နာဂ

အမွန္ကုိဆုိရပါလွ်င္

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Sun, 18 Nov 2012 08:17:00 +0000

အမွန္ကုိဆုိရပါလွ်င္ ဘယ္သူ႔ဘက္မွ ဘက္မလုိက္ပဲ ၿပည္သူ႕မ်က္ႏွာကိုသာ ဗဟုိၿပဳလွ်က္ ေၿပာသင့္ေၿပာထုိက္တာကုိ ေထာက္ၿပေၿပာဆုိဖုိ႔ဆုိတာ ႏွစ္ဖက္အင္အားစုတုိ႔ရဲ႕ၿပင္ပ သီးၿခားလြတ္လပ္တဲ့ရပ္၀န္းအတြင္းကသာ သုံးသပ္ေၿပာဆုိႏုိင္မွာၿဖစ္ပါတယ္။ နာဂေဒသမွာလတ္တေလာၿဖစ္ေပၚေနတဲ့ ႏုိင္ငံေရးအခင္းအက်င္းႏွင့္ပကတိအေၿခအေနေတြကုိ ဘက္မလုိက္ပဲ ေၿပာပါမယ္။

နာဂေဒသမွာ ႏုိင္ငံေရးပါတိေတြေပၚထြန္းလာမွာကုိ လက္ရွိအာဏာရပါတီ ၿ

ဖစ္တဲ့ ၾကံ႕ဖြံ႕ပါတီ၀င္ေတြႏွင့္ဌင္းတုိ႔ရဲ႕အမတ္ေတြက မလုိလားၾကတဲ့ အသံေတြထြက္ေပၚေနတဲ့အေပၚ နာဂႏုိင္ငံေရးအသုိင္းအ၀ုိင္းၾကားမွာေတာ္ ေတာ္ေလးေၿပာစရာၿဖစ္ေနပါတယ္။ နာဂအမ်ဳိးသားပါတီၾကီးတစ္ရပ္ ေပၚထြန္းဖုိ႔အားထုတ္ေနၾကရာကေန အုပ္စုအခ်ဳိ႕ရဲ႕မတူညီတဲ့ သေဘာထားေတြေၾကာင့္ ၿပည္မကပါတီၾကီးတစ္ခုၿဖစ္တဲ့ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ NLD ႏွင့္လက္တြဲၿပီး ႏုိင္ငံေရးလွုပ္ရွားမွဳ ေတြလုပ္ကုိင္ႏုိင္ဖုိ႔ နာဂေဒသအသီးသီးမွာ ၿမိဳ႕နယ္ရုံးႏွင့္ ခရုိင္ပါတီရုံးေတြ ဖြင့္လွစ္ရာမွာ ေဒသခံၾကံ႕ဖြံ႕အမတ္ေတြဖက္က မလုိလားတဲ့ေၿပာဆုိ သံေတြထြက္ေပၚလာသလုိ၊ လူထုအေနနဲ႔လည္း ႏုိင္ငံေရးမွာပါ၀င္လွဳပ္ရွားဖုိ႔ အခ်ိန္မတန္ေသးေၾကာင္းလူထုကုိတုိက္ရုိက္ေၿပာဆုိခဲ့တာၿဖစ္ပါတယ္။

ၾကံ႕ဖြံ႕ပါတီရဲ႕ေဒသကုိယ္စားၿပဳလႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြေၿပာေၿပာေနတဲ့ နာဂလူမ်ဳိးေတြအေနနဲ႔ အမ်ဳိးသားပါတီၾကီးတစ္ရပ္တည္ေထာင္ၿပီးေသာ္ လည္းေကာင္း၊ ရွိၿပီးၿဖစ္တဲ့ၿပည္မကပါတီတစ္ရပ္ရပ္ႏွင့္လက္တြဲၿပီးေသာ္ လည္းေကာင္း၊ ႏုိင္ငံေရးလွဳပ္ရွားဖုိ႔ၾကိဳးပမ္းၾကရာမွာ ေဒသခံ ၾကံ႕ဖြံ႕အမတ္ေတြအေနနဲ႔ ခုလုိေၿပာဆုိခဲ့တာၿဖစ္ပါတယ္။ "....အခ်ိန္ေစာပါေသးတယ္..." ဆုိတာ ဘာကုိရည္ညြန္းတာပါလဲ။ လက္ရွိအခ်ိန္မွာ ႏုိင္ငံႏွင့္အ၀န္း လူမ်ဳိးတုိင္းႏုိးၾကားၿပီး၊ အားေကာင္းတဲ့ ဒီမုိကေရစီႏုိင္ငံေတာ္ၾကီးတစ္ရပ္ေအာင္ၿမင္စြာေပၚထြန္းလာဖုိ႔ ၀ုိင္း၀န္း ၾကိဳးပမ္း ေနၾကခ်ိန္မွာ နာဂလူမ်ဳိးေတြအေနနဲ႔လည္း၊ ႏုိင္ငံေရး လွဳပ္ရွားမွဳ ေတြကုိ တရားဥပေဒေဘာင္တြင္းကေန လႊတ္လပ္စြာပါ၀င္လွဳပ္ရွားဖုိ႔ဆိုတာ လက္ရွိဖြဲ႕စည္းပုံအေၿခခံဥပေဒႏွင့္ပဲၿဖစ္ၿဖစ္၊ ဘယ္တည္ဆဲဥပေဒနဲ႔ ပဲၾကည့္ၾကည့္ ညီညြတ္မွဳရွိၿပီး၊ ဒီမုိကေရစီစံႏွုန္းတန္ဘုိးႏွင့္ပါတီစုံစနစ္ရဲ႕ သေဘာသဘာ၀ႏွင့္လည္းကုိက္ညီတာေၾကာင့္၊ မူရွဳေထာင့္ကေၿပာရလွ်င္ ေဒသတြင္းမွာ ပါတီေတြေပၚထြန္းေရးကိုအားေပးရမွာပဲၿဖစ္ပါတယ္။

ေဒသမွာ ႏုိင္ငံေရးအရအၿပန္အလွန္ထိန္းေၾကာင္းမွဳကုိအားေကာင္းေစမယ့္ ယွဥ္ၿပိဳင္ဘက္ပါတီ ေတြမရွိဘူးဆုိလွ်င္ အဂတိလုိက္စားမွဳႏွင့္ပြင့္လင္းထင္ သာမွဳမရွိတဲ့ ႏုိင္ငံေရးဦးေဆာင္မွဳေတြေအာက္မွာ အာဏာရွင္ႏွင့္သူတုိ႔ကုိ ေဘာမတဲ့အုပ္စုေတြသာေပၚထြန္း လာမွာၿဖစ္ၿပီး၊ ေဒသႏွင့္လူမ်ဳိးအက်ဳိးကုိ ႏုိင္ငံေရးအရလႊတ္လပ္ၿပီးဒီမုိကေရနည္းလမ္းက်က် ထမ္းရြက္ၾကဖုိ႔ဆုိတာ ဘယ္လုိမွမၿဖစ္ႏုိင္ပါဘူး။ ေဒသအၿမင္နဲ႔ေၿပာရလွ်င္ ပါတီစုံဒီမုိကေရစီစနစ္မွာ အားနည္းခ်က္ေတြရွိေနေပမယ့္၊ ယွဥ္ၿပိဳင္ဘက္ပါတီေတြၾကားက အၿပန္အလွန္ပါ၀ါထိန္းညွိမွဳႏွင့္ ပါတီစုံကလူေတြပါ၀င္တဲ့အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ယႏရားတစ္ခုမွာ အၿပန္အလွန္ထိန္းေၾကာင္းတဲ့စနစ္ရွိမယ္ဆုိလွ်င္ ႏုိင္ငံေရးကို ႏုိင္ငံေရးသမားေတြနား လည္သလုိနားမလည္တဲ့ က်ဳပ္တုိ႔လုိသာမန္ၿပည္သူေတြအတြက္ အမွန္ကုိအမွန္အတုိင္းၿမင္ႏုိင္ဖုိ႔ အခြင့္အလမ္းေတြဖန္တီးေပးႏုိင္တာေၾကာင့္ ေဒသတြင္းမွာပါတီ ေတြအားေကာင္းစြာ ယွဥ္ၿပဳိင္ရင္း လူထုအတြက္ရပ္တည္ေပးႏုိင္မယ့္ ပါတီေတြ၊ ေခါင္းေဆာင္ေတြေပၚေပါက္ေရးကိုအားေပးရမွာပဲၿဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္ပါတီကုိမဲေပးမယ္ (သုိ႔မဟုတ္) မဲေပးရမယ္ဆုိတာ က်ဳပ္တုိ႔လုိသာမန္ၿပည္သူေတြကုိယ္ပုိင္ဆုံးၿဖတ္ရမယ့္ကိစပဲ။

ေနာက္တစ္ခုက "ေဒသမွာပါတီတစ္ရပ္ေပၚထြန္းလွ်င္ လက္ရွိတည္ေဆာက္ ေနတဲ့ နာဂ-ဗမာၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းကုိ ထိခုိက္ပ်က္ၿပားေစႏုိင္တယ္... ဒီလုိၿဖစ္ဖုိ႔မလုိလားဘူး.." လုိ႔ဆုိတဲ့ ၾကံ႕ဖြံ႕အမတ္ေတြရဲ႕အၿမင္ပါ။ နာဂလက္နက္ကုိင္ေတာ္လွန္ေရးအဖဲြ႕ၿဖစ္တ့ဲ နာဂအမ်ဳိးသားဆုိရွယ္ လစ္ေကာင္စီ (ခပ္လန္) ႏွင့္ဦးသိန္းစိန္အစုိးရတုိ႔ရဲ႕ လက္ရွိၿငိမ္း ခ်မ္းေရးစကား၀ုိင္းဟာ ၿမန္မာႏုိင္ငံသားရွဳေထာင့္ဘက္ကေၿပာရလွ်င္ ႏုိင္ငံေရးႏွင့္အမ်ဳိးသားရင္ၾကားေစ့ေရးအတြက္ ကနဦးေခ် လွမ္းေကာင္းေတြဆုိတာ က်ဳပ္တုိ႔အားလုံးလက္ခံၿပီးသားပဲ။ ဒါကုိလည္း နာဂလူထုဘက္က သတိနဲ႔ၾကိဳဆုိခဲ့ၿပီးသားပါ။ ဒီရွဳေထာင့္ကၾကည့္လွ်င္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းဆုိတာ ပါတီတစ္ရပ္၊ အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခုရဲ႕ ကုိယ္ပုိင္အလုပ္လုိမူပုိင္ဆြဲလုိ႔မရဘူး။ လူထုတစ္ရပ္လုံးႏွင့္အတူ အင္အားစုအသီးသီးက ၀ုိင္း၀န္းေဖာ္ေဆာင္ၾကရမယ့္ အမ်ဳိးသားေရးဆုိင္ရာလုပ္ငန္းတစ္ခုပဲ။ လက္နက္ကုိင္ၿပီးေတာ္လွန္ေရးလုပ္ တယ္ဆုိတာ စစ္တပ္ဘက္ကၾကည့္လွ်င္ လုံၿခဳံေရးၿပသနာ (သုိ႔မဟုတ္) တရားဥပေဒစုိးမုိးေရးဆုိင္ရာၿပသနာပါ။ ဒါေပမယ့္ ၿမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ အေနအထားက ၿပသနာေတြမွာ ရွည္လွ်ားတဲ့သမုိင္းေနာက္ခံ ေတြပါ၀င္ေနတာေၾကာင့္ လုံၿခဳံေရးႏွင့္တရားဥပေဒစုိးမုိးေရးအၿပင္၊ ႏုိင္ငံေရးေနာက္ခံေတြပါ ပါ၀င္ေနတာေၾကာင့္၊ ဒီလုိၿပသနာ ေတြကုိေၿဖရွင္းရာမွာ ႏုိင္ငံေရးအင္အားရပ္ေတြကိုပါ ထည့္သြင္းစဥ္း စားဖုိ႔လုိလာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္၊ ႏုိင္ငံေတာ္ရဲ႕တရားဥပေဒစုိးမုိးေရး ေကာ္မတီရဲ႕ ဥကဌရာထူးကုိ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ရဲ႕ဥကဌၿဖစ္တဲ့ ၿပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကုိ ဦးသိန္းစိန္ အစုိးရက ခန္႔အပ္တယ္ဆုိတာ ႏုိင္ငံေရးအရ သင့္ေလွ်ာ္တယ္လုိ႔ထင္ပါတယ္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကုိယ္တုိင္ကေတာင္၊ ႏုိင္ငံေတာ္အဆင့္ဖြဲ႕စည္းတဲ့ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရးေကာ္မတီမွာ အၿမွင့္ဆုံးရာထူးအေနနဲ႔ပါ၀င္ေနတာ၊ သူမရဲ႕ပါတီေတြကုိ နာဂေတာင္တန္းမွာ ဖြင့္လွစ္တဲ့အခါ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းကုိထိခုိက္ေစမယ္လုိ႔ယူဆတာဟာ ဘာကုိရည္ရြယ္တယ္ဆုိတာ နားလည္လုိ႔မရဘူး။ နာဂမွာ NLD ပါတီရုံးလာဖြင့္တာ ေဒသလုံၿခဳံေရးကုိ ထိခို္က္တယ္လုိ႔ဆုိလုိခ်င္ပါလား။ နာဂအမ်ဳိးသားပါတီၾကီးတစ္ရပ္ဖြဲ႕ စည္းဖုိ႔သေဘာထားခံယူခဲ့တုန္းကလည္း ဒီလုိပဲအသံထြက္လာခဲ့တာပါ။ အမ်ဳိးသားပါတီတစ္ရပ္ေပၚေပါက္ခဲ့မယ္ဆုိရင္ေတာင္ လူထုကုိအေၿခၿပဳ ၿပီးေပၚေပါက္တာၿဖစ္လုိ႔ လက္နက္ကုိင္အင္အားစုေတြနဲ႔ပါတ္သက္မွဳ မရွိတဲ့လုပ္ငန္းပဲ။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုိတာ ဘယ္ပါတီၿဖစ္ၿဖစ္၊ လူသားတုိင္း လုိလားတာၿဖစ္လုိ႔ ႏုိင္ငံေရးစိတ္ေစတနာမွန္ကန္တယ္ဆုိလွ်င္ ဥပေဒႏွင့္အညီဖြဲ႕စည္းတ့ဲ အတုိက္အခံပါတီေတြေၾကာင့္ ေဒသလုံၿခဳံေရး ကိုထိခုိက္တယ္ဆုိတဲ့ အၿမင္မ်ဳိးမရွိသင့္ဘူး။ အဲ့သလုိၿမင္တာဟာ လက္ရွိ ၂၀၀၈ အေၿခခံဥပေဒမွာ ၿပဌာန္းထားတဲ့ လြတ္လပ္စြာပါတီဖြဲ႕စည္း တည္ေထာင္ခြင့္ဆုိင္ရာၿပဌာန္းခ်က္ဟာ ႏုိင္ငံေတာ္ရဲ႕အစိတ္အပုိင္းအခ်ဳိ႕မွာ အာဏာမသက္ေရာက္ဘူးလုိ႔ ထင္မွားစရာၿဖစ္ေစပါတယ္။ ေတာ္လွန္ေရး သမားေတြပါ၀င္ေနတဲ့ (သုိ႔မဟုတ္) လႊမ္းမုိးထားတဲ့ပါတီတစ္ရပ္ရပ္ဆုိလွ်င္ အေတာ့ အေၿခအေနတစ္မ်ဳိးနဲ႕႔စဥ္းစားရမွာေပါ့။

ေနာက္တစ္ခုက၊ က်ဳပ္နားမလည္တဲ့ (ဗဟုသုတႏွင့္ေလ့လာမွဳညံ႕လုိ႔ပဲ ေၿပာေၿပာ) အေၾကာင္းအရာတစ္ခုပါ။ လက္ရွိေဒသခံၾကံ႔ဖြံ႕အမတ္ေတြ ေၿပာေၿပာေနတဲ့ "က်ေနာ္တုိ႔ဒီေလာက္ထိၾကိဳးစားေပးေနတာေတာင္၊ မလုံေလာက္ေသးဘူးလား...၊ ေနာက္ထပ္ဘာေတြမ်ားလုပ္ေပးဖုိ႔ေမွ်ာ္လင့္ပါ သလဲ...." ဆုိတဲ့စကားရပ္ပါ။ မၾကာခဏၾကားေနရေပမယ့္ ဘာကုိဆုိလုိတယ္ဆုိတာ နားမလည္ႏုိင္ၿဖစ္ေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သာမန္နာဂၿပည္သူတစ္ေယာက္အေနနဲ႔အဲ့သလုိေၿပာေၿပာေနတဲ့ ၾကံ႕ဖြံ႕အမတ္ေတြကုိ ေမးခ်င္တာက နာဂေဒသကုိယ္စားၿပဳအမတ္ေတြထဲက ဘယ္အမတ္ေတြက လႊတ္ေတာ္ေတြထဲမွာ ဘယ္လုိအေၾကာင္းအရာ မ်ဳးိကုိအဆုိတင္သြင္းၿပီး၊ အေကာင္အထည္ေဖာ္တဲ့အေနနဲ႔ ဘယ္လုိလုပ္ငန္းေတြက၊ နာဂေဒသေတြရဲ႕ဘယ္အပုိင္းမွာ ဘယ္အခန္းဂဏေတြကို ေၿပာင္းလဲတုိးတက္ေစခဲ့ပါသလဲ။ က်ဳပ္နားလည္သေလာက္ေၿပာရလွ်င္ေတာ့၊ နာဂေတာင္တန္းမွာ စာသင္ေက်ာင္းေတြဖြင့္တာ၊ ေဆးရုံေဆးေပးခန္းေတြဖြင့္တာ (အဂၤါစုံတာမစုံတာထားေတာ့)၊ ဆင္ေသ-လဟယ္ကားလမ္း၊ ထမံသီ-ေလရွီးကားလမ္း (အၿမဲသြားလုိ႔ရတာမရတာထား)၊ ဟုမလင္းႏွင့္ ဇဂၤလိန္းခမ္းတီးမွာ ေလယဥ္ကြင္းရွိတာ၊ ခုမွမဟုတ္ပါဘူး။ တာေတာင္၊ ေၿမာက္ပုိင္းမွာ ခက္ခဲတယ္ဆုိေပမယ့္ ရာသီမေရြးသြားႏုိင္တာ WWII တုန္းက မဟာမိတ္ေတြေဖာက္ခဲ့တဲ့ လီဒိုလမ္းပ်က္ေလးရွိေနလုိ႔ပါ။ တကယ္တမ္းေၿပာရလွ်င္ နာဂေတာင္တန္းမွာ လုံး၀မရွိတာထက္စာလွ်င္ မေသစာေလာက္ရွိေနတဲ့ အေၿခခံအေဆာက္အဦးေတြဟာ နအဖစစ္အစုိးရလက္ထက္ ဦးသန္းေရႊေၾကာင့္ပါ (ဦးသန္းေရႊ ကုိေထာမဌာေပးတာမဟုတ္ဘူး၊ အမွန္ကိုေၿပာတာ)။ သူ႕လက္ထက္မွာပဲ နာဂေဒသထမံသီမွာ ကုလားက ေရကာတာေဆာက္ဖုိ႔ကုိ သေဘာတူေပး ခဲ့တာ ဘယ္သူေတြဘာမွမေၿပာခဲ့ၾကဘူး။ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပဲြမွာ နာဂေတာင္တန္းတစ္ခုလုံး ၾကံ႕ဖြံ႕ကိုမဲေပးခဲ့ၾကတယ္။ ၿပည္သူေတြအေနနဲ႔ ေရြးခ်ယ္ခြင့္မရွိလုိ႔ အၿပစ္ေၿပာလုိ႔မရေပမယ့္၊ အဲ့ဒီတုန္းက ၿပည္သူေတြဆီကမဲဘယ္လုိယူခဲ့တယ္ဆုိတာ ပတ္ကုိင္ေတာင္ေၿခက သာမန္နာဂၿပည္မသူတစ္ေယာာက္ကုိ ေမးလွ်င္သိႏုိင္သလုိ၊ လက္ရွိအမတ္ေတြအတြက္ မဲဆြယ္ခဲ့ၾကတဲ့ ပါတီစည္းရုံးေရးမွဳးေတြ ကုိေမးၾကည့္လွ်င္လည္းသိႏိုင္တဲ့ကိစပဲ။ ဒါေၾကာင့္၊ လက္ရွိေဒသ အစုိးရႏွင့္အမတ္ေတြအေနနဲ႔ ေဒသအတြက္ ဒီေလာက္လုပ္ေပး ေနတာ...ဆုိတဲ့စကားရပ္ကုိေၿပာရာမွာ...ပကတိအရွိတရားကုိေနၿပည္ေတာ္ကေနမဟုတ္၊ ရုံးခန္းထဲကေနမဟုတ္ပဲ၊ ရြာလမ္းမတစ္ေလွ်ာက္ ေနာက္ၿပန္လွည့္ၾကည့္ၿပီးမွ ေၿပာဆုိလွ်င္ သင့္ေလွ်ာ္ပါလိမ့္မယ္။

နာဂေဒသမွာ ၿပည္သူေတြရဲ႕ႏုိင္ငံေရးေရခ်ိန္ႏွင့္ႏုိင္ငံေရးေမွ်ာ္လင့္ခ်က္က ၿပည္မက တၿခားလူမ်ဳိးေတြလုိမဟုတ္ဘူး။ ဒီမုိကေရစီေရး၊ လူ႕အခြင့္အေရး၊ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ေရး၊ ဟုိအေရးဒီအေရး၊ စတာေတြထက္၊ ၿပည္သူေတြရဲ႕ လူမွဳဘ၀ဖြံ႕ၿဖဳိးတုိးတက္ေရးအတြက္ အေၿခခံက်တဲ့ အေဆာက္အေၾကာင္းတရားေတြကုိ တရားမွ်တစြာ ကုိင္တြယ္ေၿဖရွင္းေပးဖုိ႔ကသာ က်ဳပ္တုိ႔လုိသာမန္ေတာင္ေပၚသားၿပည္သူ ေတြအတြက္ အဓိကပါ။ လက္ရွိအခ်ိန္မွာ ဒါေတြကုိ ေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့တာ မ်ဳိးမရွိေသးတာေၾကာင့္၊ ေနာင္မွာ ဒါေတြကုိအာမခံလုပ္ေဆာင္ေပး မယ္ဆုိလွ်င္ ဘယ္ပါတီပဲၿဖစ္ၿဖစ္ က်ဳပ္တုိ႔လူေတြကမဲေပးၾကပါလိမ့္မယ္။

အခ်ဳပ္ေၿပာရလွ်င္ ဘယ္သူေတြဘယ္ပါတီေထာင္ေထာင္၊ ဘယ္ရုံးဖြင့္ဖြင့္၊ အေရးၾကီးတာက ၿပည္သူေတြအတြက္ တကယ္အလုပ္လုပ္ၿပီး၊ လူထုကုိေလးစားမွဳရွိမယ္ဆုိလွ်င္ ပါတီၿဖစ္ၿဖစ္၊ လူပုဂုိ္လ္ဆုိဆုိ၊ နာဂလူထုကမဲေပးၾကမွာမုိ႔၊ လူထုကုိေလးစားၾကပါလုိ႔ပဲေၿပာခ်င္ပါတယ္။ တၿခားနယ္ေတြမွာေတာ့မသိဘူး၊ နာဂေဒသႏွင့္နာဂလူထုၾကားမွာေတာ့ ကိန္းၾကီးခန္းၾကီးဆန္ဆန္၊ စကားလုံးအလွေတြေၿပာၿပီး၊ တလႊဲလုပ္လုပ္ေနသူကိုမလုိအပ္ပါဘူး။ အဘၾကိဳက္လုိက္လိုက္ထၿပ တတ္ၾကတဲ့ ပုတ္သင္ညိဳလူတန္းစားလည္းမလုိအပ္ပါဘူး။ နာဂလူထုရဲကဘ၀အေမာႏွင့္ ခံစားခ်က္ေတြကုိစာနာၿပီး၊ လူထုကုိဗဟုိၿပဳ၊ လူထုၾကားမွာအလုပ္လုပ္ၿပီး၊ လူထုအတြက္ရပ္တည္ေပးမယ့္၊ လူထုေခါင္းေဆာင္ေတြသာ လုိအပ္ေနတာပါ။ လူထုရဲ႕ေထာက္ခံမွဳကုိ တကယ္ရလုိ႔ဦးေဆာင္ေနတယ္လုိ႔ဆုိလုိ႔ရွိရင္ လူထုအတြက္လုိအပ္ေန တာကုိသာ ၿဖည့္ဆည္းေပးဖုိ႔အားထုတ္ၾကိဳးပမ္းသင့္ပါတယ္။ အထုိထုိေသာ ပုဂိုလ္ေတြညိဳၿငင္မွာစုိးလုိ႔ လူထုဆႏႏွင့္လုိအပ္ခ်က္ေတြကို မ်က္ကြယ္ၿပဳလုိက္တယ္ဆုိတာ လူထုေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ႕ အလုပ္မဟုတ္ေၾကာင္း၊ နာဂေဒသရဲ႕လတ္တေလာအေနအထားအေပၚ ေ၀ဖန္သုံးသပ္လုိက္ရပါတယ္။

နာဂေတာင္တန္းတစ္ခုံး ဖြံ႕ၿဖဳိးတုိးတက္ၿပီး၊ ႏုိင္ငံေတာ္ၾကီးလည္းၿငိမ္း ခ်မ္းသာယာ၀ေၿပာတဲ့ ဒီမုိကေရစီႏုိင္ငံေတာ္ၾကီးအၿဖစ္ ထြန္းေၿပာင္ႏုိင္ ပါေစ....။

ေမာင္သုတ

Tu Ta Maung facebook စာမ်က္ႏွာတြင္ တင္ထားေသာ သတင္းကို မူရင္းအတိုင္း မွ်ေဝျခင္းျဖစ္ပါသည္။

အၾကံကုန္ဂလုန္ဆားခ်က္ေလေရာ့သလား

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Sun, 18 Nov 2012 08:08:00 +0000

လူမ်ဳိးတစ္မ်ဳိး၏အနာဂတ္ႏွင့္တုိက္ရုိက္ပတ္သက္ေသာၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းမ်ားကဲ့သုိ႔အေရးပါသည့္ကိစၥရပ္မ်ားတြင္ ထုိလူထုတစ္ရပ္ လုံး၏ကိုယ္စား ၿပဳသည့္လူထုကုိယ္စားလွယ္မ်ား၏သေဘာထားကုိခံယူ သည္ဟူသည္ လုပ္သင့္လုပ္ထုိက္ေသာ မွန္ကန္သည့္လုပ္ေဆာင္ခ်က္ဟုပင္ ဆုိရေပမည္။ သုိ႔ေသာ္လည္း၊ အလုပ္ဟူသည္ လုပ္သင့္သည့္အလုပ္ကို၊ လုပ္သင့္သည့္အခ်ိန္ကာလႏွင့္လုပ္သင့္လုပ္ထုိက္ သည့္ပုဂုိလ္မ်ားၿဖင့္ လုပ္သင့္လုပ္္ထုိက္ေသာေနရာတြင္လုပ္ စနစ္တက်လုပ္ေဆာင္တတ္ၿခင္းငွာ ၾကံေဆာင္သင့္ေပသည္။ ထုိသုိ႔မဟုတ္ပဲ၊ အခ်ိန္လြန္မွ ေရးၾကီး သုတ္ပ်ာလူထုအားအေ၀းေခၚယူလွ်က္ လူထုအၾကံအဥာဏ္ေတာင္း ခံၿခင္းဟူသည္ မေလာင္ရာဆီလူးသကဲ့သို႔ပင္ၿဖစ္ေခ်ေတာ့မည္။

နာဂ-ဗမာၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းကုိ လက္ရွိလႊတ္ေတာ္ကုိယ္စား လွယ္အခ်ဳိ႕က(လူထုMandate မပါပဲ) ၾကီးမွဴးေဆာင္ရြက္ေနခဲ့ရာက ရုတ္တရက္လူထုအစည္းအေ၀းေခၚယူမည္ဟုဆုိရာတြင္ လူထုအေနၿဖင့္ စဥ္းစားစရာမ်ားၿဖစ္လာခဲ့သည္။

နာဂ-ဗမာၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ရန္စတင္ေဆာင္ရြက္ခဲ့စဥ္က ထုိသုိ႔ေဆာင္ရြက္ေနၿခင္းအေပၚ နာဂလူထု လူတန္းစားအသီးသီး၏သေဘာထားကုိ ေတာင္းခံၿခင္း၊ (သုိ႔မဟုတ္) လူထုကုိယ္စားၿပဳကုိယ္စား လွယ္မ်ားႏွင့္ေတြ႕ဆုံလွ်က္လူထု၏ Mandate ကုိခံယူခဲ့ၿခင္းမရွိခဲ့ပါ။

နာဂလက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႕ၿဖစ္ေသာ နာဂအမ်ဳိးသားဆုိရွယ္လစ္ေကင္စီ အေနၿဖင့္ ၿပည္ေထာင္စုအဆင့္ၿငိမ္း ခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲက်င္းပႏုိင္ရန္ၿပင္ ဆင္ေနခ်ိန္တြင္ အၿခားနာဂလက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕တစ္ခုၿဖစ္သည့္ နာဂအမ်ဳိးသားေကာင္စီ(NNC) ႏွင့္ႏွစ္ဖြဲ႕သေဘာထားမတုိက္ဆုိင္မွဳေၾကာင့္ လူထုအေနၿဖင့္ေစ့စပ္ညိွႏွဳိင္း ေပးရန္ လူထုအစည္းအေ၀းေခၚၿခင္းသည္ အႏွစ္သာရအားၿဖင့္ေကာင္းမြန္လွပါသည္။ သို႔ေသာ္လည္း၊ ယခုလူထုအစည္းအေ၀းေခၚယူၿခင္းသည္ နာဂရုိးရာယဥ္ေက်းမွဳ ဗဟုိမွေခၚယူၿခင္းၿဖစ္ေသာေၾကာင့္၊ ေမးစရာ ရွိလာသည္မွာ နာဂ-ဗမာၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းကုိ နာဂရုိးရာယဥ္ေက်းမွဳဗဟုိမွ ဦးေဆာင္ၿပဳ လုပ္ေန ၿခင္းေလာ (သုိ႔မဟုတ္) ေဒသခံၾကံ႕ဖြံ႕အမတ္အခ်ဳိ႕မွ ကုိယ္ပုိင္အၿမင္ၿဖင့္ေဆာင္ရြက္ေနၿခင္း ေလာဟူသည္မွာ လူထုအၾကား မရွင္းမလင္းၿဖစ္ေနသည့္ကိစတစ္ခုၿဖစ္ပါသည္။ ရုိးရာယဥ္ေက်းမွဳ ဗဟုိ ေကာ္မတီမွ ဦးေဆာင္ခဲ့(ေန)ပါလွ်င္ ၿမိဳ႕နယ္အသီးသီးရွိ ၿမဳိ႕နယ္ခြဲေကာ္မတီမ်ား၏ထုိ လုပ္ငန္းအေပၚ သေဘာထားအား ရယူၿခင္းမရွိခဲ့သည့္အတြက္ မူအားၿဖင့္ဆုိရလွ်င္ နည္းလမ္းမမွန္ဟု ဆုိႏုိင္ပါလိမ့္မည္။ ထုိစဥ္က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းအား ရုိးရာႏွင့္ ယဥ္ေက်းမွဳဗဟုိေကာ္မတီ၀င္မ်ားၿဖစ္သည့္ လက္ရွိၾကံ႕ဖြံ႕ အမတ္အခ်ဳိ႕ကသာေဆာင္ရြက္ေနခဲ့ၿခင္းၿဖစ္ၿပီး၊ ရုိးရာဗဟုိေကာ္မတီ အေနၿဖင့္ေဆာင္ရြက္သည္ဟုဆုိႏုိင္ ေလာက္သည့္လမ္းေၾကာင္းမဟုတ္သည္ကုိသတိမူမိပါသည္။ ထုိစဥ္က NSCN-K အဖြဲ႕ႏွင့္သာၿငိမ္း ခ်မ္းေရးကိစ ကုိေဆာင္ရြက္ေနေသာ္လည္း၊ ယခုအခါ NNC ၏ေထာက္ၿပလာမွဳေၾကာင့္ ထုိႏွစ္ဖြဲ႕အားေစ့ စပ္ေပးရန္လူထုကုိအစည္းအေ၀းေခၚယူလွ်က္ လူထု၏ Mandate ကုိရယူရန္စီစဥ္ေနၿခင္းသည္ နည္းလမ္း မမွန္ေပ။ ထုိ႔ေၾကာင့္ေမးစရာရွိလာသည္မွာ လူထုအားအစည္းအေ၀းေခၚ ယူရန္မည္သူက ညႊန္ၾကားခဲ့ပါ သနည္း။ အဘယ္အတြက္ေၾကာင့္နည္း။
နာဂလက္နက္ကုိင္တပ္ဖြဲ႕မ်ားအၾကားစည္းလုံးညီညြတ္မွဳရရွိေရးသည္ ေဒသၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္နာဂအမ်ဳိး သားစည္းလုံးညီညႊတ္ေရးလုပ္ငန္း၏ အစိတ္အပုိင္းတစ္ခုသာၿဖစ္ေသာေၾကာင့္ ထုိလုပ္ငန္းေအာင္ၿမင္ေရး တြင္မည္သည့္နာဂအဖြဲ႕အစည္းမဆုိတက္ၾကြစြာပါ၀င္ေဆာင္ရြက္သင့္သည့္ကိစပင္ၿဖစ္ေပသည္။

နာဂလက္နက္ကုိင္တပ္ဖြဲ႕မ်ားအားလုံးစည္းလုံးညီညြတ္လွ်က္ အင္အား တစ္ခုတည္းအၿဖစ္ GoI ႏွင့္ေသာ္ လည္းေကာင္း၊ Myanmar Govt ႏွင့္ေသာ္ လည္းေကာင္း ၿငိမ္းခ်မ္းမွဳရရွိေရးသည္ Theory ရွဳေထာင့္မွၾကည့္ လွ်င္ၿဖစ္သင့္ၿဖစ္ထုိက္သည့္ကိစဟုဆုိႏုိင္ေသာ္လည္း၊ လက္ေတြ႕တြင္ အဆုိပါအဖြဲ႔အစည္း မ်ားအၾကားအယုံအၾကည္မရွိေသာေၾကာင့္ အစကပင္ ကြဲခဲ့ၾကၿခင္းၿဖစ္သည္ကုိမေမ့အပ္ေပ။ အိႏိယဘက္ရွိ နာဂလူထု အေၿခၿပဳအဖြဲ႔အစည္းမ်ားအေနၿဖင့္ နာဂလက္နက္ကုိင္အင္အားစု မ်ားအားလုံးညီညြတ္မွဳ ရရွိေရး အတြက္ လူထုညီလာခံမ်ား၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲမ်ား၊ ဆုေတာင္းပြဲမ်ား၊ လူထုလွဳပ္ရွားမွဳမ်ား၊ စသည္ တုိ႔ကုိ အေရွ႕နာဂေဒသရွိၿပည္သူမ်ားထက္က်ယ္က်ယ္ၿပန္႔ၿပန္႕ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ၾကသည္မွာ ယေန႔တုိင္ၿဖစ္ ေသာ္လည္း၊ ေအာင္ၿမင္မွဳ မရွိေသးသည္ကုိ ေတြ႕ရွိရမွာၿဖစ္ေပသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ပင္၊ နာဂလက္ နက္ကိုင္ တပ္ဖြဲ႕မ်ားအစုိးရအသီးသီးႏွင့္အပစ္ရပ္ရာတြင္လည္းေကာင္း၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ရာတြင္လည္းေကာင္း၊ သီးၿခားစီၿပဳလုပ္ခဲ့ၾကၿခင္း သာၿဖစ္ေပသည္။ ထုိသုိ႔ေသာဥပမာမ်ဳိး၊ ၿမန္မာႏုိင္ငံရွိအၿခားတုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္အင္အားစုမ်ားၾကားတြင္လည္းရွိပါသည္။ ဥပမာအားၿဖင့္၊ KNU ႏွင့္ DKBA, KIA ႏွင့္ NDA-K, စသည္ၿဖင့္…။

မူလကပင္ မယုံၾကည္ေသာေၾကာင့္ (သုိ႔မဟုတ္) မတူဟုယုံၾကည္ေသာေၾကာင့္ ကြဲခဲ့ရပါလွ်င္ ထုိအင္အားမ်ားအားစုစည္းရန္ၾကိဳးပမ္းၿခင္းသည္၊ မရမဟုတ္-ရႏုိင္ေကာင္းရပါလိမ့္မည္။ သုိ႔ေသာ္၊ အေတြ႕အၾကံဳမ်ားၿဖင့္သုံးသပ္ရပါလွ်င္ လုံေလာက္ေသာအခ်ိန္ကာလတစ္ခုကိုေက်ာ္ၿဖတ္ရပါလိမ့္မည္။ လက္ရွိၿမန္မာ့ႏုိင္ငံေရးအခင္းအက်င္းတြင္မူ ထုိကဲ့သုိ႔ မိမိတုိ႔လုိသေလာက္အခ်ိန္ကို ဆြဲဆန္႔ယူႏုိင္မည့္ အေနအထားမ်ဳိး မဟုတ္ေသာေၾကာင့္၊ ႏုိင္ငံေတာ္အဆင့္ၿပဳလုပ္မည့္ ထာ၀ရၿငိမ္းခ်မ္းေရးတြင္လည္းေကာင္း၊ ေရပန္းစားေနသည့္ ဒုတိယပင္လုံညီလာခံတြင္လည္းေကာင္း နာဂအမ်ဳိးသားအင္အားစု အသီးသီးတုိ႔ပါ၀င္ ႏုိင္ေရးကုိေမွ်ာ္လင့္ပါလွ်င္မူ ထုိရည္ရြယ္ခ်က္အားေႏွာင့္ေႏွးေစမည့္ ကိစမ်ားကုိ စဥ္းစားေနၿခင္းသည္ အခ်ိန္ၿဖဳန္းရာေရာက္ေပလိမ့္မည္။ ထုိသုိ႔စုစည္းရန္ေအာင္ၿမင္မည္ဆုိပါလွ်င္ အေနာက္နာဂေဒသရွိအင္ အားစုမ်ားအၾကားတြင္ေအာင္ၿမင္ခဲ့ၿပီး ယေန႔တြင္ အေနာက္နာဂေဒသတြင္ေသနတ္သံမ်ားခ်ဳပ္ၿငိမ္းကာ စည္ပင္၀ေၿပာသည့္ Nagalim ၿဖစ္ေနပါလိမ့္မည္။ ထုိသို႔မဟုတ္ခဲ့ေသာေၾကာင့္သာ ညီအစ္ကုိခ်င္းၿငိမ္း ခ်မ္းေရးကို ပညာရွင္မ်ားၿဖင့္ယေန႔တုိင္ၾကိဳးပမ္းေနရၿခင္းၿဖစ္ပါသည္။

နာဂညီေနာင္အင္အားစုမ်ား အၾကားညီညြတ္မွဳရေရးသည္ နာဂတုိ႔၏အမ်ဳိးသားေရးရာၿဖစ္ေသာေၾကာင့္၊ အစုိးရတစ္ရပ္ရပ္ႏွင့္ခ်ဳပ္ဆုိ မည့္ေဆြးေႏြးမွဳႏွင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဒုတိယပင္လုံညီလာခံႏွင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ သီးသန္႔အကန္႔ အၿဖစ္ရွဳၿမင္သင့္ပါေၾကာင္း။ အမ်ဳိးသားေရးကို ေစ်းေရာင္းသလုိ ဖုတ္ပူမီးတုိက္မလုပ္သင့္သကဲ့သို႔ မိမိတုိ႔၏လုပ္ေဆာင္မွဳအေပၚ အၾကံကုန္လုိ႔ဂလုန္ဆားခ်က္သည့္အေနအထားမ်ဳိးၿဖင့္ လည္းမစဥ္းသင့္ ပါေၾကာင္းတင္ၿပလုိက္ရပါသည္။

သုတေမာင္

Tu Ta Maung facebook စာမ်က္ႏွာတြင္ေဖာ္ျပထားေသာ သတင္းကို မူရင္းအတုိုင္း မွ်ေဝျခင္းျဖစ္ပါသည္။

အာကာထြန္းႏွင့္ကစင့္ကလ်ား၀ီဟူးပြဲေတာ္

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Sun, 18 Nov 2012 08:00:00 +0000

လတ္တေလာၾကားလုိက္ရတဲ့သတင္းက လြတ္လပ္မွဳႏွင့္ကုိယ္ပုိင္ၿပဌာန္းခြင့္ ဆိုတဲ့မူ ကိုယုံၾကည္ၿမတ္ႏုိးၿပီး ယဥ္ေက်းမွဳႏွင့္အမ်ဳိးသားေရးကိုအေလး အနက္ထားတတ္တဲ့ နာဂလူမ်ဳိးတစ္ေယာက္အတြက္ ေတာ္ေတာ္ေလး ကုိစိတ္ပ်က္စရာ၊ ေဒါသထြက္စရာ၊ ရွက္စရာကိစၥတစ္ခုပဲၿဖစ္ပါတယ္။ သတင္းကတၿခားမဟုတ္ဘူး-ဒီႏွစ္နာဂရုိးရာယဥ္ေက်း မွဳဗဟုိပြဲေတာ္ (၀ီဟူးပြဲေတာ္)ကုိ နန္းယြန္းမွာ က်င္းပဖုိ႔အလွည့္က်ရာကေန လုံၿခဳံေရ

း ႏွင့္လမ္းပမ္းဆက္သြယ္ေရးကုိအေၾကာင္းၿပၿပီး ပယ္ဖ်က္ခံလုိက္ရတဲ့ သတင္းပဲၿဖစ္ပါ တယ္။ ပြဲေတာ္ကုိလက္ခံက်င္းပရဲ႕မယ့္ နန္းယြန္းၿမိဳ႕နယ္ နာဂရုိးရာယဥ္ေက်းမွဳၿမိဳ႕နယ္ ေကာ္မတီခြဲအေနႏွင့္ေတာ့ တာ၀န္ၾကီး တစ္ရပ္ေပါ့သြားတယ္လုိ႔ယူဆႏုိင္ေပမယ့္၊ အေလးအနက္ေတြး ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ ဒီကိစၥဟာ မၿဖစ္သင့္တဲ့ကိစၥတစ္ခုပါ။

အာကာထြန္းနဲ႔ႏုိင္ငံေတာ္ပြဲေတာ္
ဒီႏွစ္ဆန္းကတည္းက နာဂရုိးရာႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္ကုိ နန္းယြန္းၿမိဳ႕မွာ က်င္းပဖုိ႔ အလွည့္က်တယ္ဆုိတဲ့သတင္းအခုိင္အမာထြက္ေပၚခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္မွာတုန္း ကလည္း နန္းယြန္းၿမိဳ႕မွာပဲ အလွည့္က်လုိ႔လက္ခံ က်င္းပခဲ့ဖူးလုိ႔ အဲ့ဒီတုန္းကပြဲေတာ္ အေတြ႕အၾကဳံေလးကုိေၿပာရရင္ နာဂတစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ေတာ္ေတာ္ေလးကုိ ရွက္စရာေကာင္းသလို ေဒါသထြက္ဖုိ႔လဲေကာင္းခဲ့ပါတယ္။ လဟယ္ၿမိဳ႕မွာ က်င္းပခဲ့ တဲ့နာဂပြဲေတာ္ အလွည့္တစ္ခုမွာဆုိရင္ နာဂမ်ဳိးႏြယ္စုတစ္ခ်ဳိ႕ရဲ႕ယဥ္ေက်းမွဳ၀တ္စုံဟာ ႏုိင္ငံေတာ္အဆင့္က်င္းပတဲ့ပြဲေတာ္မုိ႔ ပြဲေတာ္တက္ေရာက္လာမယ့္ ႏုိင္ငံၿခား သား ႏွင့္ႏုိင္ငံေတာ္အၾကီးအကဲဆုိသူေတြေရွ႕မွာ အၿမင္သင့္ေလွ်ာ္ေအာင္ ဆုိၿပီး အာကာထြန္း ေဘာင္းဘီေတြနဲ႔အစားထုိးလဲလွယ္၀တ္ ဆင္ေစခဲ့တာ ေၾကာင့္၊ အဲ့ဒီတုံးကနာဂပြဲေတာ္ကုိ အာကာထြန္းပြဲေတာ္လုိ႔ေတာင္ ၿပည္မမွာ သေရာ္စရာၿဖစ္ခဲ့ပါေသးတယ္။ အဲ့ဒီတုန္း က၀တ္ဆင္ေစခဲ့တဲ့အာကာထြန္း ေဘာင္းဘီတိုေတြကို ဒီေန႔ပြဲေတာ္ေတြထိ မ်ဳိးႏြယ္စု အကသမားအခ်ဳိ႕၀တ္ ဆင္ေနတုန္းပါ။ လူမ်ဳိးတစ္မ်ဳိးရဲ႕ယဥ္ေက်းမွဳဆုိင္ရာ ကိစၥရပ္ ေတြအေပၚ ၿပင္ပအင္အားစုေတြရဲ႕၀င္ေရာက္စြပ္ဖက္လႊမ္းမုိးမွဳရဲ႕အစိတ္ အပုိင္းတစ္ခုပါ။ ဗဟုိအေနနဲ႔လည္း ဘာမွမတတ္ႏုိင္ခဲ့ပါဘူး။ ႏုိင္ငံေတာ္ပြဲဆုိတဲ့ေခါင္း စဥ္ေအာက္မွာ နာဂေတြရဲ႕ယဥ္ေက်းမွဳပြဲေတာ္ (၀ီဟူးပြဲေတာ္) ဟာ အထိန္း ခ်ဳပ္ခံ ဘ၀ႏွင့္ေတာ္ေတာ္ကုိ ကစဥ့္ကလ်ား-ကို႔ယု႔ိကားယားႏုိင္ခဲ့တာ ကုိၿပန္ေတြးၾကည့္ရင္ က်ဳပ္တုိ႔နာဂေတြရဲ႕ အမ်ဳိးသားဂုဏ္သိကၡာႏွင့္နာဂ ရုိးရာယဥ္ေက်းမွဳအဖြဲ႕အစည္းဗဟုိေကာ္မတီ၀င္ေတြရဲ႕အခန္းဂ႑ကုိေမးခြန္းထုတ္စရာေတြ ၿဖစ္လာပါတယ္။ ႏုိင္ငံၿခားသားခရီးသြား ေတြလာေရာက္ လည္ပတ္မွာမုိ႔ တုိင္းေယာင္းေခ်ာင္းကမ္းေပၚက ေဒသခံအခ်ဳိ႕ ရဲ႕စုိက္ခင္းကုိ ဖ်က္သိမ္းၿပီး အေရးေပၚေဆာက္လုပ္ခဲ့တဲ့ ယာယီတည္းခုိခန္းေတြဟာ ႏုိင္ငံၿခားသားခရီးသြားေတြလာေရာက္ခြင့္ကုိပိတ္ပင္လုိက္တာေၾကာင့္ အခ်ည္းႏွီးၿဖစ္ သြားခဲ့ဖူးပါတယ္။ ပြဲေတာ္အစီအစဥ္ေတြဟာလည္း မိနစ္ႏွင့္ အမွ်ေၿပာင္းလဲေနသလုိ အထက္ညြန္ၾကားခ်က္ အမိန္႔ကိုေစာင့္ဆုိင္း ေနရတာေၾကာင့္ အရာအားလုံးဟာ ဘယ္သူ႕ကုိအေဖေခၚရမွန္း မသိၿဖစ္ခဲ့ရသလုိ နံနက္ေစာေစာလုပ္မယ့္ ပြဲေတာ္ဖြင့္ ပြဲကိုေတာင္ ေန႔လည္ေနၿမွင့္မွ လုပ္ႏုိင္ခဲ့တာပါ။ အဲ့ဒီ ၂၀၁၀ နန္းယြန္းပြဲေတာ္အေတြ႕ အၾကဳံကုိၿပန္ေၿပာရရင္ ေၿပာမကုန္ႏုိင္တဲ့ အေတြ႕အၾကံဳေတြ ရင္ဖြင့္လုိ႔မဆုံး ႏုိင္တဲ့ ခံစားခ်က္ေတြ-ဒုနဲ႔ေဒးမုိ႔ တူးဆြၿပီးၿပန္မေၿပာလုိေတာ့ပါဘူး။ ကုိ႔ယုိးကားယားႏုိင္ခဲ့တဲ့ အဲ့ဒီပြဲေတာ္ၿပီးသြားတာနဲ႔လူထုေခါင္းေဆာင္ေတြႏွင့္ လူထုေတြၾကားမွာ ၀မ္းသာစရာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေလးတစ္ခုကုိ က်ဳပ္နားနဲ႔ ၾကားခဲ့ဖူးပါတယ္။ အဲ့ဒါက-“…ေနာင္ႏွစ္ေတြ မွာဆုိရင္ ကိုယ့္ပြဲေတာ္ကို ကုိယ္ကုိယ္တိုင္က်င္းပခြင့္ရေတာ့မွာပါ။ ကိုယ္ပုိင္အုပ္ခ်ဳပ္ ခြင့္လည္း ရထားၿပီၿဖစ္လုိ႔ အစုိးရအေနနဲ႔ ဒီလုိလူမ်ဳိးစုပြဲေတာ္ေတြမွာ ၀င္မပါေတာ့ ဘူး….”ဆုိတဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြကုိ နန္းယြန္းၿမိဳ႕ကမထြက္ခင္မွာတင္ ၾကားခဲ့ရပါတယ္။ နာဂၿပည္သူေတြအေနနဲ႔ ကုိယ့္ရဲ႕အမ်ဳိးသားယဥ္ေက်းမွဳ ပြဲေတာ္ၾကီးကုိ ကုိယ္ကုိယ္တုိင္ လြတ္လပ္စြာက်င္းပၿပီး ပြဲေတာ္ရဲ႕အႏွစ္ သာရကုိ အၿပည့္အ၀ခံစားခြင့္ရဖုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္ ခ်က္အသံေတြကုိ ကြ်န္ေတာ္ၾကားခဲ့ရတာလုိ႔ထင္ပါတယ္။ ႏုိင္ငံေတာ္ပြဲေတာ္ လုိ႔ေခါင္းစဥ္ တပ္ခံရတာကုိ အူမေခ်းခါးအတြင္းကလီစာကပါ ၀မ္းေၿမာက္၀မ္းသာ ဂုဏ္ယူမဆုံးၾကြားလုံးထုတ္ထုတ္ေနတတ္တဲ့ နာဂေခါင္းေဆာင္ ဆုိသူေတြအေနနဲ႔ အဲ့ဒီေခါင္းစဥ္ေအာက္မွာ က်ဳပ္တုိ႔ဆုံးရွုံးခဲ့တဲ့ (ဆုံးရွုံးေနဆဲ ၿဖစ္တဲ့) နာဂအမ်ဳိးသားေရး ဂုဏ္သိကၡာႏွင့္ယဥ္ေက်းမွဳအႏွစ္သာရတန္ ဘုိးေတြကို ကုိယ့္ဦးေႏွာက္ခ်ိန္ခြန္ထဲ ထည့္ခ်ိန္ေတြးၿမင္ႏုိင္ဖုိ႔ မေၿပာခ်င္ လွေပမယ့္ ေရွ႕မ်က္ႏွာေနာက္ထားၿပီးေၿပာ လုိက္ရတာပါ။

ဒုံရင္းေပါ့ဗ်ာ
ခုလဲလာၿပန္ၿပီ..ဘာတဲ့။ …လမ္းပမ္းဆက္သြယ္ေရးနဲ႔ လုံၿခဳံေရး ေၾကာင့္….တဲ့လား။ လာမယ့္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္အတြက္ အလွည့္က်တဲ့ နန္းယြန္းၿမိဳ႕မွာက်င္းပမယ့္ နာဂရုိးရာ ယဥ္ေက်းမွဳပြဲေတာ္ (တစ္နည္း အားၿဖင့္ နာဂႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္) ဗဟုိအဆင့္ပြဲေတာ္ကုိ နန္းယြန္းမွာ မက်င္းပဖုိ႔ ဆုံးၿဖတ္ခ်က္ခ်လုိက္တဲ့ ကိစၥအေပၚ ၿမိဳ႕နယ္အသီးသီးမွာရွိတဲ့ နာဂလူထုႏွင့္နာဂလူမွဳအဖြဲ႕အစည္းအသီးသီးအေနနဲ႔ေတာ္ေတာ္ကုိ စိတ္ပ်က္ေဒါသ ထြက္ေနၾကပါတယ္။ ဆုံးၿဖတ္ခ်က္ကိုစိတ္ပ်က္ေဒါသ ထြက္တာထက္ အဲ့သလုိ ဆုံးၿဖတ္ခ်က္ခ်ရတဲ့အေၾကာင္းအရာႏွင့္လုပ္ပုံ ကုိင္ပုံကုိစိတ္ကုန္ေဒါသထြက္လာၾကတာပါ။ မူမမွန္ဘူးေပါ့ဗ်ာ…။

နန္းယြန္းမွာ ၂၀၁၃ အတြက္က်င္းပမယ့္ ပြဲေတာ္အေၿခအေနနဲ႔ဆက္စပ္ၿပီး လႊတ္ေတာ္ အမတ္အခ်ဳိ႕က ေဖာက္လုပ္လွ်က္ရွိတဲ့ လဟယ္-နန္းယြန္း ကားလမ္းအေၿခအေနကုိ ေမးၿမန္းပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္အမတ္ဆုိတာ နာဂလူ မ်ဳိးၿဖစ္တဲ့ ၾကံ႕ဖြံ႕ပါတီ၀င္-နာဂရုိးရာယဥ္ေက်းမွဳဗဟုိေကာ္မတီ၀င္မ်ားၿဖစ္တဲ့ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြကုိေၿပာတာ။ အဲ့ဒီမွာ လမ္းေဖာက္လုပ္ေရး အတြက္ပုိ႔လုိက္တဲ့ လမ္းေဖာက္ယႏၵယားေမာ္ေတာ္ ယဥ္ေတြဟာ နန္းဆလိန္ေခ်ာင္းေရၾကီးတာေၾကာင့္ တံတားရဲ႕လဟယ္ဘက္ကမ္းကုိ မေရာက္ႏုိင္ဘဲ ဆင္ေသဘက္ကမ္းေပၚမွာ ေသာင္တင္ေနတာေၾကာင့္ နန္းယြန္း-လဟယ္ကားလမ္းဟာ ဒီႏွစ္ပြဲေတာ္အမီမၿပီးေၿမာက္ႏုိင္ဘူးလုိ႔ ဆုိလာပါတယ္။ လုိရင္းေၿပာရရင္၊ ႏုိင္ငံေတာ္အဆင့္အရာရွိေတြႏွင့္ႏုိင္ငံၿခား ခရီးသြားေတြလာေရာက္ ႏုိင္ေၿခရွိတဲ့ နာဂယဥ္ေက်းမွဳပြဲေတာ္ကုိ လမ္းခရီးအ ေၿခအေနအရ ဖ်က္သိမ္းဖုိ႔ ယဥ္ေက်းမွဳဗဟုိေကာ္မတီကဆုံးၿဖတ္ လုိက္ပါ တယ္။ ေနာက္ထပ္အေၾကာင္းၿပ ခ်က္တစ္ခုက၊ လုံၿခဳံေရးေပါ့။ လုံၿခဳံေရး ဆုိတာဘာကုိဆုိလုိတာပါလဲ။ ဘယ္သူ႕အတြက္ လုံၿခဳံေရးလဲ။ ဒီပြဲေတာ္က နာဂလူမ်ဳိးေတြရဲ႕ယဥ္ေက်းမွဳပြဲေတာ္ (လူထုပြဲေတာ္) ၿဖစ္လုိ႔ က်ဳပ္တုိ႔နာဂ လူထုေတြအတြက္ လုံၿခဳံေရးဆုိင္ရာ ၿခိမ္းေၿခာက္မွဳတစ္စုံတစ္ ရာရွိေနလုိ႔လား။ မဟုတ္ဘူးဆုိရင္ လုံၿခဳံေရးအတြက္စုိးရိမ္ရတဲ့သူေတြ မပါ၀င္ပဲ (မတက္ေရာက္လဲ) က်ဳပ္တုိ႔နာဂပြဲေတာ္ကုိ က်ဳပ္တုိ႔ၿပည္သူ ေတြကုိယ္တုိင္လြတ္လပ္စြာ မက်င္းပႏုိင္ဘူးလား။ ဗဟုိေကာ္မတီကေရာ ဒီပြဲေတာ္ကုိက်င္းပေနတာ ဘယ္သူ႕ အတြက္၊ ဘာရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ က်င္းပေနတာပါလဲ။ ေမးပါရေစ။ နာဂရုိးရာယဥ္ေက်းမွဳ ဗဟုိေကာ္မတီ အေနနဲ႔ အမ်ဳိးသားေရးလုပ္ငန္းေတြကုိ ရည္မွန္းခ်က္အဆင့္မွာေတာ့ ၾကီးမားေပမယ့္၊ လက္ေတြ႕မွာက်ေတာ့ ၿပကၡဒိန္ထုတ္တာနဲ႔ ပြဲေတာ္က်င္းပ တဲ့ အလုပ္ကုိသာ အဓိကလုပ္ေဆာင္ေနတာပါ။ ဒါကုိေတာင္ စနစ္တက်နဲ႔ လြတ္လပ္စြာ လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ဖုိ႔ မစြမ္းေဆာင္ႏုိင္တာက အမ်ဳိးသားေရး အၿမင္နဲ႔ၾကည့္ရင္ ရွက္ဖုိ႔ ေကာင္းတယ္။ လုပ္ႏုိင္ဖုိ႔အင္အားမလုံေလာက္ ဘူးလုိ႔အေၾကာင္းၿပမယ္ဆုိရင္-ရွိေနတဲ့ လူထုထဲက လူ႕အရင္းအၿမစ္ေတြကုိ လူမွန္ေနရာမွန္အသုံးခ်တတ္ဖုိ႔လိုပါလိမ့္မယ္။ တစ္ခ်ိန္မွာ ၿမိဳ႕နယ္အသီးသီး မွာရွိတဲ့ နာဂလူထုႏွင့္ ၿမိဳ႕နယ္ယဥ္ေက်းမွဳေကာ္မတီေတြရဲ႕ အယုံအၾကည္ ကင္းမဲ့သြားရင္ ဗဟုိေကာ္မတီဟာ လူထုေထာက္ခံမွဳ Mandate ဆုံးရွဳံးၿပီး အဖြဲ႕အစည္းပါပ်က္သုန္းသြားႏုိင္တာကို သတိမူဖုိ႔လုိပါတယ္။ ဒီလုိၿဖစ္လာ ဖုိ႔ကုိ အေၾကာင္းဖန္သူေတြနဲ႔ ကလန္ဖန္ထုိးသူေတြမရွိဘူးလုိ႔ က်ဳပ္တုိ႔ မသိႏုိင္ဘူး။ အဓိကေတာ့ ဒီလုိအလုပ္ေတြကို က်ဳပ္တုိ႔နာဂေတြ မကြ်မ္းက်င္တာေၾကာင့္ သတိထား သင့္တယ္။

ေမ်ာက္ေတြမဟုတ္ဘူး
ယဥ္ေက်းမွဳဗဟုိေကာ္မတီရဲ႕ဆုံးၿဖတ္ခ်က္ၿဖစ္တဲ့ နန္းယြန္းၿမိဳ႕ မွာက်င္းပ မယ့္အစီ အစဥ္ကုိ ပယ္ဖ်က္လုိက္တာကုိ က်ဳပ္တုိ႔ၿပည္သူေတြအေနနဲ႔ အဆုံးစြန္ထိနား လည္ေပးႏုိင္မယ္ဆုိရင္ေတာင္ နားလည္ေပး လုိ႔ရ တယ္ထားအုံး- ကိစၥက ဒီမွာတင္မၿပီးဘူး။ နန္းယြန္းမွာပယ္ဖ်က္ၿပီး အားလုံး အတြက္အဆင္အေၿပဆုံးၿဖစ္မယ့္ ဇဂၤလိန္းခႏီၲးၿမိဳ႕မွာ ဗဟုိပြဲေတာ္ကုိ ေၿပာင္းေရြ႕က်င္းပဖုိ႔ဆုံးၿဖတ္တယ္လုိ႔ဆုိပါတယ္။ ၿပသနာက အဲ့ဒီမွာစတာပါ။ နဂုိကတည္းက နာဂယဥ္ေက်းမွဳပြဲေတာ္က်င္းပေရးနဲ႔ ဆုိင္တဲ့ကိစၥကုိ လႊတ္ေတာ္အမတ္အခ်ဳိ႕ရဲ႕ေမးခြန္းေၾကာင့္ ေရြ႕ဆုိင္းလုိက္တယ္ဆုိတာ ကုိက လမ္းေၾကာင္းမမွန္သလုိ၊ လမ္းပမ္းဆက္သြယ္ေရးႏွင့္ လုံၿခဳံေရး ေၾကာင့္ေရြ႕ ဆုိင္းတယ္ဆုိတာကလည္းမဟုတ္ေသးဘူး။ လမ္းပမ္း ဆက္သြယ္ေရးကုိအေၾကာင္း ၿပရင္ အဲ့ဒီလမ္းေတြကေနလာမွာက ပြဲေတာ္ကုိလာၾကမယ့္ နာဂမ်ဳိးႏြယ္စုေတြ၊ နာဂေစာ္ဘြားေတြ၊ နာဂအမ်ဳိး သားေခါင္းေဆာင္ေတြမဟုတ္ဘူး။ ပြဲေတာ္ရဲ႕အထူး ဧည့္သည္ေတြပဲမဟုတ္ လား။ ဧည့္သည္လာရင္ ဧည့္၀တ္ေၾကဖုိ႔အစြမ္းကုန္ တာ၀န္ ယူရမွာက ယဥ္ေက်းမွဳအရအိမ္ရွင္ေတြရဲ႕တာ၀န္ၿဖစ္ေပမယ့္ သူလာမယ့္လမ္းကုိေဖာက္ ေပးၿပီး၊ သူ႕လုံၿခဳံေရးကုိပါတာ၀န္ယူဖုိ႔ဆုိတာ ပြဲေတာ္ရဲ႕ရည္မွန္းခ်က္ မဟုတ္ဘူး။ ဆုိလုိတာက ဘယ္သူလာလာမလာလာ၊ က်ဳပ္တုိ႔ပြဲေတာ္ကုိ က်ဳပ္တုိ႔တာ၀န္ယူၿပီးက်င္းပ ရမွာမဟုတ္ဘူးလား။ ကိုယ့္စီလာလည္မယ့္ ဧည့္သည္ေတြစိတ္ေက်နပ္မွဳရေအာင္ ၿပဳလုပ္တဲ့ပြဲဟာ အမ်ဳိးသားေရး ကုိဂုဏ္ေဆာင္တဲ့ လူမ်ဳိးတစ္မ်ဳိးရဲ႕ယဥ္ေက်းမွဳပြဲေတာ္ လုိ႔မဆုိထုိက္ဘူး။ ေခတ္စနစ္ရဲ႕တုိးတက္မွဳစံႏွဳန္းနဲ႔ႏွဳိင္းယွဥ္ရင္ က်ဳပ္တုိ႔နာဂ လူမ်ဳိးေတြဟာ ေရွးဆန္ခ်င္ဆန္ေနမယ္၊ ဒါေပမယ့္က်ဳပ္တုိ႔နာဂလူမ်ဳိးေတြဆုိတာ ငွက္ေၿပာသီးလာရာကုိမ်က္ႏွာမူၿပီးကၿပတတ္တဲ့ ေမ်ာက္ေတြမဟုတ္ဘူး ဆုိတာ က်ဳပ္တုိ႔ ေခါင္းေဆာင္အခ်ဳိ႕လည္း နားလည္ထားဖုိ႔လုိပါလိမ့္မယ္။

ကြိဳင္ရွိတယ္
ဗဟုိေကာ္မတီရဲ႕ဆုံးၿဖတ္ခ်က္က နန္းယြန္းၿမိဳ႕အစား ဇဂၤလိန္းခႏီၲးၿမိဳ႕မွာ ယဥ္ေက်းမွဳ ဗဟုိပြဲေတာ္ကုိ က်င္းပဖုိ႔ဆုံးၿဖတ္ရင္ အဲ့ဒီဆုံးၿဖတ္ခ်က္က အတည္ၿဖစ္ဖုိ႔လိုတယ္။ တၿခားဘယ္အေၾကာင္းအရာကုိမွ မစဥ္းစားသင့္ဘူး။ ခုဟာက ဗဟုိေကာ္မတီရဲ႕ ဆုံးၿဖတ္ခ်က္က အတည္မဟုတ္ပဲ၊ လဟယ္ အေၿခစုိက္ ကုိယ္ပုိင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ နာဂေဒသဆုိင္ရာ ဦးစီးအဖြဲ႕ဥကၠဌရဲ႕ ဆုံးၿဖတ္ခ်က္ကုိလုိက္ၿပီး ဗဟုိေကာ္မတီအေနနဲ႔ ကုိယ့္ပြဲေတာ္ကုိ ဟုိေရြ႕ ဒီေရြ႕လုပ္ေဆာင္တာဟာ အဖြဲ႕အစည္းဆုိင္ရာဂုဏ္သိကၡာကုိ ထိခုိက္ၿငိဳးႏြမ္း ေစသလုိ၊ လူမ်ဳိးတစ္ခုကုိကုိယ္စားၿပဳတဲ့ လူမွဳအေၿခၿပဳယဥ္ေက်းမွဳအသင္း အဖြဲ႕တစ္ခုမွာ ကုိယ္ပုိင္ရပ္တည္ဆုံးၿဖတ္ႏုိင္တဲ့လြတ္လပ္ခြင့္စြမ္းအားေတြ ကင္းမဲ့ေနၿပီ ဆုိတာ လွစ္ၿပသလုိၿဖစ္ေနပါတယ္။ ႏုိင္ငံေတာ္အေနနဲ႔လက္ရွိ က်င့္သုံးေနတဲ့ ၂၀၀၈ အေၿခခံဥပေဒမွာ ၿပဌာန္းထားတာက တုိင္းရင္းသား လူမ်ဳိးမ်ားရဲ႕ယဥ္ေက်းမွဳထိန္း သိမ္းေရးဆုိင္ရာလုပ္ငန္းေတြကို အတတ္ႏုိင္ ဆုံးကူညီအားေပးမယ္ဆုိတဲ့ သေဘာသက္ ေရာက္တဲ့ ၿပဌာန္းခ်က္ပဲပါပါ တယ္။ ဘယ္လုိလုပ္ေဆာင္ရမယ္၊ ဘယ္မွာလုပ္ေဆာင္ရ မယ္ဆုိတဲ့ ထိန္းခ်ဳပ္မွဳသေဘာဆန္တဲ့ ရည္ညြန္းခ်က္ေတြမပါေနတာထင္ရွားေနသလုိ၊ ၿမန္မာႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ တုိင္းရင္းသားယဥ္ေက်းမွဳေတြအေပၚ ထိန္းခ်ဳပ္ကန္႔ သန္႔ဖုိ႔ဆုိတဲ့ သေဘာသက္ေရာက္တဲ့ ဘယ္လုိၿပဌာန္းခ်က္ကိုမွ အေၿခခံဥပ ေဒမွာ ၿပဌာန္း မထားပါဘူး။ တုိင္းရင္းသားယဥ္ေက်းမွဳဆုိင္ရာလုပ္ငန္းေတြ အတြက္လည္း နည္းဥပေဒ ေတြ ၿပဌာန္းတာမ်ဳိးလည္းမရွိေသးပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္၊ လူမ်ဳိးတစ္ခုရဲ႕ယဥ္ေက်းမွဳႏွင့္ အမ်ဳိးသားေရးအရက်င္းပတဲ့ ပုံမွန္ပြဲေတာ္တစ္ရပ္ကုိ အစုိးရအရာရွိတစ္ဦးက သူ႕သေဘာနဲ႔ဘယ္မွာက်င္း ပရမယ္လုိ႔ဆုံးၿဖတ္တာဟာ အေၿခခံဥပေဒ လမ္းေၾကာင္းနဲ႔ ဆန္႔က်င္ေန သလုိ၊ ယဥ္ေက်းမွဳဗဟုိေကာ္မတီ၀င္ေတြအေနနဲ႔လည္း၊ တစ္စုံတစ္ဦးရဲ႕ ဆုံးၿဖတ္ခ်က္ကုိအတည္သေဘာယူၿပီး၊ ေတာင္ေရြ႕ေၿမာက္ေရြ႕ လုပ္ေဆာင္ တာဟာ နာဂလူမ်ဳိးတစ္မ်ဳိးသားလုံးကုိကုိယ္စားၿပဳတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းတစ္ရပ္ အေနနဲ႔ အမ်ဳိးသား ဂုဏ္သိကၡာကိုထိခုိက္ေစပါတယ္။ အစုိးရတစ္ရပ္ဟာ သူ႕ရဲ႕အစုိးရလုပ္ငန္းဆုိင္ရာမူ၀ါဒ လမ္းေၾကာင္းအရ ခြင့္ၿပဳၿခင္းမၿပဳၿခင္းက သူ႕ရဲ႕ပုံမွန္အလုပ္ပါ။ ခြင့္မၿပဳရင္ခြင့္ၿပဳခ်က္ရ ေအာင္လုပ္ေဆာင္ရ မွာကယဥ္ေက်းမွဳအဖြဲ႕အစည္းရဲ႕တာ၀န္ပဲ။ လူတစ္ေယာက္ရဲ႕ဆုံး ၿဖတ္ခ်က္ေၾကာင့္ ဟုိေရြ႕ဒီေရြ႕လုပ္ေနတာထက္ ကုိယ္ဆုံးၿဖတ္ထား တဲ့အတုိင္းလုပ္ခြင့္ မရရင္ မလုပ္ပဲေနတာက ပုိၿပီးအဓိပယ္ရွိပါတယ္။ ဇဂၤလိန္းခႏီၲးၿမိဳ႕ဆုိတာ နာဂလူမ်ဳိးႏွင့္နာဂနယ္ေၿမေတြႏွင့္ဆုိင္တဲ့ ေရးရာေတြရဲ႕ ရုံးဆုိက္ရာၿမိဳ႕ပါ။ ကုိယ္ပုိင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရနာဂေဒသဆုိတာ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံအရသာေပၚလာတာၿဖစ္ၿပီး၊ ဇဂၤလိန္း ခႏီၲးၿမိဳ႕ဆုိတာကေတာ့ ဟုိးအရင္ကတည္းက နာဂေတာင္တန္းခရုိင္ရဲ႕ခရုိင္ၿမိဳ႕ ေတာ္ၿဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ေနာင္က်မွ ခႏီၲးခရုိင္ဆုိၿပီးေၿပာင္းလဲအမည္ေပးခဲ့တာပါ။ သမုိင္းေၾကာင္း အရလည္း၊ နာဂရုိးရာယဥ္ေက်းမွဳဗဟုိေကာ္မတီကုိစတင္ဖြဲ႕စည္းခဲ့ၾကတဲ့ လြန္ခဲ့တဲ့ ဆယ္စုႏွစ္ႏွစ္ခုေလာက္ကတည္းက နာဂယဥ္ေက်းမွဳပြဲေတာ္ ဗဟုိအဆင့္ကုိ ဇဂၤလိန္းခႏီၲးၿမိဳ႕ေပၚမွာရွိတဲ့ နာဂရုိးရာယဥ္ေက်းမွဳကြင္းမွာ ၀ီးဟူးပြဲေတာ္ဆုိတဲ့ေခါင္းစီးနဲ႔ ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တုိင္းက်င္းပခဲ့ၾကတာကုိ အားလုံး အသိပဲၿဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ဒါေၾကာင့္၊ နာဂပြဲေတာ္ကို နန္းယြန္းၿမိဳ႕ မွာမက်င္းပ ႏုိင္ရင္ေတာင္၊ ဇဂၤလိန္းခႏီၲးၿမိဳ႕မွာ ေရြ႕ေၿပာင္း က်င္းပဖုိ႔ဆုံးၿဖတ္လုိက္တဲ့ နာဂရုိးရာယဥ္ေက်းမွဳဗဟုိေကာ္မတီရဲ႕ မူလဆုံးၿဖတ္ခ်က္ကုိ က်ဳပ္တုိ႔လုိ သာမန္ နာဂၿပည္သူေတြအေနနဲ႔အၿပည့္အ၀ေထာက္ခံအားေပးဖုိ႔လုိပါတယ္။ ဗဟုိေကာ္မတီက လည္း ကုိယ့္ဆုံးၿဖတ္ခ်က္ကုိ ခုတစ္မ်ဳိးေတာ္ၾကာတစ္မ်ဳိး မဟုတ္ပဲ အခိုင္အမာနဲ႔ကုိ ရပ္တည္ဖုိ႔လုိပါတယ္။ နာဂအမ်ဳိးသား ကုိယ္စားၿပဳ တဲ့အသင္းအဖြဲ႕ တစ္ရပ္အေနနဲ႔ ယဥ္ေက်းမွဳပြဲေတာ္က်င္းပေရးကုိေတာင္ တာ၀န္မယူႏုိင္ရင္ တၿခားအမ်ဳိး သားေရးလုပ္ငန္းေတြကုိလုပ္ေဆာင္ရာမွာ ဦးေဆာင္အဖြဲ႕အစည္း အၿဖစ္ရပ္တည္တယ္ ဆုိတာကုိ နာဂမ်ဳိးႏြယ္စု အသီးသီးသာမက လက္ေအာက္ခံနာဂရုိး ရာယဥ္ေက်းမွဳ ေကာ္မတီအ သီးသီးကပါ လက္ခံႏုိင္ဖုိ႔ဆုိတာ ေရရွည္မွာမလြယ္ကူဘူး။ ကြိဳင္ရွိတယ္။

ၿမင္ၿပီးၿပင္ၾကပါ
ယဥ္ေက်းမွဳအဖြဲ႕အစည္းရဲ႕ဗဟုိေကာ္မတီမွာ လက္ရွိၿဖစ္ေနတဲ့ၿပသနာက အဖြဲ႕အစည္း ဆုိင္ရာတာ၀န္ခံေတြရဲ႕ တာ၀န္ဆင့္ကဲမွဳ Power Overlap ၿဖစ္ေနတဲ့ၿပသနာပါ။ နာဂရုိးရာယဥ္ေက်းမွဳေကာ္မတီဟာ အမ်ဳိးသားေရး ႏွင့္ယဥ္ေက်းမွဳကုိတုိက္ရုိက္ တာ၀န္ခံတဲ့ လူထုအေၿခၿပဳအသင္းအဖြဲ႕ပဲၿဖစ္ သင့္ပါတယ္။ ဘယ္ႏုိင္ငံေရးအယူအဆပဲ ရွိရွိ၊ ပါတီပဲၿဖစ္ၿဖစ္၊ ဘာသာေရး ဂုိဏ္းဂဏပဲၿဖစ္ၿဖစ္၊ ကုန္ကုန္ေၿပာရရင္ နာဂမွန္ရင္ သူေတာင္းစားကအစ-၀န္ၾကီးခ်ဳပ္အဆုံး ဘယ္ဂုဏ္ၿဒပ္ကုိပုိင္ဆုိင္သည္ၿဖစ္ေစ အမ်ဳိးသားေရး နဲ႔ပတ္သက္လာရင္ ဒီအသင္းအဖြဲ႕ၾကီးက တုိက္ရုိက္တာ၀န္ခံႏုိင္ဖုိ႔လုိ အပ္တယ္။ အဲ့သလုိအသင္းအဖြဲ႕ အၿဖစ္ရွင္သန္လာေအာင္ လုပ္ရမွာက တစ္ခုပဲရွိပါ တယ္။ နာဂေခါင္းေဆာင္ေတြအေနနဲ႔ ဒူးေနရာဒူး၊ ေတာ္ေန ရာေတာ္၊ ကုိယ့္ေနရာ ကုိသိၿပီး-ကုိယ့္အလုပ္ကုိယ္-ဖိဖိစီးစီး လုပ္ၾကမယ္ဆုိ ရင္ ခုလုိအရွဳပ္အထုပ္ေတြ-အမ်ဳိးသားေရးအရအာရုံေႏွာက္စရာေတြ ရွိလာမွာမဟုတ္ပါဘူး။ က်ဳပ္လုိသာမန္နာဂ ၿပည္သူတစ္ေယာက္လည္း၊ ဒီေလာက္မ်က္ႏွာနာစရာေကာင္းတဲ့ဒီလုိစာမ်ဳိး ေတြေရး ဖုိ႔လုိေနမွာ မဟုတ္ဘူးလုိ႔ပဲ ေၿပာခ်င္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္၊ ယဥ္ေက်းမွဳအဖြဲ႕အစည္းမွာ ၿပင္သင့္တာၿပင္၊ ၿမင္သင့္တာကုိၿမင္၊ ၿမင္တာကုိေၿပာ၊ ေၿပာတာကုိလုပ္ၿပီး၊ အမ်ဳိးသားေရးကို အမွန္တကယ္ဦးေဆာင္ဦးရြက္ၿပဳႏုိင္တဲ့ အသင္း အဖြဲ႕ၾကီးတစ္ခု ၿဖစ္လာေအာင္ ၾကိဳးစားရပါလိမ့္မယ္။

ၿမိဳ႕နယ္ပြဲေတာ္ေတြရွိမယ္
ဗဟုိပြဲေတာ္က်င္းပေရးအေၿခအေနေတြဘယ္လုိပဲ ရွိရွိ၊ ၿမိဳ႕နယ္အဆင့္ ပြဲေတာ္ ေတြကုိေတာ့ နာဂေဒသရဲ႕ၿမိဳ႕အသီးသီးမွာ ၿပဳလုပ္ၾကမွာၿဖစ္ပါတယ္။ ဇဂၤလိန္းခႏီၲးၿမိဳ႕မွာ လဲ ဗဟုိအဆင့္ပြဲေတာ္ကုိ မက်င္းပႏုိင္ဘူးဆုိရင္ေတာင္ ဇဂၤလိန္းခႏီၲးၿမိဳ႕နယ္ အဆင့္ပြဲကုိေတာ့ တခန္းတနားက်င္းပဖုိ႔ အစီအစဥ္ရွိ တယ္လုိ႔ဆုိပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ က်ဳပ္တုိ႔ၿပည္သူေတြသတိထားရမွာက လဟယ္မွာလုပ္မယ့္ပြဲဟာ ၿမိဳ႕နယ္အဆင့္ ပြဲမဟုတ္ပဲ ဗဟုိေကာ္မတီရဲ႕ ဆုံးၿဖတ္ခ်က္ကိုေက်ာ္လြန္လုပ္ေဆာင္ထားတဲ့ ဗဟုိပြဲေတာ္ အဆင့္ကုိ က်င္းပမွာၿဖစ္လုိ႔ အဲ့ဒီပြဲေတာ္ကုိ ၿမိဳ႕နယ္အသီးသီးက နာဂလူမ်ဳိးႏွင့္မ်ဳိးႏြယ္စု အသီးသီးရဲ႕ကုိယ္စားလွယ္ေတြတရား၀င္တက္ေရာက္ႏုိင္ဖုိ႔က သိပ္မေသခ်ာ ႏုိင္ဘူး။
နာဂလူမ်ဳိးေတြကုိယ့္ယဥ္ေက်းမွဳကုိ ကုိယ္ကုိယ္တုိင္ထိန္းသိမ္းေစာင့္ ေရွာက္ႏုိင္တဲ့ေန႔ ကုိအၿမန္ဆုံးေရာက္ရွိႏုိင္ပါေစ…။

သုတေမာင္

Tu Ta Maung facebook စာမ်က္ႏွာတြင္ေဖာ္ျပေသာ သတင္းကို မူရင္းအတိုင္း မွ်ေဝျခင္းျဖစ္ပါသည္။

အခန္း ၅။ နာဂႏိုင္ငံ၏အလံေတာ္

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Mon, 12 Nov 2012 13:24:00 +0000

နာဂႏိုင္ငံ၏အလံသည္အနံေလး(၄)ေပ အလ်ားေျခာက္(၆)ေပရွိၿပီး မိုးျပာေရာင္အေပၚတြင္ ေျခာက္ေထာင့္ ၾကယ္တစ္လံုးႏွင့္ သက္တံတစ္ခုျဖင့္ ျခယ္ထားေသာ အလံျဖစ္သည္။ နာဂအလံထဲတြင္ သက္တံထည့္သြင္းျခင္းသည္ထူးဆန္းသည္။ဘုရားသခင္၏အလိုေတာ္အရျဖစ္သည္ဟုပင္ယူဆႏိုင္သည္။ ထူးဆန္းသည္ ဟုဆိုျခင္းမွာ-ဦးဖီဇိုသည္ မိသားစုတို႔ႏွင့္အတူ ရန္ကုန္တြင္ ၁၉၃၃-ခုႏွစ္မွ ၁၉၄၆-ခုႏွစ္အထိေနထိုင္ခဲ့သည္။ ၁၉၄၆-ခုႏွစ္ ကမၻာ့ႏိုင္ငံေရး အေျပာင္းအလဲ ျဖစ္လာေနေသာအခ်ိန္တြင္နာဂ လူႀကီးမ်ားကဦးဖီဇိုအားနာဂလန္းသို႔ အျမန္ဆံုးျပန္လာၿပီး တိုင္းျပည္ကို ဦးစီးဦးေဆာင္ျပဳရန္ေခၚခဲ့ေသာ

ေၾကာင့္ ဦးဖီဇိုသည္ ေမလတြင္ အမိနယ္ေျမနာဂလန္းသို႔ မိသားစု အားလံုးႏွင့္ အတူလာခဲ့သည္။ သူတို႔နာဂလန္းသို႔ေရာက္လာၿပီး ကိုဟီးမားၿမိဳ႕ေတာ္သို႔ အဝင္ (ဝင္ခါနီး)တြင္ သက္တံသည္ ကိုဟီးမားၿမိဳ႕အေပၚတြင္ထူးဆန္းစြာေပၚခဲ့ေၾကာင္း။သူတို႔အားေကြးေကာက္ေသာသက္တံျဖင့္ႀကိဳဆိုသကဲ့သို႔ ျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုအခါ ဦးဖီဇိုသည္ စိတ္ၾကည္ႏူးမႈျဖစ္ၿပီး။ ဤသက္တံ့သည္ နာဂလန္း၏ အလံတြင္ ထည့္ရင္ေကာင္းမည္ဟု စဥ္းစားခဲ့သည္ဆိုသည္။ ထို႔ေနာက္တြင္လည္း အေရးႀကီးအစည္းအေဝး ျပဳလုပ္ေနေသာအခ်ိန္မ်ားတြင္သက္တံေပၚခဲ့ေၾကာင္း။ ထို႔ျပင္ ၁၉၅၅-ခုႏွစ္ ေဆန္ေဒးညဴ(Sendenyu)ရြာနားပါရာရွန္(Parashan)ဗဟိုစခန္းတြင္ နာဂလန္း ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ နာဂႏိုင္ငံေတာ္၏ အလံကိုမည္ကဲ့သို႔ ျပဳလုပ္မည္ဟု ေဆြးေႏြးရန္ အစည္းအေဝး ထိုင္ၾကေသာအခါ သက္တံသည္ထူးထူးဆန္းဆန္း ေပၚခဲ့ျပန္ေၾကာင္း။ ထို႔ေၾကာင့္ အစည္းအေဝးတက္ေရာက္ လာသူမ်ား

အားလံုးက ဤဟာသည္ဘုရားသခင္ကက်ြန္ေတာ္တို႔၏ ႏိုင္ငံေတာ္အလံတြင္ထည့္ရန္ေပးျခင္းသာျဖစ္

သည္ဟုခံယူကာ သက္တံကို နာဂလန္းအလံတြင္ ထည့္သြင္းရန္ အားလုံးသေဘာတူ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ၾက

သည္ဟု ဆိုသည္။ ပဥမဦးဆံုးအလံကို ေရန္မား (Rengma) အမ်ိဳးသမီး ေဒၚ Lontham ႏွင့္ေဒၚ Keshenle တို႔က ယက္ေပးခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုအလံကို နာဂလန္းဖက္ဒရယ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းေသာေန႔ ၁၉၅၆-

ခုႏွစ္မတ္လ (၂၂) ရက္ေန႔ပါရာရွန္ ဗဟိုစခန္းတြင္ ပဌမ ဦးဆံုး လႊင့္ထူခဲ့သည္။ အလံကိုလႊင့္တင္ရန္ ၿဗိတိသွ်အုပ္ခ်ဳပ္မႈကိုခံခဲ့ေသာနာဂလူမ်ိဳးမ်ားထဲမွမျဖစ္ရ။ လြတ္လပ္ေသာ (Free) နာဂတို႔ကသာလွ်င္ လႊင့္တင္ရမည္ဟု နအက ဥကၠဌ ဦးဖီဇိုကေျပာေသာေၾကာင့္ Free နာဂျဖစ္ေသာ Gen.Thongti (Naga Home Guard ဦးစီးခ်ဳပ္)က လႊင့္တင္ခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုေန႔တြင္ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ား ေျပာခဲ့သည္မွာ-က်ြန္ေတာ္တို႔နာဂလူမ်ိဳးမ်ားသည္ ေရွးပေဝသဏီမွစ၍ ဘုရင္ဟူ၍ မရွိခဲ့ပါ။ သို႔ေသာ္ယခုက်ြန္ေတာ္တို႔၏ဘုရားသခင္ ေယရွဳခရစ္ေတာ္သည္ က်ြန္ေတာ္တို႔၏ ဘုရင္ျဖစ္သည္။ ထို႔

ေၾကာင့္ နာဂလန္းသည္ ခရစ္ေတာ္အတြက္ျဖစ္သည္ဟုဆိုကာ အလံလႊင့္တင္ရာတြင္“Nagaland For Christ” ဟုေျပာ၍ လႊင့္တင္ခဲ့သည္။ ေနာင္တြင္ ဤစကားလံုးသည္နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား. “ေဆာင္ပုဒ္” (National theme) ျဖစ္လာခဲ့သည္။ ထိုေန႔နာဂလန္းဖက္ဒရယ္အစိုးရ (Federal Government of Nagaland) ကို ဖြဲ႔စည္းခဲ့ေသာေန႔တြင္ ေအာက္ပါ က်မ္းပိုဒ္မ်ားကို ဖတ္ၿပီး ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။ နာဂလန္း

ဖက္ဒရယ္အစိုးရ၏ ပဌမဦးဆံုး သမၼတျဖစ္ခဲ့သူ ဦးခရီဆာနီးဆား(Khriesaneisa) က Rom: 10-18, ႏွင့္ 1Peter 2:9-10, ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦး Wheha က Matt.6:33, အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴး (Governor) ဦး Kruzhalie က Rom:3:33, နအက ဥကၠဌ ဦး Phizo က Zechariah 4:6 စသည့္ က်မ္းပိုဒ္မ်ားကိုဖတ္

ခ့ဲၾကသည္။ က်မ္းစာဖတ္ၿပီး သမၼတ ေျပာခဲ့သည္မွာ-နာဂႏိုင္ငံ၏ မွန္ကန္ေသာရပ္တည္ခ်က္ (Naga national right) ကို တကမၻာလံုးက သိလာလိမ့္မည္။ အိႏိၵယက နာဂႏိုင္ငံအား ႏိုင္မည္မဟုတ္။ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ေျပာခဲ့သည္မွာ-နာဂႏိုင္ငံ သည္ ထူးျမတ္ေသာႏိုင္ငံျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ရုိးသားေျဖာင့္မတ္ရမည္။ဘုရားကိုရိုေသကိုင္းရွိဳင္းရမည္။ထိုသို႔မဟုတ္ပါက ဣသေရလ ေခါင္းေဆာင္(ဘုရင္) မ်ားကဘုရားသခင္အား ပစ္ပယ္၍သြားေသာအခါ ဣသေရလ လူမ်ိဳးတို႔သည္ ဒုကၡေရာက္ခဲ့ၾကသကဲ့သို႔ နာဂတို႔သည္လည္း ဒုကၡေရာက္လိမ့္မည္ဟု ေျပာခဲ့သည္။

၂ဝဝဝ-ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ (၃) ရက္တြင္ နာဂအလံအေၾကာင္းကိုKonyak အမ်ိဳးသမီး ယားဟြယ္ (Miss Yahoi) အား စာေရးသူက ေျပာျပခဲ့ရာ သူမကလည္းသူမ၏အေတြ႔အႀကံဳကုိ စာေရးသူအားေအာက္ပါ အတိုင္းေျပာခဲ့ဘူးသည္။

“က်မသည္ကိုးလမေစ့မွီ(၇)လမွာေမြးခဲ့သူျဖစ္သည္။က်မႏုလြန္းေသာေၾကာင့္အဖြားကအသက္

ရွင္ႏိုင္မည္ဟု မထင္ခဲ့ေၾကာင္း။ အေမက ေကာင္းမြန္စြာျပဳစု ေသာေၾကာင့္သာ က်မအသက္ရွင္ခဲ့

ေၾကာင္း၊သို႔ေသာ္က်မငယ္ငယ္ကေလးကစ မအျဖစ္ခဲ့သည္။ထိုေၾကာင့္ ရြာသူရြာသားမ်ားအာလံုးက က်မအား “မအ” ဟုသာေခၚေဝၚခဲ့ၾကသည္။ က်မ၏ေမြးေန႔အတိအက် မသိေသာ္လည္း အေဖအေမတို႔ေျပာသည့္ စကားအရ တြက္ၾကည့္ပါကက်မ၏အသက္မွာ ၁၉၇၂-ႏွစ္တြင္ (၁၂)ႏွစ္ေလာက္ရွိမည္။ ထိုႏွစ္တြင္ က်မႏွင့္အရြယ္တူ မိန္းကေလးအေဖၚ ႏွစ္ေယာက္ႏွင့္အတူေတာ

ထဲသို႔အတူ သြားခဲ့ၾကသည္။ ေတာထဲသို႔ေရာက္ေသာအခါ ထူးဆန္းစြာျဖင့္က်မအား သက္တံ့ျဖင့္ ဝိႈက္ထားလိုက္သည္။ ထိုဟာႏွင့္တၿပိဳင္ထဲ လူသံုးေယာက္ အင္မတန္မွ ျဖဴစင္ေသာ အဝတ္အစား ဝတ္ဆင္လ်က္ က်မနားမွာလာရပ္ၾကသည္။ ထိုအခါ က်မေၾကာက္လန္႔ၿပီး က်မကိုဆြဲေပးပါ။ ဒီမွာ လူသံုးေယာက္လာတယ္ဟု ေအာ္လိုက္သည္။ ဤဟာသည္ က်မ ပဌမဦးဆံုးစကားေျပာျခင္းျဖစ္သည။္

က်မ၏ သူငယ္ခ်င္းႏွစ္ေယာက္မွာလည္း ထိုထူးဆန္းေသာ အျဖစ္အပ်က္ကိုျမင္ၿပီး က်မအားဆြဲယူမည့္

အစား ထြက္ေျပးသြားၾကသည္။ ထိုထူးဆန္းေသာ လူသံုးေယာက္ ေျပာခဲ့သည္မွာ- “ဤသက္တံ သည္ နာဂႏိုင္ငံအလံ အတြက္ ငါေပးခဲ့တယ္။ မနက္ျဖန္မနက္မင္းတို႔ရဲ့ ၾကက္ကေလး တစ္ေကာင္္ သံုးခါတိတိ တြန္မယ္။” ဟုေျပာၿပီးေပ်ာက္သြားသည္။ ထိုအခါ က်မအေဖၚႏွစ္ေယာက္က သြားေျပာ ေသာေၾကာင့္ အေဖႏွင့္အေမႏွစ္ေယာက္တို႔သည္ေၾကာက္လန္႔စိုးရိမ္စြာျဖင့္က်မကို နတ္တို႔မ်ားဆြဲသြားၿပီေလာဟု အထင္ျဖင့္ေရာက္လာၾကသည္။က်မသည္စကားေျပာတတ္ၿပီျဖစ္ေသာေၾကာင့္အေဖႏွင့္အေမတို႔အား

ဝမ္းသာစြာျဖင့္အားပါးသရလူသံုးေယာက္ေျပာသြားေသာစကားကိုေျပာျပသည္။ အေဖကေနာက္မွာ

လည္းစကား ဒီလိုပဲေျပာေတာ့မယ္ေနာ္ဟု ေမးသည္။ က်မခုစကားေျပာတတ္ၿပီ။ဒီလိုပဲစကား ေျပာေတာ့မယ္ဟု က်မျပန္ေျပာလိုက္သည္။ အေဖက ၾကက္ကေလး သံုးခါတြန္မည္ဆိုသည္ ကိုမယုံပါ။ ငါတို႔ၾကက္ကေလးေတြ ဥကေပါက္တာ တစ္ပတ္ေတာင္ မေစ့ေသးဘူး။ဘယ္လိုတြန္မလဲဟုေျပာသည္။ သို႔ေသာ္ ေနာက္တေန႔ မနက္တြင္ ၾကက္ျခင္းမွၾကက္ကေလးေတြကိုဖြင့္ၿပီး က်မအစာေက်ြးသည္။ ထိုအခါၾကက္ကေလး တစ္ေကာင္သည္လူသံုးေယာက္ ေျပာသည့္အတိုင္း သံုးခါတြန္သည္။ ၾကက္ကေလးမွာ ငယ္လြန္းေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္ထင္သည္။ တစ္ခါတြန္ၿပီး လဲက်သြားလိုက္ ထၿပီးတြန္ျပန္လိုက္ႏွင့္ သံုးခါတြန္သည္။သူမဆက္၍ ေျပာခဲ့သည္မွာ- ထိုအခါက်မ ငယ္ေသာေၾကာင့္ နာဂအေၾကာင္း ဘာမွလည္းမသိပါ။ နာဂအလံဆိုတာလည္း ဘာကိုေျပာမွန္းမသိပါ။ ဒါေပမဲ့ သူေျပာသည့္စကားကို က်မ မေမ့ပါ။ က်မေကာင္းေကာင္း မွတ္မိပါသည္”ဟု အားရပါးရေျပာခဲ့သည္။ (ယခုအခါ ယားဟြယ္သည္ က်မ္းစာတကၠသိုလ္ ေက်ာင္းမွ MTH ဘြဲ႔ေအာင္ၿပီး Konyak နယ္ေျမတြင္

ဘုရားသခင္၏ အမႈေတာ္ကို ထမ္းေဆာင္လ်က္ ရွိသည္။)

၁၉၉ဝ-ခုႏွစ္ေမလ (၁ဝ) ရက္ေန႔တြင္လည္း ေရွ႕စာမ်က္နာတြင္ေဖၚ ျပသည့္အတိုင္း နအက ဥကၠဌႀကီး၏ ရုပ္အေလာင္းကို ႀကိဳဆိုေသာအခါ ထူးဆန္းစြာ သက္တံေပၚခဲ့သည္။ထိုေနာက္တြင္လည္း နာဂအမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ႀကီးမ်ား၏ အသုဘအခမ္းအနားႏွင့္ နာဂႏိုင္ငံေတာ္ေန႔မ်ားတြင္ သက္တံ့ေပၚခဲ့သည္မွာ ဆယ္ႀကိမ္ ထက္မနည္းရွိၿပီျဖစ္သည္။ ၄င္းတို႔မွာ-

၁) ၁၉၉၂-ေဖေဖၚရီလ (၂) ရက္ေန႔ နဖစ အမတ္ နီးပီးလယ္က်ဴးခ်ာ (Neipielie Chucha) ၏ အသုဘအခမ္းအနား အိႏိၵယတပ္မွ ဇန္နဝါရီ (၃ဝ) ရက္တြင္ပစ္သတ္ခဲ့သည္။

၂) ၁၉၉၂-ဩဂုတ္လ (၁၄) ရက္ (နာဂႏိုင္ငံလြတ္လပ္ေရးေၾကျငာေသာေန႔) ဦးေယာသပ္ (Joseph) နဖစ လြတ္ေတာ္ သဘာပတိ၏ အသုဘအခမ္းအနား ဩဂုတ္လ (၁၂) ရက္ နာဂတပ္မေတာ္စခန္းတစ္ခု၌ လြတ္လပ္ေရးပြဲ က်င္းပရန္သြားေနေသာအခ်ိန္ တြင္ နအဆက(အ-မ) အဖြဲ႔တို႔က ဖမ္ၿပီး ရက္ရက္စက္စက္သတ္ခဲ့သည္။

၃)၁၉၉၃-ဇႏၷဝါရီ (၈) ရက္ Mr.Zhavio နဖစ ဝန္ႀကီး၏ အသုဘအခမ္းအနား ဖ်ား၍ကြယ္လြန္။

၄)၁၉၉၄- ႏိုဝင္ဘာလ (၇) ရက္ Lt.Gen.Pukrove ၏ အသုဘ အခမ္းအနား။ဖ်ား၍ကြယ္လြန္။

၅) ၁၉၉၅-ဇြန္လ (၂ဝ) ရက္ Lt.Gen. Povezo ၏ အသုဘအခမ္းအနား နအဆက (အ-မ) တို႔ပစ္သတ္။

၆) ၁၉၉၆- ဇႏၷဝါရီလ (၁၁)ရက္ ဦး Vikisel ၏အသုဘအခမ္းအနား ဖ်ား၍ကြယ္လြန္။

၇) ၁၉၉၆-မတ္လ (၃ဝ)ရက္ ဦး Zuvehu ၏ အသုဘအခမ္းအနား နအဆက(အ-မ) တို႔သတ္။

၈) ၁၉၉၆-ေမလ (၁၁)ရက္ ဦး Zashei Huire နဖစ သမၼတ၏ အသုဘ အခမ္းအနား ဖ်ား၍ကြယ္လြန္။

၉) ၁၉၇၃-ဒီဇင္ဘာ(၁)ရက္တြင္ဦး Kuhovi Zhimomi နဖစ ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီး၏အသုဘ

အခမ္းအနားတြင္လည္း သက္တံ့ေပၚ ခဲ့ေၾကာင္း။

၁ဝ) ၁၉၉၈-ဩဂုတ္လ(၁၄) နာဂလန္း လြတ္လပ္ေရးေန႔ ႏွင့္

၁၁) ၂ဝဝဝ-ခုႏွစ္ မတ္လ (၂၂) ရက္တြင္ နာဂသမၼတႏိုင္ငံ (Nagaland Republic Day) ေတာ္ေန႔ က်င္းပေနေသာအခါလည္း သက္တံ့ေပၚခဲ့သည္။

ထို႔ျပင္ ၁၉၉၅-ခုႏွစ္တြင္ တရားေဟာဆရာ ဦးဆန္းဒက္က ခရစ္ေတာ္၏ လက္ဝါးကပ္တိုင္အား

အမွတ္တရ ဓါတ္ပံုရုိက္ခဲ့ရာ ထိုပံုတြင္ထူးဆန္းစြာ သက္တံ့ေပၚခဲ့သည္။ ထိုခရစ္ေတာ္၏ လက္ဝါးကပ္

တိုင္သည္ ၁၉၈၄-ခုႏွစ္တြင္ နအဆက မကြဲခင္ အီဆက္-ေမြဝါးတို႔က သူတို႔၏ဗဟိုစခန္းတြင္ ဘုရးသခင္၏ ဝိညာဥ္ေတာ္ေျပာၾကားခ်က္အရ စိုက္ထူထားခဲ့ေသာႀကီးမားေသာ သစ္တုိင္လက္ဝါးကပ္

တိုင္ ျဖစ္သည္။ ၁၉၈၆-ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ(၂၅)ရက္ ခရစၥမတ္စ္ပြဲေန႔တြင္ ဗမာစစ္တပ္မွ အလစ္ဝင္တိုက္ၿပီး ထိုစခန္းကိုသိမ္းပိုက္ခဲ့ရာ စခန္းတဲမ်ားမွသစ္ေတြဝါးေတြကိုျဖဳတ္ၿပီး လက္ဝါးကပ္တိုင္ပတ္ပတ္လည္

တြင္ ပုံခိုင္းကာမီးရွိဳ႕ခဲ့ေၾကာင္း။ သို႔ေသာ္ ထိုလက္ဝါးကပ္တိုင္ မီးမေလာင္ခဲ့ဟုဆိုသည္။ ဦးဆန္းဒက္

သည္၁၉၉၅-ခုႏွစ္ ဒီမာပိုၿမိဳ႕တြင္ က်မ္းစာသင္ေက်ာင္း တက္ေနခဲ့ရာ ထိုႏွစ္တြင္အႀကီးအက်ယ္ဖ်ား

ခဲ့သည္ဆိုသည္။ ေဆးဝါးကုသ၍လည္း အဖ်ားမေပ်ာက္သျဖင့္ ပေရာဖက္ စီေျပာေသာသူတို႔ဆသြား

ၿပီး ဆုေတာင္းေစခဲ့ရာ ထိုဆုေတာင္းေပး သူတို႔ကေျပာခဲ့သည္မွာ-သင္၏အဖ်ားသည္ ေဆးဝါးျဖင့္ေပ်ာက္ကင္းႏိုင္မည္မဟုတ္။ ဘုရားသခင္အား ဆုေတာင္းျခင္းျဖင့္သာေပ်ာက္ကင္းႏိုင္မည္။

သင္တို႔၏ရြာတြင္ႀကီးမားေသာလက္ဝါးကပ္တိုင္တစ္ခုရွိသည္။ရြာျပန္ၿပီး ထိုလက္ဝါးကပ္တိုင္ေရွ႕တြင္ ဒူးေထာက္ၿပီး ဆုေတာင္းမွသာလ်င္ အဖ်ားေပ်ာက္ကင္းမည္ဟု ေျပာခဲ့သည္ဆိုသည္။ထိုသို႔ေျပာသည့္

စကားၾကားရ၍ ဆန္းဒက္သည္ သူ၏အဖ်ားအျမန္ေပ်ာက္ခ်င္ေဇာျဖင့္ မိမိရြာ က်န္းလမ္း (Chanlam) ရြာသို႔ ၁၉၉၅-ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ ေက်ာင္းပိတ္ရက္တြင္အျမန္ဆံုး ျပန္လာခဲ့ေၾကာင္း။ သူ၏အိမ္သို႔ အရင္မဝင္။ေက်ာပိုးအိပ္လည္းမခ်ပဲေတာက္ေလွ်ာက္လက္ဝါးကပ္တိုင္ရွိရာသို႔သြားရန္ဆံုးျဖတ္ခဲ့သည္ဆိုသည္။ သို႔ေသာ္ တရားေဟာဆရာ ဦးကြမ္းေမာ (Kummo) ႏွင့္ပထမ ေတြ႔မွ ေကာင္းမည္ဟု စဥ္းစားျပန္သျဖင့္ မိမိအိမ္သို႔မဝင္ပဲ တရားေဟာဆရာအိမ္သို႔ ဝင္သည္။ တရားေဟာဆရာအား အက်ိဳဳးအေၾကာင္းေျပာကာ သူႏွင့္အတူလိုက္၍ ခရစ္ေတာ္၏ လက္ဝါးကပ္တိုင္သို႔ သြားၿပီးဆုေတာင္း

ရန္ေျပာသည္။ ထိုအခါတရားေဟာဆရာက။ ထိုလက္ဝါးကပ္တိုင္သည္ ေတာျဖင့္ဖံုးလြမ္းသြားၿပီျဖစ္၍ ခုခ်က္ျခင္းသြားၿပီး ဆုေတာင္းရန္မျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း ဆန္းဒက္အားေျပာျပသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သူတို႔ ႏွစ္ေယာက္ ေနာက္တေန႔တြင္ ရြာမွကေလးေတြေခၚၿပီးလက္ဝါးကပ္တိုင္ ပတ္ပတ္လည္တြင္ ေတာကိုရွင္းရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ၾကေၾကာင္း။ ထိုသို႔စီစဥ္သည့္အတိုင္း ေနာက္တေန႔တြင္ ေတာကိုရွင္းၾကသည္။ ေဆာင္းရာသီျဖစ္သည့္ အေလ်ာက္ထိုေန႔တြင္ေနသာသည္။ ေန႔လယ္ေလာက္တြင္ အလုပ္ၿပီးစီး၍ ကေလးေတြအား လက္ဝါးကပ္တိုင္နားမွာ ရပ္ခိုင္းၿပီး ဓါတ္ပုံရုိက္သည္။ ထိုမိနစ္အတြင္းမွာပင္ ကေလးေတြအားဖယ္ခိုင္းၿပီး လက္ဝါးကပ္တိုင္ တခုတည္း သပ္သပ္ ျပန္ရုိက္သည္။ထို႔ေနာက္ ဒီမာပိုသို႔ ျပန္သြားေသာအခါ ဓါတ္ပံုဖလင္ကို ေဆးခိုင္းသည္။ ထိုအခါအံ့ဩစြာျဖင့္ လက္ဝါးကပ္တိုင္ တစ္ခုတည္း ရိုက္ထားေသာပံုတြင္ သက္တံေပၚေနသည္ကို ေတြ႔ရသည္။ ကေလးမ်ားအပါ ရိုက္ထားေသာပံု၌မူကား ထိုသက္တံအရိပ္အေရာင္ပင္ မေတြ႔ရ။ထိုဓါတ္

ပံုအား ေနသာေသာေန႔။ ေန႔လယ္တြင္ရိုက္ခဲ့သျဖင့္ ေကာင္းကင္တြင္ သက္တံ့ေပၚရန္အေၾကာင္းမရွိ။ သို႔ေသာ္တစ္မိနစ္အတြင္း ရိုက္ခဲ့ေသာ ဓါတ္ပံုႏွစ္ခုထဲတြင္ လက္ဝါးကပ္တိုင္တစ္ခုတည္းရိုက္ထားေသာ

ပံုတြင္သာ သက္တံေပၚသည္။ ထိုပံုမ်ားကို ယူၿပီးအိမ္ျပန္ေရာက္ လာေသာအခါ တရားေဟာဆရာ အပါအဝင္ ရြာလူႀကီးမ်ားႏွင့္အတူ ဆုေတာင္းၾက ေၾကာင္း။ထိုအခါ ဘုရားသခင္၏ ဝိညာဥ္ေတာ္မွ ေျပာခဲ့သည္ဆိုသည္ မွာ- “သက္တံ့ကို နာဂႏိုင္ငံ၏အလံေတာ္အတြက္ ငါေပးခဲ့၏။ ငါကိုယ္တိုင္ နာဂတို႔အား ဦးစီးဦးေဆာင္ ျပဳလ်က္ရွိသည္။သို႔ေသာ္ နာဂတို႔သည္ ငါ့အားအယုံအၾကည္မရွိ။ လက္

နက္ျဖင့္သာလွ်င္သူတို႔၏ပန္းတိုင္ေရာက္မည္ဟု ယုံၾကည္ၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္နာဂတို႔သည္ ဒုကၡေရာက္ ေနၾကျခင္းျဖစ္သည္”ဟုေျပာခဲ့ေၾကာင္း၊ (ဤအေၾကာင္းအား တရားေဟာဆရာ ဦးဆန္းဒက္ ကိုယ္တိုင္စာေရးသူအား ၂ဝဝဝ-ခုႏွစ္ ဇြန္လတြင္ ေျပာခဲ့သည္။ နာဂခရစ္ယာန္အသင္းမွ သိကၡာေတာ္ရဆရာ။ ဆရာမမ်ား ႏွစ္စဥ္ ေယရုရွလင္႔က်င္းပေသာ တာဘာနာကယ္ (Feast of Tabernancles) ဆုေတာင္းပြဲသို႔အၿမဲသြားလ်က္ရွိသကဲ့သုိ႔ ၁၉၉၉-ခုႏွစ္တြင္ စက္တင္လာလ ေနာက္ဆံုးအပတ္ မွစၿပီးသိကၡာေတာ္ရဆရာ Rev. Vevozo သည္ နာဂႏိုင္ငံအလံကို က်ေနာ္တို႔ နဖစ မွေတာင္းယူၿပီး ထိုဆုေတာင္းပြဲ၌ ပါဝင္ရန္ ေယရုရွလင္သို႔ သြားခဲ့သည္။ ထိုဆုေတာင္းပြဲသို႔ နာဂအလံ ယူသြားျခင္းသည္ ဤအခါ ပထမျဖစ္သည္။ ထိုဆုေတာင္းပြဲတြင္ ႏိုင္ငံေပါင္း (၂ဝဝ) ေက်ာ္မွ ဆုေတာင္းဝတ္ျပဳသူမ်ားသည္ မိမိႏိုင္ငံ၏ အလံကိုယူၿပီး လာေရာက္ခဲ့ၾကသည္ဆိုသည္။ ဆုေတာင္းပြဲတြင္ အမ်ားနည္းတူ Rev.Vevozo သည္လည္း မိမိႏိုင္ငံအေၾကာင္းကို ေျပာျပၿပီး မိမိႏိုင္ငံ အတြက္ ဆုေတာင္းျခင္းကို ခံယူရန္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္သူေျပာခဲ့သည္မွာ- နာဂႏိုင္ငံသည္ လြတ္လပ္ေသာႏိုင္ငံျဖစ္သည္။ အျခားတိုင္းတပါးႏိုင္ငံ၏လက္ေအာက္ခံအျဖစ္ မက်ေရာက္ ခဲ့ပါ။ သို႔ေသာ္ အိႏိၵယက က်ြန္ေတာ္တို႔၏ ႏိုင္ငံအားက်ဴးေက်ာ္လာခဲ့သျဖင့္ မိမိ၏တိုင္းျပည္အား ကာကြယ္ရန္နာဂတို႔သည္ တိုက္ပြဲဝင္ေနျခင္းျဖစ္သည္။ နာဂႏိုင္ငံသည္ ခရစ္ယာန္ ႏိုင္ငံျဖစ္၍ ဟင္ဒိုတို႔

၏ လက္ေအာက္ခံႏိုင္ငံ မျဖစ္လိုပါ။ ဤဟာသည္ က်ြန္ေတာ္တို႔ နာဂႏိုင္ငံေတာ္၏ အလံျဖစ္သည္ဟု အလံကို ေထာင္ျပခဲ့သည္ဆိုသည္။ထိုအခါ ဆုေတာင္းပြဲတြင္ပါဝင္ သူမ်ားက။ ခင္ဗ်ားတို႔၏ အလံတြင္အဘယ္ေၾကာင့္သက္တံထည့္သနည္း။အျခားႏိုင္ငံမ်ား၏အလံတြင္တြင္ငါးေတာင့္ၾကယ္သာ အသံုးျပဳၾကသည္။သို႔ေသာ္ခင္ဗ်ားတို႔ကေျခာက္ေတာင့္ၾကယ္ကို အသံုးျပဳသည္ အဘယ္ေၾကာင့္နည္း။

စသည္ျဖင့္ေမးခြန္းမ်ားေမးခဲ့ရာ။ ဆရာဝဲေဝါေဇာ္က ဤဟာသည္ ဘုရားသခင္က ေပးေသာအလံျဖစ္

သည္ဟု ေျဖခဲ့ေၾကာင္း။ ထို႔ေနာက္ အခန္းအနားမွဴးက နာဂႏိုင္ငံအတြက္ ဆုေတာင္းရန္ ပန္ၾကားသ

ျဖင့္ အားလံုးကဆုေတာင္းၾကေသာအခါတြင္ ဘုရားသခင္၏ ဝိညာဥ္ေတာ္မွအေမရိကန္အမ်ိဳးသမီး တစ္ေယာက္မွ တဆင့္ေျပာခဲ့သည္ ဆိုသည္မွာ-“နာဂအလံတြင္သက္တံထည့္သြင္းရန္ ငါေပးခဲ့၏။ နာဂတို႔က မိမိတို႔၏ သေဘာအရ ထည့္သြင္းျခင္းမဟုတ္။ ဤကမၻာ့ လူသားတို႔အား ငါသည္အလံႏွစ္ခုသာေပးခဲ့၏။ တစ္ခုသည္ ဣသေရလတို႔ အတြက္ျဖစ္ၿပီး တစ္ခုမွာ နာဂတို႔အတြက္

ျဖစ္သည္။”ဟုေျပာခဲ့ေၾကာင္း။ (၂ဝဝဝ-ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ(၂၆) ရက္ တနဂၤေႏြေန ့တြင္ သိကၡာေတာ္ရ ဆရာ ဝဲေဝါေဇာ္ သည္ စာေရးသူအပါအဝင္ ဘုရားေက်ာင္း တက္လာသူတို ့အား ေဟာၾကားခဲ့သည္)။

အလံေတာ္၏အနက္ အဓိပါယ္

၁။ ေနာက္ခံ-မိုးျပာေရာင္ —— အၿမဲတည္တံ့ေသာ (everlasting).

၂။ သက္တံ့-အနီ၊ အဝါ၊ အစိမ္း —— ခ်စ္ၾကည္မႈ (goodwill)

က) ေကြးေသာအနီေရာင္ —— ဩဇာတန္ခိုး (power)

ခ) ေကြးေသာအဝါေရာင္ —— ေအးခ်မ္းသာယာျခင္း (harmony)

ဂ) ေကြးေသာအစိမ္းေရာင္ —— ခ်မ္းသာၾကြယ္ဝျခင္း (prosperity)

၃။ ေျခာက္ေတာင့္ၾကယ္-အျဖဴ —— က) ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ႏွင့္ (peace and

ခ) ၿငိမ္သက္ျခင္း (tranquility)။(နာဂ အမ်ိဳးသားေရး ႏွင့္ ေဖာက္ျပန္မႈလုပ္ရပ္မ်ား စာအုပ္မွ)

အခန္း ၄။ ၁၉၉ဝ ေနာက္ပိုင္း အေနာက္ဘက္ နာဂနယ္ေျမတြင္ ႏိုင္ငံေရးအရွဳပ္အေထြး

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Mon, 12 Nov 2012 08:01:00 +0000

(၁) ေမြဝါ အီဆက္ ႏိုင္ငံျခားခရီးစဥ္ ႏွင့္ ေဒသခံ လူမ်ိဳးေရးကိစၥ

နာဂအမ်ိဳးသားဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ (အီဆက္-ေမြဝါ) အဖြဲ႔ကို ဖြဲ႔စည္းၿပီးေနာက္အီဆက္ေမြဝါ တို႔သည္ ၁၉၉၂-ခုႏွစ္တြင္ ႏိုင္ငံျခားသို႔ ထြက္ခြာသြားခဲ့သည္။ ႏိုင္ငံျခားတြင္ ဦးလြယ္ငမ္လြယ္ေထြး (Luingam Luithui Tangkhul) ႏွင္ ့ေတြ႔ဆံုခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ သူသည္ အာရွေဒသခံလူမ်ိဳးမ်ားအ

ဖြဲ႔(Asia Indigenous Peoples Pact-AIPP) ၏ဥကၠဌျဖစ္ခဲ့သည္။ သူ၏ေရွ႕ေဆာင္မႈျဖင့္ေမြဝါအီဆက္

တို႔သည္ ၁၉၉၃-ခုႏွစ္ ဇႏၵဝါရီလ (၂၃) ရက္တြင္ အသိအမွတ္ျပဳမခံရသည့္ လူမ်ိဳးမ်ား၏အဖြဲ႔အစည္း

(Unrepresented Nations and peoples Organization-UNPO)တြင္ အဖြဲ႔ဝင္ျဖစ္လာခဲ့သည္။UNPO

၏အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးက နာဂလူမ်ိဳးသည္ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံျဖစ္သည့္အတြက္ UNPO သို႔ မဝင္သင့္

ေၾကာင္းေမြဝါ အီဆက္အားအႀကံေပးခဲ့သည္ဟု ကြ်န္ေတာ္တို႔ႏွင့္ ၂ဝဝ၄-ခုႏွစ္ ကိုဟီးမားၿမိဳ႕တြင္ ေတြ႔ၾကေသာအခါ ေျပာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္သူ၏ အႀကံေပးခ်က္ကို လက္မခံဘဲ ေမြဝါတို႔သည္ UNPO အဖြဲ႔ဝင္ျဖစ္လာခဲ့သည္။ ၿပီးေတာ့ ေဒသခံ လူမ်ိဳးမ်ား၏ ဂ်ီနီဝါ ညီလာခံသို႔လည္း ထိုႏွစ္မွာပင္ ဇူလိုင္ (၂၇)ရက္တြင္ တက္ေရာက္ခဲ့သည္။ ထိုဂ်ီနီဝါ ညီလာခံတြင္ မိန္႔ခြန္းျမြတ္ၾကားရန္ ေမြဝါအီဆက္တို႔၏ မိန္႔ခြန္းတြင္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား၏ သမိုင္းစဥ္မပါဘဲ ၁၉၈ဝ-မွစႈ နအဆက၏ သမိုင္းစဥ္ကိုသာေရးခဲ့

ေၾကာင္း။ ထိုအခါ လြယ္ငမ္လြယ္ေထြးက နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား၏သမိုင္းစဥ္ကိုထည့္ မေရးလွ်င္ ခင္ဗ်ားတို႔ႏွစ္ေယာက္အား နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားက ပစ္ပယ္ေတာ့မည္ျဖစ္သည္ဟု အႀကံေပးခဲ့ရာ သူ႔၏အႀကံေပးခ်က္ကိုလက္ခံၿပီးနာဂသမိုင္းစဥ္ကိုေရးခဲ့သည္ဆိုသည္။ သို႔ေသာ္သူတို႔၏ မိန္႔ခြန္းတြင္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီကိုမေဖၚျပဘဲတမင္ခ်န္လွပ္ထားခဲ့သည္ကိုေတြ႔ရသည္။ ထို႔ျပင္သူတို႔၏ မိန္႔ခြန္း

တြင္နာဂလူမ်ိဳးမ်ား၏ အေရးအခင္းႏွင့္လံုးဝမဆိုင္ေသာ ေဒသခံလူမ်ိဳးမ်ား၏အခြင္႔အေရးႏွင့္ လူ႔အခြင့္

အေရးကိုသာပို၍အေလးထား ေဖၚျပထားခဲ့သည္ကို ေတြ႔ရသည္။ သူတို႔ UNPO အဖြဲ႔ဝင္ျဖစ္လာျခင္း

ကို နာဂလူမ်ိဳးမ်ားအတြက္ ေအာင္ျမင္မႈ တစ္ရပ္ဟု ယူဆခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္သူတို႔၏လုပ္ရပ္သည္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ား၏ရပ္တည္ ခ်က္ႏွင့္ လံုးဝကြာျခားသြားခဲ့သည္။တမ်ိဳးအားျဖင့္ဆိုလွ်င္ သူတို႔လုပ္ရပ္သည္ အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာကို အိႏိၵယႏိုင္ငံ၏ ျပည္တြင္းေရး အသြင္သို႔ သြတ္သြင္းခဲ့ျခင္းသာျဖစ္သည္။

ထို UNPO သည္ ၁၉၈၈-ခုႏွစ္ေလာက္တြင္ ဖြဲ႔စည္းလာေသာ အဖြဲ႔အစည္းျဖစ္သည္။ ဖြဲ႔စည္းခါစတြင္ (ေမြဝါ တို႔ UNPO သို႔မဝင္ခင္) UNPO ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ေဒသခံလူမ်ိဳးမ်ားအေရး လွဳပ္ရွားမႈေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ေဒါက္တာဖီဇိုထံသို႔ ေရာက္လာၾကၿပီး ဖီဇိုအား သူတို႔အဖြဲ႔ႏွင့္ ပူးေပါင္းပါရန္။ ထိုသို႔ပူးေပါင္းပါက သူတို႔လည္း နာဂလူမ်ိဳးမ်ားအတြက္ တတ္ႏိုင္သေလာက္ ကူညီသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။ ထိုအခါဖီဇိုက သူတို႔အား နာဂလူမ်ိဳးမ်ား၏ ရပ္တည္ခ်က္ကိုရွင္းျပခဲ့သည္မွာ-နာဂႏိုင္ငံသည္အာရွနိုင္ငံမ်ားကဲ့သို႔ပင္ ေရွဦးကစတည္ရွိလာေသာ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံျဖစ္သည္။ထို႔ေၾကာင့္ နာဂတို႔သည္ေဒသခံ (Indigenous) လူမ်ိဳးအျဖစ္အသိအမွတ္ျပဳခံရ

ရန္ တိုက္ပြဲဝင္ေနျခင္း မဟုတ္သည့္အျပင ္လူ႔အခြင့္အေရးအတြက္ တိုက္ပြဲဝင္ေနျခင္းလည္းမဟုတ္

ေၾကာင္း။အင္ဒို-နာဂ ပဋိပကၡသည္ အိႏိၵယက နာဂႏိုင္ငံအား က်ဴးေက်ာ္မႈျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ထို

ျပႆနာသည္ အိႏိၵယႏိုင္ငံ၏ ျပည္တြင္းေရး မဟုတ္ေၾကာင္း။ လူ႔အခြင့္အေရး ႏွင့္ေဒသခံလူမ်ိဳးမ်ား

၏ အခြင့္အေရးသည္ ျပည္တြင္းေရး သက္သက္သာျဖစ္သည္ဟု ရွင္းျပခဲ့သည္ ဆိုသည္။ ထိ႔ုျပင္ ထပ္၍ ေျပာခဲ့သည္မွာ-ယခုအခါ လူ႔အခြင့္အေရးသည္ ႏိုင္ငံတကာေရးရာလို ေက်ာ္ၾကားလာေနေသာ္လည္း အမွန္မွာထိုဟာသည္ျပည္တြင္းေရးသာျဖစ္သည္။ နာဂလန္းတြင္ထိုသို႔လူ႔အခြင့္အေရးက်ဴးေဖါက္္ျခင္း အိႏိၵယတပ္သားမ်ားကေျမာက္မ်ားစြာျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ္လည္းထိုဟာကို လူ႔အခြင့္အေရး က်ဳးလြန္မႈအျဖစ္ အမႈမတင္ခဲ့ပါ။ လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးအေပၚ ၾကမ္းၾကဳတ္ရက္စက္မႈ (atrocity) အျဖစ္သာ အမႈတင္ခဲ့သည္။ အကယ္၍နာဂလူမ်ိဳးမ်ားအေနျဖင့္ ထိုၾကမ္းၾကဳတ္ရက္စက္မႈကို လူ႔အခြင့္အေရး စင္ျမင့္ေပၚမွာတင္မည္

ဆိုပါက မိမိကိုယ္ကို မိမိအိႏိၵယႏိုင္ငံ၏ တိုင္းရင္းသားအျဖစ္ ပံုအပ္လိုက္ျခင္းသာျဖစ္မည္ဟု ရွင္းျပခဲ့

ေၾကာင္း (ဤေျပာဆို ရွင္းလင္းခ်က္သည္ နအဆက (အ-မ)တို႔၏လုပ္ရပ္ကို ႀကိဳတင္ျမင္၍ ေျပာခဲ့သည့္ အလားျဖစ္သည္)။ထိုအခါ UNPO ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ Indigenous အေရးလွဳပ္ရွားသူ ေခါင္းေဆာင္

မ်ားကနာဂလူမ်ိဳးမ်ား၏ရပ္တည္ခ်က္သည္သူတို႔၏လွဳပ္ရွားမႈထက္ပိုၿပီးအဆင့္အတန္းျမင့္ေၾကာင္း ေျပာၿပီးျပန္သြားခဲ့ေၾကာင္း။ထို႔ျပင္ ၁၉၉၅-ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လ (၂၅) ရက္တြင္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ဦးတိုးဘူကလည္း ေဒသခံ လူမ်ိဳးအေရးကိစၥႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး စာတမ္း

(Statement)တစ္ခုထုတ္ၿပီးေအာက္ပါအတိုင္း နာဂလူမ်ိဳးမ်ား နားလည္သေဘာေပါက္ေအာင္ရွင္းလင္း

တင္ျပခဲ့သည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ထိုအခ်ိန္ခါတြင္ နအဆက(အ-မ) ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ သူတို႔အားေထာက္ခံသူမ်ားသည္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ား၏ အေရးကိုေဒသခံလူမ်ိဳးမ်ား၏ အေရးအသြင္သို႔ ေျပာင္းလဲလုပ္ေဆာင္ေနျခင္းကို နာဂႏိုင္ငံအတြက္ႀကီးမားေသာအလုပ္ကို လုပ္ေဆာင္ေနျခင္းျဖစ္သည္

ဟုထင္ေနခဲ့ၾကေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။သူ၏ရွင္းလင္းတင္ျပခ်က္မွာ“ေဒသခံလူမ်ိဳးမ်ား၏အေရးျဖစ္ေပၚလာရျခင္း၏အေၾကာင္းရင္းမွာေဒသခံလူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳး၏နယ္ေျမသို႔အျခားႏိုင္ငံမွလူမ်ိဳးမ်ားေရာက္ရွိလာၿပီး

ထိုေဒသခံလူမ်ိဳးမ်ားသည္လူနည္းစုအျဖစ္သို႔ေရာက္ရွိသြားသည္သာမက ႏိုင္ငံျခားမွေရာက္လာသူမ်ား

၏ရိုးရာယဥ္ေက်းမႈျဖင့္ လြမ္းမိုးသြားျခင္းကို ခံရၿပီး ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြါးေရး၊လူမႈေရး စသည္မ်ားမွာလည္း ထိုလူမ်ားစုကသာလံုးဝခ်ဳပ္ကိုင္ထားျခင္းကိုခံရ၍နဂိုကေဒသခံလူမ်ိဳးမ်ားသည္သူတို႔၏ အခြင့္အေရးအ

တြက္ ေတာင္းဆိုတိုက္ပြဲဝင္ရန္ လိုလာေသာေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတကာ ေဒသခံလူမ်ိဳးမ်ား၏ အခြင့္အေရး ညီလာခံသို႔ ေရာက္ရွိလာၾကျခင္းျဖစ္သည္။“ခုအခ်ိန္ခါဝယ္ က်ြန္ေတာ္တို႔ နားလည္ရန္လိုသည္မွာ က်ြန္ေတာ္တို႔ နာဂလူမ်ိဳးမ်ား၏အေရးသည္ ေဒသခံလူမ်ိဳးအျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳခံရရန္ ေတာင္းဆိုေသာ အေရးမဟုတ္။ နာဂႏိုင္ငံ၏ လြတ္လပ္ေရးႏွင့္ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာ ပိုင္ဆိုင္ေသာ ႏိုင္ငံအျဖစ္ကမၻာက အသိအမွတ္ျပဳရန္တုိက္ပြဲဝင္ေနျခင္းသာျဖစ္သည္။ကြ်န္ေတာ္တို႔နာဂသမၼတႏိုင္ငံေတာ္၏အေျခခံဥပေဒ

တြင္ ေဒသခံလူမ်ိဳးဟူ၍ မရွိ။ တိုင္းရင္းသားဟူ၍သာရွိသည္။”“ကြ်န္ေတာ္တို႔၏ညီအစ္ကိုမ်ားက နာဂႏိုင္ငံေတာ္၏အေရးအားေဒသခံလူမ်ိဳးအေရးအခင္းပမာလုပ္ေဆာင္ေနျခင္းသည္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားအ

တြက္ ႀကီးမားေသာ လုပ္ရပ္ကိုသူတို႔ လုပ္ေဆာင္ေနျခင္းျဖစ္သည္ဟု ထင္ျမင္ေနေသာအခ်ိန္ခါတြင္ သူတို႔၏စိတ္မထိခိုက္ရေလေအာင္ ေဒသခံလူမ်ိဳး အေရးအခင္းႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ကြ်န္ေတာ္တို႔၏ ခံယူခ်က္ကို တင္ျပရန္ တြန္႔ဆုတ္ေနခဲ့သည္။သို႔ေသာ္ျငားလည္းကြ်န္ေတာ္တို႔နာဂလူမ်ိဳးမ်ား၏ရပ္တည္

ခ်က္ကို အျခားေသာ အေရးအခင္းႏွင့္ေရာေႏွာၿပီး ေပါ့ေလွ်ာ့သြားေအာင္လုပ္ေဆာင္ေနျခင္းကိုလည္း လက္မခံႏိုင္ပါ။ ထို႔ေၾကာင့္ ဤစာတမ္းကို ထုတ္ျပန္ျခင္းျဖစ္သည္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔၏ညီအစ္ကိုမ်ား နာဂ

ႏိုင္ငံေတာ္၏ အေရးကို ေဒသခံလူမ်ိဳးမ်ား၏အေရးအခင္းပမာ လုပ္ေဆာင္ေနသူမ်ားအေနျဖင့္ နာဂႏိုင္ငံေတာ္၏အေရးအေပၚ အျမင္မွန္ကိုရလာလိမ့္မည္”ဟု ေမွ်ာ္လင့္သည္။ အဆံုးသပ္အေနျဖင့္ ေျပာခဲ့သည္မွာ-“ကြ်န္ေတာ္တို႔ရဲ႕အေရးဟာ ဘာလဲဆိုတာသိဖို႔သာ အေရးႀကီးတာမဟုတ္ဘူး။ ကြ်န္ေတာ္တို႔အေရးဟာ ဘာလဲဆိုတာကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္းေျပာႏိုင္ဖို႔လည္း အေရးႀကီးတယ္။ ဘာေၾကာင့္လည္းဆိုေတာ့လူေတြကကြ်န္ေတာ္တို႔ဘယ္လိုေျပာလိုက္သလဲ အဲဒီလိုဘဲလက္ခံသြားမယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ကကြ်န္ေတာ္တို႔ရဲ႕ အေရးဟာ ေဒသခံလူမ်ိဳး အေရးအခင္းဘဲလို႔ ေျပာလိုက္ရင္ လူေတြက

အဲဒီလိုဘဲ မွတ္ယူသြားမယ္။ ဒါဆိုရင္ ကိစၥက အဲဒီမွာဘဲ ဆံုးသြားမယ္။ ဒါေပမဲ့ ကြ်န္ေတာ္တို႔က နာဂလူမ်ိဳးဟာ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ ျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာလိုက္ရင္ ေကာင္းတဲ့သေဘာထားရွိတဲ့လူေတြက ကြ်န္ေတာ္တို႔ကိုႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံအျဖစ္အသိအမွတ္ျပဳသြားမယ္။ဒါေၾကာင့္ကြ်န္ေတာ္တို႔စကားတစ္ခြန္း

တည္းေျပာဖို႔သာ အေရးႀကီးတာမဟုတ္ဘူး။ အေရးတစ္ခုတည္းကိုသာ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ညီတူညီမွ် ေျပာဖို႔လည္းအေရးႀကီးတယ္”ဟူ၍တင္ျပခဲ့သည္။သူတို႔ႏိုင္ငံျခားသို႔ေရာက္သြားေသာအခါကမၻာ့အၾကမ္းဖက္သမား အူဆမာဘင္လာဒင္ အာလ္ကိုင္ဒါ (Osama Ben Laden, AL-Qaeda) အဖြဲ႔ႏွင့္ပါကစၥတန္

မွအဆက္အသြယ္လုပ္ၿပီး၁၉၉၄-ခုႏွစ္တြင္သူတို႔၏ရဲေဘာ္(၇)ေယာက္လြတ္ၿပီးအခ်ိန္ကိုက္ေဖါက္ခြဲ

ေသာ ဗံုးထုတ္လုပ္မႈ ပညာသင္တန္းကို တက္ေစခဲ့သည္။ ထိုသင္တန္းတြင္ပါဝင္ခဲ့ေသာ္ ရဲေဘာ္မ်ား မွာ-Shimreishang Tangkhul, Daniel Tangkhul, Levi Tangkhul, Vikiye Zhimomi Sema, Hokugha Sema, Reilung Zeliang and Allen Rongmei တို႔ျဖစ္ၾကသည္။သူတို႔ (၇) ေယာက္အထဲမွ Vikiye Zhimomi သည္ ၂ဝဝ၅-ခုႏွစ္တြင္ ခပ္လန္အဖြဲ႔သို႔ ကူးေျပာင္းဝင္ေရာက္လာခဲ့သျဖင့္ သူတို႔မည္

သို႔မည္ပံု အာဖဂန္နစ္စတန္ႏိုင္ငံေတာ္ရာေဘာ္ရာ (Torabora) အူဆမာဘင္စခန္းသို႔ သြားေရာက္ သင္တန္းယူခဲ့ပံုကို အိႏိၵယအေရွ႕ေျမာက္ပိုင္းေဒသသတင္းေထာက္မ်ားအား ေအာက္ပါအတိုင္းေျပာခဲ့

သည္။“က်ေနာ္နအဆကအဖြဲ႔သို႔၁၉၉၃-ခုႏွစ္မွာဝင္ခဲ့ၿပီးေတာ့ စစ္သင္တန္းတစ္ႏွစ္နာဂလန္းမွာဘဲတက္

ခဲ့တယ္။ က်ေတာ္တို႔သင္တန္းသားေတြအထဲမ ွထူးျခားတဲ့သင္တန္းတက္ဖို႔ထူးခၽြန္တဲ့လူေတြကိုေရြးခဲ့

တယ္။ အဲဒီအထဲမွာက်ေတာ္လည္းအေရြးခံရတယ္။က်ေတာ္တို႔နာဂလန္းကေနရွီေလာင္ၿမိဳ႔သို႔သြားခဲ့ၿပီး ဘဂၤလာေဒ့ရွ္ ျပည္ဘက္သို႔ ေဒၚကီးနယ္စပ္ကေန ဝင္သြားခဲ့တယ္။ အထူးသင္တန္းသြားမည့္သူေတြ ဆိုတဲ့စာပါေသာေၾကာင့္လမ္းမွာအခက္အခဲဘာမွမၾကံဳဘူး။ နယ္စပ္ေရာက္သြားေတာ့ထိုစာကို နယ္စပ္

ေစာင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တပ္သားေတြကိုေပးတယ္။ သူတို႔က နအဆက(အ-မ) အရာရွိကိုေပးတယ္။ ထိုစာကႏိုင္ငံျခားကူးလက္မွတ္ လုပ္ဖို႔အေထာက္ အကူျဖစ္ခဲ့တယ္။ က်ေတာ္ တို႔ CHT စခန္းမွာရက္

အနည္း ငယ္ၾကာေနခဲ့တယ္။ ထိုစခန္းမွာ အျခားအေရွ႕ေျမာက္အိႏိၵယေတာ္လွန္ေရးသမားေတြကို လည္းေတြ႔တယ္။ ႏိုင္ငံျခားကူးလက္မွတ္ လုပ္ၿပီးၿပီျဖစ္ေၾကာင္းအေၾကာင္းၾကား လာတယ္။ ထိုအခါ က်ေတာ္တို႔စခန္းကေနထြက္သြားခဲ့တယ္။ဒါေပမဲ့ႏိုင္ငံျခားကူးလက္မွတ္မွာျပည့္စံုမႈမရွိေသးေၾကာင္းသိရသျဖင့္ CHT စခန္းသို႔ျပန္သြားခဲ့တယ္။လက္မွတ္ကိုေသခ်ာေအာင္လုပ္ၿပီးေနာက္ ဘန္ေကာက္သို႔သြား

တယ္။ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕မွာ ေမြဝါႏွင့္ အျခား နအဆက ေခါင္းေဆာင္မ်ားကိုေတြ႔တယ္။ ထိုကေနအီဆ

လမ္မာဘတ္ၿမိဳ႕(ပါကစၥတန္)သို႔ သြားတယ္။ ၿပီးေတာ့ အာဖဂန္နစ္စတန္ ကန္ဒါဟာသို႔ကုန္းလမ္းျဖင့္

သြားတယ္။ ထိုမွ သင္းတန္းေပးရာ စခန္းေတာ္ရာေဘာ္ရာသို႔ သြားခဲ့တယ္။သြားရာလမ္းတေလွ်ာက္

လံုးမွာ (အ-မ) အဖြဲ႔အရာရွိမ်ားက အဆက္အသြယ္ ျပဳလုပ္တဲ့အခါ က်ေနာ့္ကို ေကာင္းေကာင္း

သိသာႏိုင္ေအာင္ အဝတ္အစားကို မလဲပဲဝတ္ဖို႔ က်ေနာ့ေခါင္းေဆာင္က ေျပာတယ္။အီဆလမ္မာဘတ္

ႏွင့္ဘန္ေကာက္ေတြမွာအ-မအဖြဲ႔ရဲ႕ဆက္သြယ္ေရးကြန္ယက္ဟာအံ့ဩစရာ ေကာင္းေလာက္ေအာင္

ပါပဲ။”“က်ေနာ္တို႔ရဲ ့ခရီးကေတာ့ အင္မတန္မွ ေခ်ာမြတ္ပါတယ္။ ဘာမွလည္း အခက္အခဲမရွိဘူး။ အေရးႀကီးတဲ့ပုဂၢိဳလ္ေတြကိုဆက္ဆံသလိုဆက္ဆံၾကတယ္။ေၾကာက္ရြံ႕စရာဘာမွမရွိ ဘဝမွာၾကည္ႏူးစ

ရာဘဲ။အာလ္ကိုင္ဒါရဲေဘာ္ေတြကက်ေနာ္တို႔သင္တန္းသားေတြကိုအေကာင္းဆံုးလံုၿခံဳေရးကိုေပးတယ္။ က်ေနာ္တို႔စခန္းမွာအူဆမာဘင္လာဒင္လည္းတစ္ပတ္မွာတစ္ခါလာေလ့ရွိတယ္။လူတိုင္းက က်ေနာ္ႏွင့္ ေလးေလးစားစားဆက္ဆံၾကတယ္။ေမြဝါရဲ႕နာမည္ကိုလည္းအာလ္ကိုင္ဒါေတြအားလံုး ေကာင္းေကာင္း

မြန္မြန္သိၾကတယ္။ သင္တန္းတက္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ေမြဝါက အီဆလမ္မာဘတ္မွာ ရွိတယ္လို႔တစ္ခါႏွစ္

ခါမကေျပာတာၾကားတယ္။သင္တန္းရွစ္လတက္တယ္။သင္တန္းမွာ RDX ႏွင႔္ TNT ျပဳလုပ္နည္းေတြ

ၿပီးေတာ့အဖ်က္လုပ္ငန္းမွာထူးခၽြန္လာေအာင္သင္ၾကားတယ္။သင္တန္းမွာ LTTE (တာမီးၾကားသူပုန္) အဖြဲ႔မွအေယာက္(၅ဝ)ပါဝင္ခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့အေရွ႕ေျမာက္ အိႏိၵယ ေတာ္လွန္ေရးသမားေတြကေတာ့ မပါဘူး။” “သင္တန္းၿပီးၿပီျပန္လာၾကတဲ့အခါ က်ေနာ္က ဘဂၤလားေဒ့ရွ္မွာ ေနခဲ့ၿပီးေတာ့အေရွ႕ေျမာက္

အိႏိၵယေတာ္လွန္ေရးသမားေတြကိုရက္အေတာ္ၾကာေဖါက္ခြဲေရးသင္တန္းပို႔ခ်ခဲ့တယ္။နာဂလန္းေရာက္လာေတာ့သင္တန္းဆရာျဖစ္လာခဲ့တယ္။ဒီမာပိုမီးရထားဘူတာရံုကို ေဖါက္ခြဲဖို႔ စီစဥ္တဲ့အခါမွာလည္း ပါဝင္ခဲ့တယ္္။” ဟုေျပာၾကားခဲ့ေၾကာင္းကိုမဂၢဇင္းတြင္ သင္တန္းတက္ခဲ့သူတို႔၏ ရုပ္ပံုႏွင့္တကြဖတ္ရွဳရ

သည္။(၂ဝဝ၆-ခုႏွစ္ ေဖေဖၚလ(၁) ရက္ထုတ္ Northeast Sun မဂၢဇင္းမွ ေကာက္ႏႈတ္ခ်က္)။သူခပ္လန္

အဖြဲ႔သို႔ေရာက္လာၿပီးေနာက္ ဦးဖိုးတြယ္ ဇိေမာ္မီ (က်ေနာ္တို႔အဖြဲ႔) မွတဆင့္ သူ (Viki Ye Zhimomi) ႏွင့္အဆက္အသြယ္လုပ္ၿပီးသူတို႔၏သင္ခန္းစာအခ်က္အလက္ေတြကိုေမးခဲ့ရာ သူကေအာက္ပါအတိုင္း က်ေနာ္အား ေပးပို႔ခဲ့သည္။

1. Programme Time Device = PTD

2. All Time Switch (Device) = ATS

3. Explosive Chemical = PETN (PETRA, ETA,TRI,NITRO)

4. Research Development Formula = X = RDX

5. Consist of 4 live wire for define time i.e 7, 14, 28, 56 minutes.

သူတို႔သင္တန္းၿပီးဆံုး၍ ျပန္လာၾကေသာအခါ ရွီေလာင္ၿမိဳ႕တြင္ အိႏိၵယရဲေတြႏွင့္တိုက္ပြဲျဖစ္ရာတြင္ Allen Rongmai က်ဆံုးခဲ့သည္။ Vikiye ကိုလည္း ၂ဝဝ၅-ခုႏွစ္ အဆံုးပိုင္းတြင္ အလုပ္မွျဖဳတ္ခဲ့သည္။ Hokugha Sema သည္သင္တန္းကာလပတ္လံုး က်န္းမာေရးမေကာင္းသျဖင့္ သင္တန္းမတက္ႏိုင္ခဲ့

ေၾကာင္း။ထို႔ေၾကာင့္ခု အ-မအဖြဲ႔တြင္ အလုပ္လုပ္ကိုင္ေနသူမွာ က်န္ေသာ ေလးေယာက္သာ ျဖစ္သည္။

နာဂလန္းသို႔ေရာက္လာၿပီး သူတို႔တတ္ေျမာက္လာေသာ ပညာကို ပထမဦးဆံုးအသံုးခ်သည္မွာ ၁၉၉၆-ခုႏွစ္္ဒီဇင္ဘာလ (၂၅)ရက္ ခရစဏမတ္ပြဲေန႔တြင္ ျဖစ္သည္။ ထိုေန႔တြင္ K. Hollohon ရဲ႕ မိသားစုမ်ား ခရစၥမတ္ပြဲေတာ္ဘုရားေက်ာင္းတက္ၿပီးျပန္လာၾကေသာကား(Gypsy)ကို ATS ဗံုးကိုေဝးထိန္းခလုပ္ျဖင့္ ေဖါက္ခြဲခဲ့သည္။ထိုေဖါက္ခြဲမႈတြင္ေဟာ္ေလာ္ဟြန္း၏ဇနီးဝီးေတာ္လီ၊သမီးနီးေရွလာ။ ေျမး(မ)ေဟာ္ေတာ္

လီ၊ေျမး(က်ား)အသက္(၂)ႏွစ္နီးေနာ္ေတာ္ တို႔ပြဲျခင္းၿပီး က်ဆံုးခဲ့သည္။သူတို႔၏လုပ္ရပ္မွာဦးေဟာ္ေလာ္

ဟြန္းအားလုပ္ႀကံရန္ျဖစ္သည္။သို႔ေသာ္ထိုကားတြင္သူမပါခဲ့သျဖင့္အသက္ေဘးမွလြတ္ေျမာက္ခဲ့သည္။ဤေဖါက္ခြဲမႈကို အ-မအဖြဲ႔ Lt.Philip Tangkhul ကဦးေဆာင္ခဲ့သည္။ သူတို႔အားလံုးကို ခပ္လန္အဖြဲ႔မွ ဗုိလ္ႀကီး ဖိုးတြယ္တို႔က (နအကသို႔ ဝင္မလာခင္) အျပတ္ ရွင္းႏိုင္ခဲ့ေၾကာင္း ေျပာျပခဲ့သည္။

တဖန္ထို ATS ဗံုးကို၁၉၉၉ခုႏွစ္ႏိုဝင္ဘာလ (၂၉) ရက္တြင္ဦး S.C.Jamir (ထိုအခ်ိန္နာဂလန္း

ျပည္နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္ခဲ့သူ) အားလုပ္ႀကံရန္တိုက္ခိုက္ရာတြင္ အသံုးျပဳခဲ့သည္။ သူဒီမာပိုမွကိုမားၿမိဳ႕

သို႔အလာတြင္ ေဖရီးမားႏွင့္ပီးေဖးမားရြာအၾကားတြင္ Brig.HanshiTangkhul ဦးေဆာင္ၿပီး ၿခံဳခိုတိုက္

ခိုက္ခဲ့သည္။ ဤတိုက္ခိုက္မႈတြင္ အင္မတန္ပင္းထန္ေသာဗံုး(၁၄) လံုးေဖါက္ခြဲခဲ့ေၾကာင္း။ အိႏိၵယရဲမ်ား

ကထိုမွ်ျပင္းထန္ေသာ ဗံုးေဖါက္ခြဲျခင္းကို မၾကားခဲ့ဘူးေၾကာင္း။ ထိုဟာသည္ RDX ဗံုးသာျဖစ္မည္ဟု

မွတ္ခ်က္ခ်ခဲ့သည္။ ထိုတိုက္ခိုက္မႈတြင္S.C. Jami သည္ အသက္ေဘးမွ လြတ္ေျမာက္၍ကိုယ္ရံေတာ္ ႏွစ္ေယာက္သာ က်ဆံုးခဲ့သည္။ထိ႔ုေနာက္ အခ်ိန္ကိုက္ေဖါက္ခြဲေသာ ဗံုးကို ၂ဝဝဝ-ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ (၁၈) ရက္တြင္ဒီမာပိုမွ ေဝါခါးၿမိဳ႕သို႔သြားေသာ ဘတ္စကားေပၚတြင္ ေထာင္ခဲ့သည္။ ထိုဗံုး ေဝါခါး မေရာက္ခင္လံုဆာရြာနားတြင္ ေပါက္ကြဲခဲ့သျဖင့္ ခရစၥမတ္ပြဲရာသီတြင္မိဘမ်ားထံ ျပန္လာၾကေသာ

ေက်ာင္းသားမ်ား (၄) ေယာက္ပြဲျခင္းၿပီး ေသဆံုးခဲ့သည္။ အျခား (၁၂) ေယာက္ ဒဏ္ရာျပင္းထန္စြာရခဲ့

သည္။အခ်ိဳ႕မွာ ေျချပတ္လက္ျပတ္ ျဖစ္ခဲ့ရသည္။ ထိုသို႔ျပဳလုပ္ျခင္းမွာ ၂ဝဝဝ-ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၂၂) ရက္ ေဝါခါးၿမီဳ႕တြင္ အ-မ ရဲေဘာ္မ်ား Atolu Sema ႏွင့္ Slolcha Anal တို႔က ေလာ္ထာလူမ်ိဳးအား ေစာ္ကားေမာ္ကား ေျပာဆိုခဲ့ေသာေၾကာင့္သူတို႔ႏွစ္ေယာက္အား ေလာထားလူထုက ေသသည္အထိ ရိုက္ႏွက္ခဲ့ျခင္းကို လက္စားေခ်ျခင္းအားျဖင့္ ျပဳလုပ္ခဲ့ျဖစ္သည္။၂ဝဝ၄-ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ (၂) ရက္တြင္လည္း ဒီမာပိုးတြင္ မီးရထား ဘူတာရံုႏွင့္ေဟာင္ေကာင္ အထူးေစ်းတန္းတြင္ တခ်ိန္တည္းျဖင့္ အခ်ိန္ကိုက္ဗံုးမ်ားကို ေထာင္ထားၿပီးေဖါက္ခြဲခဲ့သည္။ ဤေဖါက္ခြဲမႈတြင္ မိန္းမကေလးမ်ား အပါအဝင္ လူေပါင္း(၂၉)ေယာက္ေသဆံုးၿပီးတရာနည္းပါးဒဏ္ရာရခဲ့သည္။ထိုသို႔ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္းမွာ ေဆမားလူထုက

ေအာက္တိုဘာ (၆) ရက္တြင္ အ-မ အဖြဲ႔တို႔အား ဆန္႔က်င္ၿပီး အႀကီးအက်ယ္ ဆႏၵျပရန္စီစဥ္ေနေသာ

ေၾကာင့္ျပည္သူေတြ၏ အာရံုေျပာင္းသြာေစရန္ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။သူတို႔အား ဆန္႔က်င္ဆႏၵျပရန္ စီစဥ္ျခင္းမွာအ-မအဖြဲ႔ကအကုေတာ္ေဆမာအားလူမဆန္စြာရက္စက္ၿပီးသတ္ခဲ့ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။

သူတို႔သင္ယူလာခဲ့ေသာ ပညာရပ္သည္ နာဂတပ္မေတာ္အတြက္ အသံုးဝင္မည့္ပညာရပ္မ်ားျဖစ္သည္

မွာမွန္ေသာ္လည္းအျပစ္မဲ့ေသာ ျပည္သူေတြအားတမင္သက္သက္ အသက္ဆံုးရွံဳးေအာင္ႀကံစည္ေသာ အၾကမ္းဖက္မႈတြင္ သံုးခဲ့ျခင္းသည္ အင္မတန္ မွားယြင္းေသာ လုပ္ရပ္ျဖစ္သည္။

(၂) နအဆက(အ-မ) တို႔၏ လူသတ္မႈႀကီးမ်ား

အထက္တြင္ ေဖၚ ျပသည့္အတိုင္း အီဆက္ ေမြဝါတို႔ အေနာက္ဘက္သို႔ ေရာက္ရွိလာၾကေသာ

အခါနာဂအမ်ိဳးသား ဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ (အီဆက္-ေမြဝါ) အဖြဲ႔ကိုဖြဲ႔ၿပီးေနာက္ သူတို႔၏ေခါင္းေဆာင္မႈ

ကိုမေထာက္ခံ ဆန္႔က်င္သူအားလံုးအား ႏိုင္ငံေတာ္သစၥာေဖါက္ဟုသမုတ္ကာသတ္ခဲ့သည္။ သူတို႔၏

ေဆာင္ပုဒ္“ႏိုင္ငံေရးအာဏာပါဝါသည္ ေသနတ္ေျပာင္းဝမွထြက္သည္”ဟု ဆိုသည့္အတိုင္းသူတို႔အား

ဆန္႔က်င္သူ အားလံုးအား မညာမတာ ပစ္သတ္ခဲ့ၾကသည္။သူတို႔သတ္ခဲ့သည့္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားသည္ သံုးေထာင္ေက်ာ္ ေလာက္ရွိမည္ျဖစ္သည္။ သူတို႔၏တပ္သားမ်ားက သူတို႔၏ေခါင္းေဆာင္ေတြ UNPO

အဖြဲ႔ဝင္ျဖစ္လာေသာအခါ “အီဆက္-ေမြဝါက အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာကို ႏိုင္ငံတကာဇာတ္ခံုေပၚသို႔တင္

လိုက္ၿပီး။သူတို႔က ျပႆနာကိုေျဖရွင္းႏိုင္ေတာ့မယ္” ဟုေၾကြးေၾကာ္၍ၿမိဳ႕မ်ားရြာမ်ားတြင္ လူသတ္မႈပိုၿပီး က်ဴးလြန္ခဲ့ၾကသည္။သူတို႔ Hebron စခန္းသည္လူေတြကိုဖမ္းလာၿပီး သတ္ပစ္ရာေနရာျဖစ္လာခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္းျပည္သူလူထုကသူတို႔ စခန္းအားသခ်ိဳင္းကုန္းဟုေခၚလာခဲ့သည္။ အေရွ႕နာဂနယ္ေျမ

တြင္မူကားေမြဝါအီဆက္တို႔အားေမာင္းထုတ္လိုက္ၿပီးေနာက္အခ်င္းခ်င္းသတ္ျဖတ္မႈ အၾကမ္းဖက္မႈမ

ရွိခဲ့ပါ။ ေအးခ်မ္းစြာေနထိုင္လာခဲ့ၾကသည္။ နအဆက(အ-မ) အဖြဲ႔တို႔သည္သူတို႔ကိုယ္တိုင္နာဂလူမ်ိဳး

မ်ားအား သတ္ျဖတ္ေနခဲ့ၾကသည့္အျပင္ လူမ်ိဳးစုတခုႏွင့္တခုအၾကား ရန္တိုက္ေပး၍ တိုက္ခိုက္ေစျခင္း။ ဥပမာ-Chang လူမ်ိဳးစုႏွင့္ Konyak လူမ်ိဳးစု အၾကား, Khiamniungan ႏွင့္ Tekhrie အၾကား Kuki လူမ်ိဳးစုႏွင့္ Naga လူမ်ိဳးအၾကား ရန္တိုက္ေပး၍ အခ်င္းခ်င္း တိုက္ခိုက္ေစျခင္းစသည္ တို႔ကိုလည္း ျပဳလုပ္ခဲ့သည္၊အမွန္အတိုင္း ေျပာသူမ်ား ေရးသူမ်ားကိုလည္းသတ္ပစ္မည္ဟု ၿခိမ္းေျခာက္၍ေသာ္၎။

သူတို႔အမ်ိဳး၏ အဖြဲ႔အစည္းမွထုတ္ပယ္၍ တမ်ိဳးအဖြဲ႔အစည္းအျဖစ္ ေရးပါက ထိုအဖြဲ႔အစည္းကိုပိတ္ပင္၍ တဖံုအမွန္ကိုမထုတ္ေဖၚႏိုင္ေအာင္ပိတ္ပင္ခဲ့ၾကသည္။ တဦးႏွင့္တဦးအၾကား ယုံၾကည္မႈမရွိေအာင္ လိမ္ညာေျပာဆိုျခင္းစသည္မ်ားလည္း ျပဳလုပ္က်ဴးလြန္ခဲ့ၾကသည္။ ဤဟာသည္ကား နာဂလူမ်ိဳးတို႔၏ ရိုသားေျဖာင့္မတ္မႈတို႔ကို ပ်က္ျပားေအာင္ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။ထို႔ျပင္ ၁၉၉၇-ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လ (၁) ရက္မွစ၍ အိႏိၵယအစိုးရႏွင္႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရယူၿပီးေနာက္ပိုင္းတြင္ ရန္သူႏွင့္ ေျဗာင္လက္တြဲၿပီး ကိုယ္ရဲ့အမ်ိဳးသားမ်ားကို တိုက္ခိုက္ခဲ့ၾက သည္။အမွန္မွာ ထိုၿငိမ္းခ်မ္းေရးသည္ ရန္သူႏွင့္ေပါင္းၿပီးနာဂအစိုးရကိုတိုက္၍ရလာခဲ့ေသာၿငိမ္းခ်မ္းေရးသာျဖစ္သည္။ရန္သူကိုတိုက္၍ ရန္သူ

ႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ယူခဲ့ျခင္းမဟုတ္။ ဥပမာတခုေလးသာ တင္ျပမယ္ဆိုရင္-၁၉၉၆-ခုႏွစ္ ဇြန္လ (၄) ရက္မနက္ တစ္နာရီေလာက္အခ်ိန္တြင္ နအဆက (အ-မ) တပ္သား (အကုန္လံုး တန္ခြန္ဟု သူတို႔အဖြဲ႔ဝင္တစ္ေယာက္ကဆို)တို႔သည္ ဦးတိုးဘူနာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး

အား သူ႔အိမ္( Burma Camp Dimapur) တြင္လာ၍ ပစ္သတ္ခဲ့သည္။ ထိုပစ္သတ္သည္႔ရက္မတိုင္မွီ တစ္ပတ္ေလာက္ေရွ႕တြင္အိႏိၵယတပ္သားတို႔ည(၁ဝ)နာရီေလာက္တြင္ေရာက္လာၿပီးတံခါးလာေခါက္ခဲ့သည္။ဘယ္သူလဲဟုေမးရာ-က်ြန္ေတာ္တို႔အိႏိၵယတပ္ကပါ။လံုၿခံဳေရးကိစၥနဲ႔ခင္ဗ်ားတို႔အိမ္ကိုစစ္ေဆးရန္

လာခဲ့တာပါဟုေျပာေသာေၾကာင့္တံခါးကိုဖြင့္ေပးခဲ့ရာသူတို႔လည္းဝင္လာၿပီးဖြယ္ဖြယ္ရာရာ မစစ္ေဆးဘဲ သေဘာေလာက္သာစစ္ေဆးၿပီးျပန္သြားခဲ့ေၾကာင္း။ထို႔ေနာက္တစ္ပတ္ေလာက္ၾကာၿပီးညသန္းေခါင္ယံတြင္တံခါးလာေခါက္ျပန္သည္။ဘယ္သူလဲဟုေမးရာက်ြန္ေတာ္တို႔အိႏိၵတပ္ကပါ။လံုၿခံဳေရးကိစၥနဲ႔ခင္ဗ်ားတို႔အိမ္ကို စစ္ေဆးရန္လာခဲ့တာပါဟု ဟင္ဒီးစကားျဖင့္ အရင္ကအတိုင္း ေျပာေသာေၾကာင့္ ဒီကုလား

ေတြ ခုလည္းလာခဲ့ျပန္ၿပီထင္၍ တံခါးကိုဖြင့္ေပးခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ဤတစ္ခါသည္ အိႏိၵယတပ္က မဟုတ္ဘဲအီဆက္-ေမြဝါအဖြဲ႔ကတန္ခြန္ေတြျဖစ္သည္။သူတို႔အတင္းဝင္လာခဲ့ရာတိုးဘူလည္းသူ႔သမီး

အခန္းထဲ ေျပးဝင္ၿပီး တံခါးပိတ္သည္။သူ႔သမီးအား ၾကမ္းျပင္ေပၚသို႔ ဆြဲေမွာက္ အိပ္ေစၿပီး ျပဴတင္းေပါက္မွသူ႔အိမ္နီးနားရွိေယာက္ဖအားရန္သူေရာက္လာေၾကာင္းလွမ္းေခၚေနစဥ္ျပဴတင္းေပါက္ဘက္မွပစ္ရာတိုးဘူရင္ဘတ္တြင္မွန္ၿပီး ႏွလံုးထိမွန္ကာ ပြဲျခင္း ၿပီးေသသြားခဲ့သည္။ဤသို႔ မိမိတို႔၏နာဂ

ေခါင္းေဆာင္ကို ပစ္သတ္ၿပီး ေအာင္ၿပီ၊ ေအာင္ၿပီ၊ ေအာင္ၿပီဟု သံုးႀကိမ္ေအာ္၍ လူသတ္သမားေတြ ဝမ္းသာေပ်ာ္ျမဴးစြာ ျပန္သြားခဲ့သည္။ ထိုဟာသည္ ေအာင္ပြဲျဖစ္သေလာ ခုအခ်ိန္သူတို႔ျပန္လည္စဥ္းစား

ၾကည့္ပါက သိႏိုင္မည္ထင္သည္။သူတို႔ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရလာျခင္းသည္ရန္သူႏွစ္ဦးအၾကားတြင္ ၾကားေန အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုခုမွျဖန္ေျဖေဆြးေႏြးေပး၍ ရလာျခင္းမဟုတ္။ အိႏိၵယေခါင္းေဆာင္မ်ားက သူတို႔အား

လိုက္ရွာၿပီးေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ျဖစ္ပံုမွာ-သူတို႔ႏိုင္ငံျခားသို႔ ေရာက္သြားေသာ အခါ အိႏိၵယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္

ေဟာင္းမ်ား ျဖစ္ခဲ့ၾကေသာ Mr. Narasimha Rao,Dev Gowda ႏွင့္အမတ္ Rahesh Pilot တို႔သည္ ေမြဝါး-အီဆက္ တို႔ႏွင့္ လွ်ိ႕ဝွက္စြာေတြ႔ဆံုမႈျပဳလုပ္ခဲ့ၾကေၾကာင္း ေမြဝါးက အိႏိၵယ သတင္းေထာက္ Deepak Dewan အား Bangkok တြင္ ေတြ႔ဆံုေသာအခါ ေျပာခဲ့သည္။ ထိုေျပာၾကားခ်က္ကို ၁၉၉၈ ခုႏွစ္ဩဂုတ္လတြင္ ထုတ္ေဝေသာ Sun Magazine ၌ ေဖၚျပခဲ့သည္၊ ထိုသို႔ ေတြ႔ဆုံျခင္း၏ရလဒ္မွာ အီဆက္-ေမြဝါးအဖြဲ႔တို႔အားအိႏိၵယအစိုးရက ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေပးၿပီး။ အီဆက္-ေမြဝါးသစၥာခံ ရဲေဘာ္မ်ားကို ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အမည္ခံျဖင့္ နာဂနယ္ေျမ အရပ္ရပ္သို႔ လြတ္လပ္စြာသြားလာေစၿပီး အျပစ္မဲ့နာဂမ်ားကို သတ္ျဖတ္ေစခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ Chakhesang နယ္ေျမတြင္ နာဂဖက္ဒရယ္ တပ္သားမ်ားႏွင့္တိုက္ၾက

ေသာအခါအီဆက္-ေမြဝါးသစၥာခံတပ္မ်ားအားအိႏိၵယတပ္မွက်ည္ဆံမ်ားထုတ္ေပးခဲ့သည္။သူတို႔အား ဖက္ဒရယ္တပ္မ်ားကဝိုင္းထားလိုက္ပါကအိႏိၵယတပ္မ်ားလာညပီးလာကယ္ခဲ့သည္။သူတို႔မေဖါက္ထြင္း

ႏိုင္ေသာေနရာ နာဂဖက္ဒရယ္တပ္မ်ား ရွိရာေနရာသို႔ အိႏိၵယစစ္သား မ်ား အရင္ေစလြတ္ၿပီးအီဆက္-ေမြဝါးသစၥာခံ တပ္သားတို႔လာခဲ့ၾကသည္။ အေၾကာင္းမွာ- နာဂတပ္သားမ်ားကိုအိႏိၵယတပ္က အရင္ေမာင္းထုတ္ၿပီးေမြဝါးသစၥာခံတပ္ကိုလာေစျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ Zeliangrong ႏွင့္ Khiamniungan နယ္ေျမတြင္ေမြဝါးသစၥာခံတို႔သည္အိႏိၵယစစ္တပ္ႏွင့္ ေျဗာင္လက္တြဲၿပီး နာဂတပ္မေတာ္သားမ်ားအား တိုက္ခဲ့ၾကသည္။ဥပမာ-၁၉၉၈-ခုႏွစ္ဧၿပီလမွာအီဆက္-ေမြဝါးအဖြဲ႔တို႔သည္ ခယမ္ညဴးငန္းနယ္ေျမတြင္

အိႏိၵယတပ္သားမ်ားႏွင့္ အတူ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစစ္ဆင္ေရး (Pace Operation) ဟုအမည္ေပးထားေသာ စစ္ဆင္ေရးတြင္ပါဝင္ၿပီး ခယမ္ညဴး ငန္းရြာ (၉) ရြာကို ဝင္ေရာက္စီးနင္းခဲ့သည္။ ပန္ (Pang) ရြာတြင္ ေယာက်ၤားအားလံုးအား ေခၚစုထားၿပီး ရက္ရက္စက္စက္ရုိက္ႏွက္ခဲ့သည္။ တန္ဘိုးရွိေသာရြာသားမ်ား

၏ပစၥည္းမ်ားကို လည္းယူသြားခဲ့ၾကသည္။ Sanglao ေက်းရြာမွ ႏွစ္ျခင္းခရစ္ယာန္ ဘုရားေက်ာင္း အလွဴေငြေသတၱာေဖါက္ၿပီးရူပီးေငြႏွစ္ေသာင္း(၂ဝဝဝဝ)ႏွင့္ပန္ေဆာ(Pnaso)ေက်းရြာ မွ ဘုရားေက်ာင္း

အလွဴေငြ ေသတၱာေဖါက္ၿပီး ရူပီးေငြ ခုနစ္ေသာင္း (၇ဝဝဝဝ) မ်ားကို ဘုရားေက်ာင္းအလွဴေငြမ်ားျဖစ္

သည္ဟု ေျပာေသာ္လည္း နားမေထာင္ လုယူသြားခဲ့သည္။ ဤအီဆက္-ေမြဝါအဖြဲ႔ႏွင့္ အတူပူးတြဲၿပီး စစ္ဆင္ျခင္းကိုအိႏိၵယ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္တပ္မ(၃)ဗ်ဴဟာမွဴးက ရုပ္ျမင္သံၾကာမွာ နာဂလန္းသတင္းစာဆရာ

မ်ားက ၁၉၉၈-ေအာက္တိုဘာလ(၉) ရက္တြင္အင္တာဗ်ဴး ေတြ႔ဆုံေမးျမန္းေသာအခါဟုတ္မွန္ေၾကာင္း

ဝန္ခံခဲ့သည္။ ၂ဝဝ၅-ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီလတြင္ အီဆက္-ေမြဝါ တို႔အဖြဲ႔ အေယာက္ (၅ဝ) တို႔သည္

အိႏိၵယစစ္သား(၁ဝဝ)တို႔ႏွင့္အတူ Zeliangrong နယ္ေျမတြင္ နာဂ ဖက္ဒရယ္တပ္မေတာ္သားမ်ားအား

တိုက္ခိုက္ရန္ စစ္ဆင္ႏြဲခဲ့သည္။ စစ္ဆင္ေရးမွဴးမွာ အိႏိၵယစစ္ဗိုလ္ ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီး မဟာဝီးရ္ (Lt. Col. Mahavir) ျဖစ္သည္၊ ထိုအခါ Azuiram ရြာတြင္ရွိေသာ နာဂဖက္ဒရယ္တပ္သား ဗိုလ္ႀကီး Lamkui ဦးေဆာင္ေသာ တပ္ဖြဲ႔ကို ေဖေဖၚရီလ (၁၅)ရက္ နံနက္ (၁ဝ) နာရီအခ်ိန္တြင္ ဝိုင္း၍တိုက္ခဲ့သည္။ ဤတိုက္ပြဲမွာ အိႏိၵယတပ္သား (၄) ေယာက္ႏွင့္ အ-မ အဖြဲ႔မွ တစ္ေယာက္ (Shalumba) ေပါမိုင္အမ်ိဳး

Bakuaram ရြာမွ ဦး Shangthonang ရဲ့သား ပြဲျခင္းၿပီးက်ဆံုးခဲ့ၾကသည္။ စစ္ဆင္ေရးမွဴး ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီး မဟာဝီးရ္လည္း ဒဏ္ရာရၿပီး ေတာင္တန္း (Eight mountain Division) တပ္မ (၈) ဌါနခ်ဳပ္ Laimakhong သို႔သယ္ေဆာင္သြားခဲ့ရာ ေဖေဖာ္ရီလ (၁၇) ရက္တြင္ထိုဒဏ္ရာျဖင့္ အသက္ဆံုးသြား

ေၾကာင္း သိခဲ့သည္။နအဆက ေခါင္းေဆာင္မ်ားက သူတို႔၏ ရဲေဘာ္မ်ားအား လူသတ္ရန္ အာဏာကို

အျပည့္အဝေပးထားခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္မိမိတို႔အား ဆန္႔က်င္သူမ်ားကုိ ရြာမ်ားႏွင့္ၿမိဳ႕မ်ားတြင္ ေတြ႔

ရာသင္ခ်ိဳင္းဓါးမဆိုင္းဘဲလက္နက္မဲ့သူမ်ားကိုသတ္ျဖတ္ခဲ့ၾကသည္။ထိုသို႔လူသတ္မႈအခ်ိဳ႕ကိုစာဖတ္သူမ်ားသိရွိေအာင္ ေဖၚျပမည္ဆိုလွ်င္-၁၉၉၂-ခုႏွစ္ ေအာ္ဂုတ္လ (၁၂) ရက္တြင္ နာဂလြတ္လပ္ေရးပြဲ က်င္းပရန္သြားခဲ့ေသာဦး Joseph အဖြဲ႔ အမ်ိဳးသမီးတစ္ေယာက္အပါအဝင္ (၁၂) ေယာက္ လက္နက္မဲ့

သူမ်ားအား Chalkot ရြာမွ ဖမ္းစီးကာ သူတို႔ေက်နပ္သည္ အထိ ရိုက္ႏွက္ ရက္စက္ၾကၿပီးအကုန္သတ္

ပစ္ခဲ့သည္။ ဤအၾကင္နာတရားမဲ့စြာ သတ္ျဖတ္မႈကို ဦးေဆာင္ခဲ့သူမွာ ဗိုလ္ႀကီး Marksin Tangkhul ျဖစ္သည္။ ၁၉၉၃-ခုႏွစ္စက္တင္ဘာလ (၁၃) ရက္တြင္ JoupiKuki ရြာသားမ်ားအားမနက္အေစာႀကီး

လာဝိုင္းၿပီး အမ်ိဳးသမီးတစ္ေယာက္ အသက္ (၄ဝ) ေက်ာ္ အပါအဝင္လူေပါင္း (၈၅) ေယာက္ကို ဖမ္းၿပီးသတ္ပစ္ခဲ့သည္။ ၁၉၉၆-ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ (၉) ရက္တြင္ အထီဘုန္ရြာမွ ဒီမားပိုးသို႔ ခရစ္မတ္စ္

ေစ်းဝယ္ရန္သြားသူခရီးသည္မ်ားအားလမ္းတြင္ကီယားဝီးရြာႏွင့္မိႈင္းနမ္ႀကီး(Mhainamchi)ရြာၾကားတြင္ ပိတ္ရပ္ခိုင္းၿပီးကားထဲသို႔ေမာင္းျပန္ေသနတ္မ်ားျဖင့္“လဇတ္ပစ္ထည့္ရာကူကီးရြာသားမ်ားထိုေနရာတြင္ ပြဲျခင္းၿပီး(၂၈)ေယာက္ေသဆံုးၿပီးဒဏ္ရာျဖင့္ထိုေန႔မွာပင္ဒီမာပိုေဆးရံုတြင္တစ္ေယာက္ေသဆံုးခဲ့သည္။သံုးဆယ္(၃ဝ)ေက်ာ္ဒဏ္ရာရခဲ့သည္။ ၁၉၉၈-ခုႏွစ္ဩဂုတ္လ (၂၈) ရက္ ေသာၾကာေန႔တြင္ ဦးခပ္လန္ (ခ-အဖြဲ႔)မွ ငူေလာ္နီအသက္(၂၆) အားအီဆက္-ေမြဝါး(အ-မအဖြဲ႔)မွ ရဲေဘာ္မ်ားက ကိုဟီးမားၿမိဳ႕လယ္

ေခါင္ဘတ္စ္ကားဘူဒါရုံနားတြင္ ပစ္သတ္ခဲ့သည္။ ဤသို႔ လူထုမ်ားအၾကား ရမ္းကားပစ္ခတ္ခဲ့ရာ အရပ္သားေလးေယာက္လည္း ဒဏ္ရာရရွိခဲ့သည္။ ထိုသူတို႔မွာ-Thungdemo Lotha, Amhalie Angami, LongphaPhom (ေကာလိပ္ေက်ာင္းသား)ႏွင ့္DanielPhom တို႔ျဖစ္ၾကသည္။၁၉၉၈-ဩဂုတ္

လ (၃၁) ရက္ တနလၤာေန႔တြင္ အ-မ အဖြဲ႔တို႔သည္ ခ-အဖြဲ႔မွ Zoto Rengma ၏သား Sechito Rengma အားကိုဟီးမားၿမိဳ႕လယ္ေခါင္ Razhu လမ္းဆံုတြင္လူထုသြားလာေနသူမ်ားအၾကားပစ္ခတ္ခဲ့

ရာ။ ေဆက်ီေတာ္ ညာလက္ေမာင္းမွာဒဏ္ရာရခဲ့ၿပီး အရပ္သားသံုးေယာက္လည္း ဒဏ္ရာရရွိခဲ့သည္။ ၎တို႔မွာ- Kezhalenuo, အသက္ ၂၂ ဆရာဝန္ Murry ႏွင့္ ဆိုင္ရွင္ Dadul Haque တို႔ျဖစ္ၾကသည္။ ၁၉၉၉-ခုႏွစ္ ဇူလိုင္ (၇) ရက္ ဗုဒၶဟူးေန႔တြင္ အ-မ ရဲေဘာ္မ်ားက Moheson Anal ႏွင့္ Meohenshing Anal(အသက္၂၆၊၂၇အရြယ္)တို႔အား ကိုဟီးမားၿမိဳ႕ေမယာဆယ္ ဟိုတယ္အနား လူစီကားရာေနရာတြင္ ညေန ၄ နာရီအခ်ိန္ေလာက္၌ပစ္သတ္ခဲ့ရာကိုဟီးမားရြာမွေဒၚ Neilakuono Angami လည္းဒဏ္ရာရခဲ့

သည္။သူတို႔ႏွစ္ေယာက္မွာလက္နက္မပါၿမိဳ႕ထဲေလွ်ာက္လည္ေနသူမ်ားျဖစ္သည္။၁၉၉၉-စက္တင္ဘလ (၂၅) ရက္ တနဂၤေႏြေန႔တြင္ အ-မ အဖြဲ႔တို႔က ဆဲမားရြာသူႀကီး သံုးေယာက္အား အႀကီးအက်ယ္ ရုိက္ႏွက္ခဲ့ရာဦးကာဟူေတာ္သည္ ထိုရိုက္ႏွက္သည္႔ ညတြင္ရိုက္ဒဏ္ ေၾကာင့္ေဆးရုံ၌ ေသဆံုးသြားခဲ့

သည္။၁၉၉၉-ႏိုဝင္ဘာလ(၂၉)ရက္တြင္အ-မအဖြဲ႔တို႔ကရြာသားတစ္ေယာက္က်ဴးဘာခယမ္ညူးငန္းအား

လွ်ာလွီးအသားမ်ားလွီးၿပီး အႀကီးအက်ယ္ႏွိပ္စက္ညွဥ္းပန္းကာသတ္ပစ္ခဲ့သည္။ ၂ဝဝဝ-ခုႏွစ္ဇူလိုင္လ

တြင္အ-မအဖြဲ႔တို႔က ဦးကဲဝဲစေတရြာလူႀကီး အားဖမ္းေခၚသြားၿပီး ဒီမာပို ညဴလန္းတြင္ သတ္ပစ္ခဲ့သည္။

၂ဝဝ၁-ခုႏွစ္ ႏုိဝင္ဘာလ (၁၅) ရက္တြင္ အ-မ အဖြဲ႔တို႔က ကိုဟီးမားၿမိဳ႕တြင္ မာရူတီကား-၁၉၄၉တြင္ လိုက္ပါလာသူမ်ားအား ပစ္ခတ္ခဲ့ရာ ဟဲကူေတာ္ဆဲမား ပဲြျခင္းၿပီးေသဆုံးခဲ့ၿပီး အမ်ိဳးသမီးတဦး ေဒၚဟူေတာ္လီသည္ ဒဏ္ရာျဖင့္ေသဆံုးခဲ့သည္။ ၂ဝဝ၅-ခုႏွစ္ဇြန္လတစ္ရက္တြင္အ-မအဖြဲ႔မွလက္နက္

ကိုင္မ်ားသည္လက္နက္မဲ့သူဦး Imnungmar နာဂ ဖက္ဒရယ္အစိုးရမွ ပညာေရးဝန္ႀကီး အား ကိုဟီး

မားၿမိဳ႕ ဘီေအာ္စီရပ္ကြက္တြင္ ပစ္ခဲ့သည္။ သူဒဏ္ရာျဖင့္ ထြက္ေျပးရာ သူ႔ေနာက္အတင္းလိုက္ၿပီး

ပစ္သတ္ခဲ့သည္။ထိုႏွစ္ ၂ဝဝ၆-ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ (၁၆) ရက္တြင္ အ-မ လက္နက္ကိုင္ အဖြ႔ဲတို႔က

ဦး L.Palang နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရဝန္ႀကီး လက္နက္မပါပဲ ကိုဟီးမားၿမိဳ႕တြင္ သြားလာေနသူအား ဘတ္စ္ကားမွအဆင္းတြင္ျပည္သူလူထုေရွ႕ေမွာက္၌ပစ္သတ္ခဲ့သည္။သူသည္သူ႔သမီးအားသြားေတြ႔ရန္ အသြားတြင္ပစ္သတ္ျခင္းခံခဲ့ရသည္။၂ဝဝ၇-ခုႏွစ္ဇႏၵဝါရီလ (၁၂) ရက္တြင္ အ-မ လက္နက္ကိုင္မ်ားက အသက္အရြယ္၃၁ႏွင့္၂၄ႏွစ္ေလာက္ရွိၾကေသာေကာ္ညက္(Konyak)လူငယ္ႏွစ္ေယာက္ Pongjai Konyak ႏွင့္ Phoba Konyak ရိုးရိုးအရပ္သား တို႔အား ကိုမားၿမိဳ႕ အထူးေစ်းတန္းမွဆြဲေခၚသြားၿပီး အမ်ားႀကီးရက္စက္ၿပီးေနာက္ ေနာက္တစ္ရက္ (၁၃) ရက္ နံနက္တြင္ပစ္သတ္ၿပီး ကိုဟီးမားၿမိဳ႕ေဆးရုံ

ေနာက္ဘက္ရွိ တံတားေအာက္တြင္ ပစ္ထားခဲ့သည္။ ၂ဝဝ၇-ခုႏွစ္ မတ္လ (၁၇) ရက္တြင္ Imtishilu Ao အရပ္သား သူ႔မိန္းမႏွင့္အတူကားျဖင့္လာေနသူအား အ-မ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔တို႔က ပစ္ခဲ့ရာ Imtishilu Ao ပြဲျခင္းၿပီး ေသဆံုးခဲ့သည္။ ၂ဝဝ၈-ခုႏွစ္ ဇြန္လ (၁၃) ရက္တြင္ ကိန္ညဴရြာက ဦး Mulai ရဲ့သား Lusang ႏွင့္ ပန္ေဆာ္ရြာက ဦး Mutiu ရဲ့သား Mushiu တို႔ႏွစ္ေယာက္ (လက္နက္မဲ့) အားအ-မ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႔တို႔က ကိုဟီးမားၿမိဳ႕ အထူးေစ်းတန္းမွ ဖမ္းယူၿပီး ထိုေစ်းတန္းအနီးရွိၿမိဳ႕လယ္ ေဘာ္လံုးကြင္းသို႔ဆြဲေခၚသြားကာ သတ္ပစ္ခဲ့သည္။ ၂ဝဝ၈-ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလ (၂၈) ရက္တြင္ ဟြယ္ေတာ္အရဲ ရဲ႕သား ေတာ္ခဲေတာ္ (ခ-အဖြဲ႔မွ) လက္နက္မဲ့သည္ အ-မ အဖြဲ႔အားေတြ႔ၿပီး ေျပးသြားရာ အ-မလက္နက္ကိုင္မ်ားကသူ႔အားတစ္မိုင္နီးပါးအတင္းလိုက္ၿပီးဒီမာပိုၿမိဳ႕ဒူကန္ေဘာ္စတီး ရပ္ကြက္တြင္ ပစ္သတ္ခဲ့သည္။၂ဝဝ၈-ခုႏွစ္ေအာက္တိုဘာ(၁၇)ရက္တြင္ Khriebu Pochury အားအမလက္နက္ကိုင္

မ်ားက သူ႔၏သားမယားေရွ႕မွ ဆြဲေခၚသြာၿပီး ကိုဟီးမားၿမိဳ႕လွ်ပ္စစ္ရုံရပ္ကြက္တြင္ ပစ္သတ္ခဲ့သည္။ သူ႔၏အေလာင္းကို ေအာက္တိုဘာ (၁၉) ရက္တြင္မွ ေတြ႔ရွိခဲ့သည္။ ၂ဝဝ၈-ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ (၉) ရက္တြင္ ေစာ္ဆီးညဴရြာမွဦး Khrisele ရဲ့သား Theja Kent Rengma (ခ-အဖြဲ႔) အားသားမယားေရွ႕

ေမွာက္တြင္အ-မလက္နက္ကိုင္မ်ားကပစ္သတ္ခဲ့သည္။ဤဟာသည္ကားရာႏွင့္ခ်ီေသာ ျဖစ္ရပ္မ်ားထဲမွ

အနည္းငယ္မွ်ကို ဥပမာအားျဖင့္ ေဖၚျပျခင္းသာျဖစ္သည္။ ၁၉၉၇-ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္း ေန႔စဥ္လူသတ္မႈ

မွတ္တမ္းကို (Nagaland and Th.Muivah’s terrorist) စာအုပ္ထဲတြင္ေတြ႔ႏိုင္သည္။ထိုစာအုပ္ထဲတြင္ မွတ္တမ္းတင္ခဲ့သည့္စာရင္းမွာ- နာမည္ အတိအက်ျဖင့္ ၁၆၁၄ ေယာက္ရွိၿပီး ၎မွ ၃ဝဝ ေက်ာ္သည္ အိႏိၵယႏွင့္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးယူၿပီးမွသတ္ခဲ့သူမ်ားျဖစ္သည္။ဤစာရင္းတြင္လိုင္းေနာင္နယ္တြင္ သတ္ခဲ့ေသာ

ျပည္သူလူထု၏စာရင္းမပါရွိေသးပါ။နာမည္စာရင္း အတိအက် မေကာက္ႏိုင္ခဲ့သည့္ အတြက္မထည့္ႏိုင္

ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။အေျခအေနမေကာင္းေသာေၾကာင့္တန္ခြန္၊ကူကီး၊ေဆမား၊အာအူ၊ေကာ္ညက္၊ဟိုင္းေျမ ဆြမၼရာ၊ ေဖာမ္၊ ေလာ္ထား စသည့္ နယ္ေျမမ်ားမွ လူသတ္မႈစာရင္းကိုလည္း အားလံုးမေကာက္ႏိုင္ခဲ့ပါ။

ထို႔ေၾကာင့္အထက္ပါစာအုပ္တြင္တင္ျပသည့္စာရင္းမွာ ထက္ဝက္ေလာက္ပင္ ရွိမည္မထင္ပါ။ သူတို႔ သတ္ခဲ့ေသာနအကေခါင္းေဆာင္မ်ားရဲေဘာ္မ်ားႏွင့္အဖြဲ႔ဝင္မ်ားသည္(၂ဝဝ)ေက်ာ္ရွိသည္။ေနာက္ဆံုး

မွတ္တမ္းအရ နအဆက(အ-မ)အဖြဲ႔မွ နာဂဖက္ဒရယ္တပ္မေတာ္အား ေနာက္ဆံုး တိုက္ခိုက္ခဲ့သည္မွာ ၂ဝ၁ဝ-ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၂) ရက္ေန႔တြင္ျဖစ္သည္။ ထိုအခ်ိန္ တြင္ နာဂတပ္မေတာ္သားမ်ားသည္(၄၇) ႀကိမ္ေျမွာက္ နာဂတပ္မေတာ္ေန႔ကို ဇႏၷဝါရီလ (၃)ရက္တြင္ က်င္းပရန္အတြက္ ေကခ်ီေမေတာ္မား ရြာတြင္စုေဝးကာအစီအစဥ္ျပဳ႕လုပ္ေန ၾကစဥ္ လာတိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုပစ္ခတ္မႈတြင္ နာဂဖက္ဒရယ္ တပ္မေတာ္မွ တပ္ၾကပ္ႀကီး ဝဲဆားယီ က်ဆံုးခဲ့သည္။ သူတို႔ဘက္မွ အက်အဆံုးကို မူကားမသိရွိခဲ့ပါ။ ဤလုပ္ရပ္သည္နာဂတပ္မေတာ္ေန႔ကို ဆန္႔က်င္ ေသာလုပ္ရပ္ျဖစ္သည္။ထိုသို႔ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား၏

အေရးႀကီးေသာေန႔ရက္မ်ားကို ဆန္႔က်င္ တိုက္ခိုက္ခဲ့သည္မွာ ဤတႀကိမ္သာ မဟုတ္ေပ။ ၁၉၈၅-ခုႏွစ္တြင္လည္း(၃၈)ႀကိ္မ္ေျမွာက္နာဂႏိုင္ငံေတာ္လြတ္လပ္ေရးေန႔ပြဲကိုေက်ြးလြန္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ က်င္းပေနေသာနာဂျပည္သူ လူထုအားလာတိုက္ခဲ့၍ အျပစ္မဲ့ျပည္သူမ်ား (၄) ေယာက္ေသဆံုးခဲ့သည္။ ဤတိုက္ခိုက္မႈတြင္အိႏိၵယတပ္စခန္း(Manipur Rifle)မွအခ်ကျ္ပမီးပထမပစ္ေဖါက္ၿပီးမွတိုက္ခဲ့ေၾကာင္း

အတိုက္ခံခဲ့ရေသာ ျပည္သူမ်ားက ေျပာျပခဲ့သည္။ အထက္တြင္ေဖၚ ျပသည့္အတိုင္း ၁၉၉၂-ခုႏွစ္တြင္ လြတ္လပ္ေရးပြဲက်င္းပရန္သြားသူတို႔(၁၂)ေယာက္အားသတ္ခဲ့သည္။၂ဝဝ၄-ခုႏွစ္တြင္ေခါင္းေဆာင္ႀကီး ဖီဇို၏ ရာျပည့္ေန႔ ေမလ (၁၆) ရက္တြင္ က်င္းပရန္ စီစဥ္ေနေသာအခ်ိန္တြင္ ထိုပြဲက်င္းပရန္ စီစဥ္ေရးေကာ္မတီအတြင္းေရးမွဴးဦးကားကာအားေမလ(၁၄) ရက္တြင္ဖမ္းၿပီး Hebron စခန္းသို႔ေခၚ သြားခဲ့သည္။ထို႔ျပင္ေကာ္မတီဥကၠဌဦးအဝီးအားလည္းဖမ္းရန္ႀကိဳးစားခဲ့သည္။သို႔ေသာ္သူပုန္းလိုက္သ ျဖင့္ မဖမ္းႏိုင္ခဲ့ပါ။ ျပည္သူလူထုပြဲသို႔မလာႏိုင္ေအာင္ ၿခိမ္းေျခာက္သည့္ အေနျဖင့္ ထိုပြဲက်င္းပမည့္ မနက္(၇) နာရီေလာက္တြင္လည္း ပြဲက်င္းပမည့္ေနရာ အနီးတြင္ ဗံုးတစ္လံုး ေဖါက္ခြဲခဲ့သည္။ ထိုပြဲသို႔

မသြားၾကရန္ သြားပါက အႏၱရာယ္ႏွင့္ ႀကံဳရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ျပည္သူလူထုအားဖုန္းျဖင့္ၿခိမ္းေျခာက္ခဲ့

သည္။ သို႔ေသာ္သူတို႔၏ ၿခိမ္းေျခာက္မႈကိုမမႈဘဲ ျပည္သူလူထုေျခာက္ေထာင္ေက်ာ္ ပြဲသို႔လာေရာက္ခဲ့

သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ပြဲက်င္းပေနစဥ္ျပည္သူ လူထုအားေျခာက္လွန္႔သည့္အေနျဖင့္ပြဲက်င္းပရာေနရာအ

နားတြင္တဖန္ဗံုးတစ္လံုးထပ္မံေဖါက္ကြဲခဲ့ျပန္သည္။ ထိုလုပ္ရပ္ေတြေၾကာင့္ျပည္သူလူထုမတုန္လႈပ္ခဲ့ပါ။ ပြဲကို ေကာင္းမြန္စြာ ၿပီးစီးေအာင္က်င္းပခဲ့သည္။ ထိုပြဲတြင္ ခယမ္ညဴးငန္း ရိုးရာအကအဖြဲ႔ (၁ဝဝ) ေလာက္သည္သူတို႔၏နာဂဒိုင္းတြင္(NNC) ဟုေရးကာ ကခဲ့သည္။ ၾကာေခဆန္တို႔လည္း သူတို႔၏ ရိုးရာ

အက ကခဲ့သျဖင့္ ပြဲကိုစည္ကားေစခဲ့သည္။ထိုျပင္ ၂ဝဝ၆-ခုႏွစ္ နာဂလန္း ဖက္ဒရယ္ အစိုးရဖြဲ႔စည္း

လာခဲ့သည့္ (၅ဝ) ႏွစ္ျပည့္ေျမွာက္ ေရႊရတုသဘင္ (Golden Jubilee) ပြဲ မတ္လ(၂၂) ရက္တြင္ မက်င္း

ပျဖစ္ေအာင္လည္းအမ်ိဳးမ်ိဳးအေႏွာက္အယွက္ေပးခဲ့သည္။သို႔ေသာ္အိႏိၵယ၏ႏိုင္ငံေတာ္ေန႔ပြဲမ်ားကိုကား

အေႏွာက္အယွက္ေပးမည္ မဟုတ္ေၾကာင္း ေၾကျငာခဲ့သည္။ အထက္တြင္ တင္ျပသည့္လူသတ္မႈမ်ား

အားစဥ္းစားၾကည့္ပါက-က္နက္မဲ့သူမ်ား မိမိညီအစ္ကိုမ်ားအားအဘယ္ေၾကာင့္သတ္ခဲ့ၾကသနည္း။ထိုသို႔

ပစ္သတ္ ရန္အဘယ္ေၾကာင့္ အမိန္႔ေပးခဲ့ၾကသနည္း။ ထိုသို႔ ညီအစ္ကိုမ်ားကို ပစ္သတ္၍ ဘာအက်ိဳး

ေက်းဇူးခံစားခဲ့ ၾကသနည္း။ နာဂညီအစ္ကိုမ်ား အခ်င္းခ်င္း ရန္သူျဖစ္ေအာင္ အဘယ္ေၾကာင့္လိမ္လည္ ေဟာေျပာခဲ့ၾကသနည္းဟု မိမိစိတ္ထဲတြင္ေမးခြန္းထုတ္ၾကမည္မွာ အမွန္ပင္၊ သူတို႔သည္မိမိတို႔၏လူမ်ိဳး

မ်ားအားရက္စက္စြာ သတ္ျဖတ္ျခင္းအတြက္ အက်ိဳးခံစားခဲ့ၾကသည္မွာမွန္၏။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ၁၉၉၇ခုႏွစ္တြင္ အိႏိၵယအစိုရမွနအဆက(အ-မ)အဖြဲ႔တို႔အား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေပး၍ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုေၾကး ရူပီးေငြ ကုေဋသုံးရာေျခာက္ဆယ္ငါး(၃၆၅)ေပးခဲ့သည္။ ထိုရရွိေသာဆုေၾကးေငြမ်ားအျပင္ျပည္သူလူထု

ထံမွ အတင္းအဓမၼေတာင္းယူ ရရွိေသာေငြမ်ားျဖင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရရွိသည္႔ေနာက္ပိုင္း နအဆက အရာရွိတိုင္းတိုက္အိမ္္ႀကီးမ်ားေဆာက္လုပ္ၿပီးဇိမ္ခံကားမ်ားျဖင့္အရွက္မရွိဇိမ္ခံ၍ေနထိုင္လာခဲ့ၾကသည္။

သူတို႔မွာကိုယ္က်ိဳးရွာသမားမ်ား တကိုယ္ေကာင္းဆန္သူမ်ား ျဖစ္သည္ကို သူတို႔၏လုပ္ရပ္ကသက္ေသ

ျပသြားၿပီျဖစ္သည္။ တကယ္တန္း တိုင္းျပည္ ႏွင့္လူမ်ိဳးကိုခ်စ္ေသာ နာဂလူငယ္မ်ားအား သူတို႔ကမိမိတို႔

၏ကိုယ္က်ိဳးအတြက္ အလြဲသံုးစား လုပ္ခဲ့ၾကသည္။ နအဆက ေခါင္းေဆာင္မ်ားက ေျပာတိုင္းယံု ခိုင္းတိုင္းလုပ္ေသာ နာဂလူငယ္မ်ားသည္ မိမိတို႔၏ညီအစ္ကိုမ်ားအား တိုက္ရင္း အလကားသက္သက္ အသက္ဆံုးရွဳံးသြားခဲ့ၾကရရွာသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ႏွစ္ေပါင္း ၃ဝ (၁၉၈ဝ မွ ၂ဝ၁ဝ) အတြင္းသူတို႔၏လုုပ္ရပ္

အားလုံးကိုေလ့လာၾကည့္ေသာအခါနာဂအမ်ိဳးသားမ်ားအတြက္ေကာင္းက်ိဳးမေဆာင္ရြက္ဘဲဆိုးက်ိဳးကိုသာျပဳလုပ္လာခဲ့ၾကသည္။ ဤဟာသည္ကားနာဂအမ်ိဳးသားေရးသမိုင္းတြင္ အဆိုးဝါးဆံုးအရိုင္းစိုင္းဆုံး

ေသာလုပ္ရပ္မ်ားကိုနာဂအမ်ိဳးသားဆိုရွယ္လစ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားကႏွစ္ေပါင္းသံုးဆယ္လံုးလံုးအျမင္မွန္မရပဲ က်ဴးလြန္ခဲ့ၾကေသာ အမွားလုပ္ရပ္မ်ားျဖစ္သည္။ ယေန႔တိုင္သူတို႔သည္ မိမိတို႔၏အမွားကို လုံးဝ ဝန္မခံလိုၾကပါ။ အမွားကိုအမွန္ျဖစ္ေအာင္ လုပ္ခ်င္ၾကေသးသည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္းနာဂညီအစ္ကိုမ်ား

ၾကား ျပ၏နာေျဖရွင္းရန္ နာဂမ်ားအခက္ႀကံဳေနၾကျခင္း ျဖစ္သည္။

(၃) နအဆက (အ-မ) အဖြဲ႑ ႏွင့္ အိႏိၵယ ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပံု၊

ဆိုရွယ္လစ္ဝါဒီေမြဝါသည္ သူ႔အားအန္တုမည့္ေခါင္းေဆာင္မွန္သမွ်အား အျခားလူမ်ိဳးမ်ားမွျဖစ္

ေစသူ႔၏တန္ခြန္ အမ်ိဳးထဲမွျဖစ္ေစ အကုန္သတ္ပစ္ခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ ေထာင္ႏွင့္ခ်ီႈ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား

အားသတ္ပစ္ခဲ့သည္။ေနာက္ဆံုးတြင္နာဂအမ်ိဳးသားေရးကိုပါသတ္ပစ္ရန္ႀကိဳးစားလာသည္။ထိုသို႔ေသာရည္ရြယ္ခ်က္ျဖင့္ ၂ဝဝ၁-ခုႏွစ္တြင္ အခ်က္ (၃၁)ပါခ်ာတာကို အိႏိၵယအစိုးရအား တင္သြင္းကာ အထူးျပည္နယ္အတြက္ ေဆြးေႏြးလာခဲ့ၾကသည္။ ထို (၃၁) ခ်ာတာသည္ဆြယ္ဆား၏ အဆိုျပဳခ်က္ျဖစ္

ေသာကာကြယ္ေရး၊ႏိုင္ငံျခားေရး၊ဘ႑ာေရးကိုဗဟိုအစိုးရကခ်ဳပ္ကိုင္၍ႀကံေသာအာဏာကိုျပည္နယ္သို႔ခြဲေဝရန္ဟူေသာအဆိုျပဳခ်က္ပင္ျဖစ္သည္။ထိုခ်ာတာတြင္အေနာက္ဘက္တြင္ရွိေသာနာဂလူမ်ိဳးမ်ား၏နယ္ေျမ (မာနီပို၊အာရို နာၾကာ၊ အာသန္) ျပည္နယ္မ်ားမွ နာဂနယ္ေျမမ်ားအား နဂလန္းျပည္နယ္ႏွင့္

ေပါင္းစည္းကာ ႀကီးမားေသာနာဂလန္းျပည္နယ္ ထူေထာင္ရန္အတြက္ တင္ျပထားခဲ့သည္။ အေရွ႕နာ

ဂနယ္ေျမမ်ားအတြက္မွာမူကား ထိုအဆိုျပဳခ်က္ႏွင့္ ပတ္သက္မည္မဟုတ္ေၾကာင္းေရးသားထားသည္။

သူတို႔၏ အဆိုျပဳခ်က္ကို မာနီပို၊ အာသန္၊ အာရိုနာၾကာျပည္နယ္မ်ားမွ အႀကီးအက်ယ္ ကန္႔ကြက္လာ

ခဲ့သည္။ အိႏိၵယဗဟိုအစိုးရမွ လည္း ျပည္နယ္နယ္စပ္ကိုထပ္မံ၍ မေရးဆြဲႏိုင္ေၾကာင္း။ ထပ္ခါတလဲလဲ ေျပာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ေမြဝါ အီဆက္တို႔ေက်နပ္ေအာင္ သူတို႔အခ်င္းခ်င္း သေဘာတူခဲ့သည့္အတိုင္း ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားကိုႏိုင္ငံျခားတြင္လုပ္လိုက္အိႏိၵယတြင္လုပ္လိုက္ျဖင့္ဆယ္ႏွစ္ေက်ာ္ၾကာေအာင္ေဆြးေႏြး

လာခဲ့ၾကသည္။

၂ဝဝ၇-ခုႏွစ္ေဖေဖၚရီလတြင္ေဒလီၿမိဳ႕ေတာ္တြင္ေမြဝါကဦးေဆာင္၍လာေသာနအဆက(အ-မ)

ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္အိႏိၵယေခါင္းေဆာင္မ်ားေဆြးေႏြးၾကေသာအခါအိႏိၵယေခါင္းေဆာင္မ်ားက အိႏိၵယ

ႏိုင္ငံ၏ေျခခံဥပေဒစာအုပ္ကိုအစည္းအေဝးစားပြဲသို႔ယူေဆာင္လာၿပီးထိုအစည္းအေဝးတြင္“ခင္ဗ်ားတ႔ိုလိုခ်င္ေသာ ဥပေဒပုဒ္မကို ဘယ္မွာထည့္လို႔ရမလဲ။ ဒီအိႏိၵယအေျခခံဥပေဒ စာအုပ္ကိုယူသြားၿပီး ေလ့လာၿပီးေတာ့ ထည့္ၾကည့္ပါ”ဟုေျပာကာ ဦးေမြဝါအားေပးခဲ့သည္ ဆိုသည္။ ထိုစာအုပ္ကို ေမြဝါကလက္ခံပါက ႏိုင္ငံေရးအရ ေမြဝါအေနျဖင့္ အိႏိၵယအေျခခံဥပေဒကို လက္ခံလိုက္ၿပီဟု အဓိပၸါယ္ရွိသည္။လက္မခံပါက-ဒါဆိုရင္ဘာျဖစ္လို႔အထူးျပည္နယ္ေတာင္းေနသလဲဟုေမးခြန္းေမးလာ

မည္။ထို႔ေၾကာင့္ေမြဝါလည္းထိုစာအုပ္ကိုလက္ခံၿပီး လာခဲ့သည္။ နာဂလန္းသို႔ေရာက္လာေသာအခါ

ဦးအန္ေဂ်လာစ္ တန္ခြန္အား အိႏိၵယ အေျခခံဥပေဒကို ေလ့လာၿပီး သူတို႔လိုခ်င္ေသာပုဒ္မကို

ထည့္သြင္းရန္ တာဝန္ေပးခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ထိုတာဝန္ မစခင္ ဦးအန္ေဂ်လာစ္ ၂ဝဝ၇-ခုႏွစ္ ဧၿပီလ (၂၉) ရက္ တြင္ဆံုးသြားခဲ့သည္။ ၂ဝ၁ဝ-ခုႏွစ္သို႑ေရာက္လာေသာ အခါ မတ္လတြင္ ေဒလီၿမိဳ႕ေတာ္

တြင္ အစည္းအေဝး ျပန္လုပ္ၾကသည္။ ဒီတခါတြင္ အိႏိၵယအစိုးရက “ခင္ဗ်ားတို႔ အထူးျပည္နယ္လိုခ်င္

တယ္ဆိုရင္ အိႏိၵယအေျခခံဥပေဒပုဒ္မ 71/A ကိုလက္ခံပါ ”ဟု ေျပာလာခဲ့ျပန္ေၾကာင္း။ထိုပုဒ္မသည္ ယခုလက္ရွိ နာဂလန္းျပည္နယ္ကို ၁၉၆၃-ခုႏွစ္တြင္ ေပးခဲ့ေသာ ဥပေဒပုဒ္မျဖစ္သည္။ ထိုထက္ပို၍ ေပးႏိုင္ေသာ အထူးျပည္နယ္ အိႏိၵယအေျခခံဥပေဒမွာ မရွိေၾကာင္း ေျပာလိုက္ျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။အင္ဒို

နာဂပဋိပကၡသည္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားက အိႏိၵယထံမွ လြတ္လပ္ေရးေတာင္း၍ ျဖစ္ေပၚလာျခင္းမဟုတ္။

အိႏိၵယကနာဂႏိုင္ငံအားက်ဳးေက်ာ္ဝင္ေရာက္တိုက္ခိုက္လာေသာေၾကာင့္ျဖစ္ေပၚလာေသာပဋိပကၡျဖစ္

သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ထိုျပႆနာသည္အိႏိၵယႏိုင္ငံ၏ ျပည္တြင္းေရးမဟုတ္။ ႏိုင္ငံႏွစ္ႏိုင္ငံၾကားစစ္ျဖစ္ေန

ေသာက်ဳးေက်ာ္ေရးစစ္ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္အိႏိၵယႏိုင္ငံသည္ က်ဴးေက်ာ္ေရးစစ္ကိုဖံုးကြယ္လို၍ျပႆ

နာကိုကမၻာကအိႏိၵယႏိုင္ငံ၏ျပည္တြင္းေရးအျဖစ္ျမင္လာေအာင္ႏိုင္ငံေရးကစားလာခဲ့သည္။ထို႔ေၾကာင့္

လည္း ၁၉၆ဝ-ခုႏွစ္တြင္ အခ်က္(၁၆)ခ်က္ပါစာခ်ဳပ္ကို နာဂတို႔အား ဆိုင္းထိုးခိုင္းၿပီး နာဂတို႔ကအထူး

ျပည္နယ္ေတာင္းေနေသာေၾကာင့္အထူးျပည္နယ္ေပးလိုက္ၿပီဟုကမၻာသို႔ေၾကျငာခဲ့သည္။သို႔ေသာ္နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားက ထိုအထူးျပည္ နယ္ကို လက္မခံဘဲ အိႏိၵယအားဆက္လက္၍ ခုခံတိုက္ခိုက္လာခဲ့ရာ ကမၻာက အထူးျပည္နယ္သည္ နာဂအတြက္အေျဖမဟုတ္ေၾကာင္း သိလာခဲ့ျပန္သည္။ သို႔ရာတြင္ ခုေမြဝါ အီဆက္တို႔က အထူးျပည္နယ္ ထပ္မံ၍ေတာင္းေနၾကျပန္သျဖင့္ အင္ဒို-နာဂျပႆနာသည္ အိႏိၵယႏိုင္ငံ၏ ျပည္တြင္းေရးျပႆနာသာျဖစ္သည္ဟု ကမၻာက ယူဆလာေအာင္လုပ္ေနျပန္္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သူတို႔၏အလုပ္သည္ နာဂတို႔အား ကမၻာက မေထာက္ခံေအာင္ လုပ္ေနျခင္း ျဖစ္သည္။ သူတို႔ကအင္ဒို-နာဂျပႆနာကိုမသိ၍လုပ္ေနျခင္းမဟုတ္။ သိလ်က္ႏွင့္အိႏိၵယႏိုင္ငံအတြက္လုပ္ေဆာင္

ေပးေနျခင္း။အိႏိၵယေတာင္ယာသို႔သြားၿပီး လုပ္ေနျခင္း ျဖစ္သည္။

(၄) လိမ္လည္ေသာ ႏိုင္ငံေရး

နာဂအမ်ိဳးသားေရးသည္ ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႔အစည္းေျမာက္မ်ားစြာဖြဲ႔စည္းၿပီးမွ တိုက္လို႔ရမည့္အမ်ိဳး

သားေရးမဟုတ္ပါ။ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႔အစည္းေျမာက္မ်ားစြဖြဲ႔စည္းျခင္းသည္လည္းကြ်န္ေတာ္တို႔ရ လိုေသာ

အေျဖမဟုတ္။ လိမ္လည္၍ႏိုင္ငံေရးကစားျခင္းသည္ လည္းကြ်န္ေတာ္တို႔၏ နာဂထံုးစံမရွိပါ။ အမွန္ေျပာ

မည္ဆိုပါကကမၻာတြင္မင္းလုပ္လို၍ ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္ခ်င္၍ စစ္တိုက္ခဲ့သည္ဆိုသည့္ သမိုင္းေရတြက္၍

မကုန္ႏိုင္ရွိခဲ့ေသာ္လည္းကြ်န္ေတာ္တို႔နာဂမွာမရွိခဲ့ပါ။သို႔ျဖစ္လွ်င္ အဘယ္ေၾကာင့္ အဖြဲ႔အစည္းသစ္ေတြ

ဖြဲ႔စည္းလာခဲ့ၾကသနည္း။အဘယ္ေၾကာင့္လိမ္လည္၍ႏိုင္ငံေရးကစားလာခ့ဲၾကသနည္း။လူ႔ရဲ႕့အသက္

ေသြးေတြအေျမာက္အမ်ားစြန္႔ၿပီး မိမိကိုယ္ႀကိဳးအတြက္ ႏိုင္ငံေရး ကစားခဲ့ၾကျခင္းသည္ မွန္ကန္ေသာ

လမ္းစဥ္တိုင္းျပည္အတြက္အႀကိဳးျပဳမည့္လမ္းစဥ္ျဖစ္သေလာ။စာဖတ္သူေတြစဥ္းစားႏိုင္ရန္ျဖစ္ခဲ့ပံုေတြကိုကြ်န္ေတာ္ေဖၚျပမည္ဆိုလွ်င္-၁၉၆၅-ခုႏွစ္တြင ္ဦးဆြယ္ဆားသည္သူ႔၏ အဆိုျပဳခ်က္ကို ဖီဇိုအားတင္

ျပရန္ လန္ဒန္သို႔ သြားခဲ့ရာ ဖီဇိုကသူ႔အားႀကိမ္းေမာင္းခဲ့ေၾကာင္း။ ထို႔ျပင္ ထိုအဆိုျပဳခ်က္ကို ဆက္လက္

၍မေဆာင္ရြက္ေတာ့ပါဟူ၍ဆိုင္းထိုးခိုင္းခဲ့သည္ဆိုသည္။ထိုသို႔သူ၏ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ မျပည့္ဝသည့္အျပင္

အဆူခံရ၍ျပန္လာေသာဆြယ္ဆားသည္မိမိနယ္ေျမသို႔ေရာက္လာေသာအခါ“ဖီဇိုကလြတ္လပ္ေရးရလာခဲ့ရင္ကြ်န္ေတာ္ေသေနခဲ့ေသာ္လည္း ျမွဳပ္ႏွံထားရာမွ ျပန္ထၿပီး ဖီဇိုအားအေလးျပဳမည္။ ေမြဝါ၏ ဦးေခါင္းသည္ ရမ္ေယာ၏ ေခါင္းထက္ ပိုႀကီးသည္။ ေမြဝါက ကမၻာကိုတုန္လႈပ္ေစလိမ့္မည္”ဟု ေဟာကိန္းထုတ္ခဲ့ေၾကာင္း။ဤဟာသည္ကား ေမြဝါ (သူ႔၏တပည့္)က ဖီဇိုအားဆန္႔က်င္ၿပီး လုပ္သြားရန္ မ်ိဳးေစ့ခ်ေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ေမြဝါ (MA) ႏွင့္ ရမ္ေယာ(BA.LLB) တို႔အား ဆြယ္ဆားက နအကတြင္ ပါဝင္ လုပ္ကိုင္ရန္ ပို႔ခဲ့ရာ ရမ္ေယာက နအကသို႔ အရင္ဝင္လာခဲ့ၿပီး ေမြဝါက ၁၉၆၄- ဒီဇင္ဘာလမွ ဝင္လာခဲ့သည္။၁၉၆၅-ေဖေဖၚရီလတြင္ေမြဝါအား နအက အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး အျဖစ္ေရြးခဲ့သည္။

ကြ်န္ေတာ္တို႔၏ လုပ္ေဖၚကိုင္ဖက္ တန္ခြန္မိတ္ေဆြမ်ား၏ ေျပာဆိုခ်က္အရ ဦးဆြယ္ဆားသည္ တန္ခြန္လူမ်ိဳးမ်ား၏ မ်ားစြာ ေလးစားျခင္းခံရေသာ ေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္ ျဖစ္ခဲ့သည္သာမက သူ႔၏ေဟာကိန္းကိုလည္း အမ်ားကယုံၾကည္ခဲ့ၾကသည္ဆိုသည္ မ်ားေသာအားျဖင့္သူ႔၏ ေဟာကိန္းအ

တိုင္း ျဖစ္လာေသာေၾကာင့္ သူ၏ေဟာကိန္းအား ယံုၾကည္ခဲ့ၾကေၾကာင္း။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း ေမြဝါသည္ သူ႔ဆရာႀကီး၏ေဟာကိန္းအရႏိုင္ငံေတာ္၏ဖခင္တစ္ေယာက္ျဖစ္လာႏိုင္ေၾကာင္းယံုၾကည္ခဲ့ဟန္တူသည္။သို႔ေသာ္နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီအမည္ခံ၍သာ လုပ္မည္ဆိုပါက ကမၻာကို တုန္လႈပ္ေအာင္စြမ္းေဆာင္

လုပ္ႏိုင္ခဲ့ေသာ္လည္း အက်ိဳးဆက္နာမည္ခံသည္ ဖီဇိုသာျဖစ္မည္။ ကြ်န္ေတာ္ကိုယ္တိုင္ ႏိုင္ငံေရး အဖြဲ႔အစည္းအသစ္တစ္ခုဖြဲ႔စည္းၿပီးလုပ္မွသမိုင္းတြင္နာမည္ရမည္ဟုေမြဝါစဥ္းစားေကာင္းစဥ္းစားခဲ့မည္မွာ မလြဲေပ။ထို႔ေၾကာင့္လည္း ၁၉၆၇-ခုႏွစ္တြင္ သူက ေခါင္းေဆာင္ၿပီး ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထင္ႏိုဆဲေလႏွင့္ တပ္သား (၁၅ဝ) တို႔ႏွင့္အတူ ပထမဦးဆံုး တရုတ္ျပည္သို႔ သြားေသာအခါ ဖီဇို၏ေပၚလစီကို စတင္ဆန္႔က်င္လာခဲ့သည္။ ထင္ႏိုဆဲေလကဖီဇို၏ ေပၚလစီကိုကာကြယ္ေျပာ ဆိုေသာအခါသူအားႀကိမ္

ေမာင္းခဲ့ေၾကာင္း။ထင္ႏိုဆဲေလကလည္း ကိုယ့္ေခါင္းေဆာင္ကို ေထာက္ခံ ေျပာဆိုတာမွားသလားဟု စကားမ်ားခဲ့ၾကေၾကာင္း ၂ဝဝ၃ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ(၁၃)ရက္တြင္ ဒုဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးထင္ႏိုဆဲေလကစာေရးသူ

အားေျပာခဲ့သည္။ေမြဝါသည္ တရုတ္ျပည္တြင္ ေနခဲ့ၿပီး ၁၉၇၂-ခုႏွစ္မွ နာဂလန္းသို႔ ျပန္လာခဲ့သည္။ ထိုအခါဖီဇိုအား ဆန္႔က်င္ေဝဖန္မႈ ပိုမိုလုပ္လာခဲ့သည္။ ၁၉၇၄-စက္တင္ဘာလတြင္သူသည္တရုတ္ျပည္

သို႔ျပန္သြားခဲ့သည္။ တရုတ္ျပည္တြင္ ရွိေနစဥ္ ၁၉၇၅-ခုႏွစ္တြင္ ဦးတီဝဲႏူ ႏွင့္ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ငမ္ေလာင္ (Ngamlao) တို႔ကသူ႔၏ေပၚလစီကိုဆန္႔က်င္ခဲ့သျဖင့္ သူတို႔ႏွင့္မေတ့ျဖစ္လာခဲ့သည္။ အထက္တြင္ေဖၚ

ျပသည့္အတိုင္းသူ႔၏ေပၚလစီကိုဆန္႔က်င္ေသာေၾကာင့္ငမ္ေလာင္အားကခ်င္ျပည္တြင္ပစ္သတ္ခဲ့သည္။

ထိုႏွစ္ ၁၉၇၅-ခုႏွစ္တြင္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ဆိုင္းထိုးခဲ့သျဖင့္ ေတာမီးေလာင္ေတာေၾကာင္လက္ခေမာင္း

ခတ္ဆိုသလိုထိုစာခ်ဳပ္ကိုအေၾကာင္းျပၿပီးသူ႔၏ေပၚလစီကိုအေကာင္အထည္ေဖၚရန္ဆံုးျဖတ္လာခဲ့သည္။ထိုေၾကာင့္လည္း ထိုစာခ်ဳပ္.အေကာင္းအဆိုးကို တရုတ္ျပည္ျပန္အရာရွိမ်ား ရဲေဘာ္မ်ားမသိေအာင္ ပိတ္ပင္မႈရွိခဲ့သည္။ထိုစာခ်ဳပ္သည္အလင္းဝင္စာခ်ဳပ္ျဖစ္သည္။ထိုစာခ်ဳပ္ကိုနအက/နဖစတိုို႔ကလက္ခံလိုက္ၿပီ ဖီဇို၊ ရမ္ေယာ၊ ယားေလတို႔သည္ ႏိုင္ငံေတာ္ သစၥာေဖါက္မ်ား ျဖစ္သည္။နအကရွဳံးၿပီ။တိုင္းျပည္

ကယ္တင္ရန္ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းရမည္။ထိုမွလြဲ၍ အျခားနည္းလမ္းမရွိဟူေသာ အခ်က္မ်ားကိုသာ အေရွ႕ဘက္တြင္ရွိခဲ့ၾကေသာနာဂရဲေဘာ္မ်ား၏ဦးေႏွာက္ထဲတြင္ပံုသြင္းခဲ့သည္။ၿပီးေတာ့သူ႔၏ေပၚလစီကို ဆန္႔က်င္သူမ်ား အားလံုးအား သတ္ပစ္ၿပီးေနာက္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ ေထာက္ခံသူမ်ားဟူ၍ မဟုတ္မတရား စြပ္စြဲခဲ့သည္။ ေသသူမ်ားသည္သူတို႔ထိုစာခ်ဳပ္လက္ခံသူမ်ား မဟုတ္ေၾကာင္း ေခ်ပေျပာဆိုႏိုင္ေတာ့မည္မဟုတ္ဟု သူတို႔သိ၍ သတ္ၿပီးမွ သူတို႔အေပၚစြဲခ်က္တင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ အေနာက္ဘက္တြင္ရွိေသာေခါင္းေဆာင္မ်ားအားလံုးအားလည္းထိုစာခ်ဳပ္လက္ခံသူမ်ားဟု သမုတ္ကာ ပယ္ခ်ခဲ့သည္။ဆိုရွယ္လစ္ဝါဒီပီပီ ေမြဝါသည္ လိမ္လည္ေဟာေျပာျခင္းျဖင့္ ကိုယ့္ထက္အင္အားေကာင္း

ေသာ ဆန္ပက်င္ဘက္ ႏိုင္ငံေရးပါတီအား ျပည္သူေတြက အယုံအၾကည္မရွိ ျဖစ္လာေအာင္လုပ္ၿပီး ဖ်က္ဆီးႏိုင္သည္ဟူေသာ ဆိုရွယ္လစ္မူ “you can demolist the super-power of your political opponents by raising and shouting with the political weapon of outright falsehood against them”ကိုသံုးခ်လာခဲ့သည္။ထို႔ျပင္ “တံတားျဖတ္မကူးခင္ နတ္ဆာတန္ႏွင့္လည္းေပါင္းရမည္” “ Take even the devil with you before you cross the bridge နအဆက-စာအုပ္ Cry for Justice စာမ်က္ႏွာ ၇၅-မွေကာက္ႏႈတ္ခ်က္)ဟူေသာမူကိုလည္း က်င့္သံုးခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း လိမ္လည္ေျပာဆိုရန္လူသတ္ရန္ဝန္မေလးခဲ့ပါ။ ဤသို႔ျဖင့္နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီႏွင့္ နာဂလန္းဖက္ဒ

ရယ္အစိုးရသည္ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကိုလက္ခံလိုက္ၿပီ၊အလင္းဝင္ၿပီ၊အိႏိၵယေငြကုေဋႏွင့္ခ်ီ၍စားေနသည္ဟု

လိမ္လည္ ေဟာေျပာကာ ျပည္သူမ်ားက နအက/နဖစ အေပၚ အယံုအၾကည္မရွိေအာင္ျပဳလုပ္လာခဲ့

သည္။ သူတို႔၏ေျပာဆိုေဟာေျပာခ်က္မ်ားမွာ-ေမြဝါးႏွင့္အီဆက္တို႔ကရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ ကိုပယ္ခ်ခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ ဦးဖီဇိုက ထိုစာခ်ဳပ္ကိုပယ္ခ်ရန္ျငင္းဆန္ခဲ့သည္။နအက အေနျဖင့္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို လက္မခံလွ်င္အဘယ္ေၾကာင့္ျငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ေနသနည္း။ထိုစာခ်ဳပ္သည္တရားဝင္စာခ်ဳပ္မျဖစ္လ်င္(ဝါ)တရားဝင္စာခ်ဳပ္အျဖစ္မသတ္မွတ္လွ်င္ အဘယ္ေၾကာင့္ ထိုစာခ်ဳပ္အရ လက္နက္ခ်ခဲ့သနည္း။ စသည့္ ျငင္းခ်က္မ်ားျဖင့္ မသိနားမလည္သူမ်ားအား စည္းရုံးခဲ့သည္။ အေပၚယံ သေဘာတရားကိုသာ

ျမင္သူမ်ားအေနျဖင့္ သူတို႔ေျပာသည့္ အတုိင္းမွန္သည္ဟု ခံယူခဲ့ၾကသည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ လက္နက္အပ္ခဲ့သည္မွာလည္းမွန္၏။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ေနသည္မွာလည္း မွန္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္

သည္။ ေမြဝါတို႔မွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္မေန လက္နက္ကိုင္ထားၾကသည္။ သို႔ေသာ္အမွန္ကို ေျပာမည္ဆိုရင္ေမြဝါ-အီဆက္တို႔သည္ ထိုရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကိုမပယ္ခ်၊ မရွံဳ႕ခ်ခ့ဲပါ၊ ဦးဇာေရွး ေဟြးရယ္၏

အစိုးရဝန္ႀကီးအဖြဲ႔ကိုသာ ပယ္ခ် ရွဳံ႕ခ်ခဲ့သည္။သူတို႔၏ စာတမ္းတြင္ စာခ်ဳပ္ကိုလက္မခံၾကာင္း။ ရွံဳ႕ခ်ေၾကာင္းမေရးခဲ့ပါ။ ထိုစာခ်ဳပ္ကိုလက္ခံေသာအစိုးရအဖြဲ႔သည္ သစၥာေဖါက္အဖြဲ႔ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ထိုပါတီႏွင့္ေပါင္းရန္ နာဂ ျပည္သူလူထုသည္ ျငင္းပယ္ပါေၾကာင္းသာေရးခဲ့သည္။ ထိုစာတမ္းသည္ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္သည္-

“ It is the sacred law of the national trust that when a ministry betrays the nation, they are traitors and the traitors do not represent the people. What is made is more, their brazen attempt to gloss over such act of treason in the name of humanity shall remain as boundless vanity. The most is made to loath upon their prostrate fall. Ministry of this kind is the most treacherous guest of history. Their mission now is, actively preach servility to the people of freedom. It is volte-face, it is a complete fall from the sublime to the ridiculous, from the Kuknalim to the Jai-Hind!”

“The people of Nagaland flatly refuse to be a party to any accord that entails loss of their sovereign existence. We will, at time bid defence to any betrayal of Nagaland’s trust. We shall not brook any of treason. We know the stuff we are of, we are the proud sons and daughters of freedom. We will be true to die, Nagaland will never put her hands up. History shall withness.”

Sd/- Sd/-

1. Isak Chishi Swu, Chairman, 2. Th. Muivah,

Executive Council, NNC. General Secretary, NNC.

ထိုစာခ်ဳပ္ကိုပယ္ခ်သည္ဆိုခဲ့ရင္လည္းထိုဟာသည္နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီနာမည္ျဖင့္ပယ္ခ်ခဲ့

ျခင္းမျဖစ္ႏိုင္ပါ။ ၁၉၇၆-ခုႏွစ္တြင္ ျဖစ္သျဖင့္ ေမြဝါက အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး အီဆက္က နအက အလုပ္အမႈေဆာင္ဥကၠဌ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီဟု ဆိုင္းထိုးခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ထိုဟာသည္ နအက ကရွံဳ႕ခ်ခဲ့ျခင္းသာျဖစ္သည္။ နာဂအမ်ိဳးသားဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီက ရွံဳ႕ခ်ခဲ့ျခင္းမဟုတ္။ နအဆကဖြဲ႔

စည္းၿပီးေနာက္ထိုစာခ်ဳပ္ကိုရွံဳ႕ခ်ေၾကာင္းအေရးအသားျဖင့္ တရားဝင္ ေၾကျငာခဲ့ျခင္းမရွိပါ။ေနာင္တြင္သူ

တို႔က ထိုစာခ်ဳပ္ကို မရွံဳ႕ခ်ေၾကာင္း သူတို႔၏လုပ္ေဆာင္မႈကသက္ေသထူလာခဲ့သည္။ ၂ဝဝ၁-ခုႏွစ္တြင္ အခ်က္(၃၁)ပါ စာတမ္းကိုအိႏိၵယအစိုးရအားတင္သြင္း၍ အထူးျပည္နယ္ေတာင္းျခင္းႏွင့္ အိႏိၵယအစိုးရ

၏ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အင္တိုက္အားတုိက္ ပါဝင္ခဲ့ျခင္း။ သူတို႔၏ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအထိ ေစလြတ္၍ အိႏိၵယေရြးေကာက္ပြဲတြင္ပါဝင္ယွဥ္ၿပဳိင္ေစျခင္းတို႔သည္သူတို႔က ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို မရွဳံ႕ခ်ေၾကာင္း သက္ေသသာဓက ျဖစ္လာခဲ့သည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ သူတို႔၏ လုုပ္ရပ္သည္လည္း အိႏိၵယ၏

အေျခခံဥပေဒကိုလက္ခံမည္ဟူေသာ လုပ္ရပ္သာျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္သူတို႔၏လုပ္ရပ္မွာ-နာဂဖက္ဒ

ရယ္ အစိုးရမွ ပယ္ခ်ခဲ့ေသာ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို ေဖၚေဆာင္ေနျခင္းသာျဖစ္သည္။ သူတို႔လက္ထဲမွာ လက္နက္ရွိသည္မွာမွန္၏။ သို႔ေသာ္ သူတို႔ကိုင္ေဆာင္ထားေသာလက္နက္သည္ အိႏိၵယတပ္သားမ်ား

ႏွင့္လက္တြဲၿပီး ကိုယ့္နာဂလူမ်ိဳးတို႔အား တိုက္ခိုက္ရန္ကိုင္ေဆာင္ထားေသာ လက္နက္သာျဖစ္လာခဲ့

သည္။ ဦးဖီဇိုအား အခ်ိဳ႕ေသာ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားက ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို ရွဳံ႕ခ်ပါဟုေျပာခဲ့ၾကသည္မွာ

မွန္၏။ သို႔ေသာ္ဦးဖီဇိုျပန္၍ေျပာခဲ့သည္မွာ-ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္သည္တရားဝင္စာခ်ဳပ္ မဟုတ္ေသာေၾကာင့္ ရွဳံ႕ခ်သည္ ပယ္ခ်သည္ ဟူ၍ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီမွ ထုတ္ျပန္ေၾကျငာရန္မလို။ အကယ္၍ ထိုစာခ်ဳပ္ကိစၥႏွင့္ပတ္သက္၍ ေျပာစရာရွိပါကအိႏိၵယကအရင္ျပာပါေစ။ ထိုအခါမွသာက်ြန္ေတာ္တို႔နာဂ

ေတြကေျပာမည္ဟု ျပန္ေျပာခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။ ဥကၠဌႀကီး ေျပာသည့္စကားမွန္၏။ ထိုစာခ်ဳပ္သည္ အိႏိၵယေခါင္းေဆာင္မ်ားကေရးဆြဲၿပီး နာဂတို႔အား ဆိုင္းထိုးေစခဲ့ေသာ စာခ်ဳပ္ျဖစ္သျဖင့္ အမွန္အားျဖင့္

ထိုစာခ်ဳပ္တရားဝင္ျဖစ္ခဲ့သည္မွန္လွ်င္ အိႏိၵယအစိုးရအေနျဖင့္ ထိုစာခ်ဳပ္အရသာလွ်င္အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာကိုေျဖရွင္းရမည္ဟုအၿမဲေျပာရန္လိုသည္။သို႔ေသာ္အိႏိၵယအစိုးရအေနျဖင့္ထိုစာခ်ဳပ္အေၾကာင္း လံုးဝမေျပာသည္မွာ ႏွစ္ေပါင္း (၃ဝ) ေက်ာ္ခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။ေမြဝါး-အီဆက္တို႔ကသာလွ်င္ ထိုစာခ်ဳပ္သည္ နာဂတို႔ အိႏိၵယထံအလင္းဝင္ သည့္စာခ်ဳပ္ျဖစ္သည္ဟု ေျပာကာ ႏိုင္ငံေရးကစားေနျခင္းျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ထိုစာခ်ဳပ္တြင္အိႏိၵယအစိုးရကိုယ္စားဆိုင္းထိုးခဲ့ေသာအိႏိၵယဘုရင္ခံဦးL.P.Singh ေျပာခဲ့သည္ မွာထိုစာခ်ဳပ္သည္ အလင္းဝင္စာခ်ဳပ္မဟုတ္ဟု ေျပာခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ ထိုအခ်ိန္အခါ နာဂလန္းတြင္စစ္

ဆင္ေရးမွဴးျဖစ္ခဲ့ေသာ Lt. Gen.Dutt သည္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို ေတြ႔ေသာအခါ ေဟလီေကာ္ပတာျဖင့္ ခ်က္ျခင္းရွီေလာင္သို႔သြားကာဘုရင္ခံ L. p.Singh အားေဒါသျဖင့္ေျပာခဲ့သည္ဆိုသည္မွာ-က်ြန္ေတာ့္ကို

သာ ႏွစ္ပတ္ေလာက္ အခ်ိန္ေပးခဲ့ရင္နာဂေတြကိုက်ြန္ေတာ္ အျပတ္ႏိုင္ၿပီးသား။ ဒါေပမဲ့ ခင္ဗ်ားက ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ဆိုင္းထိုးလို႔က်ြန္ေတာ္ႏိုင္မည့္ ဆဲဆဲမွာ ခင္ဗ်ားက သူတို႔ကိုလြတ္ေျမာက္ေစခဲ့တယ္။ ခင္ဗ်ား ဒီစာခ်ဳပ္ႏွင့္ဘာမွ လုပ္ႏိုင္မွာမဟုတ္ဘူး။ ဒီစာခ်ဳပ္က အလကားဘဲ။ ခင္ဗ်ားက နာဂေတြကို လြတ္လပ္ေရးေပးလိုက္ၿပီ။”ဟုေျပာခဲ့သည္ဆိုသည္။ေရွ႕အခန္းတြင္ေဖၚျပသည့္အတိုင္း ထိုစာခ်ဳပ္သည္

နာဂလြတ္ေတာ္ႏွင့္အိႏိၵယပါလီမန္လြတ္ေတာ္တို႔မွလည္းအတည္မျပဳခဲ့သျဖင့္တရားမဝင္ေသာစာခ်ဳပ္သာျဖစ္ခဲ့သည္၊ ထို႔ေၾကာင့္လည္း ဖီဇိုက နအက အေနျဖင့္ ထိုစာခ်ဳပ္အားပယ္ခ်ေၾကာင္းေၾကျငာရန္ မလိုေၾကာင္း ေျပာခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။သို႔ရာတြင္ ၁၉၇၆-ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၅) ရက္ေန႔တြင္ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္သေဘာတူ၍ဆိုင္းထိုးခဲ့ေသာ ျပန္လည္ ျဖည့္စြက္သည့္စာခ်ဳပ္ (Supplementary agreement)အရနဖစကၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္လက္နက္မ်ား ၁၅ဝ ေလာက္ကို တတိယ ပါတီျဖစ္ေသာ

နာဂလန္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာင္စီ- နငက (Nagaland Peace Council) လက္ထဲသို႔အပ္ႏွံခဲ့သည္။ ထိုလက္နက္မ်ားယေန႔တိုင္ ေက်ေဒးမား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ရွိသည္။ ႏိုင္ငံေရးေဝါဟာရအရ လက္နက္မ်ားကိုရန္သူ၏လက္ထဲအပ္ႏွံပါက-အလင္းဝင္သည္ဟုေခၚသည္။ သို႔ေသာ္ၾကားေနအဖြဲ႔အ

စည္းသည္ ရန္သူမဟုတ္ေသာေၾကာင့္ ၾကားေနအဖြဲ႔အစည္းလက္ထဲ လက္နက္ေပးအပ္ျခင္းသည္ အလင္းဝင္ျခင္းမဟုတ္အပ္ႏွံထားျခင္းသာျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ ၾကားေနအဖြဲ႔အစည္း တစ္ခုလက္ထဲ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ လက္နက္အပ္ႏွံျခင္းသည္ စစ္ေဘးစစ္ဒဏ္ အႀကီးအက်ယ္ခံေနရေသာ ျပည္လူထု စိတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာမႈရရွိရန္ႏွင့္ နာဂႏိုင္ငံေရး ဆက္လက္ ရွင္သန္ႏိုင္ရန္ အတြက္ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္းသာျဖစ္သည္။ထိုသို႔မျပဳပါက အိႏၵယ အစိုးရမွ နာဂအမ်ိဳးသားေရးလွဳပ္ရွားမႈအား အျပဳတ္ေခ်မႈန္းလိုက္ၿပီ(ဝါ) အားလံုး အလင္းဝင္ လိုက္ၿပီဟု ေၾကျငာေတာ့မည္သာျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ အျပဳတ္ေခ်မုန္းလိုက္ပါကနာဂလူမ်ိဳးမ်ားအေနျဖင့္ ယေန႔မိမိအမ်ိဳးသားေရးအတြက္ လွဳပ္ရွားႏိုင္ေတာ့

မည္မဟုတ္ေပ။ ထို႔ေၾကာင့္နာဂအမ်ိဳးသားေရး ဆက္လက္အသက္ရွင္သန္ႏိုင္ေရးအတြက္ မလြဲမေရွာင္

သာ လုပ္ခဲ့ေသာ အလုပ္တစ္ခုအား အလင္းဝင္သည္ဟု ေခၚေဝၚျခင္းသည္္လံုးဝမွားသည္။ နာဂ အမ်ိဳးသားအစိုးရ အလင္းမဝင္ေသာ္လည္း အလင္းဝင္ၿပီဟု ေျပာေနျခင္းသည္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားအား အသေရပ်က္ေအာင္လုပ္ေနျခင္းသာ ျဖစ္သည္။ထို႔ျပင္ ထို Supplementary စာခ်ဳပ္အရ နာဂလန္းတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းမ်ားကို ေဆာက္လုပ္ခဲ့သည္၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး စခန္းေထာက္ပံ့ရန္အတြက္ ရန္ပံုေငြကို နငကမွတာဝန္ယူရွာေဖြရန္။ အလင္းဝင္သူမ်ာႏွင့္အိႏိၵယအစိုးရမွ ေထာက္ပံ့ေၾကးေငြလက္ခံရရွိသူမ်ား

အား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ ေနခြင့္ျပဳမည္မဟုတ္ေၾကာင္း။ အိႏိၵယအစိုးရမွထုတ္ေပးေသာေထာက္ပံ့

ေၾကးရူပီးေငြ၇၅-ကုေဋအား လက္နက္ခ်အလင္းဝင္သူမ်ားႏွင့္ေထာင္မွထြက္လာသူမ်ား အားသာလွ်င္ ေပးမည္ျဖစ္ေၾကာင္းအိႏိၵယအစိုးရမွထုတ္ျပန္ခ့ဲသည္။နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ မွလည္း အိႏိၵယအစိုးရထံမွ ေထာက္ပံ့ေၾကးေငြလက္မခံၾကရန္။ လက္ခံသူမ်ားသည္အလင္းဝင္သူမ်ားျဖစ္သျဖင့္ နာဂတိုင္းျပည္တာ

ဝန္ထမ္းေဆာင္ရန္ျပန္လည္၍လက္ခံမည္မဟုတ္ေၾကာင္း။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းမ်ားတြင္လည္း ေနခြင့္ျပဳ

မည္မဟုတ္ေၾကာင္းနဖစသမၼတမွ ထုတ္ျပန္ေၾကျငာခဲ့သည္။နာမည္ႀကီး စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္မ်ားျဖစ္ခဲ့ၾကေသာ

Gen. Mowu ႏွင့္ Lt. Gen. Thinoselie တို႔သည္ ေထာက္ပံ့ေၾကးေငြမ်ားလက္ခံခဲ့ၾကသျဖင့္ နာဂတပ္မေတာ္ တြင္ ဆက္လက္၍ လက္မခံခဲ့ေတာ့ေပ။ ဤဟာသည္လည္း ေမြဝါဂုိဏ္းတို႔က နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရသည္ အိႏိၵယေငြ ကုေဋ ႏွင့္ခ်ီၿပီးစားေနသည္ဟု စြပ္ဆြဲခဲ့ျခင္းသည္ မမွန္ေၾကာင္း သက္ေသျဖစ္သည္။အိႏိၵယအစိုးရက ေထာင္မွလြတ္လာသူ နာဂစစ္သည္ေတာ္အားလုံးအားေထာက္ပံ့

ေၾကးေငြေပးၿပီး အလင္းဝင္ေစခဲ့ျခင္းသည္ နာဂတပ္မေတာ္ ျပန္လည္၍ အင္အားေကာင္းမလာေအာင္ လုပ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ နဖစ၏အင္းအားကိုၿဖိဳခြဲပစ္ခဲ့ျခင္းပင္တည္း။ ထို႔ေၾကာင့္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ေန

ျခင္းသည္အလင္းဝင္၍ေနျခင္းမဟုတ္။ ေမြဝါးတို႔ေျပာသည့္အတိုင္းရွီေလာင္စာခ်ဳပ္လက္ခံ၍ေနျခင္း

လည္းမဟုတ္။ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ယာယီအားျဖင့္ေနျခင္းသာျဖစ္သည္။အကယ္၍ထိုစာခ်ဳပ္သာလက္ခံခဲ့ေသာ္။ နအက၊ နဖစအဖြဲ႔ဝင္မ်ားအားလံုးသည္ အိႏိၵယအစိုးရ အမႈထမ္းမ်ားျဖစ္လာၾကၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ေနၾကေတာ့မည္မဟုတ္ေပ။နအကမွာလည္းနာဂလန္းျပည္နယ္တြင္အိႏိၵယအစိုးရမွအသိအမွတ္ျပဳေသာ ျပည္နယ္ႏိုင္ငံေရးပါတီ တစ္ခုသာျဖစ္လာမည္။ ဥပမာ- မီဇိုရမ္(Mizoram) တြင္၁၉၈၅-ခုႏွစ္႔မီဇိုရမ္အမ်ိဳးသားတပ္ဦး-မအတ (Mizo National Front- NF) သည္နယူးေဒလီစာခ်ဳပ္

ကိုလက္ခံခဲ့သျဖင့္ မအတ ေခါင္းေဆာင္ Laldenga သည္ မီဇိုရမ္ျပည္နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္လာခဲ့ၿပီး သူ၏အေပါင္းပါ ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ဝန္ႀကီးမ်ား ျဖစ္လာခဲ့ၾကသည္။ သူ၏ရဲေဘာ္ရဲဘက္မ်ား အားလံုးသည္လည္း အိႏိၵယအစိုးရအမxထမ္းမ်ား ျဖစ္လာခဲ့ၾကသည္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး စခန္းဖြင့္ၿပီး ထိုင္မေနၾကေတာ့ပါ။မအတလည္းျပည္နယ္ ႏိုင္ေရးပါတီ ျဖစ္လာၿပီး အိႏိၵယမဲေရြးေကာက္ပြဲမ်ားတြင္ ပါဝင္ယွဥ္ျပိဳင္လာခဲ့သည္မွာယေန႔တိုင္ျဖစ္သည္။အကယ္၍နအက၊နဖစတို႔သည္လည္း ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္

သာ လက္ခံခဲ့ေသာ္ မအတ ျဖစ္သကဲ့့သို႔ ျဖစ္မည္မွာမလြဲေပ။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ေနၾကေတာ့မည္ မဟုတ္ေပ။ အိႏိၵယအစိုးရလည္း ေမြဝါးဂိုဏ္းကို ေျမွာက္စားၿပီး ႏွစ္ေပါင္း(၃ဝ) တိုင္ေအာင္ ေငြေျမာက္မ်ားစြာ အရွံဳးခံကာ နအကကို တိုက္ေနေတာ့မည္ မဟုတ္ေပ။ထိုသို႔တုိက္မည့္အစား တကယ္အမွန္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္သည္ တရားဝင္ျဖစ္ခဲ့ပါကထိုစာခ်ဳပ္ကို ပယ္ခ်သည္ဟု အသံကုန္ေအာ္ေနေသာ ေမြဝါးတို႔အဖြဲ႔အား တိုက္မည္ဖမ္းမည္ဟု အိႏိၵယအစိုးရသည္ ႀကိမ္းဝါးေျပာဆို

မည္သာျဖစ္သည္။ေမြဝါတို႔က ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို ရွံဳ႕ခ်ခဲ့သည္ဟု ဂုဏ္ယူၿပီးေျပာေနၾကမည္မဟုတ္ေပ။ သူတို႔ႏွင့္လည္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရး စာခ်ဳပ္အသစ္လုပ္မည္ မဟုတ္။ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္အရသာ ေဆြးေႏြးမည္။ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကိုလက္ခံပါဟုအၾကပ္ကိုင္ေျပာဆုိေနမည္ျဖစ္သည္။ Jamu ႏွင့္ Kashmir ေတာ္လွန္ ေရးသမားတို႔ႏွင့္ အိႏိၵယအစိုးရအၾကား ၁၉၇၁-ခုႏွစ္တြင္ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့ေသာ ရိွမ္လာ(Shimla) စာခ်ဳပ္သည္ တရားဝင္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ Jamu ႏွင့္ Kashmir ျပႆနာကို ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္အရသာ ေျဖရွင္းမည္

ဟုအိႏိၵယအစိုးရသည္ႏွစ္တိုင္းေျပာလ်က္ရွိသည္။အစိုးရအသစ္ဖြဲ႔စည္းတိုင္းလည္းထိုရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကိုသာေျပာၿပီး Jamu ႏွင့္ Kashmir ေတာ္လွန္ေရးသမားမ်ားအား အၾကပ္ကိုင္လ်က္ရွိသည္။ထိုစာခ်ဳပ္ကို

အၾကပ္ကိုင္ေျပာဆိုေနသည္မွာယေန႔ႏွစ္ေပါင္း (၃၉) ႏွစ္ ရွိလာၿပီျဖစ္သည္။သို႔ေသာ္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို မူကားလံုးဝ ျမြတ္ဟျခင္းမျပဳပါ။ ထိုသို႔ျပဳမည့္အစားအိႏိၵယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္သည္ ၁၉၉၇-ခုႏွစ္တြင္ အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာ ေျဖရွင္းရန္အတြက္နာဂအမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ စည္းကမ္းသတ္မွတ္ခ်က္မရွိပဲ ေဆြးေႏြးမည္( unconditional talk) ဟုတရားဝင္ေၾကျငာခဲ့သည္။ ဤေၾကျငာခ်က္သည္အိႏိၵယအစိုးရ

အေနျဖင့္ႏွစ္ေပါင္း(၂ဝ)ေက်ာ္ၾကာမွရွီေလာင္စာခ်ဳပ္သည္တရားဝင္စာခ်ဳပ္မဟုတ္ေၾကာင္းဝန္ခံခဲ့သည္ဟုကမၻာကမွတ္ယူခဲ့သည္။၁၉၇၇ခုႏွစ္နအကဥကၠဌႀကီးဦးဖီဇိုႏွင့္ေဆြးေႏြးေသာအခါအိႏိၵယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္က ထိုစာခ်ဳပ္အရ အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာေျဖရွင္းရန္ လံုးဝေျပာခဲ့ျခင္းမရွိ။ အီဆက္-ေမြဝါ တို႔ႏွင့္လည္း ထိုစာခ်ဳပ္အရေဆြးေႏြးရန္မေျပာပဲ၁၉၉၇ခုႏွစ္တြင္သူတို႔ႏွင့္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစာခ်ဳပ္ထပ္မံ၍လုပ္ခဲ့ျခင္းသည္လည္းအိႏိၵယအစိုးရုံးတြင္ထိုရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ မရွိေၾကာင္း သက္ေသျဖစ္ခဲ့ျပန္သည္။ ထိုစာခ်ဳပ္ကို္အိႏိၵယ

အစိုးရက မေျပာလွ်င္ နာဂအမ်ိဳးသားတို႔က မေျပာရန္ ဥကၠဌ ႀကီးဖီဇို၏ ညြန္ၾကားခ်က္သည္ မွန္ကန္

ေသာညြန္ၾကားခ်က္ ျဖစ္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ထိုညြန္ၾကားခ်က္ကို မလိုက္နာဘဲေမြဝါအဖြဲ႔တို႔ကသာ ေျပာေနခဲ့ၾကသည္။၁၉၅ဝ-ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္း အိႏိၵယအစိုးရက နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားအေပၚ စစ္ခင္းလာ

သည္မွစ၍ နအကသည္ အိႏိၵယ၏ရန္သူျဖစ္သည္။ သို႔ျဖစ္၍ နအကကို အျပဳတ္တိုက္ရန္အိႏိၵယသည္ ႏိုင္ငံေရးပရိယာယ္အမ်ိဳးမ်ိဳး၊ေငြအင္အား၊လက္နက္အင္အားတို႔ျဖင့္တိုက္လာခဲ့သည္။ေမြဝါးတို႔အဖြဲ႔ေျပာသည့္အတိုင္းအကယ္၍နအကအေနျဖင့္ အိႏိၵယႏိုင္ငံ၏ အေျခခံဥပေဒကို ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ဆိုင္းထိုးၿပီး လက္ခံခဲ့ၿပီျဖစ္ေသာ္ အိႏိၵယတို႔က စစ္ႏုိင္သြားၿပီျဖစ္သည္။ ေမြဝါးဂိုဏ္းကို ေျမွာက္ပင့္ၿပီး နအကကို တိုက္ေနရန္အိႏၵိယအေနျဖင့္လိုေတာ့မည္မဟုတ္ေပ။နအကကို ေမြဝါးတို႔ဂိုဏ္းက တိုက္ေနျခင္းသည္ အိႏိၵယအားကူညီေနျခင္းျဖစ္ေသာေၾကာင့္အိႏိၵယအစိုးရသည္လည္းေမြဝါးဂုိဏ္းအားေက်းဇူးတင္သည့္အေနျဖင့္ေငြေၾကးအေျမာက္အမ်ားေပးခဲ့သည့္ အျပင္ႏိုင္ငံတကာသို႔သြားလာႏိုင္ရန္ႏိုင္ငံျခားကူးလက္

မွတ္မ်ားပင္လွ်င္ ထုတ္ေပးခဲ့သည္။ ထိုသို႔ ျဖစ္လ်က္ပင္။ ေမြဝါ နအဆက ဂိုဏ္းတို႔ သည္-နအက ရွဳံးၿပီဟု အၿမဲေျပာေနခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ၂ဝဝ၈-ခုႏွစ္ ေမြဝါး ႏိုင္ငံျခားမွေရာက္လာၿပီး ဒီမာပို Hebron

Camp တြင္ရွိေနေသာအခါသတင္းစာေမဒီယာမွတဆင့္ေမြဝါးအားက်ြန္ေတာ္ေမးခြန္းမ်ားေမးခဲ့ဘူးသည္ ေမးခြန္းမွာ-ခင္ဗ်ားသည္၁၉၆၅မွစၿပီး ၁၉၈ဝ-ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ(၃ဝ)ရက္ေန႔အထိ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးတာဝန္ထမ္းေဆာင္ခဲ့သည္။ထိုသို႔ခင္ဗ်ားကိုယ္တိုင္ နအက ေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္ေနေသာအခ်ိန္ ၁၉၇၅-ခုႏွစ္တြင္နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီက အိႏၵိယအေျခခံဥပေဒကို လက္ခံခဲ့ၿပီဆိုလွ်င္ ခင္ဗ်ားယခုအိႏိၵယအေျခခံဥပေဒတြင္ အထူးပုဒ္မ (Special provision) ကို ထည့္သြင္းေပးပါကအိႏိၵယအေျခခံဥပေဒကိုလက္ခံမည္ဟုအဘယ္ေၾကာင့္ထပ္မံ၍ေတာင္းဆိုေနျပန္သနည္း။ခင္ဗ်ားတို႔ ေျပာသည့္အတိုင္း ၁၉၇၅-ခုႏွစ္တြင္ နအက ရွံဳးသြားၿပီ ေသသြားၿပီဆိုပါက နအကအ

ေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး တာဝန္ကို ၁၉၈ဝ-ခုႏွစ္အထိ ခင္ဗ်ားအဘယ္ေၾကာင့္ထမ္းေဆာင္ခဲ့သနည္း။ အိႏိၵယႏွင့္လက္တြဲၿပီးႏွစ္ေပါင္း(၃ဝ)နည္းပါးၾကာေအာင္နအကအားအဘယ္ေၾကာင့္တိုက္ေနျပန္သနည္း။ စာခ်ဳပ္ကိုဆိုင္းထိုးခဲ့ေသာအခ်ိန္ ၁၉၇၅- ခုႏွစ္တြင္နအက ထိပ္ဆံုးေခါင္းေဆာင္မ်ားမွာ ဥကၠဌႀကီး ဦးဖီဇို ဒု-ဥကၠဌ ဦး အင္မ္းကုန္မေရန္(Imkongmeren) အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ဦးေမြဝါး ခင္ဗ်ားတို႔ျဖစ္ခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ ခင္ဗ်ားတရုတ္ျပည္မွာရွိခဲ့သည္။ ဥကၠဌသည္ လန္ဒန္မွာ ရွိေနခဲ့၍ ဒု-ဥကၠဌမွာ အိႏိၵယေထာင္ထဲမွာက်ေနခဲ့သည္။ သို႔ျဖစ္လွ်င္ နအက ေခါင္းေဆာင္ အဘယ္သူက ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္မွာဆိုင္းထိုးၿပီး ထိုစာခ်ဳပ္ကို လက္ခံခဲ့သနည္း။ ဥကၠဌ ႏွင့္ ဒု-ဥကၠဌ တာဝန္ထမ္းေဆာင္

ခဲ့သူႏွစ္ဦးမွာ ယခု ဤကမၻာတြင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ႏွင့္ အတူမရွိ ေတာ့ပါ။ (ဒု-ဥကၠဌ ၁၉၇၉- ဇႏၷဝါရီလတြင္ ကြယ္လြန္။ဥကၠဌ၁၉၉ဝ-ဧၿပီလ(၃ဝ)ရက္ေန႔တြင္လန္ဒန္၌ကြယ္လြန္)။ခင္ဗ်ားအေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ သူသာလွ်င္ ယခုအသက္ရွင္လ်က္ရွိသည္။ ကြယ္လြန္သြားၾကၿပီျဖစ္ေသာ ေခါင္းေဆာင္ႀကီးႏွစ္ဦးတို႔က နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ရွံဳးၿပီျဖစ္ေၾကာင္း တခါမွ မေျပာခဲ့ပါ။ ခင္ဗ်ား အသက္ရွင္လ်က္ရွိသူကသာလွ်င္ နအက ရွံဳးၿပီျဖစ္ေၾကာင္း ထပ္ခါတလဲလဲ ေျပာေနသည္။ ထိုအေၾကာင္းနာဂျပည္သူမ်ားနားမလည္ႏိုင္ပါ။ထို႔ေၾကာင့္ခင္ဗ်ားကိုယ္တိုင္ေခါင္းေဆာင္လုပ္ေနခဲ့ေသာ

အခ်ိန္တြင္နအကမည္ကဲ့သို႔ အရွံဳးႏွင့္ရင္ဆိုင္ခဲ့ရေၾကာင္းကို နာဂျပည္သူလူထုအား ရွင္းျပရန္ခင္ဗ်ားမွာ တာဝန္ရွိသည္။ ထိုသို႔မရွင္းျပပဲ နအက ရွံဳးၿပီဟုသာေျပာေနျခင္းသည္ မျပည့္စံု။ မွားသည္ဟု က်ြန္ေတာ္ေရးခဲ့သည္။ေမြဝါးကဘာမွလည္းမေျပာခဲ့ပါ။ထိုသို႔(၂၅)ႏွစ္ပတ္လံုး သူတို႔၏ေခါင္းေဆာင္မႈ အားေကာင္းလာေအာင္နအဆကရွင္သန္လာေအာင္လိမ္လည္ေျပာဆိုၿပီးႏိုင္ငံေရးကစားလာခဲ့ၾကေသာ္လည္း တိုင္းျပည္အတြက္ အက်ိဳးမရွိ။ နအဆက အတြက္ေအာင္ျမင္ရန္ လမ္းစမေတြ႔ ျဖစ္လာေသာအခါ ေမြဝါသည္ ၂ဝဝ၅-ခုႏွစ္မွစၿပီး နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီကို ခ်ီးမြမ္းလာခဲ့သည္။ ဖီဇိုသည္ထူးခ်ြန္ေျပာင္ေျမာက္ေသာ ေခါင္းေဆာင္ ( Phizo is oeur great leader) ျဖစ္သည္ဟုခ်ီးမြမ္း

လာခဲ့သည္။ ၂ဝဝ၅-ဇႏၷဝါရီလ (၂ဝ-၂၁) ရက္တြင္ Hebron စခန္း၌ ျပည္သူတို႔ႏွင့္ေဆြးေႏြးပြဲျပဳ လုပ္ေသာအခါ ေမြဝါေျပာခဲ့သည္မွာ-“It is the NNC that gave us the leeway, not me nor Isak. It was the NNC, it was Phizo. And who can deny that. The NNC leaders had laid the foundation. “ကြ်န္ေတာ္တို႔အတြက္ လမ္းစဥ္ခ်ေပးခဲ့တာက နအကဘဲ။ က်ေနာ္နဲ႔ အီဆက္မဟုတ္ဘူး။ ဖီဖိုႏွင့္နအကတို႔သာျဖစ္တယ္။ နအကေခါင္းေဆာင္ေတြကအေျခခံအုတ္ျမစ္ကိုခ်ခဲ့တယ္။ ဒါဘယ္သူက

ျငင္းႏိုင္မလဲ”။သူဆက္ၿပီးေျပာခဲ့သည္မွာ-“ကြ်န္ေတာ္ နအဆကရဲ႕ မွားယြင္းခ်က္ကို ဝန္ခံရဲပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ရဲ႕မွားယြင္းခ်က္ကို ဝန္ခံရဲရမယ္။ ဒါမွလည္းက်ေနာ္တို႔လြတ္ေျမာက္ဖို႔ လမ္းစရဦးမွာျဖစ္

တယ္။ကြ်န္ေတာ္တို႔ အျမင္မွန္ကိုမရရင္ ကြ်န္ေတာ္တို႔ရဲ ့အျပစ္က ကြ်န္ေနာ္တို႔ကို ဆြဲခ်ပစ္မယ္။ဖ်က္

ဆီးပစ္မယ္။ကြ်န္ေတာ္တို႔အကုန္လံုးနအဆကႏွင့္အတူတကြပ်က္စီးၾကမလား။မဟုတ္ဘူး။အဲဒီလိုမျဖစ္ရဘူး။ ဒါဆိုရင္ဘယ္သူက ကြ်န္ေတာ္တို႔ကိုကယ္မလဲ”ဟု ေျပာခဲ့သည္။ ထိုျပင္ ၂ဝ၁ဝ-ဇြန္လိုင္လ (၁၁) ရက္တြင္ဖီဇို၏အုတ္ဂူသို႔သြား၍ဖီဇိုအားဂါရဝျပဳခဲ့သည္။“ဇီဇိုသည္နာဂလူမ်ိဳးမ်ားအတြက္လမ္းညြန္ၾကယ္

ျဖစ္သည္”။ (A.Z.Phizo is the guiding star of the Naga nagation) ဖီဇို၏ေခါင္းေဆာင္မႈျဖင့္ နာဂ

အမ်ိဳးသားေကာင္စီက မွန္ကန္ေသာ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ကာ နာဂတိုင္းျပည္ကို ကယ္တင္ခ့ဲၿပီး။တိုင္းျပည္၏ အေျခခံအုတ္ျမစ္ကိုခ်ခဲ့သည။္ထိုထက္ႀကီးမားေသာအရာမရွိဟုေျပာခဲ့သည္။ဤဟာသည္ကား ေမြဝါက “နအက ရွံဳးၿပီ။ ဖီဇိုက ႏိုင္ငံေတာ္ သစၥာေဖါက္ျဖစ္သည္”ဟု ေၾကျငာခဲ့ျခင္းသည္ မွားယြင္းခဲ့ေၾကာင္း ဝန္ခံခဲ့ျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္သည္ အလင္းဝင္စာခ်ဳပ္ မဟုတ္ေၾကာင္း ဝန္ခံျခင္းလည္း ျဖစ္သည္။ ထိုျပင္ “ကြ်န္ေတာ္တို႔အကုန္လံုး နအဆက ႏွင့္ အတူတကြ ပ်က္စီးၾကမလား” ဟုေမးျခင္းအား ျဖင့္ နအဆကဖြဲ႔စည္းခဲ့ျခင္းသည္ မွားခဲ့ေၾကာင္း ဝန္ခံရာလည္းေရာက္သည္။ ထိုဟာသည္ သူ႔အေနျဖင့္သူ႔၏မွားယြင္းခ်က္ကို၉၅% အထိဝန္ခံလာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။သို႔ေသာ္လည္း နာဂအမ်ိဳးသားဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီကိုဖ်က္သိမ္းေၾကာင္းေၾကျငာရန္ သူ႔မွာသတၱိ လံုးဝမရွိသည္မွာကား

အံ့ဩစရာမဟုတ္ပါ။ ထို႔သူမွားယြင္းေၾကာင္း သိရွိလာေသာ္လည္း အမွားကို ရာႏႈန္းျပည့္ဝန္ခံၿပီး နအဆကကို ဖ်က္သိမ္းကာနာဂအမ်ိဳးသားမ်ားျပန္လည္ စည္းလံုးညီညြတ္ေရးအတြက္ မလုပ္ေဆာင္

သည္မွာ အမွားကိုသိလ်က္ႏွင့္ ထပ္မံ၍က်ဴးလြန္ေနျခင္းသာျဖစ္သည္။ထိုျပင္ႏိုင္ငံေရးမွာ သတၱိရွိရွိျဖင့္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မခ်ႏိုင္ျခင္းကိုေပၚလြင္ေစသည္။ထိုသို႔သတၱိရွိရွိႏွင့္ႏိုင္ငံေရးမွာဆံုးျဖတ္ခ်က္မခ်ႏိုင္သူသည္။သူရဲေဘာေၾကာင္သူျဖစ္သည္။ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းပါကအမ်ိဳးသားစည္းလံုးညီညြတ္ေရးပ်က္စီး

မည္ဟုကြ်န္ေတာ္တို႔က တင္ျပခဲ့ျခင္းကို လက္မခံပယ္ခ်ၿပီး ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။ ခုလည္း

ထိုဟာကို မဖ်က္သိမ္းပါက အမ်ိဳးသားျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရး မျဖစ္ႏိုင္ဆိုသည္ကိုသိလ်က္ႏွင့္ လုပ္ေနသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ နာဂအမ်ိဳးသား စည္းလံုးညီညြတ္ေရးကိုပ်က္ျပားေအာင္ တမင္တကာ လုပ္လာခဲ့သေလာ။ လုပ္ေနၾကသေလာ။ ထိုဆိုရွယ္လစ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းခဲ့ျခင္းသည္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား

အတြက္တကယ္လိုအပ္ေသာလုပ္ရပ္တစ္ခုျဖစ္ခဲ့သေလာ။တိုင္းျပည္တည္ေထာင္ရန္ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရမွာလမ္းစေပ်ာက္ေနေသာ္လည္း ထိုအစိုးရကိုဆက္လက္ထားရွိသြားမည္ေလာ။ ယေန႔လူငယ္မ်ားအေန

ျဖင့္စဥ္းစားစရာပင္။က်ေနာ္ႏိုင္ငံျခားသို႔ေရာက္လာၿပီးႏိုင္ငံျခားေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ေဆြးေႏြးၾကေသာအခါေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္ကက်ေနာ္အားေမးခဲ့သည္မွာ-နာဂတို႔အတြက္ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းဖို႔

တကယ္လိုလားခဲ့သလားဟုေမးခဲ့သည္။ထိုအေျဖကိုယေန႔လူငယ္မ်ားမည္သို႔ေျဖၾကမည္နည္း။ မလို

လားပါက နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီႏွင့္ အဘယ္ေၾကာင့္ ျပန္လည္၍မေပါင္းစည္းႏိုင္သနည္း။ပထမတြင္ ကြန္ျမဴနစ္ဆိုရွယ္လစ္ ႏိုင္ငံမွအျပည့္အဝေထာက္ခံမႈကို ရရွိရန္အတြက္ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းရန္ လိုသည္ဟုစည္းရံုးခဲ့သည္။သို႔ေသာ္ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းခဲ့ေသာေန႔တြင္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ရွံဳးၿပီျဖစ္ေသာေၾကာင့္ တိုင္းျပည္ကယ္တင္ရန္ အတြက္ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းျခင္းျဖစ္သည္ဟု ေၾကျငာခဲ့သည္။ သို႔ရာတြင္ ထိုအခ်က္သံုးခုစလံုး တစ္ခုမွမမွန္ပါ။ အျပည့္အဝေထာက္ခံမႈလည္းမရ။ နအက ရွံဳးၿပီဆိုသည္မွာလည္းမမွန္။ နအဆက ဖြဲ႔စည္း၍ တိုင္းျပည္ကို ကယ္တင္လိုက္သည္ ဆိုသည္မွာလည္းမုသားစကားသာျဖစ္လာခဲ့သည္။နအဆကဖြဲ႔စည္း၍တိုင္းကိုပ်က္စီးေစခဲ့သည္ဆိုသည့္

မွတ္တမ္းသာ သမိုင္းတြင္တင္ခဲ့သည္။ယေန႔လူငယ္ေတြ အားလံုးသိသည့္အတိုင္း ကမၻာတြင္ စနစ္ဆိုးမ်ားျဖစ္ခဲ့ၾကေသာသက္ဦးဆံပိုင္ဘုရင္စနစ္။ အရင္းရွင္ဝါဒ။ လူတန္းစားခြဲျခားေရးစနစ္။ ေျမပိုင္ယာပိုင္ရွင္စနစ္စသည္တို႔ကုိဖယ္ရွားၿပီးတန္းတူညီမွ်ေသာလူမႈေရးစနစ္ႏွင့္အလုပ္သမားလူတန္းစား(ဝါ)အစိုးရကပိုင္ဆိုင္ေသာစက္မႈလုပ္ငန္းမ်ား။စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားျဖစ္လာေစေရးအတြက္ဆိုရွယ္လစ္ကြန္ျမဴနစ္ မူဝါဒ (Manifesto) ကို ကားလ္မတ္စ္ (Kalr Marx) သည္လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္ေပါင္း ၁၆ဝ ေက်ာ္။ ၁၈၄၈-ခုႏွစ္တြင္ထုတ္ေဝခဲ့သည္။ ထိုမူဝါဒကို ဆိုဗီယက္ရုရွား ႏိုင္ငံတြင္လီနင္ဝါဒ။ စတာလင္ဝါဒဟု ေခၚေဝၚကာ ပထမဦးဆံုး က်င့္သုံးခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္မေအာင္ျမင္ခဲ့ပါ။ႏွစ္ေပါင္း ၇ဝ-ေက်ာ္တြင္ ဆိုဗီယက္ရုရွားႏုိင္ငံ၏ ဆိုရွယ္လစ္ယႏၱရားပ်က္သုဥ္းသြားခဲ့ၿပီး ဆိုဗီယက္ႏိုင္ငံသည္လည္း ၿပဳိကြဲသြားခဲ့သည္။ဤျဖစ္ရပ္ေၾကာင့္ဥေရာပတြင္ဆိုရွယ္လစ္ႏိုင္ငံမ်ားအားလံုးခ်က္ျခင္းပ်က္သုဥ္းကုန္ၿပီး ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္လာခဲ့ၾကသည္။ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ဗိုလ္ေနဝင္း၏ ျမန္မာ့ဆိုရွယ္လစ္ လမ္းစဥ္လည္း မေအာင္ျမင္ခဲ့ပါ။ျမန္မာႏိုင္ငံအား အဆင္းရဲဆံုးႏိုင္ငံ အျဖစ္သို႔တြန္းပို႔ခဲ့ျခင္းသာ အဖတ္တင္ ခဲ့သည္။ ၁၉၈၈-ခုႏွစ္တြင္သူ႔၏ဆိုရွယ္လစ္လမ္းစဥ္ ကုန္ဆံုးခဲ့သည္။ ယခုလက္ရွိ ဆိုရွယ္လစ္ႏိုင္ငံေတြမွာလည္း

ဆိုရွယ္လစ္ဝါဒ၏အဓိကမူ(Principle)သံုးရပ္ျဖစ္ေသာ(၁)တစ္ပါတီအာဏာရွင္စနစ္။(၂)ဗဟိုမွခ်ဳပ္ကိုင္ေသာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္ႏွင့္ (၃) အစိုးရထိန္းခ်ဳပ္ေသာ ေစ်းကြက္စီးပြါးေရးစနစ္စသည္တို႔ကို အေျပာင္းအလဲမ်ားစြာျပဳလုပ္လာၿပီး ဗဟိုမွခ်ဳပ္ကိုင္ေသာ စနစ္ေလွ်ာ့ေပါ့လာျခင္း။ ေစ်းကြက္စီးပြါးေရး

စနစ္ကို ထူေထာင္လာျခင္းစသည္ တို႔ကို ေတြ႔ရသည္။ႊသို႔ကမၻာတြင္ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒသည္အေျပာင္း

အလဲျဖစ္လာေနေသာအခ်ိန္တြင္။ဦးေမြဝါးသည္တစ္ပါတီအဏာရွင္စနစ္ျဖစ္္ရမည္။ဗဟိုမွထိန္းခ်ဳပ္ေသာအစိုးရစနစ္ ထူေထာင္ရမည္ဟု ေၾကြးေက်ာ္၍ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒ လက္မခံသူမွန္သမွ်ကို သတ္ပစ္ကာ ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းလာခဲ့သည္။ ဤသို႔ျပဳလုပ္ျခင္းသည္ မွန္ကန္ေသာေျခလွမ္း ျဖစ္သည္ဟု ထင္ျမင္ယူဆႏိုင္ဘြယ္ရာ အေၾကာင္းလံုးဝမရွိပါ။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ (၁) အခ်က္အေနျဖင့္-က်ြန္ေတာ္တို႔သည္မူဝါဒအတြက္ေတာ္လွန္ေရးဆင္ႏႊဲေနျခင္းမဟုတ္။တိုင္းတပါးမွက်ဴးေက်ာ္လာျခင္းကို ခုခံတိုက္ခိုက္ၿပီး မိမိႏိုင္ငံ၏အခ်ဳပ္ အျခာအာဏာ။ လြတ္လပ္ေရးကို ကမၻာမွအသိအမွတ္ျပဳလာရန္ တိုက္ပြဲဝင္ေနျခင္းသာျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ တိုက္ခိုက္ရာတြင္ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒ လက္ခံမွသာလွ်င္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားသည္ လ်င္ျမန္စြာ ေအာင္ပန္းဆြတ္ခူးႏိုင္မည္ဟုေမြဝါတို႔ ယုံၾကည္ခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ထိုယံုၾကည္ခ်က္သည္ လံုးဝမွားေၾကာင္း သူတို႔၏ဆိုရွယ္လစ္ သက္တမ္း ႏွစ္ေပါင္း (၃ဝ) အတြင္း သက္ေသထူခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။အခ်က္ (၂) အေနျဖင့္ေျပာမည္ဆိုလွ်င္ နာဂႏိုင္ငံတြင္ သက္ဦးဆံပိုင္ဘုရင္စနစ္။လူတန္းစားခြဲျခားေသာစနစ္။ ေျမပိုင္ယာပိုင္ရွင္စနစ္ စသည့္စနစ္ဆိုးမ်ား မရွိေသာေၾကာင့္။အျခားေသာ ကမၻာ့ႏိုင္ငံမ်ားမွာလို ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကိုလက္ခံၿပီး ႏိုင္ငံေရး လူမႈေရး စနစ္ဆိုးမ်ားကိုတိုက္ဖ်က္သြားမည္ဟူ၍ေၾကြးေက်ာ္ၿပီးမူဝါဒေတာ္လွန္ေရးဆင္ႏႊဲရန္အေၾကာင္းလံုးဝမရွိပါ။ေနာင္တြင္ထိုစနစ္ဆိုးမ်ားနာဂႏိုင္ငံတြင္လည္းျဖစ္ေပၚလာႏိုင္ေသာေၾကာင့္ခုမွစၿပီးဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကို က်င့္သံုးရမည္ဟု သူတို႔ကဆင္ေျခေပးခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ထိုဟာသည္ လက္ခံႏိုင္ဘြယ္ရာမရွိပါ။ အျပစ္မရွိေသာ ကေလးငယ္အား ႀကီးလာေသာအခါလူဆိုးျဖစ္မည္ဟု ယူဆကာ သတ္ပစ္ေသာ လုပ္ရပ္မ်ိဳးသာျဖစ္သည္။ေရွးပေဝသဏီမွစ၍နာဂလူမ်ိဳးမ်ားသည္အာဏာရွင္မ်ားျဖင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့သည္ဟူ

၍မရွိ။ အဂၤလိပ္လူမ်ိဳးမ်ားပင္လွ်င္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ား၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္သည္ အင္မတန္မွ သန္႔စင္ေသာ ဒီမိုကေရစီ (Pure democracy) ျဖစ္သည္ဟု အံ့အားသင့္စြာ မွတ္တမ္းတင္သြားခဲ့သည္။ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားသည္ အာဏာရွင္စနစ္ကင္းေသာ။ လူတန္စားခြဲျခားမႈကင္းေသာတန္းတူညီမွ်ေသာ လူမႈေရးစနစ္တြင္ ေပ်ာ္ျမဴးေနထိုင္လာခဲ့ေသာ လူမ်ဳိးမ်ားျဖစ္သည္။ထို႔ေၾကာင့္ ေမြဝါး၏ဆိုရွယ္လစ္ အာဏာရွင္စနစ္သည္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားအတြက္ သူစိမ္းျဖစ္သည္။ စနစ္ဆိုးႀကီးျဖစ္သည္။ ထိုစနစ္ဆိုးကို နာဂျပည္သူလူထု လက္မခံ တြန္းလွန္လာခဲ့ၾကသည္။ ထိုအခါ အၾကမ္းနည္းျဖင့္ ျပည္သူမ်ား၏ စိတ္ႏွလံုးသားထဲသို႔သူတို႔၏မူဝါဒကိုသြတ္သြင္းရန္ႀကိဳးစားလာခဲ့ၾကသည္။သို႔ေသာ္မေအာင္ျမင္ခဲ့ပါ။ဤသို႔နာဂလူမ်ိဳးတို႔မလိုအပ္ေသာ ဆိုရွယ္လစ္စနစ္ကုိ ယူေဆာင္လာေသာအခါ နာဂညီအစ္ကိုမ်ားအခ်င္း

ခ်င္းရန္သူျဖစ္လာခဲ့ၾကသည္။ထို႔ေၾကာင့္နာဂအခ်င္းခ်င္းၿငိမ္းခ်မ္းစြာေနထိုင္ေရး လံုးဝပ်က္ျပားသြားေစခဲ့

သည္။ ထို႔ျပင္နာဂအမ်ိဳးသားဆိုရွွယ္လစ္ေကာင္စီ ဖြဲ႔စည္းသည့္ေနာက္ပိုင္း နာဂတိုင္းျပည္တြင္စနစ္ဆိုး

မ်ားစြာေပၚေပါက္ခဲ့သည္။ဥပမာ-ျပည္သူမ်ားအားၿခိမ္းေျခာက္ၿပီးေငြေတာင္းစားျခင္း။ခရီးသည္ေမာ္ေတာ္

ကားမ်ားကိုဓါးျပ (ေသနတ္ျပ) တုိက္ျခင္း။ ဓါးစာခံဖမ္းၿပီး ေငြေတာင္းစားျခင္း။ လိမ္လည္လွည့္ျဖားျခင္း။

လူ႔အသက္ကို တန္ဖိုးမထားပဲ သတ္ျဖတ္ျခင္း။ လြတ္လပ္စြာ ေရးသားခြင့္ ေျပာဆိုခြင့္မ်ားပိတ္ပင္ျခင္း စသည့္စနစ္ဆိုးမ်ားေပၚလာခဲ့သည္။ထိုေၾကာင့္ နာဂအမ်ိဳးသားဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီဖြဲ႔စည္းျခင္းသည္

နာဂလူမ်ိဳးမ်ားအတြက္ မလိုလား မအပ္စပ္ေသာ လုပ္ရပ္သာျဖစ္သည္သာမက မဟာအမွားႀကီးကို က်ဴးလြန္ခဲ့သည္။

(၅) သစၥာေဖါက္ လုပ္ရပ္မ်ား

(က) နာဂအမိ်ဳးသားေကာင္စီမွ ခြဲထြက္ၿပီး အျခားပါတီမ်ားထူေထာင္ျခင္းသည္ ၁၉၅၅ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ (၂၇) ရက္တြင္ျပဌါန္းခဲ႔ေသာ နာဂအမ်ိဳးသားေရးဥပေဒ (Naga national Law) ကိုခ်ဴးေဖါက္ရာ

ေရာက္သျဖင္႔ ထိုသို႔ပါတီသစ္ ထူေထာင္ျခင္းသည္ မွားသည္။ သစၥာေဖါက္ လုပ္ရပ္ျဖစ္သည္။ ထိုဥပေဒမွာေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္သည္။ “မည္သူတဦးတေယာက္ျဖစ္ေစ၊ အမ်ားျဖစ္ေစ၊နာဂအမ်ိဳးသား

မ်ား၏စည္းလုံးညီညြတ္ေရးႏွင္႔နာဂလန္း၏ေကာင္းရာေကာင္းက်ိဳးကိုဖ်က္ဆီးျခင္းအလို႔ငွါလုပ္ေဆာင္မႈ (ဝါ)အားေပးကူညီမႈ ေသာ္လည္းေကာင္း။ အဖြဲ႔အစည္း ဖြဲ႔စည္း၍ အမ်ိဳးသားႏိုင္ငံေရး ယႏၱရားႏွင္႔ အမ်ိဳးသားမ်ား၏ ထံုးတမ္းစဥ္လာကို ဆန္႔က်င္ရန္ အျခားႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ (ဝါ) ႏိုင္ငံအမ်ား၏အကူအညီ

ကိုယူ၍ေသာ္လည္းေကာင္း။မယူ၍ေသာ္လည္းေကာင္း။လုပ္ဆာင္ျပဳမူပါကထိုသူတို႔အားႏိုင္ငံေတာ္သ

စၥာေဖါက္ဟုသတ္မွတ္မည္။

”(ခ)နာဂတိုင္းျပည္သည္လြတ္လပ္ေသာႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံျဖစ္သည့္အေလွ်ာက္ ၁၉၅၆ ခုႏွစ္တြင္ အေျခခံဥပေဒကုိ ေရးဆြဲခဲ့ၿပီး ထိုႏွစ္ မတ္လ(၂၂)ရက္ေန႔တြင္ ထိုဥပေဒကိုနာဂတား

တာေဟာ္ေဟာ-Tatar Hoho (ပါလီမန္လြတ္ေတာ္)မွ အတည္ျပဳခဲ့သည္။ထိုအေျခခံဥပေဒသည္ နာဂလူမ်ိဳးတို႔၏ဖိုးဖြားစဥ္ဆက္ က်င္႔သံုးလာခဲ႔ေသာ ဒီမိုကေရစီမူကိုအေျခခံၿပီး ေရးဆြဲခဲ့သည္။ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပုံမွာ ဖက္ဒရယ္မူကို အေျခခံ၍ ေရးဆြဲထားျခင္းျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ လူမ်ိဳးစုတိုင္းသည္ မိမိတို႔၏ လူမ်ိဳးစုအလိုက္ အထူးအုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္အာဏာကို ရရွိၾကသည္။ ဤအေျခခံ ဥပေဒတြင္ ႏိုင္ငံေရးပါတီဖြဲ႔စည္းရန္ ပုဒ္မ မပါရွိပါ။နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီသည္သာလွ်င္ တခုတည္းေသာ အမ်ိဳးသားႏိုင္ငံေရး အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဆိုရွယ္လစ္ အစိုးရဖြဲ႔စည္းျခင္းသည္ ဤအေျခခံဥပေဒကို ခ်ိဳးေဖါက္သျဖင္႔ ထိုလုပ္ရပ္သည္ တိုင္းျပည္အေပၚ သစၥာေဖါက္ေသာ လုပ္ရပ္ျဖစ္သည္။ ကမၻာ့ႏိုင္ငံတိုင္းတြင္ အေျခခံဥပေဒ တစ္ခုစီသာရွိသည္။ ထိုဥပေဒအရသာ အစိုးရကို ဖြဲ႔စည္းၾကၿပီး။ ထိုဥပေဒေဘာင္၏ အျပင္ဘက္တြင္ ဖြဲ႔စည္းေသာအစိုးရသည္ တရားမဝင္ေသာ အစိုးရျဖစ္သည္။

(ဂ) ထို႔ျပင္ နာဂတပ္မေတာ္မွာလည္း စစ္သည္ေတာ္မ်ားလိုက္နာရန္ စစ္ဥေဒကိုေရးဆြဲထား

သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ထိုဥပေဒကို မလိုက္နာေသာသူမ်ားသည္ သစၥာေဖါက္မ်ားျဖစ္သည္။

(ဃ) ရန္သူႏွင့္ လက္တြဲျခင္းသည္ သစၥာေဖာက္သည့္ လုပ္ရပ္ျဖစ္သည္။

ေရွ႕စာမ်က္ႏွာမ်ားတြင္ ခယမ္ညဴးငန္း နယ္ေျမ၊ ၾကာေခဆန္နယ္ေျမ၊ Zeliangrong နယ္ေျမမ်ားတြင္ ရန္သူႏွင့္လက္တြဲၿပီး အီဆက္-ေမြဝါအဖြဲ႔တို႔က မိမိနာဂ အမ်ိဳးသားမ်ားကို မည္သို႔မည္ပံု တိုက္ခိုက္လာခဲ့ၾကသည္ကို ေဖၚျပခဲ့ၿပီးျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ ရံဖန္ရံခါအိႏိၿယစစ္တပ္ကားမ်ား

ျဖင့္လည္း သူတို႔အားပို႔ေဆာင္ေပးခဲ့သည္။ ဥပမာ-ဦးခပ္လန္အဖြဲ႔အားတိုက္ရန္အတြက္ Nukte ႏွင့္ Tangsa နယ္ေျမ (Khunsa and Changlang areas) သို႔ အိႏိၵယစစ္တပ္ကားမ်ားျဖင့္ အီဆက္-ေမြဝါ လက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႔တို႔အား ပို႔ေဆာင္ေပးခဲ့သည္။ ထိုသို႔မပို႔ပါက သူတို႔သည္အာသန္ျပည္နယ္ႏွင့္

Konyak နယ္ေျမကို ျဖတ္ေက်ာ္ၿပီး Nukte ႏွင့္ Tangsa နယ္ေျမသို႔ လက္နက္အျပည့္အစံုျဖင့္ ေရာက္ႏိုင္ရန္လမ္း လံုးဝမရွိေပ။ေမြဝါးအား၂ဝဝဝ ခုႏွစ္ဇႏၷဝါရီလတြင္ ယိုးဒယား (Thai) အစိုးရက Passport အတုကိုင္ေဆာင္မႈျဖင့္ ဖမ္း၍ေထာင္ခ်ခဲ့သည္။ ထိုအခါ အိႏိၵယ ေထာက္လွမ္းေရး RAW တို႔

ကကယ္တင္ၿပီး ေမြဝါး-အီဆက္တို႔အား အိႏိၵယ passports (ႏိုင္ငံ ျခားကူးလက္မွတ္)မ်ားထုတ္ေပးခဲ့

သည္။ ထိုလက္မွတ္ကိုင္ေဆာင္ၿပီး တကမၻာလံုးသို႔ သြားလာႏိုင္ခဲ့ၾကသည္မွာဂုဏ္ယူစရာမဟုတ္ေပ။ ထို႔ျပင္ေမြဝါးသစၥာခံ ေခါင္းေဆာင္မ်ား အားလံုးအားလည္း India passport ႏွင့္ မွတ္ပံုတင္ကပ္မ်ားကို ထုတ္ေပးခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သူတို႔သည္ Thailand သို႔မဟုတ္ အျခားႏိုင္ငံမ်ားသို႔ မၾကာခဏ သြားခဲ့ၾကသည္။

၂ဝဝ၄-ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ(၁၄) တြင္ ေမြဝါး-အီဆက္တို႔ အိႏိၵယၿမိဳ႕ေတာ္ နယူးေဒလီမွနာဂလန္း

သို႔ေရာက္လာေသာအခါအိႏိၵယအစိုးရကသူတို႔အေခၚ Z+ full proof security (အာဏာကုန္လံုၿခံေရး) ေပးၿပီး ေမြဝါး-အီဆက္တို႔အား ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ခဲ့သည္။ Dimapur မွ Hebron Camp သို႔ သူတို႔ ႏွစ္ဦးအား အိႏီၵစစ္တပ္ကက်ည္ဆံခံ (bullet proof) ကားမ်ားျဖင့္ သယ္ေဆာင္သြားခဲ့ၾကသည္။ အေၾကာင္းမွာနာဂမ်ိဳးခ်စ္တပ္သားမ်ားကသူတို႔အားသစၥာေဖါက္ဟူ၍လုပ္ႀကံမည္ကို စိုးရိမ္ေသာေၾကာင့္

ထိုသို႔အဆင့္အျမွင့္ဆံုးေသာလုံၿခဳံေရးကိုေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ (စကားခ်ပ္- အိႏိၵယအစိုးရ၏အာဏာကုန္

လံုၿခဳံေရးဆိုသည္မွာ ႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတႏွင့္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္တို႔ကိုသာ ေပးရေသာလံုၿခဳံေရးျဖစ္သည္)။ ဤအခ်က္ကို ၾကားသိရေသာအခါ ကမၻာက အီဆက္-ေမြဝါတို႔သည္အိႏိၵယအစိုးရ၏ လက္ပါးေစ (lackey) မ်ားျဖစ္ၾကာင္း သိလာခဲ့ၾကသည္။အထက္တြင္ေဖၚျပေသာ အခ်က္မ်ားသည္အီဆက္-ေမြဝါး

အဖြဲ႔တို႔အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္မည္သို႔မည္ပုံ လက္တြဲလုပ္ေဆာင္လာခဲ့ၾကသည္ကို အေသးစိပ္ေဖၚျပျခင္း မဟုတ္ပဲအဓိက အခ်က္ႀကီးမ်ားကိုသာ ေဖၚျပျခင္းျဖစ္သည္။ ဤအခ်က္မ်ားသည္ပင္လွ်င္ အီဆက္-ေမြဝါးအဖြဲ႔သည္ ရန္သူႏွင့္လက္တြဲေသာ ရန္သူ၏ လက္ပါးေစမ်ား၊ သစၥာေဖါက္မ်ားျဖစ္ေၾကာင္း သိသာခိုင္လံုၿပီျဖစ္သည္။

(၆) နအကကို ခြဲပစ္ရန္ ရန္သူ၏ ႀကိဳးပမ္္းခ်က္

အိႏိၵယေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ေပၚလစီမွာေမြဝါတို႔ကနအဆကကိုဖြဲ႔စည္းၿပီးနာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီအားအျပတ္ရွင္းရန္ ျဖစ္ခဲ့သည္မွာ ယံုမွားသံသယရွိစရာမလိုေပ။သို႔ေသာ္ နအဆက အေနျဖင့္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီအားအျပတ္မရွင္းႏိုင္ခဲ့သည္႔ အျပင္နအဆကအဖြဲ႔သည္ သီးသန္႔အဖြဲ႔အျဖစ္သာ

ရပ္တည္လာခဲ့သည္။ ထို႑ေၾကာင့္ အိႏိၵယအစိုးရသည္ နအက အားခြဲပစ္ရန္ ၾကိဳးပမ္းလာခဲ့ျပန္သည္။ ဤသို႔ျပဳလုပ္ရန္၁၉၉ဝ-ခုႏွစ္နအကဥကၠဌႀကီးဦးဖီဇိုကြယ္လြန္သြားေသာအခါစတင္ခဲ့သည္။အထက္တြင္

ေဖၚျပသည့္အတိုင္းဦးဖီဇိုသည္အသက္ ၈၆-ႏွစ္(၁၉ဝ၄-ေမလ ၁၆ မွ ၁၉၉ဝ-ဧၿပီလ-၃ဝ)တြင္လန္ဒန္ၿမိဳ႕

သူ႔၏ေနအိမ္၌ ကြယ္လြန္ခဲ့သည္။ ထိုသို႔ကြယ္လြန္ၿပီး သံုးနာရီ အတြင္း ဖီဇိုႏွင့္အတူေစလြတ္ခဲ့ေသာ ဝါရင့္ေခါင္းေဆာင္ႏွစ္ဦးျဖစ္ခဲ့ၾကသည့္ဦးKhudau Yanthan ႏွင့္ ဦး Yongkong (ႏွစ္ဦးစလံုးကြယ္လြန္) သူတို႔က ဖီဇို၏သမီး Ms.Adinno အား ယာယီအားျဖင့္ နအက ဥကၠဌ တင္ေျမာက္ခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ ျပည္တြင္းရွိေခါင္းေဆာင္မ်ားကလည္း တညီတညြတ္တည္း ေမလ (၁) ရက္ မနက္တြင္ Ms.Adinno အားယာယီဥကၠဌအျဖစ္တင္ေျမာက္ခဲ့သည္။ ထိုဟာသည္ လန္ဒန္တြင္ေခါင္းေဆာင္ႏွစ္ဦး၏လုပ္ေဆာင္

ခ်က္ကို မသိပဲျပဳလုပ္ခ့ဲေသာ္လည္း တူညီေသာလုပ္ရပ္ကို နာရီအနည္းငယ္ျခားျပဳလုပ္ခဲ့့ၾကျခင္း ျဖစ္သည္။ႊသို႔ဝမ္းနည္းေသာသတင္းကို ရရွိၿပီး နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီမွ နာဂျပည္သူလူထုအား ေမလတစ္ရက္ေန႔တြင္ နာဂကလပ္(Naga Club building) အေဆာက္အအံုတြင္အစည္းအေဝးလာၾက

ရန္ ဖိတ္ေခၚခဲ့သည္။ ထိုဖိတ္ေခၚစာကို ကိုဟီးမာရြာမွ လူငယ္အေယာက္ (၄ဝ)ေက်ာ္တို႔သည္ သူတို႔၏ဆိုင္ကယ္မ်ားျဖင့္ ခ်က္ျခင္း ေဝေပးခဲ့ရာ လူမ်ိဳးစုေပါင္းစုံမွ နာဂမ်ားသည္ ထိုဝမ္းနည္းေသာ သတင္းကိုၾကားရ၍ ရာႏွင့္ခ်ီၿပီး ထိုအစည္းအေဝးသို႔ လာေရာက္ခဲ့ၾကသည္။ ထိုအစည္းအေဝးတြင္ နာဂ အမ်ိဳးသားေကာင္စီမွ က်ေနာ္တို႔၏ ေခါင္းေဆာင္ရုပ္အေလာင္းအား လန္ဒန္တြင္ျမွပ္ႏွံမည္ေလာ သို႔မဟုတ္ အမိႏိုင္ငံသို႔ယူေဆာင္လာၿပီး ႀကီးက်ယ္ခမ္းနားစြာျဖင့္ႏိုင္ငံေတာ္စ်ာပန ျပဳလုပ္ကာသၿဂၤိဳလ္

မည္ေလာဟုေမးလိုက္ရာ အလုပ္ေပါင္းစံုမွ နာဂမ်ားသည္တညီတညြတ္တည္း ရုပ္အေလာင္းကို အမိႏိုင္ငံသို႔ယူေဆာင္လာရန္ဆံုးျဖတ္ခဲ့ၾကသည္။သို႔ေသာ္ရန္သူ႔လက္ပါးေစမ်ားက ထို ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို

ဆန္႔က်င္ခဲ့ၿပီး ရုပ္အေလာင္းကို လန္ဒန္၌သာ ျမွဳပ္ႏွံသင့္ေၾကာင္း ေစာဒက တက္ခဲ့သည္။ နာဂျပည္သူ

လူထု၏ လိုလားခ်က္အတိုင္း ရုပ္အေလာင္းကို သယ္ေဆာင္လာႏိုင္ရန္အတြက္ ပထမဦးဆံုး ေဆမားေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္ကရူပီေငြတစ္သိန္းငါးေသာင္းလွဴဒါန္းခဲ့သည္။ထိုသို႔အလွဴေငြထည့္

ဝင္လာခဲ့ၾကရာသိန္းေလးဆယ္ေက်ာ္ေခါင္းေဆာင္ႀကီး၏စ်ာပနအတြက္ေကာက္ခံရရွိခဲ့သည္။ ဤသို႔ျဖင့္

နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားကိုလန္ဒန္သို႔ ထိုေန႔ ေမလ (၁)ရက္ေန႔တြင္ပင္ ခ်က္ျခင္းေစလြတ္ခဲ့သည္။ အေလာင္းကိုမပုပ္မသိုးေစရန္ (embalm) ေဆးစီရင္မႈမွာ အခ်ိန္ၾကာခဲ့သျဖင့္ ေမလ(၁ဝ) ရက္ေန႔မွထို

အေလာင္းကို သယ္ေဆာင္လာႏိုင္ခဲ့သည္။ လန္ဒန္အစိုးရမွ အေလာင္းကို ပစၥည္းပို႔သည့္အလား ဦးနီးေဒလို (Baptist ေကာလိပ္ေက်ာင္းအုပ္ဆရာ၊ ဖီဇို၏ သားမက္) ၏လိပ္စာျဖင့္ပို႔ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ အေလာင္းမွာ အိႏိၵယႏိုင္ငံၿမိဳ႕ေတာ္ နယူးေဒလီသို႔ ေရာက္လာေသာအခါအိႏိၵယစစ္အရာရွိမ်ား ေရာက္လာၿပီးဦးဖီဇို၏ passport ကိုအလင္းဝင္ေစရန္ေတာင္းခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုအခါအေလာင္းသယ္

ေဆာင္လာသူ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားက က်ေနာ္တို႔ သူ႔ရဲ႕ passport ယူမလာခဲ့ဘူး။ က်ေနာ္တို႔ ေခါင္းေဆာင္ႀကီးကြယ္လြန္ၿပီဒါဟာအေလာင္းေကာင္ပဲ။ဒီအေလာင္းကိုခင္ဗ်ားတို႔ဘာလုပ္ခ်င္ေသးတာလဲ။ ခင္ဗ်ားတို႔လုပ္ခ်င္ရာလုပ္ႏိုင္တယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ယူမယ္ဆိုရင္လည္း က်ေနာ္တို႔ေပးထားခဲ့မယ္ဟု ခပ္

တည္တည္သာေျပာခဲ့ေၾကာင္း။ထိုအေလာင္းအတြက္ျပႆနာလုပ္ပါကကမၻာမွာအိႏိၵယသာအရွွက္ကြဲ

မည္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ အေလာင္းကို နာဂလန္းသို႔ သယ္ေဆာင္ခြင့္ေပးခဲ့သည္။ အေလာင္းနယူးေဒလီမွ နာဂလန္းသို႔ သယ္ေဆာင္ လာရန္အတြက္ အိႏိၵယေလယာဥ္ပ်ံတစ္စင္း ရူပီးေငြႏွစ္သိန္း (၂ဝဝဝဝဝ) ျဖင့္ငွါးခဲ့သည္။ေခါင္းေဆာင္ႀကီး၏ ရုပ္အေလာင္းကို ႀကိဳဆိုရန္အတြက္ ဒီမာပို ေလဆိပ္တြင္မနက္

(၁ဝ) နာရီမွစၿပီး နာဂလူမ်ိဳးမ်ားေသာင္းႏွင့္ ခ်ီၿပီးစုရုံးခဲ့ၾကသည္။ စာေရးသူလည္း အပါအဝင္ျဖစ္သည္။ ေမလရွစ္ရက္ႏွင့္ ကိုးရက္ေန႔မ်ားတြင္ မိုးတေနကုန္ ရြာခဲ့ေသာ္လည္း ေမလဆယ္ရက္ေန႔ တြင္ မိုးသားကင္းသျဖင့္ ေနျခစ္ျခစ္ေတာက္ပူခဲ့သည္။ အထက္တြင္ေဖၚျပသည့္အတိုင္း အိႏိၵယတို႔၏ အေႏွာက္အယွက္ေၾကာင့္ ရုပ္အေလာင္းသယ္လာေသာ ေလယာဥ္ပ်ံသည္ မွန္းထားသည့္အခ်ိန္တြင္ မေရာက္ႏိုင္ခဲ့ပါ။အင္မတန္ပူျပင္းေသာေနပူထဲတြင္ေစာင့္ေနခဲ့ၾကသည္။သို႔ေသာ္ညေနသံုးနာရီေက်ာ္အခ်ိန္တြင္မိုးေကာင္းကင္ခ်က္ျခင္းေမွာင္မည္း၍လာခဲ့သည္။ထိုအခါေလလည္းတိုက္သည္။မိုးလည္းရြာခ်သည္။ မိုးႀကီးေလႀကီးေတာ့မဟုတ္ပါ။ အားလံုးစိုရႊဲေအာင္ရြာေသာ မိုးမဟုတ္သျဖင့္ အပူဒဏ္ခံၿပီး ေစာင့္ေနသူမ်ား အဖို႔ေတာ္ရုံသာျဖစ္သြားသည္။ ထိုသို႔ ငါးမိနစ္ေလာက္ ေလတိုက္ မိုးရြာလိုက္ၿပီး ခ်က္ျခင္းမိုးသားကင္းစင္သြားျပန္သည္။ ထိုအခါေခါင္းေဆာင္ႀကီး၏ ရုပ္အေလာင္းသယ္ေဆာင္လာ

ေသာေလယာဥ္ပ်ံဝင္လာမည့္ဘက္ ေတာင္ေျခရင္းမွ ေတာက္ပေသာ သက္တံေပၚခဲ့သည္။ ကြ်န္ေတာ္

တို႔၏ေခါင္းေဆာင္ႀကီးအား ေနာက္ဆံုးဂါရဝျပဳ ႀကိဳဆိုသည့္အလားျဖစ္ခဲ့သည္။ ထိုသက္တံအား သ

တင္းေထာက္မ်ားႏွင့္ ေစာင့္ေနၾကသူမ်ားက ဓါတ္ပုံရုိက္ၾက ရုပ္ရွင္ရုိက္ၾက အၿပီးတြင္ ရုပ္အေလာင္း

သယ္ေဆာင္လာေသာေလယာဥ္ပ်ံဝင္လာၿပီးေခါင္းေဆာင္ႀကီးအင္မတန္ခ်စ္ျမတ္ႏိူးေသာအမိေျမသို႔

ဆင္းသက္လာခဲ့သည္။ဤဟာသည္ကားသူ၏ေနာက္ဆုံးခရီးပင္တည္း။နာဂလူမ်ိဳးမ်ားႏွင့္အိႏိၵယလူမ်ိဳးမ်ားအားလံုးမိမိတို႔လူမ်ိဳးစုအလိုက္ ပန္းကံုးမ်ားခ်ၿပီး ဂါရဝျပဳခဲ့ၾကသည္။ ဥကၠဌႀကီး၏ ရုပ္အေလာင္းအား ကိုဟီးမားၿမိဳ႕ေတာ္သို႔ ထိုေန႔ညေနငါးနာရီေလာက္မွစၿပီး သယ္ေဆာင္လာရာ ည (၁၁) နာရီ ေလာက္မွ ကိုဟီးမားၿမိဳ႕ေတာ္သို႔ေရာက္ခဲ့သည္။(တစ္နာရီခြဲေမာင္းရေသာလမ္းခရီး)။ခရီးတြင္ ဂ်စ္ကားအစီးေပါင္း ငါးရာေက်ာ္ပါဝင္ခဲ့သည္။လမ္းေဘးရွိရြာမ်ားမွရြာသူရြာသားမ်ားသည္ဖေယာင္းတိုင္မီးထြန္းၿပီးငိုယိုလ်က္

ေခါင္းေဆာင္ႀကီးအားႀကိဳဆိုခဲ့ၾကသည္။အေလာင္းကိုဇနီးသည္၏အိမ္တြင္ႏွစ္နာရီေလာက္သာထား

ၿပီး ျပည္သူအမ်ား ဂါရဝ ျပဳႏိုင္ရန္ ကိုဟီးမားၿမိဳ႕လယ္ကြင္းတြင္ထားခဲ့သည္။ ထိုေန႔ညမွစၿပီး ေမလ (၁၁)ရက္ေန႔မြန္းလြဲ(၂)နာရီအထိသိန္းဂဏန္းႏွင့္ခ်ီေသာျပည္သူမ်ားကမိမိတို႔၏ေခါင္းေဆာင္ႀကီးအား ေနာက္ဆံုးဂါရဝ ျပဳခဲ့ၾကသည္။ ဤဟာသည္ ေမြဝါတို႔က ဖီဇိုအား သစၥာေဖါက္ဟု ေၾကျငာခဲ့ျခင္းႏွင့္ လံုးဝကြာျခားခဲ့သည္။ ထိုေန႔ညေန ငါးနာရီေလာက္တြင္ ႀကီးက်ယ္ခန္းနားစြာျဖင့္ နာဂလန္း အတြင္းဝန္ရုံးေဘးရွိေတာင္ပုတစ္ခုတြင္ သင္ျဂိဳလ္ခဲ့သည္။ဤသို႔ေခါင္းေဆာင္ႀကီး၏ ရုပ္အေလာင္းအား သၿဂိဳၤလ္ေနခ်ိန္တြင္ရန္သူ၏လက္ပါးေစမ်ားသည္ဒီမာပိုတြင္စုေဝးၾကၿပီးဖီဇိုအားဆက္ခံရန္ေခါင္းေဆာင္သစ္အား ၁၉၉ဝ-ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ (၇) ရက္တြင္ေရြးခ်ယ္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း သတင္းမီဒီယာမွ တဆင့္ ေဖၚျပခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီအေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ဦးတိုးဘူကနာဂအမ်ိဳးသား

မ်ားအား နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီအစည္းအေဝး ေမလ(၁၂)ရက္တြင္ ျပဳလုပ္မည္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ထိုအစည္းအေဝးသို႔ လာၾကပါရန္ ဥကၠဌႀကီး၏ စ်ာပန အခမ္းအနားတြင္ တရားဝင္ဖိတ္ၾကားခဲ့သည္။ ထိုသို႔အခ်ိန္ဆြဲမေနဘဲျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္းမွာရန္သူလက္ပါးေစမ်ားအား လက္ဦးမွဳမေပးရန္ အတြက္ျဖစ္သည္။ အစည္းအေဝးက်င္းပျခင္းမွာဖီဇိုအားဆက္ခံမည့္ ေခါင္းေဆာင္ကိုေရြးခ်ယ္ရန္ျဖစ္သည္။ ေခါင္းေဆာင္

ေရြးခ်ယ္ရာတြင္နာဂႏိုင္ငံေရးအေၾကာင္းေကာင္းေကာင္းနားလည္သူ။တိုင္းျပည္အေပၚသစၥာရွိမည့္သူ။

ျပင္ပႏိုင္ငံတြင္ရွိေနသည့္သူ။ စိတ္မေျပာင္းမလဲပဲ ႏိုင္ငံေတာ္၏အေျခခံမူႏွင့္ ရပ္တည္ခ်က္ကိုစြဲၿမဲစြာ ဆုပ္ကိုင္ထားၿပီးတာဝန္ထမ္းေဆာင္္မည့္သူကိုအဓိကထားစဥ္းစားၿပီးေရြးခ်ယ္ခဲ့သည္။ေခါင္းေဆာင္သံုးဦး Khudau Yanthan, Yongkong ႏွင့္ Ms. Adinno တို႔အထဲမွ တဦးကို ေရြးခ်ယ္ရန္ျဖစ္သည္။ ထိုအစည္းအေဝးတြင္နာဂလူမ်ိဳး(၁၅)မ်ိဳးမွေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားတက္ေရာက္ခဲ့ၾကၿပီး အစည္းအေဝးတက္ေရာက္လာသူအားလံုးမွ Ms.Adinno Phizo သာလွ်င္ အထက္ပါအရည္အခ်င္းႏွင့္

ျပည့္စံုသည္ဟု သူမအား နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ဥကၠဌအျဖစ္ တင္ေျမွာက္ခဲ့ၾကသည္။ဤသို႔ျဖင့္နာဂ

အမ်ိဳးသားသမိုင္းတြင္ Ms.Adinno သည္ ပထမဦးဆံုးေသာ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္လာခဲ့သည္။

နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား၏ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းအရ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ထိပ္တန္းေခါင္းေဆာင္တစ္

ေယာက္ေယာက္မွ နာဂအမ်ိဳးသားညီလာခံကို ေခၚယူၿပီး ေခါင္းေဆာင္အသစ္ကို ေရြးခ်ယ္ေလ့ရွိသည္။ ထိုသို႔တရားဝင္ေရြးခ်ယ္ေသာ ေခါင္းေဆာင္မဟုတ္ပါကအမ်ိဳးသားညီလာခံ မေခၚႏိုင္ပါ။ ဦးတိုးဘူသည္ ၁၉၈၂-ခုႏွစ္တြင္နာဂအမ်ိဳးသားညီလာခံမွနအကအေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးအျဖစ္တရားဝင္ေရြးခ်ယ္ခဲ့

ၿပီး နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီဥကၠဌႀကီး ဦးဖီဇိုမွ လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာကို ေပးအပ္ခဲ့ေသာေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ထိုအခ်ိန္တြင္ နအက အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ဦးတိုးဘူ မဟုတ္ပါက နာဂအမ်ိဳးသားညီလာခံ ေခၚယူၿပီး နအက ဥကၠဌကို ေရြးခ်ယ္ရန္ တရားဝင္လုပ္ပိုင္ခြင့္ရွိသူ မည္သူမွ် မရွိခဲ့ပါ။သို႔ေသာ္ဘာမွလုပ္ပိုင္ခြင့္မရွိေသာရန္သူ၏လက္ပါးေစမ်ားသည္ နာဂျပည္သူလူထုမွတရားဝင္

ေရြးခ်ယ္ေသာ ေခါင္းေဆာင္ကို လက္မခံဘဲ သူတို႔ႀကိဳက္ေသာ ေခါင္းေဆာင္ကို တင္ေျမာက္ရန္ မဆိုင္းမတြ လုပ္ခဲ့ၾကသည္။ ရန္သူကလည္းသူတို႔၏ လက္ပါးေစမ်ားလိုလားေသာ ေခါင္းေဆာင္ ဦး Khudar အား လန္ဒန္မွနာဂလန္းသို႑ ေစလြတ္ခဲ့သည္။သူမည္ကဲ့သို႔ လန္ဒန္မွ နာဂလန္းသို႔ လာႏိုင္ခဲ့ေၾကာင္းကို ဦးယားေလက ေမးေသာအခါ Khudau က လန္ဒန္တြင္ရွိေသာ အိႏိၵယသံရံုးမွ သူ႔အားေခၚယူၿပီး သူ႔အတြက္ ႏိုင္ငံကူးလက္မွတ္ႏွင့္ ဗိဆာတို႔အားလံုး လုပ္ေပးၿပီး ေငြပါထုတ္ေပးကာ နာဂလန္းသို႔ ေစလြတ္ခဲ့ ေၾကာင္းမဖံုးမကြယ္ေျပာျပခဲ့သည္။ရန္သူ႔လက္ပါးေစမ်ားက သူတို႔ စီစဥ္သည့္အတိုင္း အစည္းအေဝးကို ၁၉၉ဝ-ဇူလိုင္လ(၇) ရက္တြင္မလုပ္ႏိုင္ခဲ့ပါ။ (၁၄) ရက္မွ ထိုအစည္းအေဝးကို မေကာက္ႀကံဳးၿမိဳ႕တြင္ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ ထိုအစည္းအေဝးတြင္ အလင္းဝင္သူမ်ားသာ စုေဝးခဲ့ၾကသျဖင့္ေဆမားအလင္းဝင္ေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္က“က်ေနာ္တို႔က အလင္းဝင္သမားေတြ။ ဒါေၾကာင့္နာဂႏိုင္ငံေရးအတြက္ေျပာပိုင္ဆိုပိုင္ခြင့္မရွိေတာ့ဘူး။နာဂေခါင္းေဆာင္ ေရြးပိုင္ခြင့္တင္ေျမာက္

ပိုင္ခြင့္မရွိဘူး။ အလင္းမဝင္တဲ့ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားကသာ လုပ္ပိုင္ခြင့္ရွိတယ္။ဟုေျပာခဲ့ေၾကာင္း”၊ သို႔ေသာ္သူ႔၏အႀကံေပးခ်က္ကိုလက္မခံပဲ၊ Khudau အားသူတို႔၏နအကဥကၠဌ အီဆက္ႏွင့္ ခပ္လန္တို႔

က ဒု-ဥကၠဌ၊ ေမြဝါက အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးစသည္ျဖင့္ တင္ေျမာက္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ အီဆက္ ေမြဝါ၊ ခပ္လန္တို႔ကလက္မခံခဲ့ၾကပါ။ Khudau အလာေနာက္က်ခဲ့သျဖင့္ ထိုအစည္းအေဝးသို႔မတက္

ေရာက္ႏိုင္ခဲ့ပါ။ သူ႔အားဟန္ေဆာင္ နအက ဥကၠဌ တင္ေျမာက္ၿပီး နာဂလန္းတြင္ ၾကာၾကာမေနပဲ

Khudau လန္ဒန္ သို႔ျပန္သြားခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ ေမြဝါ အီဆက္တို႔ႏွင့္ ပူးေပါင္းသြာခဲ့သည္။ ထိုအခါ

အလင္းဝင္သမားမ်ားက သူတို႔၏ နအက ဥကၠဌ အျဖင့္ Mahrupfu (Rengma လူမ်ိဳး) ကို ၁၉၉၃-ခုႏွစ္တြင္ အန္ဂါမီ အာအူ ေလာ္ထား (၁၂) ေယာက္ေလာက္ ေဝၚခါးၿမိဳ႕တြင္ စုရံုးၿပီး တင္ေျမာက္ခဲ့ၾက

ျပန္သည္။ Mahrupfu ဆံုးသြားေသာအခါ Dr. Senka Yaden အား ၂ဝဝ၇-ခုႏွစ္တြင္ လူစုစုေပါင္း(၁၄) ေယာက္ (အန္ဂါမီ ေလာ္ထား အာအူ)တို႔ မာပုန္းၾကဴးဂိတ္ရြာ (အာအူနယ္ေျမ) တြင္ စုရံုးၾကၿပီး တင္ေျမာက္ခဲ့ာကသည္။ထို႔ျပင္၂ဝဝ၅-ခုႏွစ္တြင္အခ်ိဳ႕ေသာ ခယမ္ညဴးငန္းႏွင့္ ၾကာေခဆန္တို႔က တရား

မဝင္ေသာ ဖက္ဒရယ္အစိုးရကို နာဂတပ္သား အေယာက္ (၂ဝ) ေလာက္ Noklak တြင္စုရံုးၾကၿပီး ဖြဲ႔စည္းခဲ့ၾကသည္။ ဤလုပ္ရပ္မ်ား အားလံုးသည္ ရန္သူက နအကႏွင့္ နဖစကိုခြဲပစ္ရန္လုပ္ေဆာင္ခ်က္

မ်ား ျဖစ္သည္။

(၇) အမွားကိုအမွန္ထင္၍ အမွန္ကိုအမွားထင္ခဲ့သူမ်ား

နာဂလန္းတြင္လူထုေခါင္းေဆာင္မ်ားအျဖစ္ လူမႈေရးရာမ်ားတြင္ ပါဝင္ေဆာင္ရြက္ေနၾကသူ

မ်ားအစိုးရမဟုတ္ေသာ အဖြဲ႔မ်ား(None Governmental Organization-NGO) တို႔သည္ နအဆက

(အ-မ)အဖြဲ႔ကိုအၾကြင္းမဲ့ေထာက္ခံခဲ့ၾကသည္။အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္သူတို႔၏ လိမ္လည္ေျပာဆိုမႈကို ယုံခဲ့ၾက၍ျဖစ္သည္။ ထိုေၾကာင့္လည္းအီဆက္-ေမြဝါးတို႔က ယိုးဒယားသို႔ အစည္းအေဝးေခၚတိုင္း သြားခဲ့ၾကသည္။ ၂ဝဝ၂-ခုႏွစ္တြင္ ယိုးဒယား ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕ေတာ္ သို႔ အီဆက္-ေမြဝါးတို႔ ေခၚေသာ အစည္းအေဝးသို႔ တက္ေရာက္ၿပီး ျပန္လာခဲ့ေသာ နာဂမိခင္အဖြဲ႔အစည္း ေခါင္းေဆာင္အား သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုခဲ့ဖူးသည္။သူမကၾကြားဝါစြာျဖင့္ေျပာခဲ့သည္မွာ-ရွင္တို႔ကလူမ်ားႏွင့္ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြး

ျခင္းလည္းမရွိ။ နာဂအမ်ိဳးသားေရးကို ကမၻာသိေအာင္ လည္းမႀကဳိးစားၾက။ ရွင္တို႔ဘာလုပ္ေနတာလဲ။ ရွင္တို႔လည္း NGO အဖြဲ႔အစည္းမ်ားကိုေခၚ ၿပီးအစည္း အေဝးလုပ္ပါလားဟူ၍ ေအာင္ျမင္မႈတခုခုကို ရရွိ၍ျပန္လာခဲ့သည့္အလား ေျပာခဲ့သည္။ ထုိအခါ က်ြန္ေတာ္ကသူမအား ေမးခြန္းတစ္ခုကိုေမးခဲ့သည္။ ေမးခြန္းမွာ-အီဆက္-ေမြဝါးတို႔ကအိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ေဆြးေႏြးေနသည္ကိုအျပည့္အဝ ေထာက္ခံေၾကာင္း ခင္ဗ်ားတို႕၏အစည္းအေဝးမွ ထုတ္ျပန္ေၾကျငာခဲ့သည္။ ထိုသို႕ ေၾကျငာခဲ့ျခင္းမွာ ခင္ဗ်ားတို႔ အေနျဖင့္ အီဆက္-ေမြဝါးတို႔က မည္သည့္ႏိုင္ငံေရး ရပ္တည္ခ်က္ကို အဓိက အေျခခံထားၿပီး အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ ေဆြးေႏြးမည္ကိုအတိအက်သိ၍ ေၾကျငာခဲ့သေလာဟု ေမးလိုက္ရာ ဘာမွမေျပာႏိုင္ဘဲ ျပာတိျပာယာ အရွက္တကြဲျဖစ္ခဲ့သည္။အခ်ိဳ႕ေသာ လူမႈအဖြဲ႔အစည္း (NGO) ေခါင္းေဆာင္မ်ားက နအဆက(အ-မ)

အဖြဲ႔ဝင္မ်ား၏ လိမ္ညာေျပာဆိုမႈကို အၾကြင္းမဲ့ယံုၾကည္၍ နအဆက တို႔ေျပာသည့္ အတိုင္းနာဂညီ

အစ္ကိုမ်ားအၾကား သေဘာထားကြဲလြဲခဲ့ရျခင္းႏွင့္ နာဂအခ်င္းခ်င္း သတ္ျဖတ္မႈစတင္လာခဲ့ျခင္းသည္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ေၾကာင့္ျဖစ္သည္ဟု ေျပာလာခဲ့ၾကသည္။ အခ်ိဳ႕ေသာဘာသာေရးဆရာမ်ားပင္လွ်င္ ထိုသို႔မုသားစကားကို လိုက္၍ေျပာခဲ့ၾက ေရးခဲ့ၾကသည္။နအဆကတို႔ ေျပာသည့္အတိုင္း လိုက္၍ေျပာေနျခင္း၏ အဓိပၸါယ္သက္ေရာက္မႈမွာ နအဆကမွန္သည္ နအက မွားသည္ဟုဆိုရာေရာက္

ခဲ့သည္။အမည္းကို အျဖဴဟု ျမင္ၿပီး အျဖဴကိုအမည္းဟု ျမင္ျခင္းပင္တည္း၊ ထို႔ေၾကာင့္ သူတို႔၏ေျပာဆို ေရးသားခ်က္မ်ားသည္ နာဂ ညီအစ္ကိုမ်ားအၾကား စစ္မီးေတာက္ေလာင္ေနျခင္းကို ေလာင္စာဆီမ်ား ထပ္ခါတလဲလဲထည့္ၿပီးပို၍ပို၍ေတာက္ေလာင္ေစသည့္အလားျဖစ္ေစခဲ့သည္။အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္

နအဆက (အ-မ) အဖြဲ႔ဝင္မ်ားတြင္ ဘာမွလည္းမသိရွာေသာ နာဂလူငယ္မ်ားကသူတို႔သာမွန္သည္။ နအက မွားသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ နာဂ NGO အဖြဲ႔အစည္းတို႔ကလည္းရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ေၾကာင့္ သေဘာထား ကြဲလြဲခဲ့ေၾကာင္းေျပာသည္။ သူတို႔ကိုသာ ေထာက္ခံသည္ဟု ထင္ျမင္ယူဆေစခဲ့ၿပီး သူတို႔ (အ-မ) အဖြဲ႔အား ဆန္႔က်င္ေသာသူမ်ားကိုတိုက္ခိုက္ရာတြင္ ပိုၿပီးအရွိန္ျမွင့္၍ ေဆာင္ ရြက္ခဲ့ၾကသျဖင့္ လူသတ္မႈကိုပိုၿပီး က်ဴးလြန္ခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ထို NGO အဖြဲ႔မ်ားႏွင့္ အခ်ိဳ႕ေသာဘာသာေရးဆရာမ်ားသည္ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ လူသတ္မႈကို အားေပးေနသည္ဟု မသိခဲ့ၾကေပ။ ဤကဲ့သို႔ျဖစ္ခဲ့ရျခင္းမွာ- အမွားကိုအမွန္ဟုထင္ၿပီး အမွန္ကိုအမွားဟု ထင္ခဲ့ာကေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ သူတို႔ကလူသတ္မႈကိုဆန္႔က်င္ၿပီး ဆႏၵျပခဲ့ၾကသည္။ တဘက္တြင္ လူသတ္သမားမ်ား အီဆက္-ေမြဝါး အဖြဲ႔ကိုအာဏာကုန္ ေထာက္ခံခဲ့ၾကျပန္သည္။ သူတို႔သည္ အမွားအမွန္ကို မခြဲျခားႏိုင္သျဖင့္ သူတို႔ဘာလုပ္ေနသည္ကိုလည္း မသိႏိုင္ခဲ့ၾကေပ။ အမွားအမွန္ကိုသိေအာင္လည္း မႀကိးစားခဲ့ၾကပါ။သူတို႔သာ အသိဆံုးဟု ထင္ခဲ့ၾကသည္။ထို႔ေၾကာင့္သူတို႔ႏွင့္ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးေသာအခါ ခင္ဗ်ားတို႔က မုသားသက္ေသခံမ်ား ျဖစ္သည္ဟုက်ြန္ေတာ္ အတိအလင္းေျပာခဲ့သည္။ ဘုရားသခင္၏ပညတ္ေတာ္ ဆယ္ပါးတြင္ မုသားသက္ေသ မခံရန္ေျပာထားသည္ကို ခင္ဗ်ားတို႔ ကိုယ္တိုင္ေဟာၾကား ေနသည္မဟုတ္ေလာဟု ေျပာခဲ့ရာ။ နာဂလန္း ႏွစ္ျခင္းခရစ္ယာန္တင္းအုပ္ဆရာ တစ္ေယာက္ က-ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ေၾကာင့္ သေဘာကြဲလြဲမႈျဖစ္လာျခင္း မဟုတ္ဟု ေျပာႏိုင္ရန္အေၾကာင္းမရွိ။အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ဤမွ်ထိုစာခ်ဳပ္ေၾကာင့္ သေဘာကြဲလြဲခဲ့သည္ဟု ဝါဒျဖန္႔ၿပီးလူသတ္ေနၾကသည္မွာ လူတိုင္းအသိပင္ ျဖစ္သည္ဟု ၂ဝဝ၆-ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ (၂၃)ရက္တြင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ႏွင့္ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးရန္ လာေသာအခါ ေျပာခဲ့သည္။ ထိုအခါက်ြန္ေတာ္ေျပာခဲ့သည္မွာ-၁၉၈ဝ-ခုႏွစ္မွစ၍ ထို႔သို႔ဝါဒျဖန္႔ခဲ့သည္မွာမွန္၏။ သို႔ေသာ္ ထိုဝါဒသည္ မုသာဝါဒသာ ျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ျဖန္႔ခဲ့ျခင္းသည္ သူတို႔၏အမွားကို ဖုံးကြယ္ရန္ အလို႔ငွာေျပာေနျခင္းျဖစ္သည္။ သူတို႔၏ ဆိုရွယ္လစ္ မူဝါဒေၾကာင့္ သေဘာကြဲလြဲခဲ့ျခင္းကို ဖုံးကြယ္ရန္ႏွင္႔ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကို လက္မခံသူမ်ားအား ဖမ္းဆီးၿပီး ၁၉၇၉- ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာႏွင္႔ ဒီဇင္ဘာလမ်ားတြင္ ေသြးေအးေအးျဖင့္ သတ္ျဖတ္ခဲ့ေသာ လူသတ္မႈႀကီးကို ဖံုးကြယ္ရန္လိမ္ညာေျပာဆိုျခင္းသာျဖစ္သည္ဟုသူတို႔အားရွင္းျပခဲ့သည္။အကယ္၍သူတို႔ေျပာသည့္အတိုင္း ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ေၾကာင့္ သေဘာ ကြဲလြဲခဲ့သည္မွန္လွ်င္-အဘယ္ေၾကာင့္ ထိုစာခ်ဳပ္ကို လက္မခံေသာ နာဂစစ္ဗိုလ္ႀကီးမ်ားႏွင့္ NNC/FGN ေခါင္းေဆာင္မ်ားကို အေရွ႕နာဂနယ္ေျမတြင္ သတ္ခဲ့ၾကသနည္း။ အေရွ႕နာဂရြာမ်ား ႏွင့္စပါးက်ီမ်ားကို မီးရႈ႕ဖ်က္ဆီးၿပီးထိုစာခ်ဳပ္ႏွင္႔ဘာမွမဆိုင္ေသာ ရြာသူရြာသားမ်ားအားအဘယ္ေၾကာင့္ ေသေၾကပ်က္စီးေစခဲ့သနည္း။ သူတို႔က ရွီ ေလာင္စာခ်ဳပ္ကို အခ်ိန္မွီရႈ႕ခ်၍နာဂတိုင္းျပည္ကို ကယ္တင္ခဲ့သည္ဟု ၾကြားဝါေျပာဆို ဝါဒျဖန္႔ခဲ့ၾကသည္။ သူတို႔၏အခ်က္(၃၁)ခ်ာတာကို အိႏိၵယအစိုးရ အားတင္သြင္း၍ အထူးျပည္နယ္ေတာင္းျခင္းႏွင့္ အိႏိၵယႏိုင္ငံ၏ မဲေရြးေကာက္ပြဲတြင္ သူတို႔အင္ႏွင့္အားႏွင့္ ပါဝင္ေနျခင္းသည္ တိုင္းျပည္ကို ကယ္တင္ေသာလုပ္ရပ္ျဖစ္သေလာဟု ေမးခဲ့သည္။ဤအခ်က္မ်ားႏွင့္ အေရွ႕နာဂနယ္ေျမတြင္ ေမြဝါ၏

မူဝါဒေၾကာင့္သေဘာထားကြဲလြဲခဲ့သည့္ အျဖစ္အပ်က္အားလံုးကို ေျပာျပခဲ့ရာ ေလာ္ထာအမ်ိဳးသမီးတစ္

ေယာက္ (အမ်ိဳးသမီး ေခါင္းေဆာင္) က ခုမွ အျဖစ္မွန္ကို သိရေၾကာင္း ဝမ္းသာအားရစြာဝန္ခံ ေျပာဆိုခဲ့သည္။ NGO ေခါင္းေဆာင္မ်ားေသာ္၎။ ဘာသာေရးဆရာမ်ားေသာ္၎။ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒ

ေၾကာင့္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားအၾကား သေဘာထားကြဲလြဲခဲ့သည္ဟု အမွန္ကို အမွန္အတိုင္း ေျပာခဲ့သူမရွိခဲ့ပါ။ ထို႔သို႔အမွန္ကိုေျပာရန္ သူတို႔ေၾကာက္ခဲ့ၾကသည္မွာမွန္၏။ သို႔ေသာ္ထိုသို႔ေၾကာက္

ေသာေၾကာင့္ေမြဝါတို႔အဖြဲ႔ေျပာသည့္ မုသားစကားကို အဘယ္ေၾကာင့္လိုက္၍ ေျပာခဲ့ၾကသနည္း။တဖန္

အမွားကိုအမွန္ ထင္သူမ်ားက။ နာဂမ်ား ျပန္လည္ေပါင္းစည္းႏိုင္ေရးအတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းကို ဖ်က္သိမ္းရမယ္ဟု က်ြန္ေတာ္တို႔အား ဖိအားေပး ေျပာလာခဲ့ၾကျပန္သည္ဒ ထိုအခါ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရး အတြက္ နာဂအမ်ိဳးသားဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ ကိုဖ်က္သိမ္းရမယ္လို႔ ခင္ဗ်ားတို႔ဘာေၾကာင့္ နအဆက ေခါင္းေဆာင္းမ်ားကို ဖိအားေပးမေျပာတာလဲ။ အနာကိုေဆးေၾကာၿပီး ေဆးမလိမ္းပဲ အနာမရွိတဲ့ေနရာမွာ ဘာျဖစ္လို႔ေဆးလိမ္းခ်င္ေနၾကတာလဲဟု ေျပာခဲ့ျပန္သည္။ အခ်ိဳ႕ေသာ နာဂႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႔အစည္းမ်ားက ရန္သူကို အႀကီးအက်ယ္ တိုက္ေန၍ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းကို ဖ်က္သိမ္းပါဟုဆိုပါက မွန္ေသာအဆိုျပဳခ်က္ ျဖစ္ႏိုင္သည္။ သို႔ေသာ္ အျခားအဖြဲ႔အစည္း (နအဆက)မ်ားသည္လည္း အိႏိၵယအစိုးရက ခ်ေပးထားေသာ (designated) စခန္းတြင္ ေနၿပီးရန္သူကို မတိုက္သည္သာမက ရန္သူႏွင့္လက္တြဲၿပီး မိမိနာဂတို႔ကိုသာတိုက္ေနၾကသည္။ထို႔ေၾကာင့္လည္း နအက ဥကၠဌႀကီး ေဒၚအဒီးႏူက-ခင္ဗ်ားတို႔ ေျပာတဲ့စကားဟာ ရန္သူကခ်ေပးထားတဲ့ (Designated Camp) စခန္းကုိထားရမယ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး စခန္းကုိေတာ့ဖ်က္သိမ္းရမယ္လို႔ေျပာေနတဲ့စကားျဖစ္တယ္။ကမၻာမွာၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းကိုဖ်က္သိမ္းပါ။ရန္သူကခ်ေပးထားတဲ့ စခန္းကိုေတာ့ထားပါလို႔ ေျပာတဲ့ ႏိုင္ငံဘယ္မွာမွ မရွိဘူးလို႔ ၂ဝဝ၈-ခုႏွစ္မွာ အခ်ိဳ႕ေသာ ၾကာေခဆန္ တရားေဟာဆရာမ်ား သူႏွင့္ လာေတြ႔ဆံုေသာအခါ ေျပာခဲ့သည္။ထို႔ေၾကာင့္ အမွားကိုအမွန္ထင္ၿပီး အမွန္ကို အမွားထင္၍ နအဆက အဖြဲ႔ကိုေထာက္ခံခဲ့ၾကသူမ်ား အစိုးရမဟုတ္ေသာအဖြဲ႔အစည္း (NGO) ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္အခ်ိဳ႑ေသာဘာသာေရးဆရာမ်ားသည္

လည္း သမိုင္းတြင္ အမွားလမ္းေၾကာင္းေပၚ ေလွ်ာက္ခဲ့ၾကသူမ်ားျဖစ္ခဲ့သည္။

(၈) နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားျပန္လည္ မေပါင္းစည္းႏိုင္ရန္ လုပ္ရပ္မ်ား၊

အိႏိၵယအစိုးရ၏ ေပၚလစီေၾကာင့္ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ေမလတြင္ နာဂအမ်ိဳးသားဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ-နအဆက သည္ ဦးခပ္လန္၏ နအဆက(ခ) အဖြဲ႔ႏွင့္ အီဆက္-ေမြဝါးတို႔၏ နအဆက(အ-မ) အဖြဲ႔ဟူ၍ ႏွစ္ဖြဲ႔ကြဲခဲ့ရသည္။ ထို႔ေနာက္ ဤႏွစ္ဖြဲ႔အၾကားအႀကီးအက်ယ္ တိုက္ခိုက္လာခဲ့ၾကသျဖင္႔ အခ်င္းခ်င္းတိုက္ၾကရင္း နာဂလူငယ္မ်ားအေျမာက္အမ်ားေသေၾကခဲ့ၾကသည္။ နအဆက အၾကားပါတီႏွစ္ဖြဲ႔ကြဲၿပီးေနာက္။ေရွ႕စာမ်က္ႏွာတြင္ ေဖၚျပသည့္အတိုင္း နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ-နအက ႏွင့္ နအဆက-(ခ) အဖြဲ႔ၾကားတြင္မူ အခ်င္းခ်င္းမတိုက္ၾကရန္ က်ြန္ေတာ္ကိုယ္တိုင္ သြားေရာက္ေဆြးေႏြးၿပီး၁၉၉၁-ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၁ဝ) ရက္ေန႔တြင္ သေဘာတူ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ၾကသျဖင့္ အခ်င္းခ်င္းမတိုက္ၾကပါ။ သို႔ရာတြင္ နအဆက-(ခ)အဖြဲ႔သည္ နာဂအမ်ိဳးသား ေကာင္စီႏွင္႔ မေပါင္းစည္းႏိုင္ေအာင္ နာဂလန္းျပည္နယ္ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႔ ကြန္ဂရက္စ္ (Congress) ပါတီက ေငြကုေဋႏွင့္ခ်ီ၍ ေပးၿပီးသူတို႔၏ လက္ပါးေစမ်ားအျဖစ္ အသံုးခ်ခဲ့သည္(သို႔ေသာ္ ဤေငြမ်ားအေၾကာင္း ဦးခပ္လန္ သိရွိမည္မထင္ေပ)။ ထိုေငြျဖင့္ အေနာက္ဘက္တြင္ ရွိၾကေသာ ဦးခပ္လန္အဖြဲ႔ ေခါငး္ေဆာင္မ်ားသည္ တိုက္အိမ္ႀကီးမ်ား ေဆာက္ခဲ့ၾကသည္။ ဇိမ္ခံကားမ်ားဝယ္ခဲ့ၾကသည္။ မေကါက္က်ဳန္းၿမိဳ႕တြင္ ျပည္သူတို႔ ႏွင့္ နအဆက-(ခ) အၾကား ျပႆနာျဖစ္ခဲ့ေသာအခါထိုတိုက္အိမ္ႀကီးမ်ားႏွင့္ ဇိမ္ခံကားမ်ားကို ျပည္သူမ်ားက ၂ဝဝ၃-ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လ (၂၄)ရက္တြင္ မီးရႈ႕ဖ်က္ဆီးခဲ့သည္။ သန္းႏွင့္ခ်ီေသာ ေငြမ်ားကိုလည္း ျပည္သူမ်ားကလံုးဝမယူပဲဖ်က္ဆီးပစ္ခဲ့ၾကသည္ဟုဆိုသည္။ဤသို႔ျဖင့္ အေနာက္ဘက္တြင္ရွိၾကေသာ နအဆက-(ခ) အဖြဲ႔သည္ ျပည္နယ္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အၿမဲတမ္း ကြန္ဂရက္စ္ပါတီအား ေထာက္ခံမႈ

ေပးသျဖင့္ ကြန္ဂရက္စ္ပါတီ မဲအႏိုင္ရေစခဲ့သည္။ နအဆက(အ-မ) တို႔၏ ရန္ဘက္ပါတီနအဆက-(ခ) အား နာဂလန္းျပည္နယ္ ကြန္ဂရက္စ္ပါတီက အင္တိုက္အားတိုက္ ေထာက္ခံမႈေပးေနေသာေၾကာင့္ ကြန္ဂရက္စ္ပါတီမွာ နအဆက (အ-မ) အဖြဲ႔၏ရန္သူ ျဖစ္လာခဲ့သည္။သို႔ျဖစ္၍ ကြန္ဂရက္စ္ပါတီ ေခါင္းေဆာင္ႀကီး S.C.Jamir အား ေလးႀကိမ္တိုင္ေအာင္ အ-မ အဖြဲ႔တို႔ကလုပ္ႀကံ သတ္ျဖတ္ရန္ ႆကိးစားခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ သူတို႔၏ ႀကိးစားမႈအားလံုးမေအာင္ျမင္ခဲ့ပါ။ ေနာက္ဆံုး ၂ဝဝ၃ ခုႏွစ္မတ္လတြင္ နအဆက (အ-မ) အဖြဲ႔သည္ ကြန္ဂရက္စ္ပါတီ၏ ႏိုင္ငံေရးၿပိဳင္ဘက္ျဖစ္ေသာ နာဂလန္းျပည္သူ႔တပ္ဦး (Nagaland Peoples’ Front-NPF ) အားေထာက္ခံ၍ သူတို႔ နအဆက(အ-မ) ၏တပ္သားမ်ားအလံုးအရင္းျဖင့္ အိႏိၵယႏိုင္ငံ၏ မဲေရြးေကာက္ပြဲတြင္ပါဝင္ၿပီး ျပည္သူတို႔အားၿခိမ္းေျခာက္ကာ NPF အတြက္မဲေပးေစခဲ့သည္။ ဤနည္းျဖင့္ ကြန္ဂရက္ပါတီအား ၂ဝဝ၃ ခုႏွစ္တြင္အာဏာမွဖယ္ရွားႏုိင္ခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ ၂ဝဝ၈ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္လည္း အ-မ အဖြဲ႔တို႔က NPF ပါတီအားေထာက္ခံၿပီး ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ကိုယ္ထိ လက္ေရာက္ပါဝင္ခဲ့သျဖင့္ NPF ပါ

တီျပန္လည္၍ မဲအႏိုင္ရရွိခဲ့သည္။ နအဆက-(ခ) အဖြဲ႔လည္း ကြန္ဂရက္စ္ ပါတီအားေထာက္ခံၿပီး ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ပါဝင္ၿမဲပါဝင္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ သူတို႔ေထာက္ခံေသာပါတီ မဲမေအာင္ႏိုင္ခဲ့ေတာ့ေပ။ ဤသို႔ျဖင့္ နာဂႏိုင္ငံ၏ လြတ္လပ္ေရးအတြက္ မိမိ၏ဘဝကို တိုင္းျပည္ႏွင့္”လူမ်ိဳးအတြက္ ေပးဆပ္လွဴဒါန္းၿပီးလုပ္သည္ ဆိုသူမ်ားသည္ ေနာက္ဆုံးတြင္အိႏိၵယႏိုင္ငံေရး ေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ လက္ပါးေစ။ ထိုသူတို႔၏ အိပ္ေဆာင္ရဲေဘာ္မ်ား ျဖစ္လာခဲ့ၾကသည္မွာ အံ့ဩစရာ ရြံမုန္းစရာ မဟုတ္ပါေလာ။တဘက္တြင္ ျပည္နယ္ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားသည္ နာဂအမ်ိဳးသားအခ်င္းခ်င္းတိုက္ခိုက္ သတ္ျဖတ္ၾကသည္ကို အရူးအလုပ္ပဲဟူ၍ ရွဳံ႕ခ်ခဲ့ၾကသည္။ အခ်င္းခ်င္းမတိုက္ၾကနဲ႔ေပါင္းစည္းၾကပါဟူ

၍ သူေတာ္ေကာင္းစကား ေျပာၾကျပန္သည္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာ္မတီ(Peace Committee) ဖြဲ႔စည္းၿပီး ပါတီတခုတည္းအျဖစ္ေပါင္းစည္းၾကပါဟူ၍ နအက၊ နအဆက-(ခ) နအဆက(အ-မ) တို႔အားလံုးႏွင့္

ေတြ႔ဆုံၿပီး ေဆြးေႏြးခ့ဲၾကသည္။ သို႔ေသာ္တဘက္တြင္ အခ်င္းခ်င္း မေပါင္းႏိုင္ေအာင္ ေငြထိုးၿပီးကစားၾကသည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ နာဂအမ်ိဳးမ်ားအားလံုး နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ၏ အလံေတာ္ ေအာက္တြင္ျပန္လည္၍ ေပါင္စည္းမည္ဆိုပါ သူတို႔ လံုးဝလက္မခံႏိုင္ၾကေပ။ အေၾကာင္းမူကား နအကသည္ အိႏၵိယအစိုးရ၏ ရန္သူ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ပင္တည္း။ ထိုၿငိမ္းခ်မ္းေရး

ေကာ္မတီကို ျပည္နယ္ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းထားခဲ့သည္။ထိုေကာ္မတီက နအက ႏွင့္ နဖစ ေခါင္းေဆာင္မ်ားအား ၂ဝဝ၃-နုိဝင္ဘာ (၁ဝ) ရက္တြင္ဖိတ္ေခၚ ၿပီးေဆြေႏြးခဲ့သည္။ ထိုသိ႔ု ေဆြးေႏြးရာတြင္ ဥကၠဌ ျဖစ္သူက ေျပာခဲ့သည္မွာ-နာဂႏိုင္ငံရဲ႕လြတ္လပ္ေရးကို ကမၻာကအသိအမွတ္ျပဳႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူး။ နာဂေတြဟာ တိုးတက္ေရးအတြက္သာလုပ္ရမယ္ဟု ေျပာခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္ျပန္ေျပာခဲ့သည္မွာ-၁၉၉၁ ခုႏွစ္ဩဂုတ္လမွာ ဘာလ္တိတ္ (Baltic) ႏိုင္ငံေတြက လြတ္လပ္ေရး ေၾကျငာခဲ့တဲ့အခါကမၻာကခ်က္ျခင္း အသိအမွတ္ျပဳခဲ့ာကတယ။္ ၂ဝဝ၂-ခုႏွစ္ေမလ မွာလည္း အေရွ႕တီေမာ္လူဦးေရ ငါးသိန္ေက်ာ္ေလာက္သာရွိေသာ ႏိုင္ငံငယ္ေလးရဲ႕ လြတ္လပ္ေရးကို ကမၻာကအသိအမွတ္ျပဳခဲ့ၾကတယ္။ ဒါဆိုရင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ ေလးသန္းေက်ာ္ရွိတဲ့ နာဂႏိုင္ငံရဲ႕လြတ္လပ္ေရးကို ဘာေၾကာင့္ ကမၻာကအသိ အမွတ္မျပဳႏိုင္ရမွာလဲ။ က်ြန္ေတာ္တို႔ အေရွ႕ဘက္က နာဂေတြဟာ ပညာေရးမွာ ေနာက္က်ေနေသးေပမဲ့ ခင္ဗ်ားတို႔ အေနာက္ဘက္ကနာဂ

ေတြဟာ ပညာေရးမွာ ကမၻာႏွင့္ရင္ေဘာင္တန္းႏိုင္တဲ့ အဆင့္အတန္းမွာ ေရာက္ေနၿပီ။နာဂႏိုင္ငံတိုး

တက္ေရး အတြက္ ခင္ဗ်ားတို႔ အိႏိၵယကိုပဲ အားကိုးေနရမွာလား။ တကယ္လို႔ခင္ဗ်ားတို႔ပညာရွိေတြက ၁၉၆ဝ-ခုႏွစ္မွာ အိႏိၵယကေပးတဲ့ျပည္နယ္ကို လက္မခံခဲ့ရင္နာဂႏိုင္ငံရဲ႕လြတ္လပ္ေရးကို ကမၻာက ၁၉၆ဝ-ခုႏွစ္ေက်ာ္ေလာက္တုန္းက အသိအမွတ္ျပဳခဲ့ၿပီးသားျဖစ္မယ္။ ထိုအခ်ိန္ေလာက္ကစၿပီး နာဂဟာလြတ္လပ္တဲ့ ႏိုင္ငံအျဖစ္နဲ႔ရပ္တည္လာခဲ့ရင္။ ခုနာဂႏိုင္ငံဟာ ေတာင္ကိုးရီးယား၊ ထိုင္ဝမ္၊ စင္္ကာပူ ႏိုင္ငံတို႔လို တိုးတက္ၿပီးသားျဖစ္မယ္။ ခုခင္ဗ်ားတို႔ဘာတိုးတက္ေရး လုပ္ႏိုင္ခဲ့တာလဲ။ တျခား

လမ္းေတြ မေျပာနဲ႔နာဂလန္ၿမဳိ ့ေတာ္ ကိုဟီးမားၿမိဳ႕ လမ္းေတြဟာ ဖံုတေထာင္းေထာင္းျဖစ္ေနတာ ခင္ဗ်ားတို႔အသိဆံုးျဖစ္သည္ ဟုေျပာခဲ့သည္။

(၉) ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရး အတြက္လႈပ္ရွားမႈ (Reconciliation movement)

အေရွ႕ဘက္နာဂေနေျမတြင္ေမြဝါး-အီဆက္တို႔ကလူသတ္မႈက်ဴးလြန္ေၾကာင္းၾကားသိရေသာ

အခါနာဂျပည္သူလူထု အားလုံးဝမ္းနည္းခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္အခ်ိဳ႕ ေသာနာဂပညာရွိမ်ားက ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကိုရွဳံ႕ခ်ၿပီး နအဆက ဖြဲ႔စည္းျခင္းသည္ မွန္သည္ဟုေထာက္ခံခဲ့ၾကသည္။ နအက ကိုဆန္႔က်င္ေသာ ျပည္နယ္ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားသည္ နအဆကဖြဲ႔စည္းျခင္းကို ႀကိဳဆိုခဲ့ၾကသည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ အိႏိၵယ၏ရန္သူ နအကကိုတိုက္ေပးရန္း နာဂအဖြဲ႔ေပၚ လာခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ပင္ျဖစ္သည္။ဤသို႔ျဖင္႔ ျပည္နယ္အစိုးရက နအဆက အားေကာင္းလာေအာင္ နည္းအမ်ိဳးမ်ိဳးျဖင့္ သြယ္ဝွိက္၍ကူညီခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ထိုသို႔ အားေကာင္းလာေသာအခါ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္တြင္ နအဆက ႏွစ္ဖြဲ႔ကြဲေအာင္ ျပည္နယ္ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားက ျပန္ၿပီးလုပ္ခဲ႔သည္။ ထိုအခါ နာဂအခ်င္းခ်င္းတိုက္ခိုက္မႈသည္ပိုၿပီးအရွိန္ျမွင္႔လာခဲ႔သည္။ထို႔ေၾကာင့္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားအၾကားတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးထား ရွိရန္ႏွင့္ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းရန္အတြက္ ၁၉၉၂ ခုႏွစ္ ေမလတြင္ Rev.V.K. Nuh က

နအက ႏွင္႔ နအဆက ႏွစ္ဖြဲ႔စလုံးအားဖိတ္ေခၚ၍ ဒီမာပိုတြင္အစည္းအေဝး လုပ္ခဲ့သည္။ထိုအစည္းအ

ေဝးသို႔ နအကမွ ကိုယ္စားလွယ္ေစလြတ္၍တက္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ အျခားႏွစ္ဖြဲ႔မွ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္မဟုတ္ပဲ မိမိသေဘာအရသာ တက္ေရာက္လာခဲ့ေၾကာင္း ထြက္ဆိုခဲ့သျဖင့္ အစည္းအေဝးမွာ ဘာမွအရာမေရာက္ ျဖစ္ခဲ့သည္။ထို႔ေနာက္ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္တြင္ အေမရိကန္ ႏွစ္ျခင္းခရစ္ယာန္ ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္မ်ားက အဖြဲ႔အသီးသီးမွ နာဂအမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္မ်ားကိုေခၚၿပီး ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရးအတြက္ နီေပါႏုိင္ငံၿမိဳ႕ေတာ္ ကတ္မန္ဒိုၿမိဳ႕တြင္ အစည္းအေဝး ေခၚရန္စီစဥ္ခဲ့သည္။ ထိုအစည္းအေဝးသို႔ က်ြန္ေတာ္လည္း အပါအဝင္သြားရန္အတြက္ နအက ဘက္မွျပင္ဆင္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ အီဆက္-ေမြဝါ တို႔က ထိုအစည္းအေဝးသို႔ သူတို႔တက္ေရာက္မည္မဟုတ္ေၾကာင္း အေၾကာင္းၾကားခဲ့သျဖင္႔ အစီအစဥ္ဖ်က္သိမ္းခဲ့ရေၾကာင္းသိရွိခဲ့သည္။ တဖန္ ၁၉၉၇-ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လတြင္ Rev.Dr.V.K. Nuh ၏အႀကံေပးခ်က္အရ အေမရိကန္ ခရစ္ယာန္ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္မ်ားက နာဂအမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္မ်ားကို အေမရိကန္ႏိုင္ငံ အတ္လန္တာၿမိဳ႕သို႔ အစည္းအေဝး ေခၚခဲ့ျပန္သည္။ ထိုအစည္းအေဝးသို႔ နအက မွကိုယ္စားလွယ္မေစလြတ္ရန္ ဆုံးျဖတ္ခဲ့သည္။ အေၾကာင္းမွာ passport မ်ားကိုအိႏိၵယအစိုးရမွလိုေလေသးမရွိအားလံုး စီစဥ္ေပးမည္ဟုဆိုေသာေၾကာင့္ ထို passport ကို လက္ခံယူျခင္းသည္ အိႏိၵယႏိုင္ငံသားအျဖစ္ ခံယူျခင္း ျဖစ္ေသာေၾကာင့္တေၾကာင္း နာဂလန္းျပည္နယ္အစိုးရ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားကိုလည္း ထိုအ

စည္းအေဝးသို႔ဖိတ္ေခၚေသာေၾကာင့္ ထိုကိုယ္စားလွယ္မ်ားႏွင္႔ အတူ အစည္းအေဝးတက္ျခင္းသည္ နအကအေနျဖင္႔မည္သည့္အခါမွ အသိအမွတ္မျပဳ႕ခဲ့ေသာ နာဂလန္းျပည္နယ္အစိုးရကိုအေမရိကန္ႏိုင္

ငံသို႔သြား၍ အသိအမွတ္ျပဳရာေရာက္မည္ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္တေၾကာင္း။ ထိုအစည္းအေဝးသို႔ မတက္ေရာက္ရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့သည္။ ထိုအစည္းအေဝးသို႔ အီဆက္-ေမြဝါး အဖြဲ႔တို႔လည္း ကိုယ္စားလွယ္ မေစလြတ္ခဲ့သျဖင့္ အစည္းအေဝးမေအာင္ျမင္ခဲ့ပါ။ဤသို႔နာဂအခ်င္းခ်င္းတိုက္ခိုက္ၾက၍ နာဂလန္းၿမိဳ႕ေပၚမ်ားတြင္ ေန႔စဥ္ႏွင္႔အမွ်လူသတ္မႈမ်ားျဖစ္ခဲ့သည္။ နာဂအမ်ိဳးသား အဖြဲ႔မ်ားအၾကားတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးထားရိွရန္အီဆက္-ေမြဝါးအဖြဲ႔တို႔က လံုးဝလက္မခံခဲ့ပါ။ ထိုသု႔ျပဳမည့္အစား သူတို႔ကအိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးယူၿပီး ရန္သူႏွင္႔ေျဗာင္လက္တြဲကာ နအက ႏွင္႔ နအဆက-ခပ္လန္ အဖြဲ႔တို႔ကိုပို၍တိုက္လာခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရး (Peace and reconciliation) ဟု ျပည္သူလူထုမွေအာ္ဟစ္ေသာ အသံသည္လည္း ပိုမို၍က်ယ္ေလာင္လာခဲ့

သည္။ ထိုအခါ အီဆက္-ေမြဝါး အဖြဲ႔တို႔က Peace and reconciliation ဆိုသည့္ စကားကို အသုံးခ်၍ နာဂတိုင္းျပည္ႏွင္႔ ျပည္သူလူထုအေပၚက်ဴးလြန္ခဲ့ေသာ သူတို႔၏ျပစ္မွားမႈကို ဖုံးကြယ္ရန္ ႆကိးစားလာခဲ့ျပန္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္သူတို႔၏ဩဇာကို ခံယူၿပီး ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ NGO ေခါင္းေဆာင္မ်ားက-ယိုးဒယားျပည္ Chiang Mai ၿမိဳ႕ႏွင့္ Nagaland ၿမိဳ႕မ်ားတြင္က်င္းပခဲ့ေသာ

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရး အစည္းအေဝးမ်ားသို႔ သူတို႔(အီဆက္-ေမြဝါးအဖြဲ႔)ကဦးေဆာင္

ၿပီး အၿမဲတမ္းတက္ေရာက္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ အစည္းအေဝးၿပီးတိုင္း ကိုယ့္ညီအစ္ကိုမ်ားကို ျပန္၍တိုက္ခဲ့သည္။ ဥပမာ-ယိုးဒယားျပည္ ခ်ိန္းမိုင္ (Chiang Mai) ၿမိဳ႕တြင္ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရးအ

စည္းအေဝးမွာ နအဆက(အ-မ) ေခါင္းေဆာင္မ်ား။ နအဆက(ခ) ေခါင္းေဆာင္မ်ား။ဘာသာေရးဆရာ

မ်ားႏွင့္ လူထုေခါင္းေဆာင္မ်ား ဝမ္းသာအားရစြာ တက္ၾကၿပီး ျပန္လာေသာအခါ နအဆက(အ-မ) အဖြဲ႔တို႔က၂ဝဝ၈-ခုႏွစ္ ေမလ (၁၆) ရက္ (နာဂအမ်ိဴးသားမ်ားက လက္မႏွိပ္ ဆိုင္းထိုးခဲ့ေသာေန႔) တြင္ နအဆက (ခ) အဖြဲ႔တို႔အား ဒီမာပိုပတ္ကိုင္ေကာလိပ္ေက်ာင္းနား၌ အားရးပါးရ တိုက္ခဲ့ရာ နအဆက(ခ) ရဲေဘာ္ (၁၄) ေယာက္ႏွင့္အရပ္သား (Konyak) တစ္ေယာက္က်ဆံုးခဲ့သည္။ ၎တို႔၏ အမည္မ်ားမွာ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္သည္။

1. Capt. Atoyi Sumi of Yehemi Village.

2. Lieut. Nokshamba Yimchunger of old Showuba Village.

3. 2/Lieut. /Vikishe Sumi of Saghemi Village.

4. 2/Lieut. Khetoshe Sumi of Saghemi Village.

5. 2/Lieut. Moa Yimchunger of old Showuba Village.

6. Sgt. Maj. Kiuthro Yimchunger of Longkonger Village.

7. Sgt. Maj. Hokheyi Sumi of Phis ami Village.

8. Sgt. Maj. David Dimasa of Ghaneshnagar Village.

9. Sgt. Maj. Hekiye Simi if Lotovi Village.

10. Sgt. Maj. Samuel Sumi of R.Hovishe Village.

11. Sgt. Lokho of Kalinami Village.

12. Sgt. Mughalu Sumi of Shikavi Village.

13. Corp!. Mughato Sumi of Ghakuto Village.

14. Pte. Akito Sumi of Kuhoxu Village.

15. Civil Avi Kinyak of Hoyal Village.

တဖန္ ၂ဝဝ၈-ခုႏွစ္ ဇြန္လ (၄) ရက္တြင္ ဒီမာပို အနားရွိ ဇယ္ေလာ္ရွယ္ရြာမွာ နအဆက(အ-မ) တို႔ကနအဆက(ခ)အဖြဲ႔အားတိုက္ခဲ့ျပန္ရာ(ခ)ဖြဲ႔မွ(၁၂)ေယာက္ႏွင့္(အ-မ)ဖက္မွႏွစ္ေယာက္က်ဆံုးခဲ့

ျပန္သည္။ (ခ) ဘက္မွက်ဆံုးသူမ်ား၏ အမည္မွာေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္သည္၊

Cadres from k-group were

1.Capt. Hekuto of Yemishe village.

2.Lieut. Hokuto of Hoghuzhe village.

3.2/Lieut. Kughato of Kithara village.

4.2/Lieut. Kitovi of Satakha village.

5.Sgt. Maj. Avika from Zuheshe village.

6.Sgt. Vikheto from Kathra village.

7.Sgt. Huka from Luvishe village.

8.Corp!. Ikato from Hokhuzhe village.

9.Corp!. Samphu from Zuheshe village.

10.Corp!. Shitoba from old Showuba village.

11.Corp!. Viloto from Shenakusa village.

12.Corp!. Zakato from Achikuahu village.

ေနာက္ထပ္ဒုတိယအႀကိမ္အစည္းအေဝးကိုဇြန္လ (၂၂) ရက္မွ (၂၆) အထိခ်ိန္းမိုင္ၿမိဳ႕တြင္

က်င္းပေနစဥ္ (အ-မ) အဖြဲ႔တို႔က ဒီမာပိုနယ္ေျမ ဝီဟိုခူးရြာမွာရွိေသာ (ခ)အဖြဲ႔တို႔၏ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းကို ဇြန္လ (၂၃) ရက္မွစၿပီး ဝိုင္း၍တိုက္ခဲ့ရာ သံုးရက္အၾကာတြင္ထိုစခန္းကို (အ-မ) အဖြဲ႔တို႔က ဇြန္လ(၂၆) ရက္တြင္ သိမ္းပိုက္ခဲ့သည္။ လူေသအေလာင္း(၇) ေလာင္းေတြ႔ခဲ့ရၿပီး ေမာ္ေတာ္ကား (၄၃) စီးႏွင့္ ဘူဒိုဇာတစ္စီး မီးရွုံ႕ဖ်က္ဆီးခဲ့သည္ဟုဆိုသည္။ ထိုစခန္းတြင္က်ဆံုးခဲ့ေသာ (ခ) အဖြဲ႔တို႔၏ အမည္မွာ ေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္သည္။

1.Berlhel s/o Holom

2.Vitoho s/o Asukhu

3.Viyiho s/o Vishihe

4.Joshua Pochury

5.Pte. Petok Konyak s/o Chingkam of Chingkha village

6.John Mansang from IM group Joshua

7.One body could not be identified.

ဤသို႔အတုအေယာင္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရး အစည္းအေဝးသို႔ နအကသည္ လံုးဝပါဝင္ ပတ္သက္ျခင္းမရွိခဲ့ပါ။ ထိုသို႔ျပန္လည္ေပါင္းေရးကို အမည္ခံၿပီးထပ္မံ၍ အျခားပါတီအသစ္ သံုးခုကို အသိအမွတ္ႎပခဲ႑သည္၊ ႊသည္မွာလည္း ျပန္လည္ေပါင္းစည္းရန္ လႈပ္ရွားေနသူမ်ားက အမွားတခုကို က်ဳးလြန္ခဲ့ျပန္သည္။ သူတို႔ အတည္ျပဳလိုက္ေသာ အဖြဲ႔မ်ားက သူတို႔ရပ္တည္ႏိုင္ရန္ ျပည္သူမ်ားထံမွ ေငြေတာင္းစားလာၾကသျဖင့္ေငြေတာင္းစားေသာအဖြဲ႔ ပို၍မ်ားေအာင္ ဖန္တီးေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။အမွန္မွာ နာအမ်ိဳးသားေကာင္စီ သည္ နာဂအမ်ိဳးသားေရးတြင္ မိခင္အဖြဲ႔အစည္း(Parent body)ျဖစ္၍ထိုမိခင္အဖြဲ႔အစည္းမွ ခြဲထြက္ၿပီး မိခင္အဖြဲ႔အစည္းအား ပုန္ကန္

တိုက္ခိုက္ေနသူမ်ားက ေနာင္တရ၍ မိခင္အဖြဲ႔သို႔ ျပန္လာမည္ဆိုပါက ထိုသူတို႔အားမိခင္အဖြဲ႔မွ အၿမဲလက္ကမ္း ႀကိဆိုလ်က္ပင္ရွိသည္။ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရး(reconciliation) ဟူေသာ အဓိပါယ္သည္-မိခင္အဖြဲ႔မွ ခြဲထြက္သြားသူမ်ားက မိခင္အဖြဲ႔ ႏွင္႔ျပန္၍ လာေပါင္းျခင္းျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္

မိခင္အဖြဲ႔ကို ဖ်က္သိမ္းၿပီး ခြဲထြက္သြားေသာအဖြဲ႔မ်ားႏွင႔္ေပါင္းကာ အျခားအမည္သစ္ပါတီတစ္ခုကို ဖြဲ႔စည္း၍ ေပါင္းမည္ဆိုပါက ထိုဟာသည္ အားလုံးေပါင္းစည္းၿပီး အျခားပါတီသစ္တစ္ခုကိုု ဖြဲ႔စည္းျခင္းသာျဖစ္မည္။ျပန္လည္ေပါင္းစည္းျခင္းမဟုတ္၊ ထိုသို႔ ပါတီသစ္တစ္ခုကို ဖြဲ႔စည္း၍ ေပါင္းမည္ဆိုပါက၊ထိုဟာသည္လည္း ၂၁-ရာစု သမိုင္းတြင္အမွားကို ထပ္မံက်ဳးလြန္ျခင္းသာျဖစ္မည္။ ထိုအဖြဲ႔သစ္၏သမိုင္းသည္ ၂၁-ရာစုမွစမည္ျဖစ္သည္။ နအဆက ထက္အသက္ (၃ဝ) ငယ္ၿပီးနအဆက ကဲ့သို႔ပင္ သမိုင္းအေျခခံမရွိေသာ အဖြဲ႔အစည္းသစ္ တစ္ခုသာ ျဖစ္လာျပန္ဦးမည္ျဖစ္သည္။ေမြဝါး-အီဆက္အဖြဲ႔သည္ သူတို႔မွာအေျခခံသမိုင္းေၾကာင္းမရွိ၍ နာဂအမ်ိဳးသားေရးတြင္ အရွဳံးႏွင့္ ရင္ဆိုင္ခဲ့ရသည္မွာ လူတိုင္းမ်က္ျမင္ ကိုယ္ေတြ႔ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားသည္ ထိုသို႔ ေအာင္ျမင္မႈကို မဆြတ္ခူးႏိုင္ခဲ့ေသာ အမွားလမ္းေၾကာင္းေပၚသို႔ ထပ္မံ၍ေလွ်ာက္မည္ မဟုတ္ေတာ့ေပ။

ဤအခ်က္ေၾကာင့္ United Naga National Council-UNNC ကိုဖြဲ႔စည္းၿပီး ေပါင္းရန္ ဦးခပ္လန္အဖြဲ႔တို႔၏ အႀကံျပဳခ်က္ကို နအကက လက္မခံခဲ့ပါ။ သူတို႔၏အႀကံျပဳခ်က္မွာ အိႏိၵယႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားက မိမိတို႔၏ မူရင္းပါတီ နာမည္မ်ားကို ဖ်က္သိမ္းလိုက္ၾကၿပီး ပါတီနာမည္ အသစ္ထြင္ကာ ေပါင္းျခင္းအေပၚ အေျခခံျခင္းျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္အင္ဒို-နာဂ-ဗမာ ျပႆနာသည္ ျပည္တြင္း ပါတီႏိုင္ငံေရးမဟုတ္။ အမ်ိဳးသားေရး ျဖစ္သည္။အျခားတိုင္းတစ္ပါးႏွင့္ ျဖစ္ေနေသာ ျပႆနာျဖစ္သည္။ထိုတိုင္းတစ္ပါးႏွင့္ျဖစ္ေနေသာျပႆနာကို ေျဖရွင္းရန္ အေျခခံသမိုင္းေၾကာင္းသည္ အဓိကအေရးႀကီးျဖစ္သည္။ဤသမိုင္းေၾကာင္းအေျခခံသည္နာဂအမ်ိဳးသားေကင္စီမွမွတ္တမ္းတင္လာခဲ့ေသာသမိုင္းျဖစ္ေသာေၾကာင့္ နအက မွခြဲထြက္သြားသူမ်ားသည္ ဤသမိုင္းေၾကာင္းမွ ေသြဖီသြားသျဖင့္အရွံဳးႏွင့္ ရင္ဆိုင္လာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္၊ ဦးေမြဝါသည္ ဤအေျခခံသမိုင္း၏အေရးႀကီးပံုကို ဂရုမျပဳပဲ။ လက္နက္ျဖင့္ နာဂအမ်ိဳးသားတို႔၏ ရည္မွန္းခ်က္ကို အရယူႏိုင္မည္ထင္၍ သမိုင္းလမ္းေၾကာင္းမွ ေသြဖီခဲ့ၿပီး အမွားလမ္းေၾကာင္ေပၚသို႔ သူ႔အားေထာက္ခံ

သူ အားလံုးအားေခၚေဆာင္ သြားခဲ့သည္။ ခသူတို႔၏ႏိုင္ငံေရးမွာ သြားရမည့္လမ္းဆံုးၿပီးျပန္ရန္လမ္း

လည္းမရွိ အခက္ႀကဳံေနၾကသည္။ အမွန္အားျဖင့္ UNNC ေသာ္၎၊ အျခားအဖြဲ႔ အစည္းသစ္ ဖြဲ႔စည္း၍ေသာ္၎၊ ေပါင္းၾကရန္ အႀကံျပဳျခင္းသည္ အိႏိၵယေခါင္းေဆာင္မ်ားက ျပည္နယ္အစိုးရမွ တဆင့္အႀကံျပဳေသာအႀကံ အစည္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ အႀကံေကာင္းမဟုတ္ေပ။နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားထပ္မံ

၍အမွားတြင္းတစ္ခုသို႔ ထပ္မံက်ေရာက္ေစရန္ အကြက္ဆင္ျခင္းသာ ျဖစ္သည္။ထို႔ေၾကာင့္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား၏ မူလအေျခခံပန္းတိုင္ (လြတ္လပ္ေရး) သို႔အေရာက္ ခ်ီတက္ၾကမည္ဆိုပါက မိခင္အဖြဲ႔အစည္းျဖစ္ေသာ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္သာျပန္လည္ေပါင္းစည္းရမည္ျဖစ္သည္။ အျခားတိုင္းတစ္ပါးႏွင့္ ျဖစ္ေနေသာ ျပႆနာကိုေျဖရွင္းၿပီးမွ သာလွ်င္ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားကို ဖြဲ႔စည္းၿပီး

ႏိုင္ငံေရးကစားရမည့္ အခ်ိန္ေရာက္လာမည္ျဖစ္သည္။ ယခုအခါ အမ်ိဳးသားေရးကို အျခားေသာ မူဝါဒႏွင့္ ေရာေႏွာ၍ေသာ္လည္းေကာင္း “ပါတီႏိုင္ငံေရးအသြင္”သို႔ကူးေျပာင္း၍ ေသာ္လည္းေကာင္း ႏိုင္ငံေရးကစားၿပီး အခ်င္းခ်င္းတိုက္ခိုက္ေနၾကျခင္းသည္ အီဆက္-ေမြဝါးတို႔၏ မိုက္ကန္းေသာ အလုပ္

အင္မတန္မွမွားယြင္းေသာ လုပ္ရပ္သာျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ပါတီသစ္မ်ားတည္ ေထာင္ျခင္းျဖင့္လြန္ခဲ့ေသာ

ႏွစ္ေပါင္း (၃ဝ) အတြင္း တိုင္းျပည္အတြက္ မည္သည့္ အက်ိဳးမွ် မျပဳႏိုင္ခဲ့ပါ။ထို႔ေၾကာင့္ပါတီသစ္ တည္ေထာင္ျခင္းသည္ တိုင္းျပည္အတြက္ အေျဖမဟုတ္ေၾကာင္းနာဂတမ်ိဳးသားလုံးက သေဘာေပါက္ခဲ့ၾကၿပီျဖစ္သည္။(နာဂ အမ်ိဳးသားေရး ႏွင့္ ေဖာက္ျပန္မႈလုပ္ရပ္မ်ား စာအုပ္မွ)

အခန္း ၃။ ၁၉၇၆-၁၉၈၈ အတြင္း အေရွ႕နာဂနယ္ေျမတြင္ ႏိုင္ငံေရးအျဖစ္အပ်က္

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Mon, 12 Nov 2012 06:37:00 +0000

အထက္တြင္ ေဖၚျပသည့္အတိုင္း ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္တြင္ ႏိုင္ငံေရးအရ အေရးႏိွမ့္ခဲ့

ေသာ အိႏိၵယအစိုးရသည္ နာဂ အမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္ နာဂဖယ္ဒရယ္အစိုးရကို ခြဲပစ္ရန္

ကစားလာခဲ့ျပန္သည္။ ျပည္နယ္ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားမွ တဆင့္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္သည္

အလင္းဝင္ေသာ စာခ်ဳပ္ျဖစ္သည္ဟု က်ယ္က်ယ္ေလာင္ေလာင္ ေအာ္ေစခဲ့သည္။ သူတို႔က

ေမြဝါသည္ အာဏာကိုမက္သူ ဆိုရွယ္လစ္ဝါဒီ ျဖစ္သည္ကို သိသည္။ ဦးဖီဇိုႏွင့္ မူေပၚလစီ

ကြာျခားေၾကာင္းကိုလည္း သိထားၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေမြဝါက နအက မွခြဲထြက္ၿပီး

ဆိုလစ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းႏိုင္ရန္ အိႏိၵယေထာက္လွန္းေရး RAW (Research Analyts Wing) သုေတသနစီစစ္ေရးေတာင္ပံ အဖြဲ႔မွ တဆင့္ေမြဝါးအားဆြဲေဆာင္ အားေပးအား

ေျမာက္ျပဳခဲ့ ၾကေၾကာင္း။ ဤကိစၥႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး လန္ဒန္အေျခစိုက္ ႏိုင္ငံတကာေရးရာ

ျမန္မာသတင္းေထာက္ ဦးေအာင္ရဲျမင့္က ၁၉၈၁ခုႏွစ္ ေဖေဖၚ ရီလ သတင္းစဥ္ မဂၢဇင္းတြင္

ေအာက္ပါအတိုင္း ေရးခဲ့သည္။

ေဒၚအင္ဒီရာဂႏီၵအစိုးရမွ ေမြဝါ ႏွင့္ အီဆက္ တို႔ကို သုေတသန စီစစ္ေရးေတာင္ပံ

မွတဆင့္ အဆက္အသြယ္ လုပ္ၿပီး စည္းရံုးလိုက္ၿပီ။ “Muivah and Isak were contacted and recruited by Mrs. Gandhi’s admindstration through the Research Analysts Wing, RAW…”(News Magazine, February1981 Vol.2, page၂ မွ ကိုးကားခ်က္).

သူတို႔ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီမွ ခြဲထြက္သြားပံုသည္ ေအာက္ပါ အတိုင္း ျဖစ္သည္။

(၁) ဆိုရွယ္လစ္မူကို အေျခခံေသာ အစိုးရသစ္ဖြဲ႔စည္းျခင္း၊

၁၉၇၆ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၆) ရက္တြင္ အေရွ႕ပိုင္းနာဂတပ္မ၊ တပ္မဟာ(၉) တပ္ရင္း

(၂၂) နယ္ေျမသို႔ နာဂတပ္သား (၁၅ဝ) ႏွင့္အတူ လက္နက္ ႏွစ္လက္စီ (အတို အရွည္)

ျဖင့္ ေမြဝါးအီဆက္ တို႔သည္ တရုပ္ျပည္မွ ေရာက္လာခဲ့ၾကသည္။ သူတို႔ လန္ခင္

(Langkhaing) ရြာေတာတြင္ စခန္းခ်အနားယူခဲ့သည္။ ထိုစခန္းမွ ေကာ္ညပ္

(Konyak) တပ္သားမ်ားသည္ Konyak နယ္ေျမသို႔ တက္သြားရန္ ရွိသျဖင့္ ထိုစခန္း

တြင္ အစည္းအေဝး ေခၚခဲ့သည္။ ကၽြန္ေတာ္အားလည္း ဖိတ္ေခၚခဲ့သျဖင့္ ထိုအစည္း အေဝး

သို႔ သြားခဲ့သည္။ ထိုအစည္းအေဝးကို ဇႏၷဝါရီလ (၉ မွ ၁ဝ) ႏွစ္ရက္ထိုင္ခဲ့သည္။

ထိုစည္းအေဝးတြင္ အခ်က္ႏွစ္ခ်က္ေပၚ အဓိကထားေဆြးေႏြးခဲ့သည္။ ထိုအခ်က္ႏွစ္ခ်က္မွာ

ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ ႏွင့္ အေရွ ့ပိုင္း နာဂနယ္ေျမတြင္ အမာခံနယ္ေျမတည္ေဆာက္ရန္ ျဖစ္သည္။

ထိုစာခ်ဳပ္ႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ေမြဝါးက ဤသို႔ေမးခြန္းထုတ္ခဲ့သည္။ ျပည္တြင္းမွာခ်န္

ထားခဲ့တဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြက ကၽြန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံျခားမွာ သြားေနစဥ္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ဆိုင္း

ထိုးၿပီး အလင္းဝင္ကုန္ၿပီ။ ခုကၽြန္ေတာ္တို႔ ဘာလုပ္ၾကမလဲ။ သူတို႔လို ထိုစာခ်ဳပ္ကိုလက္ခံၿပီး

အလင္းဝင္ၾကမလား။ ဒါမွမဟုတ္ ထိုစာခ်ဳပ္ကို လက္မခံပဲ လြတ္လပ္ေရးအတြက္ ဆက္

လက္တိုက္ၾကမလား ဟုေမးခဲ့သည္။ ထိုအခါ စစ္အရာရွိမ်ား အာလံုးက ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္

ဘာလုပ္မလဲ။ လက္မခံဘူး။ ဆက္တိုက္မယ္ဟု တညီတညြတ္ထဲေျပာခဲ့သည္။ ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး

ဆူးပုန္ (Lt.Col.SÜpong) ကမူ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ ဘာေၾကာင့္လုပ္သလဲ။ ရန္သူ အတြက္

အက်ိဳးရွိတဲ့စာခ်ဳပ္လား။ ကိုယ့္အတြက္အက်ိဳးရွိတဲ့စာခ်ဳပ္လား။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဘာလုပ္ရင္

ေကာင္းမလဲ။ ဆိုဒါေတြကို သိရွိရေအာင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔အဖြဲ႔မွ ယံုၾကည္ရမည့္ လူကို သမၼတတို႔

ဆီလြတ္ၿပီး ေမးျမန္းရင္ ေကာင္းမယ္ဆိုၿပီး အႀကံေပးခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ဦးေမြဝါးက လက္မခံခဲ့

ပါ။ သို႔ရာတြင္ ထိုအစည္းေဝးမွ ဆံုးျဖတ္ခ်က္သံုးခုကို ခ်မွတ္ခဲ့သည္။ ထိုတို႔မွာ- (၁)

ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ လက္မခံရန္ (၂) နယ္စပ္ေက်ာ္ၿပီး တစ္ေယာက္မွ် လက္နက္နဲ႔သြားခြင့္မျပဳရန္

(၃) အေရ႕နာဂနယ္ေျမတြင္ အေျခခံစခန္းတည္ေဆာက္ရန္ တို႔ျဖစ္သည္။

ထိုအစည္းအေဝးၿပီး၍လန္ခင္ေခတၱနားစခန္းမွ ထြက္လာၾကၿပီး တပ္ရင္း (၂၂)

ရွိရာ ဖလံုတုန္ရြာသို႔ ဇႏၷဝါလ (၁၄) ရက္ေလာက္တြင္ ေရာက္ရွိလာခဲ့ၾကသည္။ ထိုတပ္ရင္း

(၂၂) စခန္းတြင္ခဏနားၿပီး တန္ခြန္ (Tangkhul) တို႔က သူတို႔လူ Lt.Col.(ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး) Pamre ကဦးေဆာင္ၿပီး အေနာက္ဘက္ သူတို႔နယ္ေျမသို႔လြတ္ရန္ စီစဥ္လာခဲ့သည္။ ထိုအခါ Angami, Chakhesang (အန္ဂါမီ၊ ၾကာေခဆန္) လူမ်ိဳးစုတို႔ကလည္း သူတို႔လူလည္း လြတ္မည္ဟုေျပာၿပီး ဗိုလ္ႀကီးနီးေတာ္ေလ (Captain Neitoulie)ကို Lt.Col.Pamre တို႔ႏွင့္အတူ လြတ္ခဲ့သည္။ သူတို႔တန္ခြန္နယ္ေျမသို႔

အခက္အခဲတစံုတရာမရွိပဲ ေရာက္သြားခဲ့ၾကေၾကာင္း။ သို႔ေသာ္ ဗိုလ္ႀကီး နီးေတာ္ေလအား

တစ္လေလာက္ တန္ခြန္နယ္ေျမတြင္ ထားၿပီး အန္ဂါမီ နယ္ေျမသို႔လြတ္ရန္ အေျခအေန

မေကာင္းဟုညာၿပီး အေရွ႕ဘက္သို႔ Major Proning တန္ခြန္ႏွင့္အျခား တန္ခြန္ (၁ဝ)

ေယာက္ေလာက္နဲ႔အတူ ျပန္လြတ္ခဲ့ရာ စြန္းညူ စခန္းသို႔ ၁၉၇၆ခုႏွစ္ ေမလတြင္

ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ အေျခအေနမေကာင္းဟု ညာၿပီး အေရွ႕ဖက္သို႔ျပန္လြတ္ရန္

ေဆြးေႏြးၾကသည္ကို ေရွေပၚမရမ္ (Shepoumaramth) လူမ်ိဳး ထိုအခ်ိန္တြင္

တစ္ရစ္ဆရာျဖစ္ၿပီး တန္ခြန္တို႔ႏွင့္အတူေနခဲ့သူ ယခု ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ေယာန္ေျငာ္ (Yongeo) က

ၾကားေနခဲ့ေၾကာင္း စာေရးသူအား ေျပာခဲ့ဘူးသည္။ နာဂလန္းဖက္ဒရယ္ သမၼတႏွင့္

ဝန္ႀကီးမ်ားအား ေတြ႔ဆံုမည္ဆိုပါက အန္ဂါမီနယ္ေျမကိုဟီးမားၿမိဳ႕သို႔ ေရာက္ရွိရန္ လိုသည္။

သူတို႔ႏွင့္ေတြ႔မွသာလွ်င္ ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီး ဆူးပုန္ အႀကံၿပဳသည့္ ေမးခြန္းမ်ားကို ေမးျမန္းႏိုင္

မည္ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္၏ အေကာင္းအဆိုးကို မသိေစရန္အတြက္

ေမြဝါးတို႔က ဗိုလ္ႀကီးနီးေတာ္ေလအား အန္ဂါမီ နယ္ေျမသို႔မလြတ္ပဲ ျပန္၍အေရွ႕ဘက္သို႔

လြတ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ဤဟာသည္ကား သတင္းအေမွာင္ခ်ရန္ တမင္သကာ စီစဥ္ခဲ့ျခင္း

ျဖစ္သည္မွာ ယုံမွာသံသယ ရွိစရာမလိုေပ။

ဦးေမြဝါးသည္ Konyak တို႔ႏွင့္အတူ Konyak နယ္ေျမသို႔တက္သြားခဲ့သည္။ ထိုသို႔ တက္သြားခ်ိန္တြင္ လဟယ္ရွိ ဗမာတပ္စခန္းကို ေမြဝါးကဦးေဆာင္ၿပီး သြားတိုက္ခဲ့ၾကရာ ထိုတိုက္ပြဲတြင္ ေမြဝါ ဒဏ္ရာရခဲ့သည္။ ဇြန္လေလာက္မွ စြန္းညဴ ဗဟိုစခန္းသို႔ ေမြဝါ ေရာက္လာခဲ့သည္။ ထိုသို႔ေမြဝါေရာက္လာၿပီး (၂၉) ႀကိမ္ေျမာက္ နာဂလြတ္လပ္ေရးပြဲေတာ္ကို ၁၉၇၆ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လ (၁၄) ရက္ တြင္ စေဖါင္ (SÜpao) ရြာ၍ ယာယီစခန္း ေဆာက္ၿပီး က်င္းပရန္ စီစဥ္ခဲ့သည္။ ထိုေနရာတြင္စီစဥ္ခဲ့ျခင္းမွာ Konyak တို႔ဘက္မွလည္း လာေရာက္ႏိုင္ရန္

အတြက္ ၾကားေနရာကို ေရြးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုပြဲေတာ္ကို အတတ္ႏိုင္ဆံုး စည္ကားစြာ

က်င္းပခဲ့သည္။ ကၽြဲ (၇) ေကာင္သတ္စားၿပီးက်င္းပခဲ့သည္။ ထိုလြတ္လပ္ေရး ပြဲတြင္ အီဆက္

ေျပာခဲ့ေသာ အဓိက မိန္းခြန္း မွာ-နာဂႏိုင္ငံေတာ္၏ လြတ္လပ္ေရးသည္ ခုမွအသစ္စက္စက္ရရွိထားေသာ လြတ္လပ္ေရး။ ဒါမွမဟုတ္ ျပင္ပကမၻာမွတင္သြင္းလာေသာ လြတ္လပ္ေရးမဟုတ္။ သို႔ေသာ္ စင္စစ္အားျဖင့္

ဖိုးဖြားမ်ားမွတဆင့္ အေမြဆက္ခံလာေသာ လြတ္လပ္ေရး ျဖစ္သည္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔၏ အေရးသည္ က်ဴးေက်ာ္လာသူအား ခုခံတြန္းလွန္ေရးျဖစ္သည္။ ထိုခုခံတြန္းလွန္ေရးကို ပိုမိုအား

ေကာင္းလာေစရန္ ကၽြန္ေတာ္တို႔၏ အစိုးရမွ မွန္ကန္ေသာ မူေပၚလစီကို ခ်မွတ္ႏိုင္ရန္အတြက္

အခ်ိဳ႕ေသာ အေျခခံဥပေဒကို ျပင္ဆင္ေျပာင္းလဲရလိမ့္မည္။ သို႔ေသာ္ ခုလက္ရွိအစိုးရစနစ္ကို

အားလံုးေျပာင္းလဲလိုက္ျခင္းဟု အဓိပၸါယ္ မေကာက္ယူသင့္ပါ။ တစ္မူထူးျခားစြာ ျပဳလုပ္ျခင္း

လည္း မဟုတ္ပါ။ အေျခခံဥပေဒဆိုသည္မွာ ျပင္လိုက္။ ဖ်က္လိုက္ ျဖစ္ေသာ္ညားလည္း

ကၽြန္ေတာ္တို႔က ကၽြန္ေတာ္တို႔၏ အခ်ဳပ္အျခာ လြတ္လပ္ေရးကို စြဲၿမဲစြာကိုင္ထားလွ်င္

လူထုႏွင့္ႏိုင္ငံေတာ္သည္ အစဥ္တည္တံ့ခိုင္ၿမဲလ်က္ရွိမည္ျဖစ္သည္။ ထိုကိစၥအတြက္ လြတ္လပ္

ေရးပြဲၿပီးၿပီးျခင္း လြတ္ေတာ္အစည္းအေဝး ထိုင္မည္ျဖစ္ပါသည္။ တိုင္းျပည္ အတြက္

တာဝန္ထမ္းေဆာင္သူတိုင္းႏွင့္ ျပည္သူေတြအားလံုး ထိုေျပာင္းလဲမႈအတြက္ စိတ္ၿငိမ္ၿငိမ္

ရွိၾကေစလိုပါသည္ဟု မိန္႔ခြန္းေျခြခဲ့သည္။

ထိုသို႔စီစဥ္ထားသည့္အတိုင္း ဩဂုတ္လ (၁၅) ႏွင့္ (၁၆) ရက္တြင္ ထိုပြဲက်င္းပေသာ

ေနရာ႔ပင္ အစည္းအေဝး ထိုင္ခဲ့သည္။ ထိုအစည္းအေဝးတြင္ အန္ဂါမီ၊ ၾကာေခဆန္၊ အာအို၊

ေကာ္ညက္။ ခယမ္ညဴးငန္း၊ ယိုဒိလိုင္ေနာင္၊ ေရွေပၚ မရမ္၊ တန္ခြန္၊ဟိုင္းေျမ နာဂ စသည္တို႔

ပါဝင္ၿပီး အစည္းအေဝးထိုင္ခဲ့သည္။ ပဌမေန႔တြင္ ရွီေလာင္ခ်ဳပ္ကို တရားဝင္ ရွဳံ႕ခ်ရန္ အီဆက္-ေမြဝါ တို႔ကအဆိုတင္ေဆြးေႏြးလာရာ အျငင္းအခံုမရွိ အားလံုးကရွဳံ႕ခ်ရန္ သေဘာတူခဲ့ၿပီး

အစည္းအေဝး တက္ေရာက္လာသူ အရာရွိမ်ား (၄၈) က လက္မွတ္ေရးထိုးၿပီး ထိုစာခ်ဳပ္ကို

ရွဳံ႕ခ်ေၾကာင္း ေၾကျငာခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ ဗဟိုမွခ်ဳပ္ကိုင္ေသာ အစိုးရစနစ္ (Centralized government) ကိုဖြဲ႔စည္းရန္ ဦးေမြဝါက ေဆြးေႏြးလာရာ အစည္းအေဝးတက္ေရာက္လာသူဖက္မွ အားပါးတရ ေဆြးေႏြးျခင္းမရွိခဲ့ပါ။ ခယမမ္ညဴးငန္း ခရုိင္ဝန္မင္းႀကီး ဦးမေလ်ာ္ကသာ ထ၍ေျပာခဲ့သည္မွာ- ကၽြန္ေတာ္တို႔မွာ ႏိုင္ငံေရးအေၾကာင္း နားမလည္ပါ။ ဒါေပမဲ့ လြန္ခဲ့တဲ့အခ်ိန္မွာ ခါးသည္းတဲ့ အျဖစ္အပ်က္အမ်ိဳးမ်ိဳးကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ႀကံဳခဲ့ၿပီ္။ ဥပမာအားျဖင့္ ေျပာမယ္ဆိုရင္ ေဆမာ ေတာ္လွန္းေရးေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ သမိုင္းမွာ ကြဲၿပဲမႈႀကီးျဖစ္ခဲ့တယ္။ ခုလည္း အဲဒီလိုထပ္မံၿပီး အကြဲအၿပဲ မျဖစ္ေအာင္ ေခါင္းေဆာင္ႀကီးေတြ

အေနနဲ႔ စဥ္းစားၿပီးလုပ္ၾကပါလို႔ ကၽြန္ေတာ္ေျပာလိုတယ္ဟုဆိုကာ ထိုင္ခဲ့သည္။

အမွန္မွာ ထိုအစည္းအေဝးတြင္ တက္ေရာက္လာခဲ့ၾကေသာ စစ္ဗိုလ္မ်ားမွာ ႏိုင္ငံေရး

အေၾကာင္း နားမလည္သူမ်ားသာ ျဖစ္သည္။ ႏိုင္ငံေရးအေၾကာင္းနားလည္သူ ဦးေလာ္ေဟာ္

တစ္ေယာက္မွာ ဦးေမြဝါ၏ ေပၚလစီကို မႀကိဳက္ေသာေၾကာင့္ အစည္းအေဝး မတက္ခဲ့ပါ။

ကၽြန္ေတာ္လည္း အသက္ (၂၅) ႏွစ္လူငယ္ေလး လူသစ္တစ္ေယာက္သာ ျဖစ္ခဲ့ၿပီး အဂၤလိပ္

ေဝၚဟာရ (Centralized) ဆိုသည္ ကိုလည္းနားမလည္ခဲ့ပါ။ ရွင္းျပေပးမည့္လူလည္းမရွိခဲ့ပါ။ ၁၉၇၈-ခုႏွစ္ေရာက္မွသာ ႏိုင္ငံေရးနားလည္သူမ်ားက ရွင္းျပ၍ ကြန္ျမဴနစ္ ဆိုရွယ္လစ္

ႏိုင္ငံေရး အသံုးအႏႈံးျဖစ္ေၾကာင္း နားလည္ခဲ့သည္။ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို ရွဳံ႕ခ်ေသာစာကို

ယခုေလ့လာၾကည့္ေသာအခါ ထိုဟာသည္လည္း စာခ်ဳပ္ကို လက္မခံပယ္ခ်ေၾကာင္း

စာေၾကာင္းမပါဘဲ ဦးဇာေရွးေဟြးရယ္၏ အစိုးရသည္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို လက္ခံေသာေၾကာင့္

ရွဳံ႕ခ်ေၾကာင္းသာပါရွိသည္ကို ေတြ႔ရျပန္သည္။

ထိုအစည္းအေဝးတြင္ ေမြဝါ၏အဆိုကို အေခ်အတင္မေဆြးေႏြး ၾကေတာ့ဘဲ သူ၏

အႀကိဳက္ Centralized အစိုးရကို ဦးေမြဝါႏွင့္အီဆက္တို႔က ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။ ထိုအစိုးရ

အဖြဲ႔ အစည္းသစ္အရ နာဂအမ်ဳိးသားေကာင္စီ ဥကၠဌအား ႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတရာထူးကိုပါ

ေပး အပ္ခဲ့သည္။ ထို႔အတူ နအက ဒု-ဥကၠဌ လည္း ဒု-သမၼတ ရာထူးကိုပါဆက္ခံရရွိသည္။

ထိုနည္း၎ နအက အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးက နဖစ၏ အေထြေထြအတြင္းမွဴး တာဝန္ကို

ပါထမ္းေဆာင္ရသည္။ လြတ္ေတာ္အမတ္မ်ားကိုလည္း အမတ္ဟု မေခၚေတာ့ဘဲ ဗဟိုေကာ္

မတီအဖြဲ႔ဝင္ ဟုေျပာင္းလဲေခၚေဝၚလိုက္သည္။ ခရိုင္ဝန္မင္းႀကီးမ်ား ကိုလည္း ခရိုင္ဥကၠဌဟု

ေခၚရန္ ႏွင့္ ခရိုင္အမတ္မ်ားကိုလည္း ခရိုင္ေကာ္မတီဝင္မ်ားဟု သတ္မွတ္ခဲ့ သည္။ ဤဖြဲ႔

စည္းပံုကို တစ္ပါတီအစိုးရစနစ္ (one party one government) ဟုေခၚ တြင္ခဲ့

သည္။ ဤဟာသည္ကား လံုးလံုးလ်ားလ်ား ဆိုရွယ္လစ္မူကို အေျခခံ၍ ဖြဲ႔စည္းေသာ

အစိုးရျဖစ္၍ နာဂလန္းဖက္ဒရယ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္ပံုအေျခခံဥပေဒႏွင့္ လံုးဝဆန္႔က်င္ေသာ

အစိုးရဖြဲ႔စည္းပံု ျဖစ္ခဲ့သည္။ မွားယြင္းေသာေျခလွမ္းကို တဖန္စတင္၍လွမ္းခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ထို႔ျပင္ ထိုေန႔ ဩဂုတ္လ (၁၆) ရက္တြင္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ၏ ဒု-ဥကၠဌ အင္းကုန္မရင္

(Imkongmeren) အား ရာထူးမွ ‘သူသည္အဖိုးႀကီးျဖစ္ၿပီ အေရွ႕ဘက္နယ္ေျမသို႔

လာၿပီး ကၽြန္ေတာ္တို႔ႏွင့္ အတူလုပ္ႏိုင္ ေတာ့မည္မဟုတ္’ ဟုဆင္ေျခေပးကာ ျဖဳတ္ခ်ခဲ့သည္။

သူ႔ေနရာတြင္ ဦးအီဆက္အား ဒု-ဥကၠဌ အျဖင့္တင္ေျမွာက္ခဲ့သည္။ ဤသို႔ ဆိုရွယ္လစ္မူကို

အေျခခံ၍ အစိုးသစ္ကို ဖြဲ႔စည္းခဲ့ ေသာ္လည္း နအက ႏွင့္ နဖစ ကိုမူကား ရွံဳ႕ခ် ပယ္ခ်ျခင္း

မျပဳခဲ့ပါ။

(၂) တရုတ္ျပည္သို႔ျပန္လည္သြားျခင္း

၁၉၇၆ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလတြင္ တရုတ္ျပည္သို႔သြားရန္ အစီအစဥ္ရွိသျဖင့္

နာဂတပ္ မေတာ္သားမ်ားႏွင့္ နာဂဖက္ဒရယ္ အစိုးရအရာရွိမ်ား စံုစံုလင္လင္ ဖလံုတုန္ရြာတြင္

ေရာက္လာခဲ့ၾကသည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ ဦးခပ္လန္ႏွင့္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္တို႔လည္း

ကၽြန္ေတာ္တို႔ႏွင့္ အတူရွိေနခဲ့သည္။ ေအာက္တိုဘာ (၁၂) တြင္ အစည္းအေဝး ထိုင္ခဲ့သည္။

ထိုအစည္းအေဝးတြင္ ဦးေမြဝါ ေဟာေျပာခဲ့သည္မွာ- ကၽြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ လြတ္လပ္ေရးကို

လက္နက္နဲ႔ တိုက္မွရမယ္။ အၾကမ္းမဖက္ေသာနည္း (non-voilence) နဲ႔ လြတ္လပ္

ေရးရမယ္ဆိုတာ မဟုတ္မမွန္တဲ့ ေပၚလစီဘဲ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ကမ္းပါးစပ္မွာ ရပ္ထားၿပီး

လူမ်ားကိုထိုးဖို႔ စိမ္ေခၚ လို႔မရဘူး။ လူမ်ားကတစ္ခ်က္ထိုးလိုက္ရံုနဲ႔ ကမ္းပါးထဲက်သြားမွာေပါ့။

ဒါေၾကာင့္ ေနရာေကာင္းမွာ ရပ္ထားၿပီးမွ လူမ်ားကို စိမ္ေခၚလို႔ရတယ္။ လက္နက္မရွိဘဲနဲ႔

ရန္သူကို စိမ္ေခၚ လို႔မရဘူး။ လက္နက္ရွိမွရတယ္။ အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာဟာ ႏိုင္ငံေရးအရ

ေျဖရွင္းလို႔ ရမွာမဟုတ္ဘူး။ လက္နက္နဲ႔ ေျဖရွင္းမွရမယ္။ စသည္ျဖင့္ ေဟာခဲ့သည္။

ထိုအစည္းအေဝးၿပီးၿပီး ဦးေမြဝါသည္ ၁၉၇၆ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ (၁၆) ရက္မွစ၍

နာဂတပ္သား (၂ဝဝ) နဲ႔အတူ တရုတ္ျပည္သို႔ ျပန္လည္သြားခဲ့သည္။ ဒုတိယအသုတ္

တပ္သား (၁ဝဝ) အား ၁၉၇၇ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလတြင္ လြတ္ခဲ့သည္။ ဤအဖြဲ႔ႏွစ္ခုတြင္

ဟိုင္းေျမနယ္မွ အမ်ိဳးသမီးသံုးေယာက္ (Yungmat, Khamrang, Minlin)

တို႔အပါအဝင္ တပ္သား (၇၅) ေယာက္ ပထမ အသုတ္တြင္ ဆရာလံုမီးအား ဦးစီးဦးေဆာင္

တာဝန္ေပးၿပီး ဒုတိယအသုတ္တြင္ ဆရာဆိုင္ရွမ္ (Saisham) အား ဦးဆာင္ေစ၍

လြတ္ခဲ့သည္။ ဦးေမြဝါ သြားၿပီးေနာက္ အီဆက္သည္ အေနာက္ဘက္က လူႀကီးေတြႏွင့္

ဘာမွအဆက္ အသြယ္မလုပ္ဘဲ ေနခဲ့သည္။ အေနာက္ ဘက္ကလူႀကီးေတြႏွင့္ အဆက္

အသြယ္လုပ္ၿပီး အလုပ္လုပ္ရမယ္။ ဘာေၾကာင့္အဆက္ အသြယ္မလုပ္ဘဲေနသလဲ ဟုေမးရာ

ေမြဝါက သူမရွိခင္ အေနာက္ဘက္သို႔ လူလြတ္ၿပီး ဆက္သြယ္မႈ လံုးဝမျပဳရန္မွာ ထားခဲ့ေၾကာင္း

အီဆက္က ေျပာျပ၍သိခဲ့သည္။

(၃) စည္းရံုးေရးႏွင့္ ရန္သူ၏ ထိုးစစ္

သူတို႔တရုတ္ျပည္သို႔သြားသည့္ေနာက္ ကၽြန္ေတာ္တစ္ေယာက္တည္းသာ

အမိနယ္ေျမ၊ ဟိုင္းေျမနယ္တြင္ လက္နက္ (၇) လက္နဲ႔ ခ်န္ထားခဲ့သည္။ လက္နက္ေတြကို

ေတာထဲမွာ ဝွက္ထားၿပီး လူတစ္ေယာက္ပစၥတိုတစ္လက္နဲ႔ စည္းရုံးေရးဆင္းခဲ့သည္။

ရဲေဘာ္သစ္ေတြ စုေဆာင္းခဲ့သည္။ တစ္လအတြင္း ရဲေဘာ္သစ္ (၁ဝ) ေယာက္စုေဆာင္း

ႏိုင္ခဲ့သည္။ ထိုရဲေဘာ္ေတြအား ေသနတ္ပစ္သင္တန္းႏွင့္ ရန္သူနဲ႔ မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ ရင္ဆိုင္

ေတြ႔ဆံုရသည့္ အခါ မည္သို႔မည္ပုံ ေနရာယူရမည္။ ပစ္ရမည္ စသည့္သင္တန္းေပးၿပီး

ေသနတ္ေပးခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္တြင္ ထိုရဲေဘာ္ သစ္မ်ားႏွင့္အတူ စည္းရံုးေရးဆင္းခဲ့သည္။

အမ်ိဳးကိုခ်စ္ျမတ္ႏိုးေသာ ရြာလူႀကီးမ်ားက ကၽြန္ေတာ္အား ဝမ္းသာအားရႀကိဳဆိုခဲ့ၾကသည္။

ကၽြန္ေတာ္ အခ်ိဳ႕ေသာ ရြာသူႀကီးေတြေျပာခဲ့ေသာ စကားကို ယေန႔တိုင္မေမ့ႏိုင္ပါ။

ထိုစကားသည္ ကၽြန္ေတာ့တစ္သက္တာအတြက္ ေဆးတစ္ခြက္ ျဖစ္ခဲ့သည္။။

သူတို႔ေျပာခဲ့သည္မွာ- ခင္ဗ်ားက ဦးစီးဦးေဆာင္ၿပီး ခုလိုမိမိလူမ်ိဳးနဲ႔တိုင္းျပည္ အတြက္

အသက္စြန္႔ၿပီး လုပ္တာကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ေထာက္ခံပါတယ္။ ဒီလိုကိုယ့္အမ်ိဳးကို ခ်စ္တဲ့အတြက္ခင္ဗ်ားကိုကၽြန္ေတာ္ေလးစားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လည္းခင္ဗ်ားကို ကၽြန္ေတာ္

အားရပါးရ ေက်ြးေမြးပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီလိုကၽြန္ေတာ္တို႔က ကိုယ့္လူမ်ိဳးႏွင့္ တိုင္းျပည္ကို ခ်စ္ၿပီး

ေကၽြးေမြးတာကို စားေသာက္ၾကၿပီး အခ်ိဳ႕ေသာဦးခပ္လန္တို႔အဖြဲ႔က တိုင္းျပည္ ႏွင့္ ကၽြန္ေတာ္

တို႔အေပၚမွာ သစၥာေဖါက္ၿပီး ရန္သူထံ အလင္းဝင္သြားခဲ့ၾကတယ္။ အဲသလိုမ်ိဳးကို ကၽြန္ေတာ္

အင္မတန္မုန္းတယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔လည္းဒီလို ျဖစ္ရင္ျဖစ္မယ္။ ဘယ္သူေျပာႏိုင္မွာလဲ။ သူစကား

ေျပာေသာအခါ ေလးေလးနက္နက္ေျပာေနခဲ့သည္။ အခန္းထဲမွာ ကၽြန္ေတာ္တစ္ေယာက္ထဲ

ကိုသာ ေခၚၿပီးေျပာခဲ့သည္။ သူကအသက္ (၆ဝ) ေက်ာ္ (၇ဝ) ဝန္းက်င္ရွိေသာလႀကီးျဖစ္သည္။

ကၽြန္ေတာ္ကအသက္ (၂ဝ) ေက်ာ္လူငယ္ေလး။ သူကကၽြန္ေတာ့္ကို မယံုၾကည္ဟန္တူသည္။ ဒါ

ေၾကာင့္လည္းသူက ကၽြန္ေတာ္အား ကတိေပး ေစခ်င္သလို ေျပာေနသည္ကို ကၽြန္ေတာ္နား

လည္သည္။ ကၽြန္ေတာ္ သ႔ူ၏မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ကို ေလးစားသည္။ တန္ဖိုးထားသည္။ ဒါေၾကာင့္

လည္း ကၽြန္ေတာ္သူ႔အား ဝမ္းသာအားရစြာနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္ဘယ္ေတာ့မွ အလင္းဝင္

လက္ေျမာက္အရွဳံးေပးမွာ မဟုတ္ေၾကာင္း ကတိေပး ခဲ့သည္။ ကၽြန္ေတာ္ ကတိေပးတာကို

သူအင္မတန္ေက်နပ္ခဲ့သည္။ ကၽြန္ေတာ္္ ခင္ဗ်ားတို႔က ေအာင္ပန္းဆြတ္ခူးလာသည္အထိ

အသက္ရွင္ခ်င္မွ ရွင္မည္။ သို႔ေသာ္ ခင္ဗ်ားလို လူငယ္ေလး တစ္ေယာက္က အမ်ိဳးကိုခ်စ္ၿပီး

ယခုလို အဘကို ကတိေပးတဲ့အတြက္ အမ်ားႀကီးဝမ္းသာပါတယ္ ဟုေျပာခဲ့သည္။ သူသည္

ကားရာဆီးတန္ဘန္း (Rasi Tangbang) ရြာက သူႀကီးျဖစ္သည္။ သူကြယ္လြန္ခဲ့ သည္မွာ

ၾကာၿပီ ျဖစ္သည္။

ရွမ္မီး (ဆရာလံုမီး)ရြာသူႀကီး ဦးဂုန္လန္ (Gunglang) ကလည္း- လုံမီးႏွင့္ခင္ဗ်ား

တို႔ႏွစ္ေယာက္ ကိုယ့္လူမ်ိဳးနဲ႔ တိုင္းျပည္အတြက္ လုပ္ၾကတာကို ကၽြန္ေတာ္ တို႔အားလံုးက

အားေပးပါတယ္။ ျပည္သူလူထုနဲ႔ ညီညြတ္ေအာင္လုပ္ပါ။ လူ႔အသက္ကို ျမန္ျမန္ သတ္ဖို႔

မလုပ္နဲ႔။ လူမ်ားကိုအထင္အျမင္ေသးၿပီးမလုပ္နဲ႔။ သူတတ္တာကို ကိုယ္မတတ္ ကိုယ္တတ္

တာကို သူကမတတ္ဘူးဆိုတာ စိတ္ထဲမွာရွိရမယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ ေျပာမယ္ ဆိုရင္-ကၽြန္ေတာ္ တတ္တာကို ခင္ဗ်ားမတတ္ဘူး။ ခင္ဗ်ားတတ္တာကို ကၽြန္ေတာ္မတတ္ဘူး။ ကၽြန္ေတာ့္မွာလည္း လူငယ္အေတြးအေခၚ ဆိုေတာ့။ ဒီလူႀကီးက ကၽြန္ေတာ္မတတ္တာ ဘာမ်ားတတ္ လို႔ေျပာေနတာလဲ ကခ ေတာင္မသိတာဟု စိတ္ထဲမွာ ေတြးေနမိသည္။ သူကဆက္လက္၍ ကၽြန္ေတာ္ ခင္ဗ်ားတတ္တဲ့ စာေပပညာမတတ္ဘူး။ ကၽြန္ေတာ္ေတာင္း ပလိုင္းျဖာေတြ ယက္တတ္တယ္။ ဒါေတြခင္ဗ်ားတတ္မာမဟုတ္ဘူး လို႔ေျပာမွ သူတတ္တဲ့လက္မႈ ပညာေတြ ကၽြန္ေတာ္လံုးဝမတတ္တာကို သတိရမိၿပီး သူေျပာသည့္စကား အဓိပၸါယ္

ေလးနက္မႈကို နားလည္ကာ သူ႔ကို ေလးစားမိသည္။

၁၉၇၇ ခုႏွစ္ ေမလ ေရာက္လာေသာအခါ ဗဟိုစခန္းမွ ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီး နင္းေဝါန္

(Lt.Col. Ningwon Tangkhul) က ဦးေဆာင္ၿပီးတပ္သား (၃ဝ) ေလာက္

(အားလံုးတန္ခြန္)။ ကၽြန္ေတာ္ႏွင့္အတူ ဟိုင္းေျမနယ္တြင္တာဝန္ထမ္းေဆာင္ရန္ ဗဟိုမွ

ေစလြတ္သျဖင့္ ေရာက္ လာခဲ့ၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ပထမ ဦးဆံုး က်ြန္ေတာ္တို႔၏စခန္းကို

ဟန္ဆင္ (Hangsen) ရြာနားတြင္ခ်ခဲ့သည္။ ထိုစခန္းရွိေၾကာင္း သတင္းေပါက္ၾကား သြား၍

ဗမာတပ္သားမ်ား တက္လာေနၾကာင္း သတင္းၾကားေသာအခါ က်ြန္ေတာ္တို႔လည္း ထိုစခန္း

ကို မီးရႈိ႕ဖ်က္စီးၿပီး တပ္ရင္း (၂) ရွိရာ လိုင္ေနာင္နယ္သို႔ တက္သြားခဲ့ၾကသည္။ အေၾကာင္းမွာ

ေတာင္ေပၚသားမ်ားျဖစ္ၾကေသာ ရဲေဘာ္သစ္ မ်ားသည္ အပူပိုင္းေဒသသို႔ ေရာက္လာေသာ

အခါ အားလံုး ငွက္ဖ်ားမိခဲ့ၾကသည္။ တိုက္ပြဲဆင္ႏႊဲႏိုင္မည့္သူ မရွိခဲ့ပါ။ ဆြမ္ရီး (Sumri)

ရြာသို႔ေရာက္ေသာအခါ အဖြဲ႔ႏွစ္ခုခြဲၿပီး ဦးရင္ခါး (Rinkha) ကဦးေဆာင္၍ ဖ်ားနားသူ

ေတြကို ေခၚေဆာင္ၿပီး တပ္ရင္း (၂) စခန္းနယ္ေျမသို႔ျပန္ရန္။ က်ြန္ေတာ္ကဦးေဆာင္ၿပီး

ဟိုင္းေျမနယ္တြင္ စည္းရံုးေရးဆက္လက္ လႈပ္ရွားရန္ျဖစ္ဆံုးျဖတ္ခဲ့သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ့အဖြဲ႔က လားခူး ဝါးခူးလမ္းဘက္သို႔ ဆင္းလာခဲ့ၾကၿပီး ရွမ္မီး

(Shami) နယ္၊ မိုင္ေထာင္းနယ္ေျမမ်ားသို႔ စည္းရုံးေရးဆင္းခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔၏

လႈပ္ရွားမႈသတင္း ေပါက္ၾကားသြားေသာအခါ ခႏၱီးဘက္မွ တပ္ခြဲတစ္ခုေစလြတ္ျပန္ၿပီး

စစ္ဆင္ခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔အဖြဲ႔မွာ (၇) ေယာက္သာျဖစ္သည္။ ထို (၇) ေယာက္ထဲတြင္

တန္ခြန္ ႏွစ္ေယာက္သည္ ငွက္ဖ်ားမိေနခဲ့ျပန္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ရန္သူႏွင့္ မတိုးမိရန္

အတတ္ႏိုင္ဆံုး ေရွာင္ရွားခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ ဦးရင္ခါးတို႔အဖြဲ႔ ဟခီးရြာတြင္ ရန္သူ၏

တိုက္ခိုက္ျခင္းခံရ၍ (၁၁) ေယာက္က်ဆံုးေၾကာင္း။ တိုက္ပြဲ ျဖစ္သည့္ေနရာတြင္ (၇)

ေယာက္က်ၿပီး ဦးရင္ခါး အပါအဝင္ (၄) ေယာက္မွာ ဖမ္းၿပီးသတ္လိုက္ေၾကာင္း။ က်န္ရွိသူ

မ်ားမွာလည္း ကစင့္ကလ်ား ထြက္ေျပးေနရေၾကာင္း သတင္းရရွိခဲ့ျပန္သည္။ ဤသတင္း

ဆိုးကို ၾကားရေသာအခါ က်န္ရွိေသာသူမ်ားကို ကယ္ဆယ္ႏိုင္ရန္အတြက္ တိုက္ပြဲျဖစ္ရာ

နယ္ေျမသို႔ က်ြန္ေတာ္ အျမန္ဆံုးတက္သြားရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ရွာမီးနယ္တြင္

ပံုးစခန္းတစ္ခု အျမန္ဆံုး ေဆာက္လုပ္ၿပီး ဖ်ားနာသူႏွစ္ေယာက္နဲ႔ ဟိုင္းေျမရဲေဘာ္

တစ္ေယာက္ထားခဲ့၍ က်ြန္ေတာ္ ရဲေဘာ္သံုးေယာက္နဲ႔အတူ တက္သြားခဲ့သည္။ တိုက္ပြဲ

ျဖစ္ခဲ့ေသာနယ္ေျမ ဟခီး၊ ဟခြင္း၊ ဟမန္း၊ ဂေရးရြာမ်ားသို႔ေရာက္ရွိ စံုစမ္းခဲ့ရာ က်န္ရွိသူမ်ားမွာ

ေကာင္းမြန္စြာ တပ္ရင္း (၂) ဘက္သို႔ေရာက္ရွိသြားၾကၿပီ ျဖစ္ ေၾကာင္း သတင္းရရွိခဲ့သျဖင့္

စိတ္ေအးခဲ့သည္။

ဤအခ်ိန္တြင္ ထိုတိုက္ပြဲျဖစ္ရာ နယ္ေျမတဝိုက္တြင္ရွိေသာရြာမ်ား ႏွင့္ ဒံုဟီးရြာရွိအနီး

အနားရြာမ်ားမွ က်ြန္ေတာ့အားခ်စ္ခင္သနားသူမ်ားက ဒံုဟီးရြာလူႀကီးမ်ားသည္ က်ြန္ေတာ့

အားဖမ္းရန္။ သို႔မဟုတ္သတ္ရန္ ျပင္ဆင္ထားေၾကာင္း ေျပာၿပီး က်ြန္ေတာ့အား သတိထား

သြားလာရန္။ ဒံုဟီးရြာသို႔မဝင္ရန္ မွာၾကားခဲ့သည္။ ထို႑ေၾကာင့္က်ြန္ေတာ္ ရွားမီးနယ္ သို႔ျပန္

ဆင္းရန္အလာတြင္ ဒံုဟီးရြာသို႔ဝင္ၿပီး ဒံုဟီးရြာလူႀကီးမ်ားႏွင့္ ထိပ္တိုက္ေဆြးေႏြးရန္ဆံုး

ျဖတ္ခဲ့သည္။ ဟခြင္း၊ ေဘာ္ေတး၊ လားမာ ဘက္လာၿပီး ၁၉၇၇ ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လ (၂ဝ)

ရက္တြင္ ေမးေတး ေတာင္ယာတြင္ အိပ္ခဲ့သည္။ ထိုေတာင္ယာတြင္ ေမးေတးရြာ လူႀကီး

မ်ားကိုေခၚ၍ ႏိုင္ငံေရးတရားေဟာခဲ့သည္။ ေနာက္တစ္ရက္ (၂၁) တြင္ ဒံုဟီးရြာသို႔ သြားမည့္

လမ္းကို ေမးျမန္းၿပီး ဆင္းလာခဲ့သည္။ ရြာသားမ်ားက က်ြန္ေတာ္တို႔အား ဒုံဟီးရြာသို႔မသြား

ရန္ေျပာခဲ့သည္။ လမ္းျပရန္လည္း မရဲခဲ့ပါ။ ဒံုဟီးရြာလူႀကီးမ်ားက သူတို႔အား အျပစ္တင္မွာ

ေၾကာက္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။

ဒံုဟီးရြာသို႔ မနက္ (၁ဝ) နာရီေလာက္တြင္ေရာက္ရွိခဲ့သည္။ ရြာလယ္တြင္

ေတာင္းကုန္းေလး တစ္ခုေပၚရွိေသာ အိမ္ကိုေရြးေနခဲ့သည္။ ရဲေဘာ္သံုးေယာက္အား အိမ္ေရွ႕

ဘက္သို႔ တစ္ေယာက္ တစ္ေယာက္အား ေနာက္ဘက္ႏွင့္အေပၚဘက္ တစ္ေယာက္အား အိမ္ေအာက္ဘက္ သို႔ၾကည့္ၿပီး အသင့္အေနအထား ျဖင့္ေနရာခ်ထားခဲ့သည္။ သူတို႔အားလံုးမွာ ေမာင္းျပန္ေသနတ္ တစ္လက္စီျဖစ္သည္။ သူတို႔နား ရြားသားမ်ားကပ္ကပ္

မလာခိုင္းရန္ မွာထားၿပီး။ က်ြန္ေတာ္က ပစၥတိုတစ္လက္နဲ႔ M22 တစ္လက္ျဖင့္အိမ္ေပၚ

သို႔တက္သြားသည္။ ရြာသားမ်ားက က်ြန္ေတာ္တို႔အား တိုက္ခိုက္ရန္လာေသာ အရိပ္

အေယာင္ေတြ႔ပါက က်ြန္ေတာ္ကိုအခ်က္ေပးသည့္အေနျဖင့္ ေသနတ္ပစ္ေဖါက္ရန္

အမိန္႔ေပးခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္လည္း အိမ္ေပၚတြင္ ေသနတ္ခလုတ္အပိတ္ကို ဖြင့္ထားၿပီး

တစံုတခုျဖစ္ရင္ကိုယ္က အရင္ဦးရန္ အသင့္အေနအထား ျဖင့္ထိုင္သည္။ ရြာသားမ်ား

က်ြန္ေတာ့ နားကပ္ၿပီးမထိုင္ခိုင္းသည့္ အျပင္ က်ြန္ေတာ္အား ဝိုင္းထားေသာပံုစံျဖင့္လည္း

မထိုင္ခိုင္းပါ။ သူတို႔က က်ြန္ေတာ့အား ရန္ျပဳရန္ႀကံရြယ္သည္ ဆိုေသာသတင္းေၾကာင့္

က်ြန္ေတာ္တို႔ ဒီေလာက္အထိ သတိထားခဲ့ ရျခင္းျဖစ္သည္။ ရြာသားမ်ားသည္လည္း

ေကာက္သစ္စားပြဲ ရက္ကန္းျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ရြာတြင္စုံစံုလင္လင္ ေနၾကသည္ကို

ေတြ႔ရသည္။ ရြာသားမ်ား က်ြန္ေတာ္တို႔နဲ႔ ေဖၚေဖၚေရြေရြ မရွိသည္မွာ ထင္ရွားသည္။

ထို႔ေၾကာင့္လည္း ပိုၿပီးသတိထားရသည္။ ရြာတြင္ နာရီဝက္ ေလာက္သာ ေနရန္ဆံုးျဖတ္

ခဲ့သည္။ ရြာလူႀကီးမ်ားကို အျမန္းဆံုေခၚ ခိုင္းၿပီးအစည္းအေဝး လုပ္ခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္

ဒံုဟီးစကားနားမလည္ေသာေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ္ ဗမာစကားနဲ႔ေျပာၿပီး ဦးဝါခါးက စကားျပန္

လုပ္ခဲ့သည္။

က်ြန္ေတာ္ေျပာခဲ့သည္မွာ- က်ြန္ေတာ္ခုလုပ္ေနတဲ့အလုပ္ဟာ နာဂလူမ်ိဳး

ေကာင္းစား ေရးအတြက္လုပ္ေနျခင္းသာ ျဖစ္တယ္္။ ဘယ္သူကိုမွ ရန္ရွာရန္လုပ္ေနျခင္း

မဟုတ္ဘူး။ ခင္ဗ်ားတို႔ကို ရန္ရွာရန္ က်ြန္ေတာ္ လုပ္ေနတာ မဟုတ္ဘူး။ ခင္ဗ်ားတို႔လူႀကီးေတြ

အေပၚမွာ က်ြန္ေတာ္ဘာမွလည္း ရန္ၿငိဳးမရွိဘူး။ ရင္းခူး (Rinkhu) လူမ်ိဳးႏွင့္ ဒံုဟီးလူမ်ိဳး

တို႑ ၾကားမွာ လည္း ရန္ၿငိဳးရွိတယ္ဆိုတာ က်ြန္ေတာ္မၾကားဖူးဘူး။ ဒါဆိုရင္ ခင္ဗ်ားတို႔က

ဘာရန္ၿငိဳးနဲ႔ က်ြန္ေတာ့္ကို သတ္ခ်င္ ဖမ္းခ်င္ၾကတာလဲ။ က်ြန္ေတာ္တို႔ၾကားမွာ ဘာရန္ၿငိဳးမွ

မရွိဘဲ ခင္ဗ်ားတို႔က က်ြန္ေတာ့့္ကို ဖမ္းဖို႔သတ္ဖို႔ ရန္သူနဲ႔ေပါင္းၿပီး လုပ္ၾကမယ္ဆိုရင္

ခင္ဗ်ားတို႔မွားမယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ခုက်ြန္ေတာ္လုပ္ေနတဲ့ အလုပ္ဟာ ခင္ဗ်ားတို႔က

က်ြန္ေတာ့ကို သတ္လိုက္လို႔ ဖမ္းလိုက္လို႔ ေပ်ာက္ဆံုးသြားမည့္ အလုပ္မဟုတ္ဘူး။

က်ြန္ေတာ္ေသသြားရင္လည္း ေနာက္ေခါင္းေဆာင္ေတြ တက္လာၿပီး ဒီအလုပ္ကို

ဆက္လုပ္ၾကမယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ ေတာင္ယာမွာ ျမက္ေတြႏႈတ္လိုက္ေပမဲ့ အသစ္ ျပန္ထြက္

လာသလို နာဂေခါင္းေဆာင္ေတြလဲတစ္ ေယာက္က်ရင္ ေနာက္တစ္ေယာက္ ျပန္တက္

လာမယ္။ က်ြန္ေတာ္ လုပ္ေနတဲ့အလုပ္ဟာ လူဆိုးလူမိုက္၊ သူခိုးဓါးျပ အလုပ္မဟုတ္ဘူး။

နာဂအစိုးရ နာဂတပ္မေတာ္ ဖြဲ႔စည္းၿပီး တရားဥပေဒနဲ႔အညီ နာဂႏိုင္ငံေတာ္အတြက္

လုပ္ေနတာျဖစ္တယ္။ နာဂအစိုးရက ကမၻာမွာ အိႏိၵယ ဒီေလာက္ႀကီးတဲ့ႏိုင္ငံနဲ႔ တိုက္ေနတာ

ဟာ ႏွစ္ေပါင္း (၃ဝ) ရွိလာေနၿပီ၊ ဒါေပမဲ့ အိႏိၵယအစိုးရက နာဂကို ယခုအထိ အျပဳတ္

မတိုက္ႏိုင္ဘူး။ ခင္ဗ်ားတို႔က ရန္သူနဲ႔ ေပါင္းၿပီး ကိုယ့္နာဂအစိုးရကို ဆန္႔က်င္ တိုက္ခိုက္ၾကမယ္

ဆိုရင္ ခင္ဗ်ားတို႔ဘဲမွားလိမ့္မယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဘယ္ေတာ့မွလည္း ကိုယ့္လူမ်ိဳး နဲ႔ ဆန္႔က်င္ၿပီး

မလုပ္ၾကနဲ႔လို႔ ေဟာေျပာၿပီး ရွန္းတီး (Shangti) ဘက္သို႔ ထြက္သြားခဲ့သည္။

ရွန္းတီးကေန လံုရား (Lungra) ရြာ ဘက္ကိုတက္ၿပီး လားခူးလမ္းဘက္ ဆင္းကာ

ပံုးစခန္းသို႔သြားရန္ စီစဥ္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ လံုရားရြာသူႀကီးက လားခူးလမ္းဘက္ မသြား

ေတာ့ရန္။ ရန္သူကလမ္းမေတြ တံတားေတြ အကုန္လံုး ပိတ္ဆိ႔ုၿပီး က်ြန္ေတာ္အား အေသရရ

အရွင္ရရ တိုက္စစ္ဆင္ေနေၾကာင္း ေျပာသည္။ ထို႔ေၾကာင့္က်ြန္ေတာ္တို႔ လားခူး လမ္းဘက္

မဆင္းေတာ့ဘဲ ဆြမ္းရီးဘက္ကို ျပန္တက္ခဲ့သည္။ ဆြမ္းရီးရြာမွ ရဲေဘာ္ ေမာ္ဒမ္း

(Modam) အား ရဲေဘာ္သံုးေယာက္ကိုေခၚ ၿပီးျပန္တက္လာရန္ လြတ္လိုက္ၿပီး

က်ြန္ေတာ္တို႔သံုးေယာက္ (Rangshap ႏွင့္ Nukkha) က ရွန္းတီးဘက္ကို ျပန္ဆင္း

သည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔၏ အစီအစဥ္မွာ ရန္သူကထိုးစစ္ဆင္ေနေသာေၾကာင့္ အဖြဲ႔ႀကီးရွိရာသို႔

ျပန္ရန္ျဖစ္သည္။ ဒံုဟီးရြာ ကိုျဖတ္ၿပီး ဟခီး၊ ဂေရး၊ ဟမန္း ဘက္သြားၿပီး ကီးရွန္လမ္းနဲ႔

တပ္ရင္း(၂) ဘက္ကိုျပန္ ရန္ျဖစ္သည္။ ဒံုဟီး ရြာကို မိုးမလင္းခင္ ရြာေအာက္ဖက္မွ ေတာကေန

ျဖတ္ရန္စီစဥ္ခဲ့သည္။ ရြာမွၾကက္တစ္ေကာင္ဝယ္ၿပီး မနက္စာကို ညမွာခ်က္ထား လိုက္သည္။

မနက္ ႏွစ္နာရီ ေက်ာ္ေလာက္အခ်ိန္တြင္ထၿပီး ထြက္လာခဲ့သည္။ ဒံုဟီးရြာသို႔ မနက္မိုး

ေကာင္းေကာင္း မလင္းခင္ ေရာက္ၿပီး ရြာေအာက္ဘက္ ဂေရးရြာသို႔သြားမည့္ လမ္းဘက္က

ေနျဖတ္၍ ဟခီး လမ္းဖက္ကို ေပါက္လာခဲ့သည္။ ဒံုဟီးရြာသားတစ္ေယာက္မွ် က်ြန္ေတာ္တို႔

အားေတြ႔မည္ဟု မထင္ခဲ့ေသာ္လည္း အတိအက်ေျပာႏိုင္ရန္ကား မလြယ္လွပါ။

ဟခီးႏွင့္ဒံုဟီးရြာၾကား ေခ်ာင္းႀကီးေရာက္မွ က်ြန္ေတာ္တို႔ထုပ္လာေသာ ထမင္း ကိုစား

ၾကသည္။ ဟခီးရြာသို႔မြန္လြဲ တစ္နာရီ ေက်ာ္ေလာက္တြင္ ေရာက္ရွိခဲ့သည္။ ေန႔လည္ စာ

ခ်က္စားၿပီးထြက္လာခဲ့ရာ ညေနဝင္ခ်ိန္ ဂေရးရြာသို႔ျပန္ လည္ေရာက္ ရွိလာခဲ့သည္။ လြန္ခဲ့

ေသာအပတ္မွာေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး ခုတစ္ဖန္ေရာက္လာျခင္းျဖစ္သည္။ ရြာဥကၠဌ ဦးဝန္ႀကံဳး

(Wangchung) ၏ အိမ္မွာ ဟခီးလမ္းဘက္တြင္ ျဖစ္သျဖင့္ သူနဲ႔အရင္ဆံုေတြ႔ရသည္။

ဤအခါတြင္ သူ၏အေျပာအဆို အမူအရာ တမူထူးျခားေနသည္ကို ရိပ္မိသည္။

သူကက်ြန္ေတာ္ အား အိမ္ေပၚသို႔လာရန္ အမိန္႔ေပးသည့္ အသံျဖင့္ေခၚသည္။ ထို႔ေၾကာင့္

က်ြန္ေတာ္ ရဲေဘာ္ႏွစ္ေယာက္အား အေျခအေန တမူထူးျခားေနေၾကာင္း။ ေသနတ္ကို

ေအာက္မခ်ရန္။ ရြာသားမ်ား ကိုယ့္နားကပ္ကပ္ မလာခိုင္းရန္။ ဆန္ကိုလိုသည္ထက္ပို၍

ခပ္မ်ားမ်ားေတာင္းထားရန္ေျပာၿပီး က်ြန္ေတာ္ခန္႔ထားေသာ နာဂအစိုးရ သူႀကီးအိမ္ဦးေကဘား၏ အိမ္သို႔ လြတ္လိုက္သည္။

က်ြန္ေတာ္အိမ္ေပၚတက္သြားၿပီး ထိုင္လိုက္သည္။ ဝန္ႀကံဳးကအိမ္ခန္းထဲသို႔ ဝင္သြား

သည္။ တို႔မီးေသနတ္နဲ႔လည္း သူက က်ြန္ေတာ့အား လက္ေျမာက္ခိုင္းႏိုင္သည္ကို က်ြန္ေတာ္

သတိထားမိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ့၏ေသနတ္ ဆပ္မရွင္းဂန္း ခလုပ္ပိတ္ကို ဖြင့္ထား

ၿပီးအသင့္အေနအထားျဖင့္ ဝန္ႀကံဳးက ေခါင္ရည္ခြက္နဲ႔လာမလား ေသနတ္နဲ႔ ထြက္လာမ

လားလို႔ တံခါးေပါက္ဖက္ကို ေစ့ေစ့ၾကည့္ၿပီး က်ြန္ေတာ္ေစာင့္ေနခဲ့သည္။ သူျမန္ျမန္ ထြက္

မလာေသာေၾကာင့္ ပို၍မသင္ကာ ျဖစ္ရသည္။ သို႔ေသာ္သူျပန္ထြက္လာေသာအခါ

ေခါင္ရည္ခြက္ကိုင္ၿပီး ထြက္လာသည္။ ေယာ့ လူးစပါးေကာက္သစ္စားပြဲေခါင္ရည္။ ဒါေပမဲ ့

နည္းနည္း ခ်ဥ္သြားၿပီဟုေျပာကာ က်ြန္ေတာ္အားေပးသည္။ ဧည့္သည္ကို ေခါင္ရည္ျဖင့္

ပထမဦးဆံုး ဧည့္ခံရသည္မွာ က်ြန္ေတာ္တို႔၏ ထံုးစံပင္ ျဖစ္သည္။

သူကအသံခတ္မာမာျဖင့္ က်ြန္ေတာ့္အားေျပာသည္မွာ- ခင္ဗ်ားတို႔ ဒါေတြကို

လုပ္မေနနဲ႔။ မသြားလာနဲ႔။ ဒါေတြဟာ အလကားအလုပ္ဘဲ။ ျပည္သူေတြကို ဒုကၡေပးမဲ့အလုပ္

ဘဲ။ စသည္ျဖင့္ အရင္ကသူ႔ပါးစပ္ကေန မထြက္ဖူးေသာ စကားေတြထြက္လာသည္။

က်ြန္ေတာ္ အံ့ဩလို႔မဆံုးျဖစ္သည္။ ညမွာ အစည္းအေဝးထိုင္ၿပီး ေဆြးေႏြးၾကရန္။ ရြာသား

ေတြကို အစည္းအေဝးသို႔လာရန္ ဖိတ္ေခၚဖို႔ေျပာ၍ က်ြန္ေတာ္သူ႔အိမ္မွ ထြက္လာခဲ့သည္။

အစည္းအေဝးသို႔ ရြာသူႀကီးမ်ားႏွင့္ရြာသားေတြ အခန္းအျပည့္ ေရာက္လာ

ၾကသည္။ အစည္းအေဝးတြင္ နာဂအမ်ိဳးသားေရးနဲ႔ ဆန္႔က်င္ၿပီးမလုပ္ၾကရန္ က်ြန္ေတာ္

အဓိကထားၿပီး ေျပာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ဦးဝန္းႀကံဳးႏွင့္ ေကဘားတို႔က နာဂအမ်ိဳးသားေရးကို

ခါးခါးသီးသီး ျငင္းဆန္ၿပီး ျပန္ေျပာသည္။ နာဂလြတ္လပ္ေရး ရရန္မလိုေၾကာင္း ေျပာသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ သူတို႔က က်ြန္ေတာ္တို႔အားရန္ျပဳမည္ကို က်ြန္ေတာ္ကြက္ကြက္ကြင္းကြင္း

နားလည္ခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ သတိႀကီးစြာထားၿပီး ေနရမည္မွလြဲ၍ ဘာမွလည္း

မလုပ္ႏိုင္သည္မွာ အမွန္ပင္။ ရဲေဘာ္ႏွစ္ေယာက္အား ဒီညတခုခု ျဖစ္မယ္ဆိုတာ ေသခ်ာေနၿပီ။

ရြာလူႀကီးေတြက က်ြန္ေတာ္တို႔ကို ဖမ္းဖို႔ လုပ္မလား ဗမာစစ္တပ္ကို ေခၚလာၿပီးဖမ္းမလား။

ဒါေၾကာင့္ သတိႀကီးစြာထားၿပီး အိပ္ရမယ္။ ေက်ာ္ပိုးအိပ္ကို မဖြင့္နဲ႔။ ဒီတိုင္းေခါင္းအံုး

လုပ္ၿပီးအိပ္ပါ။ က်ည္ဆန္အိပ္ (equipment) ေတြကိုလည္းမျဖဳတ္ဘဲ ကိုယ့္ကိုယ္မွာ

ဒီတိုင္းပတ္ထားၿပီးအိပ္ရန္။ ေသနတ္ေျပာင္းကိုလည္း ေခါင္းဘက္မထားဘဲ။ ေျခေထာက္ဘက္

ထားၿပီး အိပ္ရန္။ ေသနတ္ေျပာင္း ေခါင္းဘက္ထားရင္ ေသနတ္ေျပာင္း ရန္သူဘက္လွည့္ရန္

ခက္ခဲမႈရွိသည္ဟု ရဲေဘာ္ႏွစ္ေယာက္အား ေျပာၿပီးအိပ္သည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔အား ထိုးစစ္ဆင္

ေနေသာ ဗမာ့တပ္သည္ ရန္ႀကီး (Ranchi) ရြာတြင္ရွိေနေၾကာင္းသိရသည္။ ထို႔ေၾကာင့္

ရန္သူကို ေခၚလာရန္လည္း သူတို႔မွာခက္ခဲမႈ ရွိမည္မဟုတ္ေပ။

ထိုညသည္ ၁၉၇၇ ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လ (၂၅) ရက္ မိုးသားကင္းစင္ၿပီး လသာေန

ေသာည ျဖစ္သည္။ သန္းေခါင္ေက်ာ္ တြင္လဝင္သြား၍ ေမွာင္လာသည္။ သို႔ေသာ္

ၾကယ္တာယာမ်ား ေတာက္ပေနသျဖင့္ ရြာထဲတြင္ဓါတ္မီးမပါဘဲ ေလွ်ာက္သြားႏိုင္သည္။

ထိုအခ်ိန္တြင္ အိမ္အ ေပၚဘက္ႏွင့္ ေအာက္တြင္ လူ (၁ဝ) ေယာက္ထက္မက ေလွ်ာက္ေန

သံၾကားရသည္။ အိမ္အေပၚဘက္မွ ေနသူက ေလခ်ြန္သံတိုးတိုးေလးျဖင့္ ေခၚလိုက္ရာ

ေအာက္ဘက္လူက ေလခ်ြန္သံ ျဖင့္ျပန္ထူးသည္ကို ၾကားရသည္။ ထုိအသံေတြ ၾကားရေသာ

အခါ အိမ္ကို ရန္သူက ဝိုင္းထားလိုက္ၿပီ ျဖစ္ေၾကာင္း က်ြန္ေတာ္သိလိုက္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္

ရဲေဘာ္ႏွစ္ေယာက္အား လွန္႔ႏိုးလိုက္သည္။ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္လည္း ခ်က္ခ်င္းထသည္။

က်ြန္ေတာ္အိမ္ေရွ႕ဘက္သို႔ ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္သြားၿပီး ၾကည့္ရာ အိမ္ေရွ႕တြင္ လူႏွစ္ေယာက္

ေတြ႔သည္။ အေမွာင္ထဲမွာ မည္းမည္းႀကီးေတြ႔ရေတာ့ ဒါဟာရဲေဘာ္။ ရန္သူဘဲဟု ထင္ကာ

ဆပ္မရွင္းဂန္း ျဖင့္ဆြဲထည့္ လိုက္ၿပီး အိမ္ေပၚက ခံုခ်လိုက္သည္။ အိမ္ေရွ႕တြင္ရွိ ပန္(Pang

ရြာသားမ်ား စုေဝးရာေနရာ) တြင္စီးထားေသာ ေက်ာက္နံရံတံတိုင္းတြင္ ေနရာယူၿပီး

ရန္သူအား ဆက္လက္ပစ္ရန္ ၾကည့္သည္။ ရန္သူဘက္မွ တန္ျပန္ပစ္သံ မၾကားရပါ။

ထိုအခ်ိန္တြင္ အိမ္ရွင္ ေကဘားက ရွပ္ေဝါန္း၊ ရြာသား၊ ရြာသား ဟုေအာ္ေျပာသည္။

ရြာသားဆိုရင္ ဘာျဖစ္လို႔အရူးအလုပ္လုပ္တာလဲ ဟုေျပာၿပီး အိမ္ေခါင္ မိုးေပၚ က်ည္ေဘာက္

တစ္ခု ကုန္ေအာင္ဆြဲလိုက္ခ်င္သည္။ သို႔ေသာ္ စိတ္ကိုထိန္းၿပီး အိမ္ေပၚသို႔ျပန္ တက္လာသည္။

ေကဘားက အိမ္ခန္းထဲေျပးဝင္သြားသည္။ အခန္းထဲမွ ဒဏ္ရာျဖင့္ ညည္းသံၾကားရသည္။

မင္းတို႔အရူးေတြ ခံရၿပီမဟုတ္လားဟု ေျပာၿပီး။ ရဲေဘာ္ ႏွစ္ေယာက္အား ဆန္အကုန္ထမ္းဟု

ေျပာၿပီး ဟမန္းဖက္ကို တက္သြားခဲ့ၾကသည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ က်ြန္ေတာ္အားဖမ္းေပးရင္

ဆုေငြအေျမာက္အမ်ားေပးမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ရန္သူကေၾကျငာထားသည္။ (ေနာက္တြင္

သတင္းရသည္မွာ ဒဏ္ရာရသူမွာ ေကဘား၏ သားျဖစ္ေၾကာင္း။ ထိုဒဏ္ရာျဖင့္ ဆံုးသြား

ေၾကာင္းသိရသည္။)

ဟမန္းႏွင့္ဂေရးၾကားတြင္ တစ္နာရီေက်ာ္ေက်ာ္ေလာက္သာ ေလွ်ာက္ရေသာခရီး

ျဖစ္သျဖင့္ မနက္ပိုင္း (၂) နာရီ ေက်ာ္ ေလာက္တြင္ဟမန္းရြာသို႔ ေရာက္ရွိခဲ့သည္။ သူႀကီး

အိမ္သိသည့္အတိုင္း သူႀကီးအိမ္သို႔ဝင္သည္။ ဂေရးတြင္ ျဖစ္ပ်က္သည့္အေၾကာင္း သူႀကီး

အား ေျပာျပသည္။ သူတို႔အားလည္း က်ြန္ေတာ္တို႔နား လံုးဝမကပ္ခိုင္းပါ။ ခပ္ေဝးေဝး ေနရန္

စကားခပ္မာမာ သံုး၍ေျပာသည္။ ၾကက္တစ္ေကာင္ ႏွင့္ ဆန္အျမန္ဆံုးရွာေပးရန္ သူႀကီး

အားေျပာသည္။ ရဲေဘာ္ ႏွစ္ေယာက္အား ထမင္းကို ခပ္ေပ်ာ့ေပ်ာ့ ခ်က္ရန္။ ၾကက္သားကို

အရည္ခမ္းခ်က္ရန္ေျပာသည္။ ထမင္းမာပါက ေအးလာေသာအခါ အစိမ္းလိုျပန္ျဖစ္လာ

ေသာေၾကာင့္ ခပ္ေပ်ာ့ေပ်ာ့ခ်က္ရန္ ေျပာျခင္းျဖစ္သည္။ မိနစ္ (၃ဝ) အတြင္း အခ်က္အျပဳတ္

ၿပီးစီးသည္။ ထမင္းႏွင့္ဟင္းကို အိုးအပါ ဒီတိုင္းထမ္းရန္ေျပာ၍ က်ြန္ေတာ္တို႔မိုးမလင္းခင္

ရြာသားမ်ား မထခင္ ရြာမွထြက္ရန္ျပင္သည္။ သူႀကီးအား က်ြန္ေတာ္တို႔ ေကးရွန္ရြာဘက္

တက္ၿပီး တပ္ရင္း (၂) ဘက္သို႔သြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း။ ဗမာစစ္တပ္က က်ြန္ေတာ္တို႔ေနာက္

လိုက္လာ၍ေမးပါက ဟခြင္းဘက္တက္သြားေၾကာင္း ေျပာရန္။ ေကးရွန္ဘက္သြားသည္ဟု

အမွန္အတိုင္းေျပာၿပီး က်ြန္ေတာ္တို႔ေနာက္ လိုက္ခိုင္းပါက အေရးယူမည္ ျဖစ္ေၾကာင္းမွာ

ထားၿပီး ထြက္လာခဲ့သည္။

ရြာမွတစ္မိုင္နီးပါး တက္လာေသာအခါ မိုးထိန္ထိန္လင္းၿပီျဖစ္သည္။ ထိုအခါ က်ြန္

ေတာ္တို႔ ေကးရွန္ဘက္ကိုေသာ္၎။ ဟခြင္းဘက္ကိုေသာ္၎ မသြားဘဲ လမ္းေအာက္ဖက္

ဟမန္း ႏွင့္ ဟကၽြမ္း (Hachum) ရြာၾကားရွိ တတိန္း ေခ်ာင္းဘက္သို႔ ဆင္းသြားသည္။

လမ္းမကေန ေျခရာေကာင္းေကာင္း ေဖ်ာက္ၿပီးဆင္းလာခဲ့ၾကသည္။ က်ြန္ေတာ့္၏ အစီ

အစဥ္မွာ ဂေရးရြာ ေအာက္ဘက္မွ ဟန္နူးျမစ္ႀကီးကို ျဖတ္ကူးၿပီး က်ြန္ေတာ္တို႔၏ နာဆိုင္

နယ္ေျမသို႔ ေျခရာေျဖာက္ကာ ဆင္းသြားရန္ျဖစ္သည္။ ေခ်ာင္းေရာက္ေသာအခါ ေခ်ာင္းအ

တိုင္း တေနကုန္လိုက္ဆင္းသည္။ မိုးရြာသျဖင့္ ေရတျဖည္း ျဖည္း ႀကီးလာသည္။ ေဟာ္ဘက္

ဒီဘက္မျဖတ္ကူးႏိုင္သည့္ အထိေရမႀကီး၍ေတာ္ေသးသည္။ တမီးေခ်ာင္းဆံု မေရာက္ ခင္

ေနဝင္၍ သဲျပင္ေပၚတြင္အိပ္ရန္ ပလပ္စတိတ္ တဲထိုးသည္။ တဲထိုးၿပီးႈ၍ ရဲေဘာ္ႏွစ္ေယာက္

ထမင္းခ်က္ေနစဥ္ က်ြန္ေတာ္ အိပ္ေပ်ာ္သြားသည္။ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္က ထမင္းစားရန္

လာႏိုး၍ က်ြန္ေတာ္ ထမင္းကို ႏိုးတခ်က္ အိပ္တခ်က္နဲ႔စား၍ အိပ္မက္မက္ရင္းစားခဲ့သည္။

ရန္သူေရာက္မည့္ေနရာ မဟုတ္ေသာေၾကာင့္ စိုးရိမ္စိတ္ကင္းစြာျဖင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔ အိပ္ေပ်ာ္

သြားသည္။ ေနာက္တေန႔ မနက္နက္ခပ္ေစာေစာထျပီး ခ်က္ျပဳတ္စားေသာက္၍ ေခ်ာင္းအ

တိုင္း ဆင္းျပန္သည္။

အစီအစဥ္မွာ တမီးျမစ္ကို လူတကာမသြားလာခင္ ျဖတ္ကူးရန္ျဖစ္သည္။ စီစဥ္သည့္

အတိုင္းတမီးျမစ္သို႔ ေနမထြက္ခင္ေရာက္သည္။ ျမစ္ေရႀကီးေသာေၾကာင့္ ေရစီးသန္သည္။

ကူးႏိုင္မည္ေလာဟု စိုးရိမ္ရသည္။ ဒုတ္တစ္ေခ်ာင္း ခုတ္ၿပီး သံုးေယာက္သား ထိုဒုတ္ကို

ကိုင္ၿပီးကူးသည္။ ေရစီးသန္ေသာေနရာတြင္ ဤသို႔ေသာေရကူးနည္းကို အဘႀကီး ဦး နန္ေဝါန္း

(Nangwon) ကေျပာဘူး၍ လက္ေတြ႔အသံုးခ်ျခင္းျဖစ္သည္။ အားသန္သည့္ သူက

ေနာက္ဘက္နဲ႔ အေရွ ့ဘက္ဖ်ားကိုကုိင္ၿပီး အားနည္းသူေတြက အလယ္မွာထားကာ ခပ္

ေစာင္းေစာင္း တန္းစီၿပီးကူးျခင္းျဖစ္သည္။ ရင္ဘတ္အထိ နက္ေသာျမစ္ကို ေအာင္ျမင္

စြာကူးႏိုင္၍ ဝမ္းသာမဆံုးျဖစ္ရသည္။ အသက္ေဘးမွတစ္ခ်ီေတာ့ လြတ္ခဲ့ပီးဟုဝမ္းသာ

ရသည္။

ျမစ္ကိုကူးၿပီး ေတာေတာင္ေတြကိုျဖတ္ကာ ဟန္နူး (Hangnu) ႏွင့္တမီးျမစ္ဆံု

သို႔ ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ ဟန္နူးျမစ္ကို ေဖါင္နဲ႔မဟုတ္ပါက မိုးတြင္းဩဂုတ္လတြင္ မကူးႏိုင္။

တံတားလမ္းကိုလိုက္မည္ဆိုပါက သတင္းေပါက္ၾကားမည္ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ မျဖစ္ႏိုင္။ ေဖါင္

လုပ္မည္ ဆိုျပန္ေတာ့လည္း ဝါးခုတ္ႏိုင္မည့္ ဓားမရွိ။ ႏြယ္ပင္ခုတ္ႏိုင္ေသာ ဓါးငယ္ေလး

တစ္လက္သာရွိသည္။ ဓါးအႀကီးမွာ ေခ်ာင္းအတိုင္းလိုက္လာစဥ္ ရဲေဘာ္Rangshapေရထဲက်

သြား၍ ဓါးေရနက္ထဲက်သြားခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ျမစ္ကို လက္ပစ္ကူးသည့္နည္းမွလႊဲ၍ တစ္ျခားနည္းလမ္းမရွိ။ရဲေဘာ္ႏွစ္ေယာက္အား ေရကူးတတ္သလားဟုေမးရာ

ကူးတတ္ေၾကာင္းေျပာသည္။ ကဲဒါဆိုရင္ ငါတို႔ဓါးကေလးနဲ႔ ႏြယ္ပင္ေတာ့ခုတ္ႏိုင္တယ္။

ဒီေတာင္ယာတဲေဟာင္းကို ျဖဳတ္ၿပီး သစ္ေျခာက္ဝါးေျခာက္ ေတြကိုစုၿပီးေတာ့ ပစၥည္းတင္ဖို႔

ေဖါင္ငယ္ကေလးလုပ္မယ္။ ၿပီးေတာ့ေဖါင္ကို လက္ပစ္ကူးဆြဲၿပီး ဒီျမစ္ႀကီးကိုကူးမယ္လို႔ ေျပာၿပီး

ေဖါင္လုပ္ကာ ျမစ္ကိုေန႔လယ္ ဆယ္ႏွစ္နာရီေလာက္တြင္ ကူးခဲ့သည္။

ျမစ္အနည္းငယ္က်ယ္သျဖင့္ အတန္ၾကာေအာင္ကူးရသည္။ ေခါင္းမေထာင္ႏိုင္သည္

အထိ လည္ပင္းေညာင္းလာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ျမစ္ကိုေအာင္ျမင္စြာကူးႏိုင္၍ ခုေတာ့ငါတို႔

အသက္ေဘးမွ လြတ္ေျမာက္ၿပီဟု ရဲေဘာ္ႏွစ္ေယာက္အား အားေပးစကားေျပာကာ ျမစ္

ကမ္းေဘးမွ ေရွာက္ရား (Shokra) ရြာလမ္းဘက္သို႔တက္လာခဲ့သည္။ ျမစ္ကိုေအာင္ျမင္

စြာ ကူးႏိုင္ခဲ့ေသာ္လည္း အင္မတန္မွေၾကာက္စရာေကာင္းေသာ ကမ္းပါးႀကီးကို

ရင္တဒိတ္ဒိတ္ အသည္းယားစြာျဖင့္ ျဖတ္ရျပန္သည္။ ေျခေခ်ာ္၍က်သြားပါက အသက္ရွင္စရာ

မရွိ။ ေပေလးရာေက်ာ္နက္ေသာ ကမ္းပါးႀကီးသို႔က်သြားၿပီး အင္မတန္နက္ ေသာေရထဲသို႔

ျပန္က်သြားမည္ ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သတိႀကီးစြာျဖင့္ ခိုင္မာေသာ သစ္ပင္ကေလးမ်ားကို

ဆြဲကိုင္ၿပီး ကမ္းပါးကိုျဖတ္ရန္ ရဲေဘာ္ႏွစ္ေယာက္အား သတိေပး ေနရသည္။ သစ္ေျခာက္

ပင္ကို ကိုင္မိ၍ ျပဳတ္က်သြားမည္ကို ေၾကာက္ရသည္။ ဘဝတြင္ အင္မတန္မွ ေၾကာက္စရာ

အသည္းယား စရာေကာင္းေသာ ကမ္းပါးႀကီးကိုလည္း ေအာင္ျမင္စြာ ျဖတ္လာႏိုင္ခဲ့ၿပီး

ေရွာက္ရားရြာသြားမည့္လမ္းသို႔ ညေနသံုးနာရီေလာက္မွ ေရာက္လာခဲ့သည္။ ရြာသို႔ ညမွသြားၿပီး ရြာေဘးနားမွ ျဖတ္ရန္ စီစဥ္ထားသျဖင့္ ထမင္းခ်က္စားၿပီး ေတာထဲ၌ပံုးအိပ္သည္။ ေနဝင္ၿပီး လူမ်ားအသြားအလာကင္းမွ ရြာသို႔သြားၿပီး ရြာေတြကို ညမွာ ျဖတ္သည္။ ရြာေဘးနားမွျဖတ္ေသာအခါ အင္မတန္ျပင္းေသာဖက္ယားႏွင့္ တိုးျပန္သည္။ တဖန္ညတြင္ ဓာတ္မီးထြန္းၿပီးမေလွ်ာက္ႏိုင္သျဖင့္ က်ြတ္ကိုက္သည္ကိုမၾကည့္ႏိုင္။

က်ြတ္ကိုက္၍ ေသြးထြက္သည္မွာလည္း ဒဏ္ရာအႀကီးအက်ယ္ရ၍ ထြက္သည့္အလား

ျဖစ္သည္။ ေသြးအားနည္း၍ အဖ်ားအနာျဖစ္မည္ကို စိုးရိမ္ခဲ့ရသည္။ ဩဂုတ္လ (၂၈) ရက္တြင္

ေတာင္ယာတဲ တစ္ေနရာ၌ တေနကုန္ အနားယူလိုက္သည္။ ေနာက္တေန႔ ဂေလာန္း

(Galon) ႏွင့္ ဆြမ္းရီးရြာ ၾကားလမ္းကိုျဖတ္ၿပီး ေကယံုးလမ္းအတိုင္း ဆင္းလာခဲ့သည္။

ဂေလာန္းလမ္းမႀကီးကို ျဖတ္ေသာအခါ ဂေလာန္း ဘက္မွတက္လာေသာ ဗမာ့တပ္နဲ႔ တိုးမိရန္

အနည္းငယ္သာလိုသြားေၾကာင္း ေနာင္တြင္ က်ြန္ေတာ္တို႔အား လမ္းျပေပးခဲ့သူကေျပာ၍

သိခဲ့ရသည္။ ထိုလမ္းျဖတ္ေသာအခ်ိန္တြင္ မိုးအႀကီးအက်ယ္ ရြာခ်၍ က်ြန္ေတာ္တို႔၏ ေျခရာ

ကို မိုးကဖ်က္္ေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုဗမာ့တပ္ဖြဲ႔လံုရားရြာသို႔ ေရာက္လာေသာအခါ ေျမပံုျပၿပီး

ရွပ္ေဝါန္း ဒီေနရာေရာက္ေနၿပီဟု ေကးရွန္တဝိုက္ေနရာ ကိုျပကာ ငါတို႔ တစ္ပတ္အတြင္း

သူ႔ကိုမိေတာ့မယ္ ဟုေျပာခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုအခ်ိန္တြင္ ရွပ္ေဝါန္တို႔ ရွားမီးနယ္ဘက္သို႔ ေရာက္ရွိ

သြားၿပီျဖစ္ေၾကာင္း သူတို႔မသိ၍ ရွပ္ေဝါန္းအား အမိဖမ္းရရန္ ေကးရွန္ရြာတဝိုက္တြင္

ထိုးစစ္ဆင္ေနခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုႏွစ္တြင္ ဗမာ့တပ္မေတာ္က စစ္ေၾကာင္းေလးေၾကာင္း

ျဖင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔အား တိုက္စစ္ဆင္ခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔၏ အမ်ိဳးသားေရးႀကီးထြား မလာ

ခင္ အညႊန္႔ခ်ိဳးပစ္ရန္ ရည္ရြယ္၍ တိုက္စစ္ဆင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ေကယံုးေတာင္ကို ေက်ာ္လာၿပီး ဘိန္းခင္းတဲတြင္အိပ္သည္။ ေနာက္တေန႔လည္း

ခႏၱီး-နန္ယြန္း လမ္းမႀကီးကို ေနဝင္မွ ျဖတ္ရန္စီစဥ္ေသာေၾကာင့္ ထိုတဲတြင္ တေနကုန္အိပ္

သည္။ ထိုသို႔နားရန္အခ်ိန္ရသည္မွာလည္း က်ြန္ေတာ္တို႔ အတြက္ အင္မတန္ေကာင္းခဲ့

သည္။ ညေနထမင္းခ်က္စားၿပီး ဆင္းလာကာ လမ္းမႀကီးကိုျဖတ္ၿပီး က်ြန္ေတာ္တို႔စခန္းရွိရာ

ရြာသို႔ မိုးေမွာင္ခါစတြင္ ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ ရြာသားမ်ား အထိတ္တလွန္႔ ျဖစ္ကုန္ၾကသည္။

ရြာလူႀကီးက ဗမာ့တပ္ဖြဲ႔ ေတာင္ယာမွာ ရွိေနေၾကာင္း။ က်ြန္ေတာ္တို႔ကို ေတာထဲအျမန္

ဆံုးထြက္သြားရန္ ေျပာသည္။ ဆန္ေကာက္ေပးရန္ ေျပာေသာ္လည္း။ ထိုသို႔အခ်ိန္ဆြဲ၍

မရေၾကာင္းေျပာၿပီး ဝါးဗူးတစ္လုံးေပးသည္။ ထိုဝါးဗူးကို ယူၿပီးက်ြန္ေတာ္တို႔ ေတာထဲ ျပန္ဝင္

သြားသည္။ ေနာက္တစ္ေန႔ ထမင္းခ်က္စားရန္ ဝါးဗူးကို ဖြင့္ၾကည့္ေသာအခါ ဆန္ ႏို႔ဆီဗူး

တစ္လံုးသာရွိၿပီး က်န္တာက ဆားေတြ ျဖစ္ေနသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သံုးရက္လံုးလံုး ဝါးမွ်စ္သာ

စားၿပီးေနခဲ့သည္။ ထိုသံုးရက္ေျမာက္ေန႔ ညေန ရြာသို႔ ျပန္လာရာ ရန္သူေတြ ျပန္သြားၿပီျဖစ္ေၾကာင္း။

က်ြန္ေတာ္ လြတ္လိုက္ေသာ ရဲေဘာ္ကိုလည္း သူတို႔က ဖမ္းၿပီး သတ္လိုက္ေၾကာင္း။ က်ြန္ေတာ္တို႔၏ စခန္းကိုလည္း ရန္သူက မီးရႈိ႕လိုက္ေၾကာင္း။ ဖ်ားနာ၍ ခ်န္ထားခဲ့ေသာ ရဲေဘာ္သံုးေယာက္မွာ ကံေကာင္းေထာက္မ၍ ရန္သူမလာခင္ ထိုမနက္တြင္ ထြက္သြား၍ လြတ္ေျမာက္သြားေၾကာင္း ေျပာျပသည္။ သူတို႔သံုးေယာက္ က်ြန္ေတာ္တို႔ ေနာက္လိုက္ရန္ လားခူးလမ္းဘက္တက္သြား ေၾကာင္းသိရသည္။ သူတို႔ေနာက္ ရန္သူကမလိုက္၍ ေတာ္ေသးသည္။

ထိုရြာကေန လမ္းမႀကီးတြင္ရွိေသာရြာမ်ားကို ညမွာျဖတ္ၿပီး နာဆိုင္နယ္ေျမဖက္

သို႔ေရာက္သြားခဲ့သည္။ဤသို႔ျဖင့္ ထိုႏွစ္တြင္ အသက္ေဘးမွ ဘုရားသခင္၏ ေက်းဇူး

ေတာ္ေၾကာင့္ လြတ္ေျမာက္ခဲ့သည္။ လားခူးဘက္ကို တက္သြားေသာ ရဲေဘာ္သံုးေယာက္

မွာလည္း ဒံုဟီးနယ္တြင္ က်ြန္ေတာ့အား စံုစမ္း၍ မရေသာအခါ ရွင္ဘြယ္ယန္ဘက္သို႔

ေရာက္ရွိလာ၍ က်ြန္ေတာ္တို႔ ျပန္ဆံုခဲ့ၾကသည္။ ထိုနယ္ေျမတြင္ တစ္လေလာက္ေနၿပီး

ဖ်ားေနေသာ တန္ခြန္ရဲေဘာ္ ႏွစ္ေယာက္အား ဟိုင္းေျမ ရဲေဘာ္မ်ားနဲ႔အတူ ထားခဲ့ကာ။

ေအာ္တိုဘာလ ပထမအပတ္တြင္ ဗဟိုစခန္းရွိရာ ခယမ္ညဴးငန္း နယ္ေျမသို႔ မိုင္ေထာင္း

နယ္ဘက္မွ ျဖတ္ၿပီးျပန္သြားခဲ့သည္။ တရုတ္ျပည္သို႔ ေအာက္တိုဘာလတြင္ တစ္သုတ္ျပန္

သြားရန္ အစီအစဥ္ရွိသျဖင့္ သူတို႔အားေခၚေဆာင္လာၿပီး ခ်င္းတြင္းျမစ္အထိလိုက္ ပို႔ရန္မွာ

က်ြန္ေတာ့ တာဝန္ျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ မိုင္ေထာင္းမွ ေတာေတာင္ေတြကို ျဖတ္ၿပီး ေယာမ္

(Yom) ဘက္သို႔ေရာက္လာရာ တရုတ္ျပည္သို႔သြားမည့္ ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီး ပမ္းရယ္

(Lt.Col.Pamre Tangkhul) တို႔ အဖြဲ႔နဲ႔ ေယာမ္-ဝကက္ (Wakap) တြင္ဆံုၾကသည္။ထို႔ေၾကာင့္ သူတို႔အား က်ြန္ေတာ္တို႔ေဖါက္လာေသာ လမ္းအတိုင္း မိုင္ေထာင္း ဘက္သို႔ေခၚလာၿပီး ခ်င္းတြင္းျမစ္အထိ လိုက္ပို႔ကာ ဗဟိုစခန္းသို႔ ျပန္သြားခဲ့သည္။

(၄) ျပည္ေတာ္ျပန္ စစ္သည္ေတာ္မ်ားအား ႀကိဳဆိုျခင္း

ဗဟိုစခန္းတြင္ ၾကာၾကာမေနဘဲ တရုတ္ျပည္မွေရာက္လာမည့္ နာဂတပ္မေတာ္

သားမ်ားကို ႀကိဳဆိုရန္ ဟိုင္းေျမနယ္သို႔ ႏိုဝင္ဘာလေနာက္ဆံုး အပတ္တြင္ ျပန္လာခဲ့သည္။

ရာဆီးတန္းဘန္း (Rasi Tangbang) ႏွင့္ ရာဆီးတီးဆား (Rasi Tisa) အၾကားတြင္ စခန္းခ်ၿပီး ျပည္ေတာ္ျပန္လာမည့္ နာဂတပ္သားမ်ားအား ေစာင့္ေနခဲ့သည္။ ၁၉၇၈ ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၂၇) ရက္

တြင္ သူတို႔ လံုေဂါင္းရြာသို႔ ေရာက္ရွိလာေၾကာင္း သတင္းပို႔ခဲ့သျဖင့္ ထိုညတြင္ပင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ သူတို႔ဆီလာခဲ့သည္။ ေနာက္တေန႔တြင္ မနက္စာမစားဘဲေလာ္လြမ္း (Lolum) ရြာသို႔လာခဲ့သည္။

တစ္နာရီ ခရီးသာျဖစ္သျဖင့္ အေစာႀကီးေရာက္လာ ၾကသည္။ ေလာ္လြမ္းရြာသည္ အထက္ရြာ ေအာက္ရြာဟူ၍ခြဲျခားလ်က္ရွိသည္။ေမြဝါ ႏွင့္ က်ြန္ေတာ့ အဖြဲ႔သည္ အထက္ရြာတြင္ တည္းသည္။ ဤအခါတြင္ နာဂရဲေဘာ္မ်ားသည္ ပထမ၊ ဒုတိယ၊ တတိယသုတ္ အကုန္ေပါင္းရင္ ငါးရာေလာက္ရွိသည္။ ရိကၡာ စီစဥ္ရန္မွာ

က်ြန္ေတာ့နယ္ေျမျဖစ္ေသာေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ့တာဝန္ ျဖစ္သည္။ အထက္ရြာတြင္ ရိကၡာ

အတြက္ေျပာၿပီး ေအာက္ရြာသို႔ ဆင္းလာခဲ့သည္။ ထိုအခါ ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီး ယမ္စေထာင္း

(Lt.Col.YamtsÜthong Khiamniungan) သည္ ကတုတ္ က်င္းတူးေနသည္ကို ေတြ႔ရသည္။

သူကက်ြန္ေတာ္အား ဝန္ေထာက္မင္းႀကီး ဟုေခၚကာ က်ြန္ေတာ္တို႔ အခ်င္းခ်င္းမပစ္

ၾကရုံ တမယ္ထဲေရာက္လာတယ္။ က်ြန္ေတာ္တိုရဲ ့ေခါင္းေဆာင္ေမြဝါဟာ ေကာင္းတဲ့ေခါင္း

ေဆာင္မဟုတ္ဘူး။ သူ႔ကိုယုံလို႔မရေတာ့ဘူး။ သူ႔ရဲ႕ေပၚလစီကိုမေျပာင္းရင္ ဘာဘဲျဖစ္ျဖစ္

က်ြန္ေတာ္တို႔ အခ်င္းခ်င္း ပစ္ၾကရုံဘဲရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ြန္ေတာ္တို႔ အေရွ႕မွာရွိၾကတဲ့ လူမ်ိဳး

ေတြ ဟိုင္းေျမ၊ ေကာ္ညက္၊ ခယမ္းညဴးငန္းေတြ ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္ ညီညြတ္ၾကရင္

က်ြန္ေတာ္တို႔ၾကားမွာ ပါတီမကြဲေအာင္ ထိန္းႏိုင္မယ္လို႔ က်ြန္ေတာ္ယံုၾကည္တယ္။ အဲတာ

ကို ဝန္ေထာက္မင္းႀကီးရဲ႕ စိတ္ထဲမွာ ေကာင္းေကာင္း မွတ္ထားပါဟု ေျပာသည္။

တရုတ္ျပည္မွ ျပန္ေရာက္လာေသာအခါ နာဂတပ္မေတာ္သားမ်ာက က်ြန္ေတာ္

အား ေျပာခဲ့သည္မွာ- တရုတ္ျပည္တြင္ ေမြဝါက နအက ဥကၠဌ ဦးဖီဇိုအား ေခါင္းေဆာင္မႈမွ

ဖယ္ရွားရန္ ႏွင့္ ဆိုရွယ္လစ္စိုးရ ဖြဲ႔စည္းရန္ အတင္းအဓမၼ စည္းရံုးမႈျပဳခဲ့ေၾကာင္း။ တရုတ္

ျပည္တြင္ရွိေနစဥ္ အိႏိၵယတပ္ထြက္ ဗိုလ္မွဴးကတ္ထိန္တန္ခြန္ (ထိုစဥ္ဗမာျပည္ သံအမတ္

အျဖစ္ အိႏိၵယအစိုးရက ခန္႔ထားသူ) သည္ ေမြဝါႏွင့္ ေတြ႔ဆံုရန္ ရန္ကုန္မွ တရုတ္ျပည္ျမိဳ႕

ေတာ္ ပီကင္းသို႔သြားခဲ့သည္ဟုဆိုသည္။ သူႏွင့္ေတြ႔ဆံုရန္ ေမြဝါတစ္ေယာက္တည္း သာသြားခဲ့

ေၾကာင္း။ တရုတ္ျပည္သို႔ ေမြဝါ ႏွင့္အတူ သြားခဲ့ေသာ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ကရန္း (Karang) က စာေရးသူအား

၂ဝဝ၃ ခုႏွစ္တြင္ေျပာခဲ့သည္။ သူႏွင့္ ေတြ႔ဆံုသည့္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ဦးေမြဝါသည္ ဖီဇိုအားဆန္႔က်င္မႈႏွင့္ ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းရန္ ပိုၿပီး ျပင္းထန္စြာ စည္းရံုးလာခဲ့သည္ဆိုသည္။ နာဂတပ္သားမ်ားအားလည္း

ဖီဇိုကို ေထာက္ခံပါက က်ည္ဆန္တစ္ေတာင့္စီ ေက်ြးမည္ဟု ၿခိမ္းေျခာက္ခဲ့ေၾကာင္း။ ထို႔ေၾကာင့္ တရုတ္ျပည္တြင္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားအၾကား ျပန္လည္ရင္ၾကားေစ့၍ မရေအာင္ သေဘာကြဲလြဲမႈ ျဖစ္ခဲ့သည္။

ထိုအျဖစ္အပ်က္ အားလံုးကို သိထားျမင္ထားေသာေၾကာင့္ တရုတ္တို႔က လက္နက္အျပည့္အစံု မေပးခဲ့ေပ။

နာဂတပ္သားမ်ား သင္တန္းၿပီးဆံုး၍ အမိႏိုင္ငံသို႔ျပန္ရန္ အသင့္ျပင္ထားၿပီး ကားကို

ေစာင့္ဆိုင္းေနသည့္အခ်ိန္တြင္ သင္တန္းမွဴး (ဗမာစကားတတ္တရုတ္) က ဟိုင္းေျမနာဂ

ရဲေဘာ္မ်ားအား ေျပာခဲ့သည္မွာ-ခင္ဗ်ားတို႔ကို က်ြန္ေတာ္ သနားပါတယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ေခါင္း

ေဆာင္ႀကီး ဦးေမြဝါက ဦးေႏွာက္မရွိဘူး။ ခုက်ြန္ေတာ္တို႔ေပးတဲ့ လက္နက္ေတြနဲ႔ ခင္ဗ်ားတို႔

ရန္သူကိုသြားတိုက္ေတာ့မွာ မဟုတ္ဘူး။ ခင္ဗ်ားတို႔အခ်င္းခ်င္းသာ တိုက္ၾကေတာ့မယ္ဆိုတာ

က်ြန္ေတာ္တို႔ သိတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း က်ြန္ေတာ္တို႔ ခင္ဗ်ားတို႔ကို လက္နက္ အျပည့္အစံု

မေပးတာျဖစ္တယ္လို႔ေျပာၿပီးမ်က္ရည္က်ခဲ့သည္ဆိုသည္။ သူေျပာသည့္အတိုင္း ထိုလက္နက္

ျဖင့္ ရန္သူကိုမတိုက္ဘဲ အခ်င္းခ်င္းသာတိုက္လာခဲ့ၾကသည္မွာ မွန္ခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။ ထိုထက္ဝမ္း

နည္းစရာေကာင္းသည္မွာ ဤကမၻာတြင္ အဘယ္အရာ ရွိဦးမည္နည္း။

ေလာ္လြမ္းရြာတြင္ေစာေစာ ေရာက္လာသျဖင့္ တစ္ရက္နားသည့္အလား ျဖစ္သည္။

က်ြန္ေတာ္အေန႔ မိုင္ေထာင္းလမ္းဘက္ က်ြန္ေတာ္ေဖါက္ထားေသာလမ္းအတိုင္း ေခၚသြား

ခ်င္သျဖင့္ ထိုလမ္းျဖင့္ျပန္ရင္ တစ္ပတ္အတြင္း ဗဟိုစခန္းသို႔ေရာက္ႏိုင္းေၾကာင္း ေမြဝါအား

တင္ျပသည္။ သို႔ေသာ္ သူက အဲဒီလမ္းနဲ႔က်ြန္ေတာ္မျပန္ဘူူး။ ဒံုဟီးရြာဆိုတာကို ၾကည့္ခ်င္

တယ္။ ဒါေၾကာင့္ဒံုဟီးဘက္လမ္းနဲ႔ျပန္မယ္။ ဒီလိုတနယ္လံုးကို ပတ္ၿပီးျပန္ရင္ ျပည္သူေတြက

လည္း က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ ့အင္းအားကိုေတြ႔ၿပီး ေထာက္ခံမႈအားေကာင္းလာမယ္ဟု ေျပာသည္။

၁၉၇၇ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လတြင္ ျဖစ္ခဲ့ေသာ တိုက္ပြဲအေၾကာင္းလည္း သူသိၿပီးသားျဖစ္မည္

ထင္သည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ထိုတိုက္ပြဲမွ လြတ္ေျမာက္လာသူေတြလည္း တတိယ

အသုတ္တြင္ တရုတ္ျပည္သို႔သြားခဲ့ၾကရာ တရုတ္ျပည္သို႔မေရာက္ေတာ့ဘဲ ကခ်င္ျပည္မွ

ေမြဝါတို႔ႏွင့္ အတူျပန္လာခဲ့ၾကသည္။ ထိုတိုက္ပြဲတြင္ တန္ခြန္တပ္သားမ်ား (၁ဝ)

ေယာက္က်ဆံုးခဲ့သည္။ ဤတိုက္ပြဲတြင္ ဗမာစစ္တပ္အား ဒံုဟီးရြာလူႀကီးမ်ားက လမ္းျပၿပီး

တိုက္ခဲ့ေၾကာင္း။ တိုက္ပြဲမွသိမ္းဆည္းရရွိေသာ ပစၥည္းမ်ားကိုလည္း ထိုလူႀကီးမ်ားက ယူခဲ့

ေၾကာင္း သတင္းေပးခဲ့သည္။

မိုင္ေထာင္းဘက္လမ္းျဖင့္ ဗိုလ္ႀကီး ေဟာထိရွမ္း (Capt.Haothi Shan) အား

အီဆက္ဆီေရးေသာ စာတစ္ေစာင္နဲ႔ (၂၉) ရက္တြင္ လြတ္ခဲ့သည္။ လူေပါင္းငါးရာ

အဖြဲ႔ႀကီးသည္ ထိုရက္တြင္ ေလာ္လြမ္းရြာမွာပင္နားျပန္ၿပီး ေနာက္တေန႔မွ ဒံုဟီးဘက္

တက္လာခဲ့ၾကသည္။ ၁၉၇၈ခုႏွစ္ ေဖေဖၚ ရီလ (၃) ရက္တိြင္ ေတာ္လြမ္း (Tolum) ရြာသို႔

ေရာက္လာခဲ့သည္။ ေဖေဖၚရီလ(၄)ရက္ မနက္အေစာႀကီး ရဲေဘာ္တစ္ရာေလာက္ကို လြတ္ၿပီး

ဒံုဟီးရြာကိုဝိုင္း၍ ေယာက္်ားေတြ အားလံုးကို စုထားခိုင္းသည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ ေရာက္သြား

ေသာအခါ ဦးေမြဝါက က်ြန္ေတာ္အား ျမန္မာ့ဆိုရွယ္လစ္ပါတီဝင္ေတြ၏ နာမည္ကို

ေကာက္ခိုင္းသည္။ သူခိုင္းသည့္အတိုင္း နာမည္ေကာက္ၿပီး ပါတီဝင္ေတြမွာ လူေပါင္း (၆ဝ)

ရွိေၾကာင္း က်ြန္ေတာ္ တင္ျပသည္။

ထိုေန႔ညေနတြင္ က်ြန္ေတာ္ႏွင့္ ဆရာလံုမီးအား ဦးေမြဝါကေခၚ ၿပီးေျပာခဲ့ သည္မွာ-ဒီဆိုရွယ္လစ္ပါတီဝင္ေတြဟာ ဗမာ့ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရရဲ႕ အင္အားျဖစ္တယ္။ ဒီေကာင္ေတြ

အားလံုးကို ရွင္းပစ္ရမယ္ ဟုေျပာသည္။ ထိုအခါက်ြန္ေတာ္က ထိုသို႔ အေရးယူျခင္း မျပဳရန္

ေျပာသည္။ လူႀကီးမင္း သူတို႔ဟာ က်ြန္ေတာ္တို႔နာဂအမ်ိဳးသားေရးကို နားမလည္လို႔

လြန္ခဲ့တဲ့အခ်ိန္မွာ မွားရင္မွားခဲ့မယ္။ သူတို႔နားလည္လာေအာင္ သင္ၾကားဖို႔ က်ြန္ေတာ့မွာ

တာဝန္ရွိတယ္။ က်ြန္ေတာ္ သင္ၾကားမယ္လို႔ေျပာရာ ဦးေမြဝါက-မင္းက သူတို႔ကို

ေကာင္းေအာင္ လုပ္ႏိုင္မယ္လို႔ မထင္နဲ႔။ ဒီေကာင္ေတြဟာ ဆူးသီးလိုဘဲျဖစ္မယ္။ ဆူးသီးဟာ

ၾကည့္ဖို႔အားႀကီးလွတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီအသီးကေန ဆူးပင္ဘဲ ျပန္ေပါက္လာတယ္။ အဲဒီလို

ဒီေကာင္ေတြလည္း ငါတို႔ သူတို႔ရြာမွာလာရင္ အမ်ားႀကီးေကာင္းသလို ဟန္ေဆာင္မယ္။

ငါတို႔ျပန္သြားတဲ့ေနာက္မွာေတာ့ ငါတို႔ကို ဆန္႔က်င္တဲ့အလုပ္ သူတို႔ျပန္ လုပ္ၾကမွာဘဲ။

ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ဗမာ့တပ္မေတာ္ သူတို႔ရြာမွာ ေနလာခဲ့တာက ႏွစ္ၾကာၿပီဆိုေတာ့

ဒီလူေတြဟာ ဗမာစိတ္ေပါက္ေနၿပီျဖစ္တယ္။ ေက်းဇူးျပဳၿပီးေတာ့ ငါက မင္းတို႔ရဲ႕ လူေတြကို

အျပစ္မရွိအျပစ္ ရွာၿပီး သတ္ဖို႔လုပ္ေနတယ္လို႔ မထင္ပါနဲ႔။ ငါတို႔က ကိုယ့္ေရွ႕မွာရွိတဲ့ ဆူးေျငာင့္

ခလုတ္ေတြကို ရွင္းမပစ္ရင္ ေခ်ာမြတ္စြာ သြားလာႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူးဟု ေျပာၿပီး။ ဆက္လက္

ကာ ေျပာသည္မွာ မင္းတို႔သြားၿပီးေတာ့ ေလးေလး နက္နက္ စဥ္းစားပါ။ ငါ မင္းတို႔ကို မနက္ျဖန္

ျပန္ေခၚမယ္ဟု ေျပာကာ လြတ္လိုက္သည္။

ေနာက္တေန႔ ေဖေဖၚရီလ (၆) ရက္တြင္ မနက္အေစာႀကီး က်ြန္ေတာ္တို႔ႏွစ္ေယာက္အား ျပန္ေခါ၍ ေျပာသည္ မွာ-မင္းတို႔က ပါတီဝင္ေတြအကုန္လံုး မသတ္ခ်င္ဘူးဆိုရင္လဲ။ ဥကၠဌ ဒု-ဥကၠဌ အတြင္းေရးမွဴး သူတို႔သံုးေယာက္ ကိုေတာ့ ငါသတ္မယ္။ ဒီအတြက္ေတာ့ မင္းတို႔ငါ့ကိုမတားနဲ႔ ဟုေျပာသည္။ သူသည္ အာဏာရွိေခါင္းေဆာင္ႀကီး ျဖစ္သည့္အေလ်ာက္ က်ြန္ေတာ္တို႔ သူ႔အား မတားႏိုင္ခဲ့ေတာ့ပါ။

သူေျပာသည့္အတိုင္း သူတို႔သံုးေယာက္အား ရြာသားမ်ားေရွ႕ေမွာက္တြင္ ပစ္သတ္ခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္သြား မၾကည့္ခဲ့ပါ။ ေနာက္တြင္ ဒံုဟီး ရြာလူႀကီးတို႔၏ ေျပာစကား ျပန္၍ၾကားခဲ့သည္မွာ-မႏွစ္က ငါတို႔ႀကံစည္သည့္အတိုင္း ရွပ္ေဝါန္းကို သတ္ႏိုင္ခဲ့ရင္ ယေန႔ငါတို႔လူ ဒီလိုေသမွာမဟုတ္ဘူး ဆိုၿပီးေျပာခဲ့

ေၾကာင္း ၾကားခဲ့ရျပန္သည္။ ထိုစကားၾကားရျပန္ေသာအခါ ဂေရးရြာတြင္ က်ြန္ေတာ္အားဖမ္းဆီးရန္

ႀကံစည္မႈတြင္ သူတို႔လည္းပါဝင္ ပတ္သက္မႈရွိမည္ဟု က်ြန္ေတာ္ ထင္ခဲ့ျပန္သည္။

ထိုေန႔ဟခီးရြာသို႔သြားၿပီး ေနာက္တရက္တြင္ လားမာရြာ။ ထိုမွဟခြန္းသို႔ သြားသည္။

ဟခြန္းတြင္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ (ေဘာ္ေနာင္) သူ၏တပ္သား (၃ဝ) ေလာက္နဲ႔ ေရာက္ေန

သျဖင့္ သူတို႔ႏွင့္ မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ ဆံုမိၾကသည္။ သူတို႔အားလည္း က်ြန္ေတာ္ တို႔နဲ႔အတူ

ဗဟုိစခန္းဘက္သို႔ လာခဲ့ရန္ ဦးေမြဝါက ေခၚသျဖင့္ လိုက္ရန္သေဘာတူသည္။ ၿပီးေတာ့

ဦးခပ္လန္ ကိုလည္း ေခၚခိုင္းလိုက္သည္။ ေဖေဖၚရီ (၉) ရက္တနဂၤေႏြေန႔တြင္ ဟခြန္းရြာမွာ

နားသည္။ ထိုေန႔တြင္ ဦးေမြဝါက- ဖီဇိုေၾကာင့္ က်ြႏု္ပ္တို႔ကို တရုတ္တို႔က လက္နက္

အျပည့္အစံု မေပးဘူး။ သူ႔ကိုျဖဳတ္ခ်ရမယ္။ သူ႔ကို မျဖဳတ္ခ်ရင္ က်ြန္ေတာ္တုိ႔ ေအာင္ျမင္

ဖို႔လမ္းမရွိဘူး။ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီရဲ႕ အၾကမ္းမဖက္ေရး မူဝါဒကလည္း အဓိပါယ္ မရွိတဲ့

မူဝါဒဘဲ။ က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ လြတ္လပ္ေရးကို လက္နက္နဲ႔ တိုက္မွရမယ္။ ဖီဇို လန္ဒန္မွာေနတာက

ကြန္ျမဴနစ္ေခါင္းေဆာင္ေတြကို စိတ္မေကာင္းျဖစ္ေစတယ္။ က်ြန္ေတာ္တို႔လက္နက္ကို

လန္ဒန္ကေန မယူလာႏိုင္ဘူး။ ကြန္ျမဴနစ္ႏိုင္ငံကဘဲ က်ြန္ေတာ္တို႔ကို လက္နက္အလံုေလာက္

ေပးႏိုင္မယ္။ ဒါေၾကာင့္ယခု က်ြန္ေတာ္တို႔ လုပ္ရမွာက ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းရမယ္။

ၿပီးေတာ့ က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ ဥကၠဌႀကီးက လန္ဒန္မွာမဟုတ္ဘဲ ပီကင္းမွာေနရမယ္ဟု ေျပာသည္။

ေဖေဖၚရီလ (၁ဝ) ရက္တြင္ ဂေရးရြာသို႔ဆင္းသည္။ ေရာက္ေရာက္ခ်င္း ဝန္ႀကံဳးႏွင့္

ေကဘားတို႔ကို ဖမ္းသည္။ ၁၉၇၇ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လ (၂၅) ရက္တြင္ က်ြန္ေတာ္အား ဖမ္းရန္

ႀကံစည္မႈျဖင့္ ဖမ္းျခင္းျဖစ္သည္။ ဗိုလ္ႀကီး ကဘန္ေခြ (Capt.Kabangkhui) ကအမႈ

ကိုစစ္သည္။ သူကဘာမွလည္း သက္ေသသာဓက မေဖၚထုတ္ႏိုင္ခဲ့ပါ။ ထို႔ေၾကာင့္ ညေနမွာ

က်ြန္ေတာ္ ဦးေမြဝါဆီသြားၿပီး။ အမႈစစ္ေဆးေရးမွဴးက သက္ေသသာဓက ဘာမွလည္းမေဖၚ

ႏိုင္ဘူး။ အဲဒီလို သက္ေသသာဓက မေဖၚႏိုင္ရင္ ဒီလူႏွစ္ေယာက္ကို က်ြန္ေတာ္တို႔ အေရး

မယူႏိုင္ဘူး။ က်ြန္ေတာ့္ကိုသူတို႔က ဖမ္းဖို႔လုပ္ခဲ့တာ မွန္တယ္။ ဒါေပမဲ့ အမႈစစ္တဲ့လူက

တရားဝင္စာထဲမွာ သက္ေသသာဓကေတြ မေရးထားရင္ ေနာင္လာေနာင္သားေတြက

ရွပ္ေဝါန္းက လိမ္ညာၿပီး သူတို႔လူႀကီးေတြကို သတ္ခိုင္းခဲ့တယ္ဆိုတာ ေျပာမွာဘဲလို႔က်ြန္ေတာ္

ေျပာသည္။

ထိုအခါ ေမြဝါက-မင္းကိုငါ ဥပမာပံုကေလးတစ္ခုေျပာမယ္။ အရင္က လူတစ္ေယာက္

က ႏွင္းခဲထဲမွာ ေျမြတစ္ေကာင္ ေရခဲေၾကာင့္ ေသလုနီးပါးရွိေနတာကို ေတြ႔ၿပီး သနားလို႔

ေကာက္ယူၿပီးေတာ့ သူ႔အကၤ်ီအိတ္ေထာင့္ထဲမွာ ထည့္လိုက္တယ္။ သူ႔ရဲ႕ကိုယ္အပူခ်ိန္

ေၾကာင့္ေျမြကအသက္ရွင္လာၿပီး သူ႔ကိုကိုက္လိုက္ေတာ့ အဲဒီေျမြကို သနားတဲ့ လူက

အသက္ဆံုးသြားေလေရာ။ အဲဒီလိုဘဲ မင္းလည္း ရန္သူကိုသနားရင္ ရန္သူကအဲဒါကို

အခြင့္ေကာင္းယူၿပီး မင္းကိုျပန္သတ္မယ္လို႔ေျပာျပသည္္။ ေနာက္တေန႔မနက္မွာ အရာရွိ

ေတြအားလံုး အစည္းအေဝးထိုင္ၿပီး ထိုအမႈအတြက္ ေဆြးေႏြးၾကသည္။ ထိုအခါလည္း

က်ြန္ေတာ္က အမႈစစ္ေဆးတဲ့ အရာရွိကို ေမးသည္။ ခင္ဗ်ားသက္ေသသာဓကေတြ

အမႈစစ္တန္းစာ (Statement) မွာ ေရးသလားလို႔ ေမးရာ ဘာသက္ေသသာဓကမွ လည္း

မေတြ႔ေၾကာင္းေျပာသည္။ ဒါဆိုရင္ ဒီတခါသူတို႔ကို အေရးယူလို႔ မရဘူးလို႔ က်ြန္ေတာ္

ထပ္ေျပာရာ ေမြဝါက စိတ္ဆိုး၍ ‘သြားလြတ္လိုက္’ ဟု ေအာ္ေျပာသည္။ ဒံုဟီးရြာကစ

က်ြန္ေတာ္ သူ႔ကိုအာခံေျပာလာခဲ့ေသာေၾကာင့္ ဒီတခါ သူစိတ္ဆုိးသြားဟန္ တူသည္။

က်ြန္ေတာ္လည္း အစည္းအေဝးမွ ခ်က္ခ်င္းထသြားၿပီး သူတို႔ႏွစ္ေယာက္အား သြားလြတ္

လိုက္သည္။

ေဖေဖၚရီလ(၁၆) ရက္တြင္ ၾကဴယာရြာသို႔ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ ထိုရြာတြင္လည္း

ရြာလူႀကီး (၈) ေယာက္ကို ဖမ္းသည္။ ၁၉၆၈ခုႏွစ္ ေမလတြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ဒူးေဆြတို႔အဖြဲ႔

တရုတ္ျပည္သို႔သြားရာ ခ်င္းတြင္းျမစ္မကူးႏိုင္၍ ျပန္ေခါက္လာေသာ နာဂတပ္သား (၂ဝ)

ေက်ာ္အားထိုရြာတြင္ သတ္ခဲ့မႈေၾကာင့္ ဖမ္းခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ သူတို႔ရွစ္ေယာက္ထဲမွ တစ္

ေယာက္က သူတို႔သတ္ခဲ့ေၾကာင္း ဝန္ခံသျဖင့္ လြတ္ေပးလိုက္သည္။ က်န္ (၇) ေယာက္က

လံုးဝမဖြင့္ဟသျဖင့္ သူတို႔အား ေဖေဖၚရီ (၁၈) ရက္တြင္ ပစ္သတ္ခဲ့သည္။ ထိုသတင္းကို

ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီး ဆပုန္ (Lt.Col.SÜpong) ကၾကားသိရေသာအခါ ဦးေမြဝါအေပၚ

စိတ္မေကာင္း ျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ထိုလူႀကီးမ်ားႏွင့္ အမႈကို ၁၉၇၇ခုႏွစ္တြင္ သူကေျဖရွင္းထားၿပီးသား ျဖစ္သည္ဟု ဆိုသည္။

ေဖေဖၚရီလ (၂ဝ) ရက္တြင္ အဖြဲ႔သည္ လိုင္ေနာင္နယ္ တမ္ေကာ္(Tamko)ရြာသို႔ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။

ထိုရြာတြင္တစ္ရက္နားသည္။ ထိုနားေသာေန႔တြင္ ဗမာ့တပ္က က်ြန္ေတာ္တို႔ေနာက္ လိုက္လာေနေၾကာင္း တိက်ေသာ သတင္းရရွိသည္။ ေနာက္တစ္ေန႔မနက္ သံုးနာရီေလာက္တြင္ ရန္သူကလာပစ္သည္။

ရြာအေပၚဖက္ရွိ ေတာင္ကုန္းေပၚမွေမာ္တာျဖင့္ တိုက္သည္ကမ်ားသည္။ ထိုတုိက္ပြဲတြင္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္နဲ႔ က်ြန္ေတာ္အပါအဝင္ ေလးေယာက္ ဒဏ္ရာရသည္။ ခုနစ္ေယာက္ က်ဆံုးသည္။

ရန္သူဖက္မွလည္းအက်အဆံုး မ်ားေၾကာင္း သိရသည္။ထို႔ေနာက္ ေဖေဖၚရီ (၂၅) ရက္တြင္ ေတြးရြာသို႔ ေရာက္လာေသာအခါ လန္တင္းရြာဖက္မွ ဗမာ့တပ္ဖြဲ႔တစ္ဖြဲ႔လာၿပီး ေဖေဖၚရီလ (၂၇) ရက္တြင္လာတိုက္သည္။ ရန္သူအက်အဆံုးမ်ားစြာျဖင့္ လန္တင္းရြာသို႔ ျပန္ဆုတ္သြားသည္။ ထို႔ေနာက္မတ္လ (၃) ရက္တြင္

ထိုရြာသို႔ပင္ ေလယာဥ္ပ်ံျဖင့္ ဗံုးလာက်ဲၾကသည္။ ဗံုးေၾကာင့္ရြာလည္း မီးေလာင္သြားသည္။

ထိုဗံုးလာက်ဲေသာေန႔တြင္ ဗဟိုစခန္းဘက္လာေနခဲ့ေသာ က်ြန္ေတာ္တို႔အဖြဲ႔သည္ ကင္ဖိုးရြာ

သို႔ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီ ျဖစ္သည္။ တပ္ရင္း (၂) တြင္ ေနရစ္ခဲ့သူမ်ားက ရန္သူအားတိုက္ေနခဲ့ျခင္း

ျဖစ္သည္။မတ္လ (၄) ရက္တြင္ စြန္းေခါင္ (Tsonkhao) ရြာသို႔ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။

ထိုစြန္းေခါင္ရြာ၏ ေအာက္ဘက္တြင္ ျပည္ေတာ္ျပန္ နာဂတပ္မေတာ္သားမ်ားအား ႀကိဳဆုိရန္

အထူးစခန္း ေဆာက္ထားေၾကာင္း သိရသည္။ မတ္လ (၅) ရက္သည္ တနဂၤေႏြ ျဖစ္သျဖင့္

စြန္းေခါင္ရြာတြင္နားၾကသည္။ က်ြန္ေတာ္ကား က်ြန္ေတာ့ရဲေဘာ္နဲ႔ အတူ ဦးေမြဝါတို႔ေရာက္

လာေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္း သတင္းေပးရန္ ထိုတနဂၤေႏြေန႔တြင္ ႀကိဳဆိုစခန္း သို႔သြားသည္။

ထိုစခန္းသည္ ေအးျမၾကည္လင္ေသာ ျမစ္ေရညင္သာစြာစီးဆင္းေနသည့္ ျမစ္ကမ္းနား

ေျမျပန္႔လြင္ျပင္ေလးတြင္ ေဆာက္ထားသျဖင့္ အင္မတန္မွ သာယာဘြယ္ ေကာင္းသည္။

ခရီးပမ္းလာေသာ ရဲေဘာ္ရဲေမမ်ား အနားယူရန္သင့္ေလ်ာ္ေပသည္။ ထိုစခန္းတြင္ ဦးအီဆက္၊

ဦးေလာ္ေဟာ္ (Lorho) ဗိုလ္မွဴးႀကီးခူေလ (Col.Khule) လူသစ္ျဖစ္ေသာ ကိုမယန္းငါ

(Mayanger) ႏွင့္တကြ အျခားေသာအရာရွိမ်ားအျပင္ ရြာမွအမ်ိဳးသမီးအဖြဲ႔မ်ားလည္း

ႀကိဳဆိုရန္အဖြဲ႔တြင္ပါဝင္ၾကသည္။

ဦးေမြဝါႏွင့္တကြ နာဂရဲေဘာ္ရဲေမမ်ား နံနက္ (၁ဝ) နာရီေလာက္တြင္ ႀကိဳဆိုစခန္း

သို႔ ေရာက္ရွိလာၾကသည္။ က်ြန္ေတာ္လည္း ႀကိဳဆိုရန္ တန္းစီရပ္သည္တြင္ ပါဝင္သည္။

က်ြန္ေတာ္တို႔ အားလံုးက လက္ခုပ္တီးၿပီးႀကိဳဆိုသည္။ ဦးေမြဝါကေရွ႕ဆံုးမွ လာၿပီး လက္ဆြဲ

ႏုတ္ဆက္လာသည္။ လူသစ္ျဖစ္ေသာ ကိုမယန္းငါဆီ ေရာက္လာေသာအခါ မင္းက ဖီဇို

အတြက္ လာသလား။ တိုင္းျပည္အတြက္လာသလား။ ဆိုၿပီး အဂၤလိပ္စကားနဲ႔ ေမးသည္။

ကိုမယန္းငါကလည္း က်ြန္ေတာ္တိုင္းျပည္အတြက္ လာျခင္းျဖစ္တယ္။ ဦးဖီဇိုက က်ြန္ေတာ္တို႔

ရဲ႕ေခါင္းေဆာင္ပါဟု ေျပာလိုက္ရာ။ ဦးေမြဝါက ေဒါကန္ၿပီး မင္းဖီဇိုအတြက္လာတယ္ဆိုရင္

ျပန္သြား။ ျပန္သြား။ ျပန္သြား ဟုေအာ္ေျပာလိုက္သည္။

ကိုမယန္းငါသည္ အာအူလူမ်ိဳး ပညာရွိတစ္ေယာက္ (MA)၊ မၾကာခင္ကမွတိုင္းျပည္အတြက္ အမႈထမ္းရန္ အေရွ႕ဘက္သို႔ ေရာက္ရွိလာျခင္းျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့့္ ဤတစ္ခါသည္ ေမြဝါႏွင္႔ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္ ပထမဦးဆံုး ေတြ႔ဆံုျခင္းျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း သူ႔အတြက္ ေမြဝါ၏ စကားသည္ အံ့ဩစရာျဖစ္သည္။

ႀကိဳဆိုေရး အခမ္းအနား ၿပီးဆံုး၍ က်ြန္ေတာ္တို႔ (ဗိုလ္မွဴးႀကီး ခူးေလပါ) သံုးေယာက္ ကိုမယန္းငါ၏ တဲကေလးသို႔ ဝင္ထိုင္ၾကသည္။ ထိုအခါ ကိုမယန္းငါက- ဖီဇိုက က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္ဘဲလို႔ ေျပာလိုက္ယံုနဲ႔ ေမြဝါကသည္းမခံႏိုင္ျဖစ္ၿပီး ေဒါသအမ်က္ ထြက္တာကို က်ြန္ေတာ္ နားမလည္ႏိုင္ဘူး။ ဖီဇိုက

က်ြန္တို႔ရဲ႕ေခါင္းေဆာင္ဘဲလို႔ ေျပာတာ ဘာမွလည္းမွားတာ မဟုတ္ဘူးလို႔ က်ြန္ေတာ္ထင္တယ္။ က်ြန္ေတာ္က က်ြန္ေတာ့ရဲ႕ေခါင္းေဆာင္ ဦးေမြဝါနဲ႔ ေပ်ာ္ရႊင္စြာ ေတြ႔ၾကမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္လာခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ ခုေတာ့ ဆန္႔က်င္

ဖက္ ျဖစ္ေနၿပီ အေမွ်ာ္အျမင္ က်ဥ္းေျမာင္းတဲ့လူ။ စိတ္မရွည္တဲ့လူက တုိင္းျပည္ကို ဦးစီးဦးေဆာင္ မလုပ္ႏိုင္ဘူးဟု ဝမ္းနည္းစြာျဖင့္ေျပာေနသည္။ ထိုအခါ ဗိုလ္မွဴးႀကီး ခူးေလက- က်ြန္ေတာ္တို႔ စာမတတ္တဲ့ လူေတြကေတာ့ ႏိုင္ငံေရး အေတြးအေခၚ နဲ႔ ဆိုင္ၿပီးဘာမွနားမလည္ဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဘယ္သူကမွားတယ္ မွန္တယ္

ဆိုတာကို သူတို႔ရဲ႕လုပ္ငန္းနဲ႔ဘဲ က်ြန္ေတာ္တို႔သိႏိုင္မယ္။ မွန္တာကိုလုပ္တဲ့ေနာက္ က်ြန္ေတာ္

တို႔လိုက္မယ္ဟု ရိုးရိုးေလးေျပာခဲ့သည္။

(၅) ေမြဝါ၏ ေပၚလစီကို အီဆက္က ထုတ္ေဖၚ ရွံဳ႕ခ်

ထိုႀကိဳဆိုေရးစခန္းတြင္ ၾကာၾကာမေနဘဲ ဗဟိုစခန္းသစ္ေဆာက္ရန္ ေနရာရွာၾက

ျပန္သည္။ ထိုစဥ္ယာယီစခန္းကို စြန္းေခါင္ႏွင့္ ကင္ဖိုးရြာအၾကားတြင္ခ်ခဲ့သည္။ ထိုစခန္းေလး

တြင္ ၁၉၇၈ခုႏွစ္ မတ္လ (၂၂) ရက္တြင္ နာဂလန္း ႏိုင္ငံေတာ္ေန႔ (၂၂) ႀကိမ္ေျမာက္အခမ္း

အနား က်င္းပရန္ စစ္ဗိုလ္မ်ားႏွင့္ေခါင္းေဆာင္မ်ား ေရာက္ရွိလာခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ဦးေမြဝါ

ႏွင့္ အျခားတန္ခြန္မ်ားသည္ လန္းႏုတ္ (Langnuk) ဘက္သို႔ခရီးထြက္သြားၾကသျဖင့္

ဤအခမ္းအနားသို႔ တစ္ေယာက္မွ် မလာႏိုင္ခဲ့ပါ။ ထိုပြဲက်င္းပမည့္ရက္ မနက္တြင္

ဦးအီဆက္က က်ြန္ေတာ္အပါအဝင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္၊ ခယမ္ညဴးငန္းက ဦးအူးမယ္

ဗဟိုေကာ္မတီ အဖြဲ႔ဝင္၊ ေရွေပၚမရမ္က ဦးေလာ္ေဟာ္ ဘၢာေရးဝန္ႀကီး ၾကာေခဆန္က

ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ဝဲဒီုင္ (Brig.Veidai) တို႔အား သူ၏တဲေလးသို႔ေခၚၿပီး အင္မတန္မွ အေရးႀကီး

တဲ့အေၾကာင္းကို ေျပာျပရန္ ေခၚျခင္းျဖစ္ေၾကာင္းေျပာသည္။ ဦးအီဆက္ေျပာသည္မွာ-ဦးေမြဝါက ဟိုင္းေျမနယ္ကေန ဇႏၷဝါလ (၂၉) ရက္စြဲေန႔ ဗိုလ္ႀကီးေဟာ္ထိကို ေရွ႕မွာ လြတ္ၿပီး ပို႔ခဲ့တဲ့စာက တိုတိုကေလး

ဒါေပမဲ့ ေဒါသအမ်က္ ေခ်ာင္းေခ်ာင္းထြက္ၿပီး ေရးတဲ့စာျဖစ္တယ္။ ဖီဇိုေၾကာင့္ တရုတ္တို႔က

သူတို႔ကိုလက္နက္ အျပည့္အစံုမေပးဘူး။ သူ႔ကိုမျဖဳတ္ခ်ရင္မရဘူးလို႔ ေရးေၾကာင္းေျပာျပသည္။ ၿပီးေတာ့

ဦးအီဆက္က သူ႔၏ခံယူခ်က္ကို က်ြန္ေတာ္တို႔အားေျပာျပသည္မွာ- က်ြန္ေတာ္တို႔ဘာေၾကာင့္ ဦးဖီဇိုကို ရွံဳ႕ခ်ရမွာလဲ။ ဖီဇိုလို က်ြန္ေတာ္တို႔ထဲမွာ အေမွ်ာ္အျမင္ရွိၿပီး ေခါင္းေဆာင္ လုပ္ႏိုင္တဲ့လူမရွိဘူး။ အင္ဒို-နာဂ ပဋိပကၡကို ႏိုင္ငံတကာမွာ ဖီဇိုလိုသြားၿပီး ဘယ္သူကေျပာမွာလဲ။ ၿပီးေတာ့ နာဂ အမ်ိဳးသားေကာင္စီကို က်ြန္ေတာ္တို႔ ဘယ္ေတာ့မွ ပစ္ပယ္လို႔မရဘူး။ ဘာေၾကာင့္လည္းဆိုေတာ့ က်ြန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံရဲ႕သမိုင္းမွတ္

တမ္းေတြဟာ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီကဘဲ မွတ္တမ္း တင္လာခဲ့တာျဖစ္တယ္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံေရး အဖြဲအစည္းအသစ္ဖြဲ႔စည္းမယ္ဆိုရင္ ဒါဟာ အကုန္လံုး အသစ္ျပန္စျခင္းဘဲ ျဖစ္မယ္။ ဒါေၾကာင့္ နအကကုိ

ပယ္ခ်ၿပီးေတာ့လုပ္သြားမယ္ဆိုရယ္ က်ြန္ေတာ္တို႔ အႀကီးအက်ယ္ နစ္နာျခင္းနဲ႔ ရင္ဆိုင္ရလိမ့္မယ္။

ဒါေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ္ ခင္ဗ်ားတို႔အားလံုး ကို ေမြဝါရဲ႕ေပၚလစီကို မေထာက္ခံၾကနဲ႔လို႔ တိုက္တြန္းခ်င္ပါတယ္ဟု ေလးေလးနက္နက္ ေျပာခဲ့သည္။

(၆) ေမြဝါ၏ ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းရန္ စည္းရံုးေရး၊

ဦးေမြဝါ တရုတ္ျပည္မွ ျပန္ေရာက္လာေသာအခါ ေခါင္းေဆာင္ႀကီး ဖီဇိုအား

ေဝဖန္ျခင္း ရွံဳ႕ခ်ျခင္းမ်ားကို မကြယ္မဝွက္ ေျဗာင္ေျပာလာသည္။ ဖီဇိုက လန္ဒန္မွာ ဇ ိမ္နဲ႔

ေနတယ္။ နာဂတိုင္းျပည္ရဲ႕ အေျခအေနကို သူဘာမွမသိဘူး။ ျပည္သူလူထုႏွင့္ အဆက္အသြယ္

မရွိတဲ့ ေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္က ကိုယ့္ျပည္သူေတြကို ဘယ္လိုမွန္ကန္တဲ့ လမ္းညြန္ခ်က္ေပး

ႏိုင္မွာလဲ။ ဒါေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔မွာ ယခုလိုတာက မွန္ကန္တဲ့ ေပၚလစီႏွင့္ မွန္ကန္စြာ

ဦးစီးဦးေဆာင္မႈလိုတယ္။ (သူအၿမဲ correct Leadership, correct Policy ရွိဖို႔လိုသည္ဟု ေျပာခဲ့သည္) က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ေခါင္းေဆာင္ကို ဒီမိုကေရစီ ႏိုင္ငံမွာပို႔ထားၿပီးေတာ့တဖက္မွာ စစ္ေရးအကူအညီကို ကြန္ျမဴနစ္ႏိုင္ငံမွာ သြားၿပီးေတာင္းေနတာက လံုးဝမဆီေလ်ာ္ဘူး။ ဦးေႏွာက္မရွိရာက်တယ္။ ဒါေတြေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ အိမ္နီးနားခ်င္း ကြန္ျမဴနစ္ႏိုင္ငံက စိတ္မေကာင္းျဖစ္ၿပီး က်ြန္ေတာ္တို႔ကို လက္နက္မေပးခ်င္

ေတာ့ဘူး။ က်ြန္ေတာ္တို႔ဆိုရွယ္လစ္မူကို လက္ခံၿပီး ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရကို ဖြဲ႔စည္းရမယ္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ ဥကၠဌႀကီးလည္း ကြန္ျမဴနစ္တိုင္းျပည္မွာေနရမယ္။ ဒါမွလည္း ကြန္ျမဴနစ္ႏိုင္ငံက က်ြန္ေတာ္တို႔ကို အင္ႏွင့္

အားႏွင့္ ေထာက္ခံကူညီမယ္။ ၿပီးေတာ့ အိႏိၵယ အေရွ႕ေျမာက္ပိုင္းမွာရွိတဲ့ ေတာ္လွန္ေရးသမားေတြအားလံုးနဲ႔ ေပါင္းၿပီး စုေပါင္းတပ္ဦး (United Front) တစ္ခုဖြဲ႔စည္းရမယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီဗ်ဴဟာနည္းကို ဖီဇိုက လက္မခံဘူး။ က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ အင္အားတခုထဲနဲ႔ ရန္သူကို ႏိုင္မွာမဟုတ္ဘူး။ ေတာ္လွန္ေရးအင္အားစု အားလံုးေပါင္းၿပီး

တိုက္မွ ရန္သူကိုႏိုင္မွာ စသည္ျဖင့္ေျပာကာ ဖီဇ ိုအေပၚ အယံုအၾကည္ မရွိေအာင္ သူ႔အားေထာက္ခံလာေအာင္ မသိနားမလည္သူမ်ားအား ဦးေမြဝါက စည္းရံုးလႈပ္ေဆာ္လာခဲ့သည္။

ဤအခ်ိန္အခါတြင္ ေမြဝါက ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို အသံုးခ်ၿပီး စည္းရုံးေရးမလုပ္ခဲ့သည္မွာ အထက္ပါ အခ်က္အလက္မ်ားအရ သိသာထင္ရွားသည္။

(၇) ေမြဝါ၏ မူဝါဒ အေပၚ အျငင္းအခံု

၁၉၇၈ခုႏွစ္ ဧၿပီလတြင္ စြန္းေခါင္ႏွင့္ စေဖါင္ၾကားတြင္ ဗဟိုစခန္း တည္ေဆာက္ခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ ဦးတီဝဲႏူ (T.Venuh Chakhesang) ကခ်င္ျပည္ ကိုယ္စားလွယ္လည္း ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ တရုတ္ျပည္မွ ျပန္လာသူမ်ား စိတ္ဝမ္းကြဲၿပီး ျပန္လာေၾကာင္းသိ၍ သူလည္းအမိႏိုင္ငံသို႔လာခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ ထိုျပင္ဦးခပ္လန္

လည္း ေခၚထားသည့္အတိုင္း ထိုစခန္းသို႔ ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ ဦးငထိန္ေခြး (Ngathingkhui) တန္ခြန္ခရိုင္ဝန္

မင္းႀကီးသည္ ၁၉၇၇ခုႏွစ္ဇႏၷဝါရီလတြင္ ေရာက္ရွိလာသျဖင့္ ဗဟုစခန္းတြင္ ေနလာသူျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဤအခ်ိန္တြင္ ၁၉၇၆ခုႏွစ္တြင္ ေမြဝါအီဆက္တို႔ အစိုးရ အသစ္ဖြဲ႔စည္းစဥ္ မပါဝင္ခဲ့ေသာ ေခါင္းေဆာင္မ်ား နာဂႏိုင္ငံေရးအေၾကာင္း နားလည္သူ ဝါရင့္ေခါင္းေဆာင္မ်ား ေရာက္ရွိေနခဲ့ၾကသည္။ ဤစခန္းတြင္ ေမြဝါအဖြဲ႔က ဆိုလစ္ဖြဲ႔စည္းရန္ ႏွင့္ ဖီဇိုကိုပယ္ခ်ရန္ စည္းရံုးခဲ့သည္။ က်န္လူမ်ိဳးစုမ်ားျဖစ္ေသာ အန္ဂါမီ၊ ၾကာေခဆန္၊ အာအူ၊

ေရွေပၚမရမ္၊ ခယမ္ညဴးငန္း၊ ေကာ္ညက္၊ က်ြန္ေတာ္တို႔ ဟိုင္းေျမ တို႔က ေခါင္ေဆာင္ႀကီးဖီဇိုကို မပယ္ခ်ရန္ႏွင့္

ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရကို မဖြဲ႔စည္းရန္ မားမားမတ္မတ္ ရပ္တည္ခဲ့သည္။ ဦးတီဝဲႏူႏွင့္ ဦးငထိန္ေခြးတို႔ကေျပာခဲ့

သည္မွာ- ၁၉၇၆ခုႏွစ္မွာ ဖြဲ႔စည္းခဲ့တဲ့ အစိုးရဟာ နာဂလန္းအေျခခံ ဥပေဒအရ တရားမဝင္ဘူး။ အေျခခံဥပေဒ

ကို ဆန္႔က်င္တဲ့ လုပ္ရပ္ျဖစ္တယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ အေျခခံဥပေဒက ဒီမိုကေရစီမူကို

အေျခခံတဲ့ဥပေဒ ျဖစ္တယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕ အစိုးရဖြဲ႔စည္းပံုက ဆိုရွယ္လစ္မူကို အေျခခံၿပီးဖြဲ႔

စည္းထားတယ္။ ၿပီးေတာ့ လက္ရွိအေျခခံဥပေဒအရ ခင္ဗ်ားတို႔ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီရဲ႕

အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ဦးေမြဝါ ႏွင့္ နဖစ ဘၢာေရးဝန္ႀကီး ဦးအီဆက္တိက လြတ္ေတာ္

အစည္းအေဝးေခၚယူဖို႔ အာဏာမရွိဘူး။ လြတ္ေတာ္ အစည္းအေဝးက ဥပေဒအရ သမၼတ

က လြတ္ေတာ္သဘာပတိကို ညြန္ၾကားၿပီး လြတ္ေတာ္သဘာပတိကသာေခၚ ႏိုင္တယ္။

ဒါေၾကာင့္ ၁၉၇၆ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လမွာ ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ အစည္းအေဝးကို လြတ္ေတာ္အစည္း အေဝး

လို႔ မေခၚႏိုင္ဘူး။ လက္ရွိအေျခခံဥပေဒကို ကာကြယ္ထိန္းသိမ္းဖို႔ က်ြန္ေတာ္တို႔မွာ တာဝန္ရွိတဲ့

အတြက္ေၾကာင့္ အစိုးရသစ္ကို ဖ်က္သိမ္းဖို႔လိုတယ္ဟု တင္ျပခဲ့သည္။ ဦးငထိန္ေခြး ကဆက္

လက္၍ေျပာခဲ့သည္မွာ-ေမြဝါခင္ဗ်ားကို သမၼတက ႏိုင္ငံျခားသြားဖို႔ သာ တာဝန္ေပးခဲ့တယ္။

ဒါေၾကာင့္ ခင္ဗ်ားမွာ လြတ္ေတာ္အစည္းေဝး ေခၚဖို႔။ လက္ရွိအေျခခံ ဥပေဒကို ဖ်က္သိမ္းၿပီး

ေတာ့ အစိုးရအသစ္ဖြဲ႔စည္းဖို႔ ဘာမွ အာဏာမရွိဘူး။ ျပည္သူက မသိဘဲနဲ႔ ဘယ္လိုအစိုးရ

ဖြဲ႔စည္းခဲ့သလဲဟု ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ေမြဝါက- ထိုအေျခခံဥပေဒအရ ဖြဲ႔စည္းလာတဲ့ အစိုးရက ရွီေလာင္ စာခ်ဳပ္

ကို လက္ခံၿပီး အလင္းဝင္ကုန္ၿပီ။ ေခါင္းေဆာင္ဆိုတာ ငါတို႔ (ေမြဝါ-အီဆက္) ႏွစ္ေယာက္ဘဲ

က်န္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ငါတို႔မွာ တိုင္းျပည္ကို ကယ္တင္ဖို႔ အစိုးရသစ္ ဖြဲ႔စည္းပိုင္ခြင့္ အာဏာ

အျပည့္အဝ ရွိတယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ က်ြန္ေတာ္တို႔ဟာ ျပည္သူရဲ႕ ကိုယ္စားလွယ္ေတြဘဲ။

ျပည္သူေတြကို ဘာေမးစရာလိုေတာ့သလဲ။ တိုင္းျပည္ကို ကယ္တင္ဖို႔အတြက္ က်ြန္ေတာ္တို႔

ဘာမဆို လုပ္သြားဖို႔လိုတယ္ဟု ေျပာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ သူႏွင့္အတူလုပ္ေနၾကေသာ ျပည္သူ႔ကုိယ္စားလွယ္ေတာ္မ်ားက သူ၏ဆိုရွယ္လစ္မူကို လက္မခံေၾကာင္းကိုမူကား သူကလံုးဝဂရုမထားခဲ့ေပ။ (စာေရးသူမွာ ဗဟိုေကာ္မတီ အဖြဲ႔ဝင္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ အစည္းအေဝးတိုင္းတြင္ ပါဝင္ခဲ့သည္။)

ဦးတီဝဲႏူက ဆက္လက္ေဆြးေႏြးခဲ့သည္မွာ-အဲဒီအစိုးရသစ္ ဖြဲ႔စည္းပံုအရ ဦးဖီဇိုကို

နာဂႏုိင္ငံေတာ္သမၼတအျဖစ္ ႏွင့္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီဥကၠဌ အျဖစ္ တာဝန္ႏွစ္ရပ္ကို

တစ္ဦးတည္းက ထမ္းေဆာင္ဖို႔ အပ္ႏွင္းထားခဲ့တယ္။ ဒါဟာလည္း မွားတယ္။ က်ြန္ေတာ္

တို႔အစက က်င့္သံုးလာတဲ့အတိုင္း ပုဂိၢဳလ္ႏွစ္ဦးက ထိုတာဝန္ႀကီးႏွစ္ရပ္ကို သီးျခားစီ ထမ္း

ေဆာင္ရမယ္။ ဦးဖီဇို နအက ဥကၠဌႀကီးကို ႏိုင္ငံေတာ္၏ သမၼတအျဖစ္ပါ ထားမယ္ဆိုရင္

က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ သမၼတႀကီးက တိုင္းတစ္ပါးမွာ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ေနတဲ့ သမၼတျဖစ္ေနၿပီ။

ဒါဆိုရင္က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ အစိုးရက ျပည္ေျပးအစိုးရ ျဖစ္မလာဘူးလား။ က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕

သမၼတႀကီးက ျပည္တြင္းမွာသာရွိရမယ္။ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ေနတဲ့ သမၼတ မျဖစ္ရဘူး။

က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ အစိုးရက ျပည္ေျပးအစိုးရ မျဖစ္ရဘူးဟု ေဆြးေႏြးတင္ျပသည္။

ကိုမယန္းငါကလည္း-ခင္ဗ်ား (ေမြဝါ) ဟာက်ြန္ေတာ္ရဲ႕ေခါင္းေဆာင္ႀကီးလည္း

ျဖစ္တယ္။ အသက္အရြယ္အရ အစ္ကိုလည္းျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ခင္ဗ်ားရဲ႕လုပ္ေဆာင္

ခ်က္မွာ ျပန္ၿပီးေတာ့ ေလးေလးနက္နက္ စဥ္းစားၿပီးလုပ္ေစခ်င္တယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့

ခုခ်ိန္ခါမွာ နည္းနည္းကေလးမွားလိုက္ရံုနဲ႔ က်ြန္ေတာ္တို႔ တိုင္းျပည္ရဲ႕ စည္းလံုးညီညြတ္

ေရးဟာ ခ်က္ခ်င္းပ်က္ျပားသြားႏိုင္တယ္။ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကို က်ြန္ေတာ္တို႔ နာလူမ်ိဳးေတြက

လက္ခံႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူး။ ဘာေၾကာင့္လည္း ဆိုေတာ့ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားရဲ႕ လူေနမႈစနစ္ဟာ

ဘိုးဖြားစဥ္ဆက္ကစ ဒီမိုကေရစီမူကို အေျခခံတဲ့ စနစ္ျဖစ္တယ္။ ၿပီးေတာ့ မ်ားေသာအားျဖင့္

ယခုအခါမွာ က်ြန္ေတာ္တို႔ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားဟာ ခရစ္ယာန္မ်ား ျဖစ္ၾကကုန္ၿပီ။ ဒါေၾကာင့္

ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကို ဘယ္ေတာ့မွလက္ခံၾကမွာမဟုတ္ဘူး။ ခင္ဗ်ားကထင္မယ္ ခင္ဗ်ားမွာ

လက္နက္ရွိတယ္။ ခင္ဗ်ား ရည္ရြယ္ထားတဲ့အတိုင္း လုပ္ႏိုင္မယ္ထင္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ခင္ဗ်ားက

ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရကို ဖြဲ႔စည္းလိုက္ၿပီဆိုရင္ နာဂျပည္သူေတြက ဓါးႏွင့္လွံနဲ႔ဘဲျဖစ္ျဖစ္ က်ြန္

ေတာ္တို႔ကို ဆန္႔က်င္တိုက္ခိုက္လာၾကမယ္။ အဲဒီအခါမွာ နာဂေသြးေတြက ျမစ္ေရလို စီးဆင္း

မယ္။ က်ြန္ေတာ္တို႔က ဒီအေရွ႕မွာ ဖီဇိုကိုပယ္ခ်ၿပီးေတာ့ ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းရင္လည္း

အေနာက္ဖက္က ျပည္သူေတြက နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္ ဖီဇိုကို ဘယ္ေတာ့မွ

လက္လြတ္မွာ မဟုတ္ဘူး ဆိုတာေသခ်ာတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကြ်န္ေတာ္တို႔ အမ်ိဳးသားစည္း

လံုးညီညြတ္ေရးကို အဓိကအေရးထားၿပီး လုပ္ရမယ္ဟု ေဆြးေႏြးတင္ျပခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္

က်ြန္ေတာ္တို႔၏ ေျပာဆိုအႀကံေပးခ်က္ေတြ အားလုံးကိုေမြဝါးက တစ္ခုမွ လက္မခံခဲ့ပါ။

အထက္ပါေဆြးေႏြးခ်က္မ်ားသည္ ေမြဝါတို႔က ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ေၾကာင့္ သေဘာ

ကြြဲလြဲခဲ့သည္ဟူေသာ စြပ္စြဲခ်က္ႏွင့္ လံုးဝကြာျခားေနသည္ကို စာဖတ္သူတိုင္း သတိထားမိ

မည္ျဖစ္သည္။(ကိုမယန္းငါ တင္ျပေဆြးေႏြးခဲ့သည့္ အတိုင္း ေမြဝါ-အီဆက္ တို႔က ဆိုရွယ္လစ္

အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္မွ၍ နာဂလန္းတြင္ နီရဲေသာေသြး ျမစ္ေရပမာ စီးဆင္းလာခဲ့သည္မွာ

ယခုအခါ ႏွစ္ေပါင္း (၃ဝ) ေက်ာ္လာခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။ ႏွစ္ေပါင္း ၃ဝ ေက်ာ္ၾကာေအာင္ စီးဆင္း

လာခဲ့ေသာ ေသြးျမစ္ႀကီးသည္ မည္မွ်ႀကီးမားေနမည္နည္း။ သို႔ေသာ္ မယန္းငါ၏ စကား

မွန္ကန္သြားၿပီ ဆိုသည္ကို မူကား ေမြဝါ-အီဆက္တို႔ သတိမမူၾကသည္သာမက ေသြးျမစ္ႀကီး

စီးဆင္းမႈ ရပ္တန္႔မသြားေအာင္ အင္တိုက္အားတိုက္ လုပ္ေနၾကသည့္အလား လုပ္ေဆာင္

ေနၾကဆဲပင္တည္း။)

ဤစခန္းသစ္သို႔ေရာက္လာေသာအခါ ဦးအီဆက္သည္လည္း မတ္လ (၂၂)

ရက္တြင္ ေျပာခဲ့ေသာ သူ႔စကား ကို ေမ့ေလ်ာ့ၿပီး ဦးေမြဝါေျပာသည့္ အတိုင္းလုပ္ေနခဲ့သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ဦးတီဝဲႏူက သူ႔အားေျပာခဲ့သည္မွာ-အီဆက္ ခင္ဗ်ားကို က်ြန္ေတာ္တို႔က

က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ခင္ဗ်ားက ခုလိုေမြဝါကို ေထာက္ခံ

ေနမယ္ဆိုရင္။ ေနာက္မွာ က်ြန္ေတာ္တို႔က ခင္ဗ်ားကို ပယ္ခ်ခဲ့တယ္လို႔ ေျပာႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူး

ေနာ္ဟု ေျပာခဲ့သည္။ ထိုအခါ ျပႆနာကို ပါလီမန္လြတ္ေတာ္ (Tarar Hoho) တြင္ ပါလီမန္

အမတ္တို႔၏ မဲျဖင့္ ဆံုးျဖတ္အေျဖရွာရန္ ေမြဝါ၏ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကို ဆန္႔က်င္သူမ်ားက

ဆံုးျဖတ္ခဲ့ၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း တားတာေဟာ္ေဟာ အစည္းအေဝး ေခၚေပးရန္

ေခါင္းေဆာင္ႀကီး ႏွစ္ေယာက္အား တိုက္တြန္းခဲ့သည္။ ထိုတားတာေဟာ္ေဟာတြင္ အမ်ား.

သေဘာထားကို လက္မခံပါက အယုံအၾကည္မရွိ အဆိုတင္ၿပီး သူတို႔ႏွစ္ေယာက္ အား

ေခါင္းေဆာင္မႈမွ ဖယ္ရွားရန္ ကိုမယန္းငါ၏ ေနအိမ္တြင္ ဦးတီဝဲႏူ၊ ငထိန္ေခြး၊ ဦးခပ္လန္၊

က်ြန္ေတာ္တို႔ငါးေယာက္ တိတ္တဆိတ္ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသည္။ ထိုေန႔တြင္ အီဆက္ကို မပယ္ဘဲ

ေခါင္းေဆာင္မႈ တစ္ေနရာရာေပးရန္ မယန္းငါက အႀကံျပဳခဲ့သည္။ ဤအႀကံသည္ ေမြဝါႏွင့္

အီဆက္တို႔အား ခြဲပစ္ရန္ေကာင္းေသာ အႀကံျဖစ္ခဲ့သည္။ (ေနာင္တြင္ ၾကာေခဆန္

အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္ အဘီးက အီဆက္ႏွင့္ ေမြဝါတို႔ကို က်ြန္မတို႔ ခြဲမပစ္ခဲ့တာ မွားခဲ႔တယ္

ဟု ေကာက္ခ်က္ခ်ခဲ့သည္)။

နာဂတပ္မေတာ္ အရာရွိမ်ားကလည္း ေမြဝါးကအေလ်ာ့ မေပးပဲ ဆိုရွယ္လစ္အစိုး

ရဖြဲ႔စည္းရန္ ဖီဇိုအား ဖယ္ရွားရန္ အတင္းအဓမၼ လုပ္မည္ဆိုပါက အာဏာသိမ္းမည္ဟု

အသင့္ျပင္ဆင္ထားခဲ့ၾကသည္။ သူတို႔သည္ တရုတ္ျပည္မွစ ေမြဝါအေပၚ အခဲမေက်

ေရာက္လာသူမ်ားျဖစ္ၾကသည္။ တန္ခြန္စစ္ဗိုလ္မ်ားကိုလည္း တပ္ေရးဗိုလ္ႀကီး အျဖစ္

မထားခဲ့ၾကပါ၊ ေမြဝါ-အီဆက္တို႔ကလည္း နအက ႏွင့္ နဖစကို ျဖဳတ္ခ်ရန္ သူတို႔၏ အဆိုကို

တားတာေဟာ္ေဟာတြင္ အမတ္တစ္ေယာက္မွ် ေထာက္ခံမည္ မဟုတ္ေၾကာင္း သိေသာ

ေၾကာင့္ လြတ္ေတာ္အစည္းအေဝး မေခၚခဲ့ပါ။ တားတာေဟာ္ေဟာ အစည္းအေဝး ေခၚမည့္

အစား အေရးေပၚအစည္းအေဝးကိုသာ ေခၚယူၿပီး ၁၉၇၈ခုႏွစ္ ေမလ (၁၆) ရက္မွ (၁၈)

ရက္အထိ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ႏွင့္ နာဂတပ္မေတာ္၏ တံဆိပ္ အတြက္ေဆြးေႏြးခဲ့သည္။

ထိုပထမအခ်က္ႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ေမြဝါက -က်ြန္ေတာ္တို႔က ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို

အလင္းဝင္ အရွံဳးေပးတဲ့ စာခ်ဳပ္ဘဲလို႔ ရွံဳ႕ခ်ခဲ့ၿပီ။ ဒါေၾကာင့္ အဲဒီစာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုတဲ့ေနာက္မွာ

ခုေျမေပၚေရာက္ေနတဲ့ နာဂအမ်ိဳးသားေရးမွာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္လာခဲ့သူေတြဟာ ထိုစာ

ခ်ဳပ္ကို လက္ခံသူေတြလို႔ သတ္မွတ္ရမယ္ဟု ေျပာသည္။ သို႔ေသာ္အျခားသူေတြက-က်ြန္ေတာ္တို႔ ထိုစာခ်ဳပ္ကို ၁၉၇၆ခုႏွစ္ ဩဂုတ္(၁၆) ရက္မွာ ရွဳံ႕ခ်ခဲ့ၿပီဘဲ။ ဒါလုပ္သင့္လုပ္ထိုက္တဲ့ အလုပ္ကို က်ြန္ေတာ္တို႔ အခ်ိန္မွီလုပ္ခဲ့တယ္။ ဒါကိုက်ြန္ေတာ္တို႔ထပ္ၿပီး ေျပာေနဖို႔ ေဆြးေႏြးေနဖို႔မလိုေတာ့ဘူး။ ၿပီးေတာ့ စာခ်ဳပ္မွာ ဆိုင္းထိုးသူေတြကလြဲလို႔ ေျမေပၚေရာက္ေနတဲ့ တိုင္းျပည္ အမႈထမ္းေဆာင္သူေတြအားလံုးကို ထိုစာခ်ဳပ္လက္ခံသူေတြလို႔သတ္မွတ္လို႔မရဘူး။ သူတို႔ဒီဘက္လာရင္လည္း သူတို႔ရဲ႕ ရာထူးအတိုင္းဘဲ က်ြန္ေတာ္တို႔က လက္ခံရမယ္ဟု ေျပာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ေမြဝါက သူ႔၏အာဏာပါဝါကို အသံုးခ်ၿပီး ပယ္ခ်ခဲ့

သည္။

ဒုတိယအခ်က္မွာ အီဆက္ႏွင့္ ေမြဝါ ႏွစ္ေယာက္က -နာဂတပ္မေတာ္၏ အလံႏွင့္

တံဆိပ္တြင္ ခရစ္ေတာ္၏ လက္ဝါးကပ္တိုင္ပံုကိုဆြဲၿပီး ထိုပံု၏ ေအာက္တြင္ နာဂလန္းသည္

ခရစ္ေတာ္အတြက္ ျဖစ္သည္ (Nagaland for Christ) ဟုေရးရန္ တင္ျပလာခဲ့သည္။ထိုအခ်က္ကိုလည္း ေမြဝါအီဆက္မွလြဲ၍ အျခားေသာ ေခါင္းေဆာင္မ်ားက လက္မခံခဲ့ပါ။ အေၾကာင္းမွာ နာဂတပ္မေတာ္သည္ ခရစ္ေတာ္၏တပ္မေတာ္မဟုတ္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ တပ္မေတာ္ျဖစ္သည္ဟု ေခ်ပခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္က အမ်ားသေဘာမတူေသာ္လည္း သူတို႔ကဆံုးျဖတ္ထားလိုက္ၿပီးဒါကို ျဖဳတ္လို႔မရ

ေတာ့ဘူးဟု ေျပာခဲ့၍ထိုကိစၥ ဆက္လက္မေဆြးေႏြးခဲ့ေတာ့ပါ။

အထက္တြင္ေဖၚ ျပသည့္အတိုင္း အေရွ႕နာဂေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီ (အနလက)

ဥကၠဌ ဦးခပ္လန္ႏွင့္ သူ၏ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္တို႔သည္လည္း သူတို႔၏တပ္

သား (၃ဝ) ႏွင့္အတူ နအက ဗဟိုစခန္းတြင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ႏွင့္ အတူ ေနလာခဲ့သည္မွာ ဧၿပီ

ေမ ႏွစ္လရွိလာခဲ့သည္။ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္အား နအက၊ နဖစ ေခါင္းေဆာင္မ်ား အၾကား

ေမြဝါ၏ မူေပၚလစီအေပၚ သေဘာကြဲလြဲေနေသာအခ်ိန္တြင္ ေမြဝါ အီဆက္တို႔အား ေထာက္ခံ

မႈမေပးရန္ ဦးတီဝဲႏူႏွင့္ မယန္းငါတို႔က ပန္ၾကားထားခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း ၁၉၇၈ခုႏွစ္

ေမလ (၂၃) ရက္တြင္ ေမြဝါႏွင့္ အီဆက္တို႔က အေရွ႕နာဂ ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီသည္

နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီႏွင့္ ေပါင္းလိုက္ေၾကာင္း နအက ဒု-ဥကၠဌ အီဆက္ႏွင့္ အနလက

ဥကၠဌ ဦးခပ္လန္တို႔က လက္မွတ္ေရးထိုးရန္ စီစဥ္သည့္အခါ ဦးခပ္လန္က လက္မွတ္မထိုး

ဘဲ ျငင္းဆန္ခဲ့သည္။၊ ထိုလက္မွတ္ေရးထိုးရန္ အခမ္းအနားအတြက္ ဝက္တစ္ေကာင္ဝယ္ၿပီး

အထူးအစားအေသာက္အျဖစ္ စီစဥ္ခဲ့သည္။ ထိုသို႔အကုန္လံုးစီစဥ္ထားၿပီးမွ ဦးခပ္လန္က ျငင္းဆန္ခဲ့ျခင္းမွာလည္း ၁၉၇၈ခုႏွစ္ ေမလ (၁၁-၁၂) ရက္တြင္ ခြန္ႏိုးမား ရြာ၌ က်င္းပခဲ့ေသာ နာဂအမ်ိဳးေကာင္စီ အစည္းအေဝး၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ၾကားသိရေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ ထိုအစည္းအေဝးတြင္ နအက ထိပ္တန္းေခါင္းေဆာင္မ်ား ဥကၠဌ ဦးဖီဇို ဒု-ဥကၠဌ အင္းကုန္မေရန္၊ အေထြေထြ အတြင္မွဴး ဦးေမြဝါတို႔၏

ေခါင္းေဆာင္မႈကို ထပ္မံအတည္ျပဳေၾကာင္း ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ခဲ့သည္။ ထိုတရားဝင္

အစည္းအေဝးက ၁၉၇၆ခုႏွစ္တြင္ ဦးအီဆက္အား နအက ဒု-ဥကၠဌအျဖစ္ ေမြဝါက

တင္ေျမာက္ခဲ့ျခင္းကို အသိအမွတ္မျပဳေၾကာင္း သိရေသာေၾကာင့္ ဦးခပ္လန္က အီဆက္ႏွင့္

ဆိုင္းထိုးရန္ ျငင္းဆန္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္၏ အစိုးရကိုလည္း လမ္းတဝက္

အစိုးရဟု ဦးခပ္လန္က ေခၚေဝၚခဲ့သည္။ ဤသို႔ေခၚေဝၚျခင္းမွာ သူတို႔အား ႏိုင္ငံျခားႏွင့္

ဆက္သြယ္ရန္သာ အာဏာေပးခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ သူတို႔ကို လြတ္ခဲ့ေသာ ေခါင္းေဆာင္မ်ားဆီ

မေရာက္ဘဲ လမ္းတဝက္တြင္ အစိုးရအသစ္ ဖြဲ႔စည္းေသာေၾကာင့္ လမ္းတဝက္အစိုးရဟု

ေခၚခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ခြန္ႏိုးမား (ဖီဇိုရြာ) တြင္က်င္းပခဲ့ေသာ ထိုနာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ အစည္းအေဝး

(NNC General Meeting) သည္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ပထမဦးဆံုး

က်င္းပခဲ့ေသာ အစည္းအေဝးျဖစ္သည္။ ထိုအစည္းအေဝးကလည္း ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို

အေလးမမူ မသိက်ဴးက်ြန္ျပဳခဲ့သည္။ အေၾကာင္းမူကား ထိုစာခ်ဳပ္သည္ တရားမဝင္ေသာ

စာရြက္စာတမ္း တစ္ခုသာ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ပင္တည္း။ က်ြန္ေတာ္တို႔ တားတာေဟာ္ေဟာ(လြတ္ေတာ္) အစည္းအေဝး ေကာင္းေကာင္းထိုင္ႏိုင္ရန္ အေျခအေနရွိခဲ့သည္။ ရန္သူလာေသာ္လည္း ရဲေဘာ္အင္းအား လက္နက္အင္းအား ေကာင္းသျဖင့္ ရာႏႈန္းျပည့္ ခုခံႏိုင္စြမ္းရွိခဲ့သည္။ ကိုယ္စားလွယ္ေတာ္မ်ား အမတ္မ်ား

လည္း ျပည့္စံုသေလာက္ ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ အစည္းေဝးအတြက္ ရိကၡာေတြလည္း

လံုေလာက္စြာ စခန္းတြင္ ေရာက္ရွိခဲ့သည္။ ထိုအခါ ဗမာ့စစ္တပ္ တပ္ခြဲတစ္ခုသည္ စေဖါင္

ရြာသို႔ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေမြဝါအီဆက္တို႔က ရန္သူလာသည္ဟု ဆင္ေျခေပး

ၿပီး အစည္းအေဝး မလုပ္ေတာ့ဘဲ စခန္းကိုပစ္ထားၿပီး တပ္ရင္း (၂) ဘက္သို႔ တက္သြားခဲ့

သည္။ သို႔ေသာ္ တန္ခြန္ခရိုင္ဝန္မင္းႀကီးႏွင့္ အဖြဲ႔တိုု႔သည္ ထိုစခန္းတြင္ပင္ ေနထားခဲ့ေၾကာင္း

သိရ သည္။ ဗမာစစ္တပ္ဖြဲ႔မွာလည္း သူတို႔၏စစ္ေၾကာင္းမွဴးဗိုလ္ႀကီး စေဖါင္တိုက္ပြဲတြင္ က်ဆံုး

ေသာေၾကာင့္ ခ်က္ခ်င္းျပန္ဆုတ္သြားခဲ့သည္။

က်ြန္ေတာ္တို႔ တပ္ရင္း(၂) ဖက္သို႔အတူတူတက္သြားခဲ့ၾကသူမ်ားမွာ ဦးအီဆက္၊

ဦးခပ္လန္၊ ဦးတီဝဲႏူ၊ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္၊ အနလက ရဲေဘာ္ (၃ဝ) ႏွွင့္အျခားရဲေဘာ္

ရဲေမမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။ ဦးေမြဝါက သူ႔လူေတြႏွင့္အတူ ခယမ္ညဴးငန္း နယ္ေျမတြင္ ေနရစ္ခဲ့

သည္။ တပ္ရင္း(၂) စခန္းသည္ လိုင္ေနာင္နယ္ ဆိတ္ဘားရြာတြင္ခ်ခဲ့သည္။ ထိုရြာ သို႔ေရာက္

ရွိသြားေသာအခါ ဦးအီဆက္ႏွင့္ ဦးခပ္လန္တို႔သည္ စခန္းသို႔တက္သြားခဲ့သည္။ ထိုစခန္းမွ

သူတို႔ ႏွစ္ေယာက္က အစည္းအေဝး အစီအစဥ္လုပ္ၿပီး ဗဟိုေကာ္မတီ အစည္းအေဝးေခၚရန္

ျဖစ္သည္။ ဦးတီဝဲႏူ၊ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္ ႏွင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔က ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္၏

တပ္မဟာစခန္း လားခ်င္းစခန္းသို႔လာခဲ့ၾကသည္။ ဦးခပ္လန္လည္း အီဆက္ ႏွင့္သူတို႔

ႏွစ္ေယာက္က ဗဟိုေကာ္မတီ အစည္းအေဝးကို ၁၉၇၈ခုႏွစ္ ဇူလိုင္(၂၅) ရက္တြင္ ျပဳလုပ္မည္

ျဖစ္ေၾကာင္း အစည္းအေဝးဖိတ္စာမ်ားကို ျဖန္႔ေဝေစၿပီးေနာက္ သူ႔၏ဗဟိုစခန္း ပါပုန္ စခန္းသို႔

ျပန္သြားခဲ့သည္။ဤအစည္းအေဝးတြင္ ဦးခပ္လန္ႏွင့္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ထုန္းေဘာ္ ႏွစ္ေယာက္က

သေဘာထားကြဲလြဲေနေသာ က်ြန္ေတာ္တို႔ နအက၊ နဖစ ေခါင္းေဆာင္မ်ားၾကားတြင္ ၾကားေန

အျဖင့္ ေစ့စပ္ေဆြးေႏြးေပးရန္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ထိုဗဟို ေကာ္မတီ အစည္းအေဝးတြင္

ဦးခပ္လန္သည္ မပါမျဖစ္ေသာ ပုဂၢိဳလ္အျဖစ္ က်ြန္ေတာ္တို႔မွတ္ယူခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္

က်ြန္ေတာ္၊ ဦးတီဝဲႏူ၊ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္ တို႔သည္ လားခ်င္းစခန္းမွ ဦးခပ္လန္အား

ေစာင့္ေနခဲ့သည္။ သူမလာေသာေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔ သံုးေယာက္လည္း အစည္းအေဝးသို႔

မသြားဘဲေနခဲ့ၾကသည္။ သူအစည္းအေဝးမလာႏိုင္ခဲ့ျခင္းမွာ ဒံုဟီးအေရးအခင္း ေပၚေပါက္

ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ဟု ဦးခပ္လန္ကေျပာခဲ့သည္။ ျဖစ္ပံုမွာ-

(၈) ဒံုဟီးအေရးအခင္း

ေရွ႕တြင္ေဖၚျပသည့္အတိုင္း တရုတ္ျပည္မွျပန္လာေသာအခါ သူတို႔၏ ရြာလူႀကီး

သံုးေယာက္အား သတ္ခဲ့ၿပီးေနာက္ ဒံုဟီးရြာသားမ်ားသည္ ဗမာ့တပ္မေတာ္ႏွင့္ေပါင္းၿပီး နာဂ

အမ်ိဳးသားေရးလႈပ္ရွားမႈကို အျပတ္ေခ်မႈန္းရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ၾကေၾကာင္း။ ထိုဆံုးျဖတ္ ခ်က္အရ

ရြာသား (၁၈) ေယာက္သည္ နန္ယံုးနယ္ေျမတြင္ နာဂတပ္မေတာ္သားမ်ား၏ သြားလာ

လႈပ္ရွားမႈကို ေထာက္လွန္းရန္ ေတာခိုသြားခဲ့သည္ဟုဆိုသည္။ ထိုအဖြဲ႔က နာယန္း ဧရိယာမွ

အသက္ (၁၂) ႏွစ္အရြယ္ရွိေသာမိန္းကေလးအား သတ္ခဲ့သည္။ ထိုအဖြဲ႔ထဲမွ ဝါးေရွာမ္

(Washom) အား အနလက တပ္ဖြဲ႔မွ ဇူလိုင္လတြင္ ဖမ္းမိခဲ့ရာ ထိုသူက သူတို႔၏

လွ်ိဳ႕ဝွက္အစီအစဥ္မ်ား အားလံုးကို ေဖၚထုတ္ခဲ့သည္။ သူတို႔၏ အစီအစဥ္မွာ ဗမာစစ္တပ္ႏွင့္

ေပါင္းၿပီး နာဂအမ်ိဳးသားေရးလႈပ္ရွားမႈတြင္ ပါဝင္လႈပ္ရွားသူမ်ား အားလံုးအား ရွင္းပစ္ရန္

ျဖစ္သည္ဟု ဆိုသည္။ သူသည္ စစ္ေဆးေမးျမန္းေသာအခါ ဖံုးကြယ္ျခင္းမရွိ အားလုံး ဖြင့္

ေျပာခဲ့ေၾကာင္း၊ စိုးရိမ္စိတ္ ေၾကာက္စိတ္လည္း လံုးဝမျပခဲ့ေၾကာင္း၊ သူ႔အား ပစ္သတ္ရန္

က်င္းတူးၿပီး ထိုင္ခိုင္းသည္အထိ ဘာမွလည္းေၾကာက္စိတ္မျပခဲ့ေၾကာင္း စစ္ေဆးသူမ်ားက

ေျပာခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ ထိုဇူလိုင္လမွာပင္ ဒံုဟီးရြာလူႀကီးမ်ားက နန္ယံုးတပ္စခန္းသို႔ ေပးပို႔ေသာ

စာကို ယန္းမန္ (Yangman) ရြာမွ အနလက တပ္က ဖမ္းမိခဲ့ျပန္သည္။ ထိုစာထဲတြင္

သူတို႔ ရြာသားမ်ားအားလံုးအား နန္ယံုးသို႔အျမန္ဆံုး လာေခၚရန္ ေရးထားေၾကာင္း။

ဗမာ့တပ္မေတာ္ႏွင့္ ေပါင္းၿပီး နာဂေတာ္လွန္းေရးကို အျပဳတ္တိုက္မည္ဟု ေရးထားေၾကာင္း

သတင္း ရရွိခဲ့ျပန္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဒံုဟီးရြားသားမ်ားႏွင့္ နားလည္မႈ ေျပလည္မႈ ျပန္လည္

ရရွိေအာင္ က်ြန္ေတာ္ႀကိဳးစားခဲ့ျပန္သည္။ လားခ်င္းရြာမွ ရြားသားႏွစ္ေယာက္လြတ္ၿပီး

ဒံုဟီးရြာလူႀကီး မ်ားအားေခၚခိုင္းသည္။ သို႔ေသာ္ ဦးဝါခါးႏွင့္ လူငယ္ႏွစ္ေယာက္သာ

လာခဲ့သည္။ လူႀကီးေတြအေပၚ က်ြန္ေတာ္တို႔ ဘာမွလည္းလုပ္မည္ မဟုတ္ေႀကာင္း။

က်ြန္ေတာ္တို႔နာဂ အစိုးရႏွင့္ ဒံုဟီးအၾကားျပႆနာ မျဖစ္ေအာင္ ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္

ေဆြးေႏြးလိုေၾကာင္း ဘာမွလည္း ေႀကာက္ရြံ႕စိတ္မရွိဘဲ လူႀကီးေတြလာၿပီး လာေတြ႔ဆံုပါရန္

ေခၚခိုင္းခဲ့ျပန္သည္။ ေနာက္တရက္တြင္ ဦးဝါးခါးသည္ လူငယ္ေလးတစ္ေယာက္ႏွင့္ ျပန္လာခဲ့ၿပီး

လူႀကီးေတြ မလာႏိုင္ေႀကာင္း လာေျပာခဲ့သည္။ ထို႔ေႀကာင့္ ဦးဝါခါးကိုသာ ရြာလူႀကီးမ်ား

အေနျဖင့္ ရန္သူႏွင့္ေပါင္းၿပီး ကိုယ့္နာဂအစိုးရကို ဆန္႔က်င္ၿပီး လံုးဝ မလုပ္ႀကရန္ ေျပာခိုင္းခဲ့

သည္။

ထိုအခ်ိန္တြင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ မလာႏိုင္ခဲ့ေသာ္လည္း ဦးေမြဝါ အီဆက္တို႔က တပ္ရင္း

(၂) တြင္ ဗဟိုေကာ္မတီ အစည္းအေဝးကို ဩဂုတ္လ (၂) ရက္မွာက်င္းပခဲ့သည္။ ထိုအစည္း

အေဝးတြင္ အမ်ားက သေဘာမတူေသာ္လည္း ေမြဝါ၏ အဆိုျပခ်က္အတိုင္း ဆံုျဖတ္ခ်က္

မ်ားကိုခ်ခဲ့ေသာေၾကာင့္ ေမြဝါ၏မူဝါဒကို ဆန္႔က်င္သူမ်ားကပိုၿပီး မေက်မနပ္ျဖစ္လာခဲ့ၾက

သည္။ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ားမွာ ေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္သည္။

(၁) ဗဟိုေကာ္မတီဝင္ျဖစ္ရန္ နာဂအမ်ိဳးသားေရးအတြက္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္

သူမ်ား မည္သူမဆို အေရွ႕နာဂနယ္ေျမတြင္လာၿပီး လုပ္သက္ ငါးႏွစ္ျပည့္ရမည္၊

(၂) ေဆးလိပ္သမားႏွင့္ အရက္သမားမ်ားအား ဗဟိုေကာ္မတီဝင္အျဖစ္လက္ခံမည္မဟုတ္၊

(၃) နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ဥကၠဌ ဦးဖီဇိုအား ၁၉၈ဝခုႏွစ္တြင္ တိုင္းျပည္သို႔

ျပန္လာရန္ေခၚမည္။ မလိုက္နာပါက သူ႔အားေခါင္းေဆာင္အျဖစ္မွ ဖယ္ရွား ပစ္မည္၊

ဤဆံုးျဖတ္ခ်က္အရ မယန္းငါႏွင့္တကြ ဦးေမြဝါ၏ေပၚလစီကို ဆန္႔က်င္သူမ်ား

အားလံုးနည္းပါး ဗဟိုေကာ္မတီဝင္ မျဖစ္ႏိုင္ေတာ့ေပ။ ထို႔ေၾကာင့္ ဗဟိုေကာ္မတီတြင္ ေမြဝါ

အီဆက္တို႔အား အာခံမည့္သူမရွိေတာ့ေပ၊ သူတို႔ႀကိဳက္သလိုလုပ္ႏိုင္ရန္ လမ္းေဖါက္ယူ

လိုက္ျခင္း ျဖစ္သည္။ ၁၉၇၆ခုႏွစ္တြင္ အာအူ (Ao) လူမ်ိဳးေခါင္းေဆာင္ ဦး အင္းကုန္မေရန္

(Imkongmeren) နအက ဒု-ဥကၠဌအား ေမြဝါက ပယ္ခ်ခဲ့သျဖင့္ အာအူတို႔ အင္းကုန္

မေနရန္အား ၾကည္ညိဳေလးစားသူမ်ား ေမြဝါ အေပၚ မေက်မနပ္ျဖစ္ခဲ့သည္။ ဒီတခါ ဦးဖီဇိုအား

ပယ္ခ်မည္ဆိုေသာေၾကာင့္ အန္ဂါမီ ၾကာေခဆန္မ်ားအျပင္ ဦး ဖီဇိုအား ၾကည္ညိဳေလးစားသူ

မ်ား အားလံုးက မေက်မနပ္ ျဖစ္လာခဲ့ၾကသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ဤအစည္းအေဝး ေနာက္ပိုင္းတြင္ ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး ဝဲဆားေဇာ္(Lt.Col Vesazo Chakhesang) က ေမြဝါ၏ မူဝါဒကို ဆန္႔က်င္သူေတြအားလံုး က်ြန္ေတာ့ေနာက္ လိုက္ခဲ့ဟုေခၚလိုက္ရာ ေမြဝါအားဆန္႔က်င္သူမ်ားအားလံုး သူ႔ေနာက္လိုက္ပါသြားၾကေၾကာင္း က်ြန္ေတာ္တို႔သတင္းရရွိခဲ့သည္။ ထိုအခါ က်ြန္ေတာ္လည္း က်ြန္ေတာ့္ရဲေဘာ္မ်ားအား သြားၾကည့္ရန္ တပ္ရင္း (၂) သို႔သြားရန္လိုသျဖင့္ ထိုသို႔သြားမည့္ အေၾကာင္းကုိ ေျပာရန္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ထုန္းေဘာ္ဆီသြားသည္။ သူႏွင့္ ဦးကြယ္ခစ္ (Koikhip)

ဗိုလ္မွဴးႀကီး ခြန္းေလာမ္ (Col.Khulom) တို႔ထိုင္ၿပီးေဆြးေႏြးၾကသည္ကို သြားေတြ႔သည္၊ ထိုအခါ အေရွ႕နာဂေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီသည္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္ မေပါင္းေသးသျဖင့္ သူတို႔၏ အစည္းအေဝးတြင္ က်ြန္ေတာ္တို႔အား ေခၚေလ့မရွိသလို က်ြန္ေတာ္တို႔ နအက နဖစ အစည္းေဝးသို႔ လည္း သူတို႔ (နအလက) အားေခၚေလ့ မရွိခဲ့ပါ။

က်ြန္ေတာ္ သူတို႔အား သြားမည့္ကိစၥအေၾကာင္းကို ေျပာျပသည္။ သူတို႔လည္း သူတို႔ ေဆြးေႏြးေနၾကသည့္ ကိစၥကို က်ြန္ေတာ္အားေျပာျပသည္။ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္က ဒံုဟီးရြာကို

က်ြန္ေတာ္တို႔အေရးမယူလို႔ မရေတာ့ဘူး။ ဒီကိစၥအတြက္ က်ြန္ေတာ္တို႔ေဆြးေႏြး ေနၾကတာ

ျဖစ္တယ္ဟု ေျပာသည္။ က်ြန္ေတာ္သူတို႔အား ေျပာခဲ့သည္မွာ- ဒီျပႆနာ အတြက္

က်ြန္ေတာ္တို႔ တရြာသားလံုးကို အျပစ္တင္လို႔မရဘူး။ တခ်ိဳ႕လူႀကီးေတြကသာ လုပ္ေနတာ။

ဒါေၾကာင့္ ဒီကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး အေရးယူမယ္ဆိုရင္ ေကာင္းေကာင္း စစ္ေဆးၿပီးမွ

မွားတဲ့လူႀကီးေတြကို အေရးယူရမယ္။ မသိနားမလည္သူေတြ ကေလးမိန္းမေတြ (နာဂ

စကားနဲ႔- ဝါးႏူး ဝါးဆား ယဲက်စ္ ေနာ္ဆား) အကုန္လံုးေပၚအေရးယူလို႔မရဘူး။ အိမ္ေတြ

စပါးတိုက္ေတြကို မီးရွဳံ႕ပစ္တာမ်ိဳးကုိလည္း က်ြန္ေတာ္တို႔ မလုပ္သင့္ဘူးဟု ေျပာခဲ့သည္။

က်ြန္ေတာ္ ဦးတီဝဲႏူးႏွင့္ အတူ တပ္ရင္း (၂) သို႔သြားရန္ ရဲေဘာ္ (၅) ေယာက္ႏွင့္

လားခ်င္းစခန္းမွ ထြက္လာခဲ့ၾကသည္။ ေကးရွန္ ရြာသို႔ေရာက္ေသာအခါ တပ္ရင္း (၂) မွ

ထြက္လာၾကသူမ်ားသည္ ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး ဝဲဆားေဇာ္က ဦးေဆာင္ၿပီး ထိုရြာတြင္ ေနၾက

သည္ကို သြားေတြ႔သည္၊ ဥိးတီဝဲႏူးသည္ သူတို႔ႏွင့္ေတြ႔ၿပီး ထိုေကးရွန္ရြာတြင္ ေနရစ္ခဲ့သည္။

က်ြန္ေတာ္ကား တပ္ရင္း(၂) စခန္းအေရာက္သြားခဲ့သည္။ တပ္ရင္း (၂) တြင္ ေမြဝါ အီဆက္

မယန္းငါ ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး ဆပုန္တို႔ႏွင့္အတူ ရဲေဘာ္ အနည္းငယ္ေလာက္သာ ရွိေတာ့သည္

ကို သြားေတြ႔သည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ ဟိုင္းေျမနာဂ ရဲေဘာ္မွာ ရားဆီးကရန္း အီဆက္၏

သက္ေတာ္ေစာင့္ တစ္ေယာက္သာ က်န္ေတာ့သည္။ ေမြဝါက ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး ဝဲဆားေဇာ္

၏လုပ္ရပ္ အားလံုး အတြက္ ဦးတီဝဲႏူးအား အျပစ္တင္သည္။

ထိုစခန္းတြင္ၾကာၾကာ မေနဘဲ က်ြန္ေတာ္ျပန္ေခါက္လာခဲ့သည္။ ဤတခါတြင္ ေကး

ရွန္ဘက္မတက္ဘဲ Tokie, Lumnu, Chamkok လမ္းျဖင့္လာခဲ့သည္။ အစီအစဥ္

မွာ-ဘာဘဲျဖစ္ျဖစ္ ဒံုဟီးရြာသြားၿပီး က်ြန္ေတာ္တို႔ၾကား ျဖစ္ေနေသာျပႆနာကို ေအးေဆးစြာ

ေျပလည္သြားေစရန္ ဒံုဟီးရြာလူႀကီးေတြႏွင့္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမည္ဟု ဆံုးျဖတ္ၿပီးလာခဲ့ ျခင္း

ျဖစ္သည္။Lumnu မွ ဂေရး ဘုန္က်ဳံးရြာသို႔ ေန႔လယ္ (၁၂) နာရီေလာက္တြင္ေရာက္သျဖင့္

ေန႔လယ္စာစားၿပီး ဒံုဟီးရြာသို႔တက္ရန္ ရဲေဘာ္ေတြအား ထမင္းခ်က္ခိုင္းသည္။ က်ြန္ေတာ္

တို႔ထမင္းစားၿပီး ထြက္ခါနီးတြင္ ဂေရးရြာ ဥကၠဌ ဦးဝန္ႀကံဳး ဒံုဟီးရြာမွ ေရာက္ရွိလာသည္။

က်ြန္ေတာ္တို႔ ဒံုဟီးရြာတက္မလို႔။ ဒံုဟီးရြာအေျခအေန ဘယ္လိုလဲဟု သူကစကား စမေျပာခင္

အရင္ေမးလိုက္သည္။ သူက ဟဲ- ဒံုဟီးေပ်ာက္ၿပီ။ ေယာက္်ားေတြ အသက္ (၁၂) ႏွစ္အထက္

က်ြန္ေတာ္တို႔နာအစိုးရက သတ္လိုက္ၿပီဟု တအံ့တဩေျပာသည္။ အနီးအနား ရြာမွာ

ရွိတဲ့ေဆြမ်ိဳးသားခ်င္းေတြက မိဘမဲ့ကေလးေတြ မုဆိုးမေတြကို လာေခၚယူပါလို႔ ေခၚတဲ့ အတြက္

က်ြန္ေတာ္လည္း သြားၿပီးလာခဲ့တယ္ ဟုေျပာသည္။ ထိုစကားႀကားရၿပီး အံ့ဩဝမ္းနည္းခဲ့

သည္။ အစီအစဥ္ကို ေျပာင္းၿပီး ရွန္းတီးရြာဘက္ တက္သြားခဲ့သည္။ စခန္းေရာက္မွ အနလက

ဥကၠဌႀကီး၏ အမိန္႔အရ ထိုသို႔အေရးယူခဲ့ေၾကာင္း ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္က ေျပာျပသည္။ ထိုေန႔တြင္

သတ္ခဲ့သည့္ ရြာသားမ်ားမွာ ၁၃ဝ ေက်ာ္ ျဖစ္ေၾကာင္းသိရသည္။

ဤအေရးအခင္းမွလြတ္ေျမာက္သြားသူမ်ားမွာ က်ြန္ေတာ့္စကားျပန္လုပ္ခဲ့သူ

ဦးဝါခါး တစ္ေယာက္ႏွင့္ ခရီးသြားေနသူမ်ားသာ ျဖစ္ေၾကာင္း သိခဲ့ရသည္။ ဦးဝါခါးသည္ လူႀကီး

တို႔၏ နာဂဆန္႔က်င္ေရး အစီအစဥ္တြင္ မပါဝင္ခဲ့ေၾကာင္း။ သူတို႔ ရြာအေပၚ အေရးယူေသာေန႔

၁၉၇၈ ဩဂုတ္လ (၂၈) ရက္တြင္လည္း သူကအိမ္တြင္ မအိပ္ဘဲ စပါးတိုက္တြင္ အိပ္ေနခဲ့

ေသာေၾကာင့္ လြတ္ေျမာက္ခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။

(၉) စစ္အာဏာသိမ္းျခင္း။

ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး ဝဲဆားေဇာ္ထြက္သြားၿပီး ဗိုလ္ႀကီး KamÜk Ao တပ္ရင္း (၂) မွလာၿပီး သူတို႔စစ္ဗိုလ္မ်ား အၾကား ေဆြးေႏြးေနၾကေၾကာင္း သိခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ဘာေဆြးေႏြးသည္ကို က်ြန္ေတာ္တို႔လည္းမသိခဲ့ပါ။ ထို႔ေနာက္ ၁၉၇၈ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လ(၃ဝ)ရက္တြင္ စစ္အာဏာသိမ္းေၾကာင္း ေၾကျငာစာ ေရာက္ရွိလာမွ သိခဲ့ရသည္။ စစ္အရာရွိမ်ားက ထိုသို႔ျပဳလုပ္ျခင္းသည္ အာဏာကို မက္၍ျပဳလုပ္ျခင္းမဟုတ္ေၾကာင္း။ သို႔ေသာ္

ေမြဝါ၏ အာဏာရွင္စနစ္ကိုခ်ိဳးႏွိမ္ရန္ျပဳလုပ္ျခင္းသာျဖစ္ေၾကာင္း အာဏာကိုျပည္သူထံအျမန္ဆံုးျပန္အပ္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေၾကျငာခဲ့သည္။ ဤသို႔စစ္အာဏာသိမ္းၿပီး ေမြဝါ၊ အီဆက္၊ ဦးေလာ္ေဟာ၊ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ဝဲဒိုင္ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္တို႔အား ထိန္းသိမ္းထားခဲ့သည္။ ဦးေလာ္ေဟာႏွင့္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ဝဲဒိုင္တို႔အား တစ္ပတ္

ေလာက္သာ ထိန္းသိမ္းၿပီး လြတ္ခဲ့သည္။ ေမြဝါ ႏွင့္ အီဆက္တို႔ကိုမူကား ဆက္လက္၍အက်ယ္ခ်ဳပ္

ထားခဲ့သည္။ ထိုစစ္အစိုးရ အဖြဲ႔အစည္းတြင္ ရာထူးအျမင့္ဆံုးျဖစ္ေသာ ဗိုလ္မွဴးႀကီး ခူးေလ (Col. Khule) အား ဥကၠဌအျဖင့္ထားခဲ့သည္။ အမွန္မွာသူသည္ အာဏာသိမ္းမႈတြင္ ပါဝင္ပတ္သက္ျခင္းမရွိခဲ့ပါ။ အာဏာသိမ္းမႈ

တြင္ ဦးစီးဦးေဆာင္ခဲ့သူမ်ားမွာ-ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး ဝဲဆားေဇာ္၊ ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး ဆူပုန္၊ ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး ယမ္စေထာင္း၊

ဗိုလ္ႀကီးဝီးလားေတာ္၊ ဗိုလ္ႀကီး KamzÜk တို႔ျဖစ္ၾကသည္။ ဤသို႔ ျဖစ္ရျခင္းမွာ ဦးေမြဝါက

သူ၏ မူေပၚလစီကို ျပန္လည္စဥ္းစားၿပီး ျပင္ဆင္မႈ မလုပ္ခဲ့ေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။

အာဏာသိမ္း စစ္အရာရွိမ်ား၏ ရပ္တည္ခ်က္မွာ- ဆိုရွွယ္လစ္အစိုးရကို လက္မခံ

ေရး၊ နာဂဖက္ဒရယ္ ဒီမိုကေရစီ အစိုးရကို ျပန္လည္ဖြဲ႔စည္းေရး ႏွင့္ နအက ေခါင္းေဆာင္

မ်ားျဖစ္ၾကေသာ ဥကၠဌ ႀကီး ဦးဖီဇိုႏွင့္ ဒု- ဥကၠဌႀကီး ဦးအင္ကုန္မေရန္တို႔အား ေထာက္ခံေရး

တို႔ ျဖစ္သည္။

(၁ဝ) နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရကို ျပန္လည္ဖြဲ႔စည္းျခင္း

စစ္အာဏာသိမ္းေခါင္းေဆာင္မ်ားက သူတို႔ေၾကျငာထားသည့္အတိုင္း အာဏာကို

ျပည္သူထံျပန္အပ္ရန္၁၉၇၉ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၁၂) ရက္တြင္ အစည္းအေဝး ေခၚခဲ့သည္။

ကမ္လာ (Kamla) ရြာ ေဝါင္းႏူျမစ္ကမ္းပါးတြင္ အစည္းအေဝးအတြက္ အထူးစခန္း

ေဆာက္ထားခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ဦးခပ္လန္ အခ်ိန္မွီ မေရာက္ခဲ၍ႈ အစည္းအေဝးကို မတ္လ

(၉) ရက္အထိေရြ႕ဆိုင္းခဲ့သည္။ ဤသို႔ အနလက ဥကၠဌႀကီးအား အစည္းအေဝးသို႔

ေခၚျခင္းမွာ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္ အေရွ႕နာဂေတာ္လွန္ေရးေကာင္းတို႔ တစ္ခုတည္း

ေပါင္းစည္းၿပီဟု ေၾကျငာ၍ နာဂအစိုးရတစ္ခုတည္းသာ ဖြဲ႔စည္းသြားရန္အတြက္ျဖစ္သည္။

ထိုသို႔ရက္ေရြ႕ဆိုင္းသည့္အတိုင္း စည္းေဝးမည့္ေနရာကိုလည္း အသစ္ျပန္ရွာကာ

ေလာ္ (Lao) ေကာ္ညက္ရြာ တီယပ္ (Tiyak) ျမစ္ကမ္းပါး ေျမျပန္႔လြင္ျပင္တြင္ စခန္း

သစ္ကို ေဆာက္ၿပီး အစည္းအေဝးထိုင္္ခဲ့သည္။ ထိုအစည္းအေဝး သို႔ ဦးခပ္လန္၊ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္

ထုန္းေဘာ္၊ ဦး ကြယ္ခစ္ တို႔အပါအဝင္ နအက နဖစဖက္မွ ေခါင္းေဆာင္မ်ား စံုစံုလင္လင္ တက္ေရာက္ခဲ့သည္။ ၁၉၇၉ခုႏွစ္ မတ္လ (၉) ရက္ မနက္ပိုင္းအစည္းအေဝးတြင္ နာဂတပ္မေတာ္မွ စစ္အာဏာကို

ရုတ္သိမ္းလိုက္ေၾကာင္း ေၾကျငာၿပီး အစိုးရအသစ္ ဖြဲ႔စည္းႏိုင္ရန္ အာဏာကို ျပည္သူထံအပ္ႏွင္းခဲ့သည္။

ထိုမတ္လ (၉) ရက္ မြန္းလြဲပိုင္းတြင္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ အစည္းအေဝး ထိုင္ခဲ့သည္။ ခယမ္ညဴးငန္း

နယ္ေျမ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ဥကၠဌ ဦးယမ္စေမာင္း (YamtsÜmong) ကအစည္းအေဝး သဘာပတိ

လုပ္သည္။ အစည္းအေဝးတြင္ ပထမဦးဆံုး ၁၉၇၆ခုႏွစ္တြင္ ေမြဝါက အီဆက္အား နအက ဒု- ဥကၠဌ အျဖစ္တင္ေျမာက္ခဲ့သည္ကို အသိအမွတ္မျပဳေၾကာင္း ေၾကျငာၿပီး ဦးအင္ကုန္မနရန္သည္ သူေနာက္ဆံုး အသက္ရွဴခဲ့သည့္ေန႔အထိ နအက ဒု- ဥကၠဌ တာဝန္ကို ထမ္းေဆာင္ခဲ့သည္ဟု အသိအမွတ္ျပဳခဲ့သည္။

(သူသည္ ၁၉၇၉-ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလတြင္ ကြယ္လြန္သြားခဲ့သည္)၊ ထို႔ေနာက္ ဦးတီဝဲႏူးအား နာဂအမ်ိဳးသား

ေကာင္စီ ဒု-ဥကၠဌ အျဖစ္ အစည္းအေဝး တက္ေရာက္လာသူအားလံုးတညီတညြတ္တည္း ေထာက္ခံၿပီး တင္ေျမာက္ခဲ့သည္။မတ္လ (၁ဝ) ရက္တြင္ အေရွ႕နာဂေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီ (အနလက)သည္

နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ (နအက) ႏွင့္ ေပါင္းစည္းၿပီဟု အနလက ဥကၠဌ ႀကီး ဦးခပ္လန္ႏွင့္

နအက ဒု-ဥကၠဌ ဦး တီဝဲႏူးတို႔က လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့သည္။ ထိုေပါင္းစည္းေရး အခမ္းအနား

အတြက္ အထူးအစားအေသာက္ စီစဥ္ခဲ့သျဖင့္ ေပ်ာ္ရႊင္စြာ စားေသာက္ၾကၿပီး အခမ္းအနား

ကို ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ ေနာက္တေန႔ မတ္လ(၁၁) ရက္သည္ တနဂၤေႏြေန႔ျဖစ္သည္။ ထိုေန႔တြင္ ဗိုလ္ႀကီး

ေကးဝီးေလးေတာ္ႏွင့္ ရဲေမ အဘီးေလတို႔ လက္ထပ္မဂၤလာပြဲလုပ္ခဲ့သည္။ မတ္လ (၁၂)

ရက္တြင္ လြတ္ေတာ္အစည္းအေဝးထိုင္ခဲ့သည္။ ထိုအစည္းအေဝးအတြက္ ခန္႔ထားသည့္

လြတ္ေတာ္သဘာပတိ မရွိသည့္အတြက္ ဦးငထိန္ေခြး (ထိုစဥ္ တန္ခြန္ခရိုင္ဝန္မင္းႀကီး) အား

ထိုလြတ္ေတာ္အတြက္ သဘာပတိတာဝန္ယူရန္ ေရြးခဲ့သည္။ အစည္းအေဝးကို နံနက္ (၁ဝ)

နာရီတြင္ နာဂႏိုင္ငံေတာ္အလံကို လြတ္တင္ၿပီးစရန္ရွိသည္။ သို႔ေသာ္ အားလံုး အံ့ဩစရာ

ျဖစ္ခဲ့သည္မွာ အလံကိုလြတ္တင္လိုက္ေသာအခါ တိုင္တဝက္တြင္ က်ပ္သြားခဲ့သည္။

အေပၚသို႔ဆြဲတင္၍ မရသလို ေအာက္သို႔ဆြဲခ်၍လည္းမရခဲ့ပါ။ ဝမ္းနည္းေသာ အထိမ္းအမွတ္

အျဖင့္ လႊတ္တင္သည့္အလား ျဖစ္ခဲ့သည္။ (ဤဟာသည္ကား ထိုႏွစ္ ၁၉၇၉ခုႏွစ္ ေနာက္

ဆံုးပိုင္းတြင္ ေမြဝါႏွင့္ အီဆက္တို႔က နာဂအမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ တပ္မေတာ္ အရာရွိ

မ်ားအား သတ္ျဖတ္ခဲ့မႈ၏ ေရွ႕ေျပး နိမိတ္ျဖစ္ခဲ့သည္။)

ဤအစည္းအေဝးတြင္ ၁၉၇၆ခုႏွစ္တြင္ ေမြဝါ ႏွင့္ အီဆက္တို႔ဖြဲ႔စည္းခဲ့ေသာ အစိုးရ

သည္ တရားဝင္အစိုးရမဟုတ္ေၾကာင္း ေၾကျငာၿပီး နာဂလန္းဖက္ဒရယ္အစိုးရ (နဖစ) သမၼတ

ႏွင့္ ဝန္ႀကီးအဖြဲ႔ကိုဖြဲ႔စည္းရန္ျဖစ္သည္။ သမၼတအျဖစ္ ဒု-ဗိုလ္မွဴးႀကီး ဆူပုန္အား ဦးတီဝဲႏူးက

အဆိုတင္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ကာယာကံရွင္က က်ြန္ေတာ့လို ဘာမွလည္း မသိတဲ့လူကို သမၼတ

လုပ္ဖို႔ အဆိုတင္တာကို လက္မခံဘူးဟုဆိုကာ အစည္းအေဝးခန္းမေဆာင္မွ ထြက္သြား

သည္။ ထို႔ေနာက္ ဦးရွပ္ေဝါန္းက ဦးခပ္လန္အားသမၼတအျဖစ္ အဆိုတင္ရာ အားလံုးက ေထာက္ခံခဲ့သျဖင့္ ဦးခပ္လန္အား နာဂႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတအျဖစ္ ေရြးခဲ့သည္။ ၿပီးေတာ့ ဝန္ႀကီးအဖြဲ႔အား ေအာက္ပါအတိုင္း ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။

၁။ ဦးေလာ္ေဟာ္ (lorho) - လြတ္ေတာ္ သဘာပတိ

၂။ ဦး ငထိန္ေခြး (Ngathingkhui)-ဘ႑ာေရး ဝန္ႀကီး

၃။ ဦး မယန္းငါ (Mayanger)-ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီး

၄။ ဦး အဆြယ္ေလာင္းဝါ (Asuilongwa)-ပညာေရးဝန္ႀကီး

၅။ ဦး ရွပ္ေဝါန္း (Shapwon)- ဒု-လြတ္ေတာ္သဘာပတိ

၆။ ဦး ေမာင္းလြာ (Mongloa)-ဒု-ရိကၡာ ႏွင့္ စိုက္ပ်ိဳးေရးဝန္ႀကီး

ဤစည္းအေဝးၿပီးေတာ့ ဦးတီဝဲႏူးက က်ြန္ေတာ္အားေျပာခဲ့သည္မွာ- ခင္ဗ်ားက

ဦးခပ္လန္ကို သမၼတတင္လိုက္တယ္။ ဒါေပမဲ့က်ုဳပ္စဥ္းစားခဲ့တာကေတာ့ ဦးခပ္လန္ကို

နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ တြဲဘက္အတြင္းေရးမွဴး အျဖစ္ေရြးၿပီးေတာ့ လန္ဒန္သို႔လြတ္ၿပီး ဦးဖီဇို

ႏွင့္ တြဲလုပ္ခိုင္းဖို႔စီစဥ္ခဲ့တယ္ဟု ေျပာခဲ့သည္။ ထိုအစီအစဥ္မွာ ေကာင္းေသာ အစီအစဥ္

တစ္ခုျဖစ္ခဲ့သည္။ နာဂဖက္ဒရယ္အစုိးရကို ျပန္လည္ဖြဲ႔စည္းၿပီး ထိုည (၁၂/၃/၁၉၇၉)မွာပင္

သမၼတကေခၚ၍ ဝန္ႀကီးအဖြဲ႔ အစည္းအေဝး ထိုင္ခဲ့သည္။ ထိုအစည္းအေဝးတြင္ ေမြဝါ-အီဆက္

တို႔၏အမႈႏွင့္ ယားေလ ရမ္ေယာ္ (ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ ဆိုင္းထိုးသူမ်ား) တို႔ ႏွင့္ ေဆြးေႏြး

ရန္သင့္မသင့္ကို တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးရန္ ျဖစ္သည္။

ဦးေမြဝါ-အီဆက္ အမႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး မယန္းငါက တင္ျပခဲ့သည္မွာ-သူတို႔က

ႏိုင္ငံေရးမွာ ေဖါက္ျပန္မႈကို က်ဴးလြန္တဲ့အတြက္ သူတို႔ ႀကီးေလးတဲ့ျပစ္ဒဏ္ ခံထိုက္တယ္။

ဒါေပမဲ့ တိုင္းျပည္စည္းလံုးညီညြတ္ေရး အတြက္စဥ္းစားၿပီး သူတို႔ႏွစ္ေယာက္ရဲ႕ အသက္ကို

ေတာ့ က်ြန္ေတာ္တို႔ ခ်မ္းသာေပးရမယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ က်ြန္ေတာ္တို႔ လူသတ္မႈကို

တခါစၿပီဆိုရင္ အခ်င္းခ်င္းမုန္းတီးမႈႏွင့္ ရန္ၿငိဳးထားမႈျဖစ္ေပၚလာမယ္။ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္

ကလည္း ေခါင္းေဆာင္ေတြဆိုေတာ့ သူတို႔ကိုသတ္ရင္ ကလဲ့စားေခ်တာလုပ္လာမယ္။

က်ြန္ေတာ္တို႔နာဂေသြးက လူမ်ားနဲ႔မတူဘူး။ ကလဲ့စား ေခ်ခ်င္တဲ့ ေသြးရွိတယ္။ အဲဒီလိုျဖစ္

လာရင္ က်ြန္ေတာ္တို႔တိုင္းျပည္မွာ ၿငိမ္းခ်မ္းသာယာမႈ ဆိုတာရွိမွာမဟုတ္ဘူး။ ဒါေၾကာင့္

သူတို႔ရဲ႕အသက္ကို ခ်မ္းသားေပးၿပီး အလုပ္ျဖဳတ္တာဘဲ ေကာင္းမယ္ဟု တင္ျပသည္။

သူေျပာသည့္ စကားကို အားလံုးက သေဘာတူလက္ခံၿပီး သူတို႔ႏွစ္ေယာက္အား အလုပ္မွ

ျဖဳတ္ပစ္ရန္ႏွင့္ သူတို႔ အေရွ႕နာဂနယ္ေျမတြင္ ေနမည္ေလာ မိမိနယ္ေျမသို႔ျပန္မည္ေလာ

မိမိဖာသာ ဆံုးျဖတ္ႏိုင္သည္ဟု တညီတညြတ္ထဲ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ခဲ့သည္။

ဒုတိယ အခ်က္အေပၚမွာ တဦးခ်င္းစီ၏သေဘာထားကို သိရွိရန္ သမၼတက

တဦးခ်င္းအားေမးခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္ သေဘာထား ကြဲလြဲေနေသာအခ်ိန္ျဖစ္၍ ရွီေလာင္

စာခ်ဳပ္တြင္ ဆိုင္းထိုးေသာသူတို႔ႏွင့္ ေတြ႔ဆံုပါက ပို၍မသကၤာမႈ သေဘာကြဲလြဲမႈ ျဖစ္လာေစႏိုင္

ေသာေၾကာင့္ ဦးယားေလ ဦးရမ္ေယာတို႔ႏွင့္ မေတြ႔ဆံုသင့္ေၾကာင္း အားလံုး က တူညီေသာ

သေဘာထားကို ထုတ္ေဖၚၾကသည္။ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္

ႏွင့္ ျပည္သူ႔ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ မူကား ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးရမည္ဟု ဆံုးျဖတ္ခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ ဦးယားေလ၊ ဦးရမ္ေယာ ႏွင့္ ဦးေတမ္းက်င္ဘာ့ (I.Temjenba) တို႔သည္ ပန္ရွာ (Pangsha) ရြာတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး စခန္းေဆာက္ၿပီး ေမြဝါ အီဆက္တို႔ႏွင့္ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးရန္ လာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ သူတို႔အား ဖမ္းထားေၾကာင္း မသိသျဖင့္ ယခုကဲ့သို႔ လာျခင္းျဖစ္သည္။ ရြာလူႀကီး တစ္ေယာက္က ရမ္ေယာ တန္ခြန္အား-ခင္ဗ်ား ေမြဝါ ႏွင့္

မေတြ႔ႏိုင္ေတာ့ဘူး။ သူမရွိေတာ့ဘူး။ သူ႔ကို နာဂတပ္မေတာ္က သတ္လိုက္ၿပီဟု ေျပာရာ။

ရမ္ေယာက-ဒီလိုလူသတ္မႈကို စၿပီဆိုရင္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ၾကားမွာ ဘယ္ေတာ့မွ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈ

ရွိေတာ့မွာ မဟုတ္ဘူးဟု စိတ္ဆိုးၿပီး ေျပာခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုညတြင္ ဝမ္းနည္းေသာေၾကာင့္

ဘာမွလည္းမစားမေသာက္ေနခဲ့ေၾကာင္း ဦးေတမ္းက်င္ဘာ့က ေျပာခဲ့သည္။ တဖက္မွာ

ဦးေမြဝါက ယားေလ ရမ္ေယာတို႔၏အမိန္႔ျဖင့္ သူတို႔အား နာဂတပ္မေတာ္မွ ဖမ္းခဲ့သည္ဟု

ယားေလႏွင့္ ရမ္ေယာတို႔အား အျပစ္ တင္ခဲ့သည္။ အေရွ႕ဖက္တြင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ၾကား

သေဘာကြဲလြဲခဲ့မႈႏွင့္ ေမြဝါတို႔အား ဖမ္းစီးထားမႈတို႔ကို ကိုဟီးမားျမိဳ႕တြင္ ရွိေနခဲ့ေသာ

ေခါင္းေဆာင္မ်ား မသိခဲ့သည္မွာ မွန္မည္ျဖစ္သည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ထိုအခ်ိန္တြင္

ႀကိဳးမဲ့ ေၾကးနန္းဆက္သြယ္ေရး တယ္လီဖုန္းဆက္သြယ္ေရး လံုးဝမရွိခဲ့ပါ။ လူအသြားအလာ

ဆက္သြယ္ရန္လည္း လမ္းတြင္ ရန္သူ၏ တင္းက်ပ္စြာ စစ္ေဆးမႈေၾကာင့္ သြားလာရန္

မလြယ္ခဲ့ပါ၊ ထို႔ျပင္ ေမြဝါႏွင့္ အီဆက္တို႔က သြားလာဆက္သြယ္ျခင္း မရွိရန္ပိတ္ပင္မႈ

ရွိခဲ့သျဖင့္ အေရွ႕ႏွင့္ အေနာက္ ၾကားတြင္ အဆက္အသြယ္ မျပဳလုပ္ႏိုင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ေနာင္တြင္ က်ြန္ေတာ္ ကိုဟီးမားျမိဳ႕သို႔ ေရာက္သြားအခါ ဦးယားေလက ေမြဝါတို႔ကိုဖမ္းစီးမႈ

အတြက္ မယန္ငါအား အျပစ္တင္သည္။ ဒါမယန္းငါႏွင့္ မဆိုင္ဘူး။ မယန္းငါ အေရွ႕မွာ မေရာက္

ခင္ကစ ေမြဝါႏွင့္ နာဂတပ္မေတာ္ အရာရွိမ်ားၾကားမွာ သေဘာကြဲလြဲမႈ ရွိလာခဲ့တာဟု

က်ြန္ေတာ္ ေျပာျပခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္အတိုင္း ယားေလရမ္ေယာတို႔ႏွင့္ မေတြ႔ဆံုခဲ့ပါ။

သူတို႔က်ြန္ေတာ္တို႔ႏွင့္ လာေတြ႔ဆံုရန္ ရည္ရြယ္ခ်က္္မွာ လွ်ိ႕ဝွက္စြာျဖင့္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္

သည္ ႏိုင္ငံေရးကစားကြက္တစ္ခုသာ ျဖစ္၍ အလင္းဝင္စာခ်ဳပ္ မဟုတ္ေၾကာင္း ေျပာျပရန္

ႏွင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔ၾကား နားလည္မႈထားကာ စစ္ေရး ႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးအရ ရန္သူအား ဆက္လက္၍

တိုက္ခိုက္သြားရန္ ေဆြးေႏြးလိုခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။ သို႔ေသာ္ ၁၉၇၆ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လတြင္

က်ြန္ေတာ္အား ေမြဝါက လွ်ိ႕ဝွက္စြာျဖင့္ ေျပာခဲ့သည္မွာ ရမ္ေယာႏွင့္ ယားေလ တို႔အား

ေဆြးေႏြးရန္ မွ်ားေခၚ ၿပီးသတ္ပစ္မည္ ဟုေျပာခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သူတို႔လာေသာ အခ်ိန္တြင္

ေမြဝါတို႔ကို ဖမ္းထားျခင္း မရွိပါက ေမဝါြက သူတို႔အား သတ္ပစ္မည္ သာျဖစ္ သည္။

(၁၁) လူသတ္မႈ ႏွင့္ နအဆက ဖြဲ႔စည္းျခင္း

က်ြန္ေတာ္တို႔ ၁၉၇၉ မတ္လ (၁၂) ရက္တြင္ ဝန္ႀကီးအဖြဲ႔၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္အရ

ဦးခပ္လန္သည္ ေမြဝါ ႏွင့္ အီဆက္တို႔အား အက်ယ္ခ်ဳပ္မွ လြတ္ေပးရန္ ၁၉၇၉ခုႏွစ္ ေမလ

တြင္ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္၏ စခန္းသို႔ သြားခဲ့သည္။ ထိုစခန္းသည္ ဟဆိပ္ရြာ ေတာတြင္

ေဆာက္ထားၿပီး တပ္သားတပ္စိတ္ တစ္ခုခ်ထားကာ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္အား ေကာင္းမြန္စြာ

ေစာင့္ေရွာက္ထားခဲ့သည္။ ဦးခပ္လန္သူတို႔ ႏွစ္ေယာက္ဆီ ေရာက္လာေသာအခါ သူ႔အား

ႏိုင္ငံေရး အေၾကာင္း သေဘာေပါက္ေအာင္ ေျပာႏုိင္ခဲ့ေၾကာင္း အီဆက္က သူတို႔၏ သမိုင္း

မွတ္တမ္းတြင္ ေရးခဲ့သည္။ ၎မွာ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္သည္။

“Mr. Khaplang at once rose to the bait. But when he met with Messrs Isak and Muivah in custoday, they made him understand very clearly the issue involved …”(Quote: Nagalim Souvenir, Page 13). သူတို႔ ႏွစ္ေယာက္ႏွင့္ ေတြ႔ၿပီးေနာက္ပိုင္း ဦးခပ္လန္စိတ္ေျပာင္းသြားခဲ့သည္။

ခိုင္လံုေသာသတင္းအရ ၾကားခဲ့ရသည္မွာ- နအက ႏွင့္ နဖစတို႔က ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို လက္ခံလိုက္ၿပီး၊ ခင္ဗ်ား ရွီေလာင္ခ်ဳပ္လက္ခံၿပီး ဘာလုပ္မလဲ။ အေရွ ့နာဂ အတြက္ ဘာအက်ိဳးရွိမလဲ။ စသည္ျဖင့္ သူတို႔က ဦးခပ္လန္အားေျပာခဲ့ေၾကာင္းၾကားခဲ့သည္။

၁၉၇၉ ခုႏွစ္ ဇြန္လတြင္ ပါပုန္နယ္ေျမမွ ဦးတီဝဲႏူက- ခင္ဗ်ားက ဟိုင္းေျမ လူမ်ိုးမ်ားအတြက္

အေရးႀကီးတဲ့ ပုဂၢိဳလ္တစ္ေယာက္ျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ခင္ဗ်ား နာဂႏိုင္ငံေရးအေၾကာင္းကို ေကာင္းေကာင္း နားလည္ဖို႔လိုတယ္။ ကိုဟီးမားမွာသြားၿပီး ႏိုင္ငံေရး ဝါရင့္ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ သြားေတြ႔ပါဟု က်ြန္ေတာ့္အား ေျပာၿပီး ဦးတီေကေဟာ္ ၾကာေခဆန္ ႏွင့္အတူ လြတ္ခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ ဦးခပ္လန္သည္ ေက်တကု (Chetaku) စခန္းတြင္ရွိေနခဲ့ၿပီး ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ထုန္ေဘာ္သည္ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ျဖစ္သျဖင့္ နာဂတပ္မေတာ္ ဗဟိုစခန္း

ႏုတ္ေလာ္ တြင္ရွိေနခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ ကိုဟီးမားသြားမည့္ အဖြဲ႔ ငါးေယာက္သည္ ဦးခပ္လန္ေနေသာ ေက်တကုစခန္းသို႔ ဇြန္လ (၅) ရက္ တြင္ေရာက္ ရွိသြားခဲ့သည္။ ထိုအခါ ဦးခပ္လန္.စိတ္သည္တစ္မူေျပာင္းလဲ

လ်က္ရွိသည္ကို ရိပ္မိခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ ကိုဟီးမားသြားမည္ ဆိုသည္ကိုလည္း မယံုသင္ကာျဖစ္ေနခဲ့သည္။

ထို႔ေၾကာင့္လည္း က်ြန္ေတာ္တို႔အား ျမန္ျမန္ မလြတ္သျဖင့္ ထိုစခန္းတြင္ ငါးရက္ေနခဲ့သည္။ နာဂတပ္မေတာ္

ဗဟိုစခန္းသို႔ ဇြန္လ (၁၂) တြင္ ေရာက္သြားေသာအခါ ေမြဝါႏွင့္ အီဆက္တို႔လည္း အက်ယ္ခ်ဳပ္မွလြတ္ခဲ့ၿပီျဖစ္၍ ထိုစခန္းတြင္ေနသည္ကို ေတြ႔ခဲ့သည္။ ထိုအခါ ေမြဝါက-ရွပ္ေဝါန္း က်ြန္ေတာ္တို႔ နာဂစကား ပံုရွိတယ္ ဆတ္က သူ႔ေျခရာေၾကာင့္ေသတယ္။ လူက ကိုယ့္ပါးစပ္ ေၾကာင့္ ေသတယ္ဆိုတာေလး။မင္းသတိထား။ မင္းခုဘယ္မွာ

သြားမယ္။ ဘာသြားလုပ္ဖို႔သြားေနတယ္ဆိုတာ ငါသိတယ္ ဟုေျပာသည္။သူဤသို႔ေျပာခဲ့ျခင္းမွာ ၁၉၇၉မတ္လ

(၁၂) ရက္ လြတ္ေတာ္အစည္းအေဝးတြင္ က်ြန္ေတာ္ေျပာခဲ့ေသာ မိန္႔ခြန္းေၾကာင့္ျဖစ္သည္ဟု က်ြန္ေတာ္ထင္

သည္။က်ြန္ေတာ္ေျပာခဲ့သည့္ အဓိကအခ်က္မွာ- က်ြန္ေတာ္တို႔မွာ ႏိုင္ငံေရးအရ အမွန္တရားရွိသည္္။ ထိုအမွန္

တရားသည္ က်ြန္ေတာ္တို႔၏ အင္အားျဖစ္သည္။ က်ြန္တို႔၏ စည္းလံုးညီညြတ္ေရး သည္လည္း က်ြန္ေတာ္တို႔၏

အင္အားျဖစ္သည္။ ထိုစည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို ပ်က္ျပားေအာင္လုပ္ေသာ ေခါင္းေဆာင္သည္ ရန္သူျဖစ္သည္။ ေမြဝါ၏ေပၚလစီသည္ စည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို ပ်က္ျပားေစမည့္ ေပၚလစီ္ျဖစ္သျဖင့္ ထိုေပၚလစီကိုပယ္ခ်လိုက္

ျခင္းသည္ မွန္ကန္ေသာလုပ္ရပ္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ က်ြန္တို႔တိုင္းျပည္၏ စည္းလံုးညီညြတ္ေရးကုိထိန္းသိမ္း

မည္ဆိုပါက က်ြန္ေတာ္တို႔ ရွဳံ႕ခ်ခဲ့ၿပီ ျဖစ္ေသာ ေမြဝါ၏ မူေပၚလစီအား မက်င့္သံုးပါရန္ တိုက္တြန္းခဲ့သည္။

ဤစကားသည္ သူအား ဆန္႔က်င္ေသာ စကားျဖစ္ခဲ့သျဖင့္ ေမြဝါက က်ြန္ေတာ့္အား သတိေပးျခင္းျဖစ္သည္။

က်ြန္ေတာ္တို႔ ထိုဗဟိုစခန္းမွ ဟဆိပ္ရြာသို႔ေရာက္လာေသာအခါ ေကေဟာ၏ အကူရဲေဘာ္(ေအာ္ဒီလီ) ဆန္းေတာင္း ဖ်ားသြားသျဖင့္ ဇြန္လ၊ ဇူလိုင္လ ထိုရြာတြင္ ေနခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ မေကာ္ရယ္လူမ်ိဳးဒုဗိုလ္မွဴး

ႀကီး ေတာ္ဆန္ၾကဴးသည္ အမီးမီဖက္သို႔ျပန္ သြားခဲ့သည္။ သူ႔အားအီဆက္က-ရွပ္ေဝါန္းကို ခင္ဗ်ားေခၚသြားၿပီး အိႏိၵယရဲေဘာ္ေတြက ဖမ္းသြားေအာင္ အကြက္ဆင္လိုက္ပါဟု ေျပာခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုအခါေတာ္ဆန္ၾကဴးက ကိုယ့္စိတ္ထဲမွာ ကိုယ့္လူကိုေတာ့ ရန္သူလက္ထဲဘယ္ေတာ့မွ မအပ္ဘူးဟု စဥ္းစားၿပီး က်ြန္ေတာ္ ေခၚမသြား

ႏိုင္ဘူး ဟုေျပာခဲ့ေၾကာင္း ၁၉၉ဝ ခုႏွစ္တြင္ျပန္လည္ ေတြ႔ဆံုၾက ေသာအခါ ေျပာခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ပင္ Lt. Col Ningwon Tangkhul ဦးေဆာင္ေသာ စစ္ဆင္ေရးအဖြဲ႔ သည္ ခယမ္းညဴးငန္း နယ္ေျမဘက္သို႔ထြက္သြား

သည္ကိုေတြ႔ခဲ့သည္။ ထိုအဖြဲ႔မွ Lt. Col. YamsÜthong Khiamniungan အား ၁၉၇၉ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္ (၁၅) ရက္

တြင္ စြန္းေခါင္ရြာမွ ဖမ္းၿပီး ပစ္သတ္ခဲ့သည္။ ေမြဝါတို႔ လြတ္လာၿပီး လူသတ္မႈ စတင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ခယမ္ညဴး ငန္းတြင္ ယမ္စေထာင္းအားရွင္းလိုက္ပါက အျခားသူေတြကို လြယ္လြယ္ျဖင့္ စည္းရံုးႏိုင္မည္ ထင္ခဲ့ေသာေၾကာင့္

သူ႔အား ပထမဦးဆံုး ရွင္းခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ယမ္စေထာင္းသည္ ခယမ္ညဴးငန္း ေခါင္းေဆာင္မ်ားထဲတြင္ ဖ်တ္

လပ္ျပတ္သားေသာ ေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္ ျဖစ္သည္။ ၁၉၇၇ခုႏွစ္ တရုတ္ျပည္ တြင္လည္း ဆိုရွယ္လစ္အစိုး

ဖြဲ႔စည္းရန္ ဖီဇိုအား ပယ္ခ်ရန္ဆိုသည္မွာ မွားယြင္းေသာေပၚလစီ ျဖစ္ေၾကာင္း ျပတ္ျပတ္သားသား ေမြဝါအား ေျပာခဲ့သည္ ဆိုသည္။ သူ႔အား အာခံသူ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ေမြဝါက ယမ္နစေထာင္းအား ပထမဦးဆံုး သတ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

က်ြန္ေတာ္တို႔လည္း ဩဂုတ္လတြင္ ေပါင္းေရွာမ္ (Pongshom) ရြာဘက္တက္သြားခဲ့သည္။ ထိုရြာတြင္ အီဆက္ႏွင့္ အတူ (၃၂) ႀကိမ္ေျမာက္ နာဂႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရးပြဲကို ဩဂုတ္လ (၁၄) ရက္တြင္ က်င္းပခဲ့သည္။ ေနာက္တေန႔ဩဂုတ္လ (၁၅) မွစၿပီး ခြန္းဆားဘက္သြားခဲ့သည္။ ခြန္ဆားၿမိဳ႕ေက်ာ္သည္ အထိေတာမွ ျဖတ္၍

လာခဲ့သည္။ ဩဂုတ္လ (၁၈)ရက္တြင္ ခြန္ဆားေက်ာ္ၿပီး ကားလမ္းတြင္ သြားေနစဥ္ အိႏိၵယရဲက ဖမ္းၿပီးခြန္ဆား

အခ်ဳပ္ထဲတြင္ ေနခဲ့သည္။ တေန႔ေသာ ဒီဇင္ဘာလတြင္ အိႏိၵယေထာက္လွမ္းေရး က်ြန္ေတာ္တို႔အား

စစ္ေဆးေမးျမန္းရန္ လာသူက အခ်ဳပ္ခန္း တံခါးဝသို႔ ေရာက္လာေသာအခါ ေကေဟာခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕ ဘုရားသခင္ကို ေက်းဇူးတင္ပါဟုအသံက်ယ္က်ယ္ျဖင့္ ေျပာသည္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဟု က်ြန္ေတာ္တို႔ေမးရာ။ ခင္ဗ်ားတို႔ ဒီအခ်ဳပ္ထဲမွာ ေရာက္လာလို႔သာ အသက္ရွင္တယ္။ ေဟာမွာ ခင္ဗ်ားတို႔ လူေတြခ်င္းခ်င္းသတ္

ၾကကုန္ၿပီ။ တီဝဲႏူတို႔ မယန္းငါတို႔ မရွိေတာ့ဘူး ဟုေျပာသည္။ သူလာေျပာမွ ေမြဝါတို႔ အဖြဲ႔ကလူသတ္ေန

ၿပီဆိုတာ သိခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္တြင္ ေမြဝါတို႔၏ ရန္ကိုေၾကာက္၍ ထြက္ေျပးလာသူေတြ အန္ဂါမီ ေဆမား

တို႔အား အိႏိၵယ စစ္တပ္/ရဲတပ္တို႔က ဖမ္းၿပီး အခ်ဳပ္ခန္း သို႔ပို႔လာေသာအခါ အျဖစ္အပ်က္ အားလံုးကို

သူတို႔ ေျပာ၍သိခဲ့ၿပီး ဝမ္းနည္းခဲ့ရသည္။ က်ြန္ေတာ္တို႔လည္း ထိုအခ်ဳပ္ သို႔ေရာက္မလာပါကေမြဝါလက္ခ်က္ျဖင့္ ေသရမည္မွာ လြဲမည္မဟုတ္ေပ။ ထို႔ေၾကာင့္ အိႏိၵယေထာက္လွမ္ေရး ေျပာသည့္အတိုင္း ဘုရားသခင္အားေက်း

ဇူးတင္မဆံုး ျဖစ္ခဲ့သည္။ သတ္ျဖတ္မႈ စတင္လာခဲ့ျခင္းကား ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္သည္။

ေမြဝါ အီဆက္တို႔ အက်ယ္ခ်ဳပ္မွ လြတ္လာၿပီးေနာက္ ဦးခပ္လန္ ဗိုလ္မွဴးႀကီး ခူးေလတို႔ႏွင့္တကြ အျခား

ေသာ အေရွ႕ပိုင္း မွေခါင္းေဆာင္မ်ားကို ေမြဝါတို႔က စည္းရံုးႏိုင္ခဲ့သည္။ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီကရွီေလာင္စာ

ခ်ဳပ္ ဆိုင္းထိုးၿပီး အိႏိၵယအေျခခံဥပေဒ ကိုလက္ခံလိုက္ၿပီ။ ဒါေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔မွာ ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းၿပီး တိုင္းျပည္ကယ္တင္ဖို႔ လိုတယ္။ အဲဒီနည္းလမ္းကလြဲလို႔ တိုင္းျပည္ကယ္တင္ဖို႔ တျခားနည္းလမ္ဘာမွ မရွိဘူးစသည္ျဖင့္ ေဟာေျပာၿပီး စည္းရံုးခဲ့ေၾကာင္း။ က်ြန္ေတာ္တို႔ အေရွ႕နာဂလူမ်ိဳးေတြမွာ ရိုးသားေျဖာင့္မတ္

သူမ်ားျဖစ္ၾကသည့္ အေလ်ာက္ သူတို႔ ေဟာေျပာသည့္ စကားကိုလည္း ရိုးရိုးေလး ယံုလြယ္ခဲ့ၾကမည္ျဖစ္သည္။

ဤသို႔ အစိုးရသစ္ကို ဖြဲ႔စည္းပါက ႏိုင္ငံေရးအက်ိဳးဆက္ဘာျဖစ္လာမည္ကိုစဥ္းစားသိျမင္ႏိုင္မည့္သူ

လည္း မရွိခဲ့သည္မွာ အဆန္းမဟုတ္ေပ။ ပညာရွိေတြျဖစ္ၾကေသာ ေမြဝါ အီဆက္တို႔ပင္လ်င္ ထိုဟာကို မျမင္ႏိုင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ဤသို႔စည္းရံုးမႈ ေအာင္ျမင္လာေသာအခါ ပါပုန္ရြာရွိ ဗဟိုေကာင္စီစခန္းတြင္

ဦးကြယ္ခစ္ ဟိုင္းေျမနယ္ ဥကၠဌက အခန္းအနားမွဴး လုပ္ၿပီး အစည္းအေဝး က်င္းပခဲ့ေၾကာင္း။

ထိုအစည္းအေဝးတြင္ ေဆြးေႏြးရန္အဓိက အခ်က္မွာ ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းရန္ ျဖစ္သည္ ဆိုသည္။

ထိုအစည္းအေဝးတြင္ ဦးတီဝဲႏူ နအက ဒု-ဥကၠဌက ေျပာခဲ့သည္ ဆိုသည္မွာ-ဆိုရွယ္လစ္မူကို အေျခခံၿပီး အစိုးရအသစ္ကို က်ြန္ေတာ္တို႔ ဖြဲ႔စည္းမယ္ဆိုတာ မသင့္ေလ်ာ္ဘူး။ ေကာင္းတဲ့ အႀကံအစည္မဟုတ္ဘူး။ ဘာျဖစ္လို႔လဲတိုေတာ့ က်ြန္ေတာ္တို႔ နာဂျပည္ သူေတြက ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကို ဘယ္ေတာ့မွလည္း လက္ခံမွာ မဟုတ္ဘူး။ ဒါေၾကာင့္ နအကကို သာစြဲၿမဲစြာဆုပ္ကိုင္ၿပီး က်ြန္ေတာ္တို႔ရပ္တည္ လုပ္ေဆာင္သြားဖို႔လိုတယ္။

ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရကို ဖြဲ႔စည္းရင္ က်ြန္ေတာ္တို႔နစ္နာ ဆံုးရွဳံးမႈႏွင့္ ျပန္လည္ ရင္ဆိုင္ရမွာေသခ်ာတယ္။ ဒါေၾကာင့္

ျပန္လည္ စဥ္းစားဆင္ျခင္ၾကပါဟု အစည္းအေဝး တက္ေရာက္သူမ်ားအား ပန္ၾကားခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုအစည္း

အေဝးတြင္ ပါဝင္တက္ေရာက္ခဲ့သူမ်ားက ေျပာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ေမြဝါက နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီက ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ လက္ခံၿပီ။ ဒါေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔မွာ တိုင္းျပည္ကို ကယ္တင္ဖို႔ ဆိုရွယ္လစ္ အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းရမွာကလြဲလို႔ တျခား ေရြးစရာမရွိဘူးဟု ေအာ္ေျပာခဲ့ေၾကာင္း။ ထို႔ေနာက္တြင္ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကို လက္မခံသူမ်ားအား ရွင္းပစ္ရန္ လွ်ို႕ဝွက္စြာႀကံစည္လာခဲ့ၾကေၾကာင္း။ ပထမတြင္ တီဝဲႏူ ႏွင့္ ဝဲညီရားေခၚ(Venyiyi Rahakho) အမတ္အား ၁၉၇၉ ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ (၂၇) ရက္တြင္ ဖမ္းၿပီး Waktham ႏွင့္ ပါပုန္ရြာၾကားတြင္ ရုိက္သတ္ခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီး ဝဲဆားေဇာ္အား ဖမ္းၿပီး ရုိက္ႏွက္ခဲ့ေၾကာင္း။ သူ႔အားပစ္သတ္ရန္ ဆြဲေခၚသြားေသာအခါ သူက တအားေအာ္ဟစ္ၿပီး(နာဂစကား- Egirek) “က်ြန္ေတာ္က ေယာက္်ားဘဲ။ ကိုယ့္တိုင္းျပည္အတြက္ ေသဖို႔ မေၾကာက္ဘူး။ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒီကို ဆန္႔က်င္လို႔ က်ြန္ေတာ္ ဒီေန႔ ေသရတာျဖစ္တယ္။ ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရက နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီကို ဘယ္ေတာ့မွ ႏိုင္မွာမဟုတ္ဘူး” ဟု ေျပာခဲ့ေၾကာင္း။ ထို႔ေနာက္ သူ႔အား ပစ္သတ္ခဲ့သည္ ဆိုသည္။

အျခားေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ စစ္အရာရွိမ်ားအား ၁၉၇၉ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာႏွင့္ ၁၉၈ဝခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ ပထမအပတ္တြင္ သတ္ခဲ့သည္။ ထိုသူမ်ားမွာ-Mayanger Ao, Lt.Col.Supong Ao, Capt. Imtsu Ao, Capt. Kamzuk Ao, Lt.Yanger Ao သူက-ပစ္သတ္ခါနီးတြင္ ဘုရားသခင္က နာဂလန္းအားေကာင္းႀကီးမဂၤလာေပး

ပါေစ ဟုေျပာခဲ့ေၾကာင္း Sgt.Tinu Ao, Lt.Vejoyi Chakhesang, Sgt.Vetelo Chakhesand, Capt.Vileto Angami, Ngathinghkui Ahom Tangkhul, သူက-“ဒီေန႔ ငါ့သူငယ္ခ်င္း ေမြဝါက ငါ့ကိုသတ္တာ ငါသူ႔ရဲ႕

ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကို ဆန္႔က်င္လို႔ျဖစ္တယ္” ဟုေျပာခဲ့ ေၾကာင္း။ Lt.Jacob Tangkhul, Larho Mao, ႏွင့္ Khezeto Sema တို႔ျဖစ္ၾကသည္။ ေလာ္ေဟာ္ႏွင့္ ေခေစ်ေတာ္တို႔အား ဗဟိုေကာင္စီမွ လူႀကီးေတြကေခၚ

သည္ဟု ညာေခၚသြားၿပီး လမ္းတြင္ဗိုလ္ႀကီး မေရန္ႏွင့္ သူ၏ရဲေဘာ္ငါးေယာက္တို႔က ၁၉၈ဝ ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၂) ရက္တြင္ ပစ္သတ္ခဲ့ေၾကာင္း။ ဤသို႔ အမိန္႔အရပစ္သတ္ၿပီး အမိန္႔ေပးသူ ေခါင္းေဆာင္မ်ားအား ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္က တရားဝင္ အေၾကာင္းၾကားခဲ့သည္မွာ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္သည္- (လန္ႏုတ္ နအဆက စခန္း

သိမ္းေသာအခါ ရရွိခဲ့ေသာစတမ္း)

The Executive- Th. Muivah; Isak Swu & S.S. Khaplang:

Government of the People’s Republic of Nagaland.

Subject: - Report on the Action Against anti-nagtionalists.

Hon’ble Sirs,

The undersigned have the honour to sate the following few lines for necessary action and record.

That, as per Order dated Oking, the 9^th December 1979, to take action against the anti-nationalists; I issued subsequent Order to the Socialist Naga Army to execute the Orders immediately. Accordingly, the following anti-nationalists were arrested, some executed and some discharged from the national service.

1. On the 10^th December 1979 at 1710 hrs IST, under the Command of Capt. Akhui (the Adjt. Of FHQ who was later discharged) and Lt.Atem (Medical Officer GHQ), our soldiers arrested the anti-nationalists naming in the GHQ. They were arrested with arms in a sudden dramatic raid.

1. K. Mayanger, Kilonser… Executed

2. Lt. Col. Supong Ao… Executed

3. Lt. Col. Vesazo Khamo… Executed

4. Capt. ImsÜ.. Executed

5. Sgt. Mayangliba… Executed

6. Sgt. Maj. Vetelo… Executed

7. Sgt. Tinu Ao… Executed

8. Pte. Nungsang… Executed

9. Sgt. Chuba… Executed

10. Sgt. Kumzuk… Executed

11. Sgt. Lhichinyi… Executed

12. Sgt. Shilu… Executed

13. Corpl. Alem… Executed

2. On the eleventh December 1979, an action party under the Command of Lt.Shangam, 2/Lt.Zehon,2i/c and 2/Lt. Vungo, its Adjt., was dispatched to the 2^nd and 3^rd Battalions area to carry out the Order of the Government. They did promptly discharge their assigned duties. Report about their action has been already submitted.

3. On the 31^st December 1979, Mr. N. Lorho Mao, Speaker and Mr. Khezeto, Secretary were sent from GHQ to be executed. Its action Commander was Capt. Meren (Heimi). Thus the two anti-nationalists were executed on the 2^nd January 1980.

4. The next day, i.e. on the 3^rd January 1980, Lt. Col. Lhoshe at the head of an action party was sent to Hasik Lungkhu and his party arrested Mr. Ngathingkhui Ahum, ex-Chaplee Kilonser, (2)Lt.Jacob Ahum, with his wife, (3)Mrs.Wungthingla, and (4)Mr. Ramyo Ahum. Mr. Ngatingkhui Ahum and Lt. Jacob were executed and the rest were discharged from the national service.

5. On 29^th January 1980, Mrs. Thepuse Venuh, Miss MethanulÜ and Sgt. Dichilhi Chakhesang, sent by the former Frederal Headqurters and reached our GHQ. And they were also discharged from the national service.

Yours faithfully,

Dated Oking,

The 11^th March 1980.

SD/-Brig. Thungbo,

Commander-in-chief,

Socialist Army,

Government of People’s Repulic of Nagaland.

အထက္ပါ ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ စစ္အရာရွိမ်ားအား သတ္ျဖတ္ခဲ့ျခင္းသည္ သူတို႔က ေမြဝါ၏

ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကို ဆန္႔က်င္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ ေမြဝါ၏မူဝါဒကိုဆန္႔က်င္၍ ပထမဦးဆံုးအသတ္

ခံရသူမွာ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ငမ္ေလာ္ (Brig.Ngamlao Konyak) ျဖစ္သည္၊ သူသည္ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာတတ္သူ ျဖစ္သျဖင့္ ၁၉၇၅ ခုႏွစ္ တရုတ္ျပည္တြင္ ေမြဝါတို႔ႏွင္ ့အတူရွိစဥ္ ေမြဝါ၏ ေပၚလစီကို ျပတ္ျပတ္သားသား ဆန္႔က်င္ခဲ့သူ ျဖစ္သည္ဆိုသည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း တရုတ္ျပည္မွ ထြက္လာ

ေသာအခါ KIO ဗဟိုဌာနခ်ဳပ္ Pajau တြင္ Brig.Ngamlao အားသတ္ရန္ ေမြဝါက ႀကံစည္ခဲ့ေၾကာင္း။ သို႔ေသာ္ KIO president Mr. Brangseng က ဘာကိစၥနဲ႔သူ႔ကိုသတ္မလဲဟု ေမးရာသူက အရက္

ေခါင္ရည္ ေသာက္ေသာေၾကာင့္ သတ္မည္ဟုေျပာရာ။ အရက္ေခါင္ရည္ ေသာက္မႈျဖင့္ ကခ်င္ျပည္တြင္ လူသတ္ခြင့္ မေပးႏိုင္ေၾကာင္း Mr.Brangseng ကေျပာသျဖင့္ Pajau တြင္သူအားမသတ္ခဲ့ဟုဆိုသည္။ တဖန္ Pajau မွလာခဲ့ၿပီးေနာက္Brig. Ngamlao က က်ြန္ေတာ္တို႔ အေရွ႕ပိုင္းမွာ အမာခံနယ္ေျမတည္

ေဆာက္ရမယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီ အမာခံနယ္ေျမမွာ ေမြဝါကို မေနခိုင္းရဘူး။ သူက်ြန္ေတာ္တို႔ႏွင့္အတူ

အမာခံနယ္ေျမမွာ ေမြဝါေနရင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ၾကားမွာ ပါတီကြဲမွာ ေသခ်ာတယ္ဟု ေျပာခဲ့ျပန္ေၾကာင္း။

ထို႔ေၾကာင့္လည္း KIO တပ္မဟာ (၂) နယ္ေျမသို႔ ေရာက္လာေသာအခါ Brig.Ngamlao အေပၚစြဲခ်က္

အသစ္တင္ၿပီး သတ္ခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုစြပ္စြဲခ်က္ အသစ္မွာ-Brig. Ngamlao ကခ်င္းးတြင္းျမစ္မကူးခင္ လူ

ႀကီးေတြ အကုန္လံုးသတ္ပစ္ၿပီး ရဲေဘာ္ေတြအားလံုးႏွင့္ အလင္းဝင္သြားဖို႔ စီစဥ္ေနသည္ဟု မတရား စြပ္စြဲခဲ့သည္ ဆိုသည္။အထက္ပါ လူသတ္မႈမ်ား အတြက္ ေမြဝါက ဦးခပ္လန္အေပၚ အျပစ္ပံုခ်ခဲ့သည္။

သူေျပာခဲ့သည္မွာ-စစ္အစိုးရက ခပ္လန္ကို သမၼတ တင္ေျမာက္ခဲ့တယ္။ ၿပီးေတာ့လအနည္းငယ္အ

ၾကာမွာ တန္ျပန္အာဏာသိမ္းမႈေတြ ျဖစ္ေပၚခဲ့တယ္။ ထိုအာဏာသိမ္း ေခါင္းေဆာင္ေတြကို ခပ္လန္က အေရးယူလိုက္တယ္။ ဒါဟာက်ြန္ေတာ္တို႔အက်ယ္ခ်ဳပ္က မလြတ္ခင္ ျဖစ္ခဲ့တယ္။ (NNC စာအုပ္ Cry For Justice, မ်က္နာ ၈၆ မွ ကိုးကားခ်က္) သူဆက္ေျပာသည္မွာ-က်ြန္ေတာ္တို႔ကို ၁၉၈ဝ ခုႏွစ္ ဇႏၵဝါလ (၃ဝ) ရက္မွဘဲလြတ္ခဲ့တယ္။ ဒါလည္း ခပ္လန္က ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းဖို႔သေဘာတူလက္

ခံခဲ့လို႔သာက်ြန္ေတာ္တို႔ အက်ယ္ခ်ဳပ္ကေန လြတ္ေပးတာကို လက္ခံခဲ့တယ္။ ၿပီးေတာ့ က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ မူဝါဒစာတမ္း (Manifesto) ကို ၁၉၈ဝ ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါလ (၃၁) ရက္မွာ ထုတ္ျပန္ေၾကျငာခဲ့တယ္။ (အထက္

ပါ စာအုပ္ ။ စာမ်က္ႏွာ (၇၆) မွ ကိုးကားခ်က္)၊ အထက္တြင္ေဖၚ ျပသည့္အတိုင္းသူတို႔အခ်ဳပ္မွလြတ္

လာၿပီျဖစ္၍ ဇြန္လတြင္ သူတို႔အား ႏုတ္ေလာ္စခန္းတြင္ က်ြန္ေတာ္ေတ႔ြခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္မည္သူေတြ

ကသူတို႔အား ထပ္ဖမ္းၿပီး ၁၉၈ဝ ခုႏွစ္ဇႏၷဝါလ (၃ဝ) ရက္မွလြတ္ခဲ့သနည္း။ကၽြန္ေတာ္နားမလည္သလို အျခား သူေတြလည္း နားလည္မည္မထင္ပါ။ သူတို႔၏ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကို ဆန္႔က်င္သူမ်ားအား အေပး

အယူညွိႏွိုင္းၿပီး ျပန္လည္ေပါင္းစည္းရေအာင္ဟု လိမ္ညာ၍အစည္းအေဝးေခၚၿပီး ရွင္းပစ္လိုက္ခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္တြင္ ေမြဝါအီဆက္တို႔သည္ ခပ္လန္အဖြဲ႔ အေရွ႕နာဂေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီအား နာဂအမိ်ဳး

သားေကာင္စီႏွင့္ ေပါင္းလိုက္ေၾကာင္း ျပန္လည္၍ ဆိုင္းထိုးခိုင္းခဲ့သည္။ ဦးခပ္လန္သည္ သူတို႔အား

အခ်ဳပ္မွ လြတ္ေပးရန္ ၁၉၇၉ ခုႏွစ္ ေမလတြင္ လာေသာအခါ- နအကသည္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို လက္ခံလိုက္+ပီ။ ခင္ဗ်ား ရွီေလာင္ခ်ဳပ္လက္ခံ+ပီး ဘာလုပ္မလဲဟု ဦးခပ္လန္အားစည္းရံုးခဲ့သည္။

ခုတခါ ၁၉၈ဝ ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါလ (၂၉) ရက္တြင္ ထို နအက (NNC) ႏွင့္ ေပါင္းေၾကာင္း ျပန္လည္၍ဆိုင္း

ထိုးခိုင္းျပန္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဦးခပ္လန္ အေနျဖင့္ နအကႏွင့္ ေပါင္းေၾကာင္း တႏွစ္အတြင္း ႏွစ္ႀကိမ္ ဆိုင္းထိုးခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ သူတို႔၏ ေပါင္းစည္းေၾကာင္း စာတမ္းကား ေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္သည္-

SOLEMN DECLARATION OF THE MERGER OF EASTERN NAGA NATIONAL COUNCIL WITH THE NAGA NATIONAL COUNCIL

WHEREAS ; THE INSEPARABLE ONENESS AND THE SINGLE-WHOLE ENTITY OF THE NAGA PEOPLE AND THEIR HOMELAND IS IPSE DIXIT. IT IS SOLEMNLY DECLARED ON THIS HISTORIC DAY, THE 29^THDAY OF JANUARY 1980 ANNO DOMINI, THAT THE EASTERN NAGA NATIONAL COUNCIL, IS MERGED WITH THE NAGA NATIONAL COUNCIL, THE ONLY AUTHENTIC POLITICAL COUNCIL OF THE PEOPLE OF THE WHOLE NAGALAND.

Sd/- Sd/-

S.S.Khaplang Isak Chishi Swu

President Vice President

Eastern Naga National Council Naga Nagtional Council

Sd/- Sd/-

Thungbo Th.Muivah

Vice President General Secretary

Eastern Naga National Council Naga National Council

သမိုင္းမွတ္တမ္းအရ အေရွ႕နာဂေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီသည္ ၁၉၆၅ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ(၇) ရက္တြင္ ဖြဲ႔စည္းလာခဲ့ေၾကာင္း မွတ္တမ္းရွိသည္။ သို႔ေသာ္ ထိုေန႔တြင္ ဆိုင္းထိုးေသာအခါ အဘယ္ေၾကာင့္ေရွ႕

နာဂ အမ်ိဳးသားေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီအစား အေရွ႕နာဂ အမ်ိဳးသားေကာင္စီ နာမည္ျဖင့္ေမြဝါအီဆက္၊

ခပ္လန္တို႔အား ဆိုင္းထိုး ခိုင္းခဲ့သနည္း။ က်ြန္ေတာ္တို႔ မသိၾကပါ။ ၁၉၇၉ ခုႏွစ္ မတ္လ (၁ဝ) ရက္တြင္ နအက ႏွင့္ အနလက တို႔ေပါင္းစည္းေၾကာင္း ဆိုင္းထိုးခဲ့သည့္ စာတမ္းႏွင့္ အနည္းငယ္ ကြာျခားေစလို

၍ လုပ္ခဲ့ျခင္းေလာ။ ထိုသို႔သမိုင္းဝင္စာတမ္းတြင္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္ အေရွ႕နာဂ အမ်ိဳးသားေကာင္စီ နာမည္ျဖင့္ ဇႏၷဝါလ (၂၉) ရက္တြင္ ဆိုင္းထိုးခဲ့ၾကၿပီးေနာက္ တစ္ရက္ျခားကာ ၁၉၈ဝ ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၃၁) ရက္တြင္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ရွံဳးၿပီးဟု ေၾကျငာခဲ့ ျပန္သည္။

ဤဟာသည္ကား နာဂႏိုင္ငံေရးကို ကေလးကစားသလို လုပ္ခဲ့ျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ထိုသို႔ နအကရွံဳးၿပီဟု ေၾကျငာၿပီး ထိုေန႔မွာပင္ နာဂအမ်ိဳးသားဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ (နအဆက) ကိုဖြဲ႔စည္း ခဲ့သည္။ ၿပီးေတာ့ နအဆက၏ ရပ္တည္ခ်က္မ်ားကို ေၾကျငာခဲ့သည္။

သူတို႔၏ ရပ္တည္ခ်က္ကို အက်ဥ္းအားျဖင့္ ေဖၚ ျပမည္ဆိုလွ်င္

ႏိုင္ငံေတာ္၏ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာ ကို ကာကြယ္မည္၊

ဆိုရွယ္လစ္ပါတီ အာဏာရွင္စနစ္ကိုက်င့္သံုးမည္၊

ဆိုရွယ္လစ္စီးပြားေရး စနစ္ကိုက်င့္သံုးအားေပးမည္၊

ယံုၾကည္ကိုးကြယ္မႈတြင္ ဘုရားသခင္ႏွင့္ ခရစ္ေတာ္အား ယံုၾကည္ကိုးကြယ္ျခင္းကို လက္ခံသည္။ သို႔ေသာ္တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ လြတ္လပ္စြာကိုးကြယ္မႈကိုလည္း အကာအကြယ္ေပးမည္။ၿငိမ္းခ်မ္းေသာ

နည္းျဖင့္ တိုင္းျပည္ကိုကယ္တင္ႏိုင္မည္ ဆိုသည္ကို က်ြန္ေတာ္တို႔လက္မခံ။လက္နက္ျဖင့္သာလြတ္

လပ္ေရး အရ ယူေပးႏိုင္မည္ဟု ျပည္သူေတြအား အာမခံခ်က္ေပးႏိုင္သည္။ဤေၾကျငာခ်က္ကို ဖတ္ရႈ႕ သူတိုင္း သမိုင္းအသစ္ ႏိုင္ငံေရးအသစ္ ထိုေန႔ ထိုရက္မွစသည္ ဆိုသည္ကို သတိရၾကမည္ျဖစ္သည္။ နအဆက ကိုဖြဲ႔စည္းၿပီး နာဂလန္း ျပည္သူ႔ အစိုးရ (Government of People Republic of Nagaland -GPRN)ကို ၁၉၈ဝ ေဖေဖၚ ရီလ (၂) တြင္ ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။

(၁၂) ခယမ္ညဴးငန္း နာဂ အေပၚ စစ္ဆင္ျခင္း

ထိုသို႔ နအဆက ကိုဖြဲ႔စည္းၿပီးေနာက္ အီဆကိ-ေမြဝါ အဖြဲ႔သည္ သူတို႔၏ ေသနတ္ေျပာင္းဝကိုရန္သူ

ဘက္သို႔ မလွည့္ေတာ့ပဲ ညီအစ္ကိုမ်ား ဖက္သို႔လွည့္ကာ တိုက္ခိုက္ လာခဲ့သည္။ ပထမတြင္ ဗိုလ္ႀကီး ရွွန္ငမ္ (Capt. Shangam Tahngkhul) အား တပ္သား(၃ဝ)ႏွင့္အတူ ခယမ္ညဴးငန္းနယ္ေျမသို႔ အေရးႀကီးေသာ ခယမ္ညဴးငန္း ေခါင္းေဆာင္မ်ားအားပစ္သတ္ရန္ အမိန္႔ေပးၿပီး ေစလြတ္ခဲ့သည္။ ထိုအဖြဲ႔သည္ ၁၉၈ဝ ခုႏွစ္ ေဖေဖၚရီလ (၁၅) ရက္တြင္ ကင္ဖိုးရြာအား တိုက္ခဲ့သည္။ ထိုအခါ ပိန္လန္ (Pinglang) တန္ၿမိဳ႕နယ္ ဥကၠဌအား ရြာတြင္ပစ္သတ္ခဲ့သည္။ ရြာသူႀကီး မႏူအား ဖမ္းေခၚသြားၿပီး ကင္ဖိုး ႏွင့္ စြန္းေခါင္ၾကားေတာင္ထိပ္တြင္ ပစ္သတ္ခဲ့သည္။ထိုအဖြဲ႔ စေဖါင္ရြာသို႔ေရာက္သြားေသာအခါ

ဗိုလ္ႀကီး နီးေတာ္ေလ ႏွင့္ ေမာင္လြားအဖြဲ႔တို႔အား ဖမ္းၿပီးသတ္ရန္ ေဖေဖၚရီလ (၁၈) ရက္တြင္ ႀကံစည္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ဗိုလ္ႀကီး နီးေတာ္ေလက တန္ခြန္ စကားအနည္းငယ္ နားလည္သျဖင့္ “သူတို႔ကို ခုဖမ္းမလား ညမွာဘဲ ဖမ္းမလား” ဟု ေျပာဆိုေမးျမန္းေနသံကို ၾကားသျဖင့္ထြက္ေျပး

ႏိုင္ခဲ့ေၾကာင္း၊ Capt. Shangam အဖြဲ႔က သူတို႔ေနာက္ လိုက္လာခဲ့ရာ ေက်ာက္ေက ရြာသို႔ ေရာက္လာေသာအခါ ရြာသားေယာက္်ားအားလံုးအား ဖမ္းၿပီး နီးေတာ္ေလတို႔အဖြဲ႔ ဘယ္ဘက္သို႔

ထြက္ေျပးသြားသည္ကို ေမးျမန္းၿပီး ရိုက္ႏွက္ခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ ႏုတ္ယင္း ရြာသို႔လိုက္လာၿပီး

ထိုမွ ဖလံုတုန္ရြာသို႔ လိုက္လာၿပီး ထိုရြာအား ညတြင္လာဝိုင္းခဲ့ေၾကာင္း။ သို႔ေသာ္ နီးေတာ္ေလ

အဖြဲ႔သည္ ေတာထဲ၍အိပ္ေနခဲ့သျဖင့္ သူတို႔၏ရန္မွလြတ္ခဲ့သည္။ သူတို႔နီးေတာ္ေလ အဖြဲ႔အား

လိုက္ေနေၾကာင္းၾကားရသျဖင့္ အျခား ခယမ္ညဴးငန္း ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ သတိထားေနခဲ့သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ Capt.Shangam ၏ ခယမ္ညဴးငန္း ေခါင္းေဆာင္မ်ားအား ရွင္းပစ္ရန္ အစီအစဥ္ မေအာင္ျမင္ ျဖစ္ခဲ့သည္။

ထိုအခ်ိန္တြင္ ခယမ္ညဴးငန္း ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ေမြဝါ အီဆက္တို႔က ဟိုင္းေျမနယ္တြင္ နအက/နဖစ ေခါင္းေဆာင္မ်ား ႏွင့္ နာဂတပ္မေတာ္ အရာရွိမ်ားအား သတ္ပစ္ၿပီး ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းေၾကာင္းကို မသိၾကေသးေၾကာင္း။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ဟိုင္းေျမနယ္သည္ခမ္ညဴးငန္းနယ္

ေျမမွ ေဝးလန္ေသာနယ္ေျမျဖစ္သည္၊ ၁၉၈ဝ-မတ္လ ပထမအပတ္ ေရာက္လာေသာအခါမွ ထိုလူသတ္မႈႀကီး ႏွင့္ ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းျခင္းကို သိလာခဲ့သည္ ဆိုသည္။ သို႔ေသာ္ အံ့ဩတုန္လွဳပ္ၿပီး ဝမ္းနည္းေနခဲ့သည္မွ လြဲ၍ မည္သို႔ မည္ပံု ရပ္တည္လုပ္ေဆာင္သြားမည္ကို မဆံုးျဖတ္ႏိုင္ဘဲ ရွိေနခဲ့ၾကေၾကာင္း။ ထိုအခါ ဗိုလ္ႀကီး နီးေတာ္ေလ အန္ဂါမီက ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရကို အေနာက္ဘက္မွာရွိတဲ့ ျပည္သူလူထုေတြက ဘယ္ေတာ့မွ လက္ခံမွာမဟုတ္ဘူး။ ဒါေၾကာင့္က်ြန္ေတာ္

တို႔ နအက/နဖစ ကိုလက္ မလြတ္ဘဲဆုပ္ကိုင္ၿပီး ေမြဝါရဲ ့ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒကို ဆန္႔က်င္ရမယ္ဟု ေျပာလိုက္ရာ ခယမ္ညဴးငန္း အရာရွိမ်ားအားလံုးက သူ၏အႀကံေပးခ်က္ကို လက္ခံၿပီး နအဆက ကိုဆန္႔က်င္ တိုက္ခိုက္ရန္ မားမားမတ္မတ္ ရပ္တည္လာခဲ့သည္ဆိုသည္။ ၁၉၇၈ ခုႏွစ္တရုတ္ျပည္

သင္တန္းျပန္ ခယမ္ညဴးငန္း တပ္သားမ်ားသည္ (၁၃ဝ)ေက်ာ္ရွိသည္။ သူတို႔သည္ ေမြဝါ ႏွင့္ တန္ခြန္

အရာရွိမ်ား အေပၚမေက်မနပ္ စိတ္ေတြပြါးၿပီး ျပန္ေရာက္လာခဲ့ၾကသည္။ အေၾကာင္းမွာ-ရုတ္ျပည္သင္

တန္းခ်ိန္ကာလမ်ားတြင္အခ်ိဳ႔ေသာတန္ခြန္အရာရွိမ်ားက သူတို႔အေပၚ လူမဆန္စြာ ျပဳမူဆက္ဆံခဲ့ျခင္း။ ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီး ယမ္စေထာင္းက သူ႔၏မူေပၚလစီကို ဆန္႔က်င္ေသာေၾကာင့္ ေမြဝါက ယမ္စေထာင္းအား

ေစာ္ကားေမာ္ကား ေျပာဆိုခဲ့ျခင္းတို႔ေၾကာင့္။ “ငါတို႔နယ္ေျမေရာက္ရင္ မင္းတို႔ေတြ႔မယ္”

ဟူေသာ စိတ္ကိုေမြးၿပီး ေရာက္လာခဲ့ၾကသည္။ ထပ္ၿပီး သူတို႔ယံုၾကည္ေလးစားေသာေခါင္းေဆာင္

ယမ္စေထာင္းအား သတ္လိုက္ျပန္သျဖင့္ အားလံုးမွာ ပိုၿပီး ေမြဝါ အေပၚအခဲမေက် ျဖစ္လာခဲ့သည္။ ခုတခါ အျခားခယမ္ညဴးငန္း ေခါင္းေဆာင္မ်ားကိုလည္း အကုန္သတ္ပစ္ရန္ တိရစၦာန္ အေကာင္မ်ားကို လိုက္သည့္အလား လုိက္ေနျပန္သျဖင့္ ေဒါသကို ထိန္းမႏိုင္ခဲ့ၾကေတာ့ေပ။ ထိုအခါခယမ္ညဴးငန္းမ်ား

က သူ႔အားဆန္႔က်င္ရန္ ခိုင္ခိုင္မာမာ ရပ္တည္ေနေၾကာင္းသိထားေသာ ေမြဝါကခယမ္ညဴးငန္းေခါင္း

ေဆာင္မ်ားအား ရွင္းပစ္ရန္တပ္ဖြဲ႔ တစ္ဖြဲ႔ၿပီးတစ္ဖြဲ႔ 2/Lty. Gideon တို႔က ဦးေဆာင္ၿပီး ျပန္၍ေစလြတ္

ခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ခယမ္ညဴးငန္းတပ္သားမ်ားက Taokai အဖြဲ႔အား စေဖါင္ရြာတြင္ Gideon အဖြဲ႔အား

စြန္းညဴရြာတြင္ ဖမ္းၿပီးသတ္ပစ္ခဲ့သည္။ သူတို႔အဖြဲ႔တြင္ ပါလာေသာ အျခားနာဂတပ္သားမ်ားကိုကား မသတ္ဘဲ နအက ႏွင့္ေပါင္းၿပီးလုပ္ရန္ ေခၚထားလိုက္သည္။ သူတို႔သည္ ယေန႔ (၂၁) ရာစုတိုင္ေအာင္္ နအဆက ကိုဆန္႔က်င္ၿပီး တိုင္းျပည္အတြက္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ေနၾကသည္။ ဤသို႔ နာဂဖက္ဒရယ္ တပ္မေတာ္မွ နအဆက တပ္သားမ်ားအေပၚ အေရးယူမႈ စတင္ခဲ့ျခင္းသည္ ၁၉၈ဝ-ခုႏွစ္ မတ္လ ေရာက္မွ စတင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ဤကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ေမြဝါေျပာခဲ့သည္မွာ- “ခယမ္ငန္းေတြရဲ႕ သဘာဝက ေကာင္းပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အၾကမ္း (RAW) ဘဲ။ မ်ားေသာအားျဖင့္ သူတို႔တေတြဟာ ရိုးသား

တယ္။ ဒါေၾကာင့္လဲ သူတို ့ကို လြယ္လြယ္ေလး လိမ္ညာၿပီး ဆြဲေဆာင္ႏိုင္တယ္။ သူတို႔ တာဝန္

မသိတတ္မႈရဲ ့အက်ိဳးဆက္က ဘာျဖစ္လာမလဲဆိုတာ နည္းနည္းေလးေတာင္ မစဥ္းစားတတ္

ဘူး။ သူတို႔ႏွင့္ ေကာင္းေကာင္း နားလည္မႈ တည္ေဆာက္ရန္ေခၚလာဖို႔ ခယမ္ညဴးငန္းနယ္

ေျမသို႔ တပ္သား (၁၃) ေယာက္ကို ႏွစ္ဖြဲ႔ခြဲၿပီး လြတ္ခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ သူတို႔အားလံုးကို သတ္ပစ္

လိုက္တယ္။ သူတို႔ကို သတ္ပစ္တဲ့ ေနာက္မွာ ယမ္စေထာင္းကလည္း ယားေလရမ္ေယာ္

တို႔ႏွင့္ အဆက္အသြယ္ လုပ္ေနတာကို ေဖၚထုတ္ႏိုင္ခဲ့ျပန္တယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း သူ႔ကိုအခ်ိန္မွီ

ရွင္းပစ္လိုက္ခဲ့တယ္”။ (NSCN စာအုပ္ Cry For Justic, စာမ်က္ႏွာ 77 မွ ကိုးကားခ်က္) ေရွ႕ စာမ်က္ႏွာတြင္ေဖၚ ျပသည့္အတိုင္း ၁၉၇၉ ဇူလိုင္လတြင္ သတ္ခဲ့ေသာ ယမ္စေထာင္းအား ေမြဝါက သူတို႔၏ တပ္သားမ်ား ၁၉၈ဝ မတ္လတြင္ သတ္ပစ္သည့္ ေနာက္မွသတ္ပစ္ခဲ့ေၾကာင္း ေျပာဆိုျခင္းသည္။ နအဆက အားတိုက္ခိုက္မႈကို ခယမ္ညဴးငန္း (ဝါ) နာဂဖက္ဒရယ္ အဖြဲ႔မွစခဲ့သည္ဟု လိမ္ညာ၍ေျပာဆိုေနျခင္းျဖစ္သည္။ သူကေျပာသည္မွာ-“ေသြးထြက္သံယို ျဖစ္ေအာင္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီက စခဲ့တယ္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ကိုအရင္မတိုက္ခင္ နအက လူတစ္ေယာက္ကိုမွ် က်ြန္ေတာ္တို႔ မသတ္ခဲ့ဘူး။ (NSCN စာအုပ္ Cry For Justice, စာမ်က္ႏွာ ၇၈မွ ကိုးကားခ်က္) ေနာက္စာအုပ္ တစ္ခုမွာ-ခင္ဗ်ားတို႔က တိုင္းျပည္ေပၚ သစၥာရွိတဲ့လူေတြကို ၾကက္ကေလးေတြကို သတ္ပစ္တဲ့အလားသတ္ခဲ့တယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕ေသနတ္ေျပာင္းဝက က်ြန္ေတာ္တို႔ဖက္ကို လွည့္ထားတယ္။နာဂေတြအၾကား သတ္ျဖတ္မႈႀကီး ျဖစ္လာေအာင္ ခင္ဗ်ားတို႔က တြန္းပို႔လိုက္တယ္”NSCN စာအုပ္ The Shepoumaramth in the Naga national movement ”, စာမ်က္ နာ ၂၅၃ မွ ကိုးကားခ်က္) ဤသို႔ ေမြဝါ၏ ေျဗာင္လိမ္ညာမႈသည္ကား Machiavellian ၏ေပၚလစီကို က်င့္သံုး၍ ျပည္သူလူထုကို လိမ္ညာကာအာဏာရေအာင္ လုပ္မည္ဆိုသည့္ သူပ၏ ရည္ရြယ္ခ်က္ကို ေပၚလြင္ထင္ရွားေစသည္။ အီတာလီလူမ်ိဳး Machiavellian သည္- ရားသည္ျဖစ္ေစ မတရားသည္ ျဖစ္ေစမိမိ၏ ရည္မွန္းခ်က္ ေအာင္ျမင္ရန္ ဘာမဆို လုပ္ရမည္ဟူေသာ မူဝါဒကို ဆြဲကိုင္ခဲ့သူျဖစ္သည္)

ထိုသို႔ သူ႔လူအားသတ္သည့္ေနာက္ ေမြဝါသည္ တပ္အင္းအားကို ထပ္ဖိရန္ Lt.Col.Ningwon Tangkhul အား ဦးေဆာင္ေစၿပီး ခယမ္ညဴးငန္း နယ္ေျမသို႔တပ္အင္အားမ်ားမ်ားျဖင့္ ေစလြတ္ခဲ့ျပန္သည္။ ထိုအဖြဲ႔မွ ကင္ဖိုးရြာအား မတ္လ ကုန္ပိုင္းေလာက္တြင္ မီးရွံဳ႕ခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ စြန္းေခါင္သို႔ေရာက္လာေသာအခါရြာသားမ်ားေယာက္်ားေတြ အားလံုးအား ဖမ္းၿပီးရိုက္သည္။အိႏၵိယေငြ တစ္ေသာင္း ငါးေထာင္ (၁၅ဝဝဝ)ေပးမွ လြတ္ေပးခဲ့သည္ဆိုသည္။ ရြာသားမ်ား၏ အိုးခြက္ပန္းကန္ အားလံုး သံုးလို႔မရေအာင္ဖ်က္ဆီးပစ္ခဲ့သည္။ ႀကိမ္ျဖင့္ ယက္ထားေသာ ဖ်ာမ်ားကိုဓါးျဖင့္ ခုတ္ၿပီး ဖ်က္ဆီးခဲ့သည္။ ဓါးမ်ား လွံမ်ားကိုလည္း ေက်ာက္ခဲကိုခုတ္ ထူးၿပီးဖ်က္ဆီးပစ္သည္။ ၁၉၈၂-ခုႏွစ္ က်ြန္ေတာ္ အိႏိၵယေထာင္မွ ထြက္ၿပီး ျပန္ေရာက္လာေသာအခါ ရြာသားမ်ားက ထိုဖ်ာအပိုင္းအစမ်ား

ေဖါက္ပစ္ထားခဲ့ေသာ အိုးႀကီးမ်ားကို ျပသခဲ့သည္။ ဖ်ာအပိုင္းအစမ်ားကို နာဂတပ္သားမ်ားက သူတို႔၏ စခန္းတြင္ မ်ားေသာအားျဖင့္ အသံုးျပဳခဲ့သည္။စြန္းေခါင္ရြာကို ဖ်က္ဆီးၿပီး စေဖါင္ရြာသို႔လာခဲ့သည္။ ထိုနည္းတူ စေဖါင္ရြာတြင္လည္းေယာက္်ားေတြ အားလံုးအား ဖမ္းခ်ဳပ္လိုက္သည္။ အိုးခြက္ပန္းကန္၊ ဖ်ာ၊ ဓါးလွံ၊ အားလံုးကိုဖ်က္ဆီးသည္။Taokai အဖြဲ႔အား သူတို႔ရြာမွ ဖမ္းၿပီးသတ္ခဲ့သည့္ အတြက္ ပိုၿပီးဆိုးရြာစြာအေရးယူျခင္း ျဖစ္သည္။ ရြာသူႀကီး ဟန္ၾကဴ အားသတ္ပစ္လိုက္သည္။ က်န္ေသာရြာသားမ်ားအား ေက်ာက္ေကရြာသို႔ ဖမ္းေခၚသြားသည္။ ေက်ာက္ေကရြာ ေရာက္ေသာအခါ ထိုရြာမွေယာက္်ားမ်ားအားလံုးအား ဖမ္းလိုက္ျပန္သည္။ ေက်ာက္ေကမွ ဖမ္းထားသူမ်ားႏွင့္ စေဖါင္မွ

ဖမ္းလာသူမ်ားအားလံုး တစ္အိမ္တည္းတြင္ အတူတူထားၿပီး တံခါးေပါက္ ႏွစ္ဘက္မွ နအဆက ရဲေဘာ္ႏွစ္ေယာက္က ေစာင့္ထားသည္ ဆိုသည္။ သူတို႔အား ဖမ္းထားၿပီးရိုက္ေနသည့္အခ်ိန္တြင္ ဗမာ့တပ္မေတာ္ ေရာက္လာၿပီး လာပစ္ရာ နအဆက တပ္သားတို႔အားလံုး ေနရာယူဝပ္ကုန္သျဖင့္ သူတို႔အား ဂရုမစိုက္ႏိုင္ေတာ့ေပ။ ထိုအခါ ရြာသားမ်ားသည္သူတို႔လက္ေတြခ်ည္ထားလ်က္ျဖင့္ ထြက္ေျပးသြားၾကသည္။ တိုက္ပြဲစသည္ႏွင့္ တၿပဳိင္ထဲဖမ္းထားေသာရြာသားေတြ အားလံုကို ပစ္သတ္ဟု သူတို႔၏စစ္ေၾကာင္းမွဴး တန္ခြန္အရာရွိက အမိန္႑ေပးေသးသည္ဆိုသည္၊ရြာသားမ်ား

သည္ ယေန႔တိုင္ သူတို႔၏ရုိက္ဒဏ္ေၾကာင့္ မိုးေလဝသ ဆိုးဝါးေသာအခါ အၿမဲတမ္း နာက်င္မႈ ေဝသနာကို ခံစားလ်က္ရွိၾကသည္။ စေဖါင္ရြာသူႀကီး ဦးငြန္သည္ သူတို႔၏ ရိုက္ဒဏ္ေၾကာင့္ ေသဆံုးသြားခဲ့သည္။ ထိုေက်ာက္ေကရြာကို နအဆက တို႔က ဘုရားေက်ာင္းႏွင့္ စပါးတိုက္ အပါအဝင္ မီးရႈ႕ဖ်က္ဆီးခဲ့သျဖင့္ရြာသားမ်ား (၄၆) ေယာက္ အစာငတ္၍ ေသဆံုးခဲ့ၾကသည္။ထိုသို႔တိုက္ပြဲျဖစ္ၿပီး နအဆကတပ္သည္ အေရွ႕ကိန္ရြာသို႔ ျပန္ဆုတ္သြားသည္။ထို႔ေနာက္ ေက်ာက္ေကဖက္သို႔ ျပန္အလာတြင္ နာဂဖက္ဒရယ္တပ္တို႔က ေက်ာက္ေကႏွင့္အေရွ ့ကိန္ရြာၾကားတြင္ ခ်ဳံခိုတိုက္သည္။ ထိုဟာသည္ သူတို႔ႏွင့္ ပထမဦးဆံုး ရင္ဆိုင္တိုက္ခိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုတိုက္ပြဲတြင္ စစ္ေၾကာင္းမွဴးက ရဲေဘာ္မ်ားအား “က်ြန္ေတာ္တို႔တန္ခြန္ေတြကိုသာတိုက္တယ္။ အျခားနာဂေတြကိုမတိုက္ဘူး။ အျခားနာဂေတြ က်ြန္ေတာ္တို႔ဆီလာခဲ့”ဟု ေအာ္ခိုင္းခဲ့သည္ဆိုသည္။ ထိုသို႔ေအာ္သံကို ၾကားရေသာအခါ တန္ခြန္ေတြလည္း စိတ္မေကာင္းျဖစ္ခဲ့ရေၾကာင္း။ ဤတိုက္ပြဲသည္ မတ္လ ေနာက္ဆံုးအပတ္တြင္ျဖစ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ႏွစ္ဖက္စလံုးမွ အက်အဆံုး ထိခိုက္ဒဏ္ရာရျခင္းမရွိခဲ့ပါ။

ထို႔ေနာက္ နအဆက တို႔သည္ စြန္းေခါင္ရြာအထိ ဆုတ္ခြာသြားခဲ့သည္။ ထိုမွအစီအစဥ္ဆြဲကာ စြန္းေခါင္ရြာမွ တိုင္းငန္း (Taingan) ရြာသို႔ ေတာကိုျဖတ္၍ လာကာ ၁၉၈ဝ-ဧၿပီလ (၁၅) ရက္တြင္ တိုင္းငန္းရြာအား မနက္အေစာႀကီး (၃) နာရီေလာက္တြင္ ဝိုင္းၿပီးလာတိုက္ခဲ့သည္။ ထိုညတြင္ နာဂဖက္ဒရယ္တပ္ဖြဲ႔ ဗိုလ္မွဴး နီးေတာ္ေလ (ရာထူး တက္ခါစ) တို႔အဖြဲ႔ (၆) ေယာက္ ရြာတြင္လာအိပ္ထားသျဖင့္ သူတို႔ႏွင့္ တိုက္ပြဲျဖစ္သည္။ထိုတိုက္ပြဲတြင္ ရြာသားသံုးေယာက္လည္း က်ည္ဆန္ထိမွန္၍ ေသဆံုးသည္။ ကိုယ္ဝန္သည္အမ်ိဳးသမီး က်ေနာပ္ (Chunop) သည္ ဒဏ္ရာျဖင့္ အသက္ဆံုး သြားခဲ့သည္။ နာဂဖက္ဒရယ္တပ္မွ ဗိုလ္မွဴး နီးေတာ္ေလ ႏွင့္ တပ္သားတစ္ေယာက္ ထိုတိုက္ပြဲတြင္ က်ဆံုးခဲ့သည္။နအဆက တပ္ဖြဲ႔တို႔ ထိုရြာတြင္ ရက္အနည္းငယ္ ဆက္လက္ေနခဲ့ရာ ေနာက္ေန႔တြင္ ႀကိမ္ခုတ္သြား၍ ျပန္လာေသာ ရြာသား (၆) ေယာက္အား လမ္းတြင္ဖမ္းၿပီး သတ္ခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္သားအဖ သံုးေယာက္ (ပါပူ သူ႔သား တန္ေဆြ ႏွင့္ အီးပုန္) ေတာင္ယာမွ ျပန္လာေနသူတို႔အားလည္း လမ္းတြင္ဖမ္းၿပီး သတ္ခဲ့သည္။ ထိုရြာကိုလည္း စပါးတိုက္ အပါအဝင္

မီးရႈ႕ဖ်က္ဆီးခဲ့သည္။

ထန္ပါကြယ္ရြာမွာလည္းရြာသားသံုးေယာက္သတ္ခဲ့သည္။ျပီးေတာ့ရြာကိုလည္းမီးရႈ႕ဖ်က္ဆီးခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ ထိန္းညဴးငန္းရြာအား သြားတိုက္သည္။ ရြာကို မီးရႈ႕ဖ်က္ဆီးသည္။ စပါးမ်ားကို ထမ္းႏိုင္သေလာက္ထမ္းၿပီးမထမ္းႏိုင္၍က်န္ေသာစပါးမ်ားအားမီးရႈ႕ပစ္သည္။ရြာသားမ်ားသည္ေၾကာက္လန္႔၍ ေတာထဲသို႔ ထြက္ေျပးကုန္သည္။ ထိုမွခ်င္းတြင္းျမစ္ဘက္သို႔ ထြက္ေျပးသြားၿပီး ထမန္တီ အထက္ဘက္တြင္ သြားေနခဲ့ၾကသည္။ထိုေနရာတြင္ အစာငတ္၍တမ်ိဳး ငွက္ဖ်ားမိ၍တဖံု ရြာသားမ်ားအေျမာက္အမ်ား ေသခဲ့ၾကသည္။ သူတို႔အားၾကည့္ရွဳ ကူညီေပးမည့္သူ မရွိခဲ့ပါ။ ထိုေနရာမွ မိမိရြာသို႔ျပန္လာၾကေသာအခါ အခ်ိဳ႕မွာလမ္းတြင္ ေသခဲ့ၾကသည္။ ရြာသို႔ျပန္လည္၍ ေရာက္ရွိလာေသာ အခါလည္းစားစရာေသာက္စရာ မရွိသျဖင့္အစာငတ္၍ ေသခဲ့ၾကသည္။ ထိုရြာမွ အစာငတ္၍ ေသဆံုးခဲ့သူမ်ားသည္ (၂၉၇) ေယာက္ျဖစ္သည္။ ၁၉၈ဝ-ခုႏွစ္တြင္ေမြဝါအဖြဲ႔၏စစ္ဆင္ေရးေၾကာင့္

သတ္၍ေသသူမ်ားႏွင့္ အစာငတ္၍ေသသူ ခမ္ညဴးငန္းမ်ားသည္ (၅၂၄) ေယာက္ ရွိခဲ့သည္။ သူတို႔၏နာမည္မ်ားမွာ ၂ဝဝ၅-ခုႏွစ္တြင္ထုတ္ေဝခဲ့ေသာ “Nagaland and Th.Muivah’s t errorist activities) စာအုပ္တြင္ ေရးသားေဖၚ ျပခဲ့သည္။ ထိန္းငန္းရြာအား ဖ်က္ဆီးပစ္သည့္ေနာက္ ေမြဝါအဖြဲ႔တို႔သည္ ေစမ္ဟုတ္(Tsemhuk) ရြာသို႔ ေရာက္လာသည္။ ထိုရြာတြင္လည္း ေယာက္်ားေတြအားလံုးအားဖမ္းၿပီးရက္ရက္စက္စက္ရိုက္သည္။ ထိုသို႔ ရြာသားမ်ားအား ႏွိပ္စက္မႈတြင္ နာမည္ႀကီး ခဲ့သူမွာ Capt.Shangam Tangkhul ျဖစ္သည္။ ရြာအား စပါးတုိက္အပါအဝင္ မီးရႈ႕ပစ္သည္။ရြာသားမ်ားသည္ အလြန္အမင္ထိတ္လန္႔၍ ေတာထဲသို႔ ထြက္ေျပးသည္။ ထိုအခ်ိန္သည္

ဇြန္ဇူလိုင္ျဖစ္သျဖင့္ မိုးသည္းထန္စြာ ရြာေနေသာအခ်ိန္ျဖစ္သည္။ သူတို႔သည္ ဆာရာေမတိေတာင္ေၾကာဘက္သို႔ထြက္ေျပးသြားခဲ့သည္။ ထိုေတာတြင္ အမိုးအကာအျဖစ္ အသံုးႏိုင္ရန္ဖက္ရြက္ဟူ၍မရွိ။ ပလာစတိတ္လည္းမပါၾကသျဖင့္ မိုးေရထဲတြင္ စိုရႊဲ၍သြားေနခဲ့ၾကသည္။

ပါလာေသာဆန္အနည္းငယ္အား အစိမ္းစားခဲ့ၾကသည္။ ခုနစ္ရက္တြင္ သူတို႔သည္ ကြမ္တြန္

(Kontan ရြာသို႔ ေရာက္ရွိသြားသည္။ ထိုရြာမွ ခ်င္းတြင္းျမစ္ကမ္းသို႔ဆင္းသည္။ ထိုေနရာတြင္ရြာသား (၂၇) ေယာက္ ေသဆံုး ခဲ့သည္။Tsemhuk ရြာၿပီး၍ Ningshet ရြာကိုတိုက္သည္။ထိုရြာကိုလည္း စပါးတိုက္အပါအဝင္ မီးရႈ႕ပစ္သည္။ ဤရြာမွ အစာငတ္၍ ေသဆံုးသူမ်ားမွာ (၄၆) ေယာက္ျဖစ္သည္။

ထို႔ျပင္ အျခားရြာ အေရွ႕ကိန္းဇ၊ ဟိုင္ကြမ္ (Haiphu), Langkhiang, Haiphau စသည့္ရြာမ်ားကိုလည္း စပါးတိုက္မ်ား အပါအဝင္ မီးရႈ႕ဖ်က္ဆီးခဲ့သည္။ အိမ္မီးရႈ႕သျဖင့္ ရြာသားမ်ာ၏အဖိုးတန္ပစၸစည္းမ်ား အဝတ္အထည္မ်ားႏွင့္ အျမတ္တႏိုး ေသာထားေသာ အရာပစၥည္းမ်ား အားလံုးဆံုးရႈံးခဲ့သည္။ အခ်ိဳ႕ ေသာ ရြာမ်ားသည္ (၁ဝ)ႏွစ္အထိနလန္မထူႏိုင္ခဲ့ပါ။ ရြာသားမ်ား၏ အိမ္ေမြး တိရိစၦာန္ အားလံုးပစ္သတ္စားခဲ့သည္။ေတာထဲတြင္ရွိေနေသာႏြားေနာက္မ်ားကိုလည္း တို႔စားဖို႔သာမဟုတ္ဘဲ အကုန္ပစ္သတ္ခဲ့သည္။ ဤသို႔ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္းသည္ ခမ္ညဴးငန္းတို႔ နဥစၥာ အားလံုးအား ဖ်က္ဆီးပစ္ရန္ ရည္ရြယ္၍ လုပ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုအျဖစ္အပ်က္မ်ားသည္ ခမ္ညဴးငန္းတို႔၏ဘဝတေလွ်ာက္တြင္ မႀကံဳစဖူးေသာ အျဖစ္ဆိုးႀကီး ျဖစ္ခဲ့သည္။အမွန္မွာ ေမြဝါ အီးဆက္တို႔သည္ ခမ္ညဴးငန္း နယ္ေျမတြင္ ခယမ္ညဴးငန္းမ်ားႏွင့္ အတူေနလာခဲ့သည္မွာ ၁၉၇၆ မွစၿပီး ၁၉၇၈-ခုႏွစ္အထိေနလာခဲ့သည္။သူတို႔က ခယမ္ညဴးငန္း ျပည္သူလူထုအား “နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား. ေအာင္ျမင္မႈ ရရွိရန္အတြက္ နာဂအမ်ိဳး

သားေကာင္စီမွလြဲ၍ အျခားေသာျဖတ္လမ္းျဖင့္ ေအာင္ျမင္မႈဆြတ္ခူးႏိုင္ရန္ နည္းလမ္းမရွိ”

ဟုေဟာခဲ့သည္။ ခယမ္ညဴးငန္း ျပည္သူမ်ားကလည္း တတ္ႏိုင္သေလာက္ သူတို႔၏ၾကက္

ဝက္ႏြားေနာက္မ်ားသတ္ၿပီး ေက်ြးေမြးခဲ့သည္။ခုေတာ့ ေမြဝါ အီဆက္တို႔က ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္ျခင္း သတ္ျဖတ္ျခင္းျဖင့္ သူတို႔၏ ေက်းဇူးကို အဘယ္ေၾကာင့္ တုန္႔ျပန္သနည္းဟု ခယမ္ညဴးငန္းမ်ားသည္ အံ့ဩလို႔ မဆံုးျဖစ္ခဲ့ၾကသည္။ ၂ဝဝ၃-ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလတြင္ နအဆက ေမြဝါတပ္ဖြဲ႔သည္ ဖလံုတုန္ရြာသို႔ ေရာက္ရွိလာၿပီး သူတို႔၏ ႏိုင္ငံေရး တရားေဟာခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုအခါ ရြာသူႀကီး ဦးဘာ့ေမာ္က-က်ြန္ေတာ္တို႔ကို ေမြဝါ ႏွင့္ အီဆက္ တို႔က NNC (နအက) ကို လက္မလြတ္ဖို႔ ေဟာထားခဲ့တယ္။ ဒါေၾကာင့္လဲ က်ြန္ေတာ္တို႔ယခုအထိ NNC ကို လက္မလြတ္ဘူး။ အဲဒီလိုေဟာထားၿပီးမွ သူတို႔ ခုဘာလုပ္ေနသလဲ။ဘယ္မွာသြားေနသလဲ။ အခ်ိန္ရရင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ဆီလည္း လာလည္ပါအံုးလို႔ ေျပာလိုက္ပါ ဟုေျပာခဲ့သည္။ သူ႔စကားသည္ ရိုးရိုးေလးျဖစ္ေသာ္လည္းအဓိပၸါယ္ေလးနက္သည္ကို္စာဖတ္သူတိုင္း သိလိမ့္မည္ထင္သည္။နာဂဖက္ဒ

ရယ္တပ္သားမ်ားသည္လည္း နအဆကတပ္သားမ်ားႏွင့္ အင္အားမမွ်သျဖင့္ အေနာက္ဘက္ ခယမ္ညဴးငန္းနယ္ေျမသို႔ ဆုတ္ခြာသြားခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ နအဆက တပ္သားတို႔သည္ လန္ႏုတ္ (Langnuk) ရြာတြင္ သူတိုႊ၏ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္က ဦးေဆာင္၍ ဗဟိုစခန္းခ်ကာ ေနလာခဲ့သည္။သူတို႔၏ရက္စက္မႈဒဏ္ကို မခံႏိုင္သည့္အဆံုးရြာသားတို႔က သူတို႔အားလာတိုက္ေပးပါ

ရန္ နာဂဖက္ဒရယ္တပ္သားမ်ားအား ေခၚေနခဲ့သည္ဆိုသည္။ အမွန္မွာ နာဂဖက္ဒရယ္ တပ္သားမ်ားသည္အင္အား (၆ဝ) ေလာက္သာရွိၿပီး က်ည္ဆန္လည္း ေသနတ္တစ္လက္လ်င္ (၆ဝ)

ေလာက္သာ ရွိၾကသည္။ ေမြဝါက သူ႔မွာအစီအစဥ္ရွိသျဖင့္ လက္နက္က်ည္ဆန္ေတြအကုန္လံုး လက္ဦးၿပီး သိမ္းက်ံဳးထားခဲ့ေသာေၾကာင့္ ေမြဝါ၏ အစီအစဥ္ကို ႀကိဳတင္၍မသိခဲ့ၾကေသာ နာဂဖက္ဒရယ္အရာရွိႏွင့္တပ္သားတို႔မွာ လက္နက္မဲ့ျဖစ္သေလာက္ရွိခဲ့သည္။နာဂဖက္ဒရယ္တပ္သား

တို႔သည္ လက္နက္အင္အားနည္းေသာ္လည္း ျပည္သူတို႔၏ေထာက္ခံအားေပးမႈကို အားကိုးၿပီး ေက်ာက္လားငန္းေတာစခန္းမွ ထြက္လာခဲ့ၾကသည္။ သူတို႔ဖလံုတုန္ရြာသို႔ေရာက္လာၿပီး နာဂတပ္ထြက္ ရဲေဘာ္ခ်င္ေဒအား လန္းႏုတ္ရြာ နအဆကတပ္ဗဟိုစခန္းရွိရာသို႔ ေထာက္လွမ္းေရး လြတ္လိုက္သည္။ မည္သူ မည္ဝါသည္ မည္သည့္ေနရာတြင္ရွိသည္ကို အသိအက် သိရွိႏိုင္ရန္လြတ္ျခင္းျဖစ္သည္။ သူသည္ Capt.Shangam ႏွင့္ ခင္မင္ရင္းႏီွးသူလည္းျဖစ္သည္။ သူေရာက္လာေသာအခါ Shangam က ဝမ္းပန္းတသာႀကိဳဆိုၿပီးသူ႔အား လန္းႏုတ္ရြာ ေအာက္တြင္ ရွိေသာ ေက်ာက္ဂူထဲ႔ က်ည္ဆန္ေတြ

ဗံုးေတြဝွက္ထားသည့္ေနရာသို႔ ေခၚသြားကာ က်ည္ဆန္ အနည္းငယ္ ယူလာခဲ့ၾကေၾကာင္း။သူတို႔က နအက နဖစတို႔အား ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ အဖြဲ႔ဟု ေခၚေလ့ရွိရာ Shangam ကရွီေလာင္စာခ်ဳပ္အဖြဲ႔တို႔ ဘယ္မွာလဲ။ သူတို႔အကုန္ထြက္ ေျပးကုန္ၿပီ မဟုတ္လား။ ခုသူတို႔ဘာလုပ္ႏိုင္ေတာ့မလဲ စသည္ျဖင့္ ေျပာခဲ့ေသးသည္ ဆိုသည္။ ထိုေထာက္လွန္းေရးသမားသည္ မည္သူမည္ဝါ မည္သည့္ ေနရာတြင္ရွိသည္ဟုေထာက္လွန္း သိရွိရသည္ သာမက က်ည္ဆန္ေတြ သိုေလွာင္ထားရာ ေနရာကိုပင္လ်င္သိရွိလာခဲ့သည့္အတြက္ ဝမ္းသာအားရစြာျဖင့္ ျပန္လာခဲ့သည္။ ေနာက္တေန႔တြင္ ဖက္ဒရယ္တပ္သားတို႔အား က်ည္ဆန္သိုေလွာင္ထားရာသို႔ ေခၚေဆာင္လာၿပီး က်ည္ဆန္ေတြ ဗံုးေတြကိုအားရပါးရသိမ္းယူသည္။ ၿပီးေနာက္ နအဆက ဗဟိုစခန္းကို ၁၉၈ဝ-ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလ

(၂၇)ရက္မနက္(၃) နာရီေလာက္မွစတိုက္သည္။ အဖြဲ႔ခြဲၿပီး မည္သူ႔အဖြဲ႔က မည္သူေနသည့္အိမ္ကိုတိုက္ စသည္ျဖင့္ စီစဥ္ထားသည့္ အတိုင္းတိုက္ရာ နအဆကဖက္မွ ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီးအဆြယ္ေလာင္းဝါ၊ Lt.Col. Ningwon, Capt. Shangam တို႔အပါအဝင္ ရဲေဘာ္ေတြ (၃ဝ) နီးပါးထိုတိုက္ပြဲတြင္ က်ဆံုးခဲ့ေၾကာင္း။ ဖက္ဒရယ္ တပ္ဖက္မွတစ္ေယာက္သာက်ဆံုးခဲ့သည္။ ထိုဟာသည္လည္း သူတို႔ အခ်င္းခ်င္း ပစ္မွားခဲ့ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ဆိုသည္။ စကားဝွက္ကို ေမးေသာအခါ သူက စကားဝွက္ မေျပာႏိုင္ခဲ့၍ ထိုသို႔ မွားယြင္းမႈျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း။ဗိုမွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္ႏွင့္ ဗိုလ္မွဴး ေက်ာင္းဆန္ ေကာ္ညက္ တို႔သည္တပ္သားအခ်ိဳ႕ႏွင့္ထိုေနရာမွလြတ္ေျမာက္သြားၿပီးေက်ာက္ေကရြာဖက္သို႔ေရာက္လာခဲ့သည္။

ရြာသားမ်ားကလည္း သူတို႔အား ရြာေအာက္ဖက္တြင္ ရွိေသာ ေတာင္ယာတဲ၌ ေနေစခဲ့သည္။နာဂဖက္

ဒရယ္တပ္သားမ်ားကလည္း သူတို႔ေနာက္လိုက္လာခဲ့သည္။ သူတို႔၏ အစီအစဥ္မွာဟိုင္းေျမႏွင့္ ေကာ္ညက္ အရာရွိတို႔အား အရွင္ဖမ္းမိပါက နာဂလန္းဖက္ဒရယ္အစိုးရ အတြက္အက်ိဳးရွိမည္။ ထို႔ေၾကာင့္သူတို႔အား အရွင္ဖမ္းရန္ ျဖစ္သည္ဆိုသည္။ ထိုသို႔ အစီအစဥ္ရွိသည့္အတိုင္း သူတို႔အား ဝိုင္း ၿပီးဖမ္းရန္အလာတြင္ ရဲေဘာ္တစ္ေယာက္က သူတို႔နားေရာက္ခါနီးအဆင္းတြင္ ေခ်ာ္လဲ၍ ေက်ာက္ခဲေတြလိမ့္က်သြားရာဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ထုန္းေဘာ္တို႔အဖြဲ႔ကစပစ္ရန္ျဖစ္လာသျဖင့္ပစ္ခတ္မႈျဖစ္ခဲ့ရာ

ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္ ႏွင့္ ဗိုလ္မွဴး ေက်ာင္းဆန္တို႔ထိုေနရာတြင္ က်ဆံုးခဲ့သည္။ ထိုေနရာမွ ရဲေဘာ္တစ္ေယာက္ သာ ဒဏ္ရာျဖင့္ လြတ္ေျမာက္သြားခဲ့သည္။သူတို႔ ႏွစ္ေယာက္က်ဆံုးခဲ့မႈသည္ က်ြန္ေတာ့္အတြက္ ဝမ္းနည္းလို႔ မဆံုးျဖစ္ခဲ့သည္။ ထိုသို႔ဆံုးရွံဳးမႈေတြ ျဖစ္ရျခင္းသည္ ေမြဝါ၏ ေပၚလစီေၾကာင့္ ျဖစ္ရသည္ဟု ေတြးမိတိုင္းေမြဝါအေပၚ အခဲမေက်ျဖစ္ခဲ့သည္။ထိုသို႔ နာဂအခ်င္းခ်င္း တရုတ္ျပည္မွယူလာေသာ လက္နက္ျဖင့္ တိုက္ပြဲမ်ားျဖစ္ေနခဲ့သည့္ အခ်ိန္တြင္က်ြန္ေတာ္သည္ အိႏိၵယ အာသန္ျပည္နယ္ ေျမာက္လာခင္ပူး (North Lakhinpur) ေထာင္တြင္ရွိေနခဲ့သည္။ ၁၉၈၂-ခုႏွစ္ မတ္လ (၂၉) ရက္မွ လြတ္လာခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္ႏွင့္ အတူအဖမ္းခံခဲ့ရေသာ ကိုေကေဟာ္သည္ ေထာင္မွ အရင္လြတ္ခဲ့ သျဖင့္က်ြန္ေတာ္အား လြတ္မည့္အခ်ိန္တြင္ သူလာ၍ လာေခၚခဲ့ေသာေၾကာင့္ နာဂလန္း ကိုဟီးမားျမဳိ႕ေတာ္သို႕ေရာက္ရွိသြားခဲ့သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ ဦးတီဝဲႏူမွ လြတ္ခဲ့ေသာ ခရီးစဥ္သည္ သူဆံုးသြားသည့္ေနာက္ ႏွစ္ႏွစ္ေက်ာ္ၾကာမွ ေအာင္ျမင္ခဲ့သည္။ သူ႔၏အစီအစဥ္ ေအာင္ျမင္ခဲ့ျခင္းကိုမူကား သူမသိရွာေတာ့ေပ။

(၁၃) ေမြဝါ ႏွင့္ အီဆက္တို႑အား ပယ္ခ်ျခင္း၊

သူတို႔ႏွစ္ေယာက္သည္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီႏွင့္ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရမွခြဲထြက္ကာ ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရကို ဖြဲ႔စည္း၍အေရွ႕နာဂနယ္ေျမတြင္ လူသတ္မႈ ရြာသားေတြအား ရက္စက္မႈ ရြာေတြ မီးရႈ႕မႈ စသည့္ အမႈေပါင္းေျမာက္မ်ားစြာကို က်ဴးလြန္လာခဲ့သည့္အျပင္ အစိုးရသစ္ဖြဲ႔စည္းျခင္းသည္ အေျခခံဥပေဒကို ခ်ိဳးေဖါက္ရာေရာက္သျဖင့္ နအကႏွင့္ နဖစတို႔ ပူးတြဲအစည္းအေဝးကို ၁၉၈ဝ-ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလ(၁)ရက္တြင္ထိုင္ကာ-ေမြဝါႏွင့္အီဆက္တို႔သည္နာဂအမ်ိဳးသားစည္းလံုးညီညြတ္ေရး

ကို ဆန္႔က်င္ဖ်က္ဆီးသူမ်ားျဖစ္ေၾကာင္းေၾကျငာ၍ သူတို႔အား နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီမွ ပယ္ထုတ္လိုက္ေၾကာင္းေၾကျငာခဲ့သည္။ ထိုေၾကျငာစာတမ္းသည္ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္သည္-

RESOLUTION PASSED AT A MEETING OF FEDERAL/

NNC WORKERS

HELD ON SEPTEMBER 1, 1980

“With a view to preserve and protect the solidarity of Naga people as an integral whole, a national workers meeting composed of the FGN and NNC took place on Monday, the 1^st September 1980 to review the overall prevailing situation in the border areas. And whereas the former General Secretary of the NNC Mr. Thuingaleng Muivah and the former Kilonser Mr.Isak Chishi Swu had deviated from the original policy of the Nagas, and detached themselves from the NNC’s fold by declaring an alien political party on 31/01/80 and an insurgent government on 02/02/80, this meeting hereby resolved to declare Mr.Th.Muivah and Isak chishi Swu as offender of national solidarity and expelled them forthwith from the NNC.”

Sd/- Sd/-

L.Kaiso Zashei Huire

Joint Secretary, NNC. President,FGN.

(၁၄) နအက/နဖစ မွ အီဆက္ ေမြဝါ ခပ္လန္တို႔ႏွင့္ နားလည္မႈရေအာင္ႀကိဳးပမ္းခ်က္။

နာဂလန္းတြင္ ၁၉၇၅-ခုႏွစ္ ႏွစ္ကုန္ပိုင္းမွ၍ႈ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျပန္လည္တည္ေဆာက္ႏိုင္ခဲ့သျဖင့္ နအက ႏွင့္ နဖစ ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ကိုဟီးမားၿမိဳ႕တြင္ နာဂလန္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာင္စီမွ တည္

ေဆာက္ေပးခဲ့သည့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ ေနထိုင္လာခဲ့ၾကသည္။ ေမြဝါႏွင့္ အီဆက္တို႔က ေခါင္းေဆာင္ၿပီး တရုတ္ျပည္ျပန္ နာဂတပ္မေတာ္သားမ်ားသည္ အေရွ႕ဘက္နာဂနယ္ေျမတြင္ အေျခခံစခန္းခ်ၿပီး ေနထိုင္လာခဲ့ၾကသည္။ ထိုစခန္းႏွစ္ခု ဆက္သြယ္ေရး မျပဳလုပ္ႏိုင္ရန္ ရန္သူဘက္မွ အဟန္႔အတား ေျမာက္မ်ားစြာ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ သို႔ရာတြင္ထိုအခက္အခဲ ေျမာက္မ်ားစြာၾကားမွ ကိုဟီးမားတြင္ ရွိေနခဲ့ၾကေသာ ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ေမြဝါ ႏွင့္ အီဆက္တို႔ထံစာေရးၿပီး စည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို ထိန္းသိမ္းႏိုင္ေရးအတြက္ႀကိဳးပမ္းခဲ့ၾကသည္။ လူလြတ္ၿပီးေတာ့ အေျခအေနအမွန္ကို ရွင္းျပရန္လည္း ႀကိဳးစားခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ရန္သူက လမ္းတြင္ ဖမ္းဆီးမႈေၾကာင့္ မေပါက္ေရာက္ႏိုင္ခဲ့ပါ။ စာကိုမူကားယုံၾကည္စိတ္ခ်ရေသာ ျပည္သူလူထုမွတဆင့္ ေမြဝါတို႔ဆီအေရာက္ ပို႔ႏိုင္ခဲ့သည္။ ထိုစာမ်ား. အေရးႀကီးေသာ အခ်က္မ်ားကို ေအာက္ပါအတိုင္း တင္ျပပါသည္။ ပထမတြင္ ၁၉၇၈-ခုႏွစ္ မတ္လ (၁၆) ရက္တြင္ေရးပို႔ခဲ့သည္။ ထိုစာထဲတြင္အဓိကအေနျဖင့္ တင္ျပခဲ့ေသာ အခ်က္မွာ- အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာကို ၿငိမ္းခ်မ္းေသာ နည္းျဖင့္ ေျဖရွင္းႏိုင္ေရးအတြက္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ ျဖစ္ေပၚလာခဲ့ေၾကာင္း။ သို႔ရာတြင္ နာဂလန္းအေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၄၃ အရ အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ ေဆြးေႏြးရန္ နာဂအမ်ိဳးသား ေကာင္စီမွာသာအာဏာပါဝါ ရွိသျဖင့္ ထိုတာဝန္ကို နအကသာလွ်င္ ထမ္းေဆာင္သြားရမည္ ျဖစ္ေၾကာင္းေရးခဲ့သည္။ ဤစာျဖင့္ ထိုအခ်ိန္က နအက အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ျဖစ္ခဲ့ေသာ ဦးေမြဝါ

အား နာဂလန္း ဖက္ဒရယ္သမၼတ ဦးဇာေရွးေဟြးရယ္သည္ အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာ ေျဖရွင္းရန္အတြက္ နဖစ မွနအကေခါင္းေဆာင္မ်ားအားတာဝန္ေပးအပ္ခဲ့ျခင္းကို ရားဝင္အေၾကာင္းၾကားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ သို႔ရာတြင္ ေမြဝါသည္ မိမိအားေပးခဲ့သည့္ တာဝန္ကိုမထမ္းေဆာင္ပဲ နာဂအခ်င္းခ်င္း တိုက္ၾကသတ္ၾကေစရန္လမ္းစဥ္ကို ဖန္တီး ေဆာင္ရြက္လာခဲ့ျခင္းျဖင့္ သူ႔၏ဘဝသမိုင္းကို ေရးလာခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္တြင္ ေမြဝါ အီဆက္တို႔က ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းၿပီးေနာက္ ဦးဇာေရွး

ေဟြးရယ္ နဖစ သမၼတက ၁၉၈၄-ခုႏွစ္တြင္ သံုးႀကိမ္တိုင္ေအာင္ ေရးခဲ့သည္။ ပထမ ဩဂုတ္လ(၂၈) ရက္စြဲျဖင့္ေရးခဲ့ေသာစာထဲတြင္-ခင္ဗ်ားတို႔အားက်ေနာ္စာေရးပို႔ခဲ့သည္။သို႔ေသာ္ခင္ဗ်ားတို႔ ဆီမွျပန္စာ

မရခဲ့ပါ။ ယခုတိုင္းျပည္၏ တာဝန္ကို က်ေနာ္တို႔ ထမ္းေဆာင္ေနသည့္အခ်ိန္တြင္ တစ္စံုတစ္ခု မွားယြင္းမႈ က်ေနာ္တို႔ျပဳမိခဲ့ရင္ က်ေနာ္တို႔သည္ သမိုင္းတရားခံျဖစ္လာမည္။ က်ေနာ္သည္ နာဂလန္း အေျခခံဥပေဒ မွ ေသြဖီသြားျခင္း လံုးဝမရွိပါေၾကာင္း။သို႔ရာတြင္ နာဂလန္းဖက္ဒရယ္အစိုးရ၏ လုပ္ေဆာင္မႈအေပၚ မမွန္ကန္ေသာသတင္း လုပ္ႀကံေသာ သတင္းမ်ား ထြက္ေပၚေနသျဖင့္ နားလည္မႈလြဲမွားျခင္းမ ရွိေအာင္ တင္ျပလိုပါေၾကာင္း။ထို႔ေၾကာင့္ ခင္ဗ်ားတို႔၏ ျပန္စာရရွိပါက က်ေနာ္တို႔၏ စည္းလံုး ညီညြတ္ေရးအတြက္ ေရွ႕ရႈ႕ၿပီးဆက္လက္၍ အဆက္အသြယ္ လုပ္သြားလိုေၾကာင္းေရးခဲ့သည္။ဒုတိယစာကို ေအာက္တိုဘာလ (၅) ရက္စြဲျဖင့္ေရးခဲ့သည္မွာဩလ

(၂၈) ရက္မွာ ေရးပို႔ခဲ့တဲ့ စာကို ခင္ဗ်ားတို႔ရရွိသလား မရရွိဘူးလား။ က်ေတာ္ ခင္ဗ်ား တို႔ဆီက တုံ႔ျပန္စာမရရွိဘူး။ က်ေနာ္က ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ သမၼတ တာဝန္ကို ထမ္းေဆာင္ေနတယ္ ဆိုေတာ့ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ ဂုဏ္သိကၡာကို ထိန္းသိမ္းရတယ္။ ဒါေပမဲ့ ခင္ဗ်ားတို႔က ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ဟာ

အိႏိၵယအစိုးရထံ အလင္းဝင္တဲ့ စာခ်ဳပ္ဘဲလို႔ေၾကျငာလိုက္တာဟာ နာဂတိုင္းျပည္ကိုအသေရပ်က္

ေအာင္ လုပ္လိုက္ျခင္းျဖစ္တယ္။ ၿပီးေတာ့ ခင္ဗ်ားတို႔ကိုယ္တိုင္က နာဂႏိုင္ငံေတာ္ရဲ ့ရပ္တည္ခ်က္မွ ေသြဖီၿပီးအသစ္ဖြဲ႔စည္းျခင္းကိုေၾကျငာလိုက္တယ္။က်ေနာ္ရဲ႕ရပ္တည္ခ်က္ကေတာ့ နာဂလန္းဖက္ဒရယ္ အစိုးရက အလင္းမဝင္ဘူး။ ရွိတယ္။ ၿပီးေတာ့အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာကို ေျဖရွင္းဘို႔ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ လက္ထဲမွာရွိတယ္။ အဓိကအားျဖင့္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားရဲ႕ စည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို က်ေနာ္ ထိန္းသိမ္းေနသည့္အေလ်ာက္ ခင္ဗ်ားတို႔ကို ပန္ၾကားခ်င္တာက ဘာမွတြန္႔ဆုတ္ျခင္းမရွိဘဲ ဆက္သြယ္ပါ။ ဤကမၻာႀကီးလ်င္ျမန္စြာ ေျပာင္းလဲေနတဲ့အခ်ိန္မွာ က်ေနာ္တို႔ နာဂတိုင္းျပည္ကို ေခတ္ေနာက္ျပန္မဆြဲသင့္ဘူး။ ေနာင္လာမည့္ နာဂမ်ိဳးဆက္ေတြက က်ေနာ္တို႔ကို ဆဲရေလေအာင္က်ေနာ္တို႔မလုပ္သင့္ဘူး။ ေက်းဇူးျပဳၿပီးေတာ့ ခင္ဗ်ားတို႔က နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား ျပန္လည္စည္းလံုး ညီညြတ္ေရးအတြက္ ဘာလုပ္ေစခ်င္တာလဲ က်ေနာ္ကိုေျပာပါဟု ေရးခဲ့သည္။ (ပထမစာေစာင္ကိုလည္း ထည့္သြင္းေပးခဲ့သည္)။ ၿပီးေတာ့ တတိယစာေစာင္ကို ႏိုဝင္ဘာလ (၁)ရက္စြဲျဖင့္ ေပးပို႔ခဲ့သည္။ ထိုစာေစာင္တြင္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားအေနျဖင့္ မိမိႏိုင္ငံ၏ အေျခခံဥပေဒကို ထိန္းသိမ္းကာကြယ္ရန္ႏွင့္ မည္သူသည္ ရန္သူျဖစ္သည္ကို ထင္ရွားစြာ သိရန္လိုအပ္ေၾကာင္းႏွင့္ လက္နက္ျဖင့္သာ လြတ္လပ္ေရးကို အရယူေပးႏိုင္မည္ဟူ ေၾကျငာခ်က္သည္ မွားယြင္းေသာ ေပၚလစီ ျဖစ္ေၾကာင္းကို ေရးသားတင္ျပခဲ့သည္။

ထို႔ျပင္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ အေထြအေထြအတြင္းေရးမွဴး ဦးတိုးဘူ ေကဝီၾကဴးဆားက

လည္း ၁၉၈၃-ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ (၉) ရက္စြဲျဖင့္ စာတစ္ေစာင္ေရးခဲ့သည္။ ဦးေမြဝါ နအကအဖြဲ႔မွ မိမိဖာသာ ႏုတ္ထြက္သြားၿပီးေနာက္ ဦးတိုးဘူအား ၁၉၈၂-ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ (၂၈) ရက္တြင္ နအကအေထြအေထြအတြင္းေရးမွဴးအျဖင့္အေရွ႕နာဂနယ္ေျမတြင္နအက စည္းအေဝးထိုင္ၿပီးေရြးခဲ့

သည္။သူက သူတို႔ႏွစ္ေယာက္အား ခ်စ္ခင္ျမတ္ႏိုးေသာ အစ္ကိုႀကီးမ်ားဟု ေခၚေဝၚၿပီးစေရးခဲ့သည္။ အရင္ကေရးခဲ့ေသာ စာမ်ား၏ ျပန္စာမရရွိခဲ့ေသာ္လည္း ညီအစ္ကို အခ်င္းခ်င္းေကာင္းမြန္စြာ ဆက္ဆံေရးလိုအပ္ေသာေၾကာင့္ ဆက္လက္ျပီးစာေရးျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္းအစခ်ီၿပီး သူ႔ကိုယ္သူလည္း ျပန္လည္၍ မိတ္ဆက္ေပးခဲ့သည္။ အေၾကာင္းမွာ တိုးဘူသည္သူတို႔၏ နာမည္ကို ၾကားဖူးေသာ္လည္း သူတို႔ႏွင့္မေတြ႔ဆံုၾကေသးပါ။ သူ႔၏စာမွ အဓိကအေရးႀကီးအခ်က္မ်ားကို ေအာက္ပါအတိုင္း ဆီေလ်ာ္သလို အဓိပၸြယ္ျပန္ၿပီး ေကာက္ႏုတ္တင္ျပပါသည္။

ယခုလက္ရွိ ႏိုင္ငံေရးအယူအဆကြဲျပားမႈဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ အျဖစ္အပ်က္ေတြေၾကာင့္ျဖစ္တယ္

လို႔ဆိုေနေပမဲ့ ဒီဟာေတြဟာ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕လက္ထဲမွာရွိတယ္။ ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔အၾကား နားလည္

မႈကို ေကာင္းမြန္စြာ ျပန္လည္၍ တည္ေဆာက္ႏိုင္ေအာင္ အခ်ိဳ႕ေသာအျဖစ္အပ်က္ကို က်ေနာ္ရွင္းျပလိုပါတယ္။ က်ေနာ့္ အေနႏွင့္သိထားတာက ၁၉၇၅-ခုႏွစ္မွာ သူပုန္ကိုယ္စားလွယ္ နာမည္ခံၿပီးထိုးခဲ့တဲ့ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ရဲ႕ အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္အေပၚမွာက်ေနာ္တို႕ရဲ႕ သေဘာကြဲလြဲမႈဟာ အေျခခံျဖစ္တယ္လို႔ ယူဆတယ္။ အဲဒါဟာ ရွင္းပါတယ္။ တကယ္လို႔ နအက ေသာ္လည္းေကာင္း နဖစ ေသာ္လည္းေကာင္း ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို လက္ခံခဲ့တယ္ဆိုရင္ ဖ်က္သိမ္းပစ္ၿပီးေတာ့ နာဂျပည္သူမ်ားအေနျဖင့္ နာဂႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ လြတ္လပ္ေရးကို ဆက္လက္၍ကာ

ကြယ္သြားႏိုင္ဖို႔ အဖြဲ႔႔စည္းသစ္တစ္ခုကို ဖြဲ႔စည္းေပးၿပီး လမ္းစဖြင့္ေပးရမွာဘဲ။ ထိုအခ်ိန္မွာ နအက အေထြအေထြအတြင္းေရးမွဴးႏွင့္ နအက ဒုတိယ ဥကၠဌဟာ ခင္ဗ်ားတို႔ ေမြဝါ ႏွင့္ အီဆက္တို႔ ျဖစ္ခဲ့ၾက

တယ္။ ဒါေၾကာင့္ နာဂအမ်ိဳးသားညီလာခံကို ေခၚယူၿပီး နအက ႏွင့္ နဖစကို တရားဝင္ဖ်က္သိမ္းဖို႔ ခင္ဗ်ားတို႔မွာ အာဏာအျပည့္အဝ ရွိခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္ အံ့ဩတာကခင္ဗ်ားတို႔က ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ ရႈ႕ခ်ေၾကာင္း ေအာ္ေနခဲ့ေပမဲ့ ခင္ဗ်ားတို႔ ဘာမွလည္း မလုပ္ခဲ့ၾကဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕ အျပစ္တင္ပုတ္ခတ္ခ်က္ေတြဟာ တံတားေအာက္မွာ ေရစီးသြားသလိုသာျဖစ္ၿပီး ဘာအခ်က္ကိုမွ အေျခခံထားၿပီး အမႈတင္ႏိုင္စရာမရွိဘူး။ၿပီးေတာ့ တစ္ဘက္မွာၾကည့္မယ္ဆိုရင္ အဲဒီ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ထဲမွာ နအက ႏွင့္ နဖစ အမည္မပါတာဟာ ရွင္းပါတယ္။ ထိုစာခ်ဳပ္မွာ ဆိုင္းထိုးခဲ့တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ ငါးေယာက္ကသူပုန္အဖြဲ႔အစည္းရဲ႕ ကိုယ္စားလွယ္ အျဖစ္နဲ႔သာ ဆိုင္းထိုးခဲ့ပါတယ္။ သူပုန္ အဖြဲ႔အစည္း ဆိုတာဘယ္ဟာမ်ိဳးကို ေခၚသလဲဆိုတာ လူတိုင္းမွန္းဆႏိုင္ပါတယ္။ဒါေၾကာင့္ သဘာဝအရဒီစာခ်ဳပ္ဟာ ဘာမွလည္း ခိုင္လံုမႈ မရွိဘူး။ ခိုင္လံုတဲ့ အေၾကာင္းတရားမရွိရင္ ဥပေဒအရ

ဒါဟာ သူ႔ဟာသူ တရားမဝင္ ျဖစ္သြားတယ္။ နာဂလန္းရဲ႕ အေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၄၃ ႏွင့္ ၁၄၄ အရ ဆိုရင္-နာဂအမ်ိဳးသား ေကာင္စီဟာ နာဂလန္းရဲ႕ တစ္ခုတည္းေသာ အသိအမွတ္ျပဳ ႏိုင္ငံေရး အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ျဖစ္တယ္။နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီဟာ ေအာက္ပါမူကို အေျခခံၿပီး ေဆာင္ရြက္လုပ္ကိုင္မယ္။

(၁) နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ဗဟို အလုပ္အမႈေဆာင္ေကာ္မတီသည္ ႏိုင္ငံေရး ေပၚလစီႏွင့္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ားအား လမ္းညြန္ထိန္းသိမ္းမည္။

(၂) ခရိုင္ႏွင့္ ေဒသေကာ္မတီမ်ားက ထိုေဒသ၏ လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္မႈတို႔ကို ႀကီးၾကပ္

ေဆာင္ရြက္မည္။

ထို႔ျပင္ ၁၉၁၈-ခုႏွစ္ မွစ၍ ထံုးတမ္းအစဥ္အလာ ျဖစ္လာခဲ့သည့္အတိုင္း အဓိကအေရးႀကီး

ေသာ ႏိုင္ငံေရးတြင္ နအကသာလွ်င ္ဆံုးျဖတ္ရၿပီး နဖစ မွ ေျပာဆိုပိုင္ခြင့္ လံုးဝမရွိပါ။ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ ဆိုင္းထိုးခဲ့ေသာ အခ်ိန္ဗဟိုမွာ ႏိုင္ငံေရးအာဏာဟာ နအကေခါင္းေဆာင္ ေျခာက္ဦးေပၚမွာသာတည္ရွိခဲ့တယ္။ သူတို႔မွာ ဖီဇို- ဥကၠဌ၊ အင္ကုန္မေရန္-ဒုဥကၠဌ (ထိုအခ်ိန္တြင္ ေထာင္နန္းစံခဲ့သူ)။ ေမြဝါ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး၊ အီဆက္၊ ခူေဒါင္၊ေယာင္းကုန္၊ ဗဟိုအမႈေဆာင္ အဖြဲ႔ဝင္မ်ားတို႔ ျဖစ္ခဲ့ၾကတယ္။ သူတို႔ေျခာက္ဦး တစ္ေယာက္မွဆိုင္းမထိုးခဲ့သည့္အျပင္ သူတို႔ကအာဏာအပ္ႏွင္း၍ ဆိုင္းထိုးခဲ့ျခင္းလည္း မဟုတ္ဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဒီစာခ်ဳပ္ဟာအလကားပဲ။ ထပ္တလဲလဲ ေျပာေနစရာ မလိုဘူး။ က်ေနာ္ရဲ႕ အျမင္အရဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ အဲဒီစာခ်ဳပ္ကို လစ္လ်ဴရွဳ႕ ထားရမယ္။ က်ေနာ္တို႔မ်ားေသာအားျဖင့္ ခင္ဗ်ားတို႔ႏွစ္ေယာက္က ဆက္လက္ၿပီး နအက ဒု-ဥကၠဌ ႏွင့္ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး တာဝန္ကို ထမ္းေဆာင္လာခဲ့တဲ့အတြက္ အမ်ားႀကီးဝမ္းသာခဲ့ၾကတယ္။

ဒါေပမဲ့ ဒီမွာ ၁၉၈ဝ-ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၃၁) ရက္မွာ ခင္ဗ်ားတို႔ ထုတ္ျပန္ေၾကျငာခ်က္အေပၚ က်ေနာ္အနည္းငယ္ ေထာက္ျပခ်င္တယ္။ “နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီရွဳ႕ၿပီ။ ျပည္သူလူထုက ယုံၾကည္အပ္ႏွင္းထားတဲ့ တိုင္းျပည္တာဝန္ကို မထမ္းေဆာင္ႏိုင္ေတာ့ပါ။ ထိုသို႔ နအကသည္ အရွံဳးႏွင့္ ရင္ဆိုင္ခဲ့ရၿပီ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ အဘယ္အဖြဲ႔အစည္းသည္တိုင္းျပည္၏ လြတ္လပ္ေရးကို ကာကြယ္မည္နည္း။ က်ေနာ္တို႔သည္ တိုင္းျပည္ကို ခ်စ္ေသာေတာ္လွန္ေရးသမားေတြျဖစ္ၾကသည။္ ထို႔ေၾကာင့္နာဂအမ်ိဳးသား ဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ၏ရပ္တည္ခ်က္ကို က်ေနာ္တို႔ေၾကျငာပါေၾကာင္း” စသည္ျဖင့္ ခင္ဗ်ားတို႔က ေၾကျငာခဲ့တယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕ ောကျငာခ်က္ႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး က်ေနာ္ေမးလိုခ်င္တာက- အဲဒီအခ်ိန္မွာ နအကရဲ ့တာဝန္ကို ဘယ္သူေတြက ထမ္းေဆာင္ခဲ့သလဲ။ ဥကၠဌႀကီးဖီဇိုက အဖိုးႀကီးျဖစ္ၿပီးလန္ဒန္မွာ ရွိေနခဲ့တယ္။ ဒု-ဥကၠဌ ကလည္းေထာင္ထဲမွာ ရွိေနခဲ့တယ္။။ ဒါေၾကာင့္ နအကရဲ႕တာဝန္ အားလံုးဟာ ခင္ဗ်ားတို႔ႏွစ္ေယာက္ အီဆက္ ႏွင့္ ေမြဝါတို႔ အေပၚမွာသာတည္ရွိခဲ့တယ္ မဟုတ္လား။ အဲဒီလိုနဲ႔ဆိုရင္ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕ ေၾကျငာခ်က္ဟာ ခင္ဗ်ားတို႔ ကိုယ္တိုင္ရႈ႕ခဲ့တယ္လို႔ ေျပာေနတာပဲ မဟုတ္ဘူးလား။ ၁၉၇၈-ခုႏွစ္ ေမလ (၁၁) မွ (၁၂) ရက္အထိ ခြန္းႏူးမားရြာမွာ ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ နအက အစည္းအေဝးရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ခင္ဗ်ားတို႔ ရရွိခဲ့မွာပါ။ အဲဒီအစည္းအေဝးမွာ က်ေနာ္က အတြင္းေရးမွဴး အျဖစ္ေဆာင္ရြက္ခဲ့တယ္။ ထိုအစည္းအေဝးမွာ က်ေနာ္တို႔ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို တမင္သက္သက္ လစ္လ်ဴရွဳ႕ခဲ့တယ္။ ဒီလိုလုပ္ျခင္းအားျဖင့္ အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာမွာ အိႏိၵယအစိုးရ ႏွင့္ နအက ၾကားမွာ ဆိုင္းထိုးခဲ့တဲ့စာခ်ဳပ္ဆိုဒါ ၁၉၄၇-ခုႏွစ္မွာ ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့တဲ့ အခ်က္(၉) ခ်က္ အက္ဘာဟိုင္ဒါရီက အိႏိၵယအစိုးရ ကိုယ္စားလွယ္ အျဖစ္ ဆိုင္းထိုးခဲ့တဲ့ စာခ်ဳပ္သာ

ရွိခဲ့ေၾကာင္းကို ေပၚလြင္ေစခဲ့တယ္။ တခ်ိန္မွာ ခင္ဗ်ားတို႔က အေရွ ့ပိုင္းနာဂနယ္ေျမ အားလံုးကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕အရွိန္အဝါေကာင္းလာေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ခင္ဗ်ားတို႔ႏွစ္ေယာက္ နာဂအမ်ိဳးသား ေကာင္စီကေန ႏုတ္ထြက္သြားၾကၿပီး နာဂအမ်ိဳးသား ဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီကိုထူေထာင္

လိုက္ၾကတယ္။ ၿပီးေတာ့ နာဂျပည္သူ႔သမၼတ အစိုးရကိုလည္း ၁၉၈ဝ-ေဖေဖၚရီလ(၂) ရက္မွာ ဖြဲ႔စည္းလာခဲ့ၾကတယ္။ က်ေနာ္တို႔ နာဂႏိုင္ငံဟာ အစိုးရႏွစ္ခု ထားႏိုင္ေလာက္ေအာင္ ႀကီးမားတာမဟုတ္ဘူး။ ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ အေရးဟာ ပါတီႏိုင္ငံေရးနဲ႔ မဆိုင္ဘူး။ဒါေပမဲ့ ခင္ဗ်ားတို႔ ခုမွဖြဲ႔စည္းလာတဲ့ပါတီသစ္က အဖြဲ႔အစည္းအေဟာင္းကို ႀကီးႀကီးက်ယ္က်ယ္ တိုက္လာေတာ့ လန္းႏုတ္မွာ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕ စခန္းကို က်ေနာ္တို႔ ရဲေဘာ္ေတြက ၁၉၈ဝ- စက္တင္ဘာလ (၂၇) ရက္မွာ အလစ္ဝင္တိုက္ခဲ့တယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ထုန္းေဘာ္ အပါအဝင္ ရဲေဘာ္အမ်ား က်ဆံုးခဲ့တယ္။ ဒါဟာ က်ေနာ္တို႔အတြက္ေအာင္ျမင္မႈ မဟုတ္ဘူး။ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕ အဖြဲ႔အစည္းသစ္ကို ပယ္ခ်တယ္ဆိုတဲ့ အဓိပၸါယ္သာျဖစ္ခဲ့တယ္။ အဲဒီလို အရူးအလုပ္ အတြက္ဘာအျမတ္ရမလဲ။ က်ေနာ္တို႔ ညီအစ္ကိုၾကားမွာအသိဥာဏ္ကင္းမဲ့စြာနဲ႔ ဆက္လက္ သတ္ျဖတ္သြားၾကမလား။ လြန္ခဲ့တဲ့ ရက္အနည္းငယ္အတြင္းမွာ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ရဲေဘာ္ေတြက P.L.A. အဖြဲ႔ကို ခင္ဗ်ားတိုရဲ ့ ရဲေဘာ္ေတြလား

လို႔ သြားတိုက္ေတာ့ သူတို႔သံုးေယာက္ေသသြားတာ ခင္ဗ်ားတို႔သိသလား။ အိႏိၵယႏွင့္ ဗမာအစိုးရက က်ေနာ္တို႔အခ်င္းခ်င္း တိုက္ၾကတာကို ေဘာ္လံုးပြဲၾကည့္သလို ေပ်ာ္ေနၾက တယ္။ အိႏိၵယလူမ်ိဳးေတြက က်ေနာ္တို႔ကို ရယ္ေမာေနၾကတယ္ဆိုတာ ခင္ဗ်ားတို႔ သိသလား။ တဘက္မွာ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႕ ဆိုရွယ္လစ္မူကို ထုတ္ျပန္ဖို႔ အေၾကာင္းခံ အခ်က္ေတြဘာမွလည္းမရွိဘူး။ မူဝါဒတစ္ခုေပၚ ထြန္းလာ

ဖို႔က ေအာက္ေျခမွ စတင္လာရမယ္။ ေသြးနဲ႔ေခၽြးနဲ႔ အလုပ္လုပ္တဲ့လယ္သမားေတြ။ စက္ရံုအလုပ္ရံုသမား၊ အေတြးအေခၚရွိတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြနဲ႔ အေမွ်ာ္အျမင္ရွိတဲ့လူႀကီးေတြကေန စလာရမယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ ေဝးလံတဲ့ ေတာတြင္း တစ္ေနရာမွာေနၿပီး ေရးလိုက္တဲ့ ဆိုရွယ္လစ္မူဟာ မွန္ကန္တယ္ ျပည္သူေတြက လက္ခံလိမ့္မယ္လို႔ လြယ္လြယ္ေလး မထင္နဲ႔ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ ျပည္သူေတြက ထံုးတမ္းစဥ္လာ က်င့္သံုးလာခဲ့တဲ့ မူမွာပဲ အျမစ္တြယ္တယ္။ သိၾကတယ္။ ဒါဟာနာဂရဲ႕ မူဝါဒျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဆိုရွယ္လစ္မူဝါဒ ဆိုတာကို သူတို႔နားမလည္ဘူး။ ၿပီးေတာ့ ပညာတတ္ေတြ

လယ္အလုပ္သမားေတြ အဖို႔ကေတာ့ ဆိုရွယ္လစ္မူဆိုတာ ေန႔တိုင္းေျပာေနၾက ဖတ္ေနၾက စာရြက္အစ

အန တစ္မ်ိဳးသာျဖစ္တယ္။ ဖတ္ၿပီးေတာ့ ပစ္သြားတယ္ ေမ့သြားၾကဒါပါဘဲ။က်ေနာ္ေျပာခ်င္တာက

ေတာ့ခင္ဗ်ားတို႔ႏွစ္ေယာက္(အီဆက္-ေမြဝါ)ကေခါင္းေဆာင္ႏိုင္စြမ္းရွိတယ္။ဒါေပမဲ့ သေဘာတရား

(မူဝါဒ) ပညာရွင္ေတြ မဟုတ္ၾကဘူး။ ဒါေၾကာင့္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားအတြက္ ခင္ဗ်ားတို႔ ထုတ္ျပန္တဲ့မူဝါဒဟာ အရွံဳးနဲ႔ ရင္ဆုိင္ဖို႔ဘဲရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕တေလမွလြဲလို႔ မူဝါဒပညာရွင္ေတြဟာ ေခါင္းေဆာင္ႏိုင္စြမ္းမရွိ္သလို ေခါင္းေဆာင္ေတြလည္း မူဝါဒပညာရွင္ ျဖစ္မလာဘူး။ က်ေနာ္တင္ျပခ်င္တဲ့ အဓိကအခ်က္က် ေနာ္တို႔ရဲ႕ ထံုးတမ္းစဥ္လာ မူဝါဒကို လြယ္လြယ္ေလးနဲ႔ ပယ္ဖ်က္လို႔မရဘူး။ ၿပီးေတာ့နာဂအမ်ိဳးသားေရးကို တျခားမူဝါဒအေရးႏွင့္ သြားေရာလို႑မရဘူးဆိုတာ

ပါပဲ။က်ေနာ္ ခင္ဗ်ားတို႔ စိတ္မၾကည္ျဖဴစရာ အမ်ားႀကီးေရးတဲ့အတြက္ က်ေနာ္ကိုခြင့္လြတ္ပါ။ဒါေပမဲ့ ခုလိုအေရးႀကီးတဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးမွာ က်ေနာ္တို႔ ညီအစ္ကို အခ်င္းခ်င္းဟာ ကိုယ့္ရဲ႕ ခံစားခ်က္ကိုမဖံုးမကြယ္ဘဲပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေျပာၾကဖို႔လိုတယ္လို႔ခံယူတယ္။ထူးခၽြန္ေျပာင္ေျမာက္ခဲ့တဲ့ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြဟာ တိုင္းျပည္တာဝန္မွ ရပ္နားသြားတဲ့စာရင္းထဲမွာ ေရာက္ေနၿပီ။သူတို႔ နားသြားၾကၿပီး လစ္လပ္သြားတဲ့ ေခါင္းေဆာင္မႈဟာကြက္ကို ျပန္ျဖည့္ဖို႔က ခင္ဗ်ားတို႔လို အခက္အခဲ အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ရင္ဆိုင္လာခဲ့ၿပီး အေတြ႔အႀကံဳေျမာက္မ်ားစြာ ရွိၿပီျဖစ္တဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြမဟုတ္ရင္ ဘယ္သူရွိမလဲ။

ခင္ဗ်ားတို႔ ႏွစ္ေယာက္စလံုး ျပည္သူလူထုက နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီကို အပ္ႏွင္းတဲ့ လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာကို က်င့္သံုးၿပီး တိုင္းျပည္တာဝန္ကို မမိတ္မသုန္ ထမ္းေဆာင္လာခဲ့ၾကတယ္။ ျပည္သူေတြက ေပးတဲ့လုပ္ပိုင္ခြင့္ အာဏာ (Mandate) ဆိုတာ လူတစ္ေယာက္က ႀကိဳက္သလို သံုးလို႔ရတဲ့ ကိုယ္ပိုင္ပစၥည္း မဟုတ္ဘူး။ ခင္ဗ်ားတို႔ ႏွစ္ေယာက္ကို ျပည္သူေတြေပးခဲ့တဲ့ လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာဟာ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီရဲ႕ စင္ျမင့္ေဘာင္ အတြင္းမွာသာျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ခင္ဗ်ားတို႔ နအက စင္ျမင့္ကေန ထြက္သြားတဲ့အခါ ျပည္သူေတြေပးထားတဲ့ အာဏာေဘာင္ကေန ထြက္သြားခဲ့ျခင္း ျဖစ္တယ္။တကယ္လို႔ ခင္ဗ်ားတို႔က နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီမွာ ျပန္လာၿပီးတာဝန္ကို မထမ္းေဆာင္ေတာ့ဘူးဆိုရင္ ခင္ဗ်ားတို႔ေလာက္ အရည္အခ်င္းမရွိတဲ့လူေတြကလည္း နာဂအသားမ်ိဳး

ေကာင္စီရဲ႕ တာဝန္ဝတၱရားကို ထမ္းေဆာင္ရေတာ့မွာ ျဖစ္တယ္။က်ေနာ္ရဲ႕ မစ္ရွင္(Mission) ကေတာ့ နာဂအမ်ိဳးသားေသြးစည္းညီညြတ္မႈကိုတည္ေဆာက္ဖို႔ျဖစ္တယ္။ဒါေၾကာင့္က်ေနာ္ခင္ဗ်ားတို႔ႏွစ္ေယာက္ကိုပန္ၾကားလိုတာကခင္ဗ်ားတို႔အေပၚမွာျပည္သူေတြထားရွိတဲ့ယုံၾကည္မႈကို နာဂအမ်ိုဳးသားေကာင္စီကို

ျပန္လည္၍ ဦးစီးဦးေဆာင္ျပဳလာျခင္းအားျဖင့္ ျပန္လည္ခံယူပါ။ က်ေနာ္ကေတာ့ ေမြဝါကိုအစ္ကိုလို ေလးစားတဲ့အေနနဲ႔ လက္ရွိ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ရာထူးကေန ဆင္းေပးဖို႔အဆင့္သင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ က်ေနာ့္အႀကံျပဳခ်က္ အားလံုးကို ခင္ဗ်ားတို႔ လက္မခံႏိုင္ဘူးဆိုရင္လည္း ေက်းဇူးျပဳ၍ ခင္ဗ်ားတို႔ဘက္မွ တန္ျပန္အႀကံျပဳ တင္ျပေစလိုပါတယ္။ အခ်င္းခ်င္း က်ည္ဆန္နဲ႔ပစ္ၾကမည့္အစား ဘုရားသခင္ရဲ႕ နာမေတာ္နဲ႔ စကား ဘယ္ေလာက္ပဲ ၾကမ္းၾကမ္း စကားနဲ႔သာဖလွယ္ေျပာဆိုၾကပါစ႔ို ဟူ၍ ဦးတိုးဘူကတိုက္တြန္းခဲ့သည္။(သူ.မူရင္းစာကိုNagalandand Th.Muivah’s terrorist activities အုပ္အဆံုးပိုင္းတြင္ ေတြ႔ရွိႏိုင္သည္။)

ထို႔ေနာက္ ၁၉၈၄-ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ (၄) ရက္တြင္လည္း ထပ္မံ၍ ေရးပို႔ခဲ့သည္။ ထိုစာထဲတြင္(၁)

နာဂလန္းသည္လြတ္လပ္ေသာႏိုင္ငံျဖစ္သည္။(၂)နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီသည္ႏိုင္ငံေတာ္မွအတည္ျပဳသည့္ တစ္ခုတည္းေသာ နာဂႏိုင္ငံေရး အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ျဖစ္သည္။ (၃) နာဂလန္း၏ စည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို ထိန္းသိမ္းရမည္။ (၄) နာဂလန္း၏ အေျခခံဥပေဒကို ကာကြယ္ရမည္ဟု လိုရင္းကိုအတိုခ်ဳံးေရးခဲ့သည္။ ထိုအခ်က္မ်ားကိုလက္ခံႏိုင္ပါက နအက ႏွင့္ ျပန္လည္ေပါင္းစည္း၍ တိုင္းျပည္ကိုေခါင္းေဆာင္ရန္သူတို႔

ႏွစ္ေယာက္အားထပ္မံ၍ ဖိတ္ေခၚခဲ့သည္။ဦးတိုးဘူသည္ (BA.LLB) ဥပေဒပညာရွင္ပီပီ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ တရားမဝင္ေၾကာင္းကို ဥပေဒရွဳေထာင့္မွ ေကာင္းမြန္စြာ တင္ျပခဲ့သည္သာမက နာဂအမ်ိဳးသားေရးမွာ

လည္း အေမွ်ာ္အျမင္ရွိရွိတင္ျပခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ဦးတိုးဘူ၏ တင္ျပခ်က္ အႀကံျပဳခ်က္ကိုႏုတ္ျဖင့္ေသာ္

လည္းေကာင္း စာျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း မတုန္႔ျပန္ပဲ က်ည္ဆန္ျဖင့္ တုန္႔ျပန္ခဲ့သျဖင့္ ဦးတိုးဘူ အသက္ဆံုးသြားခဲ့ရွာသည္။ ၁၉၉ဝ-ခုႏွစ္တြင္လည္းမွားယြင္းခဲ့မႈမ်ားအတြက္ အခ်င္းခ်င္းခြင့္လြတ္

ေၾကာင္းဘုရားသခင္၏ ေရွ႕ေမွာက္တြင္ ေၾကျငာၾကၿပီး ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရးအတြက္ နာဂလန္းဖက္

ဒရယ္အစိုးရမွ နာဂညီအစ္ကိုမ်ား အားလံုးအားဖိတ္ေခၚၿပီး ႏိုဝင္ဘာလ (၁၆ မွ၁၈)ရက္အထိ ေက်ေဒးမား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ ဆုေတာင္းဝတ္ျပဳပြဲ က်င္းပခဲ့သည္။ ထိုဆုေတာင္းဝတ္ျပဳပြဲကို Rev.Vitokho အား ဦးစီးဦးေဆာင္ေစခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္အီဆက္-ေမြဝါအဖြဲ႔ႏွင့္ ခပ္လန္တို႔အဖြဲ႔မွ တရားဝင္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ေစလြတ္ခဲ့ျခင္းမရွိပါ။ သို႔ျဖစ္ေသာ္ျငားလည္း နာဂလန္းဖက္ဒရယ္အစိုးရ သမၼတမွ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရႏွင့္နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ အေပၚ အခ်ိဳ႕ေသာ နာဂညီအစ္ကိုမ်ားက မွားယြင္းက်ဴးလြန္ခဲ့ေသာျပစ္မႈအားလံုးကို ခြင့္လြတ္ပါေၾကာင္း ေၾကျငာခဲ့သည္။Rev.Vitokho က တစ္ႀကိမ္မကႏွစ္ႀကိမ္ေၾကျငာရန္ တိုက္တြန္းသျဖင့္ ႏွစ္ႀကိမ္ ေၾကျငာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ထိုေၾကျငာခ်က္အားလည္း အီဆက္-ေမြဝါအဖြဲ႔တို႔က က်ည္ဆန္ျဖင့္သာ တုန္႔ျပန္ခဲ့သည္။ ထိုဆုေတာင္း

ဝတ္ျပဳပြဲအၿပီး ႏိုဝင္ဘာလ (၂၇)ရက္မွစၿပီး ဦးခပ္လန္အဖြဲ႔ႏွင့္ ေဆြးေႏြးရန္ က်ြန္ေတာ္က ဦးေဆာင္ၿပီး ကြီဟီးမားၿမိဳ႕မွ ထြက္လာခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္ႏွင့္ အတူ လြတ္ခဲ့သူမ်ားမွာ နအက ဗဟိုေကာ္မတီဝင္မ်ား ျဖစ္ၾကေသာ ဦး Ku-o အန္ဂါမီႏွင့္ ဦး I.Toshi အာအူ တို႔ျဖစ္ၾကသည္။ ဦးခပ္လန္က ေမြဝါ အီဆက္တို႔ႏွင့္ လမ္းခြဲသြားၿပီးေနာက္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရးအတြက္ လူထုေခါင္း

ေဆာင္၊ ေက်ာင္းသား ေခါင္းေဆာင္၊ ဘာသာေရးေခါင္းေဆာင္၊ နာဂအမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ မည္သူႏွင့္မဆို ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမည္ဟုေၾကညာထားေသာေၾကာင့္ သူႏွင့္ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးရန္ က်ြန္ေတာ္ရဲတင္းစြာ ဆံုးျဖတ္ခဲ့သည္။ သူ႔၏ဗဟိုစခန္းထိန္ပါသို႔ ၁၉၉၁-ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၆)ရက္တြင္ ေရာက္သြားခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္သူ႔အား ေျပာခဲ့သည္မွာ- နာဂအမ်ိဳးသားဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ ဖြဲ႔စည္း

ဒါဟာ ခင္ဗ်ားရဲ ့ေပၚလစီ မဟုတ္ဘူး။ ဒါလံုးလံုးလ်ားလ်ား ေမြဝါရဲ႕ေပၚလစီဘဲ။ ဒါေၾကာင့္နအဆက ဖြဲ႔စည္းဒါက ေမြဝါရဲ႕ ေပၚလစီဘဲလို႔ ေၾကျငာလိုက္ၿပီး နာဂအမ်ိဳးသား ေကာင္စီႏွင့္ျပန္လည္ေပါင္းစည္းဖို႔ လုပ္ပါဟု က်ြန္ေတာ္ေျပာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ဦးခပ္လန္က- ေမြဝါကက်ြန္ေတာ့္ နားကိုဆြဲၿပီး လုပ္လာခဲ့တယ္လို႔ ခင္ဗ်ားထင္ေနသလားဟု စိတ္ဆိုးၿပီးျပန္ေျပာခဲ့သည္။ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရး အ

တြက္ သေဘာတူညီခ်က္ တစံုတရာ မရရွိခဲ့ေသာ္လည္း အခ်င္းခ်င္းမပစ္ၾကရန္ဇႏၷဝါရီလ(၁ဝ)ရက္တြင္

သေဘာတူလက္မွတ္ေရးထိုးၿပီးျပန္လာခဲ့ၾကသည္။ထို႔ေနာက္လည္းနအကဖက္မွတစ္ဖြဲ႔ၿပီးတစ္ဖြဲ႔လြတ္ကာ ဦးခပ္လန္အဖြဲ႔ႏွင့္ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရးအတြက္ ေဆြးေႏြးခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္မေအာင္ျမင္ခဲ့ပါ။ သူတို႔မွာလက္နက္အားေကာင္း အဖြဲ႔အားေကာင္းသျဖင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔ ေျပာသမွ် သဲေျမက် ျဖစ္ခဲ့သည္။

အမွန္ကို မစဥ္းစားဘဲ က်ြန္ေတာ္တို႔ ထက္ သူတို႔အင္အားသာသည္ ဆိုသည္ကိုသာျမင္ခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ ႏွစ္ေပါင္း(၁ဝ)ၾကာမွ ၂ဝဝဝ-ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလတြင္ က်ြန္ေတာ္သူ႔(ခပ္လန္)ဆီ ျပန္သြားခဲ့သည္။ ဤတခါတြင္ အာသန္ အာရူနာက်ာကိုျဖတ္ၿပီး သူ႔၏ လားေဟာင္စခန္းသို႔ စက္တင္ဘာ (၁၈)ရက္တြင္ေရာက္သြားခဲ့သည္။ ဤတခါတြင္လည္း နအဆက ဖြဲ႔စည္းဒါဟာ ေမြဝါရဲ႕ ေပၚလစီဘဲလို႔ ေၾကျငာၿပီး ျပန္လည္ေပါင္းစည္းဖို႔လုပ္ပါဟု ထပ္မံေျပာခဲ့သည္။ ထိုအခါ Koikhip ႏွင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔ ႏွစ္ေယာက္လည္း ဒီလိုစဥ္းစားတယ္ဟု ေျပာခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္ ဆယ္ႏွစ္ၾကာမွ ခင္ဗ်ားဆီျပန္ေရာက္လာႏိုင္တယ္။ ဒါဟာႀကီးမားတဲ့ အသက္အႏၱရာယ္ အမ်ိဳးမ်ိဳးကိုေက်ာ္ျဖတ္ၿပီး ကိုယ့္အသက္ကိုစြန္႔ၿပီးေတာ့လာရျခင္းျဖစ္တယ္။က်ြန္ေတာ္တို႔ႏွစ္ေယာက ္၁၉၉၁-ခုႏွစ္မွာ အခ်င္းခ်င္း

မပစ္ခတ္ၾကဖို႔သေဘာတူလက္မွတ္ေရးထိုးႏိုင္ခဲ့လို႔လူ႔အသက္ေပါင္းေျမာက္မ်ားစြာ ဆံုးရွံဳးမည့္ဟာကို

ကာကြယ္ႏိုင္ခဲ့တယ္။ ခုလည္း ျပန္လည္ေပါင္းစည္းဖို႔ ေျခလွမ္းတစ္ခု ယူႏိုင္မယ္ဆိုရင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ လူ႔အသက္ေပါင္းမ်ားစြာ ဆံုးရွံဳးမည့္ဟာကို ကာကြယ္ႏိုင္ဦးမယ္။ ခင္ဗ်ား နအကႏွင့္ မေပါင္းဘဲ အီဆက္-ေမြဝါအဖြဲ႔ကိုတိုက္ရင္္လည္းသူတို႔ကုန္မွာမဟုတ္ဘူး။သူတို႔တိုက္လို႔ ခင္ဗ်ားတို႔အဖြဲ႔လည္း လြယ္လြယ္နဲ႔ ကုန္မွာမဟုတ္ဘူး။ လူ႔ အသက္ဘဲ ဆံုးရွံဳးမယ္။ဒါေပမဲ့ ခင္ဗ်ား နအက ႏွင့္ ေပါင္းၿပီဆိုရင္ ေမြဝါတို႔အဖြဲ႔က သူ႔ဟာသူ အလိုလိုေပ်ာက္သြားလိမ့္မယ္။ တကယ္လို႔ ခင္ဗ်ားက နအက ႏွင့္ေပါင္းဖို႔ မူအရ သေဘာတူ ၿပီးဆိုရင္က်ြန္ေတာ္မျပန္ေတာ့ဘဲနဲ႔ ခင္ဗ်ားတို႔ႏွင့္ အတူေနၿပီး က်ြန္ေတာ္တို႔ ဟိုင္းေျမ ရဲေဘာ္ႏွင့္ေကာ္ညတ္ေတြကို က်ြန္ေတာ္တို႔ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရး အတြက္စည္းရုံးမယ္။ အားလံုးကသေဘာတူၿပီဆိုရင္မြန္ျမိဳ႕မွာ ဘဲျဖစ္ျဖစ္ အဲဒီတဝိုက္ တစ္ေနရာမွာဘဲျဖစ္ျဖစ္ နာဂအမ်ိဳးသား

လူထုအစည္းအေဝး ေခၚၿပီးေတာ့ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီႏွင့္ ျပန္လည္ေပါင္းၿပီး ျဖစ္ေၾကာင္းကိုတရား ဝင္ေၾကျငာမယ္ဟုတင္ျပခဲ့သည္။ ဦးခပ္လန္ဘာမွမေျပာခဲ့ပါ။ထိုအခါ က်ြန္ေတာ္ကဆက္ၿပီးေျပာခဲ့သည္

မွာ-နအဆကေမြဝါအဖြဲ႔ကႏိုင္ငံအရရွံဳးၿပီ။သူတို႔ရွံဳးဒါကခင္ဗ်ားရွံဳးဒါနဲ႔အတူတူဘဲ။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆို

ေတာ့ခင္ဗ်ားတို႔ႏွစ္ဖြဲ႔ ျဖစ္ေနေပမဲ့နာဂအမ်ိဳးသားဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီကအတူတူဘဲ။ဒါေၾကာင့္ အီဆက္-ေမြဝါ ရွံဳးတယ္ဆိုတာ နအဆက ရွံဳးဒါဘဲ။ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္ရွံဳးရင္လည္း ခင္ဗ်ားမွာေအာင္ျမင္ဖို႔ တိက်မွန္ကန္တဲ့လမ္းစဥ္ ရွိတယ္ဆိုရင္ေျပာပါ။ က်ြန္ေတာ္ခင္ဗ်ားႏွင့္ ေပါင္းၿပီးလုပ္မယ္။ ဒါမွမဟုတ္ ခင္ဗ်ား နအက(NNC) ႏွင့္ မေပါင္းႏိုင္တာက ဘာေၾကာင့္လည္းဆိုတာ ေျပာပါဟု ေျပာခဲ့သည္။ ထိုအခါ ဦးခပ္လန္ေျပာခဲ့သည္မွာ- ခင္ဗ်ားတို႔က ၁၉၄၇-ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လ (၁၄) ရက္မွာ လြတ္လပ္ေရးရခဲ့တယ္

လို႔ လြတ္လပ္ေရးပြဲက်င္းပေနတာကို က်ြန္ေတာ္လက္မခံႏိုင္ဘူး။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆိုေတာ့။ အဲဒါဟာ ၿဗိတိသွ်ဆီက လြတ္လပ္ေရးရခဲ့တယ္လို႔ လြပ္လပ္ေရးပြဲက်င္းပေနျခင္းျဖစ္တယ္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ Free နာဂက ၿဗိတိသွ်လက္ေအာက္ မွာ မက်ေရာက္ခဲ့ဘူး။ လြတ္လပ္တဲ့ (FREE) နာဂဘဲ။ ဒါေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ္တို႔ကေနာက္မွာ ကမၻာကက်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕လြတ္လပ္ေရးကို အသိအမွတ္ျပဳတဲ့ ရက္ကိုဘဲယူ မယ္။ ခုနအက တို႔ရဲ႕လြတ္လပ္ေရးေန႔ကို မယူဘူး။ ဒုတိယအခ်က္အေနနဲ႔ ေျပာမယ္ဆိုရင္- နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းတဲ့အခါမွာ က်ြန္ေတာ္တို႔အေရွ႕နာဂမပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဖက္ဒရယ္အစိုးရဘဲ ျဖစ္ရမယ္ဆိုတာကို လက္မခံႏိုင္ဘူး။ အစိုးရနာမည္ဆိုတာ က်ြန္ေတာ္တို႔အားလံုး သေဘာတူၿပီ ဆိုရင္

ေက်ာက္ခဲဘဲ ေခၚေခၚ သစ္ပင္ဘဲေခၚေခၚ ရတယ္။ တတိယအခ်က္မွာ- နာဂလန္းဆိုဒါခုလက္ရွိ နာဂလန္းျပည္နယ္ကိုဘဲ ေခၚေနျခင္းျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ နာဂတမ်ိဳးသားၿခံဳငံုၿပီးေခၚတဲ့ နာမည္ျဖစ္ရမယ္ဟု ေျပာခဲ့သည္။

ကၽြန္ေတာ္ေျပာခဲ့သည္မွာ- ခုက်ြန္ေတာ္တို႔က်င္းပေနတဲ့ လြတ္လပ္ေရးပြဲဟာၿဗိတိသွ်ဆီက

လြတ္လပ္ရခဲ့တယ္ဆိုတဲ့ပြဲ မဟုတ္ဘူး။ က်ြန္ေတာ္တို႔ နာဂတမ်ိဳးသားလံုးဟာ ၿဗိတိသွ်လက္ေအာက္

ခံအျဖစ္ စာခ်ဳပ္စာတမ္းမရွိခဲ့ဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ၿဗိတိသွ်တို႔က နာဂေတြကိုလြတ္လပ္ေရးေပးၿပီလို႔ ေၾကျငာစရာမရွိဘူး။ ၿပီးေတာ့ နာဂေတြအေနနဲ႔လည္း ဖိုးဖြားစဥ္ဆက္လြပ္လပ္တဲ့လူမ်ိဳးဆိုေတာ့ လြတ္လပ္ေရးေၾကျငာစရာလည္း မလိုခဲ့ဘူး။ ဒါေပမဲ့ ထိုအခ်ိန္အခါကမၻာႀကီးအေျပာင္းအလဲ ျဖစ္လာခဲ့တဲ့အခ်ိန္မွာ-နာဂေတြဟာလြတ္လပ္တဲ့ တိုင္းျပည္အျဖစ္ရပ္တည္ မယ္ဆိုတာကို ကမၻာသိ

ေအာင္ ေၾကျငာဖို႔ လိုလာခဲ့တယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္းနာဂအမ်ိဳးသားမ်ားဟာ လြတ္လပ္တဲ့တိုင္းျပည္ အျဖစ္ရပ္တည္သြားမယ္ ဆိုၿပီးကမၻာသိေအာင္ ေၾကျငာခဲ့ျခင္းျဖစ္တယ္။ ဒါဟာ ၿဗိတိသွ်ဆီက လြတ္လပ္ေရးရၿပီလို႔ ေၾကျငာတာမဟုတ္ဘူး။ ထိုသို႔ လုပ္ျခင္းအားျဖင့္ အိႏိၵယကေသာ္၎၊ ဗမာကေသာ္၎၊ နာဂႏိုင္ငံအားသူတို႔လက္ထဲ ၿဗိတိသွ်တို႔က ေပးအပ္ခဲ့ေၾကာင္း ေနာင္တခ်ိန္မွာ မေျပာႏိုင္ေလေအာင္ သူတို႔လြတ္လပ္ေရးမရခင္မွာ နာဂအမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ေတြက လြတ္လပ္ေရး

ေၾကျငာခဲ့ျခင္းျဖစ္တယ္။ ၿပီးေတာ့ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းတဲ့အခါမွာ Konyak, Chang, Yimchunger,Sangtam, Khiamniungan, Phom စတဲ့ Free နာဂေတြပါဝင္ၿပီးဖြဲ႔စည္းခဲ့တယ္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ အေရွ႕နာဂေတြလည္း Free နာဂဘဲ။ က်ြန္ေတာ္တို႔ကိုယ္တိုင္မပါဝင္ခဲ့ေသာ္လည္း Free နာဂနာမည္အရ ပါဝင္ၿပီးသားျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္းတဲ့အခါမွာ က်ြန္ေတာ္တို႔ Free နာဂပါဝင္ျခင္းမရွိခဲ့ဘူးလို႔ က်ြန္ေတာ္တို႔ေျပာလို႔မရဘူး။ ခင္ဗ်ားေျပာသလိုအစိုးရနာ

မည္ ေသာ္လည္းေကာင္း ႏိုင္ငံေရးပါတီ နာမည္ေသာ္လည္းေကာင္း ေခၚခ်င္သလိုေခၚလို႔ရတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒါဟာ လြတ္လပ္တဲ့ တိုင္းျပည္ေတြမွာ ပါတီႏိုင္ငံေရးႏွင့္ ပါတီအစိုးရတည္ေထာင္တဲ့ လုပ္ထံုး

လုပ္နည္းဘဲ ျဖစ္တယ္။က်ြန္ေတာ္တိုကေတာ့ ပါတီႏိုင္ငံေရးႏွင့္ ပါတီအစိုးရ တည္ေထာင္ဖို႔ မဟုတ္ဘူး။ တိုင္းျပည္တည္ေထာင္ဖို႔ ျဖစ္တယ္။ အဲဒီလို တိုင္းျပည္ တည္္ေထာင္ဖို႔ အျခားႏိုင္ငံနဲ႔ ျပႆနာ ျဖစ္ေန

တာကို အရင္ေျဖရွင္းၿပီး တည္ေထာင္ရမယ္။ ျပႆနာေျဖရွင္းဖို႔ သမိုင္းအေျခခံက အေရးႀကီးတယ္။ ပါတီအသစ္ အစိုးရအသစ္ ဖြဲ႔စည္းရင္ ထိုပါတီႏွင့္အစိုးရရဲ႕ သမိုင္းဟာ အသစ္ျဖစ္လာတယ္။ နအဆက ရဲ႕သမိုင္းဟာ ၁၉၈ဝ-ခုႏွစ္မွစလာခဲ့တယ္။ ဒါဆိုရင္ အိႏိၵယႏွင့္ ဗမာႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရးရၿပီးတဲ့ေနာက္ ႏွစ္ေပါင္း (၃ဝ)ေက်ာ္ၾကာမွ စလာခဲ့ျခင္းျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျပႆနာဟာ အလိုလိုနဲ႔ (automatically) ျပည္တြင္းေရးျပႆနာ ျဖစ္လာတယ္။ အဲဒီလို အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာကို ျပည္တြင္ေရး ျဖစ္လာေအာင္ အိႏိၵယကႏိုင္ငံေရး ကစားေနျခင္းျဖစ္တယ္။ နအဆကနာမည္ခံၿပီး လုပ္သြားမယ္ဆိုရင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕

Free နာဂဆိုတဲ့ နာမည္ဟာ ေပ်ာက္ေနမယ္။ အိႏိၵယႏွင့္ ဗမာႏိုင္ငံလက္ေအာက္မွာ ႏွစ္ေပါင္း (၃ဝ)

ေက်ာ္ေနၿပီးမွ ေတာ္လွန္ေရးလုပ္တယ္ဆိုတဲ့ အဓိပၸါယ္ေဆာင္လာတယ္၊ နအက နာမည္ႏွင့္လုပ္မယ္ဆို

ရင္ဒါဟာအိႏိၵယ ႏွင့္ဗမာႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရးမရခင္ ၁၉၄၆-ခုႏွစ္မွာဖြဲ႔စည္းခဲ့တဲ့အတြက္ သူ႔တို႔ရဲ႕ လက္ေအာက္ခံျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့ အဓိပၸါယ္မရွိဘူး။ ဒါေၾကာင့္က်ြန္ေတာ္တို႔ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းဖို႔ က Free နာဂဆိုတာကို အေျခခံၿပီးေပါင္းရမယ္။ လြတ္လပ္ေရး ေတာင္းတဲ့ ပံုစံ ေတာ္လွန္ေရးပံုစံနဲ႔ ေပါင္းလို႔မရဘူး။ ခင္ဗ်ား ရဲရဲတင္းတင္းနဲ႔ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ရမယ္။ သူရဲေကာင္းဆိုတာ တိုက္ပြဲမွာေတာ္တဲ့ လူကိုသာ သူရဲေကာင္းေခၚတာမဟုတ္ဘူး။ ႏိုင္ငံေရးမွာ သတၱိရွိရွိႏွင့္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ႏိုင္တဲ့ လူကိုလည္း သူရဲေကာင္း ေခၚႏိုင္တယ္။

နာဂလန္းဆုိတာလည္း နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ဖြဲ႔စည္းခဲ့တဲ့ေန႔ကစၿပီးေခၚလာခဲ့တာျဖစ္တယ္။

ဒါဟာ နာဂနယ္ေျမအားလံုးၿခံဳၿပီး ေခၚ ျခင္းျဖစ္တယ္။ ျပည္နယ္ ေတာင္းခဲ့တဲ့အခါ နာဂလန္း (Nagaland) ဆိုတဲ့နာမည္ကိုဘဲ သံုးခဲ့တဲ့ အတြက္ နာဂလန္းျပည္နယ္ ျဖစ္လာခဲ့တယ္။ ဒါၾကာင့္ နာဂလန္း ဆိုတာ ျပည္နယ္ေတာင္းတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြက စတင္ေခၚခဲ့လို႔ ျဖစ္လာတာ မဟုတ္ဘူး။ နာဂအမ်ိဳးသား ေခါင္းေဆာင္ေတြက ေခၚခဲ့တာျဖစ္တယ္ဟု ရွင္းလင္းတင္ျပခဲ့သည္။ က်ြန္ေတာ္ တင္ျပ

သည့္အတိုင္း ျပန္လည္ေပါင္းစည္းရန္ မူအားျဖင့္ သေဘာတူေၾကာင္း ေျပာဆိုလက္ခံမႈ မရွိခဲ့သည့္အတြက္ က်ြန္ေတာ္လည္း စက္တင္ဘာ (၂၃) ရက္ေန႔တြင္ ျပန္ေခါက္သြားခဲ့သည္။ တဖန္ ၂ဝဝ၃-ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၉) ရက္တြင္ သူ႔၏ လားေဟာင္စခန္းသို႔ ျပန္ေရာက္သြားခဲ့သည္။ ဤတခါတြင္ ေတြ႔သည္မွာသစ္ပင္ႀကီးမ်ားအကုန္ရွင္းထားသျဖင့္ေတာစခန္းလိုမဟုတ္ဘဲ ရြာငယ္ေလးပမာျဖစ္သည္။ ဦး Koikhip ကားစခန္းသို႔မေရာက္ႏိုင္ေတာ့၍ ဦးခပ္လန္ ဝန္ႀကီးေက်ာ္ဝန္စိန္တို႔ႏွင့္သာ ေဆြးေႏြးခဲ့ သည္။ က်ြန္ေတာ္ စကားစ၍ ေျပာခဲ့သည္မွာ-ဘုရားသခင္ရဲ႕ ေက်းဇူးေတာ္ေၾကာင့္ နာဂအမ်ိဳးသားေရး

သမိုင္းမွာ ဟိုင္းေျမလူမ်ိဳးစုထဲက ခင္ဗ်ားဟာ နာမည္ေက်ာ္ၾကားတဲ့ ပုဂၢိဳလ္တစ္ေယာက္ျဖစ္လာခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ြန္ေတာ္တို႔ ႏွစ္ေယာက္ရဲ႕ လက္ထက္မွာ နာဂအမ်ိဳးသားေတြ တကြဲတျပားျဖစ္ၿပီး အခ်င္းခ်င္း တိုက္ခိုက္ေနတယ္။ မညီမညြတ္ ျဖစ္တယ္။ ဒါေတြကို က်ြန္ေတာ္တို႔မေသခင္ ေျဖရွင္းထားရမယ္။ က်ြန္ေတာ္တို႔ ဘယ္ေတာ့ ေသမယ္ဆိုတာမေျပာႏိုင္ဘူး။ က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕အသက္ဟာ ဘုရားသခင္ရ႕ဲ လက္ထဲမွာသာ ရွိတယ္။ ဤျပႆနာကို မေျဖရွင္းဘဲ ေသသြားခဲ့ရင္ နာမည္ဆိုးနဲ႔ေသမယ္။ ခင္ဗ်ားနာမည္ဆိုးနဲ႔ေသရင္ ဟိုင္းေျမလူမ်ိဳး နာမည္လည္း မေကာင္ဘူး။ နာမည္ေကာင္းနဲ႔ေသရင္ ဟိုင္းေျမလူမ်ိဳးနာမည္လည္း ေကာင္းမယ္။ ဒါေၾကာင့္ နာဂအခ်င္းခ်င္း ရန္သူျဖစ္ေနၾကတဲ့ ျပႆနာကို

ေျဖရွင္းၿပီး နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား ျပန္လည္ေပါင္းစည္း ႏိုင္ဖို႔လမ္းခင္းပါဟု ေျပာသည္။ ထိုအခါဦးခပ္လန္

က-ခင္ဗ်ားက အၿမဲတန္း NNC (နအက) ႏွင့္ေပါင္းဖို႔ဘဲေျပာတယ္။ နအကက ဘာလုပ္ခဲ့သလဲ။ နအကကႏိုင္မည့္လမ္းရွိရင္ဖီဇိုကဘာျဖစ္လို႔ႏိုင္ေအာင္မလုပ္ႏိုင္ခဲ့တာလဲ။အဒီႏိူကဘာျဖစ္လို႔ႏိုင္ေအာင္ မလုပ္တာလဲ။နာဂသမိုင္းကိုနအက ဘဲေျပာႏိုင္တယ္ ဆိုတာမဟုတ္ဘူး။ က်ြန္ေတာ္တို႔အကုန္လံုးက ေျပာႏိုင္တယ္။ က်ြန္ေတာ္က သူ႔၏ညီေလးအရြယ္ဆိုေတာ့ သူကက်ြန္ေတာ့္အား ေငါက္သည့္အလား

ေျပာထည့္လိုက္သည္။က်ြန္ေတာ္တို႔ညီအစ္ကို အခ်င္းခ်င္းဆိုေတာ့ က်ြန္ေတာ္လည္း အားမနာတမ္း

ေျပာခဲ့သည္မွာ-NNC က နာဂအမ်ိဳးသားေရး အလုပ္မစခဲ့ရင္ ခင္ဗ်ားနဲ႔ က်ြန္ေတာ္ ဒီေန႔တိုင္းျပည္

အတြက္ အလုပ္ၾကမွာ မဟုတ္ဘူး။ နာဂသမိုင္းကို NNC ကမေရးခဲ့ရင္ ယေန႔က်ြန္ေတာ္တို႔မွာ သမိုင္းေျပာစရာရွိမွာမဟုတ္ဘူး။ ခုက်ြန္ေတာ္တို႔ေျပာေနာၾကတဲ့သမိုင္းဆိုတာ NNC ကေရးလာခဲ့တဲ့သ

မိုင္းျဖစ္တယ္။ ဖီဇို ႏွင့္ အဒီနို က နာဂအမ်ိဳးသားေရးေအာင္ျမင္ေအာင္ မလုပ္ႏိုင္တဲ့အတြက္ သူတို႔ကိုဘဲအျပစ္တင္လို႔မရဘူး။ ဒါဟာနာဂအားလံုးရဲ႕အားနည္းခ်က္ဘဲ။ဖီဇိုကို နာဂအမ်ိဳးသားအားလံုး

ကသေဘာတူၿပီးအင္ဒို-နာဂျပႆနာကိုကမၻာ့ကုလသမဂၢမွာတင္ဖို႔လြတ္ခဲ့တယ္။သူ႔ကိုလြတ္တဲ့ေနာက္

မွာအမိႏိုင္ငံမွာေနတဲ့ နာဂေတြဟာ တကြဲတျပား ျဖစ္တယ္။ စည္းလံုးညီညြတ္မႈမရွိဘူး။ ထို ့ျပင္ဖီဇိုကို ေငြလည္း မေထာက္ပံ့ႏိုင္ခဲ့ဘူး။ ဒါဆိုရင္ ဖီဇို ဘာလုပ္ႏိုင္မွာလဲ။ ခုလိုက်ြန္ေတာ္တို႔အခ်င္းခ်င္း ျပည္တြငး္မွာ တိုက္ခိုက္ေနၾကတဲ့ အခ်ိန္မွာ အဒီႏို ဘာလုပ္ႏိုင္မလဲ။ ဒီပံုနဲ႔ဆိုရင္ခင္ဗ်ားသြားရင္လည္း ဘာမွလုပ္ႏိုင္မွာ မဟုတ္ဘူး။ ခင္ဗ်ားေျပာသလို နာဂရာဇဝင္သမိုင္းဆိုတာ လူတိုင္းကေျပာႏိုင္တယ္။ ေမြဝါ-အီဆက္တို႔လည္း နာဂသမိုင္းကို ေျပာတယ္ ေရးၾကတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူတို႔ေျပာလို႔ ေရးလိုက္လိုို႔

NNC ရဲ႕သမိုင္းဟာ နအဆက (NSCN) ရဲ႕သမိုင္းျဖစ္မလာဘူး။ ဘယ္သူကဘဲ ေျပာေျပာ ဒါဟာ NNC ရဲ႔သမိုင္းဘဲ။ ဒီ NNC ရဲ႕သမိုင္းကို NSCN ကအသံုးခ်ၿပီး အင္ဒို-နာဂျပႆနာကို ေျဖရွင္းႏိုင္မယ္ ဆိုရင္ ေမြဝါ-အီဆက္တို႔က လုပ္ႏိုင္မွာေပါ့။ သူတို႔က ပညာရွိေတြ။ ၿပီးေတာ့ လက္နက္ အင္အား၊ေငြအင္အား

လည္း ေကာင္းတယ္။ တကမၻာလံုးကိုသူတို႔ေပါက္ေရာက္ႏိုင္ခဲ့တယ္။ ဒါေပမဲ့သူတို႔မွာ သမိုင္းအေျခခံမရွိ

ေတာ့သူတို႔ဘာမွမလုပ္ႏိုင္ခဲ့ဘူး။ေနာက္ဆံုးအိႏိၵယဆီကျပည္နယ္ေတာင္းတဲ့အဆင့္မွာေရာက္လာခဲ့ၾက တယ္။ ဒါဟာသူတို႔အတြက္ ႏိုင္ငံေရး လမ္းဆံုးျခင္းျဖစ္တယ္။ NNC ရဲ႕သမိုင္းကို အျခား ပါတီကအသံုး

ျပဳၿပီး ျပႆနာေျဖရွင္းလို႔မရဘူး ဆိုဒါ ေမြဝါ-အီဆက္တို႔ရဲ႕လုပ္ရပ္က သက္ေသျပၿပီးျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ NNC ရဲ႕သမိုင္းကို NNC ကအသံုးျပဳၿပီး ျပႆနာေျဖရွင္းရမယ္ဆိုတာကို က်ြန္ေတာ္ ေျပာေနျခင္းျဖစ္တယ္။ NNC ႏွင့္ ေပါင္းရမယ္လို႔ ဒါေၾကာင့္ေျပာေနျခင္းျဖစ္တယ္။ တျခားႏိုင္ငံႏွင့္ ျဖစ္ေနတဲ့ျပႆနာကို ေျဖရွင္းၿပီး ကမၻာက က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕လြတ္လပ္ေရးကို အသိအမွတ္ျပဳတဲ့ေနာက္မွ ပါတီႏိုင္ငံေရး ဆိုတာလာမယ္။ အဲဒီအခါ နအဆကလည္း ႏိုင္ငံေရးပါတီတစ္ခု ျဖစ္ရင္ျဖစ္လာမွာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ ခုေတာ့ အမ်ိဳးသားေရးကို ပါတီႏိုင္ငံေရးႏွင့္ လံုးဝေရာလို႔ မရဘူး။ ခင္ဗ်ားေကာ နာဂေတြ နအဆကႏွင့္ ေပါင္းရမယ္ဆိုရင္ဘာေၾကာင့္ ေပါင္းရမယ္ ေျပာခ်င္သလဲ။ ခင္ဗ်ားက်ေနာ့္ကို ေမးသလို သူမ်ားက။ နအဆက ဖြဲ႔စည္းၿပီး ဘာလုပ္လာခဲ့သလဲလို႔ေမးရင္ ခင္ဗ်ားဘာေျပာမလဲ။ ဦးခပ္လန္ ဘာမွမေျပာပါ။ ဒါေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ္ကဘဲ ဆက္ေျပာသည္မွာ- ခင္ဗ်ားတို႔ နအဆက ဖြဲ႔စည္း၍ ၿပီးၿပီးျခင္း ခယမ္ငန္း နယ္ေျမကို ဖ်က္ဆီးခဲ့တယ္။ ရြာသူရြာသားေတြ ငါးရာေက်ာ္ေသေၾက ပ်က္စီးေစခဲ့တယ္။ ထိုေနာက္ လိုင္ေနာင္နယ္ကို ဖ်က္ဆီးပစ္ခဲ့ၾကတယ္။ အဲဒီမွာလည္း အျပစ္မဲ့တဲ့ ျပည္သူေတြ ရွစ္ရာေက်ာ္ ေသေစခဲ့တယ္။ အဲဒီေနာက္မွာ ခင္ဗ်ားတို႔အၾကား ပါတီကြဲၿပီး ရန္သူႏွင့္ေပါင္းကာ အခ်င္းခ်င္းတိုက္ေနၾကတယ္။ ျပည္သူေတြဆီက ေငြအတင္းအဓမၼ ေတာင္းၿပီး တိုက္အိမ္ႀကီးေတြ ေဆာက္ေနၾကတယ္။ ဇိမ္ခံကားေတြ ဝယ္ၾကတယ္။ အိႏိၵယ ေရြးေကာက္ပြဲ ေရာက္လာတဲ့အခါ။ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ပါဝင္စြပ္ဖက္လာၾကတယ္။ ဒါေတြဘဲ လုပ္လာခဲ့တယ္ မဟုတ္ဘူးလားဟုေျပာရာ။ သူလည္း အေနာက္ဘက္က နာဂေတြ ထိုသို႔လုပ္ေနၾကသည္မွာ မွန္ပါေၾကာင္းဝန္ခံသည္။

က်ြန္ေတာ္တို႔ျမန္ျမန္ ေပါင္းႏိုင္ဖို႔လုပ္ရမယ္။ ျမန္ျမန္မေပါင္းရင္ က်ေနာ္တို႔ဘဝမွာေအာင္ျမင္မႈ

ရမွာမဟုတ္ဘူး။ ဒါေၾကာင့္ က်ြန္ေတာ္တိုပ နအက လူႀကီးေတြႏွင့္ ေဆြးေႏြးဖို႔ေကာ္မတီဖြဲ႔ပါ။ နားလည္မႈရေအာင္ ဆက္တိုက္ေဆြးေႏြးရမယ္။ ဆယ္ႏွစ္ၾကာမွ တခါလာၿပီးေဆြးေႏြး။ ငါးႏွစ္ၾကာမွ တခါလာၿပီးေဆြးေႏြးတာမ်ိဳး မျဖစ္ရဘူး။ အဲဒီလို ေကာ္မတီဖြဲ႕ရင္က်ြန္ေတာ္တို႔ ဟိုင္းေျမနယ္က တစ္ေယာက္ပါရမယ္။ဝန္ႀကီးေက်ာ္ဝန္စိန္တို႔ လိုပါရင္ေကာင္းတယ္။ ဒါမွလည္းလူမ်ားႏွင့္ေဆြးေႏြးတဲ့အ

ခါ ႏိုင္ငံေရးအေၾကာင္း ပိုၿပီးနားလည္လာမယ္။အိႏိၵယကအင္ဒို-နာဂျပႆနာေျဖရွင္းဖို႔ ေနာက္ေႏွးႀက႕ံ ၾကာေအာင္အမ်ိဳးမ်ိဳးေပၚလစီကစားေနတယ္။ က်ြန္ေတာ္တို႔မေပါင္းရင္အဲဒီ-ရန္သူရဲ႕ ေပၚလစီထဲမွာဘဲ ဝင္ေနတယ္ဟုေျပာရာ-သူ႔မွာလည္းဝန္ႀကီးအဖြဲ႔ရွိေသာေၾကာင့္တေယာက္တည္း မဆံုးျဖတ္ႏိုင္ေၾကာင္း။

ဝန္ႀကီးေတြႏွင့္ ေဆြးေႏြးၿပီး လုပ္သြားမည္ဟု ေျပာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ က်ြန္ေတာ္အႀကံျပဳသည့္အတိုင္း ဘာမွလည္းမလုပ္ခဲ့ပါ။

(၁၅) ယိုဒီလိုင္းေနာင္ တို႔အား နအဆက ထိုးစစ္၊

တဖန္ေမြဝါအီဆက္အဖြဲ႔တို႔သည္ ၁၉၈၄ ခုႏွစ္မွစ၍လိုင္းေနာင္နာဂျပည္သူလူထုႏွင့္တိုက္ခိုက္မႈ ျဖစ္ခဲ့ျပန္သည္။ ထိုသို႔ဝမ္းနည္းဖြယ္ရာျဖစ္ရပ္မ်ားျဖစ္ခဲ့ရျပန္ျခင္းမွာ-နအဆက အဖြဲ႔က အတင္းအဓမၼ

စစ္သားစု ေဆာင္းျခင္း။ နတ္တင္ရာေနရာမ်ားကို ဖ်က္ဆီးပစ္ျခင္း။ ေခါင္ရည္အိုးမ်ားကို သြန္ပစ္ျခင္း။ အတင္းအဓမၼခရစ္ယာန္ဝင္ခိုင္းျခင္းစသည္ တို႔ေၾကာင့္ျပည္သူလူထုက မခံႏိုင္၍သူတို႔အားဆန္႔က်င္လာ

ရာက စခဲ့သည္။ ဤသို႔ျပႆနာျဖစ္လာေသာအခါ ျပႆနာကို ေကာင္းမြန္စြာ မေျဖရွင္းဘဲ နအဆက ဥကၠဌအီဆက္က ထိုယုတ္မာေသာ ျပည္သူလူထုအား ရွင္းပစ္ဟု အမိန္႔ေပးခဲ့ေသာေၾကာင့္ နအဆက တပ္သားမ်ားက အေရးယူတိုက္ခိုက္ခဲ့သည္။ ရြာမ်ားကို စပါးတိုက္ အပါအဝင္မီးရႈ႕ ဖ်က္ဆီးခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ရြာသားမ်ားသည္ နအဆက တပ္သားတို႔က သတ္ျဖတ္၍ေသာ္၎ အစာငတ္၍ ေသာ္၎ ေျမာက္မ်ားစြာ ေသေၾကခဲ့ၾကပါသည္။ နအဆက-ဦးခပ္လန္အဖြဲ႔မွ ေပးခဲ့သည့္သတင္းအရ ၁၉၈၄-ခုႏွစ္မွစ၍ ေမြဝါ အီဆက္တို႔၏ အေရးယူမႈေၾကာင့္လိုင္ေနာင္နယ္တြင္ အသက္ဆံုးရွံဳးခဲ့ၾကရရွာေသာ အျပစ္မဲ့ျပည္သူမ်ားမွာ (၈ဝဝ) ေက်ာ္ရွိသည္ဆိုသည္။

(၁၆) ရန္သူ၏ ေသြးခြဲေရး ေပၚလစီ ပ်က္ျပားမႈ

နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီသည္နအဆကအဖြဲ႔မွအေႏွာင့္အယွက္မေပးႏိုင္ေတာ့ဘဲခယမ္ညဴးငန္းနယ္ေျမတြင္ခိုင္ခိုင္မာမာရပ္တည္လာေသာအခါရန္သူက နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီအား ႏွစ္ျခမ္းခြဲပစ္ရန္ သို႔မဟုတ္ေခါင္းေဆာင္ ေကာင္းမ်ားအား ရွင္းပစ္ရန္ ႀကိဳးစားလာခဲ့ျပန္သည္။ ထိုရန္သူ၏ ေပၚလစီကို က်ြန္ေတာ္တို႔လည္းေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္သိထားခဲ့သည္။ထို႔ေၾကာင့္လည္း သတိထားလာခဲ့ၾကသည္။ ၁၉၈၇-ခုႏွစ္ေအာက္တိုဘာလ ေရာက္လာေသာအခါ Maj.Gen.Povezo က ရန္သူရဲ႕လက္ပါးေစေတြ

ကလူႀကီးေတြအားလံုးကိုဖမ္းရန္အသင့္ျပင္ထားလိုက္ၿပီ။ ဒါေၾကာင့္ေခါင္းေဆာင္ေတြ ဝန္ႀကီးေတြအား

လံုးစခန္းမွာ စုၿပီးမေနၾကဘဲ။ ကိုယ္ရံေတာ္မ်ားႏွင့္ အတူခရီးထြက္ ဟန္ေဆာင္ၿပီးသြားၾကပါဟုအႀကံ

ေပးသျဖင့္ က်ြန္ေတာ္လည္း ရဲေဘာ္တစ္ေယာက္ေခၚၿပီး ထြက္သြားခဲ့သည္။ ထို႔အတူတီေကေဟာ္ လည္းသူ႔ကိုယ္ရံေတာ္ႏွင့္ ထြက္သြားသည္။ ခယမ္ညဴးငန္း ခရိုင္ဝန္မင္းႀကီးလည္းအိမ္တြင္အတည္ မေနရန္အႀကံေပးသည့္အေလ်ာက္ခရီးထြက္သြားလာေနခဲ့သည္။က်ြန္ေတာ္ႏွင့္ ကြ်န္ေတာ့္ရဲေဘာ္သည္ ထြန္းရြာ ေတာင္ယာသို႔သြားၿပီးေနခဲ့သည္။ထိုအခါ၁၉၈၇-ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ (၂၉) ရက္ မနက္ပိုင္း (၁ဝ) နာရီေလာက္ အခ်ိန္တြင္ က်ြန္ေတာ္တို႔၏ ဗဟိုစခန္းမွ ႏွစ္ရစ္ဆရာ ကိုင္းေခၚက ဦးေဆာင္ၿပီး

ရဲေဘာ္ငါးေယာက္ေရာက္လာခဲ့သည္။ဘာေၾကာင့္လာသလဲဟုေမးရာလူႀကီးေတြရဲ႕အမိန္႔အရ ခင္းဗ်ား

ကိုဖမ္းဖို႔လာသည္ဟု က်ြန္ေတာ္အား ဆပ္မရွင္းဂန္းျဖင့္ ခ်ိန္ထားၿပီး ဖမ္းလိုက္သည္။ က်ြန္ေတာ္သူ႔ကို

ခယမ္ညဴးငန္း စကားျဖင့္ေမးသည္မွာ-ငါ့ကိုဖမ္းဖို႔ဘယ္သူက အမိန္႔ေပးသလဲ။ အမိန္႔စာျပပါဟု ေျပာရာ။ အမိန္႔စာမေပးေၾကာင္း။ စစ္ဦးစီးမွဴးက ဖမ္းဖို႔သူတို႔ကိုလြတ္လိုက္ ေၾကာင္းေျပာသည္။ စစ္အာဏာသိမ္းတာ မဟုတ္ရင္ မင္းတို႔ရဲ႕ စစ္ဗိုလ္ႀကီးေတြက ငါ့ကို မဖမ္းႏိုင္ဘူး။ငါကဝန္ႀကီးဘဲ (ထိုအခါဘၢေရးဝန္ႀကီးျဖစ္သည္)။ သမၼတကလည္း ငါ့ကိုဒီလို ဖမ္းလို႔မရဘူး။ ငါတစ္ခုခု မွားရင္လည္း။ သမၼတကငါ့ကိုဆင့္ေခၚၿပီးေမးျမန္းရန္သာရွိတယ္။ငါသစၥာေဖာက္ျဖစ္တယ္ဆိုရင္ေတာ့သူ႔ရဲ႕ဝန္ႀကီးေတြ အားလံုးႏွင့္တိုင္ပင္ၿပီး ငါ့ကိုဖမ္းႏိုင္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ခုမင္းတို႔ငါ့ကို လာဖမ္းတာက ဝန္ႀကီးေတြမသိဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဒါဟာရန္သူရဲ့အလုပ္ဘဲ။ ငါတစ္ေယာက္တည္းကိုသာ ဖမ္းမွာမဟုတ္ဘူး ဝန္ႀကီးေတြ အကုန္လံုးကိုဖမ္းမယ္။ မင္းတို႔ရဲ႕ခယမ္ညဴးငန္း ခရိုင္ဝန္မင္းႀကီး ပါေရွန္ (Pashen) ကိုလည္းဖမ္းမယ္။ အဲဒီလိုျဖစ္လာရင္ ဒီခယမ္ညဴးငန္းနယ္ေျမမွာ ေသြးထြက္သံယူမႈ တခါ ျပန္ျဖစ္လာမယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ ခယမ္ညဴးငန္းေတြ အမ်ားႀကီး ဒုကၡျပန္ေရာက္မယ္။ ဒါေၾကာင့္ ငါ့ကိုမဖမ္းနဲ႔။ မင္းကခယမ္ညဴးငန္း ရဲ

ေဘာ္တစ္ေယာက္ဘဲ။ ခယမ္ညဴးငန္းနယ္ေျမမွာ ေသြးထြက္သံယူမႈ ထပ္ၿပီးမျဖစ္ေအာင္ မင္းငါႏွင့္တြဲၿပီး

လုပ္ပါ။ ဒီအလုပ္ကို တပ္ရင္း (၁) ႏွင့္ တပ္ရင္း (၂) တို႔ကလည္း ေထာက္ခံမွာမဟုတ္ဘူး။ ဒီလို ျဖစ္လာႏိုင္တယ္ဆိုတာငါသူတို႔ကိုအကုန္ႀကိဳတင္ေျပာထားၿပီးသားျဖစ္တယ္။သူတို႔ရဲ႕အမိန္႔ကိုဖီဆန္ၿပီး ငါ့ကိုလြတ္ပါ။ငါတို႔တပ္ရင္း(၂)ဘက္ကိုသြားၿပီးရန္သူရဲ႕အစီအစဥ္ပ်က္ျပားေအာင္လုပ္မယ္ဟု ကိုင္းေခၚ (Kaikho)အားကြ်န္ေတာ္ေျပာသည္။သို႔ေသာ္သူကကြ်န္ေတာ့စကားကိုနာမခံခဲ့ပါ။သူႏွင့္ပါလာသူမ်ားမွာ ခယမ္ညဴးငန္းႏွစ္ေယာက္ (ပါခုန္းႏွင့္ ဆားဘန္)။ ယမ္းႀကံဳးငါ ႏွစ္ေယာက္ျဖစ္သည္။ ရဲေဘာ္ ပါခုန္း ကက်ြန္ေတာ္ေျပာသည့္ အတိုင္း လုပ္သြားရန္ ကိုင္းေခၚအား တိုက္တြန္းခဲ့ေၾကာင္း ေနာင္တြင္ရဲေဘာ္ပါခုန္းက စာေရးသူအား ေျပာခဲ့ဘူးသည္။။ သို႔ေသာ္ ပါခုန္းက အထက္အရာရွိမ်ား၏

အာဏာကို ဖီဆန္လို႔ မရေၾကာင္း ေျပာခဲ့သည္ ဆိုသည္။ ေတာင္ယာမွ က်ြန္ေတာ္အားဖမ္းၿပီး ရြာသို႔ေခၚလာသည္။ငါမင္းတို႔ရဲ႕ရန္သူမဟုတ္ဘူး။တိုင္းျပည္ႏွင့္လူမ်ိဳးအေပၚ သစၥာေဖါက္တဲ့လူလည္း မဟုတ္ဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ငါ့ကိုေနာက္ျပန္ ႀကိဳးမတုတ္နဲ႔ဟု ေျပာရာ အထက္လက္ေမာင္းမွာ ခ်ည္ၿပီး ႀကိဳးကို ေက်ာဖက္မွာထံုးကာ ရဲေဘာ္တစ္ေယာက္က ဆြဲၿပီးလာခဲ့သည္။ ရြာသို႔ေရာက္ေသာအခါ ရြာသားမ်ား၏ ဓေလ့ထံုးစံမရိွသည့္ အေလ်ာက္ က်ြန္ေတာ္အား အိမ္တစ္ခုခုသို႔ ေခၚမဝင္ဘဲ ကမ္ (Kam) တြင္ ထားသည္။ ရြားသားမ်ား၏ ထံုးစံမွာ ဖမ္းလာသူ ဒဏ္ရာရသူ စသည္မ်ားအား အိမ္ထဲသို႔

ေခၚမဝင္ေသာထံုးစံရွိသည္။ကမ္မူကားရြာသားမ်ားစုေဝးရာေနရာျဖစ္သျဖင့္ဝင္ႏိုင္သည္။ထို႔ေၾကာင့္

က်ြန္ေတာ္အား ကမ္္တြင္ခ်ည္ထားသည္။ ညရွစ္နာရီေလာက္ အခ်ိန္တြင္“ငါတို႔မနက္ျဖန္ ဗဟိုစခန္း

လန္ႏုတ္အေရာက္သြားမလား”ဟုက်ြန္ေတာ္ကိုင္းေခၚအားေမးရာညေနပိုင္းမွထိန္ညဴးငန္းရြာသို႔ေခၚလာရန္ အမိန္႔ေပးထားေၾကာင္း ေျပာသည္။ ထိုအခါ ထြန္း (မေခၚေလ) ရြာႏွင့္ ထိန္ညဴးငန္း အၾကားတြင္ အျခားသူမ်ားမသိေစဘဲ ရွင္းပစ္ရန္စီစဥ္ထားသည္ကို က်ြန္ေတာ္ရိပ္မိသည္။ ထြန္းရြာႏွင့္လန္းႏုတ္ရြာ

သည္တစ္ရက္ခရီး(ရွစ္နာရီခရီး)။ထြန္းႏွင့္ထိန္ညဴးငန္းသည္သံုးနာရီခရီး။ထို႔ေၾကာင့္ ညေနပိုင္းသံုးနာရီမွ

ေခၚလာရန္ဆိုသည့္ အစီအစဥ္သည္ ထိုရြာႏွစ္ခုၾကားတြင္ က်ြန္ေတာ္အား သတ္ပစ္ရန္အစီအစဥ္သာ ျဖစ္သည္ဟုကြ်န္ေတာ္သိသည္။ထိုနည္းဗ်ဴဟာသည္၁၉၇၉-ခုႏွစ္တြင္ေမြဝါအီဆက္တို႔နာဂေခါင္းေဆာင္

ေတြအားသတ္ေသာအခါ တစ္ဦးသတ္သည္ကို အျခားတစ္ဦးမသိေအာင္ သံုးခဲ့ေသာနည္းဗ်ဴးဟာျဖစ္

သည္။ ခုလည္းက်ြန္ေတာ္အားဗဟိုစခန္း၌ ရွိသူမ်ားမသိေအာင္သတ္ရန္ အစီအစဥ္ျဖစ္သည္မွာေသခ်ာ

သည္။ ထိုအခါ ကြ်န္ေတာ္မည္သို႔ေသရမည္ကို စဥ္းစားၿပီး ထိတ္လန္႔သည္။ စိတ္တုန္လႈပ္ေျခာက္ျခား

သည္။ ရင္တြင္ တဒိတ္ဒိတ္ခုန္သည္။ က်ြန္ေတာ့ရင္ ထဲမွာမီးဟုန္းဟုန္း ေတာက္ေနသည္။ အေမရယ္ အေမရဲ႕သားက အေမကမသိဘဲ မေတြ႔မျမင္ဘဲ။ ေသရေတာ့မွာ ပါလားဟု စိတ္ထဲမွာရြတ္ၿပီး အေမ့ကိုတမ္းသသည္။(ထိုအခ်ိန္အေမမေသေသးပါ။ ၁၉၈၈-ခုႏွစ္မွဆံုးသြားသည္)။ စိတ္ထဲမွာႀကံရာမ

ရျဖစ္သည္။ႀကိဳးကိုဓါးျဖင့္ခုတ္ျဖတ္ၿပီးထြက္ေျပးရန္'ကံသည္။ ကြ်န္ေတာ့ အႀကံအစည္ သူတို႔သိသြား၍ ဓါးကို က်ြန္ေတာ့နားမထားေတာ့ပါ။ထိုအခါ ဘုရားသခင္အား သတိရၿပီး ကြ်န္ေတာ္ ဆုေတာင္းသည္။ ေအာ္အဖဘုရားသခင္ ကြ်န္ေတာ္သည္အဖဘုရားေရွ႕ေတာ္တြင္အျပစ္ႏွင့္ မကင္းသူျဖစ္၏။ သို႔ေသာ္ အဖဘုရားသခင္ခုကြ်န္ေတာ္ထမ္းေဆာင္ေနေသာ တိုင္းျပည္၏တာဝန္တြင္ ကြ်န္ေတာ္အမွားကိုမလုပ္မိ

ပါဟု ကြ်န္ေတာ္ယံုပါသည္။ ကြ်န္ေတာ္မွားယြင္းမႈမရွိဘဲ ကြ်န္ေတာ့္အား သတ္ပစ္ရန္ဖမ္းထားၾကၿပီ။ ထိုသို႔ျဖစ္လွ်င္ ဤနယ္ေျမတြင္ ေသြးထြက္သံယူမႈ ထပ္မံျဖစ္လာဦးမည္။ ေအာ္အဖဘုရားသခင္ ထိုသို႔ျဖစ္မလာေစေအာင္ယေန႔ကြ်န္ေတာ္အားကယ္တင္ၿပီး လုပ္ေဆာင္ေတာ္မူပါဟု လဲေလ်ာင္းေနရင္း စိတ္ထဲမွာဆုေတာင္းမိသည္။ထိုအခါက်ြန္ေတာ္၏ရင္ခုန္မႈေတြစိုးရိမ္တုန္လႈပ္မႈေတြအကုန္လံုးေပ်ာက္ကြယ္သြားၿပီး ရင္ထဲမွာ ထုတ္ေဖၚေျပာဆိုလို႔မရႏိုင္ေသာ ေအးျမမႈကို ကြ်န္ေတာ္ခံစားသည္။ ေနက်ဲက်ဲေတာက္ပူေနေသာအခ်ိန္ေရးေအးတစ္ခြက္ေသာက္လိုက္ေသာအခါရင္ထဲတြင္ေအးျမစြာခံစားရျခင္းႏွင့္ ႏႈိင္းဆ၍ မရသည္ထင္သည္။ ထိုအခါ ကြ်န္ေတာ္၏ ဆုေတာင္းပတၳနာကို အဖဘုရား သခင္ကလက္ခံလိုက္ၿပီဟု ကြ်န္ေတာ္ယုံၾကည္ခဲ့သည္။ထို႔ေၾကာင့္လည္း စိုးရိမ္စိတ္ကင္းစြာျဖင့္အိပ္

ေပ်ာ္သြားသည္။သူတို႔မူကား“သူထြက္ေျပးဖို႔ႀကံတယ္။ဒါေၾကာင့္ငါတို႔တစ္ေယာက္မွ မအိပ္ဘဲအားလံုးက

သူ႔ကိုေစာင့္ေနရေအာင္”ဟု ကိုင္းေခၚကေျပာၿပီး တစ္ေယာက္မွ်မအိပ္ဘဲ သီခ်င္း ဆိုလိုက္ ရယ္ေမာ

လိုက္ျဖင့္ထိုင္ေနၾကသည္။သို႔ေသာ္ည(၁၂)နာရီေက်ာ္လာေသာအခါသူတို႔တေတြ အိပ္ေပ်ာ္သြားၾက

ကုန္သည္။ ၾကက္တစ္ခါတြန္ေသာအခါ ကိုင္းေခၚ ႏွင့္ ပါခုန္းတို႔သည္ ရြာဥကၠဌ အိမ္သြားၿပီး ထမင္းဟင္းခ်က္မည္ဟုေျပာကာ ထြက္သြားသည္။ က်န္သူမ်ားကား အေသပမာ အိပ္ေနၾကသည္။ ဤဟာသည္ကားဘုရားသခင္ေပးေသာအခ်ိန္ျဖစ္သည္ဟုကြ်န္ေတာ္တြက္သည္။ ခ်ည္ေႏွာင္ထားေသာ ႀကိဳးကိုေျဖလိုက္ရာ လြယ္လြယ္ကေလးေျဖျပီးသြားသည္။ တျခားေတြယူဖို႔မစဥ္းစားဘဲေတာစီးဖိနပ္ကို

သာယူၿပီးထြက္ေျပးသည္။ ညသည္မိုးသားကင္းေသာ္လည္းလဝင္သြားၿပီျဖစ္၍ေမွာင္သည္။ ကြ်န္ေတာ္

ရြာျပင္သို႔ေရာက္သြားမွ။ဟိုင္းဟိုင္း ထြက္ေျပးၿပီး ထြက္ေျပးၿပီဟု ေအာ္သံၾကားသည္။ကြ်န္ေတာ္လမ္းကို

ရွည္ရွည္ေဝးေဝး မလိုက္ဘဲ လမ္းေအာက္ ေတာလမ္းတစ္ခုသို႔ ဝင္ေျပးသြားၿပီး ဘိနပ္စီးလိုက္သည္။ ထိုအခ်ိန္သည္ကား၁၉၈၇-ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ (၃ဝ)ရက္ နံနက္ (၂) နာရီေလာက္အခ်ိန္ျဖစ္သည္။

ကြ်န္ေတာ္ သြားရမည္မွာ Tsemhuk ဘက္သြားၿပီး တပ္ရင္း (၂) ဖက္သို႔သြားရန္ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ထြက္ေျပးလာခဲ့သည္မွာ ကြ်န္ေတာ့္ကို ဖမ္းလာခဲ့ေသာ ထြန္းေတာင္ယာလမ္း ဆာရာေမတိ ေတာင္ဘက္ျဖစ္သည္။ ေျခရာေဖ်ာက္ရန္ ထိုသို႔လုပ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ မိုးမလင္းခင္ ထြန္းရြာေအာက္မွ ေတာကိုျဖတ္ၿပီးလာခဲ့သည္။ အေမွာင္ထဲတြင္ လက္ျဖင့္ဆန္း၍ေတာကို ျဖတ္လာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ မိုးလင္းလာေသာအခါ ထိန္ညဴးေခ်ာင္းသို႔ ငါးေခြသြားေသာလမ္းသို႔ ေပါက္လာ၍ ထိုလမ္းျဖင့္ ထိန္ညဴးေခ်ာင္းသို႔ဆင္းလာခဲ့ၿပီးု Tsemhuk ေတာင္ကို ပတ္ကာ Tsemhuk ေတာင္ယာသို႔မနက္ (၇) နာရီေလာက္တြင္ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ေတာင္ယာသို႔ ပထမဦးဆံုး တစ္ေယာက္ထဲ ေရာက္လာသူမွာ ကြ်န္ေတာ္ႏွင့္အရင္းႏွီးဆံုးသူျဖစ္သည္။ ကြ်န္ေတာ္တစ္ေယာက္ထဲေတာမွ ထြက္လာသည္ကိုေတြ႔ေသာ

သူလည္းအံ့ဩသည္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔သြားလာေသာအခါ အနည္း ဆံုးကိုယ္ရံေတာ္တစ္ေယာက္ ႏွင့္ ေသနတ္ ေက်ာပိုးအိပ္ ဓါး စသည္ျဖင့္ အၿမဲပါၿပီး သြားလာသည္ကို သူသိသည္။ ဒီတခါေတာ့ ဓါး ေသနတ္ ေက်ာပိုးအိပ္မပါ အေဖၚမပါဘဲ ေတြ႔ရေတာ့ တခုခုျဖစ္ၿပီဆိုသည္မွာ သူသိသည္။ ဒါေၾကာင့္လည္း ဘာျဖစ္လာသလဲ အစ္ကိုႀကီးဟု စိုးရိမ္စြာျဖင့္တအံ့တဩေမးသည္။၁၉၈ဝ-ခုႏွစ္ အျဖစ္အပ်က္မ်ားအားႀကံဳလာခဲ့သူျဖ၍သင္ကာမကင္းေမးသည္။ကြ်န္ေတာ္လည္းအျဖစ္အပ်က္အားလံုး သူ႔အားေျပာျပရာ။ဒီေကာင္ေတြကဒီလိုလုပ္လိမ့္မယ္ဆိုတာငါတို႔ျပည္သူထုလည္းသကၤာမကင္းျဖစ္ေနတာၾကာၿပီဟုေျပာသည္။အစ္ကိုမစိုးရိမ္နဲ႔ရြာသားေတြမေတြ႔ေအာင္သာပုန္းေနထားပါ။အစားအေသာက္လိုေလေသးမရွိ က်ြန္ေတာ္ စီစဥ္မယ္။ ခင္ဗ်ားက်ြန္ေတာ္လက္ထဲေရာက္ၿပီ။ဘာမွမျဖစ္ေစရ ဘူးဟုအား

ေပးစကား ေျပာသည္။ သူ႔၏အကူအညီျဖင့္ နယ္ပိုင္ဝန္ေထာက္ (Razou Peyu) Todimung ႏွင့္ အဆက္အသြယ္လုပ္ၿပီးသူႏွင့္အတူတပ္ရင္း(၂)ဘက္သို႔ထြက္သြားခဲ့သည္။ထိုေန႔ ကၽြန္ေတာ္ထြက္ေျပး

လြတ္ေျမာက္သည့္၁၉၈၇-ခုႏွစ္ေအာက္တိုဘာ(၃ဝ)ရက္တြင္ထိန္းညဴးငန္းရြာမွဦးပါေရွန္ခယမ္ညဴးငန္း

ခရိုင္ဝန္မင္းႀကီးအားလည္းဖမ္းထားသည္။ သူ႔အားဖမ္းထားၿပီး ဆရာႀကီးေလာင္ဆာသည္ထြန္းရြာသို႔

ေရာက္လာခဲ့သည္ဟုဆိုသည္ ကြ်န္ေတာ္အားပစ္သတ္ရန္ လာခဲ့ျခင္းျဖစ္မည္ဟု ကြ်န္ေတာ္ထင္သည္။ ကြ်န္ေတာ္ ထြက္ေျပးသြားေၾကာင္းၾကားေသာအခါ “မင္းတို႔ဒါေတာင္မဖမ္းထားႏိုင္တာက ဘာရဲေဘာ္

ေတြလဲ “ဟု ကိုင္းေခၚတို႔အား ဆဲေနခဲ့သည္ ဆိုသည္။ ဝန္ႀကီးေကေဟာ္အား လည္းဖမ္းရန္လိုက္သည္။

ပထမဦးဆံုးသူတို႔ဆီမွလက္နက္မ်ားကိုေတာင္းသည္။ သို႔ေသာ္လက္နက္မေပးဘဲ ျငင္းဆန္သည့္အျပင္ သူတို႔ကပစ္ရင္ပစ္ရန္အသင့္ အေနအထားျဖင့္ေနလိုက္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္သူ႔အားမဖမ္းႏိုင္ျဖစ္ခဲ့သည္။ ေကေဟာ္တို႔အဖြဲ႔သည္တပ္ရင္း (၁)ဖက္သို႔ ထြက္သြားၿပီး တပ္ရင္း (၁) အားထိန္းလိုက္သည္။ကိုင္းေခၚ

တို႔အဖြဲ႔သည္ ထိန္ညဴးငန္းရြာသို႔ ေရာက္လာေသာအခါ သူတို႔၏ေခါင္းေဆာင္ႀကီး ဦးပါေရွန္အားလည္း ဖမ္းထားသည္ကို ေတြ႔ေသာအခါ ဦးရွပ္ေဝါန္းေျပာသည္မွာ မွန္သည္ဟု သိလာကာ အေရွ႕ဘက္မွ ခယမ္ညဴးငန္း ရဲေဘာ္တို႔သည္ ကြ်န္ေတာ္တို႔အား သတ္ရန္ႀကံစည္သူ စိန္းညာ ႏွင့္ ေမာင္လြား အဖြဲ႔တို႔အားဆန္႔က်င္ၿပီး လုပ္လာခဲ့သည္ဟုဆိုသည္။ သို႔ျဖစ္၍ေမာင္လြားတို႔အဖြဲ႔မွ ခန္႔ထားေသာစစ္

ေၾကာင္းမွဴးဗိုလ္ႀကီး(အေနာက္ဘက္ခယမ္ညဴးငန္း)အားရဲေဘာ္တို႔ကသူတို႔၏စစ္ေၾကာင္းမွဴးအျဖင့္မွ

သူတို႔သေဘာျဖင့္ ပယ္ထုတ္လိုက္ၿပီး တပ္ၾကပ္ႀကီး ပိန္းေခါင္ (Pingkhao အေရွ႕ဘက္ခယမ္ညဴးငန္း) အားသူတို႔၏ စစ္ေၾကာင္းမွဴးအျဖင့္ ထားကာ။ ယုတ္မာသူတို႔အား ဆန္႔က်င္လာခဲ့သည္ ဟုဆိုသည္။

ေမာင္လြား၏ ယုတ္မာသည့္ အႀကံအစည္ကို ကြ်န္ေတာ္တို႔သိရွိ၍ သူ႔အား ၁၉၈၇-ခုႏွစ္ ဇြန္လတြင္ အလုပ္မွျဖဳတ္ခဲ့သည္။သို႔ေသာ္အျပင္မွာအရပ္သားအျဖစ္ေနရင္းစိန္းညာတို႔ႏွင့္အဆက္အသြယ္လုပ္ကာ သူလုပ္ရန္စီစဥ္သည့္အတိုင္း ဆက္လက္လုပ္ေနခဲ့သျဖင့္ ထိုသို႔အဖမ္းအစီး ျဖစ္လာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ရွပ္ေဝါန္အားဖမ္းထားၿပီျဖစ္ေၾကာင္းၾကားသိ၍ ေမာင္လြားသည္သူ႔ရြာဆြယ္ဖိုးမွထိန္ငန္းသို႔လာခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္သူထိန္ညဴးငန္းရြာသို႔ေရာက္မလာခင္ Liang ႏွင့္ပါႀကံဳတို႔ကရွပ္ေဝါန္ ထြက္ေျပးသြားေၾကာင္း သြားေျပာရာ “ဟဲ-ရွပ္ေဝါန္ထြက္ေျပးသြားၿပီဆိုရင္ဘာလုပ္မလဲ” ဟုေျပာကာခ်က္ခ်င္း လွည့္ျပန္သြားခဲ့

ေၾကာင္း။ သူ႔အားဆန္႔က်င္ခဲ့သူရဲေဘာ္မ်ားက လမ္းတြင္ပုန္းၿပီးကင္းေစာင့္ထိုင္ေနစဥ္ေတြ႔ခဲ့သည္ဆို

သည္။ ထိုအဖမ္းအဆီးမ်ား လုပ္ၿပီး လန္းႏုတ္စခန္းတြင္ ၁၉၈၇-ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ (၂) ရက္တြင္

သူတို႔အစည္းအေဝး ထိုင္သည္။ ထိုအခါ စိန္းညာ၏ စာေရးတန္ျငဴ က “ခုရွပ္ေဝါန္း ႏွင့္ပါေရွန္တို႔ကို

ဖမ္းတာက စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ရဲ႕ အမိန္႔နဲ႔ဖမ္းသလား သမၼတရဲ႕ အမိန္႔နဲ႔ ဖမ္းသလား။ ဘာအမႈႏွင့္ သူတိုကို

ဖမ္းသလဲ။က်ြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ဥပေဒအရဆိုရင္လူတစ္ေယာက္ကိုဖမ္းရင္(၂၄)နာရီအတြင္းစြဲခ်က္တင္ရမယ္လို႔ရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ ခုခင္ဗ်ားတို႔ ပါေရွန္ ကိုဖမ္းထားတာက တစ္ရက္မက ရွိေနၿပီး။ ရွပ္ေဝါန္ကေတာ့ ထြက္ေျပးသြားၿပီး။ သူ႔ကိုလဲခင္ဗ်ားတို႔ဘာအမႈနဲ႔ဖမ္းသလဲ။ စြဲခ်က္ရွိရမယ္ဟုေျပာလိုက္ရာသူတို႔အားလံုး

ေၾကာင္ေတာင္ေတာင္ျဖစ္သြားခဲ့သည္ဆိုသည္။ထိုအခါကေမာင္လြားကိုေခၚျပီး စြဲခ်က္ေရးခိုင္းရမယ္ဟု ေျပာလိုက္ရာသူတို႔ရဲ႕စစ္ဦးစီးမွဴးေလမ္က်ဴခ်က္ခ်င္းထျပန္သြားခဲ့ေၾကာင္း။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္

ေမာင္လြားက လိမ္ညာၿပီး လုပ္ခဲ့ေသာ အလုပ္ျဖစ္သည္။ တဖန္ ခယမ္ညဴးငန္း နယ္ေျမအရာရွိမ်ားအား

အျခားနယ္ေျမမွ လာေသာ နာဂအမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္မ်ားအားလံုးအားခယမ္ညဴးငန္းနယ္ေျမမွ ေမာင္းထုတ္ရန္ သေဘာတူေၾကာင္း လက္မွတ္ေရးထိုးရန္ ေျပာလာျပန္ခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုအခါလည္း အေရွ႕ပိုင္းမွအရာရွိမ်ားက“ကြ်န္ေတာ္တို႔ဆိုင္းမထိုးဘူး။နာဂတိုင္းျပည္ အလုပ္ဆိုတာ နာဂေတြအားလံုး စုေပါင္းၿပီးလုပ္ရမယ္။ခယမ္ညဴးငန္းတဦးတည္းနဲ႔ လုပ္လို႔မရဘူး။ ဘာျဖစ္လို႔ပါေရွန္ကို ခင္ဗ်ားတို႔ ဖမ္းထားသလဲ။ ဒါဘဲအျမန္ေျဖရွင္းပါ”ဟု ေျပာခဲ့ပါသည္။သူတို႔၏ အေမွ်ာ္အျမင္ မရွိေသာ လုပ္ရပ္အား တပ္ရင္း (၁) တပ္ရင္း (၂) တို႔ သာမကအေရွ႕ဖက္ခယမ္ညဴးငန္းအရာရွိမ်ား။ တပ္သားမ်ား ရြာသားမ်ား အားလံုးကဆန္႔က်င္ခဲ့သည္။ ဦးပါေရွန္အားသတ္ရင္မထားဘူး။ ရွိရာလက္နက္နဲ႔ခ်မယ္ဟု ရြာသားမ်ား

အားလံုးစစ္ျပင္ေနခဲ့သည္။ သူတို႔ စြန္းညဴရြာသို႔ ရိကၡာေကာက္ရန္ သြားေသာ အခါ ရြာသူႀကီးက“ပါေရွန္ ႏွင့္ ရွပ္ေဝါန္ ကို ဘာျဖစ္လို႔ဖမ္းသလဲ။ စမ္းေခ်ာင္းဖ်ားက သစ္ပင္ကို မင္းတို႔ ခုတ္ၿပီး စမ္းေခ်ာင္းဖ်ားက သစ္ပင္ခုတ္ရင္စမ္းေရခန္းတယ္ဆိုတာမင္းတို႔မသိဘူးလား”ဟုေျပာကာဓါးေျမွာက္ၿပီးခုန္စြခုန္စြလုပ္ျပခဲ့ရာ ရဲေဘာ္ေတြလည္း ေၾကာက္ ရိကၡာမေတာင္းေတာ့ဘဲျပန္သြားခဲ့သည္ဆိုသည္။ဤသို႔ျဖင့္သူတို႔၏ အစီအစဥ္မွာပ်က္ျပားသြားခဲ့သည္။သို႔ေသာ္က်ြန္ေတာ္အားနအဆကအဖြဲ႔တို႔ႏွင့္အဆက္အသြယ္လုပ္ၿပီး သူတို႔ဖက္ အလင္းဝင္သြားရန္ စီစဥ္ေနသည္ဟု မဟုတ္မတရား စြပ္စြဲကာသတ္ရန္ ႀကိဳးစားခဲ့သည္။ အမွန္မွာ-က်ြန္ေတာ္ေထာင္ကလြတ္လာၿပီး နအဆကအဖြဲ႔သည္ ကြ်န္ေတာ္အားသတ္ရန္ ႀကိမ္ဖန္မ်ား

စြာ ႀကိဳးစားခဲ့သည္။ ၁၉၈၃-၈၄-၈၅-ခုႏွစ္မ်ားတြင္ ဟိုင္းေျမနယ္ဘက္သြားၿပီး ျပန္လာတိုင္း က်ြန္ေတာ့္

ေနာက္လိုက္ၿပီးတိုက္ခဲ့သည္။ ၁၉၈၆ခုႏွစ္တြင္ Lt.Solomon Tangkhul အားက်ြန္ေတာ္ကိုသတ္ရန္ခန္႔

ခဲ့သည္ဟုဗိုလ္ႀကီးၾကဳန္၁၉၈၈-ခုႏွစ္တြင္နအဆကမွကြ်န္ေတာ္တို႔ဖက္ဝင္လာေသာအခါ ေျပာျပခဲ့သည္။

ထို Solomon က ၁၉၈၆-မတ္လတြင္ က်ြန္ေတာ္တို႔ လူ (၆ဝ) လက္နက္အျပည့္အစံုျဖင့္ ခင္ဗ်ားတို႔ နအကဆီ အလင္းဝင္လာရန္ ပင္ေထာင္ေလာင္ေဆာက္ ဘက္တြင္ေရာက္ေနသည္ လာေခၚပါဟု ကြ်န္ေတာ္ နာမည္လိပ္စာတပ္ၿပီး ေရးခဲ့သည္။ ထိုဟာသည္ကြ်န္ေတာ္အား မွ်ားေခၚၿပီး သတ္ရန္ျဖစ္သည္ကို ကြ်န္ေတာ္သိ၍ ခင္ဗ်ားတို႔ ကြ်န္ေတာ္တို႔ႏွင့္ေပါင္းရန္လာျခင္း တကယ္မွန္လွ်င္

လက္နက္မ်ားကိုျပည္သူေတြလက္ထဲအပ္ၿပီးေရွ႕ကိုပို႔ခဲ့ပါဟု စာျပန္ခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္မတ္လကုန္ပိုင္း

ေလာက္တြင္က်ြန္ႏ္ုပ္တို႔ ဟိုင္းျမလူမ်ိဳးေရွာက္ရား (Shokra) ရြာမွ ရြာဥကၠဌ (နအဆက မွ ခန္႔ထားသူ) သူႏွင့္ လူငယ္ တစ္ေယာက္လာၿပီး ကြ်န္ေတာ္အား နအဆက ဖက္သို႔ဝင္လာရန္ ေမြဝါ အီဆက္ တို႔ေခၚခိုင္းေၾကာင္းေျပာလာခဲ့သည္။ ကြ်န္ေတာ္သူတို႔ႏွစ္ေယာက္အားေျပာခဲ့သည္မွာ ေမြဝါအီဆက္တို႔

သည္အထူးျပည္နယ္အတြက္အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ေဆြးေႏြးရန္ျပင္ဆင္ေနသည္။ ထိုအစီအစဥ္ကိုဦးခပ္လန္

သိလာပါက သူတို႔အခ်င္းခ်င္း တခါျပန္တိုက္ၾကမည္ ျဖစ္သည္။ ထိုသို႔တိုက္ၾကရန္နီးေနေၾကာင္း ေျပာၿပီး သူတို႔ႏွစ္ေယာက္အား လြတ္လိုက္ သည္။ ထို႔ေနာက္ ၁၉၈၇-ခုႏွစ္စက္တင္ဘာလကုန္ပိုင္းတြင္ ေပေထာင္ေလာင္ေဆာက္ဘက္မွ လာေသာ နအဆကစာဟူ၍ ကြ်န္ေတာ့နာမည္ျဖင့္ စာတစ္ေစာင္ ျပန္ေရာက္လာခဲ့သည္။ ထိုစာသည္ လက္ႏွိပ္စက္ျဖင့္ ရိုက္ထားေသာ စာျဖစ္သည္။ နာဂမစ္ေခၚ အာသန္စကားျဖင့္ ေရးထားသည္။ ေရးသူကဗုိလ္ႀကီးၾကဳန္ ျဖစ္သည္။ ေရးထားသည့္ စာမွာ-အစ္ကို ခင္ဗ်ား နအဆကဖက္ အလင္းဝင္လာမည္ဟု ၾကားသည့္အတြက္ အင္မတန္မွ ဝမ္းသာပါသည္။ခင္ဗ်ား ထိုသို႔ အလင္းဝင္လာမည္ဆိုပါက လက္နက္မ်ားမ်ား လူမ်ားမ်ား ပါႏိုင္ေအာင္ေခၚၿပီးလာခဲ့ပါဟု ေရးထားသည္။ၾကဳန္ခယမ္ညဴးငန္းသည္ေယာမ္(Yom)တဝိုက္တြင္ရွိေနခဲ့သည္။ ထိုသို႔သူစာမေရးႏိုင္

သည္မွာကြ်န္ေတာ္သိသည္။ သူဆီမွာလက္ႏွိပ္စက္လည္းရွိမည္မဟုတ္။ ထိုဟာသည္ၾကဳန္၏အလုပ္မ

ဟုတ္။ ကြ်န္ေတာ္အား ကြ်န္ေတာ္တို႔ နအကအဖြဲ႔မွ ထိုစာပါအခ်က္ျဖင့္ စြပ္စြဲၿပီး သတ္ခိုင္းေစရန္ အႀကံျဖစ္သည္ကို ကြ်န္ေတာ္သိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း ထိုစာကို ခ်က္ခ်င္း မီးရႈ႕ပစ္ခဲ့သည္။ ေအာက္တိုဘာလတြင္ ကြ်န္ေတာ္အားဖမ္းေသာအခါ ကြ်န္ေတာ္ေသတၱာကို ရွာေဖြခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ထိုစာမေတြ႔ခဲ့၍ ကြ်န္ေတာ္အသက္ေဘးမွ လြတ္ခဲ့သည္။ ထိုစာသည္ နအဆကဖက္မွ လာေသာ စာမျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း။ကြ်န္ေတာ္အားစြပ္စြဲခ်က္ကို ၾကည့္ျခင္းအားျဖင့္ က်ြန္ေတာ္အား ဖမ္းၿပီးသတ္ရန္

ႀကံစည္ခဲ့သူမ်ားက ေသခ်ာအကြက္ဆင္ၿပီး လုပ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္မည္ဟု ကြ်န္ေတာ္ထင္ခဲ့သည္။ဦးပါေရွန္ အေပၚ ညမ္ေလေတာကို ၾကာေခဆန္တို႔အား ေရာင္းစားခဲ့သည္ဟု အႀကံဖန္ စြဲခ်က္တင္ခဲ့သည္။သူတို႔

၏စြပ္စြဲခ်က္ သက္ေသသာဓက မေအာင္ေသာ္လည္း ကြ်န္ေတာ္အား တခုမဟုတ္တခု အျပစ္တင္ၿပီး သတ္ရန္ ႀကိဳးစားခဲ့သျဖင့္ ကြ်န္ေတာ္အား ခ်စ္ခင္ေလးစားသူမ်ားကအႀကံေပးသည့္အတိုင္း ၁၉၈၈-ခုႏွစ္ဧၿပီလ(၂၂)ရက္တြင္ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီးမွ ႏုတ္ထြက္စာတင္ၿပီး ထြက္သြားခဲ့သည္။ ၁၉၈၅-ခုႏွစ္တြင္ နအက အစည္းအေဝးမွ က်ေနာ့အား နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ တြဲဘက္အတြင္းေရးမွဴး တာဝန္ကိုပါ ေပးခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီးမွ ႏႈတ္ထြက္ခဲ့ေသာ္လည္း တြဲဘက္အတြင္းေရးမွဴး တာဝန္ကို ဆက္လက္ထမ္းေဆာင္လာခဲ့သည္။ က်ေနာ္ထြက္သြားခဲ့ေသာ အခ်ိန္တြင္ ဟိုင္းေျမနယ္၌လည္းနအဆ

ကၾကားတြင္ ပဋိပကၡ ျဖစ္ေနေၾကာင္း အခ်င္းခ်င္းတိုက္ၾကရန္ နီးေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္းၾကားေနခဲ့သည္။ ကြ်န္ေတာ္သာ ဒီစခန္းမွခုထြက္မသြားဘဲ ဟိုင္းေျမနယ္ဘက္ တပ္အင္အား(၁ဝဝ) ေလာက္ႏွင့္ သြားမည္ဆိုလွ်င္မ်ားေသာအားျဖင့္နအဆကတပ္သားမ်ားသည္ကြ်န္ေတာ္တို႔ႏွင့္ ေပါင္းလာၾကမည္သာ

ျဖစ္သည္ဟုစဥ္းစားၿပီးစိတ္မေကာင္းစြာျဖင့္ထိုစခန္းမွထြက္သြားခဲ့သည္။

(၁၇) နအဆက ႏွစ္ဖြဲ႔ကြဲခဲ့ပံု။

ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းရမည္။ကြ်န္ေတာ္တို႔၏ဥကၠဌတရုတ္ျပည္တြင္ေနရမည္ဟု ေဟာလာခဲ့

သည့္အတိုင္းဆိုရွယ္လစ္အစိုးရကိုဖြဲ႔စည္းသည့္ေနာက္ပိုင္း ေမြဝါသည္နအဆက ဥကၠဌ ဦးအီဆက္အား သူ႔၏ဇနီးႏွင့္အတူတရုတ္ျပည္သို႔၁၉၈၂-ခုႏွစ္တြင္လြတ္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္သူတို႔၏ ခရီးစဥ္မေအာင္ျမင္ခဲ့

ပါ။ အီဆက္စိတ္ဓါတ္က်ၿပီး ကခ်င္ျပည္မွျပန္လာခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ Captain Hao Tangkhul အား တရုတ္အစိုးရႏွင့္အဆက္အသြယ္လုပ္ရန္လြတ္ခဲ့ျပန္သည္။ သို႔ေသာ္မေအာင္ျမင္ခဲ့ပါ။ ၁၉၈၅-ခုႏွစ္တြင္

အိႏိၵယကလည္း သူတို႔ႏွင့္ ေဆြးေႏြးရန္ ကမ္းလွမ္လာခဲ့သည္။ ထိုကိစၥ အတြက္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ဝဲဒီုင္အား ကိုဟီးမားျမိဳ႕သို႔ ေစလြတ္ခဲ့သည္။ ၁၉၈၇-ခုႏွစ္ေရာက္လာေသာအခါ ေမြဝါ ကိုယ္တိုင္ တပ္သား (၂ဝဝ) ႏွင့္အတူ တရုတ္ျပည္သို႔သြားရန္ ဩဂုတ္လ (၂) မွစၿပီးထြက္သြားခဲ့သည္ ဆိုသည္။ အဖြဲ႔သည္ မိုးရာသီတြင္ ခရီးထြက္ခဲ့သျဖင့္ ငွက္ဖ်ားမိ၍၎ ဝမ္းေရာဂါေၾကာင့္၎ ရဲေဘာ္ရဲေမမ်ား(၄ဝ)ေက်ာ္ ကခ်င္ျပည္တြင္ေသဆံုးခဲ့ၾကေၾကာင္း အင္မတန္ဝမ္းနည္းဘြယ္ရာ သတင္းရရွိခဲ့သည္။ ဤေသဆံုးမႈအ

တြက္ မိုးတြင္းတြင္သြားရန္စီစဥ္ခဲ့ေသာ ေခါင္းေဆာင္မ်ားအား ကြ်န္ေတာ္တို႔ အျပစ္တင္ခဲ့သည္။ထိုသ႔ို

ၾကိဳးစားခဲ့ေသာ္လည္းတရုတ္တို႔ကလက္မခံသျဖင့္ ေမြဝါတို႔အဖြဲ႔ကခ်င္ျပည္မွျပန္လွည့္လာရာ ဟိုင္းေျမ

နယ္သို႔၁၉၈၇-ခုႏွစ္ဒီဇင္ဘာလ(၁၇)ရက္တြင္ ျပန္လည္ေရာက္လာခဲ့ေၾကာင္း သူတို႔၏မွတ္တမ္းအရ သိရသည္။ ထိုသို႔ႏိုင္ငံျခားအကူအညီရရန္ႀကိဳးပမ္းမႈမေအာင္မျမင္ ျဖစ္လာ၍ စိတ္ဓါတ္က်လာၾကေသာ

ေမြဝါအီဆက္တို႔၏ေနာက္ဆံုးအႀကံမွာ ဦးဆြယ္ဆား၏အဆိုျပဳခ်က္(Suisa’s proposal) ကို အေျခခံၿပီး အထူးျပည္နယ္အတြက္အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ေဆြးေႏြးရန္ျဖစ္သည္။ထိုသို႔အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္အထူးျပည္နယ္အတြက္ေဆြးေႏြးရန္မိမိတို႔၏ ျပည္သူလူထုကသေဘာတူ၊ မတူကိုေမးျမန္းၿပီး အေၾကာင္းျပန္ၾကားရန္

ခရိုင္ဥကၠဌ မ်ားအားေျပာၿပီး လြတ္ခဲ့သည္ဆိုသည္။ ဤကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ေမြဝါ အီဆက္တို႔၏ပူးတြဲ

ထုတ္ျပန္ေသာစာတမ္းထဲမွာေရးခဲ့သည္မွာ“ဟန္ဆင္စခန္းတြင္ကြ်န္ေတာ္တို႔အေရးေပၚအစည္းအေဝး

ေခၚၿပီး ေဆြးေႏြးခဲ့သည္။ ဦးက်ိန္ငန္း ေကာ္ညက္ (ႏွစ္ဖြဲ႔အၾကားသြားေနသူ)ကေန ကြ်န္ေတာ္တို႔အား

သတင္းေပးခဲ့သည္မွာ-အိႏိၵယက နအဆကတို႔ႏွင့္ အထူးျပည္နယ္အတြက္ ေဆြးေႏြးလိုေၾကာင္း။ ထို႔ျပင္ေဒၚအင္ဒီရာဂႏီၵကအုပ္ခ်ဳပ္ေနေသာအခ်ိန္တြင္လည္း(၇)ခါေလာက္ကြ်န္ေတာ္တို႔ႏွင့္ေဆြးေႏြးရန္ ကမ္းလွန္းခဲ့သည္”ဟုေရးသားခဲ့သည္။(၁၉၈၉-ခုႏွစ္ဇူလိုင္လ (၇)ရက္တြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ ့ ေသာ သူတို႔၏ စာတမ္းစာမ်က္ႏွာ (၁) ႏွင့္ (၂၇)တို႔မွ ေကာက္ႏႈတ္ခ်က္။) ဟိုင္းေျမျပည္လူထုႏွင့္ တိုင္ပင္ၿပီး အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ အထူးျပည္နယ္အတြက္ေဆြးေႏြးရန္ ဟိုင္းေျမျပည္သူလူထုက လက္မခံေၾကာင္း ေမြဝါ အီဆက္တို႔အား အေၾကာင္းၾကားရန္ ဦး Koikhip သည္ ဟန္ဆင္စခန္းသို႔ ေရာက္လာခဲ့သည္။ ထိုအခါ ဗဟိုမွ နအဆက ထိပ္တန္းေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ၁၉၈၈-ခုႏွစ္ ဇႏၵဝါရီ (၂၃) မွ (၂၄) ရက္အထိ အစည္းအေဝး ထိုင္ေနျခင္းႏွင့္ တိုက္ဆိုင္ခဲ့သည္ဆိုသည္။ ထိုအစည္းအေဝးသို႔ လာရန္

ဦးခပ္လန္ႏွင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ခူေလတို႔အား ဖိတ္ေခၚခဲ့ေသာ္လည္း မလာခဲ့ဟုဆိုသည္။ သူတို႔အၾကားမသင့္မ

သင့္ ျဖစ္ေနခဲ့သျဖင့္ ၁၉၇၉-ခုႏွစ္ကလို အစည္းအေဝးေခၚၿပီး ဖမ္း၍သတ္မည္ကိုစိုးရိမ္ေသာေၾကာင့္ မလာခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရွိခဲ့သည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ခပ္လန္ႏွင့္ ခူေလတို႔အားလည္း ေမြဝါ အီဆက္တို႔ကရွင္းပစ္ရန္ အစီအစဥ္ရွိသည္ကိုရိပ္မိလာေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္လက္နက္အ

ေကာင္းမ်ားကိုလည္းတန္ခြန္နယ္ေျမသို႔ တျဖည္းျဖည္းပို႔ေဆာင္ျခင္း။ ေကာ္ညက္တို႔ႏွင့္ ဟိုင္းေျမတို႔ လက္ထဲမွ လက္နက္မ်ားကိုသိမ္းစည္းရန္ ႀကံစည္မႈတို႔ကို ရိပ္မိလာေသာေၾကာင့္ ဟိုင္းေျမႏွင့္ ေကာ္ညက္အရာရွိတို႔မွာပိုၿပီးသတိထားလာခဲ့ေၾကာင္း၊ ၁၉၉၁-ခုႏွစ္က်ြန္ေတာ္တို႔ ျပန္ဆံုၾကေသာအခါ ဦး Koikhip ႏွင့္ Col. Tosangchiu တိုပက ေျပာခဲ့ၾကသည္။

အထက္တြင္ေဖၚျပသည့္ဟန္ဆင္ေကာင္စီစခန္းအစည္းအေဝးတြင္ဆြယ္ဆား၏အဆိုျပခ်က္၏အေပၚေလးေလးနက္နက္ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသည္ဆိုသည္။ ဒု ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီး Beyao ေကာ္ညက္က “ဆြယ္ဆားရဲ႕ အဆိုျပဳခ်က္ဆိုတာ ဘာလဲ။ ကြ်န္ေတာ္ တို႔လူငယ္ေတြက ေကာင္းေကာင္းမသိဘူး” လို႔ေမးရာေမြဝါက“ကာကြယ္ေရး၊ႏိုင္ငံျခားေရး၊ဘ႑ာေရးေတြကို အိႏိၵယ ဗဟိုအစိုးရက ထိန္းခ်ဳပ္မယ္။ က်န္တဲ့အာဏာေတြကိုကြ်န္ေတာ္တို႔က်င့္သံုးမယ္”အဲဒါကိုဆြယ္ဆားရဲ႕အဆိုျပဳခ်က္လို႔ေခၚတယ္ဟုရွင္း

ျပခဲ့ေၾကာင္း။ ဆက္လက္၍ သူေျပာခဲ့သည္မွာ-ကြ်န္ေတာ္တို႔ ပထမအဆင့္မွာ အထူးျပည္နယ္ကို ယူထားၿပီးေနာင္တခ်ိန္မွအျပည့္အဝ လြတ္လပ္ေရးအတြက္တိုက္ပြဲဝင္ရမယ္။ ဂ်ီဩေမႀတိ သီအိုရီမွာအ

မွတ္အသားႏွစ္ခုၾကားမ်ည္းေျဖာင့္ဟာအတိုဆံုးျဖစ္တယ္ဆိုေသာ္လည္းႏိုင္ငံေရးမွာကေတာ့ မ်ဥ္းခံုးဟာ အတိုဆံုးျဖစ္တယ္္ဟုရွင္းျပခဲ့သည္ဆိုသည္။ဦး Koikhip က ဟိုင္းေျမျပည္သူလူထုေတြက ဆြယ္ဆား၏

အဆိုျပဳခ်က္ကိုလက္မခံေၾကာင္းတင္ျပကာ ဆက္လက္၍ေျပာခဲ့သည္မွာ-ခင္ဗ်ားတို႔အိႏိၵယႏိုင္ငံ

လက္ေအာက္မွာ အထူးျပည္နယ္ကို လက္ခံမယ္ဆိုရင္ ဘာျဖစ္လို႔ အမ်ိဳးသား ေခါင္းေဆာင္ေတြ ႏွင့္

နာဂ တပ္မေတာ္အရာရွိေတြကို ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ေထာက္ခံသူေတြလို႔ စြဲခ်က္တင္ၿပီးသတ္ခဲ့သလဲ။ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ႏွင့္ခုခင္ဗ်ားတို႔ေျပာေနတဲ့အထူးျပည္နယ္ဟာအတူတူဘဲ၊ခင္ဗ်ားတို႔အထူးျပည္နယ္ယူ

မယ္ဆိုရင္ကြ်န္ေတာ္တို႔အေရွ႕နာဂေတြအတြက္ကဘယ္လိုလုပ္မလဲ။ထိုအခါအီဆက္က-ဗမာအစိုးရႏွင့္ အိႏိၵယအစိုးရတို႔ကနားလည္မႈတည္ေဆာက္ၿပီးလုပ္မွာပါဟုေျပာရာ Koikhip က လူမ်ားေတြနားလည္မႈ

ယူမွာဘဲ ဆိုတဲ့စကားနဲ႔ ကြ်န္ေတာ္တို႔ လုပ္လို႔ရမလားဟု ျပန္ေျပာခဲ့ေၾကာင္း။ေနာက္ဆံုးအခ်က္မွာ-ဘုရားသခင္ဝိညာဥ္ေတာ္၏ ေဟာ္ကိန္းအရ Brig.Vedai ႏွင့္ Col. Kakiho တို႔အား ကခ်င္ျပည္သို႔ လြတ္ရန္ျဖစ္သည္။ထိုအခါလည္းဦး Koikhip က ခုခင္ဗ်ားတို႔စစ္အရာရွိေတြကိုအစိုးရရဲ႕အမိန္႔အရ မဟုတ္ဘဲဝိညာဥ္ရဲ႕ေဟာကိန္းအရလြတ္မယ္ဆိုတယ္။ ဒါဆိုရင္သူတို႔ကံမေကာင္းလို႔ ေသသြားရင္ဒါမွ

မဟုတ္္ဒုကၡၾကံဳရင္ အစိုးရကတာဝန္ယူမလား။ဘုရားသခင္ရဲ႕တာဝန္ဘဲလို႔ဆိုမလား။ ဝိညာဥ္ေတာ္ရဲ႕

ညြန္ၾကားခ်က္အရ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီႏွင့္ ေပါင္းၿပီလို႔လဲဆိုခ်င္ဆိုႏိုင္တယ္။ အဲဒီလိုျဖစ္လာရင္

ေကာ။ ဒါဟာလဲေကာင္းတယ္လို႔ လက္ခံၾကမလားဟု ေျပာလိုက္ရာ ေမြဝါကသည္းမခံႏိုင္ေတာ့ဘဲ။ Koikhip အား ေစာ္ကားေမာ္ကားေျပာခဲ့သည္မွာ-မင္းကေခါင္းဆာင္ေတြကို ဒီေလာက္ေတာင္ ဘာျဖစ္လို႔ အံတုၿပီးေျပာေနတာလဲ။ ငါတို႔ေခါင္းေဆာင္ေတြက ႏိုင္ငံေရးသိၿပီး ႏိုင္ငံေတာ္ကို ဦးစီးဦးေဆာင္လုပ္တယ္။မင္းကဘာသိလို႔လဲ။ဟုေျပာလိုက္ရာ၊ Koikhip လည္းခ်က္ခ်င္းေဒါသထြက္ၿပီး ဘာျဖစ္လို႔ မေျပာဘဲေနရမလဲ။လူအသက္ဆိုတာ တန္ဖိုးမရွိဘူးလား။ ခင္ဗ်ားတို႔အထူးျပည္နယ္ အတြက္ဘဲဆိုရင္ ဘာျဖစ္လို႔လူေတြ ဒီေလာက္သတ္ခဲ့သလဲ။ အထူးျပည္နယ္က ေသြးမထြက္ဘဲနဲ႔ လည္းရႏိုင္တယ္ဟုေျပာၿပီးအစည္းအေဝးမွထြက္သြားခဲ့ေၾကာင္း၊ သူထြက္သြာၿပီးေနာက္ အီဆက္ႏွင့္ တကြ Brig.Vedai,Col.Kakiho တို႔အပါအဝင္ လူေပါင္း (၂၉) ေယာက္အား ကခ်င္ျပည္သို႔ လြတ္ရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ၾကသည္ဆိုသည္။ သူတို႔အၾကားတြင္ တစံုတခုျဖစ္ေတာ့မည္ဆိုသည္ကို အားလံုးကအသိပင္

ျဖစ္သည္ဆို၏။အစည္းအေဝးဆံုးျဖတ္ခ်က္အတိုင္းအီဆက္၊Brig.Vedai,ႏွင့္Col.Kakihoအဖြဲ႔တို႔သည္ ဟန္ဆင္စခန္းမွ ၁၉၈၈-ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၃ဝ) ရက္မွ စၿပီးထြက္သြားခဲ့သည္။ ထိုသို႔ထြက္သြားၿပီး တကားေတာစခန္းတြင္ နားေနစဥ္ အီဆက္က သူ႔၏ရဲေဘာ္-ဖိုးတြယ္ ဇီေမာ္မီႏွင့္ ဒုတပ္ၾကပ္ လဟူဖဲေတ္ (Lhupheto) တူကူတို႔အား ထြက္ခြါေတာ့မည့္ႏုတ္ခြန္းစကား ေျပာထားခဲ့သည္မွာ-“ငါတို႔

ၾကားမွာျပႆနာတခုခုေတာ့ မလႊဲမေသြျဖစ္ေတာ့မယ္။ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့တန္ခြန္တို႔က မွားတာလုပ္

ေနၿပီ။ဒါေၾကာင့္သူတို႔ခံရမွာဘဲ။ ဒါေပမဲ့မင္းတို႔ကဟိုင္းေျမႏွင့္ေကာ္ညက္လူမ်ိဳးေတြကိုဆန္႔က်င္ၿပီးမလုပ္

ၾကနဲ႔။သူတို႔ကိုဆန္႔က်င္ၿပီးလုပ္ရင္မင္းတို႔ထမင္းငတ္ၿပီးေသမယ္။ ၿပီးေတာ့ တန္ခြန္တို႔ကိုလည္းမဆန္႔

က်င္နဲ႔။ သူတို႔လည္း ငါတို႔ရဲ႕ ညီအစ္ကိုေတြဘဲ။ မင္းတို႔နားလည္ထားဖို႔က မွန္ကန္တဲ့အဖြဲ႔အစည္းက လူအင္အားနည္းေပမဲ့ ျပန္ၿပီးအင္အား ႀကီးမားလာလိမ့္မယ္။ ငါေပါင္းသြားတဲ့ဖက္မွာ မင္းတို႔ လည္းအဲဒီမွာ လာေပါင္းရမယ္။ ဒီေနရာမွာ ငါျပန္လာေတာ့မွာ မဟုတ္ဘူး။ဒါေပမဲ့ ဒီဟာေတြအားလံုးကို အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ေမြဝါကိုမေျပာနဲ႔ေနာ္” ဟုေျပာထားၿပီး အီဆက္ ကခ်င္ျပည္သို႔ ထြက္ခြာသြားခဲ့သည္။ (ဦးဖိုးတြယ္မွ ေျပာျပခ်က္)

အထက္တြင္ေဖၚသည့္အတိုင္းဦး Koikhipသည္အစည္းအေဝးမွထြက္သြားၿပီးေတာက္ေလွ်ာက္

ခပ္လန္ရွိရာထိန္ပါစခန္းသို႔ျပန္သြားခဲ့သည္။သူလားမာရြာတြင္ရွိေနစဥ္တန္ခြန္တပ္သားတို႔(၁၅ေယာက္) လက္နက္အျပည့္ျဖင့္ လားမာရြာတြင္လည္း ဝင္မနားဘဲေဘာ္တဲရြာဘက္သို႔ လ်င္ျမန္စြာျဖင့္ သြားၾကသည္ကို ေတြ႔လိုက္ရေၾကာင္း။ သူတို႔သြားသည္မွာ အျခားမဟုတ။္ ေဘာ္တဲတြင္ခ်ထားေသာ ခပ္လန္၏ သက္ေတာ္ေစာင့္တပ္ဖြဲ႔မ်ား၏လက္နက္ကို သိမ္းရန္သြားျခင္းသာ ျဖစ္သည္ကို Koikhip သိ၍ အျမန္ဆံုးစာတစ္ေစာင္ကင္းေစာင့္တပ္မွဴးဆီေရးကာ ရြာသားတစ္ေယာက္အား ျမန္ျမန္ေျပးၿပီး ေရွ႕တြင္သြားေနေသာတန္ခြန္တပ္သားတို႔ကို ေက်ာ္သြားရန္။ သူတို႔က ရပ္ခိုင္းေသာ္လည္းမရပ္ရန္။သူ

တို႔ကို ေက်ာ္၍သာသြားၿပီး ထိုစာကို ခပ္လန္၏သက္ေတာ္ေစာင့္ တပ္မွဴး လက္ထဲမပ်က္မကြက္သြား ေပးရန္ ခိုင္းသည္။ ထိုစာပို႔သမားလည္း ညြန္ၾကားသည့္အတိုင္း သူတို႔အားေက်ာ္၍သြားလိုက္ရာ တန္ခြန္တပ္ဖြဲ႔တို႔လည္းေဘာ္တဲရြာသို႔မသြားေတာ့ဘဲျပန္ေခါက္ခ့ဲသည္ဆိုသည္။တပ္ရင္း(၁)တြင္ရွိေသာလက္နက္မ်ားကိုလည္ Col.Tosangchiu က အကုန္လံုး ဝွက္ထားခဲ့ေၾကာင္း။ ဤသို႔သူတို႔အၾကား အေျခအေနတင္းမာလာခဲ့သျဖင့္ ေနာက္ဆံုးတြင္ဦးခပ္လန္ႏွင့္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ခူေလတို႔က သူတို႔၏တပ္သား လြတ္ၿပီး ၁၉၈၈-ဧၿပီလ(၃ဝ) ရက္တြင္ ဟန္ဆင္စခန္းအား တုိက္ေလေတာ့သည္။ ထိုတိုက္ပြဲတြင္ Brig. Ashiho Paomai ႏွင့္ သူ၏သားအသက္ (၂) ႏွစ္ေလာက္ရွိသူ အပါအဝင္အျခား (၁ဝ) ေယာက္ထက္ မနည္း က်ဆံုးခဲ့သည္ဆိုသည္။ ေမြဝါမွာမူကား ထြက္ေျပးလြတ္ေျမာက္သြားၿပီး အေပါင္းပါ (၃ဝ) ေလာက္ႏွင့္ အတူ ကခ်င္ျပည္သို႔ ေရာက္သြားခဲ့သည္။ကခ်င္ျပည္တြင္ အရင္ေရာက္ေနခဲ့ေသာ ဦးအီဆက္သည္ ဦးေမြဝါ ေရာက္မလာခင္နာဂအမ်ိဳးသားမ်ား အားလံုး၏ စည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို ေရွ႕ရွဳၿပီးနာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီႏွင့္ေပါင္းလိုက္ေၾကာင္း၁၉၈၈-ေမလ (၂၈) ရက္တြင္ ေၾကျငာခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ နအက ကိုယ္စားလွယ္မ်ားသည္ ေကေဟာ ႏွင့္ လာဆူး (ႏွစ္ေယာက္စလံုး ၾကာေခဆန္) တို႔ကဦးေဆာင္ၿပီးကခ်င္ျပည္တြင္ေနခဲ့သည္။ အီဆက္၏ ေၾကျငာစာတမ္းမွာေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္

သည္-

NAGALAND FOR CHRIST

GOVERNMENT OF PEOPLE’S REPUBLIC OF NAGALAND

To,

The Chairman, Western Division, KIO

Sir,

With due respect I an informing you about the understanding we arrived so far among the Nagas who are present in your country. In the interest of national unity and for the maintenance of Naga sovereignty and for the cause of Nagaland for Christ; we have arrived at the understanding to unite with NNC to find out ways and means for unity of the whole people of Nagaland.

We therefore request Hon’ble Chairman to inform the Central Council of KIO to lend helping hands for furtherance of our unity.

Dated

28-5-88 Seal Yours sincerely,

Sd/-

Isak Chishi Swu

President,

Government of the People’s

Republic of Nagaland.

သူႏွင့္အတူလာခဲ့ေသာ ရဲေဘာ္ရဲေမမ်ားကလည္း အီဆက္၏ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကိုေထာက္ခံ

ေၾကာင္း ေၾကျငာခဲ့သည္။ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားလည္းသူတို႔၏ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ဝမ္းသာအားရႀကိဳဆိုခဲ့သည္။သို႔ေသာ္ဇြန္လဒုတိယအပတ္တြင္ေမြဝါေရာက္လာေသာအခါအီဆက္သည္ တခါစိတ္ေျပာင္းသြားၿပီးေမြဝါေနာက္လိုက္သြားခဲ့ျပန္သည္။ ဤဟာသည္ကားအီဆက္သည္မိမိ၏ဆံုး၏

ျဖတ္ခ်က္အေပၚခိုင္မာစြာရပ္တည္ႏိုင္ျခင္းမရွိသည့္အျပင္နာဂႏိုင္ငံ၏ေရွ႕ေရးအတြက္လည္းဘာမ ွေမွ်ာ္

ျမန္းထားျခင္းမရွိသည္ကို ထင္ရွားေပၚလြင္ေစခဲ့သည္။ သူစိတ္မေျပာင္းပါက ၁၉၉ဝ-ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္း

နာဂညီအစ္ကို အခ်င္းခ်င္းသတ္ျဖတ္မႈ ေလ်ာ့နည္းခဲ့မည္မွာ အမွန္ပင္။ကခ်င္ျပည္မွ ေမြဝါအဖြဲ႔သည္ ၁၉၈၈-ခုႏွစ္ေအာက္တိုဘာလတြင္ ဟိုင္းေျမနယ္ကိုခပ္လန္တို႔အဖြဲ႔ႏွင့္တိုက္ပြဲမ်ားစြာျဖစ္ရင္းျဖတ္လာခဲ့

ကာ ဒီမာပိုးဘက္ေရာက္သြားခဲ့သည္။အီဆက္တို႔လည္း ကခ်င္ျပည္မွ အရိုနာခ်ာ ျပည္နယ္ဘက္ ဝင္လာၿပီး ဒီမားပိုးဘက္ ေရာက္လာခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုမွ ၁၉၈၉-ႏိုဝင္ဘာလ (၇) ရက္တြင္ အစည္းအေဝး ေယာဒန္စခန္းတြင္ထိုင္ကာ နအဆက (အီဆက္-ေမြဝါ) အဖြဲ႔ကို ဖြဲ႔စည္းလာခဲ့သည္။ တဘက္တြင္ နအဆက(ခပ္လန္) အဖြဲ႔ဟူ၍ထင္ေပၚ လာခဲ့သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ နာဂအမ်ိဳးသား ဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ

သည္ ႏွစ္ဖြဲ႔ကြဲခဲ့သည္။ ထိုသို႔ျဖစ္ရျခင္းမွာလည္း အိႏိၵယအစိုးရ၏ ေပၚလစီေၾကာင့္ျဖစ္သည္။အေၾကာင္း

မွာနအဆကတြင္ခပ္လန္ပါေနပါကအိႏိၵယႏွင့္မေဆြးေႏြးႏိုင္ေသာေၾကာင့္ခပ္လန္အားခြဲထုတ္ရန္ကစားခဲ့ေသာ ေပၚလစီေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ ထိုသို႔အဖြဲ႔ကြဲၿပီး နအဆက ႏွစ္ဖြဲ႔ၾကား ပိုမိုတိုက္ခိုက္မႈမ်ား ျဖစ္လာခဲ့သျဖင့္ လူအေသအေပ်ာက္ မ်ားျပားလာခဲ့သည္။(နာဂ အမ်ဳိးသးေရး ႏွင့္ ေဖာက္ျပန္မႈ လုပ္ရပ္မ်ား စာအုပ္မွ)

အခန္း ၂။ အမွားေတာ္ပုံ

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Wed, 07 Nov 2012 11:03:00 +0000

(၁) ဦးဖီဖို၏ ရည္ရြယ္ခ်က္ မေအာင္ျမင္ေစရန္ အဟန္႔အတား လုပ္ရပ္မ်ား

နာဂအမ်ိဳးသားေရး သမိုင္းျဖစ္စဥ္ကို အထက္တြင္ ေဖၚျပသည့္အတိုင္း ေလ့လာ

ၾကည့္ပါက ကြယ္လြန္သြားၾကၿပီျဖစ္ေသာ နာဂအမ်ိဳးသား ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ မိမိတို႔၏

အခ်ိန္အခါတြင္ ထမ္းေဆာင္ရမည့္ တိုင္းျပည္၏တာဝန္ကို ေက်ျပြန္စြာ ထမ္းေဆာင္ကာ

သူ႔အခ်ိန္ႏွင့္္ လုပ္ေဆာင္ရမည့္တာဝန္ကို မပ်က္မကြက္ေဆာင္ရြက္ၿပီး နာဂတိုင္းျပည္ၾကီးကို တည္ေထာင္ခဲ့ၾကသည္။

သို႔ေသာ္ နာဂပညာတတ္ အနည္းငယ္တို႔သည္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားသည္ ပညာမရွိ

ေသးသည္သာမက တိုင္းျပည္ ငယ္ေသာေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံအျဖစ္ မရပ္တည္ႏိုင္။

အိႏိၵယႏိုင္ငံ ႏွင့္သာ ေပါင္းရမည္ဟု ဖီဇိုအားဆန္႔က်င္လာခဲ့ၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္သူတို႔ သည္

အိႏိၵယေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ လက္ပါးေစမ်ားျဖစ္လာကာ အထက္တြင္ ေဖၚျပသည့္ အတိုင္း

အိႏိၵယႏိုင္ငံႏွင့္ ေပါင္းေၾကာင္းအခ်က္ (၁၆) ခ်က္ပါ စာခ်ဳပ္ကိုဆိုင္းထိုးၿပီး ျပည္နယ္

ကိုလက္ခံခဲ့သည္။ ဤလုပ္ရပ္ေၾကာင့္ ဦးဖီဇိုက အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ား၏ ေထာက္ခံမႈကိုရရွိ လာကာ

အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာ ကို ကုလသမဂၢသို႔တင္သြင္းရန္ ေအာင္ျမင္မႈဆဲဆဲတြင္

အႀကီးအက်ယ္အဟန္႔အတား ျဖစ္ေစခဲ့သည္။ ဤသည္မွာ နာဂပညာတတ္မ်ားက

နာဂအမ်ိဳးသားေရးတြင္ မဟာအမွားႀကီးကို က်ဴးလြန္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

သို႔ေသာ္လည္း နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္ နာဂဖက္ဒရယ္ အစိုးရတို႔သည္

အိႏိၵယ အစိုရႏွင့္ NPC အၾကားတြင္ခ်ဳပ္ဆိုေသာ အခ်က္ (၁၆) ပါစာခ်ဳပ္ကို ပယ္ခ်၍

အေရွ႕ပါကစၥတန္မွလက္နက္မ်ားကို တင္သြင္းၿပီး စြမ္းစြမ္းတမံ နယ္ခ်ဲ႕အိႏိၵယအား

တိုက္ခိုက္ခဲ့သည္။ တဘက္တြင္နာဂအမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ ဦးဖီဇိုသည္ နာဂလန္းႏွင့္

အိႏိၵယၾကားတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ေစ့စပ္ေပးရန္ လန္ဒန္မွ Rev.Michael Scott ကို ေစလြတ္ခဲ့သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ အထက္တြင္ေဖၚျပသည့္အတိုင္း ေမလ (၂၄) ရက္ေန႔တြင္ ႏွစ္ႏုိင္ငံအၾကား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစာခ်ဳပ္ကို ဆာကရားဘား (Sakraba) ေက်းရြာတြင္ခ်ဳပ္ဆိုနိုင္ခဲ့သည္။

ဤသို႔ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရရွိခဲ့သည့္ေနာက္ပိုင္းတြင္ အိႏၵိယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ Mrs.Indira Gandhi ႏွင့္ နာဂလန္းဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ Mr.Koghato တို႔သည္ ၁၉၆၅ ခုႏွစ္မွစ၍ ၁၉၆၇ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလအထိ နယူးေဒလီၿမိဳ႕ေတာ္တြင္ အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာကို ေျဖရွင္းရန္ ေဆြးေႏြးလာခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ Sema လူမ်ိဳးမဟုတ္ေသာ နာဂအမ်ိဳးသား ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ဦး Koghato ေခါင္းေဆာင္ေသာSama

လူႀကီးမ်ားအေပၚအယုံအၾကည္မရွိ ျဖစ္လာခဲ့သည္။ သူတို႔သည္အိႏၵိယေပးေသာ အထူးျပည္နယ္ကို

လက္ခံရန္ႀကံရြယ္ေနသည္ဟု ျမင္လာသျဖင့္ Sema လူမ်ိဳးမဟုတ္ ေသာနာဂအမ်ိဳးသား

ေခါင္းေဆာင္မ်ားက အင္ဒို-နာဂေဆြးေႏြးပြဲကို ဖ်က္သိမ္းလိုက္ေၾကာင္း ၁၉၆၇ခုႏွစ္

ေအာက္တိုဘာလ (၁ဝ) ရက္တြင္ ေၾကျငာခဲ့သည္။ ထိုသို႔ ျပႆနာကို ေျဖရွင္းရန္ အခက္အခဲ

ႀကံဳလာေသာအခါ ထိုအခ်ိန္တြင္ နာဂအမ်ိဳးသား ေကာင္စီ ဥကၠဌ ျဖစ္ေသာ ဦးဖီဇိုအား အင္ဒို-နာဂျပႆနာေျဖရွင္းရန္ လက္ဆင့္ကမ္းမေပးပဲ အင္ဒို-နာဂ ေဆြးေႏြးပြဲ ဖ်တ္သိမ္းေၾကာင္း

ေၾကျငာခဲ့ျခင္းသည္လည္း အမွားတခုကို သမိုင္းတြင္ ထပ္မံက်ဴးလြန္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

အကယ္၍ျပည္တြင္းရွိ နာဂအမ်ိဳးသား ေခါင္းေဆာင္မ်ားက ျပည္တြင္းတြင္ စည္းလံုးညီညြတ္မႈ

ကိုထိန္းသိမ္းၿပီး အင္ဒို-နာဂ ျပႆနာေျဖရွင္းရန္ နအက ဥကၠဌႀကီး ဦးဖီဇိုအား လႊဲေပးခဲ့ေသာ္

နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားအေနျဖင့္ ထိုအခ်ိန္တြင္ ေအာင္ျမင္မႈကို ဆြတ္ခူးႏိုင္ခဲ့မည္ျဖစ္သည္။

ဤျဖစ္ရပ္အတြက္ ဦးဖီဇိုသည္ အင္မတန္ ဝမ္းနည္းခဲ့ေၾကာင္းသိရသည္။

ဤသို႔ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦး Koghato အေပၚ အယုံအၾကည္မရွိျဖစ္လာေသာအခါ

Naga Tatar Hoho (နာဂ အမ်ိဳးသားလြတ္ေတာ္)တြင္ အယံုအၾကည္မရွိမဲထည့္ၿပီး

ဦး Koghato အားဝန္ၾကီးခ်ဳပ္မွ ဖယ္ရွားခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ နာဂႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတ ဦး Scato (Sema) သည္လည္း ရာထူးမွႏႈတ္ထြက္ခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္

ကေခါင္းေဆာင္ၿပီး ၁၉၆၈ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘဘာလ(၂)ရက္ေန႔တြင္ ေတာ္လွန္ေရးအစိုးရ

(Revotutionary Government) ကိုဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။ ဤသည္ကား

နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ၊ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရတြင္ ပထမ ဦးဆံုးကြဲၿပဲမႈႀကီးျဖစ္သည္။

ဤသို႔ျဖစ္ခဲ့ရျခင္းမွာ လူမ်ိဳးစြဲဝါဒႏွင့္ တိုင္းျပည္အေရးထက္ မိမိ ကိုယ္က်ိဳးအတြက္ ထိပ္တန္း

ထားၿပီး ေဆာင္ရြက္ခဲ့မႈေႀကာင့္ျဖစ္သည္။ အိႏိၵယအစိုးရ၏ ေသြးခြဲေရးေပၚလစီေၾကာင့္

လည္းျဖစ္သည္။

ထို႔ျပင္ ဦးဖီဇိုအေနျဖင့္ ကုလသမဂၢသို႔ အင္ဒို-နာဂျပႆနာကို မတင္သြင္း ႏိုင္ရန္

အတြက္ ထပ္မံျပင္ဆင္ေနေသာ အခ်ိန္ ၁၉၇ဝခုႏွစ္တြင္လည္း နာဂလန္ျပည္နယ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္

ဦးေဟာ္ကီေရွေဆမား (Hokishe Sema) အား ကုလသမဂၢအစည္း အေဝးသို႔ အိႏိၵယ

အစိုးရကေစလြတ္၍ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားသည္ အထူးျပည္နယ္ ကိုလက္ခံၿပီး အိႏိၵယႏိုင္ငံ၏

ျပည္နယ္ တစ္ခုျဖစ္သည္။ သို႔ျဖစ္၍ အိႏိၵယႏိုင္ငံ၏ ေရြးေကာက္ပြဲကို အၿမဲက်င္းပေနၿပီး

က်ေနာ္လည္း နာဂျပည္သူလူထုမွ တင္ေျမွာက္ေသာ နာဂလန္ျပည္နယ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္သည္။

ယခုလြတ္လပ္ေရးေတာင္းေနေသာ လက္တစ္ဆုပ္စာနာဂမ်ားသည္ စကားနာမခံသူမ်ား

ျဖစ္ၿပီး ထိုသူတို႔အား ဆံုးမရန္္ ကၽြန္ေတာ္မွာတာဝန္ရွိသည္ဟု ေျပာၾကာေစခဲ့သည္။ဤသို႔

ဦးဖီဖို၏ လုပ္ငန္းအဟန္႔အတားျဖစ္ေစရန္ အိႏိၵယက သူတို႔၏လက္ပါးေစနာဂမ်ားအား

အစြမ္းကုန္ အသံုးခ်လုပ္ေဆာင္ခဲ့သည္။

(၂) ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ ႏွင့္ ဒုတိယအႀကိမ္ ေအာင္ျမင္မႈႏွင့္ လြဲခဲ့ျခင္း၊

အိႏိၵယေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္နာဂဖက္ ဒရယ္

အစိုးရကို လက္နက္ျဖင္႔အျပတ္တိုက္ရန္ဆံုးျဖတ္ၿပီး ၁၉၇၂ ခုႏွစ္ သဂုတ္လ (၃၁) ရက္ေန႔တြင္

နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရႏွင့္ ၁၉၆၄ခုႏွစ္တြင္ ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့ေသာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး စာခ်ဳပ္ကို ျဖတ္သိမ္း

ေၾကာင္း တဖက္သတ္ေၾကျငာၿပီး နာဂလန္၌ ထိုးစစ္ဆင္လာခဲ့ျပန္သည္။ အေရွ႕ပါကစဏတန္

ယခု(Bangladesh) တြင္ စစ္ႏိုင္ခဲ့ေသာ အိႏိၵယစစ္တပ္မ်ားအား နာဂလန္သို႔

အလံုးအရင္းျဖင့္ ေစလြတ္ကာ နာဂမ်ားအား တစ္လအတြင္း အျပဳတ္တိုက္မည္ဟု ႀကိမ္းဝါး

ကာ စစ္ဆင္ခဲ့သည္။ ရြာတိုင္း အိႏိၵယရဲေဘာ္မ်ားျဖင့္အျပည့္ ျဖစ္ေနခဲ့သည့္အျပင္ ယာခင္းမ်ား

လည္း တခုမွ်မက်န္ အိႏိၵယတပ္သားမ်ားျဖင့္ ျပည့္ေနခဲ့ေၾကာင္း၊ ရြာသားမ်ားက

နာဂတပ္မေတာ္သားမ်ားအား ရိကၡာ သို႔မဟုတ္ သတင္းပို႔မွာစိုးရိမ္ေသာေၾကာင့္

ရြာမ်ားအားလံုးကို စစ္သားမ်ားျဖင့္ ရက္အကန္႔အသတ္မရွိ ဝိုင္းထားၿပီး စပါးမွည့္ၿပီး

အပါးရိပ္ခ်ိန္တန္ေသာ္လည္း ရြာသားမ်ားအား တစ္ဦးတစ္ေယာက္မွ် ေတာင္ယာ

သို႔မသြားခိုင္းပဲ ဝိုင္းထားခဲ့ေၾကာင္း၊ ထိုသို႔တေန ရာထဲတြင္စုၿပီး ဝိုင္းထားေသာအခ်ိန္တြင္

ေယာက်္ားေတြႏွင့္ ကေလးမိန္းမမ်ာပါ မက်န္ရက္စက္ ကေလးငိုပါက မိခင္ကိုဘာေၾကာင့္

ကေလးငိုခိုင္းလဲဆိုၿပီး ကေလးကိုလည္းရိုက္ တခ်ိဳ႕ေသာကိုယ္ဝန္ေဆာင္ မိခင္မ်ားမွာ

ထိုသို႔ဝုိင္းထားေသာ အခ်ိန္မွာပင္ မီးဖြားခဲ့ၾကရသည္ ဆိုသည္။ ေတာေတာင္မ်ားကိုမီးရႈ႕၊ သူတို႔

မေရာက္ႏိုင္ေသာ ေတာမ်ားေတာင္မ်ားကို အေျမာက္မ်ား သံုးမမစိန္ေျပာင္းမ်ားျဖင့္ ပစ္ကာ

စစ္ဆင္ခဲ့ေသာေၾကာင့္ နာဂမ်ိဳးခ်စ္ ပုဂၢိဳလ္မ်ားမွာ ပုန္းစရာေနရာမရွိေအာင္ ျဖစ္ခဲ့သည္ ဆိုသည္။

ထို႔ျပင္ ထိုမ်ိဳးခ်စ္ပုဂၢိဳလ္မ်ား၏ မိဘမ်ား ေဆြမ်ိဳးသားခ်င္းမ်ားအား သူတုိ႔အလင္းဝင္ မလာမခ်င္း

ဖမ္းထားၿပီး ရက္စက္ခဲ့ၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ထိုဒဏ္ကိုမခံႏိုင္ေသာ နာဂတပ္

မေတာ္သားမ်ားႏွင့္ မ်ိဳးခ်စ္ပုဂၢိဳလ္မ်ား မ်ားေသာအားျဖင့္ အလင္းဝင္ခဲ့ၾကရသည္။

သို႔ေသာ္ နာဂမ်ားအား အိႏိၵယတို႔က လက္နက္ျဖင့္ အႏိုင္ရမည့္ဆဲဆဲတြင္

ခရစ္ယာန္ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္မ်ားက လက္နက္နဲ႔ အႏိုင္ယူျခင္းျဖင့္ အင္ဒို-နာဂ

ျပႆနာကို ယတိျပတ္ေျဖရွင္းႏိုင္မည္မဟုတ္ ေဆြးေႏြးျခင္းျဖင့္သာ ေျဖရွင္းႏိုင္မည္ဟု အိႏိၵယ

ေခါင္းေဆာင္မ်ားအား ဆြဲေဆာင္ေျပာဆိုကာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုရန္

ျဖားေယာင္းႏိုင္ခဲ့သည္။ ထိုနည္းတူ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ ေခါင္းေဆာင္မ်ားကိုလည္း

ျပည္သူတို႔ ရန္သူ၏လက္ထဲမွာ ဆင္းရဲဒုကၡ ခံစားေနရျခင္းမွ လြတ္ေျမာက္ေစရန္ အိႏိၵယ

အစိုးရႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး စာခ်ဳပ္လုပ္ရန္ တိုက္တြန္းခဲ့သည္။ ထိုအခါ နာဂဖက္ဒရယ္

အစိုးရေခါင္းေဆာင္တို႔က စာခ်ဳပ္တစ္ခုလုပ္ရန္ သေဘာတူခဲ့ေၾကာင္း အဘယ္ေၾကာင့္

ဆိုေသာ္ ထိုသို႔နာဂတိုင္းျပည္အား အတင္းအၾကပ္ဝိုင္းထားၿပီး စာခ်ဳပ္ခိုင္းျခင္းသည္

ဘယ္နည္းနဲ႔မွ် တရားဝင္ စာခ်ဳပ္ျဖစ္လာႏိုင္မည္ဟု မယုံၾကည္ေသာေၾကာင့္တေၾကာင္း

သူတို႔ကိုယ္တုိင္ အိႏိၵယဗ်ဴရိုကရက္မ်ားႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးကစားၿပီး ထိုစာခ်ဳပ္မွ လြတ္ေျမာက္ ေအာင္

လုပ္ႏိုင္မည္ဟု ယုံၾကည္ေသာေၾကာင့္ တေၾကာင္း စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုရန္ အလြယ္တကူ ပင္

သေဘာတူ ခဲ့သည္ဆိုသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုရန္ေနရာ ဘယ္မွာေကာင္းမလဲဟု

အိႏိၵယေခါင္းေဆာင္မ်ားက ေမးေသာအခါ နယူးေဒလီ၊ ကိုဟီးမား သို႔မဟုတ္ အင္မ္ဖါး စသည့္

ၿမဳိ႕မ်ားကို မေရြးပဲ ေမဂါးလီးယားျပည္နယ္ၿမိဳ႕ေတာ္ ရွီေလာင္ၿမိဳ႕ကို ေရြးခဲ့ေၾကာင္း အဘယ္

ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ နာဂၿမိဳ႕ေတာ္ႏွင့္ အိႏိၵယၿမိဳ႕ေတာ္တြင္ ခ်ဳပ္ဆိုပါက တရားဝင္စာခ်ဳပ္ ျဖစ္ရန္

အေထာက္အထား တစ္ခု ျဖစ္ႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ထိုသို႔ေရြးခဲ့ရျခင္း ျဖစ္သည္ဆိုသည္။ အင္မ္ဖါး

ၿမိဳ႕ကိုမေရြးခဲ့ျခင္းမွာလည္း အင္မ္ဖါးၿမိ႕သည္ နာဂႏွင့္ ေမးေတးလူမ်ိဳးတို႔ ေနထိုင္ရာ ၿမိဳ႕ေတာ္

ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ မေရြးခဲ့ေၾကာင္းဆိုသည္။ဦးယားလယ္ (Yallay ဖီဇို၏ညီ) ႏွင့္ ဦးရမ္ေယာ

(Ramyo) တို႔က ဦးေဆာင္ၿပီး အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုရန္ သြားခဲ့ၾကသည္။

အိႏိၵယေခါင္းေဆာင္မ်ားက စာခ်ဳပ္ဆိုင္းထိုးရန္ရက္ကို ေအာက္တိုဘာ (၁ဝ) ရက္

ကို ေရြးခ်ယ္ခဲ့ေၾကာင္း သို႔ေသာ္ ထိုမနက္တြင္ သူတုိ႔ ၾကိဳတင္ေရးထားေသာစာခ်ဳပ္ကို

ဦးယားလယ္အားျပၾကည့္ရာ ဦးယားလယ္က ဤသို႔ဆိုရင္ ကၽြန္ ေတာ္တို႔ နာဂအမ်ိဳးသား

ေကာင္စီ ႏွင့္ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရကို ခင္ဗ်ားတို႔က အသိအမွတ္ႎပေပးၿပီ ေကာင္းလိုက္တာ

ဟု ေျပာၿပီးရယ္ျပခဲ့ေၾကာင္း အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ထိုစာခ်ဳပ္တြင္ နာဂအမ်ိဳးသား ေကာင္စီ

ႏွင့္ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားဟူ၍ အမွန္အတိုင္း ေရးထားခဲ့သည္ ဆိုသည္။

ထိုအခါအိႏိၵယအစိုးရ ေခါင္းေဆာင္မ်ားလည္း စာခ်ဳပ္ပါ အေရးအသားကို ျပန္ျပင္ရန္အခ်ိန္ယူ

ခဲ့ျပန္သျဖင့္ ေနာက္တစ္ရက္ ေအာက္တိုဘာ (၁၁) ရက္တြင္မွ ထိုစာခ်ဳပ္ကို ဆိုင္းထိုးျဖစ္ခဲ့

ေၾကာင္း၊ ထိုေန႔တြင္ ၾကည့္ေသာအခါ ထိုစာခ်ဳပ္တြင္ နအက ႏွင့္ နဖစ အမည္မပါရွိေတာ့ပဲ

သူပုန္ဟူ၍သာ ပါရွိသျဖင့္ “ငါတို႔နာမည္မပါေတာ့ဘူး။ ကိစၥမရွိဘူး ဆိုင္းထိုးၾကပါ” ဟုကိုယ့္

နာဂစကားျဖင့္ ဦးယားလယ္က ေျပာကာ ဆိုင္းထိုးခဲ့ၾကသည္ဆိုသည္။ ထိုစာခ်ဳပ္ကို

နာဂေခါင္းေဆာင္ (၆) ေယာက္က ဆိုင္းထိုးခဲ့သည္၊ သို႔ေသာ္ သူတို႔၏ ရာထူးအဆင့္အတန္း

ကို ေဖၚျပျခင္းမရွိ သူတို႔၏ နာမည္ေအာက္တြင္ သူပုန္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားဟုသာေဖၚ ျပခဲ့

သည္။ နအက ႏွင့္ နဖစ နာမည္ မေဖၚ ျပသည္သာမက နာဂ နာဂလန္ ဟူ၍လည္းမေဖၚ

ျပခဲ့ပါ။ အိႏိၵယအစိုးရ ဖက္မွာမူကား အိႏိၵယအစိုးရ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ဘုရင္ခံ L.P.

Singh ကဆိုင္းထူးခဲ့ သည္။ ဘုရင္ခံတစ္ဦးက အဖြဲ႔အစည္းနာမည္ မရွိသည့္ သူပုန္ေတြႏွင့္

ဆိုင္းထိုးခဲ့သည္ ဆိုေတာ့ အိႏိၵယအစိုးရ အရွက္တကြဲျဖစ္ခဲ့ရသည္။

ထိုသို႔ နအက ႏွင့္ နဖစ အမည္ကို ျပန္လည္ ျဖဳတ္ခဲ့ရျခင္းအေၾကာင္းမွာ ၁၉၆၄ခုႏွစ္တြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစာခ်ဳပ္ လုပ္ေသာအခါ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ ဟုသံုးႏွံုးခဲ့ေသာေၾကာင့္

နဖစ ကိုအသိအမွတ္ျပဳရာ ေရာက္ခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဦးယားလယ္ေျပာသလို နအက ႏွင့္

နဖစ အမည္ကိုအသံုးျပဳပါက နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရကို

အိႏိၵယအစိုးရက လံုးလံုးလ်ားလ်ားအသိအမွတ္ျပဳရာ ေရာက္မည္ဟုထင္ျပန္ကာ သူပုန္ဟူ

ေသာ ေဝၚဟာရကိုသာ အသံုးျပဳခဲ့ဟန္တူေၾကာင္း သမိုင္းသုေတသီမ်ားကဆိုသည္။ ထိုသို႔

သူပုန္ဟု ဆိုင္းထိုးေစခဲ့ၿပီး အိႏိၵယအစိုးရသည္ ထိုစာခ်ဳပ္ျဖင့္ နာဂမ်ားအေပၚ အႏိုင္ယူ

လိုက္ၿပီဟုထင္ၿပီး နာဂသူပုန္ေတြအားလံုး အလင္းဝင္ၿပီဟု ကမၻာသို႔ေၾကျငာခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ နာဂဖက္ဒရယ္ အစိုးရက အေရးေပၚ လြတ္ေတာ္အစည္းအေဝး (Tatar Hoho) ေခၚယူၿပီး ၁၉၇၅ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ (၂၉) ရက္ မွ ဒီဇင္ဘာလ (၂) ရက္အထိသံုးရက္တိတိ လြတ္ေတာ္အစည္းအေဝးထိုင္ကာ ထိုစာခ်ဳပ္ အေပၚေဆြးေႏြးခဲ့သည္။

ထိုစာခ်ဳပ္ကို အတည္ျပဳရန္ မည္သူတစ္ဦးတစ္ေယာက္မွ် အဆိုတင္ခဲ့ျခင္းမရွိပါ။ ထို႔ေၾကာင့္

စာခ်ဳပ္ အတည္ျပဳရန္ အတြက္လံုးဝ ေဆြးေႏြးခဲ့ျခင္းမရွိပါ။ သို႔ေသာ္ထိုစာခ်ဳပ္ကို ပယ္ခ်ရန္သာ

ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသျဖင့္ အားလံုးက တည္ီတညြတ္တည္း ထိုစာခ်ဳပ္ကို လိမ္မာပါးနပ္စြာျဖင့္

ပယ္ခ်ရန္ဆံုးျဖတ္ခဲ့ၿပီး ထိုစာခ်ဳပ္ကို နာဂလြတ္ေတာ္ တြင္ အတည္မျပဳခဲ့ပါ။ တဖန္ အိႏိၵယ

ပါလီမန္လြတ္ေတာ္တြင္လည္း ထိုစာခ်ဳပ္ကို ယူလာၿပီး တင္ျပရာ အခ်ိဳ႕အမတ္မ်ားက

လက္ခုပ္တီးၿပီး ႀကိဳဆုိခဲ့ေၾကာင္း။ သို႔ေသာ္ ထိုစာခ်ဳပ္ပါ အေရးအသားမ်ားကို ေကာင္းမြန္စြာ

ေလ့လာၿပီး အဖိုႀကီး တစ္ေယာက္က ေျပာခဲ့သည္ ဆိုသည္မွာ- “ခင္ဗ်ားတို႔ ဝမ္းမသာၾကနဲ႔

ဒီစာခ်ဳပ္ပါ စာသားေတြကို ေကာင္းေကာင္း ေလ့လာၾကည့္ပါ။ ဒီစာခ်ဳပ္ဟာတရားဝင္

မျဖစ္ႏိုင္ဘူး။ ခုလည္း နာဂေတြက အိႏိၵယအေပၚ ႏိုင္ငံေရးအရ အသာရသြားျပန္ၿပီ။”

ဟုေျပာခဲ့သည္ဟုဆိုသည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ အထက္တြင္ ေဖၚျပသည့္အတိုင္း

ထိုစာခ်ဳပ္တြင္ အဖြဲ႔အစည္း၏ နာမည္မေဖၚျပပါ။ နာဂႏွင့္နာဂလန္း ဟူ၍လည္းမေဖၚ ျပပဲ

သူပုန္ဟူ၍သာ ေဖၚျပၿပီး ဆိုင္းထိုးသူမ်ား၏ ရာထူးလည္း မေဖၚ ျပေသာေၾကာင့္

တရားဝင္မျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း ေျပာခဲ့သည္ဆိုသည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း ထိုစာခ်ဳပ္ကို အိႏၵိယ

လြတ္ေတာ္တြင္လည္း တရားဝင္ အတည္မျပဳ ခဲ့ေၾကာင္းသိရသည္။

နာဂလန္းလြတ္ေတာ္၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္အရ နာဂလန္ သမၼတ ဦးဇာေရွးေဟြးရယ္

(Zashei Huire) က စာတမ္း (Statement) တစ္ခုကိုု ၁၉၇၅ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ

(၃ဝ) ရက္စြဲ ျဖင့္ေရးၿပီး ၁၉၇၆ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၃) ရက္တြင္ တရားဝင္ အစည္းအေဝးမွာ

အိႏိၵယဘုရင္ခံ L.P.Singh အားေပးၿပီး နာဂလန္ ျပည္ထဲေရးဝန္ႀကီး ဘီးဆဲေတာ္

(Biseto) က ဖတ္ၾကား ခဲ့ေၾကာင္း၊ ထိုအခါ ဘုရင္ခံက အႀကီးအက်ယ္ ေဒါသအျမတ္

ထြက္ကာ ခင္ဗ်ားတို႔ဘာျဖစ္လို႔ ဒီစာခ်ဳပ္ကို ပယ္ခ်တာလဲ။ ကၽြန္ေတာ္ဒီစာခ်ဳပ္နဲ႔ ျပႆနာ

ေျဖရွင္း ႏိုင္မယ္လို႔ေမွ်ာ္လင့္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ခင္ဗ်ားတို႔က ဒီစာခ်ဳပ္ကို အေျခခံၿပီး ျပႆနာ

မေျဖရွင္းခ်င္ဘူးဆိုရင္ ဘာလုပ္မလဲ ဟုဆိုကာ ငိုင္ေနခဲ့သည္ဟုဆိုသည္။

Statement ထဲတြင္ေရးခဲ့သည့္ အဓိကအခ်က္မွာ- ကၽြန္ေတာ္တို႔ နာဂလန္၏

အေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၃၉၊ ၁၄ဝ အရ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ အပိုဒ္ (၁) ႏွင့္ အပိုဒ္ (၃) အား

အိႏိၵယ အစိုးရႏွင့္ ေနာက္ဆံုးႏိုင္ငံေရးျပႆနာ ေျဖရွင္းဖို႔ ေဆြးေႏြးရန္ နာဂဖက္ဒရယ္

အစိုးရမွာ အာဏာပါဝါမရွိ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီမွာသာ အာဏာရွိသည။္ နာဂဖက္

ဒရယ္အစိုးရ အေနျဖင့္ နာဂလန္းတစ္ခုလံုးတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးထားရွိရန္ အတြက္သာတာဝန္ယူ

ေဆာင္ရြက္သြားမည္။ နာဂအမ်ိဳးသားေရးကိစၥ အဆံုးအျဖတ္ ေပးရန္ ေဆြးေႏြးဖို႔ အတြက္မွာ

မူကား အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ေဆြးေႏြးၾကရန္ နဖစက တာဝန္ယူစီစဥ္

ပါမည္ဟုေရးထားခဲ့သည္။ ဤစာအရ နဖစ အေနျဖင့္ ထိုစာခ်ဳပ္ကို အေျခခံၿပီး အိႏိၵယအစိုးရနဲ႔

မေဆြးေႏြးႏိုင္ဟု သြယ္ဝိုက္ၿပီး ေျပာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ နာဂလန္း၏ အေျခခံဥပေဒကို ေဖၚျပခဲ့ျခင္း

မွာလည္း နာဂတို႔မွာ မိမိအေျခခံဥပေဒရွိသည္။ အိႏိၵယ၏ အေျခခံဥပေဒ အလိုမရွိဟု

ေျပာခဲ့ျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ (စကားခ်ပ္- ပုဒ္မ ၁၃၉၊ ၁၄ဝ သည္ ယခုလက္ရွိ ျပန္လည္ျပင္ဆင္

ေသာ အေျခခံဥပေဒတြင္ ပုဒ္မ ၁၄၃၊ ၁၄၄ ျဖစ္သည္။)

ထိုစာတမ္းတြင္ေရးထားသည့္ အျခားေသာအခ်က္မ်ားမွာ- နာဂလန္းဖက္ဒရယ္

အစိုးရက ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတည္ေဆာက္ရန္ ႏွင့္ အင္ဒို-နာဂျပႆနာကို ၿငိမ္းခ်မ္းစြာျဖင့္

ေျဖရွင္းႏိုင္ေရးအတြက္ နာဂတပ္မေတာ္၏ လက္နက္မ်ားကို နာဂလန္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရး

ေကာင္စီ၏ လံုၿခံဳေရးအခန္းတြင္ အပ္ႏွံမည္။ အျပန္အလွန္အားျဖင့္ အိႏိၵယအစိုးရ

ဖက္မွာလည္း နာဂလန္းတဝန္းလံုးတြင္ စစ္ဆင္ႏြဲေနေသာ အိႏိၵယတပ္သားမ်ား အားလံုးကို

ရုတ္သိမ္းေပးရန္ နာဂရြာသားမ်ားအေပၚ နာဂအမ်ိဳးသားေရးအား ေထာက္ခံမႈအတြက္

ဒဏ္ရုိက္ခဲ့ေသာ ေငြမ်ားကို ထပ္မံေလ်ာ္ေပးရန္ ႏွင့္ နာဂႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားမ်ား အားလံုး

အား ျခြင္းခ်က္မရွိ လြတ္ေပးရန္ ေတာင္းဆိုခဲ့သည္။

ဤစာ၏အဓိပါယ္ကို ဘုရင္ခံက နားလည္ၿပီး ခင္ဗ်ားတို႔ က်ြန္ေတာ့စားပြဲေပၚမွာ

လက္ပစ္ဗံုးတစ္လံုးကို ပစ္ခ်လိုက္ၿပီဟုဆိုကာ စိတ္ဆိုးေနခဲ့သည္ဆိုသည္။ ထိုအခါ နာဂလန္း

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာင္စီ ဥကၠဌ Rev. Lungri Ao က ဘုရင္ခံအားေျပာခဲ့သည္မွာ-နာဂဖက္ဒရယ္ အစိုးရက နာဂလန္းမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးထားဖို႔ အိႏိၵယႏွင့္ နာဂတို႔ၾကားမွာ

ခါးသီးမႈမထားရွိရန္အတြက္ ေဆာင္ရြက္သြားမယ္လို႔ သူတို႔ရဲ ့စာထဲမွာ ေဖၚျပထားသည္။

ဒါဆိုရင္ ခင္ဗ်ားက နာဂလန္းမွာ ရွိတဲ့သစ္ပင္ေတြႏွင့္ ညီမွ်ေလာက္ေအာင္ အိႏိၵယတပ္သား

ေတြေစလြတ္ၿပီး နာဂကိုေတြကုိ ျပန္တိုက္မလား။ ဒါမွမဟုတ္ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ ေျပာသလို

နာဂေတြႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးထားမလား ဒါဘဲေျပာပါဟုဆိုခ့ဲရာ ဘုရင္ခံ အၾကပ္ရုိက္ခံရၿပီး။

ခင္ဗ်ားတို ့ဒီစာခ်ဳပ္အရ ျပႆနာကို မေျဖရွင္းခ်င္ဘူးဆိုရင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အတြက္ပဲ လုပ္ၾက

တာေပါ့ ဟုေျပာကာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးထားရန္ သေဘာတူ လက္ခံခဲ့သည္ ဆိုသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ေနာက္ဆက္တြဲစာခ်ဳပ္ (Supplementary) ကို ၁၉၇၆ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၅) ရက္တြင္ဆိုင္းထိုးခဲ့သည္။ ထိုစာခ်ဳပ္တြင္ပါေသာ အခ်က္မ်ားမွာ- လက္နက္္ေတြကို ရက္အေစာဆံုးမွစၿပီး ေကာက္ခံရန္။ ထိုသို႔ ေကာက္ခံျခင္းကို ၁၉၇၆ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၂၅) ရက္အတြင္း အၿပီးသတ္ျဖစ္ေစရန္ႏွင့္

ေကာက္ခံၿပီးသား လက္နက္မ်ားကို နာဂလန္းၿငိမ္းခ်မ္း ေရးေကာင္စီ၏ လက္ထဲအပ္ႏွံရန္။

သူပုန္မ်ားၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ ေနထိုင္ႏိုင္ရန္အတြက္ သင့္ေတာ္ေသာ ေနရာမ်ားတြင္

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းမ်ား တည္ေဆာက္ေပးရန္ႏွင့္ သူတို႔အား ေထာက္ပံ့ရန္ အတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး

ေကာင္စီမွ တာဝန္ယူစီစဥ္ေပးရန္ စသည္ျဖင့္ ပါရွိပါသည္။ ဤစာခ်ဳပ္ပါအခ်က္မ်ားသည္

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ သက္သက္သာျဖစ္ၿပီး ႏိုင္ငံေရးအရ အရွဳံးေပးအညံ့ခံေသာ စကားအသံုး

အႏံႈး လံုဝမပါရွိသျဖင့္ အလင္းဝင္ေသာ စာခ်ဳပ္မဟုတ္ေပ။

ဤသို႔ျဖင့္ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရက စစ္ေျမျပင္တိုက္ခိုက္ေရးမွ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာျဖင့္

ႏိုင္ငံေရးအရ တိုက္ခိုက္မည့္အသြင္သို႔ အိႏိၵယအေျခခံဥပေဒကို လက္ခံမည္ဟု ဝန္ခံခ်က္မရွိပဲ

လိမ္မာပါးနပ္စြာျဖင့္ ေျပာင္းလဲေစခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ယခုေခတ္လူငယ္မ်ားအတြက္

အမွန္တရားကို လက္ဆုပ္ကိုင္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းစြာျဖင့္ ႏိုင္ငံေရးအရ ရန္သူကို တိုက္ခိုက္ရန္

အခြင့္အေရးကို ဖန္တီးေပးခဲ့သည္ျဖစ္သည္။ ဤအခြင့္အေရးကို မိမိရရ ဆြဲကိုင္ၿပီး

ကိုယ့္တိုင္းျပည္အတြက္ ရန္သူကို တိုက္ ၾကမည္ မတိုက္ၾကမည္္မွာ ယေန႔လူငယ္ေတြအေပၚ

မွာသာမူတည္ လ်က္ရွိသည္။

ထိုသို႔ နဖစ ကလုပ္ႏိုင္ခဲ့သကဲ့သို႔ ႏိုင္ငံေရးအရ နစ္နာမႈမရွိပဲ စစ္ေရးမွ ႏိုင္ငံေရးအ

သြင္သို႔ ေျပာင္းလဲရန္ အျခားေသာ အိႏိၵယအေရွ႕ေျမာက္ရွိ ေတာ္လွန္ေရးသမားမ်ားက လည္း

လိုလားၾကသည္။ သို႔ေသာ္ သူတို႔လိုခ်င္သည့္ အတိုင္း မလုပ္ႏိုင္ခဲ့ၾကပါ။ ဥပမာ-မီဇိုအမ်ိဳးသား

တပ္ဦးသည္ ၁၉၈၅ခုႏွစ္တြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအရႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးရန္ေျခလွမ္း လွမ္းခဲ့ရာ

အလင္းဝင္သည့္ အဆင့္သို႔ ေရာက္သြားခဲ့သည္။ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ၏ ေတာင္းဆိုခ်က္အတိုင္း အိႏိၵယအစိုးရက နာဂလန္းတြင ္စစ္ဆင္ေရး အားလံုးကိုခ်က္ျခင္း ရုပ္သိမ္းခဲ့သည္။ဒဏ္ရုိက္ခဲ့ေသာ

ေငြမ်ားကိုလည္း ျပန္လည္ေလ်ာ္ ေပးခဲ့သည္။ အိႏိၵယေထာင္မ်ားမွ နာဂႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား (၆ဝဝ) ေက်ာ္ အားလည္း ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို လက္ခံမည္ဟု ဆိုင္းထိုးရင္ လြတ္ေပးမည္ဟု ႃခြင္းခ်က္ထားကာ ထိုစာ

ခ်ဳပ္လက္ခံမည္ဟု ဆိုင္းထိုးသူမ်ား အားလံုးအား လြတ္ေပးခဲ့သည္။ ထိုသို႔ ဆိုင္းထိုးခဲ့သည့္

အထဲမွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ Mowu ႏွင့္ ဒု-ဗိုလ္ခ်ဳပ္ Thinoselie တို႔လည္းပါသည္။ စာခ်ဳပ္ကို

လက္မခံ ဆိုင္းမထိုးသူမွာ ဒု-ဗိုလ္ခ်ဳပ္ဒူးေဆြႏွင့္ နဖစ သမၼတေဟာင္း Mhasiu တို႔ႏွစ္ေယာက္သာျဖစ္သည္။ စာခ်ဳပ္ကို လက္မခံႏိုင္ေၾကာင္း။ ဆိုင္းထိုးမည္မဟုတ္ေၾကာင္း။

ေထာင္က်ခံရသည့္ ရက္ေစ့ေအာင္သာ ေထာင္ထဲမွာေနသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း။ ဆိုင္းမ

ထိုးျငင္းဆန္ခဲ့ေသာေၾကာင့္ သူတို႔ ႏွစ္ေယာက္အား ေထာင္မွမလြတ္ခဲ့ပါ။ နအက ဒု-ဥကၠဌ

ဦး Imkongmaren အားလည္း ဆိုင္းထိုးခိုင္းခဲ့ေၾကာင္း။ သို႔ေသာ္ သူက- “ဒီစာခ်ဳပ္ ကၽြန္ေတာ္ ဘာလုပ္မလဲ” (I have nothing to do with this accord) ဟုေျပာၿပီး ဆိုင္းမထိုးခဲ့ေၾကာင္း။ ဆိုင္းမထိုးေသာ္လည္း အသက္အရြယ္ႀကီးၿပီ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ သူ႔အား ေထာင္မွ လြတ္ေပးခဲ့သည္။

ထို႔ေနာက္ နာဂလန္းဖက္ဒရယ္အစိုးရ ကလည္း လက္နက္ေပါင္း (၁၅ဝ) ကို နာဂ

လန္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာင္စီ၏ လက္ထဲအပ္ႏွံခဲ့သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ ၁၉၇၂ခုႏွစ္တြင္

အိႏိၵယအစိုးရက ၁၉၆၄ခုႏွစ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစာခ်ဳပ္ ဖ်က္သိမ္းေၾကာင္း တဖက္သတ္ ေၾကျငာၿပီး

နာဂမ်ားအား တိုက္ခိုက္လာခဲ့ေသာစစ္ႀကီး တဖန္ရပ္ဆိုင္းၿပီး နာဂလန္းတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး

ျပန္လည္တည္ေဆာက္ႏိုင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းတြင္ အပ္ႏွံထားေသာ နာဂ

တပ္မေတာ္လက္နက္မ်ားကို အိႏိၵယတပ္သားမ်ားက ေျပာင္းမ်ားက်ယ္ေအာင္ ေဖါက္ထြင္း

ဖ်က္ဆီးခဲ့သည္။

စာခ်ဳပ္တြင္ဆိုင္းထိုးခဲ့ေသာ ပုဂၢိဳလ္မ်ားက ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္မွ ကင္းလြတ္ႏိုင္ရန္အ

တြက္ ေနာက္ဆံုးႏိုင္ငံေရး ကစားကြက္မွာ- အိႏိၵယႏိုင္ငံ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ႏွင့္ နာဂအမ်ိဳးသား

ေကာင္စီ ဥကၠဌ ဦးဖီဇိုတို႔ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးရန္ အိႏိၵယႏိုင္ငံ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္အား တိုက္တြန္း

ျခင္းျဖစ္သည္။ တဖက္မွာ အိႏိၵယအစိုးရက နာဂလန္းျပည္နယ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္မွတဆင့္ စာခ်ဳပ္

တြင္ဆုိင္းထိုးသူမ်ားအား အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ ေဆြးေႏြးရန္ ဖိအားေပးခဲ့သည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္

နာဂလန္းျပည္နယ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္မွာ ဦးဝီးဇူ ျဖစ္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ နဖစ ေခါင္းေဆာင္းမ်ားက

ရန္သူလက္ပါးေစမ်ား၏ ဖိအားေပးမႈကိုႀကံ့ႀက့ံခံကာ အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ မေဆြးေႏြးခဲ့ပါ။

အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ ေဆြးေႏြးပါက ထိုစာခ်ဳပ္ကို အတည္ျပဳရာေရာက္

သြားမည္ကို သိေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ ထို ့ေၾကာင့္ အိႏိၵယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္အား ဦးဖီဇိုႏွင့္

ေဆြးေႏြးရန္ကုိသာ ဖိအားေပးခဲ့သည္။ ၁၉၇၆ခုႏွစ္တြင္ အိႏိၵယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္မွာ ေဒၚအင္ဒီရာဂႏၵီ

ျဖစ္ခဲ့သည္။ အင္ဒီရာဂႏၵီက နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ား ေျပာသည့္အတိုင္း ဦးဖီဇိုႏွင့္

ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြး လိုခဲ့ေၾကာင္း။ သို႔ေသာ္ သူ၏အတြင္းေရးမွဴးက ဖီဇိုႏွင့္မေဆြး ေႏြးဘဲ။

နာဂေတြကို ကြဲၿပဲေအာင္ ႏိုင္ငံေရးကစားၿပီး အျပတ္တိုက္ဖို႔ ေျပာခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

သို႔ရာတြင္ ၁၉၇၇ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလတြင္ က်င္းပခဲ့ေသာ (၂၅) ႀကိမ္ေျမာက္ အိႏိၵယ

မဲေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အင္ဒီရာဂႏၵီ၏ ႏိုင္ငံေရးပါတီ ကြန္ကရက္စ္ ပါတီ မဲရွဳံခဲ့ၿပီး ဂ်နတာ

ဓါးလ္ပါတီ မဲႏိုင္ခဲ့ကာ ဦးမိုရာရ္ဂ်ီေဒဆိုင္း (Murarjidesai) ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ျဖစ္လာခဲ့သည္။

ဤသို႔ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ အေျပာင္းအလဲ ျဖစ္လာေသာအခါ ဆိုင္းထိုးသူမ်ားသည္

နယူးေဒလီၿမိ႕ေတာ္သို႔သြား၍ ၁၉၇၇ခုႏွစ္ ဧၿပီလ (၁၅)ရက္တြင္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးမိုရာရ္ဂ်ီ

ေဒဆိုင္းႏွင့္ ေတြ႔ဆုံၿပီး နအက ဥကၠဌႀကီး ဦးဖီဇိုႏွင့္ ေဆြးေႏြးရန္ တိုက္တြန္းခဲ့သည္။ ထိုအခါ

ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္က အင္ဒို-နာဂျပႆနာႏွင့္ ပတ္သက္ရင္ ခင္ဗ်ားတို႔က ႏွစ္ႏိုင္ငံ သီအိုရီနဲ႔ဘဲ

လာတယ္။ ဒါငါတို႔လက္မခံႏိုင္ဘူး။ ထိုအခါ ဦးရမ္ေယာ္ (Ramyo) က ႏွစ္ႏိုင္ငံ

သီအိုရီနဲ႔ဘဲလာလာ ဘာနဲ႔ဘဲလာလာ ဒါကအေရးမႀကီးဘူး။ အေရးႀကီးဒါက အင္ဒို-နာဂျပႆနာကို ခင္ဗ်ား တို႔အဖိုးႀကီး ႏွစ္ေယာက္ အသက္ရွိစဥ္မွာ ေျဖရွင္းသြားဖို႔လိုတယ္။ ေနာင္လာမည့္လူငယ္ေတြ လက္ထဲေပးမသြားရဘူး။ ထိုအခါ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္က ဒါဆိုရင္ ဒီႏွစ္ဇြန္လမွာ ကၽြန္ေတာ္ လန္ဒန္မွာ ဓနသဟာယ (Commonwealth) အစည္းအေဝးသြားမယ္။ အဲဒီအခါ ဦးဖီဇိုႏွင့္ ကၽြန္ေတာ္ေတြ႔ၿပီး ေဆြးေႏြးမယ္ဟုေျပာရာ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားက ကၽြန္ေတာ္တို႔ လိုခ်င္ဒါက ဒါဘဲ။ ေကာင္းလိုက္တာ ဟုဆိုကာ တၿပိဳင္တည္း

ထၿပီး ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္အား ဝမ္းသာအားရစြာ လက္ဆြဲႏႈတ္ဆက္ကာ ျပန္လာခဲ့ၾက သည္ ဆိုသည္။

ထိုသို႔ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ထက္ အရင္ထျခင္းမွာလည္း ႏွစ္ႏိုင္ငံ သီအိုရီကို ျပသခဲ့ျခင္းပင္ျဖစ္သည္။

အိႏိၵယ၏ ထံုးတမ္းစဥ္လာအရဆိုရင္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္က အရင္ထမွသာ လက္ေအာက္ငယ္သား

မ်ားက ထရန္ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားက နာဂလန္းသည္ အိႏိၵယ

လက္ေအာက္ခံ ႏိုင္ငံမဟုတ္။ လြတ္လပ္ေသာႏိုင္ငံ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ အိႏိၵယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ႏွင့္

တန္းတူျဖစ္သည္ဟု ေဖၚျပလိုေသာေၾကာင့္ အရင္ထ၍ ႏွစ္ႏိုင္ငံ သီအုိရီကို ျပသခဲ့ၾကသည္ဆိုသည္။

ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးမိုရာဂ်ီေဒဆိုင္းက သူကတိျပဳခဲ့သည့္အတိုင္း ဇြန္လတြင္ လန္ဒန္သို႔

ဓနသဟာယ အစည္းအေဝးသြားေသာအခါ နအက ဥကၠဌႀကီး ဦးဖီဇိုအား လန္ဒန္ၿမိဳ႕ရွိ

အိႏိၵယအစိုးရေကာ္မရွင္ ရုံးေတာ္သို႔ ဆင့္ေခၚၿပီး ၁၉၇၇ခုႏွစ္ ဇြန္လ (၁၄) ရက္တြင္

ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးခဲ့သည္။ အကယ္၍ အိႏိၵယအစိုးရ၏ ေကာ္မရွင္ရုံးတြင္မဟုတ္ဘဲ ေဟာ္တယ္

တစ္ခုခုသို႔ ေခၚယူၿပီးေတြ႔ဆံုပါက တရားဝင္အစည္းအေဝး ျဖစ္မည္မဟုတ္ေပ။ ရုိးရုိးေတြ႔

ဆံုျခင္း။ အဖိုးႀကီးႏွစ္ေယာက္ ေဟာ္တယ္တစ္ခုမွာေတြ႔ဆံုခဲ့ၾကတယ္ ဆိုတာေလာက္သာ ရွိ

မည္ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ အိႏိၵယအစိုးရ၏ ေကာ္မရွင္ရုံးတြင္ ေဆြးေႏြးျခင္းသည္ တရားဝင္

အစည္အေဝးျဖစ္၍ အိႏိၵယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ႏွင့္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ဥကၠဌတို႔ ေဆြးေႏြးၾက

သည္ဟု သတင္းမီဒီယာမ်ားက တရားဝင္ေၾကျငာခဲ့ၾကသည္။ ဤသို႔ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြး

ေၾကာင္းေၾကျငာေသာအခါ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားက ခုေတာ့ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ အခန္းက႑မွ

လြတ္ေျမာက္ၿပီဟု ဝမ္းသာအားရစြာ လက္ခုပ္တီးခဲ့ၾကေၾကာင္း။ ထိုအစည္းအေဝးမွ ရလဒ္

ဘာမွ် မရခဲ့ေသာ္လည္း အိႏိၵယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ကိုယ္တိုင္က ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္အား ႏိုင္ငံေရး

တရားဥပေဒမွ ဖယ္ထုတ္ခဲ့ျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္သည္ နအဆက

မေပၚေပါက္ခင္ သမိုင္း၏ အမိႈက္ပံုးထဲသို႔ ေရာက္သြားခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ယေန႔လူ

ငယ္မ်ားမွာ နာဂႏိုင္ငံသည္ လြတ္လပ္ေသာႏိုင္ငံျဖစ္ဟု ဝင့္ၾကြားစြာ ေအာ္ႏိုင္ၾကျခင္း

ျဖစ္သည္။ အကယ္၍ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္အရ နအက ႏွင့္ နဖစ တို႔အလင္းဝင္ခဲ့ပါက ထိုသို႔ေအာ္

ႏိုင္ၾကေတာ့မည္ မဟုတ္ေပ။

ဤရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ ျဖစ္ေပၚခဲ့ပုံကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေလ့လာၾကည့္ေသာအခါ နာဂ

ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ အိႏိၵယ ေခါင္းေဆာင္မ်ားအၾကား ႏိုင္ငံေရးစစ္ထိုးခဲ့ၾကျခင္းကို ေတြ႔ျမင္ႏိုင္

သည္။ စစ္ေရးအရ ရွဳံးမည့္ဆဲဆဲတြင္ စာခ်ဳပ္လုပ္ၿပီး ႏိုင္ငံေရး ထြက္ေပါက္ရွာရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ျခင္း

သည္လည္း မွန္ကန္ေသာ ေျခလွမ္းျဖစ္ခဲ့သည္ကို ယေန႔လူငယ္မ်ားအေနျဖင့္ စဥ္းစား

သိျမင္ႏိုင္သည္။ ထိုသို႔ ႏိုင္ငံေရး ထြက္ေပါက္မရွာပါက စစ္ေရးႏိုင္ေရးအရ မရႈမလွ ရႈံးမည္မွာ

ကိန္းေသျဖစ္ခဲ့သည္။

ထို ့အခ်ိန္အခါ၏ အေျခအေနကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ စဥ္းစားၾကည့္လွ်င္ အိႏိၵယႏွင့္

ေဆြးေႏြးရန္အတြက္ အေျခအေန လံုးဝမရွိသည္ကိုလည္း ကၽြန္ေတာ္တို႔သိႏိုင္သည္္။ သို႔ေသာ္

သူတို႔က အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ စာခ်ဳပ္တစ္ခုလုပ္ၿပီး ႏိုင္ငံေရး ထြက္ေပါက္ရွာရန္ သူတို႔ ဆံုးျဖတ္ၿပီး

လုပ္ေဆာင္ခဲ့ေၾကာင္း ဆိုင္းထိုးသူ ဦးယားလယ္က ေျပာခဲ့သည္။ သူကဆက္လက္၍ ေျပာခဲ့

သည္မွာ-အကယ္၍ အိႏိၵယအေျခခံဥပေဒကို လက္ခံရန္သူတို႔က ဖိအားေပးလာခဲ့ေသာ္

ဗမာျပည္မွာရွိတဲ့နာဂေတြ အပါအဝင္ျဖစ္ရမည္ဆိုပါက လက္ခံမည္ဟု အိႏိၵယကို

အၾကပ္ကိုင္မည္။ ထိုသို႔မျဖစ္ႏိုင္ဆိုပါက ေဆြးေႏြးမႈပ်က္ျပားမည္။ စာခ်ဳပ္အလကား

ျဖစ္သြားမည္။ ထိုအခါ ကၽြန္ေတာ္တို႔အတြက္ ႏိုင္ငံေရးထြက္ေပါက္ တစ္ခုျပန္ ျဖစ္လာႏိုင္သည္။

ဒါမွမဟုတ္ အိႏိၵယက ဗမာျပည္ရွိနာဂနယ္ေျမကို အိႏိၵယျပည္ထဲသို႔ သိမ္းသြင္းမည္ဆိုပါက

အိႏိၵယႏွင့္ဗမာ ျပႆနာ ျဖစ္လာမည္။ ထိုျပႆနာေျဖရွင္းရန္ ကုလသမဂၢသို႔ေရာက္ရမည္။

ထိုအခါအိႏိၵယက အင္ဒို-နာဂျပႆနာကို ကုလသမဂၢသို႔ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ ပို႔ေဆာင္ေပးရာ

ေရာက္မည္ဟု တြက္ခ်က္ကာ အိႏိၵယႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အတြက္ဆိုင္းထိုးရန္ မေၾကာက္ခဲ့

ေၾကာင္း ႏိုင္ငံေရးကစာၿပီး ထြက္ေပါက္ရွာႏိုင္မည္ဟု ယုံၾကည္ခဲ့ေၾကာင္း ေျပာခဲ့သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ နာဂတို႔ ဘက္က အင္မတန္မွဆိုးဝါးေသာ အခ်ိန္အခါသမယတြင္ စာခ်ဳပ္လုပ္ၿပီး

ႏိုင္ငံေရး ထြက္ေပါက္ရွာရန္ ျဖစ္ၿပီး အိႏိၵယဘက္ကမူ စာခ်ဳပ္လုပ္ၿပီး ႏိုင္ငံေရးအရ နာဂေတြကို

အႏိုင္ယူရန္ အလင္းဝင္ေစရန္ျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ ႏိုင္ငံေရး ရန္သူႏွစ္ဖက္သူႏိုင္ငါႏိုင္

အႀကိတ္အနယ္ ႏိုင္ငံေရး ကစားခဲ့ၾကသည္။ ထိုစာခ်ဳပ္ အား ႏွစ္ႏိုင္ငံစလံုး၏ လြတ္ေတာ္မွ

အတည္မျပဳခဲ့ေသာ္လည္း ထိုစာခ်ဳပ္အရ နာဂေတြက အိႏိၵယအစိုးရႏွင့္ ေဆြးေႏြးေစရန္

အိႏိၵယဘက္ကဖိအား ေပးခဲ့သည္။ အေၾကာင္းမွာ- နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ား ထိုစာခ်ဳပ္အရ

အိႏိၵယႏွင့္ ေဆြးေႏြးပါက ထိုစာခ်ဳပ္တရားဝင္ ျဖစ္လာႏိုင္ျပန္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ နာဂတို႔ဘက္မွ

လည္း အိႏိၵယႏွင့္ မေဆြးေႏြးဘဲ အိႏိၵယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္က နအက ဥကၠဌ ဦးဖီဇိုႏွင့္ ေဆြးေႏြးေစရန္

ဖိအားေပးခဲ့သည္။ ထိုသို႔ေဆြးေႏြးပါက နာဂတို႔ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ေဘာင္အတြင္းမွ လံုးဝ

ကၽြတ္လြတ္ၿပီဟု ျမင္ခဲ့ ေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။

နာဂတို႔၏ ႏိုင္ငံေရး ပရိယာယ္ကို မသိေသာ ဦးမိုရာရ္ဂ်ီေဒဆိုင္းႏွင့္ ႀကံဳခဲ့ရေသာ

ေၾကာင့္ ထိုႏိုင္ငံေရးစစ္ထိုးပြဲမွာ အထက္တြင္ ေဖၚျပသည့္အတိုင္း နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားက

အိႏိၵယအေပၚ အႏိုင္ယူခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ယေန႔တိုင္ အိႏိၵယ အစိုးရက အခဲမေက် ႏိုင္ငံေရး

စစ္ထိုးပြဲကစားေနေသးသည္မွာ နာဂတို႔ကမိမိဖာသာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းကို ဖ်တ္သိမ္း

သြားေစရန္ျဖစ္သည္။ သူတို႔၏ေပၚလစီေအာင္ျမင္၍ နာဂတို႔က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းကို

ဖ်က္သိမ္းသြားပါက ထိုအခ်က္ကို ဆုပ္ကိုင္ၿပီး အိႏိၵယအစိုးရက နာဂေတြအေပၚ စစ္ေရးအရ

ျပန္လည္ထိုးစစ္ဆင္ႏိုင္ရန္ ျဖစ္သည္။

အထက္တြင္ေဖၚျပသည့္အတိုင္း ဦးယားလယ္ႏွင့္ ရမ္ေယာ္တို႔က ႏိုင္ငံေရး

ကစား၍ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီႏွင့္ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရတို႔ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္မွ ကင္းလြတ္

ေအာင္လုပ္ၿပီး အင္ဒို-နာဂျပႆနာေျဖရွင္းရန္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ဥကၠဌ ဦးဖီဇို

လက္ထဲလႊဲအပ္ခဲ့ကာ အိႏိၵယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ႏွင့္ ေဆြးေႏြးရန္စီစဥ္ႏိုင္ခဲ့သည္။ ၁၉၆၇ခုႏွစ္ခု၌

ျဖစ္ခဲ့ေသာ မွားယြင္းမႈကို ေနာင္တရၿပီး ဤကဲ့သို႔ျပႆနာ ေျဖရွင္းရန္ ဦးဖီဇိုလက္ထဲ လက္ဆင့္

ကမ္းေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ဤသို႔အင္ဒို-နာဂျပႆနာ ေျဖရွင္းေရးအတြင္ အျခားတတိယႏိုင္ငံတြင္ ေဆြးေႏြး

ရန္ လက္ဆင့္ကမ္းပို႔ခဲ့ေသာအခါ ထိုအခ်ိန္အခါက နအက အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး

ျဖစ္ခဲ့ေသာ ဦးေမြဝါးသည္ တရုပ္ျပည္တြင္ ရွိေနခဲ့၍ နာဂဖက္ ဒရယ္အစိုးရ ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီး

ဦးအီဆက္သည္ အေရွ ့ဘက္ နာဂနယ္ေျမတြင္ရွိေနခဲ့သည္။ ဦးေမြဝါးသည္ ၁၉၇၈ခုႏွစ္တြင္

ျပန္ေရာက္လာျပီး အေရွ ့ဘက္ နာဂနယ္ေျမတြင္ လာေနခဲ့သည္။ ထိုအခြင့္အေရးေကာင္းကို

ယူကာ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္ (အီဆက္-ေမြဝါး) ဦးဖီဇို ႏွင့္ အတူလက္တြဲၿပီး ျပႆနာကို

ေျဖရွင္းရန္ႀကဳိးစားခဲ့ၾကပါက နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားအေနျဖင့္ လြန္ခဲ့ေသာ ၁၉၈ဝခုႏွစ္ အတြင္း

ေအာင္ျမင္မႈကို ရရွိခဲ့မည္ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ သူတို႔သည္ ဦးဖီဇို ႏွင့္လက္တြဲၿပီး လုပ္မည့္အစား

နာဂအမ်ဳိးသားေကာင္စီမွ ၁၉၈ဝခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ (၃၁) ရက္တြင္ ခြဲထြက္ ကာ နာဂအမ်ိဳးသား

ဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ-နအဆက (National Socialist Council of Nagaland-NSCN) ကို ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ နာဂအမ်ိဳး သားမ်ားသည္ ေအာင္ျမင္မႈနဲႈ ဒုတိယအႀကိမ္လြဲခဲ့ျပန္သည္။ သူတို႔က နအဆက ကို ဖြဲ႔စည္းၿပီး ဦးယားလယ္၊ ဦးရမ္ေယာ္ ႏွင့္ ဦးဖီဇို တို႔ကိုလည္း ႏိုင္ငံေတာ္သစၥာေဖါက္မ်ားဟူ၍ သမုတ္ၿပီး ပယ္ခ်ခဲ့သည္။ ခုမွ ဦးေမြဝါးက ေနာင္တရၿပီး ဦးဖီဇိုအား ရွိခိုးေတာ့မည့္အလား အင္မတန္မွထူးကဲေသာ

ေခါင္းေဆာင္ႀကီး သူမဟုတ္ရင္ နာဂႏိုင္ငံေတာ္ႀကီးရွိမည္ မဟုတ္ဟု ေျပာကာ ခ်ီးမြမ္းေနသည္။

သို႔ေသာ္ သူ၏ခ်ီးမြမ္းျခင္းသည္ တန္ဘိုးမရွိေတာ့ပါ ထိုသို႔ ဖီဇိုအား သစၥာေဖါက္ဟု ရွုံ ့ခ်ခဲ့ၿပီး

တဖန္ ခ်ီးမြမ္းျပန္ေသာ္လည္း သူမွားခဲ့ၿပီဟု ဝန္ခံရန္မူကား ဝန္ေလးလ်က္ပင္ ရွိေနေသးသည္။(နာဂ အမ်ိဳးသားေရးႏွင့္ ေဖာက္ျပန္မႈလုပ္ရပ္မ်ားစာအုပ္မွ)

အခန္း ၁။ နာဂအမ်ိဳးသားေရးသမိုင္း အက်ဥ္း

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Wed, 07 Nov 2012 10:51:00 +0000

အထက္တြင္ ေဖၚျပသည့္သမိုင္းအရဆိုလွ်င္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ နာဂမ်ဳးႏြယ္စုသည္

ေရွးပေဝသဏီကပင္ ေမဆိုပိုေတးမီးယားတြင္ ေနထိုင္ခဲ့ၿပီး ထိုမွ ခရစ္ေတာ္မေပၚခင္

ထြက္လာ၍ မြန္ဂိုလီးယားကုန္းျပင္ျမင့္ တိဘက္ တရုတ္ျပည္ စသည္တို႔တြင္ ေနထိုင္လာခဲ့ျပီး

ေတာေတာင္အထပ္ထပ္ ျမစ္ေရအသြယ္သြယ္ကုိ ျဖတ္ေက်ာ္ကာ ယခုလက္ရွိ နာဂနယ္ေျမသို႔

ေရာက္ ရွိလာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္၊ဤနယ္ေျမမ်ားတြင္ ကနဦးရွိ ေျမပိုင္ရွင္မ်ားကို တိုက္ထုတ္၍

ေနလာခဲ့ျခင္းမဟုတ္။ မည္သူမွ်မရွိေသာ၊ မည္သူမွ် မပိုင္ဆိုင္ေသာ နယ္ေျမအား လာေရာက္

ေနထိုင္ပိုင္ဆိုင္လာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္၊ဤသို႔ ႏွစ္ေပါင္း ေထာင္ခ်ီၿပီး ေနလာခဲ့ေသာ သမုိင္း

တေလွ်ာက္တြင္ နာဂလူမ်ိဳးတို႔သည္ အျခားနိုင္ငံ၏ လက္ေအာက္ခံ ျဖစ္ခဲ့ဘူးသည္ ဟူ၍

သမိုင္းမရွိခဲ့ေပ၊ သက္ဦးဆံပိုင္ဘုရင္ျဖင့္ေသာ္၎၊ အာဏာရွင္စနစ္ ျဖင့္ေသာ္၎

အုပ္ခ်ဳပ္စိုးမိုးလာခဲ့ျခင္းမရွိပါ။ တနုိင္ငံလုံးကိုတၿပိဳင္တည္း အုပ္ခ်ဳပ္ေသာအစိုးရ ဟူ၍လည္းမရွိခဲ့ပါ၊

သို႔ရာတြင္ ေက်းရြာ တိုင္းသည္ လြတ္လပ္ေသာ ေက်းရြာမ်ား ျဖစ္ၾကၿပီး ရြာသူႀကီးမ်ားကသာ

အုပ္ခ်ဳပ္လာ ခဲ့သည္၊ ထိုေက်းရြာမ်ားကို အုပ္ခ်ဳပ္ေသာစနစ္သည္ အင္မတန္

ျမွင့္မားေသာဒီမိုကေရစီ (pure democracy) စနစ္ပင္ျဖစ္သည္။ တဦးတေယာက္၏

အခြင့္အေရးကို အလြန္ေလးစားၾကသည္။ ဥပမာ-ေတာတြင္း တေနရာ တြင္တန္ဖိုးရွိေသာ

အရာတခုခုကို မိမိအရင္ေတြ႔ရွိေၾကာင္း တဦးတေယာက္က အမွတ္အသားျပဳထားပါက

မည္သူမွ် ထိုအမွတ္အသားကို ဖယ္ရွားၿပီး အမွတ္အသားအသစ္ ျပဳလုပ္၍ မိမိပိုင္ဆိုင္ေၾကာင္း

မျပဳ လုပ္ၾက။ လိမ္လည္မႈႏွင့္ ခိုး ရွားမႈႏွင့္ခိုးမႈဟူ၍ရွားသည္။ ရြာသားမ်ား အားလံုးက ရြာသူႀကီးအား

နာခံၾကျပီး ရပ္ေရးရြာေရး ကိစၥမ်ား ကိုရြာသူႀကီးႏွင့္အတူ ရြာလူႀကီးမ်ားက ဆံုးျဖတ္

ေျဖရွင္းခဲ့ၾကသည္။

ကၽြန္ေတာ္တို႔ နာဂတိုင္းျပည္တြင္ မ်ားေသာအားျဖင့္ ေက်းရြာနယ္ေျမသည္ ရြာသူ

ရြာသားအားလုံးက ပိုင္ဆိုင္သျဖင့္ ေတာင္ယာခုတ္ရန္ ေျမကြက္အား ဝယ္ရန္ေသာ္၎၊

ေတာင္းရန္ေသာ္၎၊မလိုအပ္ေပ၊ မိမိႀကိဳက္ရာေနရာတြင္ ေတာရုိင္းကို ခုတ္ထြင္ရွင္းလင္း၍

ေတာင္ယာလုပ္စားၾကသည္၊ ထိုသို႔ တစ္ႏွစ္လုပ္စားသည့္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ၎ေျမကြက္

သည္ ထိုသူ၏သားစဥ္ေျမးဆက္ ပိုင္ဆိုင္ေသာေျမကြက္ ကိုယ္ပိုင္ ေျမကြက္ျဖစ္လာသည္၊

ထိုေျမကြက္အား ရြာကမပိုင္ေတာ့ေခ်၊ ထိုေျမကြက္အတြက္ မည္သူ႔ကိုမွ်လည္း အခြန္ေပး

ေဆာင္ရန္မလိုေပ၊ ထို႔ေၾကာင့္ နာဂတိုင္းျပည္တြင္။ ေျမသည္ အစိုးရပိုင္မဟုတ္။ ရပ္ရြာပိုင္

(ဝါ) ကိုယ္ပိုင္ေျမျဖစ္သည္၊ ဤသည္ကား နာဂလူမ်ိဳးမ်ား အေနျဖင့္ အျခားနိုင္ငံသားမ်ားထက္

ထူးျခားေသာ အခြင့္အေရးကို ခံစားျခင္းပင္ျဖစ္သည္၊ တျခားကမၻာ့နိုင္ငံမ်ားတြင္

မ်ားေသာအားျဖင့္ ေျမသည္အစိုးရပိုင္ျဖစ္သျဖင့္ ေျမယာအတြက္ လူတိုင္းက ေျမခြန္က္ို

အစိုးရအား ေပးေဆာင္ရသည္၊ ထို႔ျပင္ နာဂလူမ်ိဳးတို႔သည္ မည္သည့္လူမ်ိဳးတ႔ို၏အုပ္ခ်ဳပ္မႈ၊

ခ်ဳပ္ျခယ္မႈ မရွိဘဲ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေနလာခဲ့ၾကသည္။ ျပင္ပကမၻာႏွင့္လည္း ထိေတြ႔

ဆက္သြယ္ျခင္းလံုးဝမရွိခဲ့ပါ၊

ေအဒီ (AD)-၁၃ ရာစု ခရစ္သကၠရာဇ္- ၁၂၂၈ အခ်ိန္တြင္ ယိုးဒယားႏိုင္ငံဘက္မွ

တက္လာေသာ Ahom King ေခၚ ရွမ္းႀကီးအဖြဲ႔သည္ နာဂေတာင္တန္းကို ျဖတ္ေက်ာ္

လာခဲ့သည္၊ဤသည္ကား အျခားတိုင္းတပါး လူမ်ိဳးမ်ားသည္ နာဂတိုင္းျပည္သို႔ ပထမဦးဆံုး

ေရာက္ရွိလာျခင္းပင္ျဖစ္သည္၊ ထို Ahom King အဖြဲ႔သည္ ယခု အာသန္ျပည္နယ္

ေျမျပန္႔တြင္ အေျခခ်ေနထိုင္လာခဲ့ၾကသည္၊ ထို Ahom King အဖြဲ ့ နာဂေတာင္တန္းကို

ျဖတ္ေက်ာ္လာသည့္ အခ်ိန္မွစ၍ နာဂႏွင့္ Ahom King မ်ားအၾကား မၾကာခဏ

တိုက္ပြဲမ်ား ျဖစ္ခဲ့ၾကသည္၊ သို႔ေသာ္ Ahom King ၏လက္ေအာက္သို႔

က်ေရာက္ခဲ့ျခင္းမရွိပါ။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ Ahom King တပါးသည္ နာဂအမ်ဳိးသမီးတဦးကို

လက္ထပ္လိုက္သည္။ ထိုအခ်ိန္မွစ၍ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားႏွင့္ နယ္စပ္စည္းအတိအက်

သတ္မွတ္ကာ ေကာင္းမြန္စြာ ဆက္ဆံေနထိုင္လာ ခဲ့ၾကသည္။

ေအဒီ (AD) ၁၇ ရာစုမွစ၍ အဂၤလိပ္လူမ်ဳိးမ်ားသည္ အိႏၵိယႏိုင္ငံကို သိမ္းပိုက္

ၿပီး ကိုလိုနီျပဳ အုပ္ခ်ဳပ္လာခဲ့သည္၊ ထို႔ေနာက္ ၁၈၃၂ ခုႏွစ္မွစတင္၍ နာဂနယ္ေျမသို႔

အဂၤလိပ္တို႔ က်ဴးေက်ာ္ ဝင္ေရာက္လာခဲ့သည္။ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားသည္ ထိုအဂၤလိပ္ လူမ်ဳိး

မ်ားႏွင့္လည္း မၾကာခဏ စစ္ျဖစ္ခဲ့ၾကသည္။ဤသို႔ မိမိတိုင္းျပည္ကို ကာကြယ္ရန္ မဆုတ္မနစ္

ဇြဲမေလ်ာ့ဘဲ အဂၤလိပ္နယ္ခ်ဲ႕မ်ားအား တိုက္ခိုက္လာခဲ့သည္မွာ ႏွစ္ေပါင္း (၄ဂ)ႏွစ္ တိုင္ၾကာခဲ့

သည္၊ ေနာက္ဆုံး စစ္ပြဲမွာ ၁၈၇၉ ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ (၂၂) ရက္တြင္ ခြန္ႏူးမားေက်းရြာ၌

ျဖစ္ခဲ့သည္၊ ထို႔ေနာက္ အဂၤလိပ္နယ္ခ်ဲ႕တို႔မွ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာေနရန္ ကမ္းလွမ္းလာသျဖင့္ ၁၈၈ဝ ခုႏွစ္ မတ္လ(၂၇)ရက္ေန႔တြင္ ႏႈတ္အားျဖင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ (Verbal agreement)

သေဘာတူခဲ့သည္၊ အဂၤလိပ္တို႔က နာဂေတာင္တန္းတြင္ စစ္အေျခခံစခန္း

(Military Base) ထားရန္ ေတာင္းဆိုလာသျဖင့္ နာဂလူမ်ဳိးမ်ား၏ ႏိုင္ငံေရးတြင္

အေႏွာက္အယွက္မျပဳပါက စစ္အေျခခံစခန္း ထားႏိုင္ေၾကာင္း ခြင့္ျပဳခဲ့သည္ ၊ အဂၤလိပ္တို႔မွ

စာအေရးအသားျဖင့္ စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုရန္ ေတာင္းဆိုခဲ့ေသာ္လည္း။ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားမွ

လက္မခံသျဖင့္ ႏႈတ္အားျဖင့္သာ သေဘာတူညီမႈ ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကသည္၊ ထို႔ေၾကာင့္

အဂၤလိပ္တို႔၏ ရာဇဝင္မွတ္တမ္းတြင္လည္း မည္သည့္နာဂလူမ်ဳိးႏွင့္မွ စာခ်ဳပ္စာတမ္း

(Treaty) မျပဳလုပ္ခဲ့ေၾကာင္း ေရးထားသည္ကို သူတို႔၏ မွတ္တမ္းစာ (Aitchsa Treaties, engagement and Sanads) တြင္ ေတြ႔ရသည္၊ ဤသို႔ျဖင့္ နာဂလူမ်ဳိး

တို႔သည္ အဂၤလိပ္နယ္ခ်ဲ႕အစိုးရ ႏွင့္ မိမိ၏ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို ဆံုးရံႈးလႊဲအပ္ခဲ့သည့္

အညံ့ခံစာခ်ဳပ္ မရွိခဲ့ေပ။

သို႔ရာတြင္ အဂၤလိပ္နယ္ခ်ဲ႕ အစိုးရသည္ နာဂေတာင္တန္းတြင္ သူတို႔၏ စစ္အေျခ

စိုက္စခန္းခ်သည္မွ၍ သူတို႔၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးယႏၱယား (Administration)ကို စတင္လာ

ခဲ့သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ ၁၈၈ဝ ခုႏွစ္မွစ၍ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္အထိ နာဂနယ္ေျမ ေလးပံုတစ္ပံုကို

အဂၤလိပ္တို႔က (၆၇) ခုႏွစ္လုံးလံုး အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့သည္။ က်န္ေသာနယ္ေျမ ေလးပုံသုံးပုံ (ဗမာ

ျပည္ရွိ နာဂနယ္ေျမမ်ား အပါအဝင္) အား မအုပ္ခ်ဳပ္ေသာနယ္ေျမ (Un-adminstered Area) (ဝါ) လြတ္လပ္ေသာ နာဂ (Free Nag) ဟူ၍ ေခၚတြင္ခဲ့သည္။

(၁) နာဂႏိုင္ငံေရးစတင္လာပံု

၁၉၁၄-ခုႏွစ္တြင္ ပထမကမၻာစစ္ႀကီး ျဖစ္လာေသာအခါ အဂၤလိပ္အစိုးရသည္

စစ္အတြင္းတြင္ လုပ္အားေပးရန္ နာဂလူမ်ဳိး ႏွစ္ေထာင္ေက်ာ္အား ဥေရာပတိုက္သို႔

ေခၚေဆာင္သြားခဲ့သည္။ ထိုသူတို႔သည္ ၁၉၁၇ ခုႏွစ္တြင္ မိမိႏိုင္ငံသို႔ ျပန္ေရာက္လာ

ခဲ့ၾကသည္။ ထိုသို႔ တိုင္းတပါးသို႔ သြားေရာက္ခဲ့ၾကေသာ နာဂမ်ားသည္ ကမၻာ့ႏိုင္ငံေရး၊

လူမႈေရးတို႔ကို ျမင္လာသျဖင့္ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားတြင္လည္း ေနာင္ေရးအတြက္ ေျပာပိုင္ခြင့္ ရွိေသာ

အဖြဲ႔အစည္းတခု ဖြဲ႔စည္းရန္လိုေၾကာင္း သိလာၾကရသျဖင့္ ၁၉၁၈ ခုႏွစ္တြင္ နာဂကလပ္

(Naga Club) ကို ဖြဲ႔စည္းလာခဲ့သည္။

ထို႔ေနာက္ ၁၉၂၉ ခုႏွစ္တြင္ဆီမြန္ (simon) အမွဴးျပဳေသာ British Statutory Commission (or) ဆီမြန္ ေကာ္မီရွင္သည္ နာဂလန္း ကိုဟီးမားၿမိဳ႕(Kohima)သို႔ ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ ထိုေကာ္မရွင္သည္ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားသည္ သူတို႔၏ေနာင္ေရးအတြက္ မည္သို႔ သေဘာထားရွိသည္ကို ေလ့လာရန္ ေရာက္ရွိလာျခင္းျဖစ္သည္။ထို႔ေၾကာင့္ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားသည္ “နာဂကလပ္”အမည္ျဖင့္ စာတမ္းတစ္ေစာင္

(Memorandum) ေရးၿပီး တင္သြင္းခဲ့သည္။ ထိုစာတမ္းသည္ နာဂသမိုင္းတြင္

ပထမဦးဆံုး အေရးအသားျဖင့္ မွတ္တမ္းတင္ခဲ့ေသာ စာျဖစ္သည္။ ဤစာတမ္းတြင္ ေရးခဲ့

သည္မွာ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားသည္ ကုလားလူမ်ဳိးမ်ားႏွင့္ ေသြးသားအားျဖင့္ေသာ္၎၊ စာေပ

စကားႏွင့္ ယံုၾကည္ကိုးကြယ္မႈေသာ္၎၊ အစားအေသာက္ အေနအထိုင္ ဓေလ့စရုိက္မ်ား

အပါအဝင္ လူမႈေရးရာ ယဥ္ေက်းမႈအားျဖင့္ေသာ္၎ လံုးဝ ကြာျခားသည္။ ထို႔ျပင္

ေရွးပေဝသဏီမွစ၍ ကုလားလူမ်ဳိးမ်ားႏွင့္ ေဆြမ်ဳိးမိတ္သဂၤဟ မရွိခဲ့ပါ။ ထို႔ေၾကာင့္ နာဂ

ေတာင္တန္းအား အိႏၵိယႏိုင္ငံ၏ ျပန္လည္ျပင္ဆင္ေသာ စီမံကိန္းတြင္ မပါဝင္ေစဘဲ။

ထိုစီမံကိန္း၏ အျပင္ဘက္တြင္ ထားေစလိုေၾကာင္းႏွင့္ ၿဗိတိသွ်လူမ်ဳိးမ်ားသည္

အိႏၵိယႏိုင္ငံအား လြတ္လပ္ေရးေပးၿပီး မိမိႏိုင္ငံသို႔ ျပန္သြားပါက နာဂႏိုင္ငံအား အိႏၵိယ

လူမ်ဳိးမ်ား၏ လက္ေအာက္သို႔ ေပးမသြားရန္။ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားသည္ ဘိုးဘြားလက္ထက္ အစဥ္

အဆက္ကတည္းက လြတ္လပ္စြာ ေနထုိင္လာခဲ့ၾကသည့္အတိုင္း မိမိဖာသာမိမိတို႔

လြတ္လပ္စြာ ေနထိုင္ရပ္တည္ သြားလိုေၾကာင္း ေရးသားတင္သြင္းခဲ့သည္။

ဆီမြန္ေကာ္မီရွင္သည္ ထိုနာဂကလပ္၏ စာတမ္းကို ၿဗိတိသွ်လြတ္ေတာ္သို႔

တင္ျပခဲ့သျဖင့္ ၁၉၃၅ ခုႏွစ္ အိႏၵိယအက္ဥပေဒအရ နာဂေတာင္တန္းအား အိႏၵိယျပည္မတြင္

မပါဝင္ေစဘဲ ျခြင္းခ်န္နယ္ေျမ (Naga Hills Excluded Area) ဟု သတ္မွတ္ခဲ့သည္။

(၂) ဒုတိယကမႀာစစ္ ေနာက္ပိုင္း နာဂႏိုင္ငံေရး၊

ဒုတိယကမၻာစစ္ အစပိုင္းတြင္ နာဂလူမ်ဳိးတို႔သည္ ဂ်ပန္မ်ားအား အကူအညီေပးခဲ့

သည္။ သို႔ရာတြင္ နာဂမ်ား အေပၚ ဂ်ပန္မ်ားက ၾကမ္းတမ္းရက္စက္စြာ ဆက္ဆံလာေသာ

အခါ မဟာမိတ္တို႔ႏွင့္ ေပါင္းခဲ့သည္။ အမွန္မွာ ထိုသို႔ ရက္စက္ ၾကမ္းၾကဳတ္သူမ်ားမွာ

ဂ်ပန္မ်ားႏွင့္ပါလာေသာ အိႏၵိယစစ္သားမ်ားသာ ျဖစ္သည္ ဟုဆိုသည္။

ဒုတိယကမၻာစစ္ မၿပီးမွီ နာဂေတာင္တန္းတြင္ေနာက္ဆံုးၿဗိတိသွ် ခရုိင္ဝန္မင္းႀကီး

သည္ Sir Pawsay ျဖစ္သည္။ ထိုခရုိင္ဝန္သည္ ၁၉၄၅ ခုႏွစ္ ဧၿပီလတြင္ (Naga Hills District Tribal Council-NHDTC) ကို ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။ ထို သို႔ဖြဲ႔စည္းေပးခဲ့ရျခင္း၏ ရည္ရြယ္ခ်က္မွာ- အာသန္ျပည္နယ္အတြင္း နာဂေတာင္တန္းသည္ အထူးခရုိင္(Autonomous District) အျဖစ္ ရပ္တည္ႏိုင္ရန္ျဖစ္သည္။ ဒုတိယကမၻာ စစ္ၿပီးစ ၁၉၄၆ ခုႏွစ္ ေဖေဖၚဝါရီလ(၂) ရက္ေန႔တြင္ ထို NHDTC အစည္းအေဝး က်င္းပရန္

ေဝၚခါး (Wakha) ၿမိဳ႕တြင္ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ား စုရုံးလာခဲ့ၾကသည္။ ထိုသို႔စုရုံး

တက္ေရာက္ လာခဲ့ၾကေသာ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္။ ထိုေန႔တြင္ပင္ NHDTC အစား

“နာဂအမ်ဳိးသား ေကာင္စီ-နအက (Naga Nation Council-NNC)” ကို ဖြဲ႔စည္း၍

နာဂႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရးကို ကာကြယ္ထိန္းသိန္းရန္အတြက္ မားမားမတ္မတ္ ရပ္တည္လာခဲ့

သည္။

ထိုသို႔ နာဂအမ်ဳိးသားေကာင္စီ ဖြဲ႔စည္းၿပီးေနာက္ ၿဗိတိသွ်ဝန္ႀကီး ေကာ္မရွင္

(British Cabinet Commission) သည္ အိႏၵိယၿမိဳ႕ေတာ္ နယူးေဒလီသို႔

ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ ထိုအခါ နအက ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ၁၉၄၆ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ (၉)

ရက္ေန႔တြင္ စာတမ္းတစ္ေစာင္ေရးၿပီး ထိုဝန္ႀကီးေကာ္မရွင္ကို ေပးခဲ့သည္။ ထိုစာတြင္

ေရးခဲ့သည့္ အဓိကအခ်က္မွာ “နာဂ၏ ေနာင္ေရးသည္ ၿဗိတိသွ်အစိုးရ၏ အၾကြင္းမဲ့

အာဏာႏွင့္ ဆံုးျဖတ္ျခင္းျဖင့္ မခ်ည္ေႏွာင္ရာ၊ မေဆြးေႏြး မတိုင္ပင္ဘဲ မည္သည့္ တင္ျပခ်က္

ကိုမွ လက္ခံမည္မဟုတ္္” (The Naga future would not be bound by the arbitrary decision of the British Government. And any recommendation without consultation would not be accepted.)

ဟု ေရးသားခဲ့သည္၊

ထို႔ျပင္ ေရွ႕စာမ်က္ႏွာတြင္ ေဖၚ ျပသည့္အတိုင္း ၁၉၄၆ ခုႏွစ္တြင္ Sir.Robert Reid ႏွင့္ Sir. Rijinald Coupland တို႔သည္ မြန္ဂိုမ်ိဳးႏြယ္စုမ်ား ျဖစ္ၾကေသာ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားအပါအဝင္ အိႏၵိယ၏ အေရွ႕ ေျမာက္ပိုင္းတြင္ရွိၾကေသာ ေတာင္တန္းသားမ်ားႏွင့္

ဗမာျပည္ဘက္တြင္ ျခြင္းခ်န္နယ္ေျမအျဖစ္ သတ္မွတ္ထားခဲ့ေသာ ခ်င္း၊ ကခ်င္၊ ရွမ္း၊ ကရင္ႏွင့္

ကရင္နီ စသည့္ လူမ်ဳိးမ်ား အားလံုးအား ၿဗိတိသွ် ဦးေသွ်ာင္ ကိုလိုနီ (British Crown Colony) အျဖစ္ဆက္လက္၍ ထားရွိရန္ စီစဥ္ခဲ့သည္။ ထိုအစီအစဥ္အား Cpupland Plan ဟုေခၚတြင္ ခဲ့သည္။အစီအစဥ္သည္ မြန္ဂိုမ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားအား အိႏိၵယႏွင့္

ဗမာႏုိင္ငံတို႔တြင္ မပါဝင္ေစပဲ သီးသန္႔ႏိုင္ငံ တည္ေထာင္ေပးရန္ ျဖစ္ခဲ့ဟန္ရွိသည္။ သို႔ေသာ္

ထိုေကာပ္ပလန္ စီမံခ်က္ကိုလည္း နာဂအမ်ဳိးသားေကာင္စီ ေခါင္းေဆာင္မ်ားက

လက္မခံပယ္ခ်ခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ နာဂေခါင္းေဆာင္ ဦးဖီဇိုသည္ Manipur, Assam, Maghalaya, Mizuram

စသည့္နယ္ေျမမ်ားသို႔ လွည့္လည္၍ မိမိဖာသာလြတ္လပ္ေရး ေၾကျငာၾကရန္ တိုက္တြန္းခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ထိုလူမ်ိဳးမ်ားသည္ ဦးဖီဇို၏အၾကံေပးခ်က္ကို လက္မခံပဲ အိႏိၵယျပည္ ေထာင္စုႏွင့္ ေပါင္းရန္ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ၾကသည္။တဘက္တြင္လည္း ခ်င္း၊ ကခ်င္ ႏွင့္ ရွမ္းတို႔က ဗမာလူမ်ိဳးမ်ားႏွင့္ ေပါင္းၿပီး ျပည္ေထာင္စုဗမာႏိုင္ငံေတာ္ တည္ေထာင္ရန္ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ေဖေဖၚရီလတြင္ ပင္လုံစာခ်ဳပ္ကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္

ေအာင္ဆန္းတို႔ႏွင့္ သေဘာတူလက္မွတ္ ေရးထိုးခဲ့ၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေကာ္ပလန္

စီမံခ်က္သည္ အဖက္ဖက္မွ ပယ္ခ်လ်က္သားျဖစ္ခဲ့သည္။

ထိုမွ်မက ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ မတ္လ (၂၇-၂၈) ရက္မ်ားတြင္လည္း နအကေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ၿဗိတိသွ်ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ အက္တလီ (Sir.Clement Attlee)

ႏွင့္ Lord Simon, House of Lordd (၁၉၂၉-ခုႏွစ္တြင္လာခဲ့ေသာ ဆီမြန္

ေကာ္မရွင္ အဖြဲ႔ဝင္လူႀကီးမ်ား) ထံသို႔ ထပ္မံ၍ Memorandum ေရးၿပီး ၁၉၂၉ ခုႏွစ္တြင္

ေပးခဲ့ေသာစာတမ္း မိတၱဴေကာ္ပီႏွင့္ အတူတြဲကာ ေပးခဲ့သည္။ ထိုစာတြင္ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားအား

အိႏၵိယႏိုင္ငံ.ႏိုင္ငံေရး ပင္လယ္ထဲသို႔ ပစ္မသြားရန္ ႏွင့္ ၿဗိတိသွ် အစိုးရက အိႏၵိယႏိုင္ငံအား

လြတ္လပ္ေရးေပး၍ ျပန္သြားေသာအခါ နာဂမ်ားအား မိမိဖာသာ ဘိုးဘြားစဥ္ ဆက္ကအစ

လြတ္လပ္စြာ ေနထိုင္လာသည့္ အတိုင္း ေနႏိုင္ရန္ ခ်န္ထားခဲ့ပါရန္ ပန္ၾကားခဲ့ျပန္သည္။

အိႏၵိယတိုက္ငယ္ (Indian Sub-continent) တြင္ ရွိၾကေသာ လူမ်ဳိးမ်ားက

အိႏၵိယ ျပည္ေထာင္စုတြင္ ပါဝင္ရန္ ၁၉၄၆ ခုႏွစ္တြင္ လက္မွတ္ေရးထိုး ခဲ့ၾကေသာ္လည္း

နာဂလူမ်ဳိးမ်ားက လက္မွတ္ေရးထိုးမႈ မျပဳခဲ့ပါ၊၊ ထို႔ေၾကာင့္ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ ေမလတြင္

အိႏၵိယႏုိင္ငံ၏ ဥပေဒျပဳလြတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား နာဂလန္းသို႔ ေစလြတ္ကာ ေမလ

(၁၉) ရက္ေန႔မွစ၍ သံုးရက္တိုင္ နာဂအမ်ဳိးသားေကာင္စီ ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ ေဆြးေႏြး

ခဲ့ၾကသည္၊၊ ထိုအခါ အိႏၵိယအစိုးရက နာဂအမ်ဳိးသားမ်ားကို အိႏၵိယျပည္ေထာင္စုတြင္

ပါဝင္ေစလိုေၾကာင္း အိႏၵိယအစိုးရ အေနျဖင့္ အထူးျပည္နယ္ (Autonomous State)

သတ္မွတ္ၿပီး နာဂမ်ားကို ေပးမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာဆိုစည္ရုံးမႈမ်ား ျပဳခဲ့ေသာ္လည္း နအက-ေခါင္းေဆာင္မ်ားက လံုးဝ လက္မခံဘဲ ပယ္ခ်ခဲ့သည္၊၊ အိႏၵိယႏုိင္ငံ လြတ္လပ္ေသာ ႏုိင္ငံ

ျဖစ္မလာခင္ နာဂႏုိင္ငံသည္ လြတ္လပ္ေသာ ႏုိင္ငံျဖစ္သည္ဟု ေျပာခဲ့သည္၊၊

ထို႔ေနာက္တြင္ နအက ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ ေျပလည္မႈ ရရွိရန္အတြက္ အိႏၵိယ

အမ်ဳိးသား ကြန္ဂရက္ (Indian National Congress)သည္ နာဂလန္းသို႔

အာသန္ျပည္နယ္ဘုရင္ခံ(Governor-Arkbar Ali Hydari) ကို ၁၉၄၇ ခုႏွစ္

ဇြန္လတြင္ ေစလြတ္၍ ထိုလ (၂၆) ရက္ေန႔တြင္ အခ်က္(၉) ခ်က္ပါ (9-Point Agreement)စာခ်ဳပ္ကို နာဂအမ်ဳိးသားေကာင္စီ ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ ခ်ဳပ္ဆိုေစခဲ့သည္၊၊ဤစာခ်ဴပ္ကုိ ဆယ္ႏွစ္စာခ်ဳပ္ (Ten year agreement) ဟုလည္း ေခၚတြင္ခဲ့သည္။ထိုစာခ်ဳပ္တြင္ နအက-အား အုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ တရားေရးႏွင့္ ဥပေဒျပဳေရး-အပါအဝင္ေျမေပၚေျမေအာက္-သယံဇာတ အားလံုးအေပၚ အာဏာေပးခဲ့ၿပီး။ ၎စာခ်ဳပ္ သက္တမ္း

(၁ဝ)ႏွစ္ ျပည့္ပါက နာဂလူမ်ဳိးမ်ား အေနျဖင့္ ထိုစာခ်ဳပ္ သက္တမ္းတိုးရန္ ေသာ္၎ သို႔မဟုတ္

နာဂလူမ်ဴိးမ်ား၏ ေရွ႕ေရးအတြက္ အိႏၵိယ အစုိးရႏွင့္ အျခားစာခ်ဴပ္ အသစ္ခ်ဳပ္ဆိုရန္

ေသာ္၎ ေရြးခ်ယ္ပိုင္ခြင့္ ရွိသည္ဟု အသိအလင္း ေရးသားခဲ့သည္၊၊ ထို႔ေၾကာင့္ နာဂလူမ်ဳိး

မ်ားသည္ ထိုစာခ်ဳပ္အရ ဆယ္ႏွစ္ေနာက္ပိုင္းတြင္ နာဂႏုိင္ငံသည္ လြတ္လပ္ေသာႏုိင္ငံ

အျဖစ္ရပ္တည္မည္ဟု ေျပာလာေသာအခါ အိႏၵိယအစုိးရက ထုိစာခ်ဳပ္ကို အေကာင္အထည္

မေဖၚေတာ့ဘဲ သူတို႔ဖာသာ တစ္ဖက္သတ္ ဖ်က္သိမ္း ခဲ့သည္၊၊ ထိုစာခ်ဳပ္ တရားမဝင္ေတာ့

ေၾကာင္းကို ၁၉၄၉ ခုႏွစ္ ႏုိဝင္ဘာလ(၈)ရက္ေန႔တြင္ အာသန္ျပည္နယ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္က နာဂ

ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအား တရားဝင္ေျပာခဲ့သည္၊၊ ထို ကိုယ္စားလွယ္မ်ားသည္ အခ်က္ (၉)

ခ်က္ပါစာခ်ဳပ္ကို အေကာင္အထည္ေဖၚရန္ ေတာင္းဆိုလာေသာ ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ျဖစ္ခဲ့သည္။

အထက္ပါစာခ်ဳပ္ လက္မွတ္ေရးထိုးေသာေန႔ ညေနပိုင္းတြင္ပင္ အာသန္ျပည္နယ္

ဘုရင္ခံ Akbar Hydari က နာဂမ်ားအား ၿခိမ္းေျခာက္ခဲ့သည္မွာ နာဂမ်ားအေနျဖင့္

အိႏၵိယျပည္ေထာင္စုထဲ ပါဝင္ရန္ ျငင္းၿမဲျငင္းေနပါက အိႏၵိယအေနျဖင့္ အင္အားသံုး၍

နာဂတိုင္းျပည္ကို သိမ္းယူမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ၿခိမ္္းေျခာက္ခဲ့သည္၊၊ ထို႔ေၾကာင့္ နအက-ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ဦးဖီဇို (Phizo) ဦးေဆာင္သည့္ ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ကို ေစလြတ္ၿပီး ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ (၁၉)ရက္ေန႔တြင္ အိႏၵိယႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရးဖခင္ႀကီး မဟတၱမဂႏၵီႀကီးကို နယူးေဒလီတြင္ သြားေရာက္ ေတြ႔ဆံုကာ နာဂအေရးကို ေဆြးေႏြး ခဲ့သည္၊၊ နာဂလူမ်ဳိးသည္ အိႏၵိယလူမ်ဳိးမဟုတ္ေၾကာင္း။ နာဂနယ္ေျမကို အိႏၵိယက မပိုင္ေၾကာင္း။ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားသည္ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ သဂုတ္လ(၁၄)ရက္ေန႔တြင္ မိမိဖာသာ မိမိလြတ္လပ္ေရးေၾကျငာမည္

ျဖစ္ေၾကာင္း။ ကြ်န္ေတာ္ တုိ႔ႏုိင္ငံအား တုိက္ခိုက္လာတုိင္း ကြ်န္ေတာ္တုိ႔အျမဲတမ္း ခုခံတိုက္ခဲ့

သည့္အတုိင္း အိႏၵိ ယႏိုင္ငံက ကြ်န္ေတာ္တုိ ့ႏိုင္ငံအား တုိက္ခုိက္လာပါက တေယာက္တည္း

က်န္သည္အထိ မိမိႏိုင္ငံကုိ ကာကြယ္သြားမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း မဟတၱမဂႏၵီႀကီးအား

အသိအလင္း ေျပာခဲ့သည္၊၊ ထိုအခါ မဟတၱ မဂႏၵီႀကီးက “ကၽြန္ေတာ္တို႔သည္ ၿဗိတိသွ်

လက္ေအာက္ခံအျဖစ္ မေနခ်င္၍ ၿဗိတိသွ်မ်ားအခု ျပန္ေနၾကၿပီျဖစ္သည္။ ထို႔အတူ

နာဂလူမ်ဳိးမ်ားသည္လည္း အိႏၵိယ လက္ေအာက္ခံအျဖစ္ မေနလိုပါက အိႏၵိယႏိုင္ငံ၏

အျပင္ဘက္တြင္ လြတ္လပ္ေသာ ႏိုင္ငံအျဖစ္ ရပ္တည္ႏိုင္ ေၾကာင္း လြတ္လပ္ေရးေၾကညာရန္

သဂုတ္လ (၁၄) ရက္ေန႔အထိ ေစာင့္ေနရန္ မလို ေၾကာင္း ယေန႔ပင္ ေၾကညာႏိုင္ေၾကာင္း

ေျပာခဲ့သည္၊၊ အိႏၵိယ အေနျဖင့္ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားအား အတင္းအက်ပ္ျပဳကာ အိႏၵိယ

ျပည္ေထာင္စုထဲသို႔ သြတ္သြင္းမည္ မဟုတ္ေၾကာင္း နာဂမ်ားသည္ လြတ္လပ္ေသာ

တိုင္းျပည္အျဖစ္ရပ္တည္ပိုင္ခြင့္ ရွိေၾကာင္း ေျပာခဲ့သည္၊” ထိုအခါ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားမွ

အာသန္ျပည္နယ္ ဘုရင္ခံက အင္အားသံုးၿပီး နာဂမ်ားအား အိႏၵိယႏိုင္ငံအတြင္း သြတ္သြင္း

မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္းကို ျပန္ေျပာျပရာ မဟတၱမဂႏၵိႀကီးက “အိႏၵိယအေနျဖင့္

ဤသို႔ျပဳပိုင္ခြင့္ မရွိေၾကာင္း အကယ္၍ အိႏၵိယသည္ ထိုသို႔ အင္အားသံုးမည္ ဆိုပါက

နာဂတစ္ေယာက္ကိုမွ် မသတ္မွီ က်ေနာ့္အား အရင္ပစ္သတ္ပါ”ဟု မိမိသည္ အိႏၵိယအစိုးရ

အားေျပာမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားကို ကတိကဝတ္ျပဳခဲ့သည္၊၊ ထိုသို႔

အျပန္အလွန္ နားလည္မႈ ယူၿပီး နာဂလူမ်ဳိးမ်ားသည္ စီစဥ္ထားသည့္အတိုင္း ၁၉၄၇ ခုႏွစ္

သဂုတ္လ (၁၄)ရက္ေန႔တြင္ လြတ္လပ္ေရး ေၾကျငာခဲ့သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ မြန္ဂို မ်ိဳးႏြယ္စုထဲတြင္

နာဂလူမ်ိဳး တမ်ဳိးတည္းကသာ လြတ္လပ္ေရး ေၾကျငာျဖစ္ခဲ့သည္၊၊ ထိုေၾကျငာစာတမ္းကို

ကုလသမဂၢသို႔၎၊ ၿဗိတိသွ်အစိုးရအား၎ ခ်က္ခ်င္း သံႀကိဳးရုိက္ ေပးပို႔ခဲ့ည္၊၊ ထို႔ျပင္

ၿဗိတိသွ်-အိႏၵိယ အစိုးရအားလည္း တရားဝင္ အေၾကာင္းၾကားခဲ့သည္၊၊ ေနာက္တစ္ေန႔

သဂုတ္လ (၁၅)ရက္ေန႔တြင္ ၿဗိတိသွ်အစိုးရသည္ အိႏၵိယႏိုင္ငံအား လြတ္လပ္ေရး ေပးေၾကာင္း

ေၾကျငာခဲ့သည္၊၊

တဖန္ ယခုလက္ရွိ အိႏၵိယျပည္နယ္အားလံုးသည္ အိႏၵိယႏိုင္ငံ၏ အေျခခံဥပေဒကို

လက္ခံေၾကာင္း ၁၉၅ဝ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ(၂၆) ရက္ေန႔တြင္ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ၾကသည္၊၊

ထိုအခါ၌လည္း နာဂမ်ားသည္ အိႏၵိယႏိုင္ငံ၏ အေျခခံဥပေဒ ကို လက္မခံေၾကာင္း ၁၉၅ဝ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ(၂၄)ရက္ေန႔တြင္ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီမွ တင္ၾကိဳေၾကျငာခဲ့သည္၊၊ ထိုေၾက

ျငာခ်က္ကို ကမၻာ့ကုလသမဂၢသို႔၎ နယူးေဒလီ ၿမိဳ ့ေတာ္တြင္ အေျခစိုက္သည့္ ႏိုင္ငံတကာ

သံရုံးအားလံုးသို႔၄င္း ေပးပို႔ခဲ့သည၊္၊ ထိုဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒကို အတည္ျပဳခဲ့ေသာ ရက္အား

အိႏၵိယႏုိင္ငံ၏ ျပည္ေထာင္စုေန႔ (Republic Day) အျဖစ္ သတ္မွတ္လာခဲ့သည္၊၊

ထို ့ေနာက္ ၁၉၅၁ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ (၁) ရက္ေန႔တြင္ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားသည္

လြတ္လပ္ေရး ေၾကျငာခ်က္ကို အတည္ျပဳရန္ လက္မပံုစံေပး (Plebiscite) ဆႏၵခံယူပြဲ

က်င္းပမည္ျဖစ္ေၾကာင္း နအက ဥကဌ ဦးဖီဇိုက အိႏၵိယအစိုးရ သမၼတအား တရားဝင္

အေၾကာင္းၾကားခဲ့သည္၊၊ ထိုဆႏၵခံယူပြဲသို႔ အိႏၵိယအစိုးရက ေလ့လာသူမ်ား ေစလြတ္ေပး

ပါရန္လည္း ပန္ၾကားခဲ့သည္၊၊ ထိုသို႔ စီစဥ္ထားသည့္ အတိုင္း ၁၉၅၁ ခုႏွစ္ ေမလ (၁၆)

ရက္ေန႔တြင္ နာဂအမ်ဳိးသား ေကာင္စီမွ ဦးေဆာင္၍ ထိုဆႏၵခံယူပြဲကို က်င္းပခဲ့သည္၊၊

ထုိဆႏၵခံယူပြဲတြင္ နာဂလူမ်ဳိး ၉၉ရာခိုင္ႏႈန္းက နာဂလူမ်ဳိးသည္ လြတ္လပ္ေသာႏိုင္ငံ

အျဖစ္သာ ရပ္တည္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း လက္မပံုစံေပး၍ ဆိုင္းထိုး ခဲ့ၾကသည္၊၊ ထိုဆႏၵခံယူပြဲ

က်င္းပျခင္းအားျဖင့္ နာဂျပည္သူလူထုက နာဂအမ်ဳိးသားေရးတြင္ ေျပာပိုင္ ဆိုပိုင္ လုပ္ပိုင္ခြင့္

(Mandate) ကို လည္း နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီအား တညီတညြတ္တည္း ေပးခဲ့သည္၊၊

၁၉၅၂ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ (၂၅) ရက္ေန႔တြင္ အိႏၵိယႏိုင္ငံ၏ ပထမ ဦးဆံုးေသာ

အေထြေထြ မဲေရြးေကာက္ပြဲကို က်င္းပခဲ့သည္၊၊ နာဂႏိုင္ငံသည္လည္း အိႏၵိယႏိုင္ငံ၏ အစိပ္

အပိုင္း ျဖစ္သည္ဟူ၍ နာဂႏိုင္ငံတြင္ မဲပံုးလာေထာင္ခဲ့သည္၊၊ သို႔ေသာ္ နာဂ လူမ်ဳိးတို႔သည္

အိႏၵိယလူမ်ဳိးမဟုတ္။ နာဂႏုိင္ငံသည္ အိႏၵိယႏိုင္ငံမဟုတ္ဟူ၍ နာဂလူမ်ဳိးအားလံုးက တညီတ

ညြတ္တည္းျဖင့္ ထိုေရြးေကာက္ပြဲကိုပယ္ခ်ခဲ့သည္၊၊ ထို႔ေၾကာင့္ ယွဥ္ၿပိဳင္သူမရွိ။ မဲတျပားမွ

မရရွိဘဲ မဲပံုးမ်ားကို အလြတ္ျပန္ သယ္ေဆာင္ သြားခဲ့ရသည္၊၊ ထို႔ေနာက္ ဒုတိယအႀကိမ္

အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲကို ၁၉၅၇ ခုႏွစ္႔ က်င္းပေသာအခါ နာဂ ႏိုင္ငံတြင္ မဲပံုးေထာင္

ရန္ကိစၥကိုပင္ အိႏၵိယေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ စိတ္မကူး ဝံ့ခဲ့ၾကေတာ့ေပ။ သို႔ရာတြင္ ၁၉၆၄ ခုႏွစ္တြင္ ေသနတ္ျဖင့္ၿခိမ္းေျခာက္ၿပီး နာဂမ်ားအား မဲထည့္ခိုင္းေစခဲ့သည္မွစ၍နာဂႏိုင္ငံတြင္

အိႏၵိယအစိုးရ၏ မဲေရြးေကာက္ပြဲ စတင္ လာခဲ့သည္၊၊

၁၉၅၂ ခု ႏွစ္ မတ္လ (၁၂) ရက္ေန ့တြင္ ဦးဖီဇို အမႉးျပဳေသာ နာဂကိုယ္စားလွယ္

အဖြဲ႔သည္ အိႏၵိယျမိဳ႕ေတာ္ နယူးေဒလီတြင္ အိႏၵိယ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးေနရူး ႏွင့္ ေတြ႔ဆုံခဲ့သည္၊၊

ထိုအခါ ဦးေနရူးက သူ႔စားပြဲကို လက္သီးျဖင့္ ထုျပီး “ေကာင္းကင္ၿပိဳက်ပါေစ၊ အိႏၵိယႏိုင္ငံ

အစိတ္စိတ္ အမႊာမႊာကြဲသြားပါေစ၊ ေသြးျဖင့္ အိႏၵိယႏိုင္ငံႀကီး နီရဲသြားပါေစ၊ ကၽြန္ေတာ္ဂရု

မစိုက္ဘူး။ ဤကိစၥႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ဘယ္သူဘဲလာလာ ကၽြန္ေတာ္ဂရုမစိုက္ဘူး။ ကၽြန္ေတာ္

နာဂေတြကို ဘယ္ေတာ့မွ လြတ္လပ္ေရး ေပးမွာမဟုတ္ဘူး”ဟူ၍ ႀကိမ္းေမာင္း ေအာ္ဟစ္

ေျပာဆိုခဲ့သည္၊၊ ထိုအခါ နာဂေခါင္းေဆာင္ ဦးဖီဇိုက ယဥ္ေက်းစြာျဖင့္ ဦးေနရူးအား အသိေပး

ေျပာခဲ့သည္မွာ။ “ဦးေနရူး ကၽြန္ေတာ္တို႔ နာဂေတြက အိႏၵိယဆီက လြတ္လပ္ေရး ေတာင္းေန

တာမဟုတ္ဘူး။ အိႏၵိယကလည္း နာဂေတြကိုဘာမွ ေပးစရာမရွိဘူး။ ခုကၽြန္ေတာ္တို႔ အိႏၵိယ

ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဆီ လာရျခင္းဟာ ကၽြန္ေတာ္တို ့ ႏွစ္ႏုိင္ငံ ေကာင္းမြန္စြာ ဆက္ဆံေရး အတြက္လာ

ျခင္းသာ ျဖစ္ပါတယ္” ဟူ၍ ဦးေနရူး၏ ေစာ္ကားေမာ္ကား ေျပာဆိုမႈကို ယဥ္ေက်းသိမ္ေမ႔ြ

စြာ တုန္႔ျပန္ခဲ့သည္၊၊ ထိုအခါ ဦးေနရူးက အယွက္ရျပီး နာဂေခါင္းေဆာင္ႀကီးမ်ား ထျပန္ေသာ

အခါ သူကိုယ္တိုင္ တံခါးဖြင့္ေပးခဲ့သည္ ဟုဆိုသည္၊၊ အိႏိၵယလူမ်ိဳးတို႔၏ ထံုးစံမွာ မိမိထက္

အဆင့္အတန္းနိမ့္သည္ဟု ထင္ရသူမ်ား ထျပန္ေသာအခါ ထိုသို႔ထ၍ တံခါးဖြင့္ေပး ျခင္းမရွိပါ၊၊

(၃) အိႏိၵယ က်ဴးေက်ာ္လာမႈ

၁၉၅၃ ခုႏွစ္ မတ္လ(၃ဝ)ရက္ေန႔တြင္ အိႏၵိယႏိုင္ငံဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ေနရူး (Nehru)

ႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးႏု တို႔သည္ နာဂလန္းကိုဟီးမားၿမိဳ႕ေတာ္သို႔ ေရာက္ရွိလာခဲ့ၾက

သည္၊၊ ထိုေခါင္းေဆာင္ ႏွစ္ဦးအား နာဂလန္း၏ လြတ္လပ္ေရးကို အသိအမွတ္ျပဳရန္အတြက္

စာတမ္းတင္သြင္းရန္ နာဂေခါင္းေဆာင္မ်ားက ျပင္ဆင္ခဲ့ၾကသည္၊၊ ထို႔ေၾကာင့္ ထိုအစည္း

အေဝးသို႔ နာဂလူမ်ဳိး တစ္ေသာင္းေက်ာ္ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကသည္၊၊ သို႔ရာတြင္ အစည္းေဝးစ

သည့္ အခ်ိန္႔ အိႏၵိယႏိုင္တငံ အာသန္ျပည္နယ္ ခရုိင္ဝန္က နာဂမ်ားအား ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ႏွစ္ဦးႏွင့္

Interview ေတြ႔ဆံုျခင္းကို၎ Memorandum စာတမ္းေပးသြင္းျခင္းကို၎ ခြင့္ျပဳမည္မဟုတ္ေၾကာင္း ေၾကျငာလိုက္သျဖင့္ တစ္ေသာင္းေက်ာ္ေသာ နာဂမ်ားသည္ဆႏၵျပကာ အစည္းအေဝးအတြင္းမွ တေယာက္မက်န္ ထြက္ခြာသြားခဲ့ၾကသည္၊၊ (စကားခ်ပ္၊၊ ထိုအခ်ိန္တြင္ အိႏၵိယ အစိုးရက Naga Hills ကို အာသန္ျပည္နယ္၏ ခရိုင္တခုအျဖစ္သတ္မွတ္ထားခဲ့သည္၊၊)

နာဂလူမ်ဳိးမ်ားက ျမန္မာႏိုင္ငံဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးႏုကို လိုက္လွဲစြာႀကိဳဆိုရန္ ျပင္ဆင္မႈ

မ်ားျပဳလုပ္ခဲ့သည္၊၊ ျမန္မာႏွင့္ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားသည္ ေသြးျခင္းသားျခင္း တူညီသည့္မြန္ဂုိလူ

မ်ိဳးမ်ား ျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာလူမ်ဳိးမ်ား အေနျဖင့္ လြတ္လပ္ေသာ တိုင္းျပည္တည္ေထာင္

သည္ကို နာဂလူမ်ိဳးမ်ားအေနျဖင့္ ဂုဏ္ယူပါေၾကာင္းစသည့္ အေၾကာင္းအရာမ်ားပါ သဝဏ္

လႊာတစ္ေစာင္ ေပးရန္ ျပင္ဆင္ေရးသားထားခဲ့သည္၊၊ (စကားခ်ပ္၊ ၊ သဝဏ္လႊာ ေပးျဖစ္-မျဖစ္ကိုေတာ့ တိတိက်က် အမွတ္ရျခင္း မရွိေတာ့ပါ၊)

ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ႏွစ္ဦးျပန္သြားၿပီး မၾကာမွီမွာပင္ အိႏၵိယအစိုးရသည္ ၁၉၅၃ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ

မွစ၍ နာဂလူမ်ဳိးမ်ား အေပၚ ႏိုင္ငံေရးအၾကမ္းဖက္မႈ ၿခိမ္းေျခာက္မႈ ရက္စက္မႈမ်ားကို

စတင္လာခဲ့ၾကသည္၊၊ ဧၿပီလ (၁၃) ရက္ေန႔တြင္ အိႏၵိယ တပ္သားမ်ားအား နာဂအမ်ဳိး

သမီးမ်ားကို မုဒိမ္းက်င့္ရန္ အမိန္႔ထုတ္ခဲ့သည္၊၊

၁၉၅၄ ခုႏွစ္မွစ၍ နာဂႏိုင္ငံသို႔ အိႏၵိယစစ္တပ္မ်ား အလံုးအရင္းႏွင့္ဝင္ ေရာက္လာ

ကာ နာဂမ်ားအား စတင္တိုက္ခိုက္လာခဲ့သည္၊၊ ထုိအခါနာဂလူမ်ဳိးမ်ား အေနျဖင့္အျခား

ေရြးစရာမရွိ။ မိမိႏုိင္ငံအား မေၾကာက္မရံြ႕ကာကြယ္ရန္ ဆုံးျဖတ္ျပီး က်ဴးေက်ာ္လာသူအား

မိမိတုိ႔ရရာ လက္နက္ကုိင္ဆြဲကာ ခုခံတုိက္ခုိက္လာခဲ့သည္။ဤသို႔ျဖင့္ အိႏၵိယ၏က်ဴးေက်ာ္

ေရးစစ္ မေအာင္မျမင္ ျဖစ္ေစခဲ့သည္။ ထိုသို႔ က်ဴးေက်ာ္လာသူအား ခုခံတုိက္ခုိက္ရန္

“နာဂလုံၿခံဳေရးတပ္ (Naga Safeguard)” ကုိဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။ ထိုသို႔နာဂႏိုင္ငံအား

အိႏၵိယစစ္တပ္မွ က်ဴးေက်ာ္လာခဲ့ျခင္းကို ေနရူး (Nehru) ၏စာေရး B.N.Mulik

က My years with Nehru စာအုပ္ထဲတြင္ ေရးခဲ့သည္မွာ-“အိႏိၵယစစ္တပ္ တြန္ဆန္း

(Tuensang) ဘက္သို႔အလံုးအရင္းျဖင့္ ဝင္သြားခဲ့ၿပီး အင္ဒို-နာဂစစ္ကို စတင္ခဲ့သည္”

ဟုေရးသားခဲ့သည္၊ (My years with Nehru) စာအုပ္စာမ်က္ႏွာ ၃ဝ၈ မွ

ေကာက္ႏႈတ္ခ်က္)၊ အင္ဒို-နာဂအေရးအခင္းကို အမွန္အတိုင္း ေရးခဲ့သျဖင့္ ထိုစာအုပ္ကို

အိႏိၵယအစိုးရက ပိတ္ပင္ခဲ့သည္၊

၁၉၅၆ ခုႏွစ္ မတ္လ (၂၂) ရက္ေန႔တြင္ “နာဂဖက္ဒရယ္ အစိုးရ-နဖစ

(Federal Government of Nagaland-FGN)”ကို အေနာက္ ေတာင္ဘက္ရွိ

နာဂလူမ်ိဳးမ်ားႏွင့္ လြတ္လပ္ေသာနာဂ (Free Naga) လူမ်ိဳးမ်ားေပါင္းၿပီး စတင္ဖြဲ႔

စည္းခဲ့သည္။ Naga Safeguard ကိုလည္း “နာဂျပည္ေတာ္ ေစာင့္တပ္(Naga Home guard

)”ဟူ၍ အမည္ေျပာင္းခဲ့သည္၊၊ ထို႔ေနာက္ Naga Home guard

ကို ၁၉၆၄ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ (၃) ရက္ေန႔တြင္ “နာဂတပ္ မေတာ္ “Naga Army”ဟူ၍

ေျပာင္းလဲ ျပင္ဆင္ခဲ့သည္၊၊

အိႏၵိယအစိုးရသည္ နာဂမ်ားကို တစ္လအတြင္းတြင္ အျပဳတ္တိုက္မည္ဟု

ႀကိမ္းဝါးကာ စစ္ကိုစတင္ခဲ့သည္၊၊ သို႔ရာတြင္ ၎တို႔ထင္သည့္အတိုင္း ျဖစ္မလာေသာအခါ

၁၉၅၇ ခုႏွစ္မွစ၍ ေသြးခြဲအုပ္ခ်ဳပ္ေရးေပၚလစီ (Divide and Rule Policy) ကို

စတင္က်င့္သံုးလာခဲ့သည္၊ ဤသို႔ျဖင့္ နာဂပညာတတ္ အခ်ဳိ႕အား စည္းရုံးကာ Naga People’s Converntion

ကို ဖြဲ႔စည္းေစခဲ့သည္၊၊ ထိုအဖြဲ႔အစည္းႏွင့္ အိႏၵိယအစိုးရသည္ ၁၉၆ဝ ခုႏွစ္ ဇြန္လ (၂၇) ရက္ေန႔တြင္ အခ်က္ တစ္ဆယ္ေျခာက္ခ်က္ပါ စာခ်ဳပ္(၁၆-Point agreement) ကို လက္မွတ္ေရးထိုးၿပီး နာဂလူမ်ဳိးမ်ားအား အထူးျပည္နယ္ေပးခဲ့သည္၊၊ ထိုအထူးျပည္နယ္ကို ၁၉၆၃ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ (၁) ရက္ေန႔တြင္

အိႏၵိယသမၼတက တရားဝင္ ေၾကျငာခဲ့သည္၊၊

၁၉၆ဝ ခုႏွစ္ ဇြန္လ (၁၂) ရက္ေန႔တြင္ နာဂအမ်ဳိးသားေခါင္းေဆာင္ ဦးဖီဇို နအက-ဥကၠဌသည္ အဂၤလန္ႏိုင္ငံ၌ ေရာက္ရွိခဲ့သျဖင့္ နာဂႏွင့္ အိႏၵိယႏိုင္ငံျပႆနာကို ကုလသမဂၢသို႔တင္သြင္းရန္ ႀကိဳးစားခဲ့သည္။ Memorandum ေရးၿပီး ကုလသမဂၢသို႔ တင္သြင္းခဲ့သည္။Memorandum ႏွင့္အတူ အိႏၵိယတပ္သားမ်ားက နာဂလူမ်ဳိးမ်ားအား ရက္စက္ပံုႏွင့္လူမ်ဳိးတံုးေအာင္ သတ္ျဖတ္မႈတို႔ကို (The fate of Nagas) ဟု စာအုပ္ျပဳစုေရးသားၿပီးပူးတြဲေပးပို႔ခဲ့သည္။ ဥေရာပတိုက္ႏွင့္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ၌ လွည့္လည္၍ နာဂႏိုင္ငံေရး အေၾကာင္းေဟာေျပာခဲ့သည္၊ ဤသို႔ျဖင့္ အေနာက္တိုင္း ႏိုင္ငံမ်ား၏ ေထာက္ခံမႈကို ရရွိခဲ့သည္။

(၄) ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစာခ်ဳပ္

ထို႔ေၾကာင့္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေနရူးသည္ ဦးဖီဇို၏လုပ္ရပ္ကို ပ်က္ျပားေအာင္လုပ္ရန္ အတြက္ ခ်က္ျခင္း

အေရးေပၚစီစဥ္ကာ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားကို အထူးျပည္နယ္ ေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္နာဂအမ်ဳိးသားေကာင္စီ (NNC) က ထိုအထူးျပည္နယ္ကို လက္မခံဘဲ ပယ္ခ်ခဲ့ၿပီး လက္နက္မ်ားကို အေရွ ့ပါကစၥတန္ မွ တင္သြင္းကာ က်ဴးေက်ာ္သူ အိႏၵိယ လက္နက္ကိုင္မ်ားကို အျပင္းအထန္ ခုခံတိုက္ခိုက္ခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အိႏၵိယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ေနရူးသည္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားအား ျပည္နယ္ေပးျခင္းသည္ ျပႆနာ၏ အေျဖမဟုတ္ေၾကာင္း သိလာျပန္ကာ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္ ေဆြးေႏြးၿပီး ျပႆနာကို ေျဖရွင္းရန္ ၁၉၆၄ ခုႏွစ္ေမလ (၂၄) ရက္ေန႔တြင္ နာဂဖက္ဒရယ္ အစိုးရႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး စာခ်ဳပ္ကို ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့ ျပန္သည္။ထိုစာခ်ဳပ္သည္ ၁၉၆၄ ခုုႏွစ္ စက္တင္ဘာ (၆) ရက္ေန႔တြင္ အတည္ျဖစ္လာ ခဲ့သည္။ ထိုသို႔သံုးလေက်ာ္ၾကာမွ အတည္ျဖစ္လာခဲ့ျခင္းသည္ အိႏိၵယအစိုးရေခါင္းေဆာင္ မ်ားက စာခ်ဳပ္တြင္

နာဂသူပုန္ဟူေသာ ေဝၚဟာရကို အသံုးျပဳရန္အဆိုျပဳေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ နာဂအမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္မ်ားက နာဂတို႔သည္ အိႏိၵယအစိုးရအား ေတာ္လွန္ပုန္ကန္ေနေသာ သူပုန္ မဟုတ္။

လြတ္လပ္ေသာတိုင္းျပည္ျဖစ္သည္။ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရဟူ၍သံုးရန္။ ထိုသို႔မသံုးဘဲ သူပုန္ဟူ၍

သံုးမည္ဆိုပါက ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစာခ်ဳပ္ကို လက္ခံမည္ မဟုတ္ေၾကာင္း အၾကပ္ကိုင္ ေျပာဆိုသည္။

ထို႔ေၾကာင့္စာခ်ဳပ္သည္ ပ်က္ျပားမည့္ အေျခအေနသို႔ေရာက္ခဲ့သည္။ ေနာက္ဆံုး၌ အိႏိၵယက

နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ နာမည္ကို အသံုးျပဳရန္ လက္ခံလာခဲ့သျဖင့္ နာဂလန္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးမစ္ရွင္က အိႏိၵယအစိုးရ ႏွင့္ နာဂဖက္ ဒရယ္အစိုးရအၾကား ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အရေဆြးေႏြးၾကမည္ဟု ေၾကျငာကာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသည္ အတည္ျဖစ္လာခဲ့သည္။ ဤစာခ်ဳပ္အရအိႏၵိယ အစိုးရသည္ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရကို အသိအမွတ္ျပဳရာေရာက္ခဲ့ၿပီး 16-Point Agreement ကိုအစားထိုးျပဳရာ ေရာက္ခဲ့သည္။

ဤၿငိမ္းခ်မ္းေရးစာခ်ဳပ္ ျဖစ္ေျမာက္ရန္အတြက္ နာဂလန္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမစ္ရွင္

(Nagaland Peace Mission) အဖြဲ႔ဝင္မ်ားျဖစ္ခဲ့ၾကေသာ အဂၤလန္မွ Rev.

Michael Scott အိႏၵိယႏိုင္ငံမွ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လႈပ္ရွားသူေခါင္းေဆာင္ Jaya Prakash Narayan

ႏွင့္ အာသန္ျပည္ နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ Bimala Prasad Chalihan တို႔ကၾကားဝင္ ေစ့စပ္ေပးခဲ့သည္။ ထိုသို႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ေအာင္ျမင္စြာ ဆိုင္းထိုးႏိုင္ခဲ့ၿပီးေနာက္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမစ္ရွင္ အဖြဲ႔မွ ျပႆနာကိုေျဖရွင္းရန္ သူတို႔၏ အဆိုျပဳခ်က္ကို ထိုႏွစ္ ၁၉၆၄ ဒီဇင္ဘာလ (၂ဝ) ရက္တြင္ တင္ျပခဲ့သည္။ ထိုအဆိုျပဳခ်က္ကို ၁၉၆၅ ခုႏွစ္ မတ္လ (၂၄-၂၅) ရက္မ်ားတြင္ ထိုင္ခဲ့ေသာ Tatar Hoho (နာဂါလန္းလႊတ္ေတာ္) အစည္းအေဝးသို႔

တရားဝင္ တင္သြင္းၿပီး ရွင္းျပခဲ့သည္။ ထိုအဆိုိျပဳခ်က္မွာ-(a solution within the Indian Union, outside Indian Constitution) ျပႆနာကို ေျဖရွင္းရန္ နာဂလန္းသည္ အိႏိၵယျပည္ေထာင္စု အတြင္းမွာသာျဖစ္ၿပီး အိႏိၵယအေျခခံဥပေဒ၏ ျပင္ပမွာ”ျဖစ္ရမည္ဟူေသာ အဆိုျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ထိုအဆိုကို နာဂလန္းလႊတ္ေတာ္မွ ပယ္ခ်ခဲ့သည္။ အေၾကာင္းမွာ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားသည္ အိႏိၵယႏိုင္ငံမွ လြတ္လပ္ေရး ေတာင္းေနသည္မဟုတ္ မိမိႏိုင္ငံ၏ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို ကာကြယ္ျခင္းသာ ျဖစ္သည္ဟု

ပယ္ခ်ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ သို႔ရာတြင္ အိႏိၵယလႊတ္ေတာ္အမတ္ ျဖစ္ခဲ့သူ ဦးဆြယ္ဆား (Suisa Tangkhul) ကထိုအဆိုကို ျပန္လည္မြန္းမံၿပီး တင္ျပခဲ့သျဖင့္ ေနာင္တြင္ ဆြယ္ဆား

အဆိုျပဳခ်က္ (Suisa’s Proposal) ျဖစ္လာခဲ့သည္။

ဤသို႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရလာၿပီးေနာက္ နာဂႏိုင္ငံေတာ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ Koghato Sukhai

ႏွင့္ အိႏၵိယႏိုင္ငံဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒၚအင္ဒီရာဂႏၵီ (Mrs.Indian Ghandi)

တို႔သည္ ၁၉၆၅ မွ ၁၉၆၇ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလအထိ ႏွစ္ႏိုင္ငံအၾကား ျပႆနာ

ေျဖရွင္းရန္ နယူးေဒလီ (New Delhi) ျမိဳ႕ေတာ္တြင္ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသည္။ သို႔ရာတြင္

အိႏၵိယအစိုးရမွ ေသြးခြဲေရး မူဝါဒကို ျပန္လည္က်င့္သံုးလာခဲ့သျဖင့္ ၁၉၆၈ ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ

(၂) ရက္ေန႔တြင္ ထိုစဥ္က နာဂလန္း သမၼတ- ဦးစကားေတာ (Scato) ႏွင့္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္-ဦးကိုဂါတို(Koghato) တို႔သည္ နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ (FGN) မွ ခြဲထြက္၍ ေတာ္လွန္ေရး အစိုးရ (Revolutionary Government)ကို ဖြဲ႔စည္းလိုက္ၿပီး ပါကစၥတန္မွသယ္ယူလာေသာ လက္နက္အားလံုးကို သိမ္းက်ဳံး ယူသြားခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္

နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရမွာ လက္မဲ့ဘဝသို႔ ေရာက္ခဲ့ရသည္။ ထို႔အျပင္ ၁၉၆၉ ခုႏွစ္ မတ္လတြင္

တရုပ္ႏိုင္ငံမွ လက္နက္အျပည့္ျဖင့္ ျပန္ေရာက္ ရွိလာေသာ Gen.Mowu ႏွင့္ တပ္သား

အင္အားငါးရာနီးပါးပါ-အဖြဲ႔ကိုလည္း ေတာ္လွန္ေရးအစိုးရႏွင့္ အိႏၵိယအစိုးရတို႔က အကြက္

ဆင္ၿပီး အားလံုးကို ေသနတ္တခ်က္မွ မေဖါက္ဘဲ ဖမ္းဆီးခဲ့သည္။ ေတာ္လွန္ေရး အစိုးရသည္

လည္း ၁၉၇၃ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ(၁၆) ရက္ေန႔တြင္ အလင္းဝင္ လိုက္ရၿပီး အိႏၵိယအစိုးရမွ

နယ္စပ္လုံျခဳံေရးတပ္ (Border Security Forces) အျဖစ္ အသြင္ေျပာင္းလိုက္ခဲ့သည္။

(၅) ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္

အိႏၵိယအစိုးရသည္ ၁၉၇၂ ခုႏွစ္။ ၾသဂုတ္လ(၃၁)ရက္ေန႔တြင္ နာဂဖက္ဒရယ္

အစိုးရႏွင့္ ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့ေသာ ၿငိ္မ္းခ်မ္းေရး စာခ်ဳပ္ကို ဖ်က္သိမ္းလိုက္ေၾကာင္း တဘက္သတ္

ေၾကျငာလိုက္ၿပီး “နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ နာဂအမ်ဳိးသားေကာင္စီ ႏွင့္ နာဂတပ္မေတာ္”

တို႔အား မတရားအသင္း အဖြဲ႔မ်ားအျဖစ္ေၾကျငာကာ NNC, FGN တို႔ကို အျပဳတ္

တိုက္ရန္ ျပန္လည္ ထိုးစစ္ဆင္လာခဲ့သည္။ဤသို႔ထိုးစစ္ဆင္လာျခင္း. ရည္ရြယ္ခ်က္မွာ

နာဂလူမ်ဳိးမ်ားက အိႏၵိယႏုိင္ငံ၏ အေျခခံဥပေဒကို လက္ခံလာေအာင္ လက္နက္အားျဖင့္

ဖိအားေပးရန္ (သို႔) လံုးဝဥႆံု အလင္းဝင္လာေစရန္ ရည္ရြည္၍ စစ္ဆင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ဤစစ္ပြဲအတြင္း အိႏၵိယလက္နက္ကိုင္ တပ္သားအင္အား (၅) သိန္းေက်ာ္ ပါဝင္ခဲ့ေၾကာင္း

သိရသည္။ နာဂေက်းရြာမ်ားႏွင့္ ယာခင္းမ်ားအားလံုး အိႏၵိယစစ္တပ္ျဖင့္ျပည့္ခဲ့သည္။

ရြာသားမ်ားအား ေတာင္ယာမသြားေစဘဲ ရြာမ်ားတြင္ပိတ္ၿပီး ဝိုင္းထားခဲ့သည္။

စပါးရိတ္သိမ္းခ်ိန္ ေရာက္လာေသာ္လည္း စပါးရိတ္သိမ္းခြင့္မေပးဘဲ ရြာသားမ်ားကို ေန ့တိုင္း

တေနရာထဲ (Concentration Camp) တြင္ စုခိုင္း၍ စစ္ဆင္ေရးမၿပီးမခ်င္း တပ္သား

မ်ားျဖင့္ ဝိုင္းထားေစခဲ့သည္။ ထိုသို႔ ျပဳလုပ္ျခင္းသည္ နာဂတပ္မေတာ္သားမ်ားအား

ရိကၡာပံ့ပိုးမႈ မျပဳႏိုင္ရန္ ရည္ရြယ္၍ ျပဳလုပ္ ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ထိုစစ္ဆင္ေရးအတြင္းတြင္ လူမဆန္ရက္စက္မႈ အမ်ဳိးသမီးမ်ားကို မုဒိမ္းက်င့္မႈႏွင့္

သတ္ဖ်က္မႈ တို႔မွာေျပာမကုန္ ႏိုင္ေအာင္ ေန႔စဥ္က်ဴးလြန္ခဲ့ၾကသည္၊ ဤသို႔ျဖင့္ ျပည္သူလူ

ထုမွ ဒုကၡမခံႏိုင္ေတာ့သည့္ အေျခအေနသို႔ ဆိုက္ေရာက္လာေသာအခါ နာဂခရစ္ယာန္ ေခါင္း

ေဆာင္မ်ားက နာဂလန္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာင္စီ (Nagaland Peae Council) ကို

၁၉၇၄ ခုႏွစ္ မတ္လတြင္ဖြဲ႔စည္း၍ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္အၾကား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးထား၍ ေဆြးေႏြး

ၾကရန္ ၾကားဝင္ျဖန္ေျဖ ေပးခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ၁၉၇၅ ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ (၁၁) ရက္ေန႔တြင္

ေမဂါလားယား (Meghalarya) ျပည္နယ္ၿမိဳ႕ေတာ္ ရွီေလာင္ (Shillong) ၿမိဳ႕တြင္

စာခ်ဳပ္တစ္ခု ထပ္မံခ်ဳပ္ဆိုခဲ့သည္။ ေနာင္တြင္ ထိုစာခ်ဳပ္ကို ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ (Shillong Accond)

ဟူ၍ ထင္ရွားလာခဲ့သည္။ ထိုစာခ်ဳပ္၏ ထူးျခားခ်က္မွာ အိႏၵိယ အစိုးရသည္

နာဂအမ်ိဳးသား ကိုယ္ စားလွယ္မ်ားကို NNC, FGN ကိုယ္စားလွယ္ ဟူ၍ မသံုးဘဲ

သူပုန္ဟူေသာ ေဝါဟာရ ကိုသံုးခဲ့သည္။ ကိုယ္္စားလွယ္မ်ား၏ တာဝန္ရာထူး

(Designation) မ်ားကိုလည္း မထည့္သြင္းဘဲ ကိုယ္ပိုင္အမည္ႏွင့္သာ လက္မွတ္ ေရးထိုး

ေစၿပီး ေအာက္တြင္ သူပုန္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားဟုသာ ေဖၚျပခဲ့သည္။ ထိုမွ်မက-ထိုစာခ်ဳပ္ထဲ

တြင္ နာဂ၊ နာဂလန္း ဟူေသာ လူမ်ိဳးအမည္ႏွင့္ တိုင္းျပည္၏ အမည္ကိုလည္း ထည့္သြင္း

အသံုးမျပဳခဲ့ပါ။ ထို႔ေၾကာင့္ ထိုစာခ်ဳပ္သည္ တရားမဝင္ေသာ စာခ်ဳပ္သာ ျဖစ္ခဲ့သည္။

သို႔ျဖစ္ရာ ထိုစာခ်ဳပ္အား အိႏၵိယအစိုးရမွေသာ္၎ နာဂဖက္ဒရယ္ အစိုးရမွ ေသာ္၎

တရားဝင္အတည္ျပဳျခင္း ပံုေဖၚ လုပ္ေဆာင္ျခင္း လံုးဝမရွိခဲ့ပါ။

- ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ပါ အခ်က္တို႔မွာ ————

(၁) သူပုန္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားသည္ အိႏၵိယႏိုင္ငံ၏ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကို လက္ခံမည္ဟု

မိမိသေဘာအရ ဆံုးျဖတ္လိုက္သည္။

(၂)သူပုန္လက္ထဲတြင္ရွိေသာ လက္နက္မ်ားအား သတ္မွတ္ေသာေနရာတြင္ အပ္ႏွံရန္

သေဘာတူသည္။

(၃) ေနာက္ဆံုးျပႆနာကို ေျဖရွင္းရန္အတြက္ စာခ်ဳပ္တြင္ လက္မွတ္ေရးထိုးေသာ သူပုန္

ကုိယ္စားလွယ္မ်ားက ပုံေဖာ္ေဆာင္ရန္ သေဘာတူသည္။

နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရသည္လည္း ဤစာခ်ဳပ္ကို လိမၼာပါးနပ္စြာျဖင့္ ထုတ္ျပန္ေၾကျငာခ်က္

(Statement) တစ္ခုထုတ္၍ ပယ္ခ်ခဲ့သည္။ ထို Statement ကို အိႏၵိယ အာသန္

ျပည္နယ္ဘုရင္ခံ (စာခ်ဳပ္တြြင္ အိႏၵိယကိုယ္စားလွယ္ အျဖစ္ဆိုင္းထိုးသူ) L.P.Shingh

က တရားဝင္ လက္ခံခဲ့သျဖင့္။ ထိုစာခ်ဳပ္သည္ ဆိုင္းထိုးၿပီး မ်ားမၾကာမီမွာပင္ သမိုင္း၏

အမိုက္ပံုးထဲ ေရာက္သြားခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္သာ သေဘာတူ ဆံုးျဖတ္

လာခဲ့သျဖင့္။ နာဂလန္းတြင္ အိႏၵိယ၏ စစ္ဆင္မႈအားလံုး ရပ္ဆိုင္းကာ ၁၉၇၆ ခုႏွစ္မွစ၍

ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျပန္လည္ေပၚထြန္းလာခဲ့သည္။ ထိုသို႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျပန္လည္ေပၚထြန္းလာ

သည္ႏွင့္အမွ် အိႏၵိယေထာင္မ်ားမွ နာဂႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသား ေျခာက္ရာ (၆ဝဝ) ေက်ာ္ကို

ခ်က္ျခင္းလြတ္ ေပးခဲ့သည္။ နာဂလန္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာင္စီမွလည္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစခန္းမ်ားကို

ေဆာက္တည္ေပးခဲ့ျပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ထိန္းသိမ္းလာခဲ့ၾကသည္။

(၆) ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို ခုတံုးလုပ္ၿပီး ဆိုရွယ္လစ္အစိုးရ ဖြဲ႔စည္း၊

သို႔ေသာ္ကြန္ျမဴနစ္ဝါဒီ Th. Muivah (ထိုအခ်ိန္က နာဂအမ်ဳိးသားေကာင္စီ

အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး) ႏွင့္ Isak Swu (နာဂဖက္ဒရယ္အစိုးရ ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီး)

တို႔သည္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို အသံုးခ်ကာ ႏိုင္ငံေရး ကစားလာခဲ့ၾကသည္။ ထိုေခါင္းေဆာင္

ႏွစ္ဦးတို႔က မွားယြင္းစြာျဖင့္ ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္သည္ တိုင္းျပည္အေပၚ သစၥာေဖါက္ေသာ စာခ်ဳပ္၊

အလင္းဝင္စာခ်ဳပ္ျဖစ္သည္ဟုေၾကျငာကာ NNC, FGN ေခါင္းေဆာင္မ်ားအားလံုးႏွင့္

ေထာက္ခံသူမ်ားကို သစၥာေဖါက္အျဖစ္သမုတ္၍ သတ္ျဖတ္လာခဲ့ၾကသည္။ အမွန္မွာ

သူတို႔ႏွစ္ေယာက္ ၁၉၇၆ ခုႏွစ ္ဇန္နဝါရီလတြင္ တရုပ္ျပည္မွ ျပန္ေရာက္မလာခင္။ ထိုစာခ်ဳပ္

သည္ FGN မွပယ္ခ်ခဲ့သျဖင့္ သမိုင္း၏အမိႈက္ပံုထဲ ေရာက္သြားခဲ့ၿပီးျဖစ္သည္။ ထိုေၾကာင့္

၎တို႔၏ စြပ္စြဲခ်က္မ်ားသည္ မတရားစြပ္စြဲခ်က္မ်ားသာ ျဖစ္ၿပီး ရွီေလာင္စာခ်ဳပ္ကို ခုတံုးလုပ္

၍ႏိုင္ငံေရးကစားျခင္းသာျဖစ္သည္။

ထိုသူႏွစ္ဦးတို႔သည္ နအက ႏွင့္ နဖစတို ့ မွ ၁၉၈ဝ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီ (၃၁) ရက္ေန႔

တြင္ ခြဲထြက္ကာ ထိုေန႔တြင္ပင္ “နာဂ အမ်ဳိးသားဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ-နအဆက

(National Socialist Council of Nagaland-NSCN)”ကို ဖြဲ႔စည္း

လိုက္သည္။ ထိုသို႔ဖြဲ႔စည္းႏိုင္ေရးအတြက္ သူတို႔၏ မူဝါဒကို မႀကိဳက္သူ၊ ဆန္႔က်င္သူ

နာဂအမ်ဳိးသားေခါင္းေဆာင္ (၂ဝ)ခန္ ့အား ၁၉၇၉ ခုႏွစ္ ႏွစ္ကုန္ပိုင္းတြင္ ဖမ္းဆီးသတ္ျဖတ္

လိုက္ၿပီး နာဂအမ်ဳိးသား ဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ-နအဆက (NNC) ကို ဖြဲ႔စည္းလိုက္ျခင္း

ျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ မိမိညီအစ္ကိုမ်ားအား သတ္ျဖတ္ျခင္းႏွင့္ နအဆက ဖြဲ႔စည္းျခင္းသည္

အေရွ႕ပိုင္း နာဂနယ္ေျမတြင္ ျဖစ္ခဲ့သည္၊ ထိုသို႔ဖြဲ႔စည္းၿပီးေနာက္ သူတို႔၏ ေသနတ္ေျပာင္းကို

က်ဴးေက်ာ္သူဘက္သို႔ မလွည့္ ေတာ့ဘဲ။ မိမိတို႔ နာဂအမ်ဳိးသား အခ်င္းခ်င္းဘက္သို႔ လွည့္ကာ

တိုက္ခိုက္လာၾကသည္မွာ ယေန႔တိုင္ျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ျဖစ္လာျခင္းမွာ အိႏၵိယ ေခါင္းေဆာင္

မ်ား. စနစ္တက် ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ေသြးခြဲေရးေပၚ လစီေၾကာင့္ျဖစ္ေပသည္။

အက်ဥ္းအားျဖင့္ ေျပာမည္ဆိုလွ်င္- နာဂလူမ်ဳိးမ်ား၏တင္ျပခ်က္ကို ၿဗိတိသွ်

အစိုးရမွ အေရးယူေျဖရွင္းခဲ့ျခင္း မရွိေသာေၾကာင့္ေသာ္၎၊ အိႏၿိယအစိုးရကလည္း နာဂႏိုင္ငံ

၏လြတ္လပ္ေရးကို အသိအမွတ္မျပဳဘဲ က်ဴးေက်ာ္လာျခင္းတို႔ေၾကာင့္ အင္ဒို-နာဂပဋိပကၡ

စတင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္အင္ဒို-နာဂပဋိပကၡသည္ နာဂလူမ်ဳိးမ်ားက အိႏၵိယႏိုင္ငံမွ

လြတ္လပ္ေရးေတာင္း၍ ျဖစ္ေပၚလာေသာ ျပ၏နာမဟုတ္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံက နာဂႏိုင္ငံ၏

လြတ္လပ္ေရးကို အသိအမွတ္မျပဳဘဲ က်ဴးေက်ာ္လာေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာေသာ

ျပႆနာျဖစ္သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ဤျပႆနာသည္ အိႏၵိယႏိုင္ငံ၏ ျပည္တြင္းေရး ျပႆနာမဟုတ္။

ျပည္တြင္းေရးႏွင့္လံုးဝ သက္ဆိုင္ျခင္းမရွိေပ။ အင္ဒို-နာဂပဋိပကၡ (Indo-NaganConflict) ကိုေျဖရွင္းရန္ အိႏၵိယႏုိင္ငံက ယဥ္ေက်းေသာႏုိင္ငံႀကီးပီပီ မိမိ၏စစ္တပ္မ်ားကို

နာဂလန္းမွရုိးသားစြာ ရုပ္သိမ္းသြားျခင္းသည္ အဓိကျဖစ္သည္။ နာဂလူမ်ဳိးမ်ား အေနျဖင့္

မိမိႏိုင္ငံ၏ လြတ္လပ္ေရးကို မဆုတ္မနစ္ ဇြဲမေလ်ာ့ဘဲ ဆက္လက္၍ ကာကြယ္သြားမည္

ျဖစ္သည္။

(၇) အေရွ႕ပိုင္းနာဂလႈပ္ရွားမႈ

အေရွ႕ပိုင္း နာဂလူမ်ိဳးမ်ားသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း စစ္ကိုင္းတိုင္း အထက္ပိုင္းႏွင့္

ကခ်င္ျပည္နယ္ အေနာက္ ေျမာက္ပို္င္းတြင္ ေနထိုင္ၾကသည္။ ဒုတိယကမၻာစစ္အတြင္း

ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးလႈပ္ရွားမႈ ႏွင့္ အေနာက္ဘက္ နာဂအမ်ဳိးသားမ်ား၏ ႏိုင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈ

စသည္မ်ားကိုလည္း လံုးဝမသိဘဲ ေနထိုင္ခဲ့ၾကသည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ အျခားဘာသာစကား

တတ္ကၽြမ္း နားလည္သူမ်ားလည္း နည္းပါးခဲ့သည္။ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီိလတြင္

ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာ ႏိုင္ငံေတာ္ တည္ေထာင္ရန္အတြက္ ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ပင္လုံစာခ်ဳပ္

ကိုလည္း နာဂအမ်ိဳးသာမ်ားက မသိရွိခဲ့ပါ။ သို႔ေသာ္ သမိုင္းပညာရွင္အခ်ိဳ႕က ခ်င္းအမ်ိဳးသား

ရႊန္ခိုးေထာင္သည္ နာဂနယ္ေျမ ဆြမၼရာေဒသ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ သြားခ့ဲေၾကာင္း ေရးသား

ထားသည္ကိုေတြ႔ရသည္။ သုိ႔ရာတြင္ သူသည္ ပင္လုံစာခ်ဳပ္ ေနာက္ပိုင္း ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ မတ္

လတြင္ ဖြဲ႔စည္းခဲ့ေသာ ေတာင္တန္းေဒသ စံုစမ္းေရးအဖြဲ႔၏ အစည္အေဝး ေမျမိဳ႕တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့

ေသာ(မတ္လ ၁၈မွ ဧၿပီလ ၂၁) အစည္းအေဝးသို႔ သြားခဲ့ေသာ ကိုယ္စားလွယ္သာ ျဖစ္ၿပီး

ပင္လုံစာခ်ဳပ္လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ေသာ အစည္းအေဝးသို႔ တက္ေရာက္ျခင္း မဟုတ္ေၾကာင္း

အတိအလင္း ေရးသားထားသည္ကို ေတြ႔ရသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားသည္

ပင္လံုစာခ်ဳပ္တြင္ ေသာ္၎၊ ေတာင္တန္းေဒသ စံုစမ္းေရးအဖြဲ႔ အစည္းအေဝးတြင္ ေသာ္၎

ပါဝင္ခဲ့ ျခင္းမရွိပါ။ သို႔ေသာ္ လြတ္လပ္ေရးရၿပီးေနာက္ ျမန္မာအစုိးရက နာဂေတာင္တန္း

သည္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း ပါဝင္ေၾကာင္း ဆုိလာသျဖင့္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားသည္ ဘာမွ

မသိဘဲ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲ ပါဝင္လာခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္။

၁၉၆ဝ ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ အေရွ ့ နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားသည္လည္း အမ်ိဳးသား

ေရးတြင္ ႏိုးၾကားမႈရွိလာျပီး ၁၉၆၄ ခုႏွစ္ ေမလ၌ ဖားက်က္ ေက်းရြာတြင္ ဟိုင္းေျမ နာဂ

အမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္မ်ား အစည္းအေဝးက်င္းပ၍ နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္ ဆက္သြယ္

ၿပီး မိမိနာဂတိုင္းျပည္ကို အျခားညီအစ္ကို နာဂမ်ားႏွင့္အတူ ကာကြယ္သြားမည္ ဟု

ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်ခဲ့သည္။ ထိုသို႔ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်သည့္အတိုင္း နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ႏွင့္

ဆက္သြယ္ရန္ ဦးခပ္လန္ ႏွင့္ ဦးယန္းလံုးတို႔အား ဆြမၼရာနယ္ေျမသို႔ ေစလြတ္ခဲ့သည္။

ထိုအခ်ိန္တြင္ အေနာက္ဘက္မွ နာဂအမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ အခ်ိဳ႕တို႔သည္ အေရွ ့ ပါကစၥတန္

သို႔ သြားလာေနေသာ အခ်ိန္ျဖစ္ရာ ဆြမၼရာနယ္တြင္ ယာယီစခန္းမ်ားခ်၍ ေနထိုင္ၾကသျဖင့္

ဟိုင္းေျမ နယ္မွလြတ္ခဲ့ေသာ ကိုယ္စားလွယ္ ႏွစ္ဦးတို႔သည္ နအက ဘက္မွ နာဂအမ်ိဳးသား

ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ ေတြ႔ဆံုနိုင္ခဲ့သည္။ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္အား လြတ္သည္ ႏွင့္တၿပိဳင္တည္း

ဒုတိယကမၻာစစ္ လက္နက္ေဟာင္းမ်ားကို စုစည္းၿပီး နာဂလက္နက္ကိုင္တပ္ကိုလည္း

ကာကြယ္ေရးတပ္ အမည္ျဖင့္ ဖြဲ ့စည္းခဲ့သည္။

ထိုသို႔ အဆက္အသြယ္ ခ်ိပ္မိၿပီး နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ လူႀကီးမ်ား၏ နားလည္မႈ

ရယူကာ အေရွ႕ နာဂေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီ (Eastern Naga Revolutionary Council-ENRC) ကို ဧၿပီလ (၇) ရက္ေန႔တြင္ ဆြမၼရာ (Somra) ရြာတြင္ စတင္ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။ ENRC ၏ ပထမဦးဆံုးေခါင္းေဆာင္မွာ ဦးေက်ာ္ေပါ့ (Chopoh) ျဖစ္ၿပီး ဦးေက်ာ္ေပါ့ အနားယူသည့္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ဦးခပ္လန္ (Khaplang) က ေခါင္းေဆာင္ၿပီး နာဂတိုင္းျပည္၏ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို ကာကြယ္လာခဲ့သည္။ ENRC ၏ ရည္ရြယ္ခ်က္

မွာ အေရွ႕အေနာက္ နာဂမ်ား ေပါင္းၿပီး နာဂႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံအျဖစ္ တည္ေထာင္ရန္ျဖစ္သည္။

အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ပက္ကြိဳင္ (patkai) ေတာင္တန္းကိုလိုက္ၿပီး ၁၉၁၄ ခုႏွစ္တြင္

ၿဗိတိသွ် အစိုးရမွ နာဂမ်ား မသိဘဲ ေျမပံုေရးဆြဲခဲ့ေသာ နယ္စပ္သည္၊ နာဂနယ္ေျမအလယ္မွ

ျဖတ္ၿပီးေရးဆြဲခဲ့သျဖင့္ ရြာသည္ အိႏၵိယႏိုင္ငံဘက္တြင္ျဖစ္လွ်င္ ေတာင္ယာသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ

ဘက္၌ ျဖစ္ေနသည္။

ရြာတရြာျဖစ္ေသာ လုံဝါး (Lungwa) ရြာ၏ အလယ္ေခါင္တည့္တည့္မွ

နယ္စပ္မ်ဥ္း လိုင္းျဖတ္သျဖင့္ ရြာတရြာတြင္ရွိၾကေသာ ရြာသားမ်ားသည္ ႏိုင္ငံႏွစ္ႏိုင္ငံ (အိႏၵိယ၊

ျမန္မာ) အမ်ိဳးသားမ်ားျဖစ္လာၾကသည္။ ထိုရြာ (Ahng) ေစာ္ဘြားအိမ္၏ တစ္ပိုင္းမွာ

ျမန္မာႏိုင္ငံဘက္ျဖစ္ၿပီး တစ္ပိုင္းမွာ အိႏၵိယႏိုင္ငံဘက္တြင္ ျဖစ္ေနသည္။ ထို႔ေၾကာင့္

သူေျပာေလ့ရွိသည္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္အိပ္ၿပီး အိႏၵိယႏိုင္ငံတြင္စားသည္ဟု ဟာသစကား

ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား သူ႔ဆီေလ့လာရန္ ေရာက္ရွိလာေသာအခါ ေျပာေလ့ရွိသည္။

အထက္ပါ (ENRC) သည္ ၁၉၇၉ ခုႏွစ္ မတ္လ (၁ဝ) ရက္ေန႔တြင္ နာဂ

အမ်ဳိးသားေကာင္စီ ႏွင့္ ေပါင္းလိုက္ေၾကာင္း ဦးခပ္လန္က ဆိုင္းထိုးခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ၁၉၈ဝ ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလတြင္ ဦးခပ္လန္ႏွင့္ အင္အားစုတို႔သည္ နအက၊ နဖစ တို႔မွ ျပန္လည္

ခြဲထြက္ကာ ဦးေမြဝါး-အီဆက္ (Muivah-Isak) တို႔ႏွင့္ေပါင္းၿပီး အထက္တြင္

ေဖၚျပခဲ့သည့္အတိုင္း နာဂအမ်ဳိးသား ဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီ (NSCN) ကို ဖြဲ႔စည္းခဲ့ၾက

သည္။ သို႔ရာတြင္ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္တြင္ အီဆက္ ေမြဝါးတို႔၏ မွားယြင္းေသာေပၚလစီ (ဝါ)

အထူးျပည္နယ္အတြက္ အိႏၵိယ အစိုးရႏွင့္ေဆြးေႏြးရန္ ႀကံစည္သည္ကို ေတြ႔ျမင္လာကာ

အီဆက္-ေမြဝါး အဖြဲ႔မွ ျပန္လည္ခြဲထြက္၍NSCN-Khaplang (NSCN-K) အဖြဲ႔ဟုရပ္တည္လာခဲ့သည္။ တစ္ဘက္တြင္ အီဆက္-ေမြဝါး (NSCN-IM) အဖြဲ႔ဟု ဖြဲ႔စည္း၍ အခ်င္းခ်င္းတိုက္လာခဲ့ၾကသည္။ NSCN-IMအဖြဲ႔သည္ ၁၉၉၇ ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လ (၁) ရက္ေန႔တြင္ အိႏၵိယအစိုးရႏွင့္ ျငိမ္းခ်မ္းေရး ရယူခဲ့သည္။ ထုိ႔ေနာက္ အိႏၵိယအစုိးရမွ NSCN-IM အဖြဲ႔အား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုေၾကး (Peace bonus) ရူပီးေငြ ကုေဋသုံးရာ ေျခာက္ဆယ္ငါး (၃၆၅) ေပးခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။ အီဆက္-ေမြဝါးတုိ႔သည္၂ဝဝ၁ ခုႏွစ္တြင္

အခ်က္ (၃၁) ခ်က္ပါ ခ်ာတာကို အိႏၵိယအစိုးရအား တင္သြင္း၍ အထူးျပည္နယ္

အတြက္ေဆြးေႏြးလာခ့ဲၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ႏွစ္ေပါင္း တစ္ဆယ္ေက်ာ္လာခဲ့ေသာ္လည္း

မည္သည့္ ေျဖရွင္းခ်က္မွ မရႏုိင္ခဲ့ပါ။ သူတို႔၏ (၃၁) ခ်က္ခ်ာတာတြင္ အိႏိၵယ အစိုးရႏွင့္

ေဆြးေႏြးရာတြင္ အေရွ႕နာဂအမ်ိဳးသားမ်ားအတြက္ ထည့္သြင္းေဆြးေႏြးမည္ မဟုတ္ေၾကာင္း

အတိအလင္းေဖၚျပထားသည္။

သူတို႔ (အီဆက္-ေမြဝါး) သည္ နာဂအမ်ိဳးသား သမိုင္းေၾကာင္းမွေသြးဖီ၍ NSCN ဖြဲ႔စည္းၿပီး သမိုင္းေၾကာင္း အသစ္စတင္ခဲ့သည္။ ကိုယ့္အမ်ိဳးသား ေခါင္းေဆာင္ မ်ားႏွင့္ ျပည္သူမ်ားကို မတရားစြပ္ဆြဲၿပီး သတ္ျဖတ္ခဲ့ၾကသည္။ ပါတီ ဆြဲကိုင္းခြဲမူဝါဒ (factionalism) ဖန္တီးၿပီး နာဂအမ်ိဳးသား အခ်င္းခ်င္း တိုက္ခိုက္ေစခဲ့သည္။ နာဂအမ်ိဳးသားစည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို လံုးဝပ်က္ျပားေစခဲ့သည္ ဤသည္ကား သမိုင္းတြင္ သူတို႔က မဟာအမွားႀကီးကို က်ဴးလြန္ခဲ့ ေၾကာင္း သမိုင္းသြင္ခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။(နာဂ အမ်ိဳးသားေရးႏွင့္ ေဖာက္ျပန္မႈလုပ္ရပ္စာအုပ္မွ)

မြန္ဂိုမ်ိဳးႏြယ္စုတို႔၏ ဆင္းသက္လာပုံသမိုင္းအက်ဥ္း

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Wed, 07 Nov 2012 10:16:00 +0000

ေမဆိုပိုေတးမီးယား (Mesopotamia) မွ ဆင္းသက္လာခဲ့ၾကေသာ

မြန္ဂိုလူမ်ိဳးမ်ားသည္ ယခုအခါ ျမန္မာနိုင္ငံ ႏွင့္ အိႏၵိယႏုိင္ငံ အေရွ႕ေျမာက္ဘက္တြင္

ေနထိုင္လ်က္ ရွိၾကပါသည္၊ ထို လူမ်ဳိးမ်ားမွာ ကရင္၊ ကရင္နီ၊ ကယန္း၊ ရွမ္း၊ ပအိုဝ္း၊ ဝ၊

ပေလာင္၊ လားဟူ၊ အခါ၊ ကခ်င္၊ ခ်င္း၊ မီဇူး၊ နာဂ၊ ကသဲ၊ စသည့္ လူမ်ဳိးမ်ား ႏွင့္ Meghalia, Tripura, Assam, Arunachal စသည့္ျပည္နယ္္မ်ားတြင္ ေနထိုင္ၾကေသာ

လူမ်ိဳးမ်ား အျပင္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္႕ ခ်ီတာကံုး ေတာင္တန္းတြင္ ေနထိုင္ၾကေသာ Hmar

(မားရ္ ) ႏွင့္ Bawm လူမ်ိဳးတို႔ ျဖစ္ၾကပါသည္၊ ထိုလူမ်ိဳးမ်ား၏ ဆင္းသက္လာပုံ

သမိုင္းေၾကာင္းကို ေလ့လာၾကည့္ေသာအခါ ထိုလူမ်ိဳးမ်ားသည္ အမ်ိဳးအႏြယ္တခုတည္းမွ

ဆင္းသက္ ေပါက္ဖြားလာေသာ လူမ်ိဳးမ်ားျဖစ္ေၾကာင္း သိရွိရသည္၊ ထိုလူမ်ိဳးမ်ား.

ဆင္းသက္လာပုံကို ေလ့လာသိရွိရသေလာက္ ေအာက္ပါအတိုင္း တင္ျပအပ္ပါသည္၊

Karen ႏွင့္ Kayan တို႔သည္ B.C ၂၂၃၄ တြင္ Ponpalon (Mesopotamia) မွထြက္လာခဲ့ၿပီး ဘီစီ ၂၁၉၇ခုႏွစ္ တြင္ မြန္ဂိုးလီးယား(Mongolia) သို႔ ေရာက္လာခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုမွ Pa E region(Tarkistan) ႏွင့္ Tha Htein (Tibet) ၿပီးေတာ့ ဘီစီ-၁၃၃၈ ခုႏွစ္တြင္ Ka Phat (Yunan) region သ႔ို ေရာက္ရွိလာခဲ့ေၾကာင္း အတိအက်ေဖၚ ျပေရးသားၾကသည္။ တရုတ္ဘုရင္၏

ဖိႏွိပ္မွဳေၾကာင့္ ပထမ အသုတ္သည္ ယူနန္နယ္မွ ဘီစီ-၁၁၂၈ ခုႏွစ္တြင္ ထြက္ခြာလာခဲ့ၿပီး

သံလြင္ျမစ္အတိုင္း ဆင္းသက္လာကာ အေရွ႕ေတာင္အာရွ (ခု- ဗမာနိုင္ငံ) သို႔ ေရာက္ရွိ

လာေၾကာင္း ယူနန္မွ ထြက္လာေသာအခါ မဲေခါင္ျမစ္ တံတားျဖတ္ေနစဥ္ တံတားႀကီး ျပတ္က်သြားသျဖင့္

လူအေျမာက္အမ်ား ကမ္းတဘက္၌ က်န္ရစ္ခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္၊ (Narrative of the Kayan people စာအုပ္မွ ေကာက္ႏႈတ္ေရးသားခ်က္)

သမိုင္း ပညာရွင္ Micheal Lonsdale အဆိုအရမွာမူ Karen တို႔ ပထမ

အသုတ္သည္ ဘီစီ ၁၁၂၅ တြင္ Yunan Sinkiang region မွ မဲေခါင္ျမစ္အတိုင္း

ဆင္းသြားေၾကာင္း ထိုသူတို႔က Chiang Mai ၿမိဳ႕ကို တည္ခဲ့ေၾကာင္း သို႔ေသာ္

ထိုင္းတို႔က ေမာင္းထုတ္သျဖင့္ Mae Sariang ဘက္မွ သံလြင္ျမစ္ကို ေက်ာ္ျဖတ္ၿပီး

ေတာင္တန္းမ်ားဖက္သို ့အေျခခ်ေနထိုင္လာခဲ့ၾကေၾကာင္း ေဖၚျပသည္။ ဒုတိယ အသုတ္မွာ ဘီစီ

၇၃၉ ခုႏွစ္တြင္ ယူနန္မွထြက္လာၿပီး ေရႊလီျမစ္ အတိုင္းဆင္းသက္လာကာ ယခု

ရွမ္းျပည္နယ္သို႔ ေရာက္ရွိလာခဲ့ၾကသည္ဟု ဆိုသည္။ ထိုသူမ်ားကို Pa-Oh Karen ဟုေခၚ

ေၾကာင္း၊ ထိုသူမ်ားက Pwo-Wai (ျပည္ျမိဳ႕) ကို တည္ေထာင္ခဲ့ေၾကာင္း ေဖၚျပသည္။(Long live Kawthooline စာအုပ္မွေကာက္ႏႈတ္ေရးသားခ်က္) သို႔ရာတြင္ The Narratives of the Kayan people စာအုပ္ထဲတြင္ ကယန္း ႏွင့္ ပအိုဝ္းတို႔သည္ သထံု Kingdom ကို တည္ေထာင္ခဲ့ေၾကာင္း သထံုကို မြန္ႏွင့္ဗမာဘုရင္တို႔က သိမ္းပိုက္ေသာအခါ ေတာင္ငူတို႔ ထြက္ေျပးလာၿပီး ဘီစီ ၉၃၇ ခုႏွစ္တြင္ Demawso region တြင္ အေျခခ်ေနထုိင္လာခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။

အထက္တြင္ေဖၚျပသည့္ သမိုင္းပညာရွင္ Micheal Lonsdale အဆိုအရ

မြန္ႏွင့္ ဗမာလူမ်ဳိးတို႔သည္ Pa-Oh Karenတို႔ ေရာက္ရွိလာသည့္ေနာက္ ႏွစ္ေပါင္း

(၂ဝဝ)ေက်ာ္မွ ယခုဗမာႏုိင္ငံသို႔ အိႏၵိယျပည္ဘက္္မွ လာခဲ့ၾကေၾကာင္း၊ ထိုေၾကာင့္ သူတို႔မွာ

အိႏၵိယလူမ်ိဳးတို႔၏ ယဥ္ေက်းမႈပါလာခဲ့ၾကသည္ ဟုဆိုသည္၊

Chin, Kuki, Mizo တို ့ ဆိုသည္မွာ- ဘီစီ ၇၂၂-၇၂၁ ေလာက္တြင္

ဆီးရီးယားဘုရင္ Shalmaneser က အေနာက္ဣသေရလ Kingdom ကို

သိမ္းပိုက္ၿပီး သူတို႔အား စစ္သံု႔ပန္းအျဖစ္ ဆီးရီးယားသို ့ ေခၚသြားခဲ့ေၾကာင္း ထိုမွ အထက္

Mesopotamia ႏွင့္ Medopersia သို႔ ထြက္ေျပးလာခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုမွ ယခု

Afghanitan, ၿပီးေတာ့ Hindokush သို ့လာၿပီး Tibet သို ့ ေရာက္လာေၾကာင္း၊

ထိုမွ Kaifeng တရုပ္ျပည္သို႔ ေရာက္လာခဲ့သည္ ဟုဆိုသည္။ Kaifeng (ေရွးေဟာင္း တရုပ္ၿမိဳ႕ေတာ္)တြင္ တရုပ္ဘုရင္ Shih Hwang-wonti က မဟာတံတိုင္းႀကီးကို

ေဆာက္လုပ္ရန္ ထိုလူမ်ိဳးတို႔အား ကၽြန္ျပဳခဲ့သျဖင့္Kiangfeng မွ ထြက္ေျပးလာခဲ့ရေၾကာင္း

ၿပီးေတာ့ Sing Lung တြင္ လာေနခဲ့ေၾကာင္း ဆိုသည္ ထိုမွ Hawkong Valley သ႔ို ေရာက္ရွိလာၿပီး တဖန္ ခ်င္းတြင္းျမစ္အတိုင္းဆင္း၍ Kabaw Valley (ယခု ဗမာျပည္

အလယ္ပိုင္း) သို ့ ေရာက္ခဲ့ေၾကာင္း။ ထို Kabaw Valley မွ AD ၅၃ဝ တြင္ ခ်င္းတြင္းျမစ္

အတိုင္း ျပန္တက္လာၿပီး၊ ထိုလူမ်ိဳးမ်ားသည္ အိႏၵိယႏုိင္ငံ၏ အေရွ႕ေျမာက္ပိုင္း Manipur, Assam, Tripura, Nagaland, Mizoram, Arunachal နယ္ေျမမ်ားသို႔

ျပန္ ့ႏွံ႔ေနထိုင္သြားၾကသည္ ဟုဆိုသည္၊ မားရ္ (Hmar) လူမ်ိဳးမ်ားသည္လည္း သူတို႔

Sing lung မွ လာခဲ့သည္ဟုဆိုသည္၊ ကခ်င္လူမ်ိဳးတို႔ ေျပာသည္မွာလည္း

Mesopotamia ႏွင့္ Medopersia မွ ထြက္ခြာလာခဲ့ၿပီး ထိုမွ Afghanistan, Pakistan, Tibet ႏွင့္

တရုတ္ျပည္သို႔ လာခဲ့ေၾကာင္းေျပာသည္။

Zeliangrong နာဂလူမ်ိဳးတို႔ ဆိုသည္မွာ Kaigeng တြင္ တရုတ္ဘုရင္ Sinh Hwang-ti

က မဟာတံတိုင္း ႀကီးေဆာက္လုပ္ရန္ ကၽြန္ျပဳသည္ကို မခံႏို၍ ဘီစီ ၂၄၆

ေလာက္တြင္ ေျမေအာက္လွဳိဏ္ဂူ တူးေဖါက္ၿပီး ထြက္ေျပးလာခဲ့ေၾကာင္း ဆိုသည္၊ ထိုမွ

Singlung တြင္လာေနခဲ့ေၾကာင္း။ထိုသို႔ လိုက္ဂူဏ္ ထိုးေဖာက္ၿပီး ထြက္ေျပးသြားခဲ့ၾကေသာ

လူမ်ားသည္ Japan, Korea, Philippines, Borneo, Thailand, Indonisia, Malasia, Vietnan, Cambodia, Singapor, Tibet စသည့္ ႏိုင္ငံမ်ားအထိ ျပန္႔ႏွံ႔ သြားၾကေၾကာင္း ဆိုသည္၊ (The trail from Makuilongdi

ႏွင့္ Genesis of Zeliangrong စာအုပ္မွ ေကာက္ႏႈတ္ခ်က္)၊(စကားခ်ပ္-ကမၻာ့မွတ္တမ္းအရ မဟာတံတိုင္းႀကီးကို ဘီစီ ၃၈၁ မွ ၂၂၁ အတြင္း တည္ေဆာက္ခဲ့ေၾကာင္း

သိရသည္။။)

သမိုင္းပညာရွင္ Prof.Gangmumai (နာဂ) ဆိုသည္မွာ Kuki, Chin, Mizo တို႔သည္ တရုတ္ျပည္မွ တသုတ္လာခဲ့ၾကၿပီး Hawkong valley သို႔ ေရာက္ရိွလာ ၾကခဲ့ေၾကာင္း။ ထိုမွတဆင့္ ခ်င္းတြင္းျမစ္ အတိုင္းဆံုဆင္းၿပီး Kabaw valley သို႔ေရာက္ ရွိခဲ့ေၾကာင္း၊ ဗမာသမိုင္းအရ ဗမာလူမ်ိဳးတို႔သည္ အထက္ ဗမာျပည္သို႔ AD ကိုးရာစု ေလာက္အတြင္း ေရာက္ရွိလာခဲ့ၾကေၾကာင္း၊ ထိုသူတို႔ မေရာက္ခင္၊ မြန္ ႏွင့္

ပ်ဴလူမ်ိဳးတို႔က သူတို႔၏ Kingdom ကို တည္ေထာင္ခဲ့ၾကေၾကာင္း၊ သို႔ေသာ္ Kabaw valley

ကို သူတို႔ မအုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့ေၾကာင္း ဆိုသည္၊ သူေဖၚျပသည္မွာ-ရန္ကုန္ သကၠသိုလ္

ပါေမာကၡProf. G.H.Luce ၏ အဆိုအရ Chin, Kuki တ႔ို Kabaw valley

သို႔ ေရာက္ရွိလာျခင္းသည္ AD ေလးရာစု ႏွင့္ ရွစ္ရာစုအၾကားတြင္ ျဖစ္နိုင္ေၾကာင္း ဆိုသည္။

(Genesis of the Nagas and Kuki-Chin စာအုပ္မွေကာက္ႏႈတ္ခ်က္)။

(Chin, Kuki တို႔၏ သမိုင္းအရ AD ၅၃ဝ ေလာက္တြင္ Kabaw valley မွ

ျပန္လည္ထြက္သြားခဲ့သည္ဟု ဆိုလွ်င္ AD ေလးရာစု (၃ဝဝ-ေက်ာ္) ေလာက္တြင္

Kabaw valley သို႔ ေရာက္ရွိလာျခင္း ျဖစ္ႏိုင္သည္။

ဟိုင္းေျမ (Heimi) တို႔၏ႏုတ္ေျပာ သမိုင္းမွာလည္း တရုပ္ျပည္ Yunan

နယ္မွ လာခဲ့ပုံသမိုင္းေၾကာင္းသည္ Kachin,Kuki,Chin,Mizo တို႔ ေျပာသည့္

အတိုင္းပင္ျဖစ္သည္၊ Karen ႏွင့္ Kayan တို႔ေျပာသည့္အတိုင္း သူတို႔ ျမစ္ကူးၿပီးေနာက္

တံတားျပတ္ က်သြားေၾကာင္းလည္းေျပာသည္၊ ကၽြန္ေတာ္တို႔၏ ဖိုးဖြားစဥ္ဆက္ ေျပာလာခ့ဲ

ေသာ ႏႈတ္ေျပာသမိုင္းအရ ခ်င္း၊ ကခ်င္ ႏွင့္ နာဂတို႔၏ ဖိုးဖြားမ်ားသည္ ညီအစ္ကို

အရင္းမ်ား ျဖစ္ခဲ့ၾကေၾကာင္းေျပာသည္။ ကယား (Kayan) လူမ်ိဳးတို႔မွာလည္း နာဂတို႔ႏွင့္ နီးစပ္ေသာ မ်ိဳးႏြယ္ျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္းေျပာသည္။ထို႔အတူ Angami နာဂတို႔ ေျပာသည္မွာလည္း Karen

တို႔ သည္သူတို႔၏ မ်ိဳးႏြယ္ျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္းေျပာၾကပါသည္၊ Angami တို ့ေျပာသည္ မွာ

သဲမႈန္တိုင္းထန္ေသာေနရာ မြန္ဂိုလီယား ဘက္မွလာခဲ့ ေၾကာင္း၊Karen ႏွင့္ Kayan

တို႔ေျပာသည္မွာလည္း Pa E(Tarkistan) region မွ လာေသာအခါ

ဒူးအထိနက္ေသာ သဲျပင္မ်ားကို ျဖတ္လာခဲ့ရေၾကာင္းဆိုသည္၊ ဝမ်ိဳးႏြယ္စုတို႔ ေျပာသည္မွာ

လည္း ဝႏွင့္နာဂတို႔သည္ ည္ီအစ္ကိုမ်ား ျဖစ္ၾကသည္ဟု ဆိုသည္၊

အထက္ေဖၚ ျပပါ လူမ်ိဳးမ်ား. ဆင္းသက္လာပုံသမိုင္းတြင္ ေျပာပုံႏွင့္ ႏွစ္အနည္း

ငယ္ကြာျခားမႈရွိေသာ္လည္း သူတို႔သည္ Mesopotamia မွလာခဲ့ေၾကာင္း၊

Mongolia, Tibet, တရုတ္ (Kaifeng or Kaiphat) စသည္တို႔ကိုျဖတ္

ေက်ာ္လာခဲ့ေၾကာင္းေျပာၾကသည္မွာ အားလံုးတူညီသျဖင့္ ေရွးပေဝသဏီေခတ္တြင္ မ်ိဳးႏြယ္စု

တခုတည္း နယ္ေျမတခုတည္းမွ ဆင္းသက္လာသူမ်ား ျဖစ္ၾကသည္ကို ထင္ရွားေစသည္၊

မြန္ဂို အမ်ိဳးအႏြယ္ဝင္ နယ္ေျမမ်ားအၾကားတြင္ နယ္စပ္ဟူ၍မရွိခဲ့ပါ၊ သို႔ေသာ္

၁၉၁၄ ခုႏွစ္တြင္ အဂၤလိပ္တို႔က ပတ္ကိုင္ (Patkai) ေတာင္ရိုးကိုလိုက္ၿပီး မြန္ဂိုလူမ်ိဳးတို႔၏

နယ္ေျမအလယ္တည့္တည့္တြင္ နယ္စပ္ကိုေရးဆြဲခဲ့သျဖင့္ နယ္စပ္ဟူ၍ ေပၚလာခဲ့သည္၊

သို႔ရာတြင္ အဂၤလိပ္ ကိုလိုနီအစိုးရသည္-Assam, Manipur, Maghalaya, ျပည္နယ္မ်ား မွလႊဲ၍ က်န္နယ္ေျမ (နာဂ၊ ကခ်င္၊ ခ်င္း၊ ရွမ္း၊ ကရင္၊ ကရင္နီ္) နယ္ေျမမ်ားကို

ျခြင္းခ်န္နယ္ေျမ (Excluded areas) မ်ားအျဖစ္သတ္မွတ္ကာ ဗမာျပည္မ (Burma Proper) ႏွင့္ အိႏၵိယျပည္တို႔မွ သီးျခား ခြဲထုတ္ကာ အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့သည္၊ ထို႔ျပင္ ၁၉၄၆-ခုႏွစ္တြင္ ထိုမြန္ဂိုမ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားကို စုစည္းၿပီး ဗမာႏွင့္ အိႏၵိယႏုိင္ငံတို႔မွခြဲ၍ သီးျခားႏုိင္ငံတစ္ႏုိင္ငံ

ထူေထာင္ေပးရန္ Robert Reid ႏွင့္ Sir Rijinald Coupland တို႔ၾကံစည္ခဲ့ၾကသည္။ဤအစီအစဥ္အား Coupland Plan ဟု ေခၚေဝၚခဲ့သည္၊ ထိုအစီ

အစဥ္မွာ မြန္ဂိုမ်ိဳးႏြယ္စု နယ္ေျမမ်ားကို Birtish Crown Colony (ၿဗိတိသွ် ဥေသွ်ာင္

ကိုလိုနီ) အျဖစ္ ဆက္လက္ထားၿပီးေနာက္မွ လြတ္လပ္ေရး ေပးရန္ျဖစ္သည္၊ ထိုအဂၤလိပ္လူမ်ိဳး

တို႔၏ အျမင္မွာ မဖြံ႔ၿဖိဳးေသးေသာ မြန္ဂုိလူမ်ိဳးမ်ားသည္ လူမ်ိဳးႀကီးမ်ားျဖစ္ၾကေသာ ဗမာႏွင့္

အိႏၵိယလူမ်ဳိးတို႔၏ လက္ေအာက္ခံ ျဖစ္လာပါက သူတို႔၏ ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ျခယ္မႈ၊ ျခယ္လွယ္မႈကို

ခံရလိမ့္မည္ဟု ေတြးခဲ့ျမင္ခဲ့ ဟန္တူသည္။

သို႔ေသာ္ဤအစီအစည္ကို နာဂအမ်ိဳးသားေကာင္စီ ေခါင္းေဆာင္ ဦးဖီဇိုႏွင့္

အဖြဲ႔ဝင္မ်ားက လက္မခံ ပယ္ခ်ခဲ့သည္၊ ထို႔ျပင္ ဦးဖီဇိုသည္ ၁၉၄၆-ခုႏွစ္တြင္ Manipur, Assam, Meghaliya, Mizoran နယ္ေျမမ်ားသို႔ သြားကာ မိမိဖာသာ လြတ္လပ္

ေရးေၾကျငာၾကရန္ စည္းရုံးတိုက္တြန္းခဲ့သည္၊ သို႔ေသာ္ ထိုသူမ်ားသည္ ဖီဇို၏ အၾကံေပးခ်က္

ကို လက္မခံဘဲ အိႏၵိယျပည္ေထာင္စုတြင္ပါဝင္ရန္ လက္မွတ္ေရး ထိုးခဲ့ၾကသည္၊ ကခ်င္၊ ခ်င္း၊

ရွမ္း လူမ်ိဳးစု တို႔ကလည္း ဗမာလူမ်ိဳး ႏွင့္ေပါင္းၿပီး ျပည္ေထာင္စု ဗမာႏုိင္ငံေတာ္

တည္ေထာင္ရန္ ပင္လုံစာခ်ဳပ္တြင္ ၁၉၄၇-ခုႏွစ္ ေဖေဖၚဝါရီလတြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ေအာင္ဆန္းတို႔ႏွင့္

သေဘာတူ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ၾကသည္၊ ဤသို႔ျဖင့္ အဖက္ဖက္မွ Coupland Plan

သည္ ပယ္ခ်လွ်က္သား ျဖစ္ခဲ့သည္၊ ထိုသို႔ျဖစ္ခဲ့ရျခင္းမွာ ထိုအခ်ိန္အခါတြင္ ကိုလိုနီဝါဒကို

လူမ်ိဳးတိုင္းက အင္မတန္မုန္းခဲ့ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္၊

ဤမြန္ဂိုမ်ိဳးႏြယ္စုထဲတြင္ နာဂတစ္မ်ိဳးတည္းကသာ အိႏၵိယႏိုင္ငံႏွင့္ ဗမာႏိုင္ငံတို႔

လြတ္ေရးမရခင္ ၁၉၄၇-ခုႏွစ္ =သဂုတ္လ (၁၄)ရက္တြင္ မိမိဖာသာ လြတ္လပ္ေရးေၾကျငာ

ခဲ့သည္၊ နာဂလူမ်ိဳးတို႔မွာ အျခားတိုင္းတစ္ပါးႏိုင္ငံ၏ လက္ေအာက္ခံ မျဖစ္ခဲ့သျဖင့္

လြတ္လပ္ေသာႏိုင္ငံျဖစ္ရာ လြတ္လပ္ေရးေၾကျငာရန္ မလိုေသာ္လည္း ထိုအခ်ိန္ ကမၻာ့

ႏိုင္ငံေရး အေျပာင္းအလဲ ျဖစ္လာေသာအခ်ိန္တြင္ မိမိႏိုင္ငံ. အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို

ထိန္းသိမ္း ကာကြယ္ရန္အလို႔ငွာ လြတ္လပ္ေရးကို ေၾကျငာခဲ့သည္၊ သို႔ေသာ္အိႏၵိယက

နာဂႏိုင္ငံ၏ လြတ္လပ္ေရးကို အသိအမွတ္မျပဳဘဲ က်ဴးေက်ာ္ဝင္ ေရာက္လာခဲ့သျဖင့္ ၁၉၅၄-ခုႏွစ္မွစၿပီး ႏွစ္ႏုိင္ငံၾကား စစ္ျဖစ္လာခဲ့သည္၊ ထို႔ ေ႔ကာင့္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားသည္ က်ဴးေက်ာ္

ေရးစစ္ကို တိုက္ထုတ္ရန္ ယေန႔အထိ တိုက္ပြဲဝင္လ်က္ရွိသည္၊ ထို႔ျပင္ အျခားေသာ မြန္ဂိုမ်ိဳး

ႏြယ္စုမ်ားသည္လည္း မိမိလူမ်ိဳးမ်ား အဖိႏွိပ္ခံဘဝမွ လႊတ္ေျမွာက္ေရးအတြက္ တိုက္ပြဲဝင္

ေနၾကသည္။(နာဂ အမ်ိဳးသားေရးႏွင့္ေဖာက္ျပန္မႈစာအုပ္မွတင္ျပလိုက္တာပါ)

ျမန္မာ – အိႏိၵယ နယ္စပ္ တြင္ ႏုိင္ငံတကာ ကုန္သြယ္မႈ ဗဟုိ ဌာနႀကီး တစ္ခု ယခု ႏွစ္ကုန္ အၿပီး ဖြင္႕လွစ္ ရန္ ေမွ်ာ္မွန္း

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Tue, 18 Sep 2012 07:41:00 +0000

ျမန္မာ – အိႏိၵယ နယ္စပ္ ေဒသ စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳး တုိးတက္မႈ အတြက္ ႏုိင္ငံတကာ ကုန္သြယ္မႈ ဗဟုိ ဌာနႀကီး (ITC) တစ္ခုကုိ ယခ ုႏွစ္ကုန္တြင္ အၿပီး ဖြင့္လွစ္ရန္ အိႏိၵယ အစုိးရက ေမွ်ာ္မွန္း ထားသည္။
အဆုိပါ အစီအစဥ္ အရ ITC ဖြင့္လွစ္မည့္ ေနရာသည္ ၀ါဇီဟုိမွ အဗန္ကူသုိ႔ ကီလိုမီတာ ၇၀ အကြာ တြင္ တည္ရွိၿပီး ထုိေနရာ သို႔ ေျခာက္ ကီလုိမီတာ အရွည္ရွိ လမ္းတစ္ခု သြယ္တန္းရန္ သာ လိုအပ္ေၾကာင္း၊ ထုိ လမ္းေဖာက္ လုပ္ေရးတြင္ ပထ၀ီ အေနအထားအရ အခက္အခဲ အခ်ဳိ႕ ရွိေနေသာ္ လည္း စီမံကိန္း ပထမ ေျခ လွမ္း အျဖစ္ ITC လ်ာထား ေျမေနရာ တြင္ ရဟတ္ယာဥ္ ကြင္းတစ္ခု ေဆာက္ လုပ္ရန္ စတင္ သတ္မွတ္ ေနၿပီျဖစ္ ေၾကာင္း၊ ITC အတြက္ လ်ာထားေျမ သည္ ဧက ၁,၀၀၀ ထက္ မနည္းရန္ သတ္မွတ္ ထားေၾကာင္း၊ ေစ်းကြက္ ျမႇင့္တင္ေရး ေနရာ မ်ားကုိလည္း အဗန္ ကူရြာသားမ်ားက
တည္ေဆာက္ၿပီး ျဖစ္ေၾကာင္း၊ ITC တည္ေဆာက္ရန္ တင္ျပ ထားသည့္ ေျမေနရာ သုိ႔ ေဖေဖာ္၀ါရီ ၂၁ ရက္တြင္ ကြၽမ္းက်င္ ပညာရပ္ မ်ား ေလ့လာ ခဲ့စဥ္က ႏွစ္လ၊ သံုးလ အတြင္း ရဟတ္ယာဥ္ ကြင္း တစ္ခု ေဆာက္လုပ္ လိုေၾကာင္း ထုတ္ ေဖာ္ ေျပာၾကား ခဲ့သည္။
ITC ေၾကာင့္ နာဂေျမတြင္ ဒီမာပူသည္ လည္းေကာင္း၊ ျမန္မာ ႏုိင္ငံ တြင္ ေလရွီး သည္ လည္းေကာင္း ကုန္သြယ္မႈ ဗဟုိခ်က္ ျဖစ္လာမည္ျဖစ္ ေၾကာင္း၊ ITC တည္ေဆာက္မႈ ၿပီးဆံုး ပါက လူငယ္မ်ား အတြက္ ကုန္သြယ္ မႈ ျပဳလုပ္ရန္ အႀကီးအက်ယ္ လမ္းပြင့္ လာမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း၊ အေျခခံ အ ေဆာက္ အအံု တုိးတက္ေရး အတြက္ လုပ္ေဆာင္ ၾကမည့္ ကန္ထ႐ုိက္မ်ား၊ ဌာနဆုိင္ရာ မ်ားအား ယခု အစီအစဥ္ သည္ နာဂ မ်ား၏ အနာဂတ္ ေကာင္း စားေရးကုိ ရည္ရြယ္ ေၾကာင္း၊ ျမန္မာ ႏုိင္ငံမွ ITC တည္ေဆာက္မည့္ ေနရာ အထိ ၁၂ ကီလိုမီတာ သာေ၀းကြာ ေၾကာင္း၊ ITC တည္ေထာင္ျခင္း သည္ ျမန္မာ – အိႏိၵယ ႏွစ္ႏုိင္ငံ ကုန္သြယ္ မႈပမာဏ ကုိ ျမႇင့္တက္ ေနမည္ျဖစ္ ေၾကာင္း သိရသည္။
အဆုိပါ ITC တည္ေထာင္ၿပီးစီး ပါက ျမန္မာႏုိင္ငံ မွ အိႏိၵယ သို႔ လယ္ ယာထြက္ ကုန္မ်ား၊ သစ္ အမ်ဳိးမ်ဳိး၊ ေက်ာက္မ်က္ ရတနာႏွင့္ တုိင္းရင္း ေဆးမ်ား တင္ပို႔ မည္ျဖစ္ၿပီး အိႏိၵယ ႏုိင္ငံမွ ျမန္မာ ႏုိင္ငံ သုိ႔ ေက်ာက္မီး ေသြး၊ ဓာတ္ေျမၾသဇာ၊ လက္ဖက္ ေျခာက္၊ သစ္အေခ်ာ ထည္၊ လွ်ပ္စစ္ ပစၥည္း မ်ား၊ အ၀တ္အထည္ မ်ား၊ ဘိလပ္ ေျမ၊ သဲႏွင့္ သံမဏိ ထြက္ ကုန္၊ ေဆး၀ါးႏွင့္ အစားအေသာက္ မ်ား တင္ပို႔ ႏုိင္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း သိ ရသည္။
မိုးသက္ကို

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Mon, 17 Sep 2012 02:52:00 +0000

အံ့ဩဖြယ္ရာ နိမိတ္လကၡဏာ

အင္ဒို-နာဂ ျငိမ္းခ်မ္းေရး ေက်ာက္တိုင္ကို ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလတြင္ ဓါတ္ပံုရိုက္ရာ ခရစ္ေတာ္ထိုင္ေနသည့္ပံုအျဖစ္ ေပၚခဲ့ေသာပံု..

အေျပာင္းအလဲေတြ ျငိမ္းျငိမ္းခ်မ္းခ်မ္း

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 16:37:00 +0000

2012-04-10(လြတ္လပ္တဲ့ အာရွအသံ)

ျမန္မာႏိုင္ငံက အေျပာင္းအလဲေတြကို ျငိမ္းျငိမ္းခ်မ္းခ်မ္း ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ကူကီးအမ်ိဳးသမီး လူ႕အခြင့္အေရးအဖြဲ႕နဲ႔ ကူကီးေက်ာင္းသားမ်ား ဒီမိုကရက္တစ္တပ္ဦးတို႔က ဒီကေန႔ ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္လိုက္ပါတယ္။

ျပီးခဲ့တဲ့မတ္လ ၁၄ ရက္ေန႔က ခ်င္းတြင္းျမစ္ကို ျဖတ္ေဆာက္မဲ့ ထမံသီေရကာတာ တည္ေဆာက္မဲ့ေနရာအနီးမွာ ဘာသာေပါင္းစံု ဆုေတာင္းပြဲတရပ္ ျပဳလုပ္ခဲ့ျပီးတဲ့ေနာက္ ၂ ရက္အၾကာ မတ္လ ၁၆ ရက္ေန႔မွာ ဟုမၼလင္းျမိဳ႕နယ္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးနဲ႔အဖြဲ႔က ေဒသခံရြာသားေတြကို ေခၚယူသြားတယ္လို႔ သိရပါတယ္။
ျဖစ္ပံုကို ကူကီးအမ်ိဳးသမီး လူ႕အခြင့္အေရးအဖြဲ႕က မငါငိုင္းက အခုလိုေျပာပါတယ္။

" အဲဒီမွာ စစ္သားေတြလည္းပါတယ္တဲ့။ လူေတြကိုေခၚသြားျပီးေတာ့ ဘာျဖစ္လို႔ ဆုေတာင္းပြဲလုပ္ရသလဲ။ ဘယ္သူက ဦးေဆာင္သလဲဆိုျပီး ဦးေဆာင္တဲ့လူေတြရဲ႕ နာမည္စာရင္းေတြ ယူသြားတယ္။ အထူးသျဖင့္ ရြာခံလူေတြနဲ႔ ေခါင္းေဆာင္တခ်ဳိ႕ရယ္၊ ျပီးေတာ့ ရွမ္း ဗုဒၶဘာသာထဲက တခ်ိဳ႕ကိုရုိက္တယ္"
ဒီျဖစ္ရပ္နဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ကူကီးအမ်ိဳးသမီး လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႕နဲ႔ ကူကီးေက်ာင္းသားမ်ား ဒီမိုကရက္တစ္တပ္ဦးတို႔က အျပင္းအထန္ ကန္႔ကြက္ေၾကာင္း၊ အေျပာင္းအလဲေတြ လုပ္ေနပါတယ္ဆိုတဲ့ ျမန္မာျပည္မွာ အေျပာင္းအလဲေတြကို ျငိမ္းျငိမ္းခ်မ္းခ်မ္းနဲ႔ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ လိုအပ္ေၾကာင္း အစိုးရကို ကန္႔ကြက္လိုက္သလို ထမံသီေရကာတာ ေဆာက္လုပ္ေရး ေဆာင္ရြက္မဲ့ အိႏၵိယအစိုးရနဲ႔ NHPC ကုမၸဏီီ တို႔ကိုလည္း လုပ္ငန္းေတြရပ္ဖို႔ ေတာင္းဆိုလိုက္ပါတယ္။

ခ်င္းတြင္းျမစ္ လြတ္လပ္စြာ စီးဆင္းဖို႔

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 16:32:00 +0000

ေနမ်ဳိး | ၾကာသပေတးေန႔၊ မတ္လ ၁၅ ရက္ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ၁၆ နာရီ ၄၇ မိနစ္

ခ်င္းမိုင္ (မဇၩိမ) ။ ။ ေဒသခံမ်ား၏ စားဝတ္ေနေရးကို ေျဖရွင္းေပးေနသည္ဟုဆိုကာ ခ်င္းတြင္းျမစ္ လြတ္လပ္စြာ စီးဆင္းႏိုင္ေရး ထိုျမစ္ေပၚတြင္ တည္ေဆာက္မည့္ ထမံသီဆည္ တည္ေဆာက္မႈကို ရပ္ဆိုင္းေပးရန္ ေဒသခံတို႔က ဗုဒၶဟူးေန႔တြင္ ဆုေတာင္းပြဲျပဳလုပ္၍ ေတာင္းဆိုလိုက္ၾကသည္။

ဆုေတာင္းပြဲကို စစ္ကိုင္းတိုင္း ဟုမၼလင္းၿမိဳ႕နယ္ရွိ ေလေဝယံရြာတြင္ က်င္းပျခင္းျဖစ္ၿပီး ဗုဒၶဘာသာႏွင့္ ခရစ္ယာန္ ဘာသာဝင္ ေဒသခံ ကူကီးလူမ်ဳိးမ်ားႏွင့္ ရွမ္းလူမ်ဳိးမ်ား ၁၅ဝ ခန္႔ စုေဝးတက္ေရာက္ခဲ့ၾကသည္။

အဆိုပါ ဆုေတာင္းပြဲကို ဦးေဆာင္ျပဳလုပ္သူ ကူကီးတိုင္းရင္းသူ မဘြဲ႔ႏူးက "သမၼတႀကီးသာ ျပည္သူလူထုေတြကို ခ်စ္တယ္ဆိုလို႔ရွိရင္ ဒီခ်င္းတြင္းျမစ္ႀကီးဟာ၊ ျမစ္႐ုိးတေလွ်ာက္မွာေနတဲ့ ျပည္သူေတြရဲ႕ စားဝတ္ေနေရး၊ လမ္းပန္း ဆက္သြယ္ေရးကိုေျဖရွင္း ေပးေနတာေၾကာင့္ ခ်င္းတြင္းျမစ္ကို ခန္းေျခာက္ ေအာင္မလုပ္ပါနဲ႔ ခ်င္းတြင္းျမစ္ကို ထာဝစဥ္ လြတ္လပ္စြာ စီးဆင္းပါေစ၊ ထမံသီေရကာတာ စီမံကိန္းကိုရပ္တန္႔ေပးဖို႔ က်ေနာ္၊ က်မတို႔က ေတာင္းဆိုပါတယ္။" ဟု မဇၩိမကို ေျပာသည္။

၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္အတြင္း စတင္ခဲ့သည့္ စစ္ကိုင္းတိုင္း ဟုမၼလင္းၿမိဳ႕နယ္ အတြင္းရွိ ထမံသီဆည္ တည္ေဆာက္
ေရး လုပ္ငန္းမ်ား ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္မည္ဆိုပါက ေဒသအတြင္းရွိ ေက်းရြာ ၅၂ ရြာမွ ေဒသခံ ၄၅,၀၀၀ ခန္႔
ေျပာင္းေရႊ႕ေပးရန္ ရွိေနသည္ဟုလည္း ကူကီးအမ်ိဳးသမီးမ်ားဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး အစည္းအ႐ံုး (KWHRO)မွ ျပဳစု သည့္ “ခ်င္းတြင္းျမစ္ အေပၚ ဆည္ေဆာက္လုပ္မႈရပ္တန္႔ပါ” စာတမ္းတြင္ ေဖၚျပထားသည္။

၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္အတြင္း ေလေဝယံေက်းရြာႏွင့္ တဇံုးေက်းရြာတို႔မွ ေဒသခံ ၂,၄ဝဝ ေက်ာ္ ေျပာင္းေရႊ႕ေပးခဲ့ရၿပီး ေလ်ာ္ေၾကး
ေငြ က်ပ္ ၅,ဝဝဝ ေထာင္ ေက်ာ္သာရခဲ့သည္ဟု KWHRO မွေခါင္းေဆာင္တဦးျဖစ္သည့္ မငိုင္ငိုင္းက မဇၩိမကို
ေျပာသည္။ အဆိုပါကိစၥအပါအဝင္ ထမံသီ စီမံကိန္းရပ္ဆိုင္းရန္ ေဒသခံျပည္သူမ်ား ပါဝင္ေရး ထိုးထားသည့္ ့လက္မွတ္မ်ားအား သမၼတထံ ေပးပို႔ေတာင္းဆိုသြားမည္ဟု ကူကီးအမ်ိဳးသမီးအဖြဲ႔ (KWHRO) ကဆိုသည္။

ထမံသီ ဆည္ေဆာက္လုပ္ေရး စီမံကိန္းကို ျမန္မာစစ္အစိုးရႏွင့္ အိႏၵိယႏိုင္ငံ အမ်ဳိးသား ေရအားလွ်ပ္စစ္ ထုတ္လုပ္ေရး
ေကာ္ပိုေရးရွင္း India’s National Hydroelectric Power Corporation (NHPC) တို႔ ၂ဝဝ၄ ခုႏွစ္အတြင္း နားလည္မႈ စာခၽြန္လႊာလက္မွတ္ထိုး၍ တည္ေဆာက္ရန္ သေဘာတူညီခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္သည္။

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 16:24:00 +0000

အေနာက္နာဂ ဥကၠဌ Issac ႏွင့္ ထိုင္း စစ္သား

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 16:01:00 +0000

Issac and Muivvah(IM) Photos
အေနာက္ နာဂ ဥကၠဌ ႏွင့္အတြင္းေရးမွဴး

Muivvah(IM) photos
အတြင္းေရးမွဴး

အေရွ႕အေနာက္မကြဲခင္က ဓါတ္ပံု

အမ်ိဳးသားေန႔ NSCNK အေရွ႕နာဂ

SS Khaplang ႏွင့္ သူ႔အဖြဲ႔
NSCN(K) သမၼတ

နာဂ ျငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ေမွ်ာ္လင့္လ်က္

အေရွ႕နာဂ ႏွင့္ အေနာက္နာဂ ျငိမ္းခ်မ္းေရး လက္မွတ္ ဇယား

အေရွ႕နာဂ သမၼတ ႏွင့္ ကာကြယ္ေရး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ခူးလီ

ကၽြန္ေတာ္တို႔ နာဂေတာင္တန္းရဲ႕ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး အေျခအေန..

Issac and Muivvah(IM) နာဂ ေခတ္ေပၚ၀တ္စံု

KWHRO: ထမံသီေရကာတာစီမံကိန္းရပ္ဖို႔

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 15:01:00 +0000

Unknown Thursday, 22 December 2011

By featured, ဇာနည္မာန္ on December 8, 2011 6:12 pm in သတင္း
(ဧရာဝတီသတင္း)
ခ်င္းတြင္းျမစ္တြင္ အိႏၵိယႏွင့္ ျမန္မာ ပူးေပါင္း ေဆာက္လုပ္ေနသည့္ ထမံသီ ေရကာတာ၊ ေရအားလွ်ပ္စစ္စီမံကိန္းမ်ား ခ်က္ျခင္းရပ္တန္႔ရန္ အိႏၵိယေရာက္ျမန္မာျပည္သားမ်ားက နယူးေဒလီျမိဳ႕တြင္ ယေန႔ ဆႏၵျပ ေတာင္းဆိုၾကသည္။
ခ်င္းတြင္းျမစ္စီမံကိန္းမ်ားကုိ ကန္႔ကြက္ဆႏၵျပေနေသာ နယူးေဒလီျမိဳ႕ေရာက္ ျမန္မာျပည္သားမ်ား - ခ်င္းတြင္းျမစ္ သဘာ၀၀န္းက်င္ ပ်က္စီးမႈ၊ ေဒသခံတို႔ ေရႊ႕ေျပာင္းခံရမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚရသည့္ ထုိစီမံကိန္းမ်ားမွ ထြက္လာမည့္ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားကုိ ေဒသခံမ်ား သံုးစြဲရမည္မဟုတ္ဟု ဆႏၵျပသူမ်ားက ဆိုသည္။
“စီမံကိန္းေနရာဟာလည္း ငလ်င္ေၾကာမွာ ရွိေနတဲ့ အတြက္ အကယ္လို႔ ေရလႊမ္းမိုးမႈေတြ ျဖစ္မယ္ ဆိုရင္ ေအာက္ပိုင္းက ျပည္သူလူထုေပါင္း ေလးေသာင္းေက်ာ္ ဒုကၡေရာက္မွာ ျဖစ္လို႔ ဆက္မလုပ္ဖို႔ ေတာင္းဆိုလိုပါတယ္” ဟု ကူကီး အမ်ဳိးသမီးမ်ား ဆိုင္ ရာ လူ႔အခြင့္ေရး အစည္းအရုံး (KWHRO) အေထြေထြ အတြင္းေရးမွဴး မငါန္ငိုင္းက ေျပာသည္။

ဧရာ၀တီျမစ္ဆံုစီမံကိန္းကို ျပည္သူမ်ား၏ ေတာင္းဆိုမႈေၾကာင့္ ရပ္ဆိုင္းသက့ဲသုိ႔ ခ်င္းတြင္းျမစ္ရိွ ထမံသီစီမံကိန္း၏ အက်ိဳးဆက္မ်ားကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားေပးရန္ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ကို ေတာင္းဆိုလိုေၾကာင္း ဆႏၵျပသူမ်ားက ေျပာသည္။

KWHRO ႏွင့္ ျမန္မာျမစ္ေခ်ာင္းမ်ား ေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႔တို႔ ယေန႔ ထုတ္ျပန္သည့္ ထမံသီ သုေတသန စာေစာင္တြင္ စီမံကိန္းေၾကာင့္ ေဒသခံတုိ႔၏ စား၀တ္ေနေရး က်ပ္တည္းမႈ၊ က်န္းမာေရးခ်ိဳ႕ယြင္းမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚခ့ဲရသည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။

၂၀၀၇ ခုႏွစ္က စီမံကိန္းေျမေနရာ ရွင္းလင္းရာတြင္ လယ္ယာေျမမ်ား ဆံုးရွံဳးရသည့္ လယ္ဗြန္ဂ်န္၊ တဇုန္းရြာသားတုိ႔သည္ တအိမ္ေထာင္လွ်င္ ေလ်ာ္ေၾကးေငြ က်ပ္ ငါးေထာင္သာ ရရိွခ့ဲသည္ဟု ေထာက္ျပထားသည္။

လူဦးေရ ၃၀၀၀ နီးပါး လယ္ယာေျမမဲ့ ျဖစ္ခဲ့ရသည္ဟု ဆုိသည္။

“အဓမၼ ေရႊ႕ေျပာင္းခံရတဲ့ ရြာသားေတြကို ေနရာျပန္ေပးဖို႔၊ သင့္ေတာ္တဲ့ ေလ်ာ္ေၾကး ျပန္ေပးဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒီစီမံကိန္းေၾကာင့္ ရမယ့္ အက်ိဳးအျမတ္ကို ေဒသခံေတြက ခံစားခြင့္ မရွိတဲ့အတြက္ ခ်က္ျခင္း ရပ္ေပးပါလို႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။ မဟုတ္ရင္ေတာ့ ျပည္သူေတြရဲ႕ ဆန္႔က်င္ တုန္႔ျပန္မႈေတြက ပိုၾကီးလာလိမ့္မယ္” ဟု KWHRO အေထြေထြ အတြင္းေရးမွဴးက ေျပာသည္။

၂၀၀၄ ခုႏွစ္တြင္ အိႏၵိယ ႏွင့္ ျမန္မာအစိုးရတို႔ လက္မွတ္ထုိးခ့ဲသည့္ ထမံသီစီမံကိန္းကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရး နားလည္မႈစာခၽြန္လႊာအရ စီမံကိန္းအျပီး ထြက္ရွိလာမည့္ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားထဲမွ ၈၀ ရာခိုင္ႏႈန္းကို အိႏၵိယသို႔ တင္ပို႔မည္ျဖစ္သည္။

ရွားပါးသစ္ပင္၊ သတၱ၀ါမ်ိဳးစိတ္မ်ား ကြယ္ေပ်ာက္ျခင္း၊ ခ်င္းတြင္းျမစ္တေလွ်ာက္ ေရလႊမ္းျခင္း အပါအ၀င္ စီမံကိန္းေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာမည့္ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ဆုိင္ရာ ဆိုးက်ိဳးမ်ား အေၾကာင္းကုိ ရန္ကုန္ျမိဳ႕ အေျခစုိက္ အဖဲြ႔အစည္း တခုျဖစ္သည့္ Biodiversity and Nature Conservation Association က ၂၀၀၆ ခုႏွစ္တြင္ စာတမ္းမ်ား ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္လည္း ၂၀၀၈ ခုႏွစ္တြင္ ႏွစ္ႏုိင္ငံ စာခ်ဳပ္သစ္မ်ား ထပ္မံ ခ်ဳပ္ဆို၍ စီမံကိန္းေျမေနရာ ရွင္းလင္းျခင္း၊ စီမံကိန္း၀န္ထမ္း အေဆာက္အအုံမ်ား ေဆာက္လုပ္ျခင္းတုိ႔ ဆက္တိုက္ ေပၚေပါက္လာသည္ဟု လုပ္ေဆာင္ေနခဲ့သည္ဟု KWHRO က ဆိုသည္။

ေအာက္တိုဘာလအတြင္းက ဦးသိန္းစိန္ အိႏၵိယသုိ႔ သြားေရာက္စဥ္ ထမံသီစီမံကိန္းအတြက္ တြက္ခ်က္ ေလ့လာ လုပ္ေဆာင္ေနမႈမ်ားကို အားရ ေက်နပ္မႈရွိေၾကာင္း၊ ၆ လအတြင္း ေဆာက္လုပ္ေရး လုပ္ငန္းမ်ား စတင္ႏိုင္ရန္ ၾကိဳးစားသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ႏွစ္ႏုိင္ငံအစိုးရက သေဘာတူညီမႈ ရခဲ့ၾကသည္။

စစ္အစိုးရ ေၾကညာခ်က္ နာဂ NLD ကန္႔ကြက္

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 14:37:00 +0000

Tuesday, 24 August 2010 17:48(ဧရာ၀တီ)

စစ္အစိုးရ ထုတ္ျပန္ ေၾကညာခဲ့ေသာ စစ္ကိုင္းတိုင္းရွိ ၿမိဳ႕နယ္ ၃ ၿမိဳ႕နယ္ကို နာဂေဒသ ကိုယ္ပိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ ေဒသ သတ္မွတ္ျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ နာဂအမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (NLD) က ကန္႔ကြက္ လိုက္သည္ဟု သိရသည္။

စစ္ကိုင္းတိုင္းအတြင္းရွိ ေလရွီးၿမိဳ႕နယ္၊ လဟယ္ၿမိဳ႕နယ္ႏွင့္ နန္းယြန္းၿမိဳ႕နယ္တို႔ကို နာဂကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ ေဒသအျဖစ္ သတ္မွတ္ရာတြင္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ား ေရြးခ်ယ္ထားသည့္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားႏွင့္ ေဆြးေႏြးညိႇႏႈိင္းျခင္းမရွိဘဲ စစ္အစိုးရ လက္ေအာက္တြင္ အကန္႔အသတ္ျဖင့္သာ ေနထိုင္ရမည္ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ကန္႔ကြက္ရျခင္းျဖစ္သည္ဟု နာဂအမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ဥကၠ႒ ဦးေစာဆ က ဆိုသည္။

“သူတို႔ခြဲတာမွာ နာဂအမ်ားစုရွိတဲ့ နယ္ေျမေတြလည္း မပါဘူး။ သူတို႔ သတ္မွတ္တဲ့ေနရာေတြက နာဂ တိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕ ၾသဇာသက္ေရာက္မႈ ဘာမွမရွိတဲ့ေနရာေတြ။ ဒီကိစၥမွာလည္း နာဂတိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြက ဘာမွ မသိၾကရဘူး။ ကုိယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ ရတယ္လို႔ ေျပာေပမယ့္ တကယ္တမ္းက်ရင္ ဘာမွ ထူးျခားမႈမရွိႏိုင္ဘူး” ဟု ဦးေစာဆက ေျပာသည္။

စစ္အစိုးရက နာဂ အပါအ၀င္၊ ၀၊ ကိုးကန္႔၊ ပအို႔၀္ႏွင့္ ပေလာင္ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ တိုင္း၊ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရေဒသ မ်ားႏွင့္ ႐ံုးစိုက္ရာျမိဳ႕မ်ား သတ္မွတ္ျခင္းကို ၾသဂုတ္ ၂၀ ရက္ေန႔က ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ယခုကဲ့သို႔ သတ္မွတ္ေပးျခင္းသည္ တိုင္းရင္းသားမ်ားက ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ ေဒသမ်ား ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကသည္ကို စစ္အစိုးရအေနျဖင့္ လိုက္ေလ်ာသည္ဟု ထင္မွတ္စရာ ရွိေသာ္လည္း လက္ေတြ႔တြင္မူ အေပၚယံ ဟန္ျပမွ်သာ ျဖစ္သည္ဟု ဦးေစာဆ က ဆိုသည္။

သူက “သူတို႔ေပးတဲ့ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ဆိုတာက စစ္အစိုးရရဲ႕ ဗဟိုအဖြဲ႔ကေန လူေတြေရြးျပီး အုပ္ခ်ဳပ္ဖို႔ ခန္႔ထားတာ။ က်ေနာ္တို႔ တိုင္းရင္းသားေတြ ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကတဲ့ ဖယ္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုကို လုပ္ေပးလိုက္တာ မဟုတ္ဘူး။ ကိုယ့္တိုင္းရင္းသား ထဲက သေဘာတူညီမႈနဲ႔ ေရြးထားတဲ့သူ တေယာက္မွ မပါဘူး။ ေနာက္ နာဂ နယ္ေျမက သမိုင္း၀င္ နယ္နိမိတ္ ရွိျပီးသား။ ဒီျမိဳ႕နယ္ ၃ ခုတည္း ရွိတာ မဟုတ္ဘူး” ဟု ေျပာသည္။

နာဂတိုင္းရင္းသား အမ်ားစုေနထိုင္ၾကသည့္ ေဒသမ်ားမွာ စစ္ကိုင္းတိုင္း ေျမာက္ပိုင္းရွိ တမူး၊ ေမာ္လိုက္၊ ေဖာင္းျပင္၊ ဟုမၼလင္း၊ ေလရွီး၊ လဟယ္၊ ခႏၲီး၊ နန္းယြန္းႏွင့္ တႏိုင္းျမိဳ႕နယ္တို႔ ျဖစ္သည္။

နာဂေတာင္တန္းေဒသသည္ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး ခက္ခဲသျဖင့္ စီးပြားေရး၊ ပညာေရး၊ လူမႈေရး ဖြံ႔ျဖိဳးတိုးတက္မႈ ေႏွာင့္ေႏွးလွ်က္ရွိရာ အိမ္နီးခ်င္း အိႏၵိယႏိုင္ငံသို႔ ပညာသင္ရန္ႏွင့္ အလုပ္လုပ္ကိုင္ရန္ ေရႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္ၾကေသာ နာဂ တိုင္းရင္းသားမ်ားလည္း ရွိေနသည္။

ထိုသို႔ ေရာက္ရွိေနေသာ နာဂ မ်ားကို ျမန္မာအာဏာပိုင္မ်ားက လာမည့္ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ျပန္လာ၍ မဲေပးရမည္ဟု ဖိအားေပး ေျပာဆိုျခင္းမ်ား ျပဳေနေၾကာင္း သိရသည္။

ေလရွီးေဒသမွ အိႏၵိယသို႔ ပညာသင္လာသည့္ နာဂအမ်ိဳးသားတဦးက “အိမ္ကိုလာျပီး က်ေနာ့္ကို ျပန္လာမဲေပးရမယ္ဆိုၿပီး အေမ့ကို ေျပာတယ္တဲ့။ မျပန္ရင္ အိမ္ကို လယ္ကုိသိမ္းမယ္ေျပာတယ္။ က်ေနာ္က ဒီမွာ ေက်ာင္းတက္ေနတာဆိုေတာ့ ဘယ္လိုျပန္ရမလဲေနာ္။ မျပန္ရင္လည္း အိမ္၊ လယ္ သိမ္းမွာစိုးတာေပါ့။ မဲကေတာ့ မေပးခ်င္ပါဘူး။ က်ေနာ္တို႔အတြက္ ဘာမွ အက်ိဳးမရွိဘူးေလ” ဟု ေျပာျပသည္။

ထိုသို႔ ျခိမ္းေျခာက္ေခၚယူမႈမ်ားေၾကာင့္ ေနရပ္သို႔ ေခတၱ ျပန္လိုသူ နာဂတိုင္းရင္းသားမ်ားလည္း ရွိေနၿပီး ၿခိမ္းေျခာက္မႈမ်ားမွာ ေရြးေကာက္ပြဲကာလအတြင္း ယာယီသာျဖစ္၍ တစံုတရာ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ မရွိႏိုင္ဟု ထင္ျမင္သံုးသပ္ သူမ်ားလည္း ရွိေၾကာင္း သူက ဆိုသည္။

စစ္အစိုးရက လာမည့္ ႏို၀င္ဘာ ၇ ရက္ေန႔တြင္ ေရြးေကာက္ပြဲျပဳလုပ္ရန္ တရား၀င္ေၾကညာထားသည္။

ဦးေစာဆ က “စစ္အစိုးရ က်င္းပမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲဟာ ျပည္သူရဲ႕ဆႏၵလည္း ဘာမွမပါဘူး။ ျပည္သူေတြကို အမွန္တကယ္ ကိုယ္စားျပဳတဲ့သူေတြလည္း မပါဘူး။ တဖက္သတ္က်တဲ့အျပင္ စစ္အစိုးရက ျပည္သူေတြကုိ ျခိမ္းေျခာက္တာေတြလုပ္ျပီး သူ႔ရဲ႕ ႀကံ႕ဖြံ႔ပါတီကိုပဲ အႏိုင္ရေအာင္ လုပ္ထားတာျဖစ္လို႔ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္က ဆန္႔က်င္တာကို က်ေနာ္တို႔က ေထာက္ခံတယ္။ ျပည္သူအားလံုးကလည္း ၀ိုင္းဆန္႔က်င္ၾကဖို႔ လိုတယ္” ဟု ေျပာသည္။

နာဂ ႏွစ္သစ္ကူးပဲြေတာ္သည္ နအဖ အက်ဳိးအတြက္သာျဖစ္ဟု NNDO ေျပာၾကား

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 14:14:00 +0000

ေသာၾကာေန႔၊ ဇန္နဝါရီလ ၁၁ ရက္ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ၀၂ နာရီ ၄၇ မိနစ္(မဇၥ်ိမ)

နာဂ အမ်ဳိးသားမ်ား၏ ႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္သည္ နာဂ တိုင္းရင္းသားမ်ား၏ ယဥ္ေက်းမႈကို အစစ္အမွန္ ေဖာ္ထုတ္ေပးႏုိင္မည့္ ပြဲေတာ္မဟုတ္ဘဲ ယဥ္ေက်းမႈကို ဘန္းျပကာ ႏုိင္ငံျခားဝင္ေငြ ရွာေဖြေနသည့္ ပြဲေတာ္သာျဖစ္သည္ဟု နာဂ အမ်ဳိးသား ဒီမိုကရက္တစ္အဖြဲ႔ (NNDO) က ေျပာဆိုလိုက္သည္။
နအဖ စစ္အစိုးရ အစီအစဥ္ျဖင့္ ဇန္နဝါရီလ ၁၅ ရက္ေန႔တြင္ ႏွစ္စဥ္ က်င္းပေလ့ ရွိသည့္ ႏွစ္သစ္ကူး ပြဲေတာ္တြင္ နာဂ ယဥ္ေက်းမႈ ဓေလ့စ႐ိုက္မ်ားကို ႏုိင္ငံျခားသား ဧည့္သည္မ်ားကို ျပသျခင္းျဖင့္ ႏုိင္ငံျခားဝင္ေငြကို ရွာေဖြၿပီး စစ္လက္နက္ ဝယ္ယူေရးတြင္ အသံုးခ်ေနျခင္းေၾကာင့္ ႏုိင္ငံျခားသား ဧည့္သည္မ်ား အေနျဖင့္ ယခုႏွစ္ က်င္းပမည့္ ပြဲေတာ္သုိ႔ လည္ပတ္ျခင္း မျပဳရန္အတြက္ ဂ်ပန္ႏုိင္ငံ အေျခစိုက္ NNDO က ယမန္ေန႔က ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ကာ ေျပာဆိုလိုက္ျခင္း ျဖစ္သည္။

“ဒါက က်ေနာ္တို႔ရဲ့ ယဥ္ေက်းမႈကို ဘန္းျပၿပီး ႏုိင္ငံျခားဝင္ေငြ ရေအာင္ လုပ္ေနမွန္း ထင္ရွားပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔က ႏုိင္ငံျခားသားေတြကို ဒီပြဲေတာ္ကို မလာၾကပါနဲ႔လို႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ကိုယ္တိုင္ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ လုပ္ခြင့္ရတဲ့အခါက်မွ လာေစခ်င္တယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ အခု ဒီပြဲကို လာျခင္းအားျဖင့္ နအဖ အစိုးရကို ပံ့ပိုးေပးေနသလို ျဖစ္ေနလို႔ပါ” ဟု NNDO မွ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဦးေအာင္ဘက ေျပာသည္။
ႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္ကို နာဂ႐ိုးရာ ယဥ္ေက်းမႈ ေကာ္မတီက ၂ဝဝ၃ မတိုင္မီကတည္းက နာဂလူမ်ဳိးႏြယ္ဝင္ မ်ဳိးႏြယ္စုမ်ား စည္းလံုး ညီညြတ္ေရးအတြက္ ၎တို႔ အဓိကေနထိုင္ရာ စစ္ကိုင္းတိုင္း အတြင္းရွိ ခႏၱီး၊ နန္းယြန္း၊ ေလရွီးႏွင့္ လဟယ္ၿမ့ဳိမ်ား၌ တႏွစ္လွ်င္ တၿမ့ဳိက် အလွည့္က်နည္းျဖင့္ ပြဲေတာ္က်င္းပရန္ ဆံုးျဖတ္ကာ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ေသာ္လည္း နအဖ က ခ်ဳပ္ကိုင္လိုက္သည့္ ၂ဝဝ၃ ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္းမွ စတင္ကာ ေလရွီးႏွင့္ လဟယ္ၿမ့ဳိ ၂ ၿမ့ဳိ၌သာ က်င္းပခြင့္ ရလာခဲ့သည္။
နအဖ စစ္အာဏာပိုင္မ်ားက ေဒသခံ နာဂတိုင္းရင္းသား ယဥ္ေက်းမႈ ေကာ္မတီကို လ်စ္လ်ဴ႐ႉၿပီး ပြဲေတာ္က်င္းပခြင့္ ကန္ထ႐ိုက္ကို Diamond Palace ကုမၸဏီသို႔ ၂ဝဝ၃ ခုႏွစ္တြင္ ေပးအပ္ခဲ့သည္ဟု NNDO ေၾကညာခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။
ပြဲေတာ္ က်င္းပရန္အတြက္ မ႑ပ္မ်ား၊ ဆိုင္ခန္းမ်ားႏွင့္ ယာယီ အေဆာက္အဦမ်ား ေဆာက္လုပ္ျခင္းမ်ားတြင္ နာဂရြာမ်ားမွ ရြာသူရြာသားမ်ားကို တလၾကာ ခိုင္းေစခဲ့ၿပီး အခေၾကးေငြေပးျခင္း မရွိဘဲ အဓမၼခိုင္းေစျခင္း၊ ပြဲေတာ္လာ ဧည့္သည္မ်ားအတြက္ ေနရာထိုင္ခင္းအျဖစ္ ေဒသခံမ်ား၏ ေနအိမ္မ်ားကို အာဏာပိုင္မ်ားက အခမဲ့ အသံုးျပဳေစျခင္း စသည္တို႔အျပင္ အဓမၼလုပ္အား ေစခိုင္းမႈမ်ားကိုလည္း က်ဴးလြန္ ခံေနရသည္ဟု ဦးေအာင္ဘက ေျပာသည္။
နအဖ စစ္အစိုးရသည္ နာဂလူမ်ဳိးမ်ား၏ ယဥ္ေက်းမႈကို ျမႇင့္တင္ေပးလိုေသာေၾကာင့္ ႏွစ္သစ္ကူး ပြဲေတာ္မ်ားကို ေမတၱာေစတနာျဖင့္ က်င္းပေပးေနသည္ဟု ဆိုေနေသာ္လည္း ပြဲေတာ္က်င္းပရာ ေဒသ အပါအဝင္ အနီးအနားရွိ ၿမ့ဳိမ်ားတြင္ လူေနမႈစနစ္ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး အစီအစဥ္မ်ား လုပ္ေဆာင္ျခင္း မရွိသျဖင့္ ေဒသခံ တိုင္းရင္းသားမ်ား၏ လူေနမႈစနစ္မွာ အလြန္ နိမ့္က်ေနေၾကာင္း ေဒသတြင္း သတင္းမ်ားက ဆိုသည္။
“ေျပာရမယ္ဆိုရင္ဗ်ာ က်ေနာ္တို႔ ေဒသအတြက္ကေတာ့ ပြဲသိမ္းဖ်ာလိပ္ပဲ။ ပြဲလည္းၿပီးေရာ က်ေနာ္တို႔ ေဒသအတြက္ ဘာက်န္ခဲ့လည္းဆိုရင္ ဘာမွ မက်န္ခဲ့ဘူး။ တကယ္တမ္း လိုအပ္တဲ့ စာသင္ေက်ာင္းတို႔၊ ေဆး႐ံုတို႔ စတဲ့ ေဒသဖြံ႔ၿဖိဳးမႈ တခုမွ အက်ဳိးအျမတ္ဆိုတာ မရဘူး” ဟု ဦးေအာင္ဘက ေျပာသည္။
နာဂလူမ်ဳိးမ်ား၏ ေရွး႐ိုးရာ ယဥ္ေက်းမႈတရပ္အျဖစ္ ဘိုးေဘးဘီဘင္ လက္ထက္မွ ထိန္းသိမ္းလာသည့္ ကခုန္ျခင္း ဓေလ့မွာ လူမ်ဳိးအတြင္း တဦးႏွင့္ တဦး ခ်စ္ၾကည္ရင္းႏွီးမႈကို တည္ေဆာက္ရန္အတြက္ ရည္ရြယ္ခဲ့ၾကေသာ္လည္း ယခု ေနာက္ပိုင္းကာလတြင္ ေဒသအာဏာပိုင္မ်ား၊ ႏုိင္ငံျခားသား ဧည့္သည္မ်ားကို ေဖ်ာ္ေျဖေပးေနရသည့္ ေဖ်ာ္ေျဖေရး အစီအစဥ္တရပ္ အျဖစ္သို႔ ေျပာင္းလဲလာခဲ့သည္။
“ကခုန္တယ္ဆိုတာက တဦးနဲ႔ တဦး ခ်စ္ၾကည္ရင္းႏွီးမႈကို တည္ေဆာက္ဖို႔ပါ။ အခုကေတာ့ Entertainment သေဘာျဖစ္သြားတာ။ အဲဒီဟာက အဆိုးရြားဆံုး ျဖစ္ေနတယ္။ ၾကည့္လိုက္ပါ တီဗီမွာ လာပါလိမ့္မယ္။ အဲဒီမွာ ကျပေနတယ္ဆိုတဲ့ နာဂ တိုင္းရင္းသားေတြမွာ အျပံဳးဆိုတာ မရွိေတာ့ဘူး။ အားလံုးက By Forc နဲ႔ ကခိုင္းခံရတာကိုး” ဟု ဦးေအာင္ဘက ေျပာဆိုသည္။
နအဖ စစ္အစိုးရက နာဂ တိုင္းရင္းသားမ်ား၏ ယဥ္ေက်းမႈ ပြဲေတာ္မ်ားကို ထိန္းခ်ဳပ္ ထားႏုိင္သည့္ ကာလပတ္လံုး နာဂ တိုင္းရင္းသားမ်ားသည္ စစ္ဖိနပ္ေအာက္တြင္ ေရွး႐ိုးရာ ယဥ္ေက်းမႈမ်ားကို စစ္တပ္အက်ဳိးအတြက္ အသံုးခ်ခံရျခင္း၊ ယဥ္ေက်းမႈ အေမြအႏွစ္မ်ားကို ဖ်က္ဆီးခံရျခင္း၊ ေဒသခံမ်ားအေပၚ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈမ်ား ဆက္လက္ က်ဴဳးလြန္ေနဦးမည္ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ယခုလို ဘန္းျပလုပ္စားသည့္ လုပ္ရပ္မ်ားကို ဆန္႔က်င္ျခင္းျဖင့္ နအဖ စစ္အုပ္စုကို ပံ့ပိုးမႈမ်ား မလုပ္ေဆာင္ၾကရန္ NNDO ေၾကညာခ်က္တြင္ ေတာင္းဆိုထားသည္။

ထမံသီေရကာတာစီမံကိန္းရပ္ဖို႔ အိႏၵိယေရာက္ ျမန္္မာမ်ား

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 08:39:00 +0000

Unknown Thursday, 22 December 2011

2011-12-08 (RFA News)

အိႏၵိယအစုိးရနဲ႔ ျမန္မာအစုိးရတုိ႔ ပူးေပါင္းေဆာက္လုပ္မယ့္ ခ်င္းတြင္းျမစ္ အထက္ပုိင္းက ထမံသီေရ ကာတာစီမံကိန္း ရပ္တန္႔ေပးဖုိ႔ နယူးေဒလီၿမိဳ႕မွာ ဒီကေန႔မနက္က ေတာင္းဆုိဆႏၵျပခဲ့ ပါတယ္။

RFA

၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလ ၈ ရက္၊ အိႏၵိယအစုိးရႏွင့္ ျမန္မာအစုိးရတုိ႔ ပူးေပါင္းေဆာက္လုပ္မည့္ ခ်င္းတြင္းျမစ္ အထက္ပုိင္း ထမံသီ ေရကာတာစီမံကိန္း ရပ္တန္႔ေပးဖုိ႔ ဆႏၵျပပြဲကုိ အိႏၵိယႏုိင္ငံ နယူးေဒလီၿမိဳ႕ ဂ်န္တားမန္တား ပန္းျခံအနီးတြင္ က်င္းပေနစဥ္။

ကူကီးအမ်ဳိးသမီးမ်ားနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔အစည္း (ျမန္မာႏုိင္ငံ) KWHRO နဲ႔ ကူကီးေက်ာင္းသား ဒီမုိကရက္တစ္တပ္ဦး KFDF တုိ႔ ဦးေဆာင္ၿပီး နယူးေဒလီၿမိဳ႕ အိႏိၵယပါလီမန္နားက ဂ်န္တားမန္တား ပန္းျခံအနီးမွာ ဒီကေန႔မနက္ ဆႏၵျပ ေတာင္းဆုိတာနဲ႔ ပတ္သတ္ၿပီး KWHRO ဥကၠ႒ မငိုင္ငိုင္းက အာရ္အက္ဖ္ေအကုိ အခုလိုေျပာပါတယ္။ “အိႏၵိယအစုိးရနဲ႔ ျမန္မာအစုိးရကုိ ထမံသီေရကာတာ ေဆာက္လုပ္ေနတာကုိ အျမန္ဆုံး ရပ္တန္႔ေပးဖုိ႔နဲ႔ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပဲ အတင္းအဓမၼ ေျပာင္းေရႊ႕ျခင္းခံရတဲ့ ျပည္သူလူထုေတြကုိ သူတုိ႔ရပ္ေနရပ္ကုိ ျပန္ၿပီေတာ့မွ ပုိ႔ေဆာင္ေပးဖို႔၊ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေပးဖုိ႔နဲ႔ တဆက္တည္းမွာ သင့္တင့္ ေလ်ာက္ပတ္တဲ့ နစ္နာေၾကးေတြကုိ ျပန္ေပးဖုိ႔ အတြက္ ကၽြန္မတုိ႔က ေတာင္းဆုိထားပါတယ္” ယခင္စစ္အစုိးရ လက္ထက္ ၂၀၀၄ ခုက ထမံသီ ဆည္ေဆာက္လုပ္ေရး လုပ္ငန္းေတြကုိ စတင္လုပ္ကုိင္ခဲ့တာ ျဖစ္ၿပီး ၂၀၀၇ ခုႏွစ္မွာ ေခတၱရပ္္ဆုိင္းခဲ့ၿပီး သမၼတဦးသိန္းစိန္ အိႏၵိယခရီးစဥ္ ေနာက္ပုိင္းမွာ ျပန္လည္ လုပ္ကုိင္လာတယ္လုိ႔ မငုိင္ငုိင္းက ေျပာပါတယ္။ “စစ္အစုိးရ လက္ထက္တုန္းကေတာ့ သူတုိ႔ေျမယာေတြ တုိင္းတာတာတုိ႔ ဧရိယာေတြ တုိင္းတာတုိ႔ ေျမႀကီးေတြကုိ စစ္ေဆးတာတုိ႔ လုပ္ခဲ့တယ္။ အဲဒီေနာက္ပုိင္း ၂၀၀၇ မွာရပ္သြားတယ္။ သုံးႏွစ္ေလာက္ ဘာမွမလုပ္ဘဲ နားတယ္။ အခု ၂၀၁၁ မွာေတာ့ သူတုိ႔ ျပန္ၿပီးမွေပါ့ ဒီလုပ္ငန္းကုိ ဆက္လုပ္ဖုိ႔ အတြက္ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂ လ ၃ လေလာက္က လက္ရွိသမၼတ ဦးသိန္းစိန္ လာသြားတယ္ေလ။ ဒမ္ေတြနဲ႔ပတ္သတ္ၿပီး အိႏၵိယနဲ႔ လုပ္ေဆာင္ေနတာေတြကုိ ဆက္လက္လုပ္မယ္ဆုိၿပီး သူတုိ႔ ေျပာခဲ့တာ ရွိတယ္။ ဒီႏွစ္အတြင္းမွာ သူတုိ႔ျပန္လုပ္တယ္၊ တာနယ္ေပါ့၊ ေရလႊဲလမ္းေၾကာင္း တူးေျမာင္း ေဖာက္တယ္။ အဲဒါေတြ အားလုံးကုိ ကၽြန္မတုိ႔က အေထာက္အထားနဲ႔ အကုန္လုံး” အဲဒီဆႏၵျပပြဲမွာပဲ အဂၤလိပ္ ျမန္မာ ကူကီးဘာသာေတြနဲ႔ ေရးသားထားတဲ့ Stop Damming The Chindwin အမည္ရွိ စာအုပ္ဖြင့္ပြဲကုိလည္း တစ္ဆက္တည္း က်င္းပခဲ့ၿပီး ႏုိင္ငံတကာ ေရကာတာ တည္ေဆာက္ေရး ဥပေဒေဒေတြနဲ႔ ကုိက္ညီမႈ မရွိတဲ့အျပင္ ေဒသခံျပည္သူေတြရဲ႕ အသက္အုိးအိမ္၊ လယ္ယာေျမေတြနဲ႔ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ပ်က္စီးဆုံး႐ႈံးမႈေတြကုိလည္း အဲဒီစာအုပ္မွာ ဓာတ္ပုံေတြနဲ႔တကြ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အဲဒီေရကာတာ ေဆာက္လုပ္မယ့္ ေဒသမွာ ကူကီးလူမ်ိဳး တုိင္းရင္းသားေတြ အမ်ားဆုံး ေနထုိင္ၿပီး ေရလႊမ္းမုိးမယ့္ ေျမဧရိယာ ပမာဏမွာ ၁၄၀၀ စတုရန္း ကီလုိမီတာခန္႔ ရွိတယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။ သမၼတဦးသိန္းစိန္ အေနနဲ႔ ျပည္သူလူထု ေလးစားယုံၾကည္ ေစခ်င္တယ္ဆုိရင္ ဧရာဝတီျမစ္ဆုံ စီမံကိန္းလုိပဲ ျပည္သူလူထု အသံကုိ နားေထာင္ၿပီး ထမံသီ ေရကာတာ စီမံကိန္းကုိလည္း ရပ္တန္႔ ေပးသင့္တယ္လုိ႔ သူကပဲ ဆက္ေျပာပါတယ္။ ထမံသီ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းကုိ အိႏိၵယအစိုးရပိုင္ NHPC အမ်ဳိးသား ေရအားလွ်ပ္စစ္ ကုမၼဏီက တာဝန္ယူ ေဆာက္လုပ္ေနၿပီး ယခုႏွစ္ ႏုိဝင္ဘာ ၁၄ ရက္က အိႏိၵယ ျမန္မာ ပူးတြဲ ထုတ္ျပန္တဲ့ခဲ့တဲ့ ေၾကညာခ်က္မွာ ထမံသီ ေရကာတာ ေဆာက္လုပ္ေရး စီမံကိန္းရဲ႕ အေသးစိတ္ အစီရင္ခံစာ ၿပီးစီးသြားေၾကာင္း ပါဝင္ပါတယ္။ ဒီကေန႔ ဆႏၵျပ ေတာင္းဆုိမႈနဲ႔အတူ အိႏၵိယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္နဲ႔ ျပည္ထဲေရး ဝန္ႀကီးဌာနေတြကုိ လိပ္မူကာ သဝဏ္လႊာ အသီးသီး ေပးပုိ႔ခဲ့ၿပီး လူဦးေရ ၂၀၀ နီးပါး ပါဝင္ခ်ီတက္ ဆႏၵျပခဲ့ၾကပါတယ္။

ထမံသီ ေရကာတာစီမံကိန္းအေပၚ ဆႏၵျပခဲ့ၾက

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 08:18:00 +0000

Unknown Thursday, 22 December 2011(BBC News)

ထမံသီ စီမံကိန္းေျကာင့္ ေဒသခံေတြရဲ့ အက်ဳိးစီးပြားကို ထိခိုက္ေစတယ္ဆိုျပီး ကန့္ကြက္ခဲ့ျက

စစ္ကိုင္းတိုင္း ဟုမၼလင္းအထက္ မိုင္ ၃၀ အကြာ ခ်င္းတြင္းျမစ္ေပၚမွာ ျမန္မာ အစိုးရ နဲ့ ထမံသီ ေရကာတာစီမံကိန္းအေပၚ ဆႏၵျပခဲ့ၾက အစိုးရ ပူးေပါင္း တည္ေဆာက္ ေနတဲ့ ထမံသီ ေရကာတာ စီမံကိန္းကို ရပ္တန့္ေပးဖို့ အိႏၵိယနိုင္ငံ ေရာက္ ကူကီး တိုင္းရင္းသားေတြနဲ့ ျမန္မာ့အေရး လုပ္ေဆာင္ေနသူေတြက နယူးေဒလီျမိဳ႕မွာ ျကာသပေတးေန့က ဆႏၵျပခဲ့ျကပါတယ္။

ငါတို့ လူမို်းအတြက္ ေသတဲ့အထိ တိုက္ပဲြ ဝင္သြားမယ္ ဆိုတဲ့ စာတန္းပါ နဖူးစည္း အနီေတြ ေခါင္းမွာပတ္ထားတဲ့ ဆႏၵျပသူ ၇၀ ေက်ာ္က ထမံသီ ေရကာတာ ရပ္ေပးပါ၊ ခ်င္းတြင္းျမစ္ကို ကယ္တင္ပါ ဆိုတဲ့ စာတန္းေတြ ကိုင္ျပီး နယူးေဒလီျမို့လယ္ ပါလီမန္ နားက ဂ်န္တားမန္တား ပန္းျခံေဘးမွာ ဆႏၵျပ ေျကြးေျကာ္ခဲ့ျကပါတယ္။

ဒီစီမံကိန္းေျကာင့္ ေဒသခံ ျပည္သူေတြ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္ ရမယ္ဆိုရင္ ကန့္ကြက္စရာ အေျကာင္း မရိွေျကာင္း၊ ဒါေပမယ့္ အခု ဒီစီမံကိန္းကေန ရလာမယ့္ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား ၈၀ ရာခိုင္နႈန္းကို အိႏၵိယနိုင္ငံကို ေရာင္းမွာ ျဖစ္ျပီး က်န္တဲ့ ၂၀ ရာခိုင္နႈန္းကိုလည္း ျမို့ျကီးေတြကိုပဲ ျဖန့္ေဝ သြားမယ္လို့ သိရတာေျကာင့္ အခုလို ဆႏၵျပရတာ ျဖစ္ေျကာင္း ကူကီး ေက်ာင္းသားမ်ား ဒီမိုကရက္တစ္ တပ္ဦးရဲ့ ေျပာေရး ဆိုခြင့္ ရိွသူ ကိုဆိုင္းငိုင္းက ဘီဘီစီကို ေျပာပါတယ္။

ဒီစီမံကိန္းေျကာင့္ လယ္ဘြန္ဂ်န္လို့ေခၚတဲ့ ကူကီးရြာနဲ့ တဇုန္းလို့ေခၚတဲ့ ရွမ္းဗမာ ရြာမွာ ေနထိုင္ေနသူ ေဒသခံ ၃၀၀၀ နီးပါးေလာက္ကို မိုင္ ၄၀ ေဝးတဲ့ ေရွြျပည္ေအးျမို့သစ္ကို အတင္းေျပာင္းေရႊ႕ခံခဲ့ရေျကာင္းနဲ့ ဒီစီမံကိန္းေျကာင့္ ခႏၱီၿမိဳ႕တၿမိဳ႕လံုးနဲ့ ေနာက္ထပ္ ေက်းရြာ ၅၀ ေလာက္က ေဒသခံ ေလးေသာင္းခဲြေလာက္ ေရလွြမ္းမိုးမႈ ဒဏ္နဲ့ ရင္ဆိုင္ရမယ့္ အေျခအေန ရိွေနေျကာင္း ထမံသီ ေရကာတာ ေဆာ္က္လုပ္ေရး လုပ္ငန္းခြင္ အနီးတဝိုက္က ေဒသခံေတြ ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ ဒုကၡေတြကို ကူကီး အမို်းသမီးမ်ားဆိုင္ရာ လူ့အခြင့္အေရး အစည္းအရံုး အေထြေထြ အတြင္းေရးမႉး မငိုင္ငိုင္းက ေျပာျပပါတယ္။

ထမံသီ ေရကာတာကို ၂၀၀၄ခုနွစ္က အိႏၵိယနဲ့ ျမန္မာ အစိုးရ နွစ္နိုင္ငံ နားလည္မႈ စာခြ်န္လွြာ လက္မွတ္ေရးထိုးျပီး ၂၀၀၇ခုနွစ္မွာ စတင္ အေကာင္အထည္ ေဖၚခဲ့ေပမယ့္ အိႏၵိယ ဘက္က အခက္အခဲ တခို့် ရိွခဲ့တာေျကာင့္ ရပ္နားထားခဲ့ရပါတယ္။

ျပီးခဲ့တဲ့ ေအာက္တိုဘာလက ျမန္မာသမၼတ ဦးသိန္းစိန္ရဲ့ အိႏၵိယ နိုင္ငံ ခရီးစဉ္မွာ ဒီစီမံကိန္း ကို ျပန္အေကာင္အထည္ ေဖၚဖို့ သေဘာတူခဲ့ျပီး အိႏၵိယ အစိုးရပိုင္ ေရအား လွ်ပ္စစ္ ေကာ္ပိုေရးရွင္း NHPC က စီမံကိန္း လုပ္ငန္းခြင္ေတြ ျပန္စတင္ခဲ့ပါတယ္။

ေလရွီး၊ လဟယ္၊ နန္းယြန္းၿမိဳ႕နယ္မ်ားရွိ ျပည္သူ႕ ေဆး႐ုံမ်ားတြင္ ခြဲစိတ္ခန္းသုံး၊ ေဆး႐ုံသုံး ပစၥည္းမ်ား ျဖည္ ့ဆည္းေပးရန္ အစီအစဥ္ ရွိ / မရွိ ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္းသည့္ ေမးခြန္း

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 08:10:00 +0000

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္(သတင္း)
ဥကၠ႒။ ။ လဟယ္မဲဆႏၵနယ္မွ ဦးဆားမူေမးျမန္းဖို႔ျဖစ္ပါတယ္။
ဦးဆားမူ(လဟယ္မဲဆႏၵနယ္)။ ။ ေလးစားအပ္ပါေသာ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ ဥကၠ႒ႀကီးႏွင့္
ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေတာ္ အားလုံး မဂၤလာအေပါင္းႏွင့္ ျပည့္စုံၾကပါေစေၾကာင္း ဆုမြန္ ေကာင္း
ေတာင္းအပ္ပါတယ္ ခင္ဗ်ား။ ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ နာဂကိုယ္ပိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ ေဒသ၊ လဟယ္ မဲဆႏၵနယ္
ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ဦးဆားမူျဖစ္ပါတယ္။ နာဂ ကိုယ္ပိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ ေဒသ ျဖစ္ေသာ ေလရွီး၊

လဟယ္၊ နန္းယြန္းၿမိဳ႕နယ္ ေဆး႐ုံမ်ားႏွင့္ ၿမိဳ႕နယ္ခြဲ တိုက္နယ္ ေဆး႐ုံမ်ားတြင္ လစ္လပ္လ်က္ ရွိေသာ
ဆရာဝန္မ်ား ခန္႔ထားမႈ အေပၚ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံေတာ္ႏွင့္ က်န္းမာေရး ဝန္ႀကီးဌာန၊ ျပည္ေထာင္စု
ဝန္ႀကီးတို႔ကို နာဂျပည္သူမ်ားႏွင့္ အတူ ေက်းဇူးတင္ရွိ ပါေၾကာင္း ေျပာၾကားလို ပါတယ္။ လဟယ္ၿမိဳ႕ေပၚတြင္ ၂၅
ခုတင္ဆံ့ ေဆး႐ုံ ဖြင့္လွစ္ေပးထားၿပီး ဆရာဝန္ တစ္ဦးသာလၽွင္ ခန္႔ထား ေပးလ်က္ရွိပါတယ္။ ဆရာဝန္ႏွင့္
ေဆးဝါးမ်ား၊ ေဆး႐ုံသုံး ပစၥည္း ကရိယာမ်ား မျပည့္စုံသည့္ အတြက္ ေဒသခံ လူနာရွင္မ်ား အခက္အခဲ
ေတြ႕ႀကဳံေနရပါတယ္။ လဟယ္ေဒသမွ ျပည္သူမ်ားအေနျဖင့္ ေဆးစစ္ေဆးျခင္း ျပဳလုပ္ရန္အတြက္ ခႏၲီး၊
မႏၲေလးၿမိဳ႕သို႔ သြားေရာက္ ၾကရပါတယ္။ အလားတူ ေလရွီး ေဒသခံ ျပည္သူမ်ား ကေတာ့ ဟုမၼလင္း၊ မုံ႐ြာသို႔
လည္းေကာင္း၊ နန္းယြန္း ေဒသခံ ျပည္သူမ်ား ကေတာ့ တႏိုင္း၊ ျမစ္ႀကီးနားသို႔ လည္းေကာင္း သြားေရာက္
ေနၾကရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ခရီးသြားလာေရး ႏွင့္ ေငြေၾကး အခက္အခဲမ်ားႏွင္ ့ ေတြ႕ႀကဳံေနၾကရပါတယ္။
ဒီလိုျဖစ္ရ ျခင္းဟာ ဆရာဝန္ႏွင့္ ေဆးဝါး၊ လူနာ၊ စမ္းသပ္ပစၥည္း၊ ဓာတ္မွန္စက္ႏွင့္ ခြဲစိတ္ခန္းသုံး ပစၥည္းမ်ား
ျပည့္စုံစြာ မရွိျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေအာက္ပါ ေမးခြန္းမ်ားကို ေမးျမန္းအပ္ပါတယ္။ နာဂ ကိုယ္ပိုင္
အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ ေဒသ ေလရွီး၊ လဟယ္၊ နန္းယြန္း ၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႕ေဆး႐ုံမ်ားတြင္ လိုအပ္လ်က္ရွိေသာ
က်န္းမာေရး စစ္ေဆးမႈ ကိရိယာမ်ားႏွင့္ ခြဲစိတ္ခန္းသုံး ကိရိယာမ်ား ခြဲေဝခ်ထားေပးရန္ အစီအစဥ္ရွိ၊ မရွိႏွင့္
ရွိပါက မည္သည့္ အခ်ိန္ကာလတြင္ ခြဲေဝခ်ထားေပးမည္ကို သိရွိလိုပါ၍ ေဒသခံ နာဂတိုင္းရင္းသား ျပည္သူ
အားလုံးကိုယ္စား ေလးစားစြာျဖင့္ ေမးျမန္းအပ္ပါတယ္ ခင္ဗ်ား။ အားလုံးကို ေက်းဇူးတင္ရွိပါတယ္။
ဥကၠ႒။ ။ သက္ဆိုင္ရာျပည္ေထာင္စု ဝန္ႀကီးဌာနမွ ျပန္လည္ ေျဖၾကားဖို႔ျဖစ္ပါတယ္။
ေဒါက္တာဝင္းျမင့္ (ဒုတိယဝန္ႀကီး၊ က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာန)။ ။ ေလးစား အပ္ပါေသာ ျပည္သူ႕
လႊတ္ေတာ္ ဥကၠ႒ႀကီးႏွင့္ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေတာ္ႀကီးမ်ား ခင္ဗ်ား။ အားလုံး မဂၤလာပါ။
ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ က်န္းမာေရး ဝန္ႀကီးဌာနမွ ဒုတိယဝန္ႀကီး ေဒါက္တာဝင္းျမင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ စစ္ကိုင္းတိုင္း
ေဒသႀကီး၊ လဟယ္မဲဆႏၵနယ္ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ဦးဆားမူမွ နာဂကိုယ္ပိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရေသာ
ေဒသ ေလရွီး၊ လဟယ္၊ နန္းယြန္း ၿမိဳ႕နယ္မ်ားရွိ ျပည္သူ႕ ေဆး႐ုံမ်ား တြင္ ခြဲစိတ္ခန္းသုံး၊ ေဆး႐ုံသုံး ပစၥည္းမ်ား
ျဖည္ ့ဆည္းေပးရန ္အစီအစဥ္ ရွိ/မရွိ ေမးခြန္းႏွင ့္စပ္လ်ဥ္း ကၽြန္ေတာ္ ေျဖၾကားသြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔
က်န္းမာေရး ဝန္ႀကီးဌာန အေနနဲ႔ ေဆး႐ုံမ်ားတြင္ ေဆး႐ုံသုံး ပစၥည္းမ်ားကို လုပ္ငန္း လိုအပ္ခ်က္ႏွင့္ အညီ
ဦးစားေပး အစီအစဥ္အတိုင္း ႏွစ္စဥ္ရရွိတဲ့ ဘ႑ာေငြေပၚမွာ မူတည္ၿပီးေတာ့ ျဖည့္ဆည္း ေဆာင္႐ြက္
ေပးလ်က္ရွိပါတယ္။ က်န္းမာေရး ဦးစီးဌာန၊ ဗဟိုေဆး သိုေလွာင္ေရးဌာန ကေနၿပီးေတာ့ ေလရွီးၿမိဳ႕နယ္
ေဆး႐ုံအတြက္ ၂၀၀၄-၂၀၀၅ ခုႏွစ္မွာ ဓာတ္မွန္စက္၊ ေမြးခန္းသုံး ပစၥည္းမ်ား ေထာက္ပံ့ေပး ခဲ့သလို အခု၂၀၁၂
ခုႏွစ္၊ ဇြန္လ အတြင္းမွာလည္း ဓာတ္မွန္ စက္တစ္လုံး၊ ခြဲစိတ္ခန္းသုံး မီးစေလာင္း တစ္လုံးတို႔ကို ျဖန္႔ျဖဴးေပးခဲ့ၿပီး
ျဖစ္ပါတယ္။ ထို႔နည္းတူစြာပဲ ေလရွီးၿမိဳ႕နယ္၊ ဆြမၼရာ တိုက္နယ္ ေဆး႐ုံအတြက္ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္၊ ဇြန္လအတြင္း
ေမြးခုတင္ တစ္လုံး၊ ခြဲစိတ္ခန္း ပစၥည္း တစ္စုံတို႔ကို ေထာက္ပံ့ေပးခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ လဟယ္ၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႕
ေဆး႐ုံအတြက္ ၂၀၀၁၊ ၂၀၀၃၊ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္ေတြမွာ ခြဲစိတ္ခန္းသုံး မီးသီး၊ ခၽြဲစုတ္စက္ႏွင့္ မီးစက္ မ်ားကို
ေထာက္ပံ့ ေပးခဲ့သလို နန္းယြန္း ၿမိဳ႕နယ္ အတြက္လည္း ၂၀၀၂၊ ၂၀၀၇၊ ၂၀၁၀၊ ၂၀၁၁ ေတြမွာ ဓာတ္မွန္စက္၊
သြားစိုက္ခုံ၊ ခြဲစိတ္ခန္း သုံးပစၥည္းနဲ႔ ေဆး႐ုံသုံး ပစၥည္းမ်ားကို ေထာက္ပံ့ ေပးခဲ့ၿပီးျဖစ္ပါ တယ္။ နန္းယြန္းၿမိဳ႕နယ္၊
ပန္ေဆာင္ တိုက္နယ္ ေဆး႐ုံအတြက္ ၂၀၀၂ ခုႏွစ္မွာ ေဆး႐ုံး သုံးပစၥည္းမ်ား ျဖစ္တဲ့ လူနာတင္ ေထာ္လီ၊
ေဆးႏွင့္ ပစၥည္းတင္ ေထာ္လီမ်ားကို ေထာက္ပံ့ေပးခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ ယခု ကိုယ္စားလွယ္ေတာ္ႀကီး တင္ျပတဲ့
ေလရွီးၿမိဳ႕နယ္၊ လဟယ္ၿမိဳ႕နယ္၊ နန္းယြန္း ၿမိဳ႕နယ္ေဆး႐ုံမ်ား အတြက္ ထပ္မံ လိုအပ္တဲ့ ေဆး႐ုံသုံး ပစၥည္းမ်ား၊
ခြဲစိတ္ခန္းသုံး ပစၥည္းမ်ားကို သက္ဆိုင္ရာ ၿမိဳ႕နယ္ က်န္းမာေရး ဦးစီးဌာနမႉးအား လိုအပ္ ခ်က္မ်ား တင္ျပ
ေတာင္းခံ ေစၿပီးေတာ့ ၫႊန္ၾကား ေဆာင္႐ြက္သြားမည္ ျဖစ္ပါေၾကာင္းႏွင့္ လြန္ခဲ့တဲ့လ အနည္းငယ္က ေလရွီး၊
လဟယ္၊ နန္းယြန္း ဘက္စုံ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး အတြက္ အဖြဲ႕သြားေရာက္တဲ့ အခါမွာလည္း က်န္းမာေရး
ဦးစီဌာနက တာဝန္ရွိ ပုဂၢိဳလ္ ကိုယ္တိုင္ လိုက္ပါၿပီးေတာ့ လိုအပ္တဲ့ ပစၥည္းမ်ား ကို ယခု စိစစ္ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။
ဒါကိုလည္း အျမန္ဆုံး ဆက္လက္ စိစစ္ ေထာက္ပံ့ေပးသြားမည္ ျဖစ္ပါေၾကာင္း တင္ျပေျဖ ၾကားအပ္ပါတယ္။
ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

အိႏိၵယ-ျမန္မာ ေရကာတာ စီမံကိန္း

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 07:56:00 +0000

မ်က္ေမွာက္ေရးရာ / သတင္းသံုးသပ္ခ်က္(ဗီအိုေအ ျမန္မာ

အိႏိၵယ-ျမန္မာ ေရကာတာ စီမံကိန္း

ဦးေအာင္ခင္, မညိဳညိဳလြင္

Last updated at: 10.11.2011 19:00

ေအာက္တုိဘာလ (၁၄) ရက္ေန႔က နယူးေဒလီၿမိဳ ႔ေတာ္မွာ ထုတ္ျပန္တဲ့ အိႏိၵယ-ျမန္မာ ပူးတြဲေၾကညာခ်က္မွာ ခ်င္းတြင္းျမစ္ ေရကာတာ စီမံကိန္း အေကာင္အထည္ေဖာ္မယ့္ အေသးစိတ္အစီအစဥ္ကို (၆) လအတြင္း ၿပီးစီးေအာင္ ေဆာင္ရြက္ရမယ္လို႔ ေဖာ္ျပပါတယ္။ အိႏိၵယအစိုးရပိုင္း NHPC အမ်ဳိးသားေရအားလွ်ပ္စစ္ကုမၼဏီရဲ ႔ ထမံသီ ေရအားလွ်ပ္စစ္စီမံကိန္း အေသးစိတ္အစီရင္ခံစာ ၿပီးစီးေၾကာင္းေဖာ္ျပၿပီး ေရႊစာေရး ေရအားလွ်ပ္စစ္အေသးစိတ္ အစီရင္ခံစာကို ၂၀၁၂ မတ္လမွာ ၿပီးစီးမယ္လို႔ ေဖာ္ျပပါတယ္။

ထမံသီ စီမံကိန္း ေလ့လာခ်က္ ပဏာမအစီရင္ခံစာကို ဆြစ္ဇလန္ႏိုင္ငံ ကိုလန္ကို လွ်ပ္စစ္ကုမၼဏီက ၂၀၀၅ ဧၿပီလမွာ ဗမာအစိုးရကို တင္ျပခဲ့ၿပီး ေရႊစာေရး ေရကာတာေလ့လာခ်က္ အစီရင္ခံစာကို ဂ်ပန္ ကန္ဆိုင္ လွ်ပ္စစ္ကုမၼဏီက ၂၀၀၈ ဒီဇင္ဘာမွာ တင္ျပခဲ့ပါတယ္။ ထမံသီ (၁၂၀၀) မဲဂါဝပ္နဲ႔ ေရႊစာေရး (၆၄၀) မဲဂါဝပ္ ေရအားလွ်ပ္စစ္တည္ေဆာက္ဖို႔ နားလည္မႈယူၾကပါတယ္။ ဒီ စီမံကိန္းကို ထပ္မံေလ့လာသံုးသပ္ဖို႔ ပဏာမ အစီရင္ခံစာေရးတဲ့ ကုမၼဏီေတြကပဲ အႀကံေပးတာမို႔ အေသးစိတ္ အစီရင္ခံစာေရးဖို႔အတြက္ အိႏိၵယအမ်ဳိးသား ေရအားလွ်ပ္စစ္နဲ႔ ဗမာအစိုးရတို႔ ၂၀၁၀ ဇန္နဝါရီလမွာ သေဘာတူခဲ့ပါတယ္။ ထမံသီ စီမံကိန္းေလ့လာခ်က္ အေသးစိတ္ အစီရင္ခံစာကို လြန္ခဲ့တဲ့ ေအာက္တုိဘာလကမွ ၿပီးစီးသြားခဲ့ပါတယ္။
ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးသန္းေရႊ ၂၀၀၄ မွာ အိႏိၵယကို ပထမအႀကိမ္သြားစဥ္က သေဘာတူခဲ့တဲ့ကိစၥကို (၇) ႏွစ္ၾကာမွ အေသးစိတ္ေလ့လာခ်က္ အစီရင္ခံစာ ေရးသားၿပီးဆံုးပါတယ္။ ဟံုးမလင္း နဲ႔ ေမာ္လိုက္ မွာလည္း ေရအားလွ်ပ္စစ္တည္ေဆာက္ဖို႔ စီမံကိန္းရွိေၾကာင္း သိရပါတယ္။ ဒီၾကားထဲ ၂၀၀၈ စက္တင္ဘာလမွာ အိႏိၵယအမ်ဳိးသားေရအား လွ်ပ္စစ္ကုမၼဏီနဲ႔ ျမန္မာ့ေရအားလွ်ပ္စစ္ဌာန သေဘာတူညီခ်က္အသစ္တခုကို လက္မွတ္ထိုးၾကၿပီး ထမံသီနဲ႔ ေရႊစာေရး ေရအားလွ်ပ္စစ္ကို ပူးတြဲအေကာင္အထည္ေဖာ္ဖုိ႔ စီစဥ္ၾကပါတယ္။ ေဒၚလာသန္း (၃၀၀၀) အကုန္အက်ခံၿပီး ထုတ္လုပ္မယ့္ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား (၈၀) ရာခိုင္ႏႈန္း အိႏိၵယကိုေပးပို႔ၿပီး က်န္ (၂၀) ရာခိုင္ႏႈန္းကို ျပည္တြင္းမွာသံုးဖို႔ ရည္ရြယ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လုပ္နည္းလုပ္ထံုး ၾကန္႔ၾကာခက္ခဲမႈေၾကာင့္ အဆင္မေျပျဖစ္ရတာေတြရွိေၾကာင္း သိရပါတယ္။
ျမန္မာ့ေရအားလွ်ပ္စစ္ဌာနမွာ ဗ်ဴရိုကေရစီ လုပ္နည္းလုပ္ထံုး ၾကန္႔ၾကာတဲ့အတြက္ အိႏိၵယ အမ်ဳိးသားေရအားလွ်ပ္စစ္ကုမၼဏီနဲ႔ ဆက္ဆံေရးအဆင္မေျပ ျဖစ္လာတယ္လို႔ ျမန္မာျပည္ဆိုင္ရာ အိႏိၵယ သံအမတ္ကေျပာေၾကာင္း လြန္ခဲ့တဲ့ ဇြန္လ (၆) ရက္ေန႔ထုတ္ အိႏိၵယ ကာကြယ္ေရးသုေတသနစာေစာင္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဒီလို အခက္အခဲေၾကာင့္ အိႏိၵယကုမၼဏီ နာမည္ပ်က္ႏိုင္တဲ့အတြက္ ထမံသီ စီမံကိန္းကို စြန္႔လႊတ္ဖို႔ အိႏိၵယ သံအမတ္က အႀကံေပးတယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ထမံသီ စီမံကိန္းဟာ ျမန္မာ-အိႏိၵယ ဆက္ဆံေရးအတြက္ အေရးႀကီးတယ္လို႔ ယူဆရင္ေတာ့ အေျခအေနမေကာင္းေပမယ့္ ၿပီးေျမာက္ေအာင္ လုပ္ေဆာင္ရလိမ့္မယ္လို႔ အိႏိၵယ သံအမတ္က ဆိုပါတယ္။ စီမံကိန္း အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရးမွာ မထိမေရာက္ ျဖစ္ေနလို႔ ထင္ပါရဲ ႔ ၂၀၁၀ ဇူလိုင္လမွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးသန္းေရႊ အိႏိၵယကိုသြားတဲ့အခါ ထမံသီနဲ႔ ေရႊစာေရး ေရအားလွ်ပ္စစ္စီမံကိန္းကို ပူးတြဲအေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ ဆံုးျဖတ္ၾကျပန္ပါတယ္။
အိႏိၵယ-ျမန္မာ ေရအားလွ်ပ္စစ္စီမံကိန္းမွာ အထစ္ထစ္အေငါ့ေငါ့ ျဖစ္တာရွိေပမယ့္ ထမံသီ ဆည္တည္ေဆာက္ဖို႔ ၂၀၀၇ မွာ စတင္ျပင္ဆင္လုပ္ကိုင္တဲ့အတြက္ အိမ္ေျခေလးရာေလာက္ရွိတဲ့ လိုင္ဗံုဂ်မ္း နဲ႔ တာေဇာင္း ေက်းရြာေတြ ေရႊ ႔ေျပာင္းေပးလိုက္ရပါတယ္။ ထမံသီဆည္ေၾကာင့္ ေက်းရြာ (၃၅) ရြာက ကူကီးတုိင္းရင္းသား သံုးေသာင္းေက်ာ္ ေရႊ ႔ေျပာင္းရမလို ျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ ထမံသီဆည္ ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈေပၚေပါက္လာရပါတယ္။ ကူကီးေဒသ အလယ္ဗဟိုျဖစ္တဲ့ ထမံသီ နဲ႔ ဟုမၼလင္းအၾကား လိုင္ဗံုဂ်မ္းေက်းရြာမွာ ထမံသီေရကာတာ တည္ေဆာက္မွာျဖစ္ေနပါတယ္။ ကူကီး လူ႔အဖြဲ႔အစည္းနဲ႔ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ကို ထိခုိက္မွာျဖစ္ေပမယ့္ စီမံကိန္းရပ္ဆိုင္းဖို႔ အလားအလာမရွိေၾကာင္း သိရပါတယ္။ ေရကာတာ တည္ေဆာက္တဲ့ေနရာတိုင္းမွာ ေဒသခံေတြဟာ အရင္ဆံုး ဒုကၡေရာက္ၾကရပါတယ္။
သမၼတဦးသိန္းစိန္က ျမစ္ဆံုဆည္ကို ရပ္ဆိုင္းၿပီး မၾကာမီမွာ အိႏိၵယကို ခရီးထြက္ၿပီး ထမံသီနဲ႔ ေရႊစာေရး စီမံကိန္း အေသးစိတ္ အစီအစဥ္ကို (၆) လအတြင္း ၿပီးစီးဖို႔ ေဆာ္ၾသတာဟာ အိႏိၵယအတြက္ အခြင့္အလမ္းျဖစ္တယ္လို႔ ျမင္ၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တရုတ္ကုမၼဏီေတြ လုပ္တာကိုင္တာ ျမန္ဆန္သေလာက္ အိႏိၵယကုမၼဏီနဲ႔ အစိုးရလုပ္ငန္းဟာ ေႏွာင့္ေႏွးၾကန္႔ၾကာတတ္ပါတယ္။ ဥပမာ အိႏိၵယ အက္စာကုမၼဏီဟာ စစ္ေတြေရနက္ဆိပ္ကမ္း တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းစေနတာ တႏွစ္ရွိၿပီျဖစ္ေပမယ့္ ခရီးမေရာက္လို႔ ဟိႏၵဴနတ္ပူေဇာ္ပြဲ က်င္းပရေၾကာင္း နိရဥၨရာ ရခုိင္သတင္းစာေစာင္မွာ ေဖာ္ျပပါတယ္။
အိႏိၵယနဲ႔ တရုတ္ ျမန္မာျပည္မွာ စီးပြားေရးၿပိဳင္သလို ျဖစ္ေနတာကို ဗမာအစိုးရက အခြင့္ေကာင္းယူၿပီး တရုတ္ကိုခ်ည္း အားကိုးေနရတဲ့ဘဝက လြတ္ေျမာက္ေအာင္ လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္က စီမံကိန္းကို အခ်ိန္မီ အေကာင္အထည္မေဖာ္ႏိုင္ဘဲ ၾကန္႔ၾကာေနတာဟာ အိႏိၵယအစိုးရရဲ ႔ အေရွ ႔ပိုင္းဆိုင္ရာ မဟာဗ်ဴဟာကို ထိခိုက္ေစတယ္လို႔ အိႏိၵယ ကာကြယ္ေရးသုေတသနဌာနက သံုးသပ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ အခက္အခဲေတြ ဘယ္ေလာက္ရွိရွိ အိႏိၵယအစိုးရဟာ ထမံသီနဲ႔ ေရႊစာေရး ေရအားလွ်ပ္စစ္ကို မျဖစ္ျဖစ္ေအာင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖုိ႔ သႏိၶဌာန္ခ်ထားပံု ရပါတယ္။

ဓါတ္ပံု

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 07:44:00 +0000

နာဂ အလံေတာ္

အမ်ိဳးသားေန႔ ဓါတ္ပံု

စစ္ေရးျပ

နာေတြ သိပ္ႀကိဳက္တဲ့ ငရုပ္သီး

အေထြေထြ ဌာနခ်ဳပ္ (ကူဟီးမား)

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 07:24:00 +0000

နာဂ ေျမပံု ျဖစ္ပါသည္။

Plebiscite

noreply@blogger.com (Haimi Naga နာဂမ်ိဳးႏြယ္) — Fri, 07 Sep 2012 07:17:00 +0000

၁၉၅၁ခုႏွစ္၊ေမလ-(၁၆)ရက္ေန႔ ျပည္သူ႔ဆႏၵခံယူပြဲ က်င္းပ ခဲ့တုန္းက ဓါတ္ပံုျဖစ္ပါသည္။