuna í Evrópu hefur heldur betur dregist á langinn en sá kafli sem við erum stödd í núna fjallar um Grikkland. Þar byrjaði reyndar þessi raunasaga fyrir rúmlega tveimur árum síðan. Núna standa yfir í Grikklandi viðræður stjórnvalda við eigendur grískra ríkisskuldabréfa um afskriftir á hluta skuldanna. Viðræðurnar hafa nú staðið á þriðja dag en niðurstaða verður að nást fyrir næstkomandi mánudag þegar fjármálaráðherrar Evruríkjanna hittast m.a. til að ræða hvort að Grikkland eigi að fá næsta skammt af lánsfé því sem samið var um þegar landið fékk neyðarpakka frá ESB og AGS upp á 110 ma evra.

Fái Grikkland ekki næstu lánafyrirgreiðslu muni þeir ekki geta staðið í skilum við skuldbindingar sem falla á gjaldaga í mars næstkomandi og hljóða upp á 14,5 ma. evra. Viðræðurnar snúast um að eigendur grískra ríkisskuldabréfa taki á sig tap sem nemur líklega 50% að nafnvirði skuldabréfanna en fái afganginn borgaðan í reiðufé og nýjum skuldabréfum. Raunverulegt tap eigendanna verður þó líklega talsvert hærra, líkast til nær 65-70% af upphaflegu núvirði gömlu bréfanna, ef vaxtakjör nýju bréfanna eru tekin með í reikninginn.

Það sem er nú deilt um er hver þessi kjör skuli vera. Grísk stjórnvöld og AGS vilja að vextir á nýju bréfunum verði 2,5% en samningamenn eigenda bréfanna vilja fá 5% vexti. Endanlegir nafnvextir gætu orðið á bilinu 3% - 4%. Samkomulaginu er ætlað að grynnka skuldir Grikklands um 100 ma. evra og yrðu skuldirnar þá 270 ma. evra, en áætlun Grikklands, ESB og AGS gerir ráð fyrir að skuldir verði komnar niður í 120 af VLF fyrir árið 2010 en nú eru þær 160% af VLF.

Spáum 0,1% hækkun neysluverðs í janúar

Fri, 20 Jan 2012 10:47:00 GMT

Við spáum því að vísitala neysluverðs (VNV) hækki um 0,1% í janúar. Gangi spá okkar eftir hækkar 12 mánaða verðbólga um heilt prósentustig, úr 5,3% í 6,3% enda varð snörp lækkun á VNV í janúar í fyrra. Verðbólga hefur þá ekki mælst jafn mikil síðan í maí 2010. Hagstofan birtir VNV næst kl.9 þann 27. janúar næstkomandi.

Að vanda vegast í janúar á áhrif af hækkun gjaldskráa opinberra aðila, veitufyrirtækja og ýmissa annara þjónustuaðila annars vegar, og útsöluáhrif hins vegar. Að þessu sinni teljum við að gjaldskrárhækkanir, ásamt hækkun matvöruverðs, muni vega þyngra en útsöluáhrifin.

Þjónusta sveitarfélaga og gjaldskrár veitufyrirtækja hækkuðu talsvert um áramótin. Gerum við til að mynda ráð fyrir að húsnæðisliður VNV hækki um 1,3% í mánuðinum (0,3% áhrif í VNV), fyrst og fremst vegna verðhækkunar á heitu og köldu vatni, rafmagni, fráveitugjöldum og sorphirðu. Við þetta bætist svo hækkun leikskólagjalda, skólamötuneyta og frístundaheimila, svo nokkuð sé nefnt.

Eldsneytisverð hefur hækkað verulega frá síðustu verðbólgumælingu og leggjast þar á eitt hækkun opinberra gjalda, gengislækkun krónu og verðhækkun erlendis. Gerum við ráð fyrir að eldsneyti hafi áhrif til 0,3% hækkunar VNV. Hækkun opinberra gjalda kemur sömuleiðis fram í verðhækkun á áfengi og tóbaki (0,1% í VNV). Þá gerum við ráð fyrir nokkurri hækkun matvöruverðs (0,1% í VNV) vegna veikingar krónu og árstíðaráhrifa.

Á móti vega útsöluáhrif, sem við áætlum að verði svipuð og undanfarin ár. Föt og skór vega því til 0,6% lækkunar VNV í spá okkar, og útsölur á heimilisbúnaði, raftækjum og slíku vega til 0,2% lækkunar í spánni.

Mikil breyting á skuldatryggingarálagi síðasta árið

Thu, 19 Jan 2012 10:46:00 GMT

Gríðarleg breyting hefur orðið á skuldatryggingarálagi á ríki Vestur Evrópu síðasta árið. Er þessi þróun í takti við efnahagsástandið þar, enda mörg ríki staðið í ströngu á tímabilinu vegna skuldakreppunnar á evrusvæðinu sem vart sér fyrir endann á. Sé tekið mið af meðaláhættuálagi til fimm ára á þau ríki sem seldar eru skuldatryggingar fyrir stóð það í lok gærdagsins í 615 punktum samkvæmt gögnum úr Bloomberg-gagnaveitunni. Á sama degi fyrir ári síðan var meðaláhættuálagið 212 punktar, og hefur það þar með nánast þrefaldast á tímabilinu. Þó er ljóst að Grikkland bjagar þennan samanburð verulega enda hefur skuldatryggingaálag þeirra rokið upp úr öllu valdi sem einnig er í takti við þá þróun verið hefur þar í landi. Þessa dagana standa yfir samningaviðræður við eigendur grískra skuldabréfa, sem snúast um að skuldir landsins verði afskrifaðar að töluverðum hluta. Skuldatryggingarálag Grikklands í gær stóð hátt í 6.000 punktum (60%) en á sama degi fyrir ári síðan var það 906 punktar. Lánshæfiseinkunn þess hefur einnig farið hamförum sem eðlilegt er, og endurspeglar einkunn þess nú mjög vafasama greiðslugetu og líkleg vanskil.

Dregur úr hækkun byggingarkostnaðar

Thu, 19 Jan 2012 10:34:00 GMT

Vísitala byggingarkostnaðar, sem reiknuð er um miðjan janúar, lækkaði um 1% frá fyrri mánuði samkvæmt nýbirtum tölum frá Hagstofu Íslands og stendur vísitalan nú í 111,2 stigum. Vísitalan gildir í febrúar. Lækkunin nú er tilkomin vegna mikillar lækkunar á innfluttu efni en undirvísitalan fyrir þann lið lækkaði um 4,2% frá fyrri mánuði. Þá lækkaði einnig undirvísitalan fyrir vélar, flutningar og orkunotkun um 0,1%. Kostnaður við vinnulið er óbreyttur á milli mánaða en innlent efni hækkar um 0,6% á milli mánaða.

Útboð óverðtryggðra ríkisbréfa á morgun

Thu, 19 Jan 2012 10:27:00 GMT

Á morgun klukkan 11:00 fer fram seinna útboð janúarmánaðar á ríkisbréfum hjá Lánamálum ríkisins. Verður þar boðið upp á nýjasta flokk ríkisbréfa, þ.e. óverðtryggða flokkinn RIKB22, líkt og í síðasta útboði. Að venju ræður lægsta samþykkta verð söluverði í teknum tilboðum. Útboðið er í samræmi við útgáfuáætlun Lánamála þar sem gert er ráð fyrir tveimur ríkisbréfaútboðum í mánuði hverjum.

Staðan á vinnumarkaði batnar

Wed, 18 Jan 2012 11:07:00 GMT

Enn birtast vísbendingar um að staðan á vinnumarkaði hafi batnað nokkuð á nýliðnu ári frá samdráttarárunum 2009 og 2010. Þannig hefur atvinnuleysi minnkað töluvert á milli ára og heildavinnustundum, sem eru mælikvarði á ársverk í hagkerfinu, fjölgað. Þetta má sjá í vinnumarkaðsrannsókn Hagstofu Íslands fyrir fjórða fjórðung nýliðins árs sem birt var nú í morgunsárið. Samkvæmt könnuninni fækkaði atvinnulausum um 2.600 manns á fjórða fjórðungi nýliðins árs samanborið við sama tímabil árið á undan. Þá mældist atvinnuleysi á fjórðungnum 6,0% og hefur það ekki verið lægra á þeim ársfjórðungi síðan árið 2008. Minnkaði það um -1,4 prósentustig frá sama tíma árið á undan.

Dregur úr verðbólgu í Evrópu

Wed, 18 Jan 2012 11:01:00 GMT

Samræmd vísitala neysluverðs hækkaði um 0,3% á milli nóvember og desember síðastliðins hvort sem litið er til evrusvæðisins eða til ríkja Evrópusambandsins í heild. Tólf mánaða taktur verðbólgunnar er nú 2,7% á evrusvæðinu en var 3% í fyrri mánuði. Verðbólgan á evrusvæðinu er nú örlítið minni en í Evrópusambandinu. Í ESB er 12 mánaða taktur verðbólgu nú í 3% en var 3,4% í nóvember síðastliðnum. Samræmd vísitala neysluverðs fyrir öll 27 aðildarríki ESB hækkaði um 0,3% á milli nóvember og desember. Undanfarna 12 mánuði hefur verðbólgan á evrusvæðinu nú verið yfir 2% verðbólgumarkmiði Evrópska Seðlabankans. Þetta má sjá í fréttatilkynningu frá Eurostat sem birt var í gær.

Þegar litið er á árstaktinn á samræmdu vísitölunni og einstaka flokkar vísitölunnar eru bornir saman fyrir má sjá að hækkunin er mest á húsnæðisliðnum (4,9%), en sá liður felur í sér húsaleigu, hita og rafmagn, og næstmest er hækkunin í liðnum ferðir og flutningar (4,3%). Er þetta í takti við það sem verið hefur að undanförnu þar sem orkuverð, sem kemur við sögu í báðum þessum liðum, hefur verið einn helsti áhrifavaldur mikillar verðbólgu að undanförnu. Má hér nefna að tunnan af Brent hráolíu kostaði að meðaltali 92 Bandaríkjadollara í desember í árið 2010 en í desember síðastliðnum var hún á tæpa 107 dollara, og jafngildir þetta hækkun upp á rúm 16%. Einnig hefur orðið töluverð hækkun á áfengi og tóbaki (3,8%) síðasta árið og þá hefur matarverð hækkað um 3% undanfarna 12 mánuði á evrusvæðinu. Liðurinn póstur og sími hefur hinsvegar lækkað um 1,9% milli ára. Einnig hefur lítil hækkun verið á tímabilinu á tómstundum og menningu (0,6%) og svo menntun (0,9%).

Íbúðaverð hækkaði um 10 % á síðasta ári

Wed, 18 Jan 2012 10:59:00 GMT

Íbúðaverð á höfuðborgarsvæðinu hækkaði um 0,9% í desember síðastliðnum samkvæmt vísitölu íbúðarverðs sem Þjóðskrá Íslands birti í gær. Undanfarna 12 mánuði hefur íbúðaverð á höfuðborgarsvæðinu hækkaði um 9,9% en svo hraður hefur 12 mánaðar takturinn ekki verið síðan í febrúar 2008. Haustið 2010 settum við fram þá spá að íbúðaverð myndi hækka um 10% á næstu tveimur árum. Sú hækkun er nú þegar komin fram og enn virðist ekki lát á hækkunum. Það hefur því komið í ljós að viðsnúningurinn á íbúðamarkaði hefur verið mun hraðari en flestir bjuggust við. Ekki er útlit fyrir annað en að íbúðaverð haldi áfram að hækka á næstu misserum að því gefnu að batinn haldi áfram í efnahagsmálum hér á landi.

Eins og fyrr segir nam hækkun íbúðaverðs á höfuðborgarsvæðinu rétt tæpum 10% á síðasta ári. Þessi hækkun á síðasta ári kemur í kjölfar þess að íbúðaverð nánast stóð í stað árið 2010, eða hækkaði um 0,2%, og þá lækkaði íbúðaverð um 12% að nafnvirði árið 2009 og um 2,5% árið 2008. Að teknu tilliti til verðbólgu án húsnæðis hækkaði íbúðaverð um 5% að raunvirði á síðasta ári og hefur 12 mánaða taktur raunverðs íbúða ekki verið svo hraður síðan í byrjun árs 2008.

Vel heppnað útboð hjá Íbúðalánasjóði

Tue, 17 Jan 2012 11:35:00 GMT

Íbúðalánasjóður (ÍLS) tilkynnti í morgun niðurstöðu fyrsta útboðs ársins, sem haldið var í gær. Í boði voru lengri flokkarnir þrír (þ.e. HFF24, HFF34 og HFF44) og bárust alls tilboð fyrir 12,6 ma.kr. að nafnvirði (samsvarar 20,6 mö.kr. að markaðsvirði). Sjóðurinn ákvað að taka aðeins tilboðum í lengsta flokkinn, HFF44, fyrir 3,3 ma.kr. að nafnvirði (5,8 ma.kr. að markaðsvirði) á 2,57% meðalkröfu, sem kann að vera sú lægsta sem sjóðurinn hefur fengið í útboði á þessum flokki.

Sífellt hitnar undir evrunni

Tue, 17 Jan 2012 11:28:00 GMT

Svo virðist sem ekki ætli að linna látum á þeirri neikvæðu þróun sem orðið hefur á lánshæfismati evrusvæðisins. Þannig réðst matsfyrirtækið Standard & Poor´s (S&P) í þær aðgerðir í gær að lækka lánshæfiseinkunn björgunarsjóðs Evrópusambandsins og fór einkunn hans úr AAA í AA+. Þessi aðgerð kemur í kjölfarið á að S&P hafði lækkað lánshæfiseinkunn á langtímaskuldbindingum á níu evruríkjum síðastliðinn föstudag. Voru lánshæfiseinkunnir Kýpurs, Ítalíu, Portúgals og Spánar lækkaðar um tvö þrep en lánshæfiseinkunn Austurríki, Frakklands, Möltu, Slóvakíu og Slóveníu um eitt þrep. Kom sú aðgerð til vegna margra mismunandi þátta, þá m.a. erfiðari fjármögnunarskilyrða, vaxandi áhættuálags, veikra efnahagslegra skilyrða á evrusvæðinu, ágreinings á meðal pólitískra leiðtoga og að björgunarsjóðurinn væri ekki nægjanlega stór. Síðastnefnda atriðið endurspeglar svo ástæðu þess að lánshæfiseinkunn sjóðsins sjálf hafi verið lækkuð en í tilkynningu S&P kom fram að til greina kæmi að lánshæfiseinkunn hans myndi hækka ef evruríkin myndu leggja fram frekari tryggingar.

Landinn kaupir meira

Tue, 17 Jan 2012 10:49:00 GMT

Jólaverslunin í íslenskum verslunum nú um síðustu jól var mjög sambærileg við það sem hún var fyrir ári síðan ef marka má smásöluvísitölu Rannsóknarseturs Verslunarinnar, sem birti tölur fyrir desember sl. nýlega. Samkvæmt vístölunni jókst velta í dagvöruverslunum um 0,4% í desember síðastliðnum miðað við sama mánuð fyrra árs. Þetta er heldur minni vöxtur en að meðaltali á síðasta ári en undanfarna 12 mánuði hefur dagvöruvelta aukist um að meðaltali 2,1% í mánuði hverjum borið saman við fyrra ár. Velta í áfengisverslun dróst hinsvegar saman um 0,9% í desember síðastliðnum frá sama mánuði fyrra árs. Þessi þróun á verslun með áfengi í desember endurspeglar vel þróunina í þessari tegund verslunar fyrir árið í heild, en á síðasta ári dróst velta í áfengisverslunum saman um 2,3% á föstu verðlagi frá árinu 2010. Velta í dagvöruverslun jókst hinsvegar um 2% á árinu á þennan sama mælikvarða. Þetta er í fyrsta sinn síðan 2008 sem dagvöruverslun hefur aukist á milli ára en árið 2010 varð samdráttur í dagvöruverslun 1,5% frá fyrra ári og árið 2009 dróst verslunin saman um 5%. Þessar tölur ríma vel við tölur um kortaveltu og auðvitað við þróun einkaneyslu sem náði loks viðspyrnu á síðasta ári.

Kröfulækkun á nýju ári

Mon, 16 Jan 2012 11:23:00 GMT

Óhætt er að segja að árið hafi byrjað með trukki og dýfu á skuldabréfamarkaði. Krafa allra markflokka, jafnt ríkisbréfa sem íbúðabréfa, hefur lækkað það sem af er ári, og er lækkunin í mörgum tilfellum umtalsverð. Við lokun markaða síðastliðinn föstudag hafði krafa lengri flokka íbúðabréfa lækkað um 17-26 punkta frá áramótum, krafa styttri ríkisbréfaflokkanna (RIKB12-RIKB19) um 37-69 punkta og krafa lengstu ríkisbréfaflokkanna (RIKB25 og RIKB31) um 16-19 punkta á sama tímabili. Jafngildir þetta töluverðri verðhækkun þessara bréfa, og má sem dæmi nefna að HFF44 hefur lækkað um 2% í verði frá áramótum, RIKB19 hefur hækkað um 3,3% og RIKB25 um 1,3% á sama tíma.

Krafa lengri flokka íbúðabréfa var á föstudag 1,25% - 2,56% og er það í öllum mjög nálægt því lægsta sem krafa þessara flokka hefur farið frá því þeir litu dagsins ljós árið 2004. Krafa stystu ríkisbréfaflokkanna var á sama tíma 2,99%-3,15%, krafa meðallöngu flokkanna (RIKB16/RIKB19) 4,56%-5,64% og krafa lengstu flokkanna 6,72%. Allir ríkisbréfaflokkarnir hafa þó farið lægra hvað kröfu varðar. Raunar má segja að flestir ríkisbréfaflokkar séu nú á svipuðum slóðum og fyrir ári síðan, eftir verulega kröfuhækkun framan af síðasta ári og í kjölfarið linnulitla kröfulækkun frá septemberbyrjun.

Atvinnuleysi eykst líkt og reiknað var með

Mon, 16 Jan 2012 11:00:00 GMT

Atvinnuleysi mældist 7,3% í desember síðastliðnum sem er í takti við það sem reiknað var með. Þannig hafði Vinnumálastofnun fyrir um mánuði síðan áætlað að atvinnuleysið yrði á bilinu 7,2%-7,4%. Frá nóvembermánuði hefur skráð atvinnuleysi því aukist um 0,2 prósentustig má einna helst skýra með hefðbundinni árstíðarsveiflu þar sem atvinnuleysi eykst yfirleitt á milli þessara mánaða. Þetta kemur fram í tölum um skráð atvinnuleysi sem Vinnumálastofnun birti síðastliðinn föstudag..

Að meðaltali voru 11.760 manns án atvinnu í desember og fjölgaði þeim um 412 manns frá fyrri mánuði. Í sama mánuði árið á undan voru að meðaltali 12.745 án atvinnu, eða um 8,0% af vinnuafli. Hefur því bótaþegum fækkað á milli ára og atvinnuleysi minnkað, mælt sem hlutfall bótaþega af vinnuafli. Þessi þróun er í takti við það sem við reiknuðum með í haust þar sem við spáðum að skráð atvinnuleysi myndi að meðaltali vera um 7,4% á árinu sem varð raunin.

Dregur úr fólksflutningum frá landinu

Mon, 16 Jan 2012 10:53:00 GMT

Brotfluttir umfram aðfluttra voru mun færri á fjórða fjórðungi í fyrra en á sama fjórðungi árið 2010. Fluttust 70 fleiri frá landinu en til þess á fjórðungnum samanborið við 440 á sama fjórðungi 2010. Allt árið í fyrra kemur einnig betur út en árið 2010 hvað þetta varðar, en 1.465 fleiri fluttust frá landinu í fyrra en til þess í samanburði við 2.134 árið 2010 og 4.835 árið 2009. Er líklegt að hagfelld efnahagsþróun hér á landi undanfarin misseri hafi hér talsvert að segja og þá sérstaklega að bati hefur orðið á vinnumarkaði með fjölgun starfa og fækkun atvinnulausra.

Nokkrir áhugaverðir hagvísar

Mon, 16 Jan 2012 10:17:00 GMT

Nokkrir áhugaverðir hagvísar verða birtir nú í vikunni. Má hér nefna niðurstöður úr vinnumarkaðsrannsókn Hagstofu Íslands fyrir 4. ársfjórðung í fyrra sem birt verður á miðvikudaginn og vísitölu íbúðaverðs á höfuðborgarsvæðinu í desember síðastliðnum en Þjóðskrá Íslands mun birta hana á morgun.

Dágóður vöxtur í einkaneyslu

Fri, 13 Jan 2012 11:24:00 GMT

Ágætis vöxtur var í einkaneyslu á síðasta fjórðungi nýliðins árs ef marka má kortaveltutölur Seðlabankans fyrir desembermánuð sem birtar voru í gær. Samanlögð raunbreyting kredit- og debetkortaveltu einstaklinga í innlendum verslunum gefur góða mynd af þróun einkaneyslu hérlendis. Þó var vöxturinn milli ára í desember nokkuð hægari en hann var lungann af nýliðnu ári, eða sá minnsti frá því í mars síðastliðnum. Þannig jókst kortavelta einstaklinga í innlendum verslunum um 3,1% að raungildi m.v. þróun vísitölu neysluverðs án húsnæðis í desember síðastliðnum frá sama mánuði árið 2010, en að meðaltali hafði vöxturinn mældur með þessum hætti verið 6,4% frá því í mars síðastliðnum.

Seðlabankinn hefur gjaldeyrisútboð á ný

Fri, 13 Jan 2012 11:16:00 GMT

Seðlabankinn tilkynnti í gær að hann muni taka upp þráðinn í útboðum samkvæmt áætlun um afléttingu gjaldeyrishafta í næsta mánuði. Þann 15. febrúar verða haldin tvö útboð þar sem bankinn býðst til að kaupa evrur, annars vegar í skiptum fyrir krónur til langtímafjárfestingar samkvæmt hinni svokölluðu 50/50 leið, og hins vegar í skiptum fyrir verðtryggða ríkisbréfaflokkinn RIKS30. Alls stefnir Seðlabankinn að því að kaupa 100 m. evra í útboðunum tveimur. Bæði útboðin verða með þeim hætti að hæsta samþykkta verð ræður útboðsverði í öllum samþykktum tilboðum, en þak er þó sett við 240 kr. fyrir hverja evru í þeim báðum.

Fyrsta útboð samkvæmt 50/50 leið
Fyrrnefnda útboðið verður hið fyrsta sem Seðlabankinn heldur samkvæmt 50/50-leiðinni, eða fjárfestingarleið eins og bankinn kýs að kalla hana. Samkvæmt þeirri leið geta fjárfestar sem fjárfesta vilja til langs tíma í íslensku hagkerfi keypt krónur fyrir gjaldeyri í útboðum Seðlabankans fyrir sem svarar helmingi fjárfestingar sinnar, en hinn helmingur krónukaupanna fer í gegn um innlenda banka á innlendu gengi. Sett eru skilyrði um 5 ára bindingu fjárfestingarinnar hér á landi og hún er takmörkuð við verðbréf, fasteignir og hlutdeildarskírteini í sjóðum.

Vel heppnað víxlaútboð

Fri, 13 Jan 2012 11:14:00 GMT

Fjárfestar reyndust áhugasamir um fyrsta víxlaútboð ársins sem Lánamál ríkisins héldu í gær. Þessi áhugi er í takti við það sem við mátti búast enda eru víxlar að fjárhæð rúmlega 24,8 ma.kr. á gjalddaga í mánuðinum. Líkt og að undanförnu voru tveir víxlar í boði, þ.e. annars vegar 3ja mánaða víxill með gjalddaga 16. apríl 2012 og hins vegar víxill til 6 mánaða með gjalddaga 16. júlí 2012.

Árið 2011 stærsta ferðamannaár í sögu Íslands

Thu, 12 Jan 2012 10:50:00 GMT

Í desember síðastliðnum fóru um 21 þúsund erlendir ferðamenn úr landi um Leifsstöð sem er rúmlega 11% fleiri en í desember árið 2010. Líkt og með nóvember síðastliðinn er ekki um metmánuð að ræða líkt og fyrstu tíu mánuði ársins 2011, þar sem erlendir ferðamenn höfðu tvívegis áður verið fleiri í desember, þ.e. árin 2007 og 2008. Það kemur þó ekki í veg fyrir það að nýliðið ár er langstærsta ferðamannaár í sögu landsins sem var löngu orðið ljóst, eða þegar tölurnar fyrir október síðastliðinn lágu fyrir. Þannig fóru um 541 þúsund erlendir ferðamenn úr landi um Leifsstöð á síðastliðnu ári samanborið við rúmlega 459 þúsund árið á undan. Jafngildir þetta aukningu upp á tæp 18% milli ára. Þetta má sjá í tölum sem Ferðamálastofa Íslands tekur saman og birtir á heimasíðu sinni, en þær ná yfir allar brottfarir gesta frá landinu um Leifsstöð.

Framkvæmdir við kísilver í Helguvík hefjast í sumar

Thu, 12 Jan 2012 10:46:00 GMT

Ráðgert er að hefja framkvæmdir við 40 þús. tonna kísilmálmverksmiðju á iðnaðarsvæðinu í Helguvík í byrjun sumars. Samningar náðust um verkefnið í febrúar í fyrra og var þá áætlað að hefja framkvæmdir í byrjun sumars þ.e. 2011. Verkefnið hefur því dregist um ár. Verksmiðjuhús munu rísa á 20 mánuðum og eru um 300 ársverk áætluð á framkvæmdatíma. Miðað er við að starfræksla kísilversins hefjist um mitt ár 2014.

Landinn tekur fjórða stærsta stökkið upp úr svartsýni

Thu, 12 Jan 2012 10:26:00 GMT

Í könnun sem Gallup International gerði í lok síðastliðins árs meðal 51 ríkja er Ísland í fjórða sæti yfir þá sem taka stærsta stökkið frá svartsýni á efnahagsástandið yfir í bjartsýni. Spurt var hvort viðkomandi teldi að aðstæður í efnahagslífinu myndu verða betri, óbreyttar eða verri á árinu 2012. Af þeim sem svöruðu sögðu 11% að efnahagsástandið myndi batna, 42% að það myndi versna og 46% að það héldist óbreytt. Munurinn á þeim sem telja að ástandið muni versna og þeirra sem telja að það muni batna er -31 en var -51 í könnun Gallup fyrir ári. Stökkið upp á 21 prósentustig er það fjórða stærsta á lista Gallup en fyrir ofan okkur er Kólumbía, Kameron og Azerbaijan.

8 ma.kr. árstíðarsveifla í ferðamannagjaldeyri

Thu, 12 Jan 2012 10:16:00 GMT

Árstíðarsveiflan í ferðaþjónustunni er það sterk að hún skapar um 8 ma.kr. sveiflu í ferðamannagjaldeyri frá þeim tíma er tekjurnar vegna erlendra ferðamanna hér á landi eru sem mestar í júlí og ágúst þar til útgjöld Íslendinga erlendis eru hvað mest í október og nóvember, en í þeim mánuðum eru útgjöld erlendra ferðamanna hér einnig nálægt lágmarki. Þannig er kredit- og debetkortavelta erlendra aðila hér á landi yfir um 5 mö.kr. umfram sambærileg útgjöld Íslendinga erlendis á mánuði yfir háannatíma ferðaþjónustu, þ.e. júlí og ágúst. Þetta snýst við í október og nóvember þegar Íslendingar halda erlendis í verslunarleiðangur og fjöldi ferðamanna hér á landi fer fækkandi. Þá eru útgjöld Íslendinga erlendis ríflega 3 mö.kr. meiri á mánuði en útgjöld erlendra aðila hér á landi.

Leigusamningum fækkar á milli ára

Wed, 11 Jan 2012 10:21:00 GMT

Samtals voru gerðir 9.952 leigusamningar um leiguhúsnæði á nýliðnu ári 2011. Þetta er fækkun um 455 samninga á milli ára, eða sem nemur 4,4%. Þetta kemur fram í tölum Þjóðskrár Íslands sem birtar voru í gær. Þetta er meiri samdráttur heldur en árið 2010 þegar fækkun leigusamninga nam 1% frá árinu áður, sem er til vitnis um að leigumarkaðurinn er nú byrjaður að dragast saman hraðar en áður. Engu að síður er hann ennþá mjög stór, miðað við það sem áður var. Sókn í leiguhúsnæði er á undanhaldi en er enn engu að síður enn mjög mikil. Þannig var á tímabilinu 2005 -2008 innan við 5.000 leigusamningum þinglýst á ári hverju að jafnaði en undanfarin 3 ár hefur í kringum 10.000 samningum verið þinglýst á ári hverju. Mikil fjöldi leigusamninga undanfarin ár helst í hendur við fækkun kaupsamninga, en í því umhverfi sem ríkt hefur á íbúðamarkaði héldu hugsanlegir kaupendur að sér höndum og leituðu í auknum mæli í leiguhúsnæði. Núna bendir allt til þess að þessi biðstaða sé að bresta, verðhækkanir hafa tekið við að verðlækkunum íbúðarverðs, leigusamningum er farið að fækka, þó hægt sé, og kaupsamningum um íbúðarhúsnæði hefur fjölgað. Á síðasta ári fjölgaði þinglýstum kaupsamningum um íbúðarhúsnæði á höfuðborgarsvæðinu um 54% frá fyrra ári.

Gengi krónunnar veikt

Wed, 11 Jan 2012 10:19:00 GMT

Gengi krónunnar hefur veikst töluvert undanfarið og er þróunin í takti við spá okkar sem við gáfum út í seint í nóvember á síðasta ári. Þessa hreyfingu má skýra að stórum hluta með árstíðarsveiflu, eins og við höfum fjallað um og kemur fram í gengisspá okkar, sem veldur því að gengi krónunnar lækkar, ekki síst vegna þess að straumur gjaldeyris vegna erlendra ferðamanna hefur minnkað. Reikna má með að krónan muni eiga á brattann að sækja fram eftir vetri, en sæki svo í sig veðrið með hækkandi sól.

Ríkisvíxlaútboð á morgun

Wed, 11 Jan 2012 10:15:00 GMT

Fyrsta útboð ríkisvíxla á árinu fer fram á morgun klukkan 11:00 hjá Lánamálum ríkisins. Í takti við áætlun verða tveir víxlar í boði, þ.e. annars vegar 3ja mánaða víxill með gjalddaga 16. apríl 2012 og hins vegar víxill til 6 mánaða með gjalddaga 16. júlí 2012. Fyrrnefndi flokkurinn var upphaflega gefinn út í október síðastliðnum og er hann rúmir 5,1 ma.kr. að stærð. Að vanda ræður lægsta samþykkta verð, og þar með hæsta ávöxtunarkrafa, í hvorum flokki söluverðinu. Þetta kom fram í tilkynningu sem barst frá Lánamálum ríkisins síðastliðinn mánudag.