tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804Wed, 06 Nov 2024 02:48:55 +0000سچ جا رسالاشاه جو رسالوسچل جو رسالوماجد ڀرڳڙيبرقي ڪتابسنڌو سڀيتاسنڌي انسٽالسنڌي ايڊوبسنڌي فونٽسنڌي ڪمپيوٽنگوڊيو سکياhttp://imbhurgri.blogspot.com/noreply@blogger.com (رشيد سمون)Blogger92125en-usnonoreply@blogger.comtag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-7154618843327820757Thu, 06 Feb 2014 20:51:00 +00002014-02-08T10:02:23.245-08:00برقي ڪتاب<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> <a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEizTBsjeeAILxOnXmMPqS08xhsdXJOpadr6O6j7PIAh5lIoBcS7g7IPYk7BbGQnI9y8kQoyOJWVIf6tN3ifQPG4zjCD5V6ccqQrrEaEvpntsdiNQdrOkpfOVYgbjSkFRAZqlrIMfAlvJMoN/s1600/sundri_new.jpg" imageanchor="1" style="clear: right; float: right; margin-bottom: 1em; margin-left: 1em;"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEizTBsjeeAILxOnXmMPqS08xhsdXJOpadr6O6j7PIAh5lIoBcS7g7IPYk7BbGQnI9y8kQoyOJWVIf6tN3ifQPG4zjCD5V6ccqQrrEaEvpntsdiNQdrOkpfOVYgbjSkFRAZqlrIMfAlvJMoN/s320/sundri_new.jpg" height="217" width="320" /></a></div> <div style="text-align: justify;"> سُندري اُتمچَنداڻي جي ڪھاڻين ۾ ھڪ معياري ڪھاڻيءَ جو سڀيئي خصوصيتون توھان کي نظر اينديون. زندگيءَ جي مسئلن کي مد نظر رکي لکيل سندس ڪھاڻين جا مرڪزي خيال، نھايت ئي سھڻي ۽ پراثر محاوريدار ٻوليءَ سان نڀايل ملندا. سندس ڪھاڻيون پڙھندڙن کي سوچڻ لاءِ مجبور ڪن ٿيون.<br /> <a name='more'></a></div> <div style="text-align: justify;"> ھن جا ڪتاب ھند ۽ سنڌ ۾ ڪافي مقبول ٿيا آھن ۽ سنڌ ۾ به ور ور ڪري پئي ڇپيا آھن. سندس ڪيتريون ئي ڪھاڻيون ھندستان جي ٻين ٻولين ۾ به ترجمو ٿيون آھن. نھرو امن انعام، ساھت اڪادمي انعام، گورو پرسڪار ۽ ٻين ڪيترن ئي انعامن سان سندس ساھتڪ شيوائن جو اقرار ڪيو ويو آھي.</div> <div style="text-align: justify;"> مان آشا چاند جو شڪرگذار آهيان جنهن مونکي هنن ڪهاڻين کي انٽرنيٽ تي پبلش ڪرڻ جي اجازت ڏني ۽ ان ۾ منهنجي مدد ڪئي ته اهي ڪهاڻيون هنن اليڪٽرانڪ صفحن جي سونهن بڻجن. هي ڪهاڻيون سندس مجموعي 'مُرڪ تي منعُ' مان آهن.</div> <a href="" name="more"></a><br /> <div style="text-align: justify;"> <br /></div> <iframe frameborder="0" height="640px" src="https://docs.google.com/viewer?a=v&amp;pid=explorer&amp;chrome=false&amp;embedded=true&amp;srcid=0B2WlDQ-KC_YCN3BULU9tb2pKMzA" width="600"></iframe><br /> <br /> <br /> <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> <a href="https://docs.google.com/uc?export=download&amp;id=0B2WlDQ-KC_YCN3BULU9tb2pKMzA"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhjSsKN9AWbvFQAbQdwBE7r-BIs4itrEx-FjoHRs6KHmUuF-8QcO5fEYycwnOPBfZH57WsBFyzSuYFHW0gPV_fVkqhzK1tNMLB5YR4sgwUDNFaRlswU9bEBwZQYz5SXiHdM1Z7zHS7uLKF2/s1600/download-ebook-icon.png" /></a></div> http://imbhurgri.blogspot.com/2014/02/blog-post.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-3266365316735570463Wed, 05 Feb 2014 17:28:00 +00002014-02-08T10:03:07.994-08:00سنڌي فونٽ<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> <a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgYahoHTUpDynxYQ_W67J25ESoGXjQMLwx2UFPyctHKNGtN-71PiaSntHollqWAPMbl8TbTPcEJOiMoHPG1aDr6_XEypkAvS-OxKgTNH5dKHwnSw3vnLXb2XzVgyKS8E1fQChBICUEh3yfn/s1600/font-imagee.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgYahoHTUpDynxYQ_W67J25ESoGXjQMLwx2UFPyctHKNGtN-71PiaSntHollqWAPMbl8TbTPcEJOiMoHPG1aDr6_XEypkAvS-OxKgTNH5dKHwnSw3vnLXb2XzVgyKS8E1fQChBICUEh3yfn/s400/font-imagee.jpg" height="145" width="400" /></a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div> <br /></div> ڌڻي جي مهرباني سان سنڌي ٻولي ڪمپيوٽر فونٽ جي تعداد جي لحاظ کان ڪافي آسودي ٿي وئي آهي. هن وقت ويب تي سو کان وڌيڪ سنڌي فونٽ آهن جيڪي ڊائون لوڊ ڪري سگھجن ٿا.<br /> <a href="" name="more"></a><br /> <a name='more'></a><br /><br /> انهن مان جيڪي فونٽ اسان جي ويبسائيٽ تي آهن تن جو تصويري ڏيک هيٺ موجود آهي. ڊائون لوڊ لاءِ ڪرسر تصوير مٿان کڻي وڃو ۽ ڊائون لوڊ ڪرڻ لاءِ مٿانئس ڪلڪ ڪيو. <br /> اهي سڀ فونٽ هاڻي ونڊوز کان علاوه ميڪ، لنِڪس يا انڊرائڊ ۽ ٻين موبائيل ڊوائسز ۾ آساني سان انسٽال ڪري سگھجن ٿا.<br /> عبدالماجد ڀرڳڙي، عبدالستار سمون (زرگر) ۽ شبير ڪنڀار جي فونٽ جا پيڪ ڊائون لوڊ ڪرڻ ۽ اهي فونٽ جيڪي ٻين ويبسائٽن تان ڊائونلوڊ ڪري سگھجن ٿا تن سڀني لاءِ هيٺ لنڪز ڏنل آهن. هيٺ ڏنل فونٽ پيڪ ونڊوز ايگزيڪيوٽبل فارم يعني ننڍا پروگرام آهن جيڪي ڊبل ڪلڪ ڪرڻ سان ونڊوز ۾ پاڻمرادو فونٽ انسٽال ڪري ڇڏيندا.<br /> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div> <div style="text-align: center;"> ايم بي خورشيد فونٽ جو نمونو</div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/01.gif" /></div> </div> <div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBKhursheed.ttf">ڊانون لوڊ ڪيو</a> </div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <span style="text-align: -webkit-auto;">هي ايم بي لطيفي جو نمونو آهي</span></div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/02.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBLATEEFI.TTF">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <span style="text-align: -webkit-auto;">هي ايم بي سنڌي ويب جو نمونو آهي</span></div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/01.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbsindhiweb.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a> </div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي لطيفي ميڊيم جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/04.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mblateefim.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي لطيفي بولڊ جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/05.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mblateefib.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي ڀٽائي جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/06.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbbhittai.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي سارنگ جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/07.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbsarang.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي سانيا جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/08.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbsania.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي ڪوفي جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/09.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbkufi.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي سوکڙي جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/10.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/fonts/mbsookhri.ttf">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي شبير ڪنڀار جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/11.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbshabeer.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي شبير ڪنڀار بولڊ جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/12.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBSHABIRKUMBHARBOLD.TTF">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي پرين جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/13.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBPREENSHABIRKUMBHAR.TTF">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي سپرين بولڊ جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/14.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBPREENSHABIRKUMBHARBOLD.TTF">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي سپرين جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/mbsupreen.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBSUPREENSHABIRKUMBHAR.TTF">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي پرين بولڊ جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/mbpreenb.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBPREENSHABIRKUMBHARBOLD.TTF">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي سنڌڙي جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/15.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBSINDHRISHABIRKUMBHAR.TTF">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي هالائي جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/16.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbhalai.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي ليڪو جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/17.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbleeko.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي ليڪا جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/18.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbleeka.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي پرين ليڪيل جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/19.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbleekyal.exe">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي ويب ليڪيل جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/20.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBSHABIRKUMBHARWEB.TTF">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> هي ايم بي لجپت راءِ جو نمونو آهي </div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <img src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/lajpatrai.gif" /></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mblajpatrai.ttf">ڊانون لوڊ ڪيو</a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <br /> وڌيڪ فانٽ هيٺ پيڪ رکجن ٿا جن کي اوهان ڊائون لوڊ ڪري سگھو ٿا.<br /> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbfont.exe"><img border="0" src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/Download-icon2.png" /></a> عبدالماجد ڀرڳڙي جو فونٽ پيڪ ٽي فونٽ<br /> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mbsattar.exe"><img border="0" src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/Download-icon2.png" /></a> عبدالستار سمون (زرگر) جو فونٽ پيڪ چار فونٽ<br /> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBShabeer.exe"><img border="0" src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/Download-icon2.png" /></a> شبير ڪنڀار جو فونٽ پيڪ ٻارنهن فونٽ<br /> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/mangriofonts.exe"><img border="0" src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/Download-icon2.png" /></a> عبدالعزيز مڱريو جو فونٽ پيڪ نو فونٽ<br /> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/sarem.exe"><img border="0" src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/Download-icon2.png" /></a> ثناءُالله منڱڻيجو سارم جا سنڌي فونٽ<br /> <a href="http://sourceforge.net/project/showfiles.php?group_id=103367"><img border="0" src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/Download-icon2.png" /></a> پاڪ ٽائيپ سنڌي فونٽ نقش ۽ تحرير<br /> <a href="http://www.crulp.org/software/localization.htm"><img border="0" src="http://www.bhurgri.com/bhurgri/amar/images/Download-icon2.png" /></a> نفيس پاڪستاني نسخ</div> http://imbhurgri.blogspot.com/2014/02/blog-post_5.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)1tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-4395663213156583903Wed, 05 Feb 2014 16:45:00 +00002014-02-08T10:03:23.679-08:00سنڌي انسٽال<div style="text-align: center;"> ايم بي سنڌي ونڊوز ۸ لاءِ</div> <br /> <div> <a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgNWiudhoLdBSdodw-9szeVtyjiEffUFylCNdxYIW058xw5WDm1Ifoz_5svJ6GdcBV6fEYc2tMJJ3u9Gn3jwtfFd2yMP6dYrp0uKvskvWJDMCShIR7ZcGDwkg7VwFqXgEWQ9JMu6e3e2K2g/s1600/MBSINDHI-2012.png" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><br /></a><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgNWiudhoLdBSdodw-9szeVtyjiEffUFylCNdxYIW058xw5WDm1Ifoz_5svJ6GdcBV6fEYc2tMJJ3u9Gn3jwtfFd2yMP6dYrp0uKvskvWJDMCShIR7ZcGDwkg7VwFqXgEWQ9JMu6e3e2K2g/s1600/MBSINDHI-2012.png" imageanchor="1" style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><br /></a>ونڊوز ۸ ۾ سنڌي ٻولي لاءِ سپورٽ ته آهي، پر ڪي بورڊ مهيا ڪونه ڪيو ويو آهي. ڪجھ عرصو اڳ عزيزم شبير ڪنڀار منهنجي چوڻ تي ان لاءِ ڪيبورڊ ٺاهيو هو جيڪو حاضر خدمت آهي. انسٽال ڪيو ۽‌ ونڊوز ۸ ۾ سنڌي استعمال ڪيو.&nbsp;</div> <div> <br /></div> <table align="center" cellpadding="0" cellspacing="0" class="tr-caption-container" style="margin-left: auto; margin-right: auto; text-align: center;"><tbody> <tr><td style="text-align: center;"><span style="margin-left: auto; margin-right: auto;"><a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBSindhi2012.rar"><img alt="هتي ٽڙڪ ڪري پروگرام اتاريو" border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgNWiudhoLdBSdodw-9szeVtyjiEffUFylCNdxYIW058xw5WDm1Ifoz_5svJ6GdcBV6fEYc2tMJJ3u9Gn3jwtfFd2yMP6dYrp0uKvskvWJDMCShIR7ZcGDwkg7VwFqXgEWQ9JMu6e3e2K2g/s1600/MBSINDHI-2012.png" title="" /></a></span></td></tr> <tr><td class="tr-caption" style="text-align: center;"><a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBSindhi2012.rar"></a><br /> <a href="" name="more"></a><a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBSindhi2012.rar"></a><br /> <a name='more'></a><a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBSindhi2012.rar"><br /></a></td></tr> </tbody></table> <div> <br /></div> <div style="text-align: center;"> ايم بي سنڌي ونڊوز لاءِ</div> <div> <br /></div> <div> هي سنڌي انسٽالر ونڊوز لاءِ ٺاهي، اوهان جي استعمال لاءِ مهيا ڪيو ويو آهي، جنهن جي وسيلي هاڻي دنيا جي ڪنهن به پرسنل ڪمپيوٽر ۾ مناسب سنڌي سپورٽ انسٽال ڪري، ان ۾ سنڌي ۾ ڪم ڪري سگھجي ٿو. ونڊوز لاءِ انسٽالر مون ٺاهي ۽ ٽيسٽ ڪري به ڏٺو اٿم. هي انسٽالر ونڊوز 7 ۽ ان کان اڳ جي ونڊوز لاءِ آهي.</div> <div> <br /></div> <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBSindhi.zip"><img alt=" هتي ٽڙڪ ڪري پروگرام لاهيو" border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEig6P2s51_rArtxtuiiYWWbSP3KYpd09nS5MhtcJW9L7X1JgH5vKDJNRRB90FgQdFutPnDqLR7CG2hr-XYX7EyUHJhaWACnQVYs_2e3RuMJjmL-YIUpO6P_9ae3uO8ZVrGDI7SejHmKlzcZ/s1600/Install-icon-by-Creato937.png" /></a></div> <div> <br /></div> <div style="text-align: center;"> ايم بي سنڌي ايپل لاءِ</div> <div> <br /> هي سنڌي انسٽالر ايپل مئڪنٽوش لاءِ ٺاهي، اوهان جي استعمال لاءِ مهيا ڪيو ويو آهي، جنهن وسيلي هاڻي دنيا جي ڪنهن به ايپل پرسنل ڪمپيوٽر ۾ مناسب سنڌي سپورٽ انسٽال ڪري، ان ۾ سنڌي ۾ ڪم ڪري سگھجي ٿو. هي انسٽالر مئڪنٽوش لاءِ انسٽالر مون ٺاهي ۽ ٽيسٽ ڪري به ڏٺو اٿم.<br /> <br /> <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> </div> <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MacInstaller.zip"><img alt=" هٽي ٽڙڪ ڪري پروگرام لاهيو" border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEh3OenR016zZFvHJkGpWStbGx1rjUPSO6wyGcZC1_GdrKdP2yPgj3Taskl6y_kI98B7KdGCoa6894KtpdzuY9nf4dsEire-jIoDWgxtdZNbgEYSoIR8VwjaerdxgzRPGAPkARX0ZvVcHMkc/s1600/macc.png" /></a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <br /> <div style="text-align: center;"> ايم بي سنڌي ابنٽو لاءِ</div> </div> <div> هي سنڌي انسٽالر ابنتو لاءِ ٺاهي، اوهان جي استعمال لاءِ مهيا ڪيو ويو آهي، جنهن جي وسيلي هاڻي دنيا جي ڪنهن به پرسنل ڪمپيوٽر ۾ مناسب سنڌي سپورٽ انسٽال ڪري، ان ۾ سنڌي ۾ ڪم ڪري سگھجي ٿو. هي انسٽالر اُبنٽو جي نئين ورشن 10.04 ۾ ٽيسٽنگ ڪيل آهي ۽ مون ان سسٽم ۾ سنڌي لاءِ بهترين سپورٽ ڏٺي آهي. ان ۾ فري اوپن آفس به آهي جنهن ذريعي سنڌي ڊاڪومينٽز، ڪتاب، پريزينٽيشن ۽ ويب پيج آساني سان ٺاهي سگھجن ٿا.</div> <div> <br /></div> <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MB-Sindhi-Ubuntu.zip"><img alt=" هتي ٽڙڪ ڪري پروگرام لاهيو" border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEiu_NL2CeSq6StnO8RoPmcEgghG9HI0adIbwKE6xRK5M-8UDdWC1LEwNSqT2fQp2MLuNnBiJ7q-02BUxYizmwcoBlnUG002QXIDmtQFrf_fx4VR1pp1mRCXMmlj9Gof8maDX20fmMgBoVFe/s1600/linux-ico.png" /></a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> <div style="text-align: center;"> ايم بي سنڌي ريڊ هيٽ لاءِ</div> <div> <br /></div> <div> هي سنڌي انسٽالر ريڊ هيٽ لِنڪس لاءِ ڪجھه ورهيه اڳ عبدالرحيم نظاماڻي صاحب ٺاهيو هو، جنهن وسيلي هاڻي دنيا جي ڪنهن به پرسنل ڪمپيوٽر جنهن ۾ ريڊ هيٽ هجي ان ۾ مناسب سنڌي سپورٽ انسٽال ڪري، ان ۾ سنڌي ۾ ڪم ڪري سگھجي ٿو.</div> <div> <br /></div> <div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"> <a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/LinuxSindhiSupport.zip"><img alt=" هتي ٽڙڪ ڪري پروگرام لاهيو" border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhBSUfge-gNGPqpfRLmk3M_4kf5zyo5UJxKjPKJSoQKfXb7POdD69oQJCezc0c6UmuDI1sYqpKRhqChsAKTDlOnvIuIrH3b9_oF7Jjhw0tsJcVHY4_hcJmlnvLon7xtbY3TW3eGbqQGdhf8/s200/linoobredhat.gif" height="200" width="200" /></a></div> <div style="text-align: center;"> <br /></div> http://imbhurgri.blogspot.com/2014/02/blog-post_9841.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-6375264106505363145Mon, 03 Feb 2014 15:25:00 +00002014-02-08T10:03:40.961-08:00سنڌي ڪمپيوٽنگ<a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhD0pOAfKzAz6N_HNOH_0isbxTrlbfOA3EmWwwum125RM99eEL4yAvEcPvHYS2IhDdHyWr7BCtbCmCYnC4Fn9kCw9peUVnPAURZMNwvAPDSjq1U1JAvqoHLLG5Gk5cr5nrcRQ2a4x3l8o4c/s1600/applemac2.jpg" style="clear: right; float: right; margin-bottom: 1em; margin-left: 1em; text-align: justify;"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhD0pOAfKzAz6N_HNOH_0isbxTrlbfOA3EmWwwum125RM99eEL4yAvEcPvHYS2IhDdHyWr7BCtbCmCYnC4Fn9kCw9peUVnPAURZMNwvAPDSjq1U1JAvqoHLLG5Gk5cr5nrcRQ2a4x3l8o4c/s200/applemac2.jpg" height="200" width="190" /></a><br /> <div style="text-align: justify;"> سنڌي ڪمپيوٽنگ جو آغاز محترم عبدالماجد ڀرڳڙي صاحب 1987ع ۾ ايپل جي مئڪنٽاش ڪمپيوٽر تي استعمال ٿيندڙ عربي ۽ فارسي ورڊ پروسيسنگ جي پروگرام ”الڪاتب“ ۾ تبديليون آڻي ڪيو. جنهن جي نتيجي ۾ سندس ليزر پرنٽر تي سنڌيءَ جو پهريون صفحو پرنٽ ٿي نڪتو جيڪو سنڌي ٻوليءَ جي ڪمپيوٽنگ جو پهريون قدم هو. اهڙي خوشيءَ جي خبر روزانه هلال پاڪستان سڄيءَ سنڌ کي ڏني. ان ڪاميابي بعد ساڳي اخبار ۾ پهريون سنڌي ڪمپيوٽر ذريعي ڪمپوز ٿيل ڪالم انعام شيخ جو ”ڪَکُ پن“ ڇپيو. ايئن سنڌي اشاعتي صنعت ۾ ڪمپيوٽر تي سنڌي ڪمپوزنگ جي ابتدا ٿي ۽ ڪمپازيٽرن جي جاءِ ڪمپيوٽرن ورتي. ان کان اڳ اهو (ڇپائي جو) ڪم ڪمپازيٽر (شيهي جي ٽائپ فريم ۾ سيٽ ڪري پريس لاءِ مضمون تيار ڪندڙ) ڪندا هئا، جيڪو انتهائي ڏکيو ۽ بي حد ٿڪائيندڙ توڙي صحت لاءِ هاڃيڪار عمل هو، جنهن ۾ شيهي (Lead) جي ٺهيل ٽائپ هوندي هئي ۽ هڪ هڪ حرف جو مختلف روپ خانن ۾ پيل هوندو هو. پوءِ ڪمپازيٽر هڪڙي ڪاٺ يا ميٽل جي سانچي يا فريم ۾ انهن کي هٿ سان سيٽ ڪري لفظ به لفظ جوڙي مضمون ترتيب ڏيندا هئا. مسلسل اهو ڪم ڪرڻ جي نتيجي ۾ ڪمپازيٽر اڪثر شيهي جي زهريلي اثر يعني Lead Poisoning جو شڪار ٿي ويندا هئا. ڄڻ ته سنڌي ڪمپيوٽنگ اهڙي هاڃيڪار پورهئي مان سندن جند آجي ڪرائي، نه رڳو اهو پر ان سان ڇپائيءَ جي ڪم ۾ تيزي، خوبصورتي ۽ چٽائي به آئي.<br /> <a name='more'></a><br /> <a href="" name="more"></a></div> <div style="text-align: justify;"> &nbsp;محترم عبدالماجد ڀرڳڙي صاحب جن جي سنڌي ٻوليءَ سان لڳاءُ جو ئي نتيجو آهي، جو پاڻ ڪمپيوٽر سائنس ۾ ڪا ڊگري نه هوندي، نه وري ڪنهن مالي امداد جي، فقط ذاتي وسائل ڪتب آڻي سنڌي ٻوليءَ لاءِ اهو ڪم ڪري ڏيکاريو جيڪو ادارا، يونيورسٽيون ۽ ڪمپيوٽر سائنس جا ماهر وسائل باوجود به نه ڪري سگھيا. پنهنجي لڳاتار محنت سان مارچ 1988 تائين پاڻ عملي لحاظ کان سنڌي ٻوليءَ جي ڪمپيوٽر تي استعمال لاءِ مڪمل سرشتو جوڙي ورتائون، جنهن سان ڪمپيوٽر تي سنڌيءَ جو استعمال اوتري ئي سولائي سان ممڪن بڻيو جهڙو عربي، فارسي ۽ اردو وغيره لاءِ ان کان اڳ ۾ هو. هتي اهو ڄاڻڻ بي حد ضروري آهي ته ايم بي سنڌي ان پيج کان پوءِ نه بلڪه گھڻو اڳ جي ايجاد آهي.</div> <div style="text-align: justify;"> پنهنجي اهڙي اَملهه ايجاد تي ڳالهائيندي محترم عبدالماجد ڀرڳڙي چوي ٿو ته منهنجي ان پورهئي ۾ دوستن، محبوبن، وڏڙن ۽ بزرگن جون دعائون ۽ محبتون ته ضرور شامل هيون، پر ايم بي سنڌي ۾ دوستن جي ماهرانه يا غيرماهرانه صلاحيتن جو ڪو عمل دخل ڪونه هو ۽ اهو سمورو پورهيو مون اڪيلي سِر پنهنجي ٻوليءَ جو فرض سمجھندي پاڻ ڪيو آهي.</div> <div style="text-align: justify;"> جولائي 1988ع ۾، ايپل ڪمپنيءَ جي ڊسٽريبيوٽر طرفان هاڻوڪي ميريٽ هوٽل ۾، جيڪو تڏهن هاليڊي ان سڏبو هو، هڪ تقريب منعقد ڪري سندس (محترم عبدالماجد ڀرڳڙي صاحب جي) ان تاريخي ڪم کي عوام ۽ خواص آڏو متعارف ڪرايو. جنهنجي صدارت مرحوم علي احمد بروهي صاحب ڪئي ۽ اهڙي طرح سان سنڌي ڪمپيوٽنگ جي باقاعده شروعات ٿي.</div> <div style="text-align: justify;"> &nbsp;يادگيريون ونڊيندي محترم عبدالماجد ڀرڳڙي ٻڌايو ته تقريب کان پوءِ رفريشمينٽ دؤران مرحوم علي احمد بروهي صاحب کيس کِلندي کِلندي چيو: ”ڀرڳڙي، جيڪڏهن تون اهو ڪم بنگالي ٻوليءَ لاءِ ڪرين ها ته بنگالي تنهنجا مُجسما ٺاهي، شهرن ۾ لڳائن ها. پر تو اِهو ڪم سنڌي ٻوليءَ لاءِ ڪيو آهي، فڪر نه ڪر، جلد ڪو تنهنجي ٽنگ مان جھلي، هيٺ گِهلي لاهيندُءِ.“</div> <div style="text-align: justify;"> پوءِ هلال پاڪستان وارن اخبار جي جُزوي ٽائپسيٽنگ ڪمپيوٽر وسيلي شروع ڪئي، پر عوامي آواز پهرين اخبار هئي جنهن ڪمپوزنگ جو سڄو ڪم هن (سنڌي) سرشتي کي استعمال ڪندي ڪمپيوٽر وسيلي ڪرڻ شروع ڪيو. اهو استعمال ۾ ايترو ته آسان هو جو انگريزي ٽائپنگ ڄاڻيندڙ ٻن ٽن ڏينهن ۾ رواني سان سنڌيءَ ۾ (ڪمپيوٽر تي) ٽائپنگ ڪرڻ سکي پئي ويا. بعد ۾ ڪاوش، آفتاب ۽ ٻين سنڌي اخبارن به ان سرشتي کي استعمال ڪرڻ شروع ڪيو ۽ پوءِ جلد ئي سڀ اخبارون، ڪتاب ۽ رسالا ڪمپيوٽر وسيلي ڇپجڻ لڳا. 1990ع واري ڏهاڪي تائين سنڌي ڪمپيوٽنگ جو وڌ ۾ وڌ استعمال اشاعتي ۽ اخباري ادارا ئي ڪندا رهيا ۽ عام ماڻهن کي ان جي باري ۾ اڃا گھڻي ڄاڻ ڪانه هئي.</div> <div style="text-align: justify;"> &nbsp;اگتي هلي جڏهن ڪمپيوٽر ادارن ۽ آفيسن مان ٿيندو عام ماڻهن جي دسترس ۾ آيو ۽ انٽرنيٽ ۽ ورلڊوائيڊ ويب عام ٿيڻ لڳا، تڏهن ماڻهن لاءِ ڪمپيوٽر باهمي رابطي توڙي فائلن جي ڏي وٺ جو ذريعو بڻيو ۽ تڏهن ئي پرسنل ڪمپيوٽر تي سنڌي ٻوليءَ جي ضرورت شدت سان فردن فردن محسوس ٿيڻ لڳي.</div> <div style="text-align: justify;"> حقيقت ۾ ڪمپيوٽر تي ڪنهن به ٻوليءَ جي استعمال لاءِ ان ٻوليءَ لاءِ هڪ ڪوڊ پيج گھربل هوندو آهي، جنهن ۾ ٻوليءَ ۾ استعمال ٿيندڙ سڀني حرفن (اکرن) ۽ علامتن (نشانين) وغيره کي هڪ عددي ڪوڊ پوائنٽ ڏني ويندي آهي ته جيئن ڪمپيوٽر، جيڪو عددي حساب جي آڌار تي ڪم ڪندو آهي، سو ان ڪوڊ پوائنٽ وسيلي ان ٻوليءَ جي حرفن (اکرن) ۽ علامتن (نشانين) وغيره جي سڃاڻپ ڪري سگھي. هر ٻوليءَ جا ادارا پنهنجي ٻوليءَ جي ڪمپيوٽر تي ترويج لاءِ هڪ معياري ڪوڊ پيج جوڙي ان کي ڪمپيوٽر سان وابسته بين الاَقوامي ادارن کان منظور ڪرائي وٽن رجسٽر ڪرائيندا آهن. انهيءَ بنيادي ڪم کان پوءِ ئي ان ٻوليءَ جي ڪمپيوٽر تي استعمال جا امڪان پيدا ٿيندا آهن. بدقسمتي سان سنڌي ٻوليءَ لاءِ ڪنهن به حڪومتي اداري يا درسگاه وغيره ڪڏهن اهڙي ڪوشش ڪانه ورتي. جنهن صورت ۾ ٻوليءَ جو ڪم لنگوئسٽ يا ماهر لسانيات جو آهي جيڪي ٻوليءَ جي فني تقاضائن کي ڀليءَ ڀَت ڄاڻن ٿا، پر رابطي جي کوٽ توڙي عدم دلچسپيءَ جي ڪري سڀئي ڪم هن (محترم عبدالماجد ڀرڳڙي صاحب) پاڻ سر انجام ڏنا. عين ممڪن آهي ته لسانيات جي حوالي سان ان ۾ ڪي پيچيدگيون رهيل هجن، جن جي اڀياس جي پڻ ضرورت آهي، اهو هڪ جدا موضوع آهي جيڪو هتي مطلوب ڪونهي.</div> <div style="text-align: justify;"> محترم عبدالماجد ڀرڳڙي ٻڌائي ٿو ته تڏهن معياري سنڌي ڪوڊ پيج نه هئڻ ڪري، سنڌيءَ کي ڪمپيوٽر تي استعمال ڪرڻ جو واحد طريقو اهو وڃي رهيو هو ته عربي فارسي ڪوڊپيج کي، هڪ قسم جي جُڳاڙ يعني Hack ذريعي، سنڌي لاءِ قابل استعمال بڻايو وڃي ۽ اهوئي طريقو مون پڻ استعمال ڪيو. جيئن ته ان قسم جو جُڳاڙ لامحاله ڪنهن معيار يعني Standard تي ٻڌل نه هوندو آهي، تنهنڪري ان ذريعي ڪتاب، رسالا وغيره ٽائپسيٽ ڪرڻ ته ممڪن هو پر اُسرندڙ انٽرنيٽ ٽيڪنالاجي ذريعي ٻولي جي بين الاقوامي سطح تي ڪمپيوٽر ۽ انٽرينٽ تي ترويج، ويب پيج جوڙڻ، اي ميل ۽ چيٽنگ وسيلي هڪ ٻئي سان رابطو وغيره وقت جون اهڙيون اهم ۽ اڻٽر ضرورتون هيون جن جو پورائو معياري سنڌي ڪمپيوٽنگ کانسواءِ ممڪن ڪونه هو. پوءِ خوشقسمتي سان هڪ يونيورسل ڪوڊ پيج ترتيب ڏنو ويو هو ته جيئن دنيا جي سڀني ٻولين جو ڪمپپيوٽر تي استعمال ٿي سگھي ۽ انهن ۾ سنڌي به شامل هئي. ان سان ڪوڊ پيج جو مسئلو ته حل ٿي ويو جيڪا بنيادي گھرج هئي، پر ٻوليءَ کي ڪمپيوٽر تي استعمال ڪرڻ لاءِ اڃا ٻيا گھڻا مرحلا طئي ڪرڻا هئا. ان لاءِ بين الاقوامي معيار مطابق فانٽ (Font) ۽ ٽائپفيس(Typeface) جوڙڻ، ڪمپيوٽر آپريٽنگ سسٽم ۾ ٻولي جي پروسيسنگ لاءِ سپورٽ هجڻ، ڪمپيوٽر تي لکڻ لاءِ ڪيبورڊ اينٽري سرشتو ۽ ان کي سسٽم ۾ نصب ڪرڻ وغيره اهڙا ناگزير عملي مرحلا هئا جن کان سواءِ ٻوليءَ جو ڪمپيوٽر تي عملي طرح استعمال ممڪن نه هو.</div> <div style="text-align: justify;"> محترم عبدالماجد ڀرڳڙي صاحب ٻڌائي ٿو ته سن 2000ع ۾ تقريبًا ڇهن مهينن جي لڳاتار محنت کانپوءِ جڳ مشهور ڪمپيوٽر آپريٽنگ سسٽم (ونڊوز) ٺاهيندڙ ڪمپني مائڪروسافٽ جي متعلقه شعبي جي سربراه پال نيلسن سان روبرو ميٽنگن، توڙي ساڻن سوين اي ميلز جي ڏي وٺ بعد، آئون مائڪروسافٽ ونڊوز ۾ يونيڪوڊ جي آڌار تي، معياري سنڌي جو بنياد وجھڻ ۾ ڪامياب ٿيس ۽ ان جي استعمال کي ممڪن بڻايم ۽ سنڌيءَ کي سهڻا ۽ معياري فونٽ ڊزائن ڪيم، ته جيئن ٻوليءَ جي لکت کي جيترو ممڪن هجي خوبصورت بڻائي سگھجي.</div> <div style="text-align: justify;"> فونٽ ڊزائن جي ڪم کي جيتوڻيڪ ڪافي دوستن اڳتي وڌايو آهي، جنهن جي ڪري هن وقت سنڌي ٻوليءَ جي لاءِ معياري فونٽس جو تعداد 100 کان وڌي ويو آهي. جن ڪمپيوٽر تي سنڌي ٻوليءَ جي استعمال کي خوبصورت بڻايو آهي.</div> <div style="text-align: justify;"> پشتو ۽ اردو جو ڪمپيوٽر تي استعمال به سنڌيءَ سان گڏ ئي شروع ٿيو هو پر فرق اهو هو ته جتي ڪمپيوٽر جي لاءِ پشتو ۽ اردو جا پيڪيج سون ڊالرن ۾ وڪامجي رهيا هئا، اُتي محترم عبدالماجد ڀرڳڙي صاحب سنڌي لاءِ ساڳئي قسم جو سافٽويئر، پنهنجي سنڌي ٻوليءَ جي پهرين ويبسائيٽ www.bhurgri.com تان مفت ورهائي (ڊائونلوڊ ڪرڻ لاءِ آڇي) رهيو هو.</div> <div style="text-align: justify;"> اهڙي طرح سنڌي ڪمپيوٽنگ جي حوالي سان 21 هين صدي جي ابتدا ۾ هڪ نئين دؤر جو آغاز ٿيو ۽ دنيا جي ڪنڊ ڪڙڇ ۾ رهندڙ سنڌي پنهنجي ڪمپيوٽر ۾ سنڌي جي اهليت آساني سان شامل ڪري، تقريبًا هر اهو ڪم ڪري ٿي سگھيا، جيڪو ان کان اڳ ۾ صرف انگريزي ۽ ٻين ترقي يافته ٻولين ۾ ممڪن هو.</div> <div style="text-align: justify;"> MB SINDHI اهو حل آهي جنهن ذريعي ڪنهن به ڪمپيوٽر آپريٽنگ سسٽم (ونڊوز، ميڪنٽوش ۽ لِنڪس) ۾ سنڌي جي استعمال کي ممڪن بڻائجي ٿو، جنهن بعد انهن سڀني پروگرامن منجھه جيڪي يونيڪوڊ جي آڌار تي عربي رسم الخط کي سپورٽ ڪن ٿا تن سڀني کي سنڌي لاءِ استعمال ڪري سگھجي ٿو. Microsoft Office جي ورڊ ۽ ٻين پروگرامن کان علاوه سوين ٻيا پروگرام به آهن جيڪي يونيڪوڊ عربي رسم الخط کي سپورٽ ڪن ٿا. هي (MB SINDHI) رڳو Microsoft Office Word تائين محدود نه آهي، بلڪه پوري ڪمپيوٽر آپريٽنگ سسٽم ۾ سنڌي جي استعمال کي ممڪن بڻائي ٿو، جنهن سان اڄ سنڌيءَ ۾ اي ميلز ، چيٽنگ، ويب پيج، فيس بوڪ تي پوسٽ وغيره ممڪن بڻيا آهن. MB SINDHI مڪمل ڪمپيوٽر ٽيڪنالاجي کي سنڌيءَ لاءِ قابل استعمال بڻائي ٿو. پڌرو هجي ته هي (MB SINDHI) ڪو ورڊ پروسيسنگ يا ڪمپوزنگ جو سافٽ ويئر يا پروگرام ڪونهي، پر اهو هڪ همه گير حل آهي جنهن ذريعي هر قسم جا پروگرام سنڌي لاءِ استعمال ڪري سگھجن ٿا، جن ۾ ڪمپوزنگ جا اعلىٰ پروگرام مائڪروسافٽ ورڊ، پبلشر، اڊوبي ان ڊيزائن، اوپن آفس جو رائٽر وغيره به اچي وڃن ٿا.</div> <div style="text-align: justify;"> حقيقت اِها آهي ته MB SINDHI ذريعي محترم عبدالماجد ڀرڳڙي صاحب بنيادي طرح ڪمپيوٽر ۽ ٽيڪنالاجي جي دنيا جا دروازا سنڌيءَ ٻوليءَ لاءِ کولي ڇڏيا آهن. هاڻي اسان پنهنجا سنڌي ٻوليءَ سان وابسط ڪم ڪمپيوٽر ٽيڪنالاجي جي استعمال سان به آساني برق رفتاريءَ سان ڪري سگھون ٿا.</div> <div style="text-align: center;"> ايم بي سنڌي جو بانيڪار عبدالماجد ڀرڳڙي، ڊسمبر 2005 ڪراچيءَ ۾ سنا جي هڪ تقريب ۾ سنڌي ڪمپيوٽنگ جي تاريخ ۽ اهميت تي ڳالهائي رهيو آهي</div> <div style="text-align: center;"> <br /> <br /> <div class="avPlayerWrapper avVideo"> <div class="avPlayerContainer" style="width: 550px;"> <div class="avPlayerBlock" id="AVPlayerID_284206ab_1973997358"> <iframe allowfullscreen="" frameborder="0" height="375" src="http://www.youtube.com/embed/xv41Odzg-fk?rel=0&amp;fs=1&amp;wmode=transparent" title="JoomlaWorks AllVideos Player" width="550"></iframe></div> </div> </div> </div> http://imbhurgri.blogspot.com/2014/02/blog-post_3.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-7985641861549783662Sun, 02 Feb 2014 12:35:00 +00002014-02-08T10:03:55.286-08:00سنڌو سڀيتا<div style="text-align: justify;"> <a href="http://www.ted.com/speakers/rajesh_rao.html">راجيش رائو</a> ”سڀني لفظن جي ڳجھن جي ماءُ“ کان تمام گھڻو متاثر آهي. هن پنهنجي ليڪچر ۾ اهو ٻڌايو آهي ته اڄ کان 4000 هزار سال اڳ سنڌي رسم الخط کي ڪيئن سمجھجي. ”ٽيڊ 2011“ ۾ هو اهو ٻڌائي رهيو آهي ته ڪيئن جديد ڪمپيوٽر جي تڪنيڪن جي مدد سان هو سنڌي اصلوڪي زبان کي پڙهڻ جي لاءِ ڪوششون وٺي رهيو آهي جيڪا ڪوشش هن عظيم تهذيب کي سمجھڻ ۾ اهم مرحلي طور ڪم ڪندي.</div> <div style="text-align: justify;"> <br /> <a name='more'></a><br /><br /> <a href="" name="more"></a></div> <div dir="ltr" style="text-align: center;"> <iframe allowfullscreen="" frameborder="0" height="455" mozallowfullscreen="" scrolling="no" src="http://embed.ted.com/talks/lang/ur/rajesh_rao_computing_a_rosetta_stone_for_the_indus_script.html" webkitallowfullscreen="" width="600"></iframe></div> http://imbhurgri.blogspot.com/2014/02/blog-post_2.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-7343240088822765038Sat, 01 Feb 2014 18:14:00 +00002014-02-08T10:08:09.359-08:00وڊيو سکياايم بي سٿ جي انتهائي سرگرم دوست محترم شبير ڪنڀار جا ٺهيل سنڌي ڪمپيوٽنگ ۾ مختلف پروگرامن کي ڪمپيوٽر تي انسٽال ڪرڻ جي لاءِ مددي ويڊيو سکيا گر ، اميد ته اوهان انهن مان سٺو لاڀ حاصل ڪندا.<br /> <div> <br /> <a href="https://www.blogger.com/blogger.g?blogID=7467919202153848804" name="more"></a><br /> <a name='more'></a><br /></div> <div style="text-align: center;"> سنڌي ويب ڪيبورڊ لاءِ سکيا</div> <div dir="ltr"> <iframe allowfullscreen="" frameborder="0" height="370px" mozallowfullscreen="" scrolling="NO" src="http://playit.pk/embed?v=xG2tYSy8obs" style="border: 0px; overflow: hidden;" webkitallowfullscreen="" width="600px"></iframe></div> <br /> <br /> <div style="text-align: center;"> ايم بي سنڌي انسٽال ڪرڻ جي سکيا وڊيو</div> <div dir="ltr"> <iframe allowfullscreen="" frameborder="0" height="370px" mozallowfullscreen="" scrolling="NO" src="http://playit.pk/embed?v=iXTQyjlz4Hk" style="border: 0px; overflow: hidden;" webkitallowfullscreen="" width="600px"></iframe></div> <br /> <br /> <div style="text-align: center;"> اڊوبي تي سنڌي جي سکيا وڊيو</div> <div dir="ltr"> <iframe allowfullscreen="" frameborder="0" height="370px" mozallowfullscreen="" scrolling="NO" src="http://playit.pk/embed?v=R_6jJ1Zd_Wc" style="border: 0px; overflow: hidden;" webkitallowfullscreen="" width="600px"></iframe></div> <br />http://imbhurgri.blogspot.com/2014/02/blog-post_1.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-3252688238376876844Mon, 20 Jan 2014 20:40:00 +00002014-02-07T08:38:56.407-08:00برقي ڪتاب<div style="text-align: center;">زندگيءَ جو سفر</div><br /><a name='more'></a><br /><iframe class="edocs_iframe" frameborder="0" src="http://docs.google.com/gview?url=http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/zindagijosafar.pdf&amp;embedded=true" style="height: 980px; width: 100%;"></iframe><br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/zindagijosafar.pdf"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhjSsKN9AWbvFQAbQdwBE7r-BIs4itrEx-FjoHRs6KHmUuF-8QcO5fEYycwnOPBfZH57WsBFyzSuYFHW0gPV_fVkqhzK1tNMLB5YR4sgwUDNFaRlswU9bEBwZQYz5SXiHdM1Z7zHS7uLKF2/s1600/download-ebook-icon.png" /></a></div>http://imbhurgri.blogspot.com/2014/01/blog-post.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-7857932097029593738Sun, 19 Jan 2014 18:32:00 +00002014-02-07T08:38:56.416-08:00شاه جو رسالو<div style="text-align: center;">شاه سائين جو رسالو</div><br /><a name='more'></a><br /><br /><iframe class="edocs_iframe" frameborder="0" src="http://docs.google.com/gview?url=http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/risalo.pdf&amp;embedded=true" style="height: 980px; width: 100%;"></iframe><br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/risalo.pdf"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhjSsKN9AWbvFQAbQdwBE7r-BIs4itrEx-FjoHRs6KHmUuF-8QcO5fEYycwnOPBfZH57WsBFyzSuYFHW0gPV_fVkqhzK1tNMLB5YR4sgwUDNFaRlswU9bEBwZQYz5SXiHdM1Z7zHS7uLKF2/s1600/download-ebook-icon.png" /></a></div><div style="text-align: center;"><br /></div>http://imbhurgri.blogspot.com/2014/01/blog-post_19.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-8951333249619443768Sat, 18 Jan 2014 12:53:00 +00002014-02-07T08:38:56.463-08:00سچ جا رسالا<div style="text-align: justify;">رب پاڪ هن ڌرتيءَ تي هر انسان جي ڀلائيءَ ۽ رهنمائيءَ لاءِ لکين پيغمبر ۽ ولي موڪليا آهن، جن پنهنجي خطي ۽ وقت آڌار، سولي ٻوليءَ ۾ ماڻهن کي زندگيءَ جو مُول مقصد سمجھايو آهي. اسان جي پاڪ پيغمبر سرور ڪونين حضرت محمد صلي الله عليه وآله والسلم جي هن ڌرتيءَ تي آمد کان پوءِ نبوت جو سلسلو آخر ٿيو ۽ ائين تا قيامت اسان وٽ نگهباني ۽ رهنمائيءَ لاءِ پاڪ ڪتاب قرآن مجيد آندو ويو جيڪو ابد تائين انسانن جي ڀلائيءَ لاءِ قائم ۽ دائم آهي. وري ولايت جي سلسلي ۾ هن دنيا جي هر ڪنڊ ڪڙڇ ۾ انسانن جي ڀلائيءَ ۽ جسماني اوسر سان گڏوگڏ روحاني رمزن ۽ اتم مقامن تائين پهچڻ لاءِ انتهائي سولي ٻوليءَ ۾ مقامي ماڻهن کي عدم تشدد ۽ رواداريءَ جو پيغام پنهنجي ڪلام ذريعي ولي الله جن ڏنو آهي.<br /><a name='more'></a></div><div style="text-align: justify;">اسان جي سونهاري سنڌ قدرت جي اڪيچار نعمتن سان مالامال جيڪا صدين کان هن پوري دنيا جي گولي تي قديم تهذيب جي روپ ۾ نروار ئي رهي آهي اتي ويدن کان وٺي سرڪار شاه عبداللطيف ڀٽائيءَ ۽ سچل سرمست تائين حق ۽ سچ جو پيغام پوري دنيا جي ماڻهن کي ڏنو آهي، جن جي ڪلام جو هر هڪ بيت پنهنجي اندر علم جا بي بها سمنڊ کنيون اسان سڀني کي فطرت جو اهو ازلي پيغام ڏئي ٿو ته پاڻ به جيئو ۽ ٻين کي به سُهڻي زندگي جيئڻ ڏيو. ذاتي هٻڇن ۽ لالچن کي وٿيرڪو ڪري اجتماعي طور تي انسانذات، پکي پُکڻ، وڻ ٽڻ لاءِ بهتر سوچيو ۽ بهتريءَ لاءِ ننڊ ۽ سُستيءَ کي ڇڏي ڪجھ ڪريو. جنهن سان هيءَ ڌرتي امن ۽ خوشحاليءَ جو نمونو بنجي وڃي. ان ئي سُهڻي امن ۽ آشتيءَ واري پيغام جي سلسلي ۾ اسان جي سنڌ ڌرتيءَ جا ٻه املهه ماڻڪ آهن شاه جو رسالو ۽ سچل سرمست جو ڪلام. اسان کي بي پناه خوشي آهي ته هن سائيٽ تي اسان اهي ٻئي ازلي ڪلام مختلف برقي نمونن سان رکيا ويا آهن ته جيئن سڀ دوست هن ڪلام جي مفهوم کي بهتر نموني سان پڙهي سگھن ۽ برقي ڪتابن جي صورت ۾ اهي پنهنجي ڪمپيوٽرن تي ڊائون لوڊ به ڪري پاڻ وٽ محفوظ ڪن.</div><div style="text-align: justify;"><a href="http://www.blogger.com/goog_1250692800"><br /></a></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><span style="clear: left; float: left; margin-bottom: 1em; margin-right: 1em;"><a href="http://imbhurgri.blogspot.com/2013/12/blog-post_909.html"><img alt="" border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEh5PnNAvpIeEnuCXjYxpiJWLmb2meBB2BKhkM0pj-gwH6s6MoCUuxLHBAl6QtDiNwammeKjWLVjw9rNBM19fjgCw2W_gi3rQAt1sf6q06Jb5T4JVhEGUVS9TxH78Y2q100hbgfk5cNdzk1M/s1600/sachal.png" title="" /></a><span id="goog_1250692805"></span><span id="goog_1250692806"></span><a href="http://www.blogger.com/"></a></span></div><a href="http://imbhurgri.blogspot.com/2013/12/blog-post_5124.html"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEimITl35zlEyj2K5svy4RuP1lSoigzGQNPG8AWYcLapK_3ITCRZHW6tRP5ObtlsP78_SOmEmiljN52Sw42jYswrNIUrAAehY71z3tO2hWAhGOIRC1kak4L2DmQJBDgQ092YuYW-6JEqLXVb/s1600/shah+jo+risalo+by+kalyan+adwani+small.jpg" /></a> <br /><br />مٿي ٽڙڪ ڪري شاه جي رسالي يا سچل جي ڪلام تائين پهچي سگھجي ٿو.<br />اوهان جي نيڪ تمنائن ۽ دعائن جي اوسيئڙي ۾<br />ايم بي سنڌي سٿ<br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"></div>http://imbhurgri.blogspot.com/2014/01/blog-post_18.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-79637969175596185Fri, 17 Jan 2014 12:29:00 +00002014-02-07T08:38:56.472-08:00شاه جو رسالو<div style="text-align: center;">ڪلياڻ آڏواڻي جي مرتب ڪيل رسالي ۾ بيتن تي شامل پهرين اليڪٽرانڪ انٽرنيٽ ايڊيشن</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhXOc_IA3B89CxCLUhQblotiVYNCe1WsyeacsZkOdZDabwUQb851eWp1KsRB-C8rHTx5osk23Ue5UsT7iQqoqf9utW445HUY7itTo_fAwyuleRzZTLkSGJPujKh8xv9VswcUjMxQNsWMiim/s1600/shah+jo+risalo+by+kalyan+adwani+small.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhXOc_IA3B89CxCLUhQblotiVYNCe1WsyeacsZkOdZDabwUQb851eWp1KsRB-C8rHTx5osk23Ue5UsT7iQqoqf9utW445HUY7itTo_fAwyuleRzZTLkSGJPujKh8xv9VswcUjMxQNsWMiim/s1600/shah+jo+risalo+by+kalyan+adwani+small.jpg" /></a></div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ترتيب ۽ پيشڪش</div><div style="text-align: center;">عبدالماجد ڀرڳڙي</div><div style="text-align: center;">13 نومبر 2004</div><div style="text-align: center;"><br /><a name='more'></a></div><div style="text-align: center;">ٻانهن ٻيلي ۽ مددگار</div><div style="text-align: center;">احمد چنڊ</div><div style="text-align: center;">شاهنواز سومرو</div><div style="text-align: center;">محمد حبيب سنائي</div><div style="text-align: center;">عبدالرحيم نظاماڻي</div><div style="text-align: center;">فقير اسلح علي قلباڻي</div><div style="text-align: center;">عاشق حسين نظاماڻي ۽ رشيد ٻرڙو</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/risalo.pdf"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgDPWdGVuTivTomMkWSmglnVZfpdzNgU-t6Ha8rvpRIel4t8OPBA9hb5hNvYrVe8vUtDxpvkDCeTcHCZu3PpgDrFLQefxs3LgwODRvZ6Pyp3jM4ymntVizbCcsKN0__Fw1ziQH7W7maWQTC/s1600/download-ebook-icon.png" /></a></div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;"><br /></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/risalo.epub"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEigd6Pkoau_bLDv40dZdXgqG78fbbfCGfMcgKbrtDSfozEJSlr8XI9uw00EpshFRCO8NR-qmvtgyMWoZ2odcjueif17c6toKZiKryKCAm7hc3e_e7vZi96wvlzg47bxKyHmc3uqKk6nJtQq/s200/epub_logo_color1.png" height="200" width="199" /></a></div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;"><br /></div>http://imbhurgri.blogspot.com/2014/01/blog-post_17.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)1tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-7547072462303069517Thu, 16 Jan 2014 12:32:00 +00002014-02-07T08:38:56.481-08:00سچل جو رسالو<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhaPhTTAbyRZbjHEd14ZWjnm6vDbhrOD43vANmoNagDZJjf_yXOnxOVaRdAhOYA0raCGRX9kto6e8MEpUt2B-Dcz4FoxcAc4D0U23PGhZT9ip-RA3KBt8YIujr4xwQ7xm4lQpR2Rm3hwKyQ/s1600/Sachal_Sarmast.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhaPhTTAbyRZbjHEd14ZWjnm6vDbhrOD43vANmoNagDZJjf_yXOnxOVaRdAhOYA0raCGRX9kto6e8MEpUt2B-Dcz4FoxcAc4D0U23PGhZT9ip-RA3KBt8YIujr4xwQ7xm4lQpR2Rm3hwKyQ/s320/Sachal_Sarmast.jpg" height="320" width="214" /></a></div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: justify;">رسالو سچل سرمست رح جو حاضر خدمت آهي. هي انٽرنيٽ ايڊيشن عثمان علي انصاري صاحب جي مرتب ڪيل نسخي جي آڌار تي آهي. سنڌ کان دور، آمريڪا ۾ رهندي مون لاءِ رسالي جا مختلف نسخا هٿ ڪرڻ، انهن کي ڀيٽڻ ۽ مناسب اڀياس کان پوءِ اهو طئي ڪرڻ ته ڪهڙي ترتيب ۽ ترڪيب مناسب ۽ موزون آهي بيحد مشڪل ۽ وقت طلب ڪم هو. انصاري صاحب جي علمي قابليت ۾ ته مون کي ڪو شڪ ڪو نه هو، پر سندن ترتيب ڏنل رسالي جو ڪتابت جي غلطين کان آجو نسخو هٿ اچڻ مسئلو هو. ساڳي وقت منهنجي اها تمنا به هئي ته جلد از جلد رسالي (سنڌي ڪلام) جي اليڪٽرانڪ ايڊيشن انٽرنيٽ تي آڻيان.</div><div style="text-align: justify;"><br /><a name='more'></a></div><div style="text-align: justify;">مهربان دوست گل آغا صاحب وٽ سندن چاچي آغا غلام نبي گل حسن خان جي ترتيب ڏنل سچل سائين جي زندگي ۽ ڪلام متعلق لکيل ڪتاب "سچل سر مست" جو 1933 ۾ ڇپيل ناياب نسخو هو ۽ انهن مهرباني ڪري انهي جي ڪاپي به منهنجي عرض تي مون ڏانهن موڪلي. ان ڇاپي ۾ اعراب ڪونه هئا، پر ٻئي هر لحاظ کان ڇاپي جي چُڪن کان پاڪ هو. ان کان علاوه سائين جي ڪلام ۽ زندگي بابت ڪافي قيمتي مواد به منجھس آهي. پر جيئن ته انصاري صاحب جي تدوين ڪيل نسخي ۾ انهي ڇاپي کي به مدنظر رکيو ويو هو، تنهن ڪري مون اهو وڌيڪ مناسب ڄاتو ته انصاري صاحب جي ايڊيشن کي استعمال ڪجي. بهرحال جڏهن ۽ جتي نئين ڇاپي جي غلطين سان واسطو پيو اتي آغا صاحب جي نسخي منهنجي مدد ڪئي. وقت ۽ وسائل اجازت ڏني ته آغا صاحب جي ناياب ڪتاب کي انٽرنيٽ تي آڻبو، انشاالله.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div style="text-align: justify;">ڳالھ اها به هئي ته رسالي جي ڪمپيوٽر ڪتابت لاءِ جن ٻن مهربانن هي ڪم پنهنجي سر کنيو، انهيءَ ڳالهه به اهو ضروري بڻايو ته اسان ٽنهي وٽ رسالي جو ساڳو ئي نسخو هجي ۽ اهو تڏهن ئي ممڪن هو جو اهڙو ڇاپو چونڊجي جيڪو عام دستياب هجي. مون وٽ روشني پبليڪيشن جو ڇپايل رسالو هٿيڪو هو سو دوستن کي عرض ڪيم ته هو به اهو ڇاپو وٺي ۽ ڪتابت شروع ڪن. پروف ريڊنگ جو ڪجھ ڪم اڃان به رهيل آهي، جيڪو جلد از جلد پورو ڪرڻ جي ڪوشش ڪبي.</div><div style="text-align: justify;"><br /></div><div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/sachal.pdf"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEi7XELWyvxEqRihpqUMvPixKA20E5OPRkeE2BUL7FkyEo5_98H4GLH1sGQFu9LbIMSW3J2-yN79rB2E6bkLzBxn4LR2-CGhqv1FJdKwh2CuGB7ZpmpfuZxwKfZU5fuCideCMlTblRD-gMYu/s1600/download-ebook-icon.png" /></a></div><div style="text-align: center;"><br /></div></div>http://imbhurgri.blogspot.com/2014/01/blog-post_16.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-3153118608686313693Wed, 15 Jan 2014 17:49:00 +00002014-02-07T08:38:56.527-08:00سنڌي ايڊوب<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEghw6KX_IM8AINTe-LuYEWOzq2AxElxqWxkh69u62SqaRzy642LDjghOTinRHv5IwWyYnvEbXvtcjPEZyY8hJGV3TQmNQbVxQmxe28sOSXnF-g1WAyY7_Rg-B6bezigvw_4PYnRNXS7WSgi/s1600/adobe.jpg" imageanchor="1" style="clear: right; float: right; margin-bottom: 1em; margin-left: 1em;"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEghw6KX_IM8AINTe-LuYEWOzq2AxElxqWxkh69u62SqaRzy642LDjghOTinRHv5IwWyYnvEbXvtcjPEZyY8hJGV3TQmNQbVxQmxe28sOSXnF-g1WAyY7_Rg-B6bezigvw_4PYnRNXS7WSgi/s320/adobe.jpg" height="240" width="320" /></a></div>هن وقت تائين اڊوبي فوٽوشاپ، السٽريٽر وغيره ۾ سنڌي جو استعمال صرف مڊل ايسٽرن ايڊيشن ۾ ممڪن هو. هاڻي فوٽوشاپ ۽ ٻيا اڊوبي جا پروگرام، ونڊوز توڻي ميڪ ۾، توهان بيحد سولائي سان سنڌي لاءِ استعمال ڪري سگھو ٿا<br /><a name='more'></a>۽ سوين اسٽينڊرڊ يونيڪوڊ آرائشي سنڌي فونٽ استعمال ڪري سگھو ٿا. ان لاءِ ٽُولز حاضر آهن. سنڌي ريڊي فائل ڊائونلوڊ ڪيو. اها رار فارميٽ ۾ آهي، ان کي ايڪسٽريڪٽ ڪيو ۽ کوليو. ان مان ڪي به لفظ ڪاپي ڪري پنهنجي فائل ۾ پيسٽ ڪيو ته جيئن سنڌي لاءِ ڪيل سيٽنگز لاڳو ٿي وڃن. ان کانپوءِ ڪاپي ڪيل لفظ ڊاهي ۽ سنڌي لکو ۽‌ ان کي اڊوبي پروگرامن وسيلي سينگاريو. ان لاءِ ڪنهن واڌاري سيٽ اپ جي ضرورت ڪانهي!‏ ان جي استعمال سمجھائڻ لاءِ به ويڊيو ٽيوٽوريل جي سوکڙي شبير ڪنڀار ۽ سندس ٻانهن ٻيلين وٽان ملي آهي جنهن لاءِ هو جس لهڻن. <br /><br /><div style="text-align: center;"><br /></div><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBSindhiAdobe.rar"><img border="0" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgfbNHPfz9_JzWfvsYtDqoy3OPZSsGcYGUj4T2hH0MdZqsWLzyFkw5gFpEDykutbw87teP5hiFPTkHHh4cNrAfkWgbUnKptJHNrCxYnW6DYlbB6V7mlgYmYTtJdMrrmliARajT1b6LfGsxh/s1600/rar_download.png" /></a></div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;"><a href="http://www.bhurgri.com/bhurgri/downloads/MBSindhiAdobe.rar">فائيل ڊائون لوڊ ڪريو</a></div>http://imbhurgri.blogspot.com/2014/01/blog-post_15.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-1362116394404906275Sun, 05 Jan 2014 11:35:00 +00002014-02-07T08:38:56.575-08:00ماجد ڀرڳڙيهن کي فنانس جي بجاءِ، جنهن ۾ کيس ڊگري به هئي ۽ تجربو به، خريداري کاتي يا پرچيز ڊپارٽمينٽ ۾ رکيائون جنهن جو ڊائريڪٽر عباس بروهي هو جيڪو اي ڪي بروهي ۽ علي احمد بروهي جو ننڍو ڀاءُ هو ۽ عبدالماجد سان اڳ جي واقفيت هئس. عبدالماجد ٻڌائيندو آهي ته مسٽر بروهي کيس بيحد ڀائيندو ۽ قرب ۽ عزت سان پيش ايندو هو.<br />ڪجھ مهينا اڳ عبدالماجد پنهنجي وڏي پٽ عبدالمصور کي اي ليول (A Level) جي تَعليم مُڪمل ڪرڻ کانپوءِ واڌاري تعليم لاءِ آمريڪا جي رياست ايريزونا جي شهر ٽوسان ۾ موڪلي ڏنو هو جتان هن پاڻ به ايم بي اي ڪئي ۽ جتي هاڻي عبدالماجد جو سوٽ عبدالجليل عرف زاهد به پنهنجي والده سان گڏ رهندو هو. عبدالمصور اتي ڪاليج ۾ بي بي اي لاءِ داخلا ورتي.<br /><a name='more'></a>چند مهينا پي آئي اي ۾ ڪم ڪرڻ کانپوءِ عبدالماجد به مستقلًا آمريڪا نقل مڪاني جو فيصلو ڪيو. پنهنجي ڊائريڪٽر مسٽر بروهي سان ڳالھ ڪڍيائين جنهن صلاح ڏنس ته شروع ۾ چئن مهينن جي موڪل وٺ جيڪا پوءِ آمريڪا مان وڃي وڌرائجانءِ. عبدالماجد کي پنهنجي گھرواري جي علاج جي لاءِ جرمني به وڃڻو هو. پي آئي اي ۾ موڪل جي درخواست منظور ٿيس. هن فليٽ ڇڏي پنهنجو سامان وغيره پيڪ ڪري ڪنهن دوست جي گھر ۾ هڪ ڪمري ۾ رکرايو جتان پوءِ بعد ۾ اهو لاڙڪاڻي موڪلرايائين. پوءِ زال ۽ ٻارن کي ساڻ ڪري جرمني ويو جتي ڊاڪٽر ٽيسٽن ۽ علاج بعد چيس ته هاڻي سندس گھرواري کي ٻيهر اچڻ جي ضرورت ڪانهي. عارضو شروع ٿئي پنج سال ٿي ويا هئا۽ تڪليف وري ڪانه ٿي هئس. هنن شڪر ڪيو ۽ پوءِ آمريڪا روانا ٿي ويا.<br />هن جي موڪل منظور ٿي چڪي هئي ۽ وڃڻ جي تياري ئي هئس ته محترمه بينظير جي وزات عظمىٰ معزول ٿي. عبدالماجد آمريڪا ۾ هو جو موڪل پوري ٿيڻ تي نئين حڪومت سندس ڊيپوٽيشن رد ڪري کيس واپس انڪم ٽيڪس کاتي موڪليو. عبدالماجد پنهنجي موڪل (بنان پگھار جي يعني Leave Without Pay) پنجن سالن لاءِ پنهنجي محڪمي مان وڌرائي. 1995 ۾ موڪل جي مدي پوري ٿيڻ تي ڪجھ ڏينهن لاءِ آيو ۽ وري ٽن سالن لاءِ موڪل جي درخواست ڏنائين جيڪا منظور ٿيس. حقيقت اها هئي ته 1990 ۾ ئي هن جي مرضي استعيفا ڏيئي نوڪري کي هميشہ لاءِ خيرباد چوڻ جي هئي ۽ محض منهنجي ان ڳالھ لاءِ اجازت نه ڏيڻ جي ڪري هن مجبورًا موڪل جي درخواست ڏني جيڪا پئي وڌرايائين.<br />آمريڪا ۾ هي ٽوسان ويا جتي سندس سوٽ زاهد رهندو هو ۽ پٽ عبدالمصور پڙهندو هئس. هاڻي جڏهن آمريڪا ۾ مستقل قيام جي ارادي سان ويو ته سوچيائين ته اتي ٽوسان ۾ ئي رهي يا ڪنهن ٻئي هنڌ کي مستقل رهائش لاءِ منتخب ڪري. آمريڪا جي مختلف علائقن ۽ شهرن جي باري ۾ معلومات حاصل ڪري، فيصلو ڪيائين ته آمريڪا جي شهر سياٽل ۾ رهائش اختيار ڪري. جيئن ٽوسان ڏکڻ اولهائين ڪنڊ ۾ ميڪسيڪو جي سرحد ويجھو هو تيئن سياٽل وري اتان ڏيڍ هزار ميل يا اڍائي هزار ڪلوميٽرن جي فاصلي تي ملڪ جي اُتر اولهائين ڪنڊ ۾ ڪينيڊا جي سرحد ويجھو، پيسيفڪ اوشين تي واقع، ملڪ جي خوبصورت ترين شهرن مان هڪ هو. ڊسمبر 1990 ۾ عبدالماجد پنهنجن ٻارن سوڌو اتي سڪونت اختيار ڪئي جتي اڄ سوڌو هو ۽ سندس چار ئي ٻار رهن ٿا. شهر جي منظرڪشي ڪندي چوندو هو ته بابا مري کي صاف سٿرو ڪري، ڏهوڻو ويهوڻو وڏو ڪري، آسمان سان ڳالهيون ڪندڙ وڻن ۽ برفپوش چوٽين سوڌو کڻي اچي سمنڊ جي ڪناري سجايو ۽ شهر کي ويهه پنجويهه مختلف ايراضين وارين خوبصورت ڍنڍن سان سينگاريو، ته سياٽل بس ڪجھ ايئن آهي. جڏهن پنج ورهيه پوءِ، 1995 ۾، سياٽل وڃڻ ٿيو ته احساس ٿيم ته اها منظرڪشي به اصل سان انصاف ڪرڻ کان قاصر هئي.<br />سندس تعليم ۽ تجربي جي آڌار تي نوڪري به مليس ۽ ملڪ ۾ سڪونت اختيار ڪرڻ جي اجازت به. 1993 ۾ کيس سعودي عرب جي ڪمپنين جي هڪ وڏي مجموعي زينل گروپ آف ڪمپنيز طرفان چيف انٽرنل آڊٽر جي نوڪري جي آڇ ٿي جيڪا هن قبولي ۽ جولاءِ 1993 کان مارچ 1996 تائين هو، سندس رفيقه حيات ۽ ٻه ننڍا ٻار، عبدالباري ۽ عائشه، ان سلسلي ۾ جده ۾ رهيا.<br />1995 ۾ هن پنهنجي ٻئي نمبر فرزند عبدالباسط جي شادي پنهنجي سنڍو عبدالاحد اچڪزئي جي دختر سان ڪئي جنهن سان ٻه ورهيه اڳ مڱڻو ڪرايو هئائون. انهيءَ موقعي تي ئي سندس وڏي فرزند عبدالمصور جو مڱڻو مير پرويز علي ٽالپر عرف مير راجا (مرحوم) جي وڏي ڌيءَ (جيڪا عبدالماجد جي ڀاڻيجي آهي) سان ڪرايائين.<br />آمريڪا ۾ واپس اچڻ کانپوءِ عبدالماجد کي ڪا مناسب يا جوڳي نوڪري ڪانه ملي تنهنڪري سندس ٻنهي وڏن پٽن نوڪريون شروع ڪيون ته جيئن ڪٽنب جي مالي گھرجن جو پورائو ٿي سگھي. عبدالمصور تڏهن 24 ۽ عبدالباسط 21 ورهين جو هو جڏهن ٻنهي ملازمت شروع ڪئي. ٻئي ان کان اڳ به پارٽ ٽائم نوڪريون وقتًا فوقتًا ڪندا رهندا هئا ته جيئن گھر جي خرچن لاءِ جوڳو انتظام ٿي سگھي. عبدالماجد توڙي سندس گھرواري ۽ ٻارن کي اسان سان تمام گھڻي محبت ۽ لڳاءُ رهيو آهي. ماڻهو آمريڪا وڃي سالن جا سال ملڪ نه ورندا آهن جو اچڻ وڃڻ جي ڪراين ۽ ڀاڙن کي منهن ڏين يا ڪا پنهنجي لاءِ بچت ڪن. پر عبدالماجد ۽ سندس زال کي قرار ئي نه ايندو هو جيڪڏهن هو ۽ سندن ٻار هر سال اسان سان ملي نه وڃن. انهن بجاءِ پيسا بچائڻ جي هر سال ٻارن سوڌو پاڪستان اچڻ، اسان سڀني سان ملي وڃڻ کي ترجيح ڏني. پر جتي سِڪون ته لهنديون هيون، ته ساڳـئي وقت مالي مشڪلات ۾ به اضافو ٿيندو هئن ته به انهن پنهنجي تقريبًا هر ورهيه اچڻ واري روايت قائم رکي.<br />1997 ۾ عبدالماجد جي والده سخت ناچاق ٿي پئي. خبر ٻڌائون ته ٻئي زال مڙس هڪدم پهچي ويا. ٽڪيٽ لاءِ بروقت پيسا ڪونه هئن. سياٽل ۾ رهندڙ هڪ دوست لياقت جماڻي کان پيسا اوڌارا ورتائون جيڪي ٻئي مهيني سندن پٽن ان مهربان کي واپس ورائي ڏنا ۽ ايئن هي ٻئي وقت سر پاڪستان پهتا. سندن پهچڻ کان ڏهن يارهن ڏينهن کان پوءِ سندس والده سندس هنج ۾ ئي ڄڻ دم ڏنو ۽ پنهنجي خالق حقيقي سان وڃي ملي. عبدالماجد ۽ سندس گھرواري کي بيحد صدمو رسيو. نرگس جي پنهنجي والده جو 1978 ۾ انتقال ٿي چڪو هو ۽ هو پنهنجي سس کي پنهنجي ماءُ جيان ڀائيندي هئي. چاليهي تائين هو ٻئي هتي لاڙڪاڻي رهيا ۽ پوءِ آمريڪا واپس وريا.<br />آگسٽ 1998 ۾ سندس موڪل پوري ٿي ۽ محڪمي طرفان زور ڀريو ويس ته يا واپس اچ يا نوڪري ڇڏ. ان اٺن سالن جي عرصي دؤران کاتي ۾ سندس سڀ همعصر، بلڪِ هن کان جيڪي جونئير هئا سي به، پنهنجي وقت تي پروموشن حاصل ڪري 20 گريڊ جا آفيسر ٿي ويا هئا. موڪل تي رهڻ ڪري عبدالماجد جو پروموشن به نه ٿي سگھيو هو. محڪمي وارن کيس نيپا (National Institute of Public Administration) ۾ ٽريننگ لاءِ جوائن ڪرڻ لاءِ چيو. 20 گريڊ ۾ پروموشن لاءِ اها ٽريننگ لازمي هوندي آهي. اچڻ جي تياري ئي ڪيائين پئي ته کيس سندس ڀيڻيوئي مير راجا جي بيوقتي وفات جي خبر ملي. مير راجا جي ڌي سان سندس پٽ جو مڱڻو به ٿيل هو. آگسٽ 1998 ۾ عبدالماجد پاڪستان آيو ۽ نيپا ۾ ٽريننگ شروع ڪيائين.<br />نيپا ۾ سندس ملاقات سيد محمدفاروق احمد صاحب سان ٿي جيڪو ان اداري ۾ اسلاميات جو استاد هو. بظاهر اهو اتفاق هو پر لڳو ايئن پئي ته قدرت سندس مرشد جي وصال کانپوءِ هڪ ٻئي بزرگ سان سندس ملاقات لاءِ اهو سامان ڪيو هو. سيد فاروق احمد ابوالعلائي سلسلي سان وابسته هڪ صاحبدل بزرگ هو پر ان ڳالھ جي سُڌ عبدالماجد کي سردست ڪانه هئي. عبدالماجد چوندو آهي ته پهرين ئي ڏينهن کان انهن بزرگن جي مٿانئس مهر جي نظر هئي جنهن جي نتيجي ۾ هن جو ساڻن محبت ۽ نيازمندي وارو سلسلو شروع ٿيو جيڪو 2009 تائين جاري رهيو جڏهن انهن وصال فرمايو.<br />2003 ڌاران فاروق صاحب عبدالماجد کي هڪ ننڍڙو ڪتابچو ڏنو ۽ چيائينس ته هي هڪ بزرگ جي عربي ۾ لکيل مناجات ۽ ان جو اردو ۾ ڪيل ترجمون آهن جن کي تون انگريزي ۾ ترجمو ڪر. پنهنجي مهربان جي حڪم کي ٽارڻ ڏکيو لڳس پر چيائين ته سائين مون کي ته عربي جي ڄاڻ ڪانهي، پر توهان جو حڪم آهي ته ڪوشش ڪندس. کولي ڏٺائين ته حيران رهجي ويو ته اها مناجات ٻئي ڪنهن جي نه بلڪِ سندس ئي شيخ عيسىٰ نورالدين احمد جي مرشد شيخ احمد بن مصطفىٰ العلوي جي لکيل آهي. مناجات جي مصنف سان پنهنجي روحاني نسبت کي الاهي اشارو سمجھندي ان ڪم ڪرڻ جي بخوشي هامي ڀريائين. پهرين اردو مان انگريزي ۾ ترجمو ڪرڻ لڳو پر پوءِ ان مان مطمئن نه ٿيندي، اردو ترجمي کي هڪ پاسي ڪري رکيائين ۽ سڌو عربي مان انگريزي ترجمو شروع ڪيائين. پنهنجي ان ڪوشش دؤران اردو ۾ ڪيل ترجمي، جيڪو خود هڪ بهترين ترجمو هو، مان ضرورت پٽاندر مدد ضرور ورتائين پر ترجمو اصل عربي جو ئي ڪيائين. اڄ سوڌو چوندو آهي ته حيراني اٿم ته عربي جي بيحد معمولي ڄاڻ هوندي به اهو ترجمو ڪيئن ڪيم. ڊسمبر 2005 ۾ اصل عربي متن انگريزي ترجمي سوڌو هڪ بيحد جاذب نظر ايڊيشن جي صورت ۾ پاڪستان مان ڇپرايائين. جن به اهو انگريزي ترجمون ڏٺو ۽ پڙهيو آهي، تن کي اهو بيحد وڻيو آهي ۽ تعريف ڪئي اٿائون. ان جي اشاعت جي لاءِ رقم سندن ٻارن ۽ گھرواري ڏني ۽ بجاءِ قيمتًا وڪرو ڪرڻ جي، ان کي دلچسبي رکندڙن ۾ مفت ورهايائين ۽ بعد ۾ ان جو تصحيح شده ٻيو ايڊيشن انٽرنيٽ تي به شايع ڪيائين. چوندو آهي ته هن ڪاميابي ۾ سموري ڪرم فرمائي انهن بزرگن سڳورن جي آهي، جن مناجات لکي، جن جي وساطت ۽ نسبت جي ڪري اها وٽس پهتي ۽ جن کيس ان جي ترجمي لاءِ همٿايو ۽ مامور ڪيو.<br />نيپا ۾ ٽريننگ کانپوءِ عبدالماجد جي پوسٽنگ ڪراچي ۾ ٿي جتي ايڊيشنل ڪمشنر ڪري رکيائونس. 1999 ۾ پنهنجي رفيقه حيات ۽ ننڍن ٻن ٻارن سوڌو ڪراچي ۾ رهڻ شروع ڪيائين. انڪم ٽيڪس کاتي ۾ جيڪي جونيئر آفيسر هن جا ماتحت ٿي رهيا هئا، هاڻي تن جي به گريڊ ويهين ۾ ترقي ٿي وئي هئي. جيتوڻيڪ عبدالماجد اهڙن آفيسرن جي ماتحتي ۾ ڪم نه پئي ڪيو، ته به کيس اهڙين حالتن ۾ ڪم ڪرڻ ۾ مزو ڪونه پئي آيو. ڪجھ عرصي بعد کيس سنڌ بلوچستان جي ريجنل ڪمشنر وٽ بطور معاون ايڊيشنل ڪمشنر هيڊڪوارٽر جا اهم فرائض سونپيائون جيڪي هن بيحد خوش اسلوبي سان سرانجام ڏنا. مسلسل موڪل تي رهڻ ڪري پروموشن لاءِ مقرره مدي پوري ٿيڻ ۾ به اڃا ٻه ٽي سال هئس. مون محسوس ڪيو ته کيس انهن حالتن ۾ نوڪري ڪرڻ ۽ مٿان هتي رهائش جي خرچن کي منهن ڏيڻ لاءِ پنهنجن پٽن کان پيسا گھرائڻ وغيره هن لاءِ هڪ اڻوڻندڙ صورتحال پيدا ڪري ڇڏي هئي جنهن جي مدنظر مون چيومانس ته هو جيئن مناسب سمجھي تيئن ڪري ۽ منهنجي طرفان هاڻي اهڙي ڪا جھل پل ڪانه آهي ته نوڪري نه ڇڏي.<br />منهنجي طرفان اهڙي اجازت ملڻ جي دير هئي، عبدالماجد نوڪري تان استعيفا لکي موڪلي ۽ گڏ، جيستائين اها منظور ٿئي، موڪل جي درخواست به رواني ڪيائين ۽ ايئن 1999 جي آخر ۾ انڪم ٽيڪس کاتي سان پنهنجي واسطيداري ختم ڪيائين.<br />1999 ۾، پاڪستان ۾ رهائش دؤران پنهنجي وڏي فرزند عبدالمصور جي شادي به ڪرايائون جنهن جو مڱڻو 4 ورهيه اڳ ٿيو هو. 2000 ۾ عبدالماجد ۽ نرگس واپس آمريڪا موٽي ويا ۽ پنهنجن ٻارن سان گڏ رهڻ لڳا. 1995 ۾ سندس فرزند عبدالباسط کي ڌي ڄائي ۽ 1999 ۾ هڪ پٽ ڄائو ۽ 2000 ۾ عبدالمصور جي گھر هڪ ڌي ڄائي.<br />ايندڙ پنجن ورهين ۾ عبدالماجد پنهنجي ڌي عائشه ۽ پنهنجي پٽ عبدالباري جون شاديون به 2003 ۽ 2005 ۾ ڪرائي ڇڏيون ۽ انهن فرضن کان به آجا ٿي ويا. سندن ٽيئي پٽ، نُهر، پوٽا پوٽيون سمورو ڪٽنب بيحد خوشي ۽ خوشحالي واري مثالي زندگي گذاري رهيو هو. سندن ڌي عائشه، جنهن جي شادي عبدالماجد جي سوٽ مسيح الله سان ٿي هئي، جيڪو منهنجي ننڍي ڀاءُ ڊاڪٽر امان الله جو ننڍي ۾ ننڍو فرزند هو، سي به ساڳـئي شهر رهندا هئا. مسيح الله، عبدالمصور ۽ عبدالباسط سان گڏ، ڪارن جي ڪمپني ٽويوٽا جي هڪ ڊيلرشپ ۾ بطور فنانس مينيجر ڪم ڪري رهيو هو. 2004 ۾ کين فرزند ڄائو جنهن جو نالو حُسين رکيائون. سڀني کي آمريڪي شهريت به ملي چڪي هئي.<br />2006 ۾ عبدالماجد کي سندس گھرواري چيو ته هاڻي اسان الحمدلله سڀني فرضن کان آجا ٿي ويا آهيون، هل ته ڪاڏي گھمي ڦري اچون. چيائينس ته منهنجي دل آهي ته ڪروز شپ يعني بحري آسائشي جهاز تي دنيا جو سير ڪيون. هي پروگرام طئي ڪري انگلينڊ ويا جتي عبدالماجد جي سؤٽ ڊاڪٽر افسانه (ادا عنايت الله مرحوم جي ڌي) پنهنجي خاوند ڊاڪٽر عطاءُالله وقاصي سان گڏ رهندي هئي. هي قربائتا ۽ محبتي انسان آهن جن جي عبدالماجد ۽ نرگس ٻنهي سان دل رهي آهي. ٻه ٽي ڏينهن وٽن رهي، هي طئي شده پروگرام مؤجب هڪ وڏي آسائشي بحري ٻيڙي تي، جيڪو سائز ۽ آسائش جي لحاظ کان هڪ شاندار 5 اسٽار هوٽل کان به وڌ هو، تنهن تي بالٽڪ سمنڊ ۽ ان جي ڪنارن تي واقع ملڪن جي ٻن هفتن جي سير ۽ سياحت لاءِ اُسريا. پولنڊ، ايسٽونيا، جرمني، فن لينڊ، رُوس،سُويڊن، ناروي، ڪوپن هيگن وغيره ڪيئي ملڪ انهن ٻن هفتن ۾ هُو گھميا. رات جو جهاز هلندو هو ۽ ڏينهن جو ڪنهن شهر وٽ لنگرانداز ٿيندو هو جيڪو هي گھمي ايندا هئا. ان سير مان هو بيحد لطف اندوز ٿيا. واپس انگلينڊ پهچي ٻه هفتا کن اتي رهيا. اڳ ۾ به انگلينڊ ڪيئي ڀيرا وڃڻ ٿيو هون پر هميشہ لنڊن شهر ۾ ئي قيام رهندو هون. هن ڀيري سوچيائون ته اندرون ملڪ ۽ ٻهراڙي، جنهن کي اتي ٻهراڙي نه بلڪِ ڪنٽري سائيڊ چوندا آهن، تنهن جو سير ڪجي. گاڏي ڀاڙي تي ورتائون ۽ باٿ، ڪاٽس والڊ، اسٽون هينج، آڪسفورڊ، ڪيمبرج وغيره جو سير ڪري آيا. پوءِ پنهنجي ميزبانن سان گڏجي مشهور زمانه ليڪ ڊسٽرڪٽ جو سير ڪيائون جيڪو انگلينڊ ۽ اسڪاٽ لينڊ جي سرحد تي بيحد جاذب نظر قدرتي نظارن سان ڀرپور خطو آهي. اتان هي زال مڙس ٻئي اسڪاٽلينڊ جو تاريخي شهر ايڊنبرا گھمڻ ويا. ايئن مهيني سوا جو سير سفر ڪري هي واپس آمريڪا وريا.<br />قدرت جا کيڏ به پنهنجا آهن ۽ انهن جي رمز کان به هو واقف آهي. واپس وريا مس، ۽ ٻارن سان پنهنجي سير سپاٽي جو احوال ئي ڪيائون پئي، ته نرگس هلڪي طبيعت جي ناسازيءَ جي شڪايت ڪئي ۽ ان لاءِ ڊاڪٽر کان چيڪ اپ ڪرائڻ وئي. ايڪويهه ورهيه اڳ، ڇاتي جي ڪينسر جي عارضي ۾ جڏهن مبتلا ٿي هئي ته دعا گھري هئائين ته اي پروردگار ايتري ته مهلت ڏي جو هي جيڪا ڌيءَ عطا ڪئي اٿئي تنهن جون خوشيون ته ڏسان. ڌيءَ وڏي به ٿي، شادي به ٿيس، الله تعالىٰ اولاد نرينه جي نعمت سان به نوازيس ۽ هاڻي پنهنجي گھر ۾ پنهنجي ور سان خوشين واري زندگي گھاري رهي هئي. شايد مهلت جو مُدو پورو ٿي چڪو هو. ڊاڪٽرن ٽيسٽون ڪيون ۽ نرگس جي 56 سالگره ٿيڻ واري هئي جو عبدالماجد کي اها روح فرسا خبر ڏنائون ته سندس رفيقه حيات کي ڇاتي جو بيحد مهلڪ قسم جو ڪينسر آهي جنهن مان جانبر ٿيڻ جا امڪان تمام گھٽ آهن.<br />ان خبر عبدالماجد جي پرسڪون، خوشگوار، جنت سمان زندگي ۾ جهڙوڪه ڀونچال آڻي ڇڏيو. هر ڪوشش، هر تدبير ڪيائون ۽ هڪ وقت اهڙو به آيو جو لڳو ته سڀ صحيح ٿي ويو آهي. پر اهو ئي ڊاڪٽر جنهن جي علاج 21 ورهيه اڳ کيس بظاهر نئين زندگي بخشي هئي، تنهنجون سڀ تدبيرون هن ڀيري ڄڻ ناڪام ويون. تقريبًا پوڻن ٻن سالن بعد، 25 اپريل 2008 تي، نرگس پنهنجي جاني مڙس کي الوداع چئي ملڪ عدم راهي ٿي. طبيعت جي ناسازي باعث هڪ ڏينهن اڳ اسپتال وٺي ويس، جتي ٻئي ڏينهن صبوح جو 9 لڳي 30 منٽن تي پنهنجي مجازي خدا جي هنج ۾ ئي هئي جو اکيون کوليائين. جنهن مڙس کي ساه کان وڌيڪ ڀائيندي هئي، تنهن سان نگاهون جو اٽڪايائين ته ڦيريائين مور ڪونه، بس پيار ۽ بيوسي وچان ڏسندي ٻن چئن منٽن بعد اکيون آهستي آهستي کڻي ٻوٽيائين ۽ جان جان آفرين جي سپرد ڪيائين. ان مهل وٽس ماجد ۽ سندن چار ئي ٻار، عبدالمصور، عبدالباسط، عبدالباري ۽ عائشه موجود هئا؛ ڪمري ۾ ٻيو ڪوئي به ڪونه هو. اهي نيڻ جيڪي ماجد کي چاليهن ورهين تائين اٿاه پيار سان ڏسندي پئي آيا سي هميشہ لاءِ ٻوٽجي ويا. انا لله و انا اليہ راجعون. ماجد چيو ته قدرت جي ستم ظريفي ته ڏسو: بهار جي مند ۾، سدابهار (Evergreen) نالي اسپتال ۾ منهنجي زندگي جون بهارون هميشہ لاءِ موڪلائي ويون ۽ هڪ طويل، ڪڏهن نه کٽندڙ خزان شروع ٿي وئي.<br /><br />مين چاهتا ٿا اسي روڪ رکون<br />ميري جان ڀي جائي تو جاني نه دون<br />ڪيي لاک فريب ڪروڙ فسون<br />نه رها، نه رها، نه رها، نه رهاhttp://imbhurgri.blogspot.com/2014/01/blog-post_5.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-5203184816421245150Sat, 04 Jan 2014 11:33:00 +00002014-02-07T08:38:56.624-08:00ماجد ڀرڳڙياهڙي ريت، انڪم ٽيڪس جي نوڪري مان مالي گھرجن جو پورائو نه ٿيڻ ڪري پريشاني، بهتر سرڪاري نوڪرين ۾ سفارشي اميدوارن کي ترجيح ملڻ ڪري نااميدي، ڪاروباري معاملن ۾ آڏن ابتن ڪمن ڪري بيزاري ۽ ڀائيوار جي وعده خلافي ڪري بيوسي وغيره سڀني ملي اهڙا حالات پيدا ڪيس جو بِالآخر قدرت کيس ان ڪم طرف ڌِڪي آئي جيڪو هن جي مقدر ۾ لکيو هئائين، يعني سنڌي ٻوليءَ لاءِ ڪمپيوٽر تيار ڪرڻ. قادر مطلق، جيڪو ڏينهن جي پيٽ مان رات، رات جي پيٽ مان ڏينهن، جيئري جي پيٽ مان مُئل ۽ مُئي جي پيٽ مان جيئندو ڪڍڻ جي قدرت رکي ٿو، تنهن کي انسانن جي بگاڙيل ڪمن مان به سنوار جا رستا ڪڍڻ جي سگھ آهي.<br /><a name='more'></a>اها آڪٽوبر نومبر 1987 جي ڳالھ آهي. عبدالماجد کي اهو به احساس هيو ته جيڪو ڪم ڪمپيوٽر سائنس انجنيئر (حسام الدين جا فرزند) ڪرڻ کان قاصر رهيا آهن سو کانئس ڪيئن ٿيندو جنهن کي ڪمپيوٽر سائنس جي باري ۾ صرف بنيادي ڄاڻ هئي. پر هن الله تو آهر ڪري، پنهنجي شوق جي ڪري، ان ۾ هٿ وڌو. چوندا آهن همت مردان مدد خدا. هن معاملي ۾ به ايئن ئي ٿيو ۽ هفتي ٻن اندر کيس ابتدائي ڪاميابي ٿي ۽ سندس ليزر پرنٽر تي سنڌي جو پرسنل ڪمپيوٽر وسيلي ٽائپ سيٽ ٿيل پهريون صفحو پرنٽ ٿي نڪتو ته ٻڌائيندو آهي ته سندس خوشي جي ڪا انتها نه رهي ۽ هن قادر مطلق جا بي انداز ٿورا مڃيا جنهن سندس نصيب ۾ اها ڪاميابي لکي هئي.<br />ان ابتدائي ڪاميابي جي خبر ان وقت هلال پاڪستان ڏني. بعد ۾ هن اخبار جو هڪ مضمون به ٽائپسيٽ ڪري هلال پاڪستان وارن کي ڏنو جيڪو نومبر يا ڊسمبر 1987 ۾ ڇپيو. اهو انعام شيخ جو لکيل ڪک پن نالي هڪ ڪالم هو. ان کان علاوه ڪراچي جي هڪ ڪاليج جي مخزن نقوش جو سنڌي سيڪشن به ٽائپسيٽ ڪري ڏنائين. اهڙي ننڍڙي ابتدا سان سنڌي ۾ ڪمپيوٽر جي استعمال يعني سنڌي ڪمپيوٽنگ جي ابتدا ٿي ۽ سنڌي اشاعتي صنعت ۾ ان انقلاب جي شروعات ايندڙ ٻن ٽن سالن ۾ ان جي ڪايا پلٽ ڪري ڇڏي. عبدالماجد، ڪمپيوٽر سائنس ۾ ڪا ڊگري نه هوندي به، اڪيلي سر پنهنجي محدود وسائل ذريعي مختصر عرصي ۾ سنڌي ٻوليءَ لاءِ اهو ڪم ڪري ڏيکاريو جيڪو ادارا، يونيورسٽيون ۽ ڪمپيوٽر سائنس جا ماهر باوجود پنهنجي وسائل ۽ ڄاڻ جي سالن ۾ به نه ڪري سگھيا.<br />عبدالماجد ٻڌائيندو آهي ته سراج الحق ميمڻ صاحب کيس هلال پاڪستان جي دفتر وٺي ويو جيڪو تن ڏينهن ۾ بندر روڊ تي واقع هو. اتي اخبار جي ڪمپوزنگ جو ڪم وغيره ٿيندو هو. سراج الحق ميمڻ ڪنهن زماني ۾ ان جو ايڊيٽر رهي چڪو هو جنهن سان عبدالماجد جي ڏيٺ ويٺ انڪم ٽيڪس کاتي جي ڪري هئي جنهن ۾ ميمڻ صاحب به نوڪري ڪئي هئي. اخبار جي ايڊيٽر شيخ عبدالحليم جوش کين دفتر ڏيکاريو ۽ عملي سان ملايو. اخبار ۾ 40 کن ڪمپازيٽر ڪم ڪندا هئا. عبدالماجد سمجھيو ته اهي انهيءَ خبر تي خوش ڪونه ٿيندا ڇو جو ڪمپيوٽر ذريعي اخبار جي ٽائپسيٽنگ ٿيڻ ڪري سندن نوڪريون ختم ٿي وينديون ۽ انهن جي پيشي يا فن جي گُھرج به ڪانه رهندي. پر انجي برعڪس انهن انهيءَ ڪم کي بيحد ساراهيو ۽ هي چئي کيس حيراني ۾ وجھي ڇڏيائون ته توهان جو ته اهو اسان تي وڏو احسان آهي. هو چوڻ لڳا ته هي ڪم دراصل اسان لاءِ پِٽ آهي، پاراتو آهي. جيئن ته سنڌي ۾ هٿ سان ڪتابت جو ڪو رواج ڪونه هو ۽ اخبارون، ڪتاب ۽ رسالا وغيره سڀ هٿن وسيلي ڪمپوز يا ٽائپسيٽ ٿيندا هئا، تنهنڪري ڪمپازيٽرن جي گُھرج هميشہ رهندي هئي ۽ پرنٽر ۽ پبلشر کين جوڳي پگھار تي ملازم رکندا هئا. جيڪي اهو ڪم ڄاڻندا هئا، سي به روزگار خاطر ٻئي پاسي وڃڻ بجاءِ جو اهو ڪم شروع ڪندا هئا ته ان جي اسپيشلائيزيشن سبب سڄي ڄمار پوءِ ان مان جان آجي نه ٿيندي هئن.<br />هينڊ ڪمپوزنگ جو سسٽم هيئن هوندو هو جو شيهي جي ٺهيل ٽائپ هوندي هئي ۽ هڪ هڪ اکر جو مختلف روپ خانن ۾ پيل هوندو هو. پوءِ ڪمپازيٽر هڪڙي ڪاٺ يا ميٽل جي سانچي يا فريم ۾ انهن کي هٿ سان سيٽ ڪري مضمون کي ترتيب ڏيندا هئا. پر جڏهن سالن جا سال هو ان شيهي جي ٺهيل ٽائپ کي هٿن جي آڱرين سان هينڊل ڪندا هئا ته عمومًا اڳتي هلي انهن مان هر هڪ شيهي جي زهريلي اثر يعني Lead Poisoning جو شڪار ٿي ويندو هو جنهن جي ڪري کين انيڪ جسماني عارضا لاحق ٿي ويندا هئا. اها ڳالھ انهن ڪمپازيٽرن پاڻ عبدالماجد کي ٻڌائيندي چيو ته سائين اسان ته توهان جا هٿ چمنداسي جو توهان ته اسان لاءِ نجات دهنده آهيو جو اسان کي ۽ اسان جي ايندڙ نسلن کي هن پاراتي واري پيشي مان نجات ڏيارڻ جا سبب بڻيا آهيو جنهن کي نه اسان ڪرڻ ٿا چاهيون ۽ نه ئي ڇڏي ٿا سگھون.<br />ان ابتدائي ڪاميابي کانپوءِ سنڌي ۾ ڪمپيوٽر تي لکڻ ممڪن ته ٿيو پر اهو طريقه ڪار وقت طلب هو ۽ ان کي عملي طرح ڪارگر بڻائڻ لاءِ اڃا ڪم جي ضرورت هئي. عبدالماجد جو وري آمريڪا وڃڻ ٿيو جتان هو ان ڪم لاءِ ڪجھ ڪتاب ۽ ڪمپيوٽر پروگرام وغيره خريد ڪري آيو. موٽي اچي وري ڪم شروع ڪيائين ۽ مارچ 1988 تائين هن عملي لحاظ کان مڪمل سرشتو جوڙي راس ڪيو جنهن وسيلي ڪمپيوٽر تي سنڌي جو استعمال به اوتري ئي سولائي سان ممڪن بڻيو جهڙو عربي، فارسي ۽ اردو وغيره لاءِ ان کان اڳ ۾ هو.<br />هن جي موڪل جي مدت به پوري ٿي چڪي هئي ۽ مارچ 1988 ڌاران هن وري انڪم ٽيڪس کاتو جوائن ڪيو. اها موڪل، اها ڪنهن متبادل ذريعه معاش جي تلاش، اهي سڀ ڄڻ قدرت هن کان ان لاءِ پئي ڪرايا جو اهو سنڌي ڪمپيوٽنگ وارو ڪم سندس هٿان ڪرائي. تيستائين مرحوم علي احمد بروهي شيخ سلطان ٽرسٽ جو ايڊمنسٽريٽر ٿي چڪو هو جيڪا هلال پاڪستان هلائيندي هئي. هو عبدالماجد جي ڪم جو بيحد مداح هو. ايپل ڪمپني جا پاڪستان لاءِ ڊسٽريبيوٽر به هن ڪم جي ڪري هن جا ٿورائتا هئا جو انهن ڏٺو پئي ته سنڌي ڪمپيوٽنگ جي ترويج ۽ ترقي ۾ سندن پراڊڪٽ يعني مئڪنٽاش ڪمپيوٽر لاءِ ڊماند ۽ وڪرو وڌندا. انهن عبدالماجد کي آفر ڏني ته هو ان سنڌي سافٽويئر سرشتي جي مارڪيٽنگ ڪندا ۽ ان جي بدلي ۾ عبدالماجد کي ايندڙ ٻن سالن دؤران هڪ طئي شده معاوضو هر مهيني ڏيندا. عبدالماجد سندن آڇ قبولي.<br />جولائي 1988 ۾، ايپل جي ڊسٽريبيوٽر، هاڻوڪي ميريٽ هوٽل ۾، جيڪو تڏهن هاليڊي ان سڏبو هو، هڪ تقريب منعقد ڪري عبدالماجد جي ان تاريخي ڪم کي عوام ۽ خواص آڏو متعارف ڪرايو. ان تقريب جي صدارت مرحوم علي احمد بروهي ڪئي جنهن ۾ قاضي اسد عابد، محب الله شاه، سراج الحق ميمڻ ۽ ٻين سنڌ جي ماڻهن شرڪت ڪئي. ڊان، جنگ، مشرق ۽ سنڌي اخبارن ۾ ان متعلق خبرون ڇپيون ۽ اهڙي طرح سان سنڌي ڪمپيوٽنگ ۽ ڪمپيوٽر وسيلي سنڌي ٽائپسيٽنگ جي باقاعده شروعات ٿي.<br />عبدالماجد مون کي ٻڌايو ته تقريب کان پوءِ جڏهن چانهن ۽ رفريشمينٽ جو دؤر شروع ٿيو ته مرحوم علي احمد بروهي کيس کِلندي کِلندي چيو: "ڀرڳڙي، جيڪڏهن تون اهو ڪم بنگالي ٻوليءَ لاءِ ڪرين ها ته بنگالي تنهنجا مُجسما ٺاهي، شهرن ۾ لڳائن ها. پر تو اِهو ڪم سنڌي ٻوليءَ لاءِ ڪيو آهي، فڪر نه ڪر، جلد ڪو تنهنجي ٽنگ مان جھلي، هيٺ گِهلي لاهيندُءِ."<br />جلد ئي هلال پاڪستان وارن اخبار جي جزوي ٽائپسيٽنگ ڪمپيوٽر وسيلي شروع ڪئي پر عوامي آواز پهرين اخبار هئي جنهن شروع کان ئي سڄي اخبار جي ڪمپوزنگ عبدالماجد جي جوڙيل سرشتي کي استعمال ڪندي ڪمپيوٽر وسيلي ڪرڻ شروع ڪئي. اهو سرشتو استعمال ۾ ايترو ته آسان هو جو انگريزي ٽائپنگ ڄاڻندڙ ٻن ٽن ڏينهن ۾ رواني سان سنڌي ۾ ڪمپيوٽر تي ٽائپنگ ڪرڻ سکي پئي ويا. عوامي آواز وارن 4 ڪمپيوٽر ۽ هڪ ليزر پرنٽر وٺي مڪمل سنڌي اخبار جي ان سان اشاعت ڪئي ۽ تمام ڪاميابي سان ڪئي. بعد ۾ ڪاوش، آفتاب ۽ ٻين سنڌي اخبارن به عبدالماجد واري سرشتي کي استعمال ڪرڻ شروع ڪيو. جلد ئي سڀ اخبارون، ڪتاب ۽ رسالا ڪمپيوٽر وسيلي ڇپجڻ لڳا.<br />1988 ۾ ئي سنڌي ادبي بورڊ وارن ممتاز مرزا جو لکيل هڪ ڪتاب عبدالماجد کي ٽائپسيٽ ڪرڻ لاءِ موڪليو، جيتوڻيڪ بورڊ ويهن لکن روپين کان به وڌيڪ رقم جي سيڙپ ڪري مونوٽائپ يا شايد لائنوٽائپ وارن کان سنڌي لاءِ فوٽوٽائپسيٽنگ مشين ورتي هئي. عبدالماجد بورڊ ۾ اها مشين ڏٺي هئي جنهن لاءِ خاص ايئرڪنڊيشن ڪمرو ٺهرايل هو. مشين سان گڏ ڪمپني وارن بورڊ کي هڪڙو ٽائپفيس يا فانٽ ڏنو هو ۽ واڌاري فانٽ لاءِ جيڪي پيسا گھريائون پئي اوتري ۾ ميڪنٽاش ڪمپيوٽر ۽ ليزر پرنٽر سنڌي جي هڪ ڊزن فانٽن سوڌو خريد ڪرڻ ممڪن هو. مٿان وري اسڪرين تي عبارت جيئن نظر ايندي هئي تنهن جي ڪا نسبت، صورت جي لحاظ کان، پرنٽ ٿيندڙ مواد سان ڪانه هوندي هئي ۽ پڙهڻ ۾ به ڏاڍو اولو هو. سڀني کان وڌيڪ جيڪا اهم ڳالھ، جيڪا بورڊ ان سسٽم کي خريد ڪرڻ مهل نظرانداز ڪئي هئي، سا اها هئي ته ان مشين تي هڪ صفحي جي فوٽو پرنٽنگ جو خرچ ڳاٽي ڀڳو هو. اهڙي مشين انگريزي ڪتابن جي ٽائپسيٽنگ لاءِ ته موزون هئي جو وڏي مارڪيٽ هئڻ سبب انگريزي ڪتاب هزارن جي تعداد ۾ ڇپبا هئا ۽ ٽائپسيٽنگ جي فڪسڊ لاڳت انهن ۾ ورهائجي ويندي هئي. پر سنڌي جي محدود مارڪيٽ، جنهن ۾ ڪتاب سون جي تعداد ۾ ڇپبا هئا، تنهن ۾ ٽائپسيٽنگ جي وڏي لاڳت ڪري اهو فوٽوٽائپسيٽنگ سرشتو، مشين جي قيمت توڙي فوٽو پرنٽنگ جي پر پيج لاڳت جي لحاظ کان ايترو ته مهانگو هو جو ان جو استعمال معاشي حساب سان فيزبل ڪنهن به طرح نه پئي بيٺو. ان جي ثابتي ان مان ملي ٿي ته ان کي نه رڳو سنڌي ادبي بورڊ استعمال ڪونه ڪيو بلڪِ بورڊ کان علاوه ٻئي ڪنهن به اداري اهو سرشتو خريدڻ يا استعمال ڪرڻ جو سوچيو به ڪونه. نتيجو اهو نڪتو جو بورڊ ۾ اها مشين ڪئي سال ته پئي رهي پر ڪتب مڙيوئي ڪي آئي.<br />تڏهن نور احمد ميمڻ سنڌي ادبي بورڊ جو سيڪريٽري هو ۽ هو ان ڪتاب جو مسودو کڻي پاڻ عبدالماجد وٽ آيو. عبدالماجد وٽ ڪا باقاعده جڳھ ڪانه هوندي هئي، پنهنجي رهائشي فليٽ ۾، جيڪو" آغاز (Agha's) سپر مارڪيٽ" جي ڀرسان مسواڙ تي ورتل هوس، هڪ ڪمري کي ان لاءِ ڪتب آڻيندو هو. عطيه داؤد وٽس ڪم ڪندي هئي ۽ مسودن جي ڪمپيوٽر تي ٽائپنگ ڪندي هئي. نوراحمد پاڻ سان گڏ پنهنجي هڪ ڪمپيوٽر انجنيئر دوست بدرالدين هيسباڻي کي به ساڻ ڪري ايندو هو ۽ ٻئي ڄڻا ان نئين ڪمپيوٽر ٽيڪنالاجي مان بيحد متاثر ٿيا. بعد ۾ انهن سنڌيڪا نالي هڪ ادارو به جوڙيو ۽ نئين حاصل ڪيل ڄاڻ جي بنياد تي ان ۾ به سنڌي ڪمپيوٽنگ جو سيٽ اپ ڪيائون.<br />1990 تائين، جيستائين عبدالماجد پاڪستان ۾ رهيو، تيستائين سنڌي ڪمپيوٽنگ جي ترويج ۽ ترقي لاءِ پاڻ پتوڙيندو رهيو. ان دؤر ۾ سنڌي ڪمپيوٽنگ جو وڌ ۾ وڌ استعمال اشاعتي ادارا ۽ اخباري ادارا ڪندا رهيا. عام ماڻهن ۾ ان جي باري ۾ اڃا گھڻي ڄاڻ ڪانه هئي. حقيقت اِها آهي ته ڪمپيوٽر عام ماڻهو جي روزمره جي استعمال ۾ انٽرنيٽ ۽ ورلڊوائيڊ ويب جي عام ٿيڻ کانپوءِ اچڻ لڳو.<br />عبدالماجد آمريڪا ويو ته اتي به شروع ۾ ڪوششون جاري رکيائين. رياست يوٽاه جي شهر پراوو ۾ الڪاتب سافٽويئر ٺاهڻ واري ڪمپني جي مالڪن سان 1990 جي آخر ۾ مليو جن تازو ونڊوز ڪمپيوٽر لاءِ عربي ۽ فارسي جو ڊيسڪ ٽاپ پبلشنگ پروگرام ٺاهيو هو. عبدالماجد چاهيو پئي ته ونڊوز ۾ به سنڌي جو استعمال ممڪن بڻجي تنهنڪري انهن سان ملي کين ان پروگرام ۾ سنڌي شامل ڪرڻ لاءِ چيائين. انهن پڇيو ته ڀلا سنڌي لاءِ ڪيتريون ڪاپيون پروگرام جون وڪامبيون؟ عبدالماجد چين ته سنڌي پاڪستان جي، اردو کانپوءِ، وڌ ۾ وڌ استعمال ٿيندڙ زبان آهي (اشاعتي ۽ ڪمپيوٽر جي استعمال جي حساب سان) تنهنڪري ان جو مارڪيٽ چڱو خاصو آهي. انهن ان لاءِ ڪم ڪرڻ جي هامي ته ڀري پر عبدالماجد کي چيائون ته توهان هن پروگرام جي هڪڙي ڪاپي خريد ڪيو ۽ پوءِ اسان ان ۾ سنڌي شامل ڪري توهان کي موڪلينداسي ته ان کي ٽيسٽ ڪيو. عبدالماجد کانئن ان سافٽويئر جي ڪاپي 350 ڊالرن ۾ خريد ڪئي. مهيني کن ۾ انهن سنڌي لاءِ مناسب تبديليون ڪيل پروگرام جي ڪاپي Beta Version کيس موڪلي ڏني پر هاڻي مسئلو اهو اچي ٿيو ته عبدالماجد وٽ سافٽويئر کي ٽيسٽ ڪرڻ لاءِ ڪمپيوٽر ڪونه هو ۽ نه ئي وٽس ايترا فاضل وسائل هئا جو ان مقصد لاءِ ڪمپيوٽر خريد ڪري سگھي.<br />تن ڏينهن ۾ آمريڪا جي سنڌي ڊاڪٽرن جي آرگنائيزيشن سمنا SAMNA جي هڪ وڏي گڏجاڻي (Convention) آمريڪا جي شهر سينٽ لوئيز (Saint Louis) ۾ ٿيڻي طئي ٿي. ڊاڪٽرن جي ڪوٺ تي عبدالماجد جو ان گڏجاڻي ۾ وڃڻ ٿيو، جتي هن سنڌي ڊاڪٽرن سان اها خوش خبري ونڊيندي کين اِهو به ٻڌايو ته وٽس ان سافٽويئر کي ٽيسٽ ڪرڻ لاءِ ڪمپيوٽر ڪونه هو. سنڌي ڊاڪٽرن چيس ته اهو ته ڪو مسئلو ڪونهي ۽ کيس تسلي ڏنائون ته هو سياٽل پهچي ته کيس ان ڪم لاءِ هڪ اڌارو ڪمپيوٽر موڪلي ڏيندا. پر وه وعده هي ڪيا جو وفا هو مصداق ڪمپيوٽر کيس ڪڏهن نه مليو. ايئن سندس اها ڪوشش، وسائل جي اڻهوند ۽ پيسن جي اڻاٺ سبب اڌوري رهجي وئي ورنه 1991 ۾ ئي ونڊوز پرسنل ڪمپيوٽر تي به سنڌي جو استعمال ممڪن بڻجي وڃي ها.<br />ان کان پوءِ غمِ روزگار ۽ ٻين مصروفيتن جي ڪري عبدالماجد 1999 تائين ٻي ڪا پيش رفت ان ڏس ۾ ڪانه ڪئي. 1999 ۾ جڏهن پنهنجي موڪل ختم ٿيڻ تي ڪجھ عرصو پاڪستان رهيو ته اتي سنڌي ڪمپيوٽنگ سان وابسته ڪنهن دوست مٿس زور رکيو ته وقت اچي ويو آهي ته هاڻي بجاءِ عربي فارسي سافٽويئر ۽ پروگرامن ۾ تبديليون آڻي انهن کي سنڌي لاءِ قابل استعمال بڻائڻ جي سنڌي جي بين الاقوامي معيار يونيڪوڊ يا يونيورسل ڪوڊ جي آڌارتي ڪمپيوٽر تي ترويج ڪجي ۽ معياري سنڌي ڪمپيوٽنگ جو آغاز ڪجي. ان دوست کيس چيو ته هن کانسواءِ ٻئي ڪنهن کي به ان ڪم جي مناسب ڄاڻ ڪانهي، ۽ سنڌي ادارن ۽ يونيورسٽين جي ان معاملي ۾ دلچسپي بِلڪُل ڪانهي، تنهنڪري کيس ئي انهيءَ ڪم ۾ هٿ وجھڻو پوندو.<br />در اَصل ڪمپيوٽر تي ڪنهن به ٻوليءَ جي استعمال لاءِ ان ٻوليءَ لاءِ هڪ ڪوڊ پيج گھربل هوندو آهي جنهن ۾ ان ٻوليءَ ۾ استعمال ٿيندڙ سڀني اکرن، حرفن ۽ علامتن وغيره کي هڪ عددي ڪوڊ پوائنٽ ڏني ويندي آهي ته جيئن ڪمپيوٽر، جيڪو عددي حساب جي آڌار تي ڪم ڪندو آهي، سو ان ڪوڊ پوائنٽ وسيلي ان ٻوليءَ جي اکرن، حرفن وغيره جي سڃاڻپ ڪري سگھي. هر ٻوليءَ جا ادارا پنهنجي ٻوليءَ جي ڪمپيوٽر تي ترويج لاءِ هڪ معياري ڪوڊ پيج جوڙي ان کي ڪمپيوٽر سان وابسته بين الاَقوامي ادارن کان منظور ڪرائي وٽن رجسٽر ڪرائيندا آهن. انهيءَ بنيادي ڪم کان پوءِ ئي ان ٻوليءَ جي ڪمپيوٽر تي استعمال جا امڪان پيدا ٿيندا آهن. بدقسمتي سان سنڌي ٻوليءَ لاءِ ڪنهن به حڪومتي اداري يا درسگاه وغيره ڪڏهن اهڙي ڪوشش ڪانه ورتي. معياري سنڌي ڪوڊ پيج نه هئڻ ڪري، سنڌي کي ڪمپيوٽر تي استعمال جو واحد طريقو اهو وڃي رهيو هو ته عربي فارسي ڪوڊپيج کي، هڪ قسم جي جڳاڙ يعني Hack ذريعي، سنڌي لاءِ قابل استعمال بڻايو وڃي ۽ اهوئي طريقو عبدالماجد استعمال ڪيو هو. جيئن ته ان قسم جو جڳاڙ لامحاله ڪنهن معيار يعني Standard تي ٻڌل نه هوندو آهي، تنهنڪري ان ذريعي ڪتاب، رسالا وغيره ٽائپسيٽ ڪرڻ ته ممڪن هو پر اسرندڙ انٽرنيٽ ٽيڪنالاجي ذريعي ٻولي جي بين الاقوامي سطح تي ڪمپيوٽر ۽ انٽرينٽ تي ترويج، ويب پيج جوڙڻ، اي ميل ۽ چيٽنگ وسيلي هڪ ٻئي سان رابطو وغيره وقت جون اهڙيون اهم ۽ اڻٽر ضرورتون هيون جن جو پورائو معياري سنڌي ڪمپيوٽنگ کانسواءِ ممڪن ڪونه هو. خوشقسمتي سان تازوئي هڪ يونيورسل ڪوڊ پيج ترتيب ڏنو ويو هو ته جيئن دنيا جي سڀني ٻولين جو ڪمپپيوٽر تي استعمال ٿي سگھي ۽ انهن ۾ سنڌي به شامل هئي. پر ڪوڊپيج ته بنيادي گھرج هئي، ٻوليءَ کي ڪمپيوٽر تي استعمال ڪرڻ لاءِ اڃا ٻيا گھڻا مرحلا طئي ڪرڻا هئا. ان لاءِ بين الاقوامي معيار مطابق فانٽ (Font) ۽ ٽائپفيس(Typeface) جوڙڻ، ڪمپيوٽر آپريٽنگ سسٽم ۾ ٻولي جي پروسيسنگ لاءِ سپورٽ هجڻ، ڪمپيوٽر تي لکڻ لاءِ ڪيبورڊ اينٽري سرشتو ۽ ان کي سسٽم ۾ نصب ڪرڻ وغيره اهڙا ناگزير عملي مرحلا هئا جيڪي طئي ڪئي بنان ٻوليءَ جو ڪمپيوٽر تي عملي طرح استعمال ممڪن نه هو.<br />سن 2000 ۾ عبدالماجد پنهنجي سرڪاري نوڪري مان استعفىٰ ڏيڻ بعد واپس آمريڪا وريو جتي جولاءِ ۾ هن وري سنڌي ڪمپيوٽنگ جي فيلڊ ۾ پاڻ پتوڙڻ شروع ڪيو ۽ هن ڀيري عزم ڪيائين ته باقاعده ۽ معياري سنڌي جي ڪمپيوٽر تي استعمال جو بنياد وجھي ٻوليءَ کي ٽيڪنالاجي جي دؤر ۾ عالمي رابطي جو ذريعو بڻائيندو. تقريبًا ڇهن مهينن جي لڳاتار محنت، ونڊوز ٺاهڻ واري ڪمپني مائڪروسافٽ جي متعلقه شعبي جي سربراه سان روبرو ميٽنگن، ساڻن سوين اي ميلز جي ڏي وٺ بعد، هن پهريون ڀيرو ڪمپيوٽر تي يونيڪوڊ جي آڌار تي، معياري سنڌي جو بنياد وڌو ۽ ان جي استعمال کي ممڪن بڻايو.<br />تنهن زماني ۾ ئي پشتو ۽ اردو جو ڪمپيوٽر تي استعمال به تازو شروع ٿيو هو پر فرق اهو هو ته جتي ڪمپيوٽر جي لاءِ پشتو ۽ اردو جا پيڪيج سون ڊالرن ۾ وڪامجي رهيا هئا ته اُتي عبدالماجد سنڌي لاءِ ساڳي قسم جي سافٽويئر، پنهنجي هڪ ويبسائيٽ ٺاهي، تنهن تي مفت ورهائڻ يعني ڊائونلوڊ ڪرڻ لاءِ رکي ڇڏي. اهڙي طرح سنڌي ڪمپيوٽنگ جي حوالي سان 21هين صدي جي ابتدا ۾ هڪ نئين دؤر جو آغاز ٿيو ۽ دنيا جي ڪهڙي به ڪنڊ ڪڙڇ ۾ رهندڙ سنڌي پنهنجي ڪمپيوٽر ۾ سنڌي جي اهليت آساني سان شامل ڪري تقريبًا هر اهو ڪم ڪري ٿي سگھيا جيڪو ان کان اڳ ۾ صرف انگريزي ۽ ٻين ترقي يافته ٻولين ۾ ممڪن هو.<br />عبدالماجد سنڌي جي پهرين ويب سائيٽ ترتيب ڏيئي ٻين سنڌي ڪمپيوٽر استعمال ڪندڙن کي به همٿايو ۽ کين هڪ عملي نموني ذريعي گائيڊ ڪندي سنڌي ٻوليءِ جي انٽرنيٽ ۽ ورلڊ وائيڊ ويب تي وجود ۽ ترويج لاءِ راه هموار ڪئي. هن پنهنجي ويبسائيٽ تي شروع ۾ شاه سائين جو رسالو، پوءِ سچل سائين جو سنڌي ڪلام ۽ پوءِ قُرآن ڪريم جو سنڌي ترجمو شايع ڪيو جنهن جي نتيجي ۾ دنيا جي ڪنهن به ڪنڊ ڪڙڇ ۾ رهندڙ سنڌي لاءِ ڪنهن به وقت انهن مان استفاذو حاصل ڪرڻ ممڪن ٿيو. پنهنجي ويب سائيٽ تي هڪ سنڌي نويس به جوڙيائين ته جيئن ڪو به سنڌي آساني سان ڪمپيوٽر ۽ انٽرنيٽ تي سنڌي لکي سگھي. مختلف ڪمپيوٽر سرشتن جهڙوڪ ونڊوز، ميڪنٽوش ۽ لِنڪس جي لاءِ انسٽالر ٺاهي پنهنجي ويبسائيٽ تي مفت ونڊيائين ته جيئن سنڌي جو ڪمپيوٽر تي استعمال عام ٿئي ۽ ٻولي هن جديد اليڪٽرانڪ ۽ انٽرنيٽ واري دؤر ۾ ٻين ٻولين کان ڪنهن به لحاظ کان پوئتي نه رهجي وڃي.<br />تازو هن، اوپن سورس (Open Source) آپريٽنگ سسٽم لنِڪس (LINUX) جي سنڌي ۾ ترجمي لاءِ هڪ ٽيم تشڪيل ڏيئي دنيا جي پهرئين سنڌي ڪمپيوٽر آپريٽنگ سسٽم جوڙڻ جي ابتدا ڪئي آهي جيڪو ڪم ڪافي اڳتي وڌيو آهي. ان سسٽم وسيلي اهو شخص به ڪمپيوٽر استعمال ڪري سگھندو جنهن کي انگريزي جي ڪا ڄاڻ ڪانهي ۽ صرف سنڌي لکڻ ۽ پڙهڻ ڄاڻي ٿو.<br />1987-88 ۾ عبدالماجد سنڌي ڪمپيوٽنگ جو بنياد وڌو ۽ 2000-01 ۾بين الاقوامي معيار موجب ڪمپيوٽر ۾ سنڌي جي استعمال کي ممڪن بڻائيندي ان ڪم کي تڪميل تي رسايائين. اڄ سندس محنتن جي نتيجي ۾ سنڌي ٻوليءَ جو استعمال ڪمپيوٽر ۽ انٽرنيٽ تي ممڪن بڻيو آهي. سنڌ ۽ سموري دنيا ۾ هزارين لکين سنڌي ان مان فائدو وٺن پيا. سنڌي ويب سائيٽن جو انگ اڄ هزارن ۾ آهي ۽ اڄ سنڌي هن جديد ٽيڪنالاجي واري دؤر ۾ بين الاقوامي رابطي جي زبان آهي. انٽرنيٽ جي دنيا جي مشهور سماجي نيٽ ورڪ فيس بوڪ (Facebook) تي اڄ سنڌي جو استعمال عام جام آهي ۽ دنيا جي هر حصي ۾ رهندڙ سنڌي پاڻ ۾ خيالات ۽ خبرون ونڊڻ لاءِ سنڌي جو استعمال ڪن پيا. انهن سڀني ڳالهين لاءِ سمورو ڪريڊٽ عبدالماجد لهڻو.<br />1989 ۾ عبدالماجد ڪنهن دوست وٽ ويٺو هو جنهن چيس ته جيڪڏهن هو حج تي وڃڻ چاهي ته هو کيس ان لاءِ خاص اجازت وٺرائي ڏيئي پئي سگھيو جو حج اسڪيم تحت درخواست ڏيڻ وغيره جو مدو عرصو ٿيو ختم ٿي چڪو هو. حج ۾ وڃي ڪي ڏينهن رهيا هئا. هن پاڻ لاءِ اها سعادت سمجھندي هڪدم هام ڀري ۽ ايئن پاڻ ۽ گھرواري ان سال حج تي ويا. سعودي عرب ۾ سندس گھرواري جي ننڍي همشيره به رهندي هئي جنهن جي مڙس عيسىٰ ذڪريا بندقجي جو تعلق اتان جي هڪ معزز سيد گھراڻي سان هو. انهن به، ۽ سندس گھرواري جي ٻين ٻن ڀينرن به پنهنجن گھروارن سميت ان سال حج ڪيو. مرحوم الله بخش مگسي ۽ سندس گھرواري به حج دؤران سندن رفيق هئا ۽ عبدالماجد انهن جي ذاتي اخلاق، اخلاص ۽ محبت جي بيحد تعريف ڪندو آهي.<br />1989 ۾ عبدالماجد جي لاءِ مون شهيد بينظير صاحبه کي عرض ڪيو ته کيس اهليت جي بنياد تي پي آئي اي ۾ ڊيپوٽيشن تي ڪا مناسب پوسٽنگ ڏني وڃي. ان ته مهرباني ڪري آرڊر ڪيو پر اسان جي ملڪ ۾ ته نوڪرشاهي اصل شاه آهي. سو بجاءِ وزير اعظم جي حڪم جي تعميل جي، کيس هيڏانهن هوڏانهن ڦيرايائون پر ڪم کان جواب. پرائم منسٽر جو سيڪريٽري سراج سليم شمس الدين عبدالماجد جو بيچميٽ هو جنهن سان 1973 کان واقفيت هئس ۽ ٻيو ته ٻنهي جو تعلق انڪم ٽيڪس کاتي سان هو. سندن ٻيو مشترڪه دوست هو مرحوم ظهير علي شاه جنهن جي پوسٽنگ پڻ اسلام آباد ۾ هئي. هو عبدالماجد جو گهرو دوست هو ۽ گڏ سراج سان به سندس ڪافي دوستي هئي. تنهن ان سلسلي ۾ ڪافي ڪوشش ورتي ۽ آخرڪار 1990 جي شروع ڌاري عبدالماجد جي ڊيپوٽيشن تي پي آئي اي ۾ مقرري ٿي. کيس جنرل مينيجر ڪري رکيائون جڏهن ته هن کان گھٽ ڪواليفڪيشن رکندڙ، گھٽ تجربي ۽ اهليت جا حامل ماڻهو اداري ۾ ڊائريڪٽر طور تعينات هئا.http://imbhurgri.blogspot.com/2014/01/blog-post_4.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-8152637677724680981Fri, 03 Jan 2014 11:32:00 +00002014-02-07T08:38:56.673-08:00ماجد ڀرڳڙيڪراچي ۾ رهائش دؤران هڪ ڀيري سندن غيرموجودگي ۾ شام جي وقت ڪجھ هٿيار بند ماڻهن سندس رهائش تي ڌاڙو هنيو ۽ ٽي وي، وي سي آر وغيره کڻي ويا. مالي طرح ته گھڻو نقصان ڪونه ٿيو پر اهو واقعو هن لاءِ ذهني ڪوفت جو سبب بڻيو. انڪم ٽيڪس جي نوڪري ۾ به کيس يڪسانيت جو احساس ٿيڻ لڳو ۽ هن فيصلو ڪيو ته ڪجھ واڌاري پروفيشنل تعليم حاصل ڪري. هن آمريڪا وڃي ايم بي اي ڪرڻ جو فيصلو ڪيو. ان مقصد خاطر خصوصي داخلا وارا امتحان ڏيڻ شروع ڪيائين ۽ آمريڪا ۾ مختلف يونيورسٽين ۾ داخلا لاءِ به درخواستون موڪليائين. کيس يونيورسٽي آف سدرن ڪيليفورنيا (University of Southern California) لاس اينجلز ۾ داخلا جي آڇ آئي ۽ هن پنهنجي محڪمي کي ان مقصد لاءِ ٽن سالن جي موڪل لاءِ درخواست ڏني. موڪل منظور ٿيڻ تي هن مارچ 1983 ۾ پنهنجي گھرواري ۽ ٽن پٽن سميت آمريڪا ڏانهن سفر جو سانباهو ڪيو. ڪراچي مان هو سعودي عرب ويا جتي سندس گھرواري جي ننڍي ڀيڻ ۽ سندس مڙس رهندا هئا. عُمرو ڪري هي اڳتي روانا ٿيا ۽ آمريڪا جي شهر لاس اينجلز وڃي اسريا.<br /><div><a name='more'></a>لاس اينجلز ۾ پهچي عبدالماجد يونيورسٽي جو واءُ سواءُ ورتو. يونيورسٽي جو ڪيمپس وچ شهر ۾ لاس اينجلز ڊائون ٽائون جي ويجھو هو. هو يونيورسٽي جي ڪيمپس مان خاص مرعوب ڪونه ٿيو. ڪورس شروع ٿيڻ ۾ اڃا ڪجھ مهينا هئا ۽ هن لاس اينجلز ۾ هڪ فليٽ مسواڙ تي وٺي اتي رهڻ شروع ڪيو ۽ ٻن وڏن پٽن کي اسڪول ۾ داخل ڪرايائين جن جون عُمرون ان وقت بالترتيب 11 ورهيه ۽ 8 ورهيه هيون.<br />اتفاق سانگي هڪ دوست سان گڏجي ايريزونا رياست جي شهر ٽوسان (Tucson) وڃڻ ٿيس جتي هي اتان جي مشهور درسگاه يونيورسٽي آف ايريزونا (University of Arizona) جو ڪيمپس ڏسڻ ويو. يونيورسٽي ۽ ان جو ماحول دل کي وڻيس ۽ لاس اينجلز جي ڀيٽ ۾ ٽوسان جو نسبتًا ننڍو شهر به پسند آيس جيڪو وڏن شهرن جي ٽريفڪ واري رش ۽ آلودگي کان به پاڪ هو. بيٺي بيٺي هن داخلا جي درخواست ورتي ۽ مڪمل ڪري اتي ڏيئي آيو. واپس لاس اينجلز آيو ته ٿوري ئي عرصي ۾ يونيورسٽي آف ايريزونا مان خط آيس ته ايم بي اي پروگرام ۾ داخلا لاءِ سندس ڏنل درخواست منظور ڪئي وئي آهي ۽ نه رُڳو اهو بلڪِ کيس اسڪالرشپ به ڏني وئي آهي جيڪا، جي سندس امتحان ۾ ڪارڪردگي صحيح رهي، ته ايندڙ سالن ۾ به جاري رهندي. عبدالماجد لاس اينجلز ڇڏي ٽوسان هليو آيو ۽ آگسٽ 1983 ۾ پنهنجي اعلىٰ تعليم جي ابتدا ڪيائين. يونيورسٽي آف ايريزونا پبلڪ يونيورسٽي هئي جنهن عبدالماجد کي اسڪالرشپ آڇيندي رياست جي باشندن واري رعايتي في مقرر ڪئي هئي جنهن جي نتيجي ۾ تقريبًا 10,000 ڊالرن جي ساليانه بچت ٿيس. اها رعايت جيترو عرصو يونيورسٽي ۾ رهيو کيس ملندي رهي جيئن ته سندس پڙهائي جي ڪارڪردگي سمورو عرصو اعلىٰ رهي ۽ هو تقريبًا سڀ امتحان ٽاپ يعني اي (A) گريڊ ۾ پاس ڪندو رهيو. اتي ئي پهريون ڀيرو سندس واسطو ڪمپيوٽر ۽ ڪمپيوٽر ٽيڪنالاجي سان پيو ۽ ان متعلق کيس بنيادي ڄاڻ حاصل ڪرڻ جو موقعو مليو.<br />1985 ۾ عبدالماجد جي زندگي ۾ هڪ خوشي آئي پر ان کان هڪدم بعد هڪ الميي سان دوچار ٿيڻو پيس. فبروري 1985 ۾ کين آخري اولاد، سندن ڌي عائشه، اتي ٽوسان ۾ پيدا ٿي. ٻئي زال مڙس ڏاڍا خوش هئا ته ٽن پٽن کانپوءِ هڪ ڌيءَ جي پيدايش سان سندن ڪٽنب ڄڻڪ مڪمل ٿي ويو هجي. اهو عبدالماجد جو تقريبًا آخري سيمسٽر هو جو ان کان پوءِ صرف هڪڙو مضمون رهيل هئس جنهن لاءِ ارادو هوس ته اونهاري واري ڪنهن سيميسٽر، جيڪي هڪ مهيني جا ٿيندا هئا، تنهن ۾ کڻي ايم بي اي جو ڪورس مڪمل ڪري وٺندو.<br />زندگي ۾ خوشي ۽ غم هڪ ٻئي جي پويان ڏينهن ۽ رات وانگر پيا ايندا ويندا آهن. اڃا نوزائيده ڌي جي پيدايش جي خوشين مان ڍاپيا ئي ڪونه هئا ته مٿن اها خبر هڪ وڄ بڻجي ڪري ته نرگس کي ڇاتي جي ڪينسر جو هڪ بيحد خطرناڪ قسم لاحق آهي. نرگس چيو ته اي منهنجا الله دعائون ته ٻڌئي ۽ ڌي به ڏنئي پر ايترو وقت به ته ڏئين ها جو ان جون خوشيون ڏسان! هڪ آپريشن ٿي، ٻي ٿي، ٽين ٿي. ڊاڪٽرن چيو ته هي ڇاتي جي ڪينسر جو هڪ مهلڪ قسم آهي ۽ ان لاءِ ڪم از ڪم هڪ ورهيه تائين ڪيمو ٿيريپي ڪرڻي پوندي. ميڊيڪل انشورنس هون تنهنڪري مالي لحاظ کان ته ڪا مشڪل ڪانه هئي، پر ذهني لحاظ کان صورتحال نسورو عذاب هئي. عبدالماجد جيئن تيئن ڪري پنهنجو سيميسٽر پورو ڪيو ۽ آخري رهيل ڪورس لاءِ استاد اجازت ڏنس ته هو هڪ ريسرچ پيپر لکي ڏئي جنهن لاءِ يونيورسٽي اچڻ يا ڪلاس جي ڪا ضرورت ڪانهي.<br />ان واقعي عبدالماجد توڙي نرگس جي زندگي کي هر لحاظ کان جنجھوڙي رکيو ۽ کين پنهنجي پوري گذريل زندگي تي نظرثاني ڪندي آئيندي متعلق زندگي جا نوان رخ متعين ڪرڻ تي مجبور ڪيو. سڀ کان اول ته ان مهلڪ بيماري سان منهن ڏيڻو هون. عبدالماجد ان مرض متعلق هر قسم جي معلومات حاصل ڪرڻ شروع ڪئي جنهن کان پوءِ ان نتيجي تي رسيو ته ڪيموٿيريپي خاطر خواه علاج ڪونهي. هڪ ته اها انهن سببن کي، جن جي ڪري جسم ۾ ڪينسر جو مرض پيدا ٿئي ٿو، تن کي جسم مان ڪانه ٿي ڪڍي ۽ ٻيو ته جيڪڏهن ڪيموٿيريپي (Chemotherapy) هڪ صحتمند انسان کي ڏني وڃي ته اها مڃيل حقيقت آهي ته اهڙي انسان کي خود ڪينسر لاحق ٿيڻ جا امڪان وڌي وڃن ٿا. ڪافي غور و خوض ۽ تحقيق بعد هن فيصلو ڪيو ته نرگس کي جرمني وٺي وڃي اتان جي هڪ مشهور ڪينسر اسپيشلسٽ ڊاڪٽر جوزف ازيلس کان علاج ڪرائيس. نرگس کي پنهنجو رايو ٻڌايائين جنهن کي پنهنجي مڙس جي محبت ۽ سمجھداري تي ايمان جي حد تائين يقين هو تنهنڪري هامي ڀريندي ويرم ڪانه ڪيائين.<br />مسئلا ڪيئي هئن. سڀ کان وڏي ڳالھ ته آمريڪي ميڊيڪل انشورنس آمريڪا ۾ مروج طريقه علاج لاءِ ته خرچ ڀرڻ لاءِ ٻڌل هو پر جرمني ۾ متبادل طريقه علاج لاءِ هڪ پيسو ڏيڻ لاءِ به تيار ڪونه هو. معنىٰ ته سفر، رهائش ۽ معالجي جو سمورو خرچ پاڻ کي ڀرڻو هون. عبدالماجد 1984 ۾ پنهنجن ٻن ننڍن ڀائرن عبدالصمد ۽ عبدالغفار کي به آمريڪا گھرايو هو ته گھمي به وڃن ۽ جي ممڪن هجي ته اتي تعليم به حاصل ڪن. سندن عُمر بالترتيب 20 ۽ 19 سال هئي ۽ اهي ٻئي به عبدالماجد وارن وٽ رهندا هئا. انهن کي، ٻارن کي ۽ خصوصًا نوزائيده ڌيءَ کي ڪٿي ۽ ڪنهنجي سنڀال ۾ ڇڏي وڃن؟ جرمني جي ويزا جو حصول اڃا هڪ ٻيو مسئلو هو.<br />ادا وڏي جو پٽ عبدالجليل عرف زاهد جيڪو آمريڪا ۾ رهندو هو سو پاڪستان آيل هو ۽ واپس آمريڪا ورڻ وارو هو. عبدالماجد فون ڪري چيو ته سندس والده کي ان سان گڏ موڪلي ڏيو. مون انهن حالتن پيش نظر پنهنجي گھرواري کي آمريڪا موڪلي ڏنو. زاهد به ٽوسان منتقل ٿيڻ جو فيصلو ڪيو ۽ هو به عبدالماجد سان گڏ رهڻ لڳو. عبدالماجد جرمني ۾ ڊاڪٽر سان فون تي مشاورت ڪري، جرمني وڃڻ جي پروگرام کي عملي شڪل ڏيڻ لڳو ۽ ويزا لاءِ لاس اينجلز وڃي درخواست ڏنائين. پهرين ته جرمن قونصليٽ وارا ويزا ڏيڻ ۾ ڪيٻائڻ لڳا پر ويزا آفيسر، جنهن جي پنهنجي والده ڪينسر جي مرض ۾ مبتلا رهي هئي، تنهن سندن حالات کان متاثر ٿيندي ويزا ڏيئي ڇڏين. عبدالماجد پنهنجن ٽنهي پٽن کي ان دؤران اڳ ۾ ئي پاڪستان موڪلي ڏنو. والده جي آمريڪا پهچڻ بعد ٻئي زال مڙس جرمني ويا جتي علاج جي سلسلي ۾ ٻه اڍائي مهينا رهڻو پين.<br />ڊاڪٽر ازيلس، جنهن کي ڪينسر جي آخري اسٽيج وارن هزارن مريضن جي علاج ڪرڻ جو تجربو هو ۽ جنهن ۾ هو بيحد ڪامياب به هو، تنهنجو نظريو اهو هو ته ڪينسر هڪ مقامي مرض نه بلڪِ جسماني عارضو آهي. جيڪڏهن ڪينسر جون ظاهري علامتون، جهڙوڪ ڳوڙهيون Tumor آپريشن ذريعي جسم مان ڪٽي ڌار ڪجن، يا ريڊيو ٿيريپي ذريعي انهن کي ساڙي ناس ڪجي يا ڪيموٿيريپي ذريعي اهڙن گھريتڙن يعني Cells کي ختم ڪجي ته به اهي اسباب جن جي ڪري جسم ۾ سرطان جا گھريتڙا ٺهن ٿا سي پنهنجي جاءِ تي موجود رهن ٿا ۽ ڪجھ عرصي بعد ٻيهر يا ٻئي هنڌ ڪينسر جي علامت نمودار ٿئي ٿي. هن جو چوڻ هو ته سائنس جي تحقيق موجب ڪينسر جا گھريتڙا هر انسان جي جسم ۾ پيدا ٿيندا رهندا آهن ۽ اهو هڪڙو فطري عمل آهي پر جسم ۾ هڪ مدافعتي قوت هوندي آهي جيڪا باقاعده ۽ منظم طريقي سان اهڙن گھريتڙن جي نشاندهي ڪري انهن کي وقت سر ختم ڪري وڌڻ کان روڪيندي آهي. پر ڪن سببن ڪري هر ڪينسر جي مريض ۾ اهڙي مدافعتي قوت بيحد گھٽ هوندي آهي. ان ڪري ڪينسر جو ڪو به طريقه علاج تيستائين ڪامياب نه ٿو ٿي سگھي جيستائين جسم جي مدافعتي قوت کي ان جي مناسب فطري سطح تي آڻڻ جي ڪوشش اهڙي طريقهءَ علاج جو حصو نه هجي. هو هڪ خداترس، هڏ ڏوکي، ٻئي جو درد محسوس ڪندڙ ۽ بيحد ذهين ڊاڪٽر هو. پر بِالآخر ڊاڪٽر، طبيب، ويڄ، دوائون، سُتيون ۽ ڦَڪيون سڀ بهانا آهن. آهي سڄي ڳالھ آهي الاهي امر جي. بقول شاه سائين،<br />ڦَڪيون تڏهن فرق ڪن، جڏهن امر ٿئي ان کي.<br /><br />الله سندن دعائون سڻيون ۽ نرگس کي شفا نصيب ٿي. هي جرمني مان موٽي آمريڪا آيا. ڊاڪٽر علاج جاري رکڻ لاءِ دوائون ساڻ ڏنن ڇو جو تن جو حصول آمريڪا ۾ ممڪن ڪونه هو. ڇهن مهينن کانپوءِ وري اچڻ لاءِ چَين جنهن کان پوءِ سال ۾ هڪ ڀيرو ٻن کان چئن هفتن لاءِ فالو اپ ٽريٽمينٽ لاءِ اچڻو پوندن. 1985 جي سرءُ واري مند ۾ عبدالماجد اڳ ۾ پنهنجي والده، نرگس ۽ ڌي عائشه کي پاڪستان موڪلي ڏنو. سندس ڀائرن به آمريڪا ۾ وڌيڪ رهڻ جي هام ڪانه ڀري ۽ مهيني کن ۾ هي سڀ به پاڪستان موٽي آيا.<br />هاڻي عبدالماجد جي زندگي جون ترجيحات ڄڻڪ بدلجي چڪيون هيون. خبر پيس ته اهو بزرگ جنهن جو لکيل ڪتاب تيرنهن ورهيه اڳ اڪيڊمي ۾ پڙهيو هئائين ۽ جنهن جا ان کان پوءِ ڪيئي ٻيا ڪتاب به مختلف هنڌان هٿ ڪري پڙهيا هئائين سو دراصل شاذليه طريقي سان واسطو رکندڙ هڪ صوفي بزرگ هو. خبر اها هئس ته اهو بزرگ سئزرلينڊ ۾ رهندو آهي پر ڪٿي، ڪهڙي شهر ۾ رهندو هو، يا ڇا اتو پتو هوس تنهن جي ڪا ڄاڻ ڪانه هئس. هن جي ذهن ۾ اهي ازلي سوال ڦري رهيا هئا جن جو جواب ڪتابن ۾ يا لفظن ۾ ڪنهن وٽ به ڪونه هو، ۽ نه ئي ٿي سگھيو پئي. ۽ نه ئي وري انهن سوالن کان ڇوٽڪاري جي ٻي ڪا واه سندس نگاه ۾ هئي سواءِ ان جي ته ڪنهن صاحب دِل بزرگ جو دامن وڃي جھلي ۽ ان جي صحبت مان فيض پرائي. ٻين لفظن ۾ ايئن کڻي چئجي ته کيس هڪ مرشد هادي جي تلاش هئي جيڪو کيس زندگي جو رستو ڏيکاري. سندس خوشقسمتي اها هئي هن سموري سفر ۾، راه سلوڪ ۾، سندس رفيقه حيات نرگس هن سان هر ويل ۽ هر گھڙي پنهنجي پوري وجود سان گڏ هئي.<br />اهي انٽرنيٽ ۽ ورلڊ وائيڊ ويب ۽ گوگل سرچ کان اڳ وارا ڏينهن هئا. ٻيو نه سُجھيس ته هڪ خط لکي برطانيه جي ان رسالي جي معرفت موڪلي ڏنائين جنهن ۾ شيخ عيسىٰ نورالدين احمد جا ليک وقتًا فوقتًا پيا ڇپبا هئا. انهيءَ خط ذريعي بزرگن سان پنهنجي دل جو حال اوري پنهنجي خواهش جو اظهار ڪندي عرضداشت سندن خدمت ۾ پيش ڪيائين. 1986 ۾ ان خط جو جواب کيس ڊاڪٽر مارٽن لِنگز Martin Lings موڪليو جيڪو شيخ جي مکيه مريدن ۽ خليفن مان هڪ هو ۽ انگلينڊ ۾ رهندو هو. ڊاڪٽر مارٽن لِنگز جو اسلامي نالو ابوبڪر سراج الدين هو ۽ انگريزي ۾ نبي پاڪ ﷺ جي سيرت تي لکيل مشهور زمانه ڪتاب محمد ﷺ (Muhammad: His Life Based On Earliest Resources) جو مصنف هو. سندس موڪليل خط مان عبدالماجد کي خبر پئي ته شيخ عيسىٰ نورالدين احمد جي هاڻي آمريڪا جي رياست انڊيانا جي هڪڙي ننڍڙي شهر بلومنگٽن ۾ مستقل سڪونت هئي. سِدي ابوبڪر کيس سلسلي سان وابسته فقير محمد سُهيل عُمر سان رابطي ۾ اچڻ لاءِ چيو جيڪو لاهور ۾ اقبال اڪيڊمي ۾ آفيسر هو. محمد سهيل عُمر هاڻي اقبال اڪيڊمي جو ڊائريڪٽر آهي.<br />ايئن عبدالماجد جو روحاني سفر شروع ٿيو جيڪو اڄ به جاري آهي. 1986 ۾ جڏهن سهيل عُمر صاحب جو ڪراچي اچڻ ٿيو ته سندن ملاقات ٿي. 1986 جي سياري ۾ جڏهن علاج لاءِ جرمني ويا ته اتان پوءِ ٻئي زال مڙس لنڊن ويا جتي سندن ملاقات سِدي ابوبڪر سان ٿي. عام طرح سِدي ابوبڪرطريقي يا سلسلي ۾ بيعت ڪرڻ جو مجاز هو پر جيئن ته عبدالماجد وارن جو ارادو آمريڪا وڃي شيخ عيسىٰ نورالدين احمد سان ملڻ جو هو، تنهنڪري سِدي ابوبڪر چَين ته شيخ پاڻ توهانکي بيعت ڪري سلسلي ۾ شامل ڪندو. تنهن کان پوءِ هي ٻئي آمريڪا ويا. اها 1987 جي شروعات جي ڳالھ آهي. اتي سندن ملاقات شيخ عيسىٰ سان ٿي جن ڪمال شفقت سان پيش ايندي کين سلسلي ۾ بيعت ڪري تعليم ڏني. ڪجھ ڏينهن بلومنگٽن ۾ رهي پوءِ هي ٽوسان ويا جتي سندن يونيورسٽي وارن ڏينهن جا دوست هئا ۽ پوءِ هي پاڪستان واپس وريا.<br />عبدالماجد ۽ سندس گھرواريءَ جون ملاقاتون پوءِ به پنهنجي مُرشد سڳوري سان ٿينديون رهيون ۽ سِدي ابوبڪر سان به. سِدي ابو بڪر ٻه ڀيرا سندن گھر ڪراچي به آيو هو. 1998 ۾ شيخ عيسىٰ نورالدينؒ جو وصال ٿيو. عبدالماجدپنهنجي شيخ جو هن دنيا ۾ آخري سلام ڀرڻ لاءِ سياٽل مان، جتي هو ان وقت رهندو هو، بلومنگٽن ويو. چيائين ته "جيئن ته شيخ جا مريد دنيا جي مختلف حصن مان اچڻا هئا، سندس جسد خاڪي جي تدفين ٽئين يا چوٿين ڏينهن تي ٿي. مَئي جو مهينو هو ۽ بلومنگٽن ۾ موسم معتدل هئي. هڪ ڪمري ۾ سندن جسد مبارڪ ڪفن ۾ لپٽيل پيو هو ۽ جڏهن اسان پهتاسي ته چهرو مبارڪ کليل هو ۽ گلاب جي گل وانگر ٽڙيل هو. ايئن پئي لڳو ته ڄڻ هاڻي هاڻي ستا آهن. جڏهن تدفين جو وقت آيو ته اسان سڀني کي چيائون ته هاڻي توهان ٻاهر هلو. ٻاهر نڪرڻ مهل مان ڄاڻي واڻي پوئتي ٿي ويس ۽ سڀني کان آخر ۾ ڪمري مان نڪتس. نڪرڻ مهل مون الوداع واري انداز ۾ ڪفن ۾ لپيٽيل شيخ جي جسد مبارڪ جي پيرن کي چمي ڏني ۽ جيئن چُمي ڏيڻ لاءِ پيرن ۾ هٿ وڌم ته اهي ايئن نرم ۽ ڪُونئرا هئا جيئن هڪ جيئري جاڳندي انسان جا هوندا آهن ورنه عام طور تي چند ڪلاڪن اندر جسم اڪڙجڻ ۽ سخت ٿيڻ شروع ٿي ويندو آهي جنهن کي انگريزي طب جي زبان ۾ رِگر مارٽِس Rigor Mortis چوندا آہن."<br />1986 مارچ ۾، موڪل جي پوري ٿيڻ تي عبدالماجد ڪراچي ۾ وڃي نوڪري تي چڙهيو. ان دؤران سندس پروموشن 19 گريڊ ۾ بطور انسپيڪٽنگ يا ايڊيشنل ڪمشنر ٿي چڪو هو. هن هڪ سٺي آمريڪي يونيورسٽيءَ مان تمام سٺي گريڊ ۾ ايم بي اي پاس ڪئي هئي جنهن ۾ ماليات يعني فنانس ۾ اسپيشلائيزيشن ڪئي هئائين. گڏوگڏ انڪم ٽيڪس جي ڪم جو به ڪافي تجربو هوس. هن کي اميد هئي ته سندس تعليم، تجربي ۽ قابليت جي آڌار تي ڪنهن سرڪاري مالياتي اداري Financial Corporation وغيره ۾ ڊيپوٽيشن تي نوڪري ملي ويندي. سرڪاري ملازمت ۾ ته پگھار جو حال پورو سارو هو، سوچيائين ته ڪارپوريشن ۾ پگھار ۽ الائونس وغيره به چڱا ملي ويندم ۽ گذارو ٿي ويندو. ٽيئي پٽ به هاڻي اسڪول پئي ويا ۽ خرچ به ڪافي هئا. ٻن هنڌن تي ڊيپوٽيشن جو امڪان به نڪتو، رائيس ڪارپوريشن آف پاڪستان ۾ ۽ نيشنل انويسٽمينٽ ٽرسٽ ۾ به جنهن جو تنهن وقت سربراه منهنجو پراڻو دوست سيد مظفر احمد اشرف هو. پر ٻنهي هنڌن، ادارن جي سفارش کي نظرانداز ڪندي، گھڻو گھٽ اهليت پر مظبوط سفارش رکندڙ آفيسرن کي هن مٿان ترجيح ڏني وئي. مسٽر اشرف، اداري جو سربراه هوندي ۽ عبدالماجد جي صلاحيتن جو واقف ۽ معترف هوندي به بيوسي مان ڏسندو رهجي ويو ۽ ڪجھ به ڪري نه سگھيو.<br />عبدالماجد پنهنجي مالي حالت کي سهارو ڏيڻ لاءِ مختلف طريقا سوچڻ لڳو. هن هڪ سال لاءِ وري موڪل ورتي ته ڪو پنهنجو ڪم ڌنڌو شروع ڪري. سندس هڪ دوست فدا حسين، جنهن سان هن جي ملاقات ٽوسان ۾ پڙهائي دؤران ٿي هئي، سو آمريڪا ڇڏي پاڪستان ۾ ڪاروبار ڪرڻ جي خيال کان لڏي آيو. کيس آمريڪا ۾ ٻن چئن دوستن پيسا ڏنا هئس ته وڃي پاڪستان ۾ ڪو ڪاروبار شروع ڪري. عبدالماجد به هن سان گڏجي ڪاروباري موقعن ۽ منصوبن جي ڇنڊڇاڻ ڪرڻ لڳو.<br />مختلف ڪاروبارن جي امڪانات تي غور ڪندي آخر سندس دوست اهو فيصلو ڪيو ته پنجاب ۾ سٽرس فِرُوٽ پيدا ڪندڙ علائقي ۾ هڪ سٽرس جوس پلانٽ لڳايو وڃي. ظاهر آهي ته ايڏي وڏي منصوبي لاءِ قرض لازمي گُھربل هوندو آهي پر قرض ڏيڻ وارو ادارو به ڏسندو آهي قرضدار جي پنهنجي مُوڙي ڪيتري آهي. هنن وٽ گُھربل موڙي ڪانه هئي تنهنڪري سندس دوست ان جو اهو حل سوچيو ته جنهن ٻاهرين ڪمپني کان پلانٽ خريد ڪبو تنهن کان اووَر اِنوائسنگ (Over Invoicing) ڪرائبي. اووَر اِنوائسنگ ذريعي خريد ڪرڻ واري ڪمپني کان پلانٽ جي قيمت وڌيڪ لکرائبي آهي ۽ بينڪ کان پيسن جي ادائگي ٿي وڃڻ بعد اُها واڌاري رقم پلانٽ وڪڻڻ واري ڪمپني کان وٺي ڇڏبي آهي. هن جي دوست چيو ته اسان ڪمپني کي چونداسي ته هو بينڪ تي اِهو ظاهر ڪري ته ان مان ڪجھ رقم (اوور انوائسنگ وارو حصو) کين اڳ ۾ ئي ملي چڪي آهي ۽ هيڏانهن بينڪ ۾ اثر رُسوخ ۽ پيسن ذريعي ان بنياد تي قرض منظور ڪرائبو ته ان رقم کي سندن سيڙپ ڪري ليکيو وڃي. عبدالماجد کي اها تجويز ڪانه آئڙي ۽ هن ان ڪم مان هٿ ڪڍي پاڻ کي آجو ڪيو. شايد عبدالماجد جي شخصيت اسانجي مُلڪ جي ڪاروباري مصلحتن سان مُنهن ڏيڻ لاءِ موزون ڪانه هُئي. سندس دوست بهرحال ان ڪم کي تڪميل تي رسايو ۽ پاڪستان ۾ ان قسم جو پهريون پلانٽ لڳايو جتان جوس ڪنسنٽريٽ پرڏيهي ملڪن ڏانهن ايڪسپورٽ ڪيو ويندو هو. عبدالماجد چيس ته مون کي جيڪڏهن اهڙا آڏا ابتا ڪم ڪرڻا هجن ها ته اهي مان انڪم ٽيڪس جي نوڪري ۾ به ڪري پئي سگھيس، اها ان لاءِ ته ڪونه ڇڏيون ويٺو آهيان ته جيڪي ڪم اتي نه ڪيم سي هاڻي هتي اچي ڪيان. دوست وراڻيس ته پاڪستان ۾ ته ڪاروبار ايئن ئي ٿيندو آهي. عبدالماجد چيو ته پوءِ اهڙي ڪاروبار کان بس ڀلي.<br />اٺالو پاندان اپنا هم باز آئي محبت سي<br />پوءِ عبدالماجد ڪجھ عرصي لاءِ انڪم ٽيڪس پريڪٽس ڪرڻ متعلق به سوچيو ۽ ٻه ٽي مهينا هڪ انڪم ٽيڪس پريڪٽشنر، جنهن سان سندس پراڻي دوستي هئي، تنهن جي آفيس ۾ چيمبر پريڪٽس به ڪري ڏٺائين پر طبيعت ان ۾ به ڪانه لڳس.<br />هڪ واقفڪار جنهن سان تازو سڃاڻپ ٿي هيس تنهن ٽيڪنالاجي جي فيلڊ سان لاڳاپيل هڪ ڪاروبار جي تجويز ڏنس جيڪو هو پاڻ لاهور ۾ ڪري رهيو. ليزر پرنٽر تن ڏينهن ۾ نوان نوان آيا هئا. ڪمپيوٽر ۽ ليزر پرنٽر جي وسيلي ڪتابن وغيره جي ٽائپسيٽنگ جو ڪم ممڪن بڻيو جنهن لاءِ ان کان اڳ تمام مهانگيون فوٽو ٽائپسيٽنگ مشينيون ڪتب اينديون هيون. ان کي ڊيسڪ ٽاپ پبلشنگ ڪري ڪوٺيندا هئا. اهو ڪم هڪ ڊيسڪ ٽاپ پرسنل ڪمپيوٽر ۽ ليزر پرنٽر وسيلي ٿي پيو سگھي ۽ ان لاءِ ڪا ڳاٽي ڀڳي سيڙپ به ڪانه گھربل هئي. انهيءَ دوست عبدالماجد کي چيو ته هو ڪراچي ۾ اهو ڪم ساڻس ڀائيواري ۾ ڪرڻ چاهي ٿو.<br />عبدالماجد کي ڪمپيوٽر جي باري ۾ جوڳي بنيادي ڄاڻ هئي سو ڪجھ تحقيق کانپوءِ هو ان نتيجي تي پهتو ته ان ڪم لاءِ ونڊوز پرسنل ڪمپيوٽر جي بجاءِ ايپل جا ميڪنٽاش ڪمپيوٽر گھڻو وڌيڪ موزون هئا. پنهنجي ڀائيوار سان صلاح ڪري هن ايپل ميڪنٽاش ڪمپيوٽر ۽ ليزر پرنٽر لاءِ آرڊر ڏنو. اُهي تڏهن ريڊي اسٽاڪ ۾ ڪونه ملندا هئا ۽ ايندي ايندي ٻه ٽي مهينا لڳي ويندا هئا. ڀائيوار ۽ هي مسواڙي دڪان ڏسڻ لڳا جتي ڪاروبار سيٽ اپ ڪجي. فيصلو اهو ٿيو ته جڏهن ڪمپيوٽر ۽ پرنٽر اچي ويندا تيستائين سندس ڀائيوار پنهنجي لاهور وارن معاملات لاءِ ڪو مئنيجر وغيره مقرر ڪري پاڻ ڪراچي ايندو. دُڪان وغيره ۾ سيڙَپ ڀائيوار کي ڪرڻي هُئي.<br />جڏهن هنن اهو ڪمپيوٽر آرڊر ڪيو، ته ان جون خوبيون بيان ڪندي ڊيلر ڪمپني جي مالڪ عبدالماجد کي ٻڌايو ته اهڙا ڪمپيوٽر اردو جي ٽائپسيٽنگ لاءِ به استعمال ڪيا ٿا وڃن. هن عبدالماجد کي انهن ماڻهن سان ملايو جيڪي اهو ڪم ڪندا هئا. حسام الدين اشاعت جي ڪاروبار سان وابسته هو ۽ سندس پٽ ڪمپيوٽر سائنس جا ماهر هئا جن ڪمپيوٽر تي اردو ۾ ٽائپسيٽنگ يا ڪمپوزنگ ممڪن بڻائي هئي. اهو سندن ٽريڊ سيڪريٽ يعني ڪاروباري راز هو، تنهنڪري ڪمپيوٽر تي اردو ۾ ڪم ٿيندي ته نه ڏيکاريائون، البته اردو جا ڇپيل نمونا عبدالماجد کي ڏيکاريائون. عبدالماجد جڏهن نسخ رسم الخط ۾ اردو لکيل ڏٺي ته لامحاله سندس دل ۾ خيال آيو ته ڇا سنڌي لاءِ ايئن نه ٿو ٿي سگھي؟ هن اها ڳالھ حسام الدين صاحب سان ڪئي جنهن چيو ته هو پُٽن سان مشورو ڪري ٻڌائي سگھندو ته آيا اهو ممڪن آهي يا نه ۽ جي ممڪن هوندو ته هو اهو ڪم مناسب معاوضي تي ڪري ڏيندا. عبدالماجد کيس سنڌي جي صورتخطي وغيره جي باري ۾ سڄي معلومات مهيا ڪئي ۽ مهيني کن کان پوءِ ٻي مُلاقات لاءِ وقت طئي ٿيو. ٻيهر ملاقات تي حسام الدين صاحب مُعذرت ڪندي چيو ته سندس پُٽن ڪوشش ڪئي پر هو سنڌي جي 52 اکرن يا حرفن کي سيٽ ڪرڻ ۾ ڪامياب ٿي نه سگھيا.<br />ان دؤران ڪمپيوٽر ۽ ليزر پرنٽر به اچي ويا. ڀائيوار پهرين ته ڪجھ وقت گُھريو پر پوءِ اڳتي هلي مورڳو معذرت ئي ڪري ڇڏيائين ته هن لاءِ لاهور وارو ڪاروبار ڇڏي ڪراچي منتقل ٿيڻ ممڪن ڪونهي. عبدالماجد جي لاءِ اڪيلي سر اهو ڪاروبار سيٽ اپ ڪرڻ ڏکيو هو سو سامان وٺي اچي گھر ۾ رکيائين ۽ ڀائيوار جي ڪراچي اچڻ جو انتظار ڪرڻ لڳو. پوءِ سوچيائين ته ڪمپيوٽر ته موجود آهي ڇو نه پاڻ ئي سنڌي جو ورڊ پروسيسنگ ۽ ڊيسڪ ٽاپ پبلشنگ سسٽم ٺاهي. هڪ ڀيرو وري وڃي حسام الدين سان مليو ۽ کانئس مدد طلب ڪيائين. حسام الدين چيس ته هو ايترو ٻڌائي سگھي ٿو ته ان مقصد لاءِ انهن هڪ عربي ۽ فارسي جي ورڊ پروسيسنگ جي پروگرام "الڪاتب" ۾ تبديليون آڻي ان کي اردو لاءِ قابل استعمال بڻايو آهي ۽ ڪجھ ٻين پروگرامن وغيره کي استعمال ڪري ٽائپسيٽنگ ڪن ٿا. ٻيهر چيائين ته سنڌي جي حرفن يا اکرن جو تعداد تمام گھڻو آهي تنهنڪري ان کي سيٽ ڪرڻ ناممڪن آهي. ان کان وڌيڪ معلومات يا مدد مهيا ڪرڻ کان معذرت ڪيائين.</div>http://imbhurgri.blogspot.com/2014/01/blog-post_3.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-4772232656500561714Thu, 02 Jan 2014 11:31:00 +00002014-02-07T08:38:56.725-08:00ماجد ڀرڳڙيسگھو ئي عبدالماجد جي گھرواري سخت بيمار ٿي پئي. در اصل هو جڏهن لاڙڪاڻي مان لاهور وئي تڏهن ئي سندس طبيعت ناساز هئي. عبدالماجد کيس لاهور جي هڪ مشهور ليڊي ڊاڪٽر، ڊاڪٽر طُوري، کي ڏيکاريو ۽ ان سان مشوري بعد کيس سندس اسپتال ۾ به داخل ڪرايائين. علاج هليو پر افاقي جي بجاءِ طبيعت ويتر بگڙندي وئي. پوءِ ڪنهن دوست صلاح ڏنس ته گلبرگ لاهور ۾ واقع يونائيٽيڊ ڪرسچن هاسپيٽل UCH ۾ مُلڪ جي مشهور گائنيڪالاجسٽ ڊاڪٽر قمرالزمان سان مشورو ڪري. قمرالزمان هڪ قابل معالج ۽ بهترين انسان هو. جڏهن هي وٽس ويا ۽ عبدالماجد کيس تفصيلي ۽ پورو احوال ڏنو ته ڊاڪٽر ڏانهنس ڏسي پڇيس ته، "ڇا توهان ڊاڪٽر آهيو؟" تنهن تي عبدالماجد ٻڌايس ته هو هتي والٽن ۾ انڪم ٽيڪس جو زير تربيت آفيسر آهي.<br /><div><a name='more'></a></div><div>ڊاڪٽر چيس ته "مون اها ڳالهه ان ڪري چئي ته جيئن تو ڪيس هسٽري مون کي ٻڌائي ايئن عام طور تي ڊاڪٽر ئي ڪري سگھندا آهن. اها ڪيس هسٽري ٻڌي مان، بغير تپاس جي ئي، تشخيص ڪري چڪو آهيان ته مسئلو ڇا آهي ۽ مان ان لاءِ تنهنجو ٿورائتو آهيان. هاڻي تپاس رڳو پنهنجي تشخيص جي تصديق ڪرڻ لاءِ ڪندس." ڊاڪٽر ٻڌايس ته سندس گھرواري کي Ectopic Pregnancy ٿي وئي آهي جنهن کي Tubal Pregnancy پڻ سڏبو آهي. ان حالت ۾ ڳرڀ بجاءِ رحم مادر جي، فيلوپين ٽيوب ۾ ٿي پوندو آهي جيڪا بيحد تشويشناڪ صورتحال آهي ڇو ته جيڪڏهن هڪ ڀيرو ٽيوب ڦاٽي پوي ته پوءِ مريض جي زندگي کي خطرو هوندو آهي. هن چيو ته هڪدم سرجري جي ضرورت آهي ته جيئن آپريشن ذريعي متعلقه ٽيوب ڪٽي ۽ بند ڪري ڇڏبي جنهن بعد آئنده اميدواري جا امڪان اڌ رهجي ويندا آهن. ٻئي ڏينهن صبوح تي آپريش ڪرڻ جو فيصلو ڪيائين. آپريشن ٿي، هفتو کن سيمي پرائيوٽ وارڊ ۾ رهي ۽ ايئن سندس زندگي کي درپيش خطرو ٽريو. عبدالماجد ڊاڪٽر توڙي اسپتال ۽ ان جي عملي جي مستعدي، همدردي ۽ هوشياري جي بيحد تعريف ڪندو هو. ڊاڪٽر پاڻ کيس مشورو ڏنو ته پرائيويٽ وارڊ نه وٺو جو ان ۾ اجايو گھڻا پيسا ڀرڻا پوندو ۽ خود سندس في به گھڻي وڌيڪ هوندي. هن عبدالماجد ۽ نرگس جو حال ڏسندي کيس خاص اجازت اسپتال طرفان ڏياري ته هو پنهنجي زال وٽ رهي سگھي ٿو. ماني وغيره به اسپتال وارا ڏيندا هئا جنهن جو معيار تمام سٺو هو. هفتي جي رهائش، ڊاڪٽر جون فيون، دوائن ۽ ماني جو خرچ ڪل ملائي ٻڌائيندو اٿم ته تقريبًا 300 يا 350 روپيه بل ٺهيو جيڪو ان سهانگپ واري دؤر ۾ به تمام گھٽ خرچ هو.<br />عبدالماجد جي فنانس سروسز اڪيڊمي ۾ تقريبًا ڏه يارنهن مهينا ٽريننگ هلي ۽ ٽريننگ جي اختتام تي پبلڪ سروس ڪميشن جو تڪميلي امتحان ٿيو جنهن ۾ هو سٺن نمبرن سان ڪامياب ٿيو. چوندو هو ته، "مون بوڪ ڪيپنگ جو نالو پهريون ڀيرو اتي ٻڌو ۽ اهو سمجھيم ته اهو ڪو لائبرري ۾ ڪتابن جي رکڻ متعلق علم آهي. حيران ٿيس ته ان جو ماليات يعني Finance سان ڪهڙو واسطو؟ پوءِ خبر پيم ته اهو اڪائونٽنگ جو ٻيو نالو آهي." ان کانپوءِ لاهور ۾ ڇهه مهينا کن وڌيڪ انڪم ٽيڪس کاتي جي ڊپارٽمينٽل ٽريننگ لاءِ رهڻو پيس. ان ۾ کين انڪم ٽيڪس قانون، رولز، ڪاروباري کاتن جي پڙتال يا آڊٽ ۽ انتظامي امور وغيره سان لاڳاپيل تربيت ملي ۽ ان جي اختتام تي وري ڊپارٽمينٽل امتحان ٿين جنهن لاءِ مشهور هو ته ورلي ئي ڪو آفيسر ان جا سڀ مضمون پهرين ڪوشش ۾ پاس ڪري سگھندو آهي. عبدالماجد انهن ٻن ٽن آفيسرن مان هڪ هو جن اهو امتحان پهرين ئي ڪوشش ۾ پاس ڪيو.<br />ان بعد سندس پوسٽنگ اپريل 1974 ۾ ڪراچي ۾ ٿي جتي ڪا باقاعده چارج ڪانه ڏنائونس بلڪِ مختلف آفيسرن وٽ تربيت لاءِ موڪليندا رهيس. چوندو هو تربيت مڙيوئي ڪا هئي، بس وڃبو هو، حاضري لڳائبي هئي، چانهن بسڪوٽ نوش ڪري، ڪلاڪ اڌ ڪچهري ڪري فارغ ٿي وڃبو هو. هو اهي ٻه ٽي مهينا دوستن سان گڏ گارڊن واري علائقي ۾ گورمينٽ هاسٽل ۾ رهيو ۽ ٻار لاڙڪاڻي ۾ رهندا هيس، جن سان ملڻ ايندو رهندو هو.<br />جولاءِ 1974 ۾ سندس پوسٽنگ لاڙڪاڻي ڪيائون جيڪا هڪ اهم چارج هئي جو ملڪ جي سربراه يعني ڀُٽي صاحب جي شهر هجڻ کان علاوه اها انڪم ٽيڪس سرڪل ٻن ضلعن يعني لاڙڪاڻي ۽ دادو تي محيط هئي ۽ درياه جي ساڄي ڪپ تي ان جون حدون شهدادڪوٽ کان ويندي ٿاڻي بولا خان تائين، جن جو باهم فاصلو چئن سون ڪلوميٽرن کان به وڌيڪ هو، پکڙيل هيون. ان کان علاوه لاڙڪاڻي ۾ نگران بالا آفيسر به نه هوندو هو ۽ انهي سڀني سببن ڪري اها هڪ خودمختار ۽ اهم چارج سمجھي ويندي هئي. عبدالماجد کي بالا آفيسرن چيو ته توکي لاڙڪاڻي جي اهم ذميداري ان ڪري ٿا سونپيون جو تو ڊپارٽمينٽل امتحان پهرين ڪوشش ۾ پاس ڪيو آهي انڪري اسان کي تنهنجي اهليت تي ڀروسو آهي ۽ ٻيو ته تون اتان جو آهين تنهنڪري توکي اتان جي حالتن جي ٻين کان بهتر ڄاڻ هوندي. عبدالماجد بهرحال پريشان هو ته گھر ۾ پوسٽنگ جي ڪري نه رڳو زوربار ۽ سفارشن جو امڪان وڌيل هو، پر ان کان به وڌيڪ کيس اهو اونو هو ته منهنجي ڀُٽي صاحب سان سياسي مخالفت جي ڪري کيس هتي ڪي ڏکيايون نه درپيش اچن. ان سببان هن چاهيو پئي ته کيس لاڙڪاڻي جي بجاءِ ڪنهن ٻئي هنڌ پوسٽ ڪن.<br />ان مقصد لاءِ هي وڃي منهنجي هڪ دوست سيد مظفراحمد اشرف سان مليو جيڪو هڪ سينئر سِول سرونٽ هو ۽ جنهنجي پوسٽنگ تڏهن ڪراچي ۾ هئي. کيس گذارش ڪيائين ته هو ڪوشش وٺي سندس لاڙڪاڻي واري پوسٽنگ رد ڪرائي. اشرف صاحب جي قاضي احمد حُسين سان دعا سلام هئي جيڪو انڪم ٽيڪس جو بيحد سينئر آفيسر هو ۽ تڏهن ڪراچي ۾ PIDC جو سربراہ ہو. هي ٻئي گڏجي وٽس ويا جنهن کين سٺي موٽ ڏني، ڪافي وغيره سان تواضح ڪيائين ۽ پوءِ عبدالماجد کي سمجھايائين ته هو پاڻ به لاڙڪاڻي ۾ انڪم ٽيڪس آفيسر رهي چڪو هو ۽ اهڙي اهم جاءِ تي اٿندي ئي پوسٽنگ ملڻ هڪ اعزاز هو ۽ ڪم سکڻ جو به هڪ بهترين موقعو. چيائينس ته، "منهنجي سفارش تي تنهنجي پوسٽنگ رد ته ڪري ڇڏيندا پر پوءِ ٿي سگھي ٿو ته توکي ڪا غير اهم جاءِ ڏين. بهتر آهي ته وڃي چارج وٺ، ٻه ٽي مهينا اتي ڪم ڪري ڏس ۽ جيڪڏهن توکي اهي مشڪلات درپيش اچن جن جو توکي خدشو آهي ته پوءِ تون مون کي ٻڌائجائين ۽ مان تنهنجي اتان بدلي لاءِ سفارش ڪندس." عبدالماجد کي قاضي صاحب جي اها تجويز پسند آئي ۽ هي ڪافي پي، ڪچهري ڪري، شڪريو ادا ڪري هليو آيو.<br />دراصل عبدالماجد جنهن آفيسر جي جاءِ تي آيو اهو ڪراچي جو هڪ نوجوان ۽ فهميدو آفيسر هو پر کيس هتان جي حالتن جي پوري ڄاڻ ڪانه هئي. ڪيئي واپاري اچي ڌونس ڄمائيندا هئس يا دهمان ٻڌندا هئس ته اسان جو واسطو پيپلز پارٽي سان آهي ۽ جي تو اسان جو ڪم نه ڪيو ته اسان ڀُٽي صاحب يا ان سان واسطو رکندڙ ڪنهن بااثر ماڻهو وٽ تنهنجي شڪايت ڪنداسي وغيره. انهن ڌمڪين ۽ دهمانن به ان مسڪين کي ڪافي پريشان ڪيو هو. پر جيئن ته عبدالماجد مقامي ماڻهن ۽ انهن جي واسطيدارين مان واقف هو تنهنڪري کيس اهڙن اجاين انديشن سان واسطو ڪونه پيو.<br />هڪ ڀيري ايئن ٿيو جو پيپلز پارٽي سان واسطو رکندڙ ڪجھ واپارين ڀُٽي صاحب جي کليل ڪچهري ۾ عبدالماجد جي شڪايت ڪئي ته هو پارٽي جي مخالف عبدالغفور ڀرڳڙي جو پٽ آهي ۽ اسان کي ان ڪري تنگ ٿو ڪري. لاڙڪاڻي جو پارٽي جو صدر تڏهن ايس ڪي خان هو. هو هڪ مهاجر انڪم ٽيڪس پريڪٽشنر هو جنهن جي جاءِ جو هيٺيون حصو انڪم ٽيڪس کاتي کي مسواڙ تي آفيس لاءِ ڏنل هو. اهڙي ريت سندس واسطو ڏينهن رات انڪم ٽيڪس وارن سان هوندو هو ۽ کانئس ڪا ڳالھ لڪل ڪانه هئي. ڀُٽي صاحب جو به مٿس ان لحاظ کان اعتماد هو جو مرحوم هڪ مخلص انسان ۽ پارٽي ورڪر هو، تنهنڪري کانئس پڇا ڪيائين جنهن ٻڌايس ته عبدالماجد پيسو وغيره ڪونه ٿو گھري ۽ نه ئي پارٽي سان ڪا مخاصمت اٿس، البته ٽيڪس مڙهڻ ۽ وصول ڪرڻ جي معاملي ۾ برجستو آفيسر آهي. ان کانپوءِ ڀُٽي صاحب شڪايت آڻيندڙن کان پڇيو ته ڇا آفيسر توهان کان پيسا يا رشوت گھري هئي. انهن شايد چيو نه، پر اهو ته کين سياسي مخالفت جي ڪري تنگ ٿو ڪري. پر پوءِ ڀُٽي صاحب عبدالماجد کي ته ڪجھ نه چيو يا چورايو پر خود شڪايت ڪندڙن کي دٻ پٽيائين. مان پيپلز پارٽي ۾ ته ڀُٽي صاحب جي ڪوٺ تي 1976 جي آخر ڌاران شامل ٿيس، پر عبدالماجد کي هتي لاڙڪاڻي ۾ اهو اڍائين سالن جو عرصو ڀُٽي صاحب جي هڪ سياسي حليف جي پٽ جي حيثيت ۾ گذارڻو پيو. پر هن پنهنجي اخلاق، خلوص ۽ پيشه ورانه مهارت سبب پنهنجا سرڪاري فرائض به برجستي طريقي سان سرانجام ڏنا ۽ مقامي ماڻهن سان واسطيداريون به بيحد خوش اسلوبي سان نڀايائين.<br />عبدالماجد جي لاڙڪاڻي ۾ پورا ٽي سال پوسٽنگ رهي. 1975 ۾ سندس ٻيو نمبر فرزند عبدالباسط پيدا ٿيو. عبدالماجد چوندو آهي ته اهي ٽي سال سندس زندگي جا ڪڏهن نه وِسرڻ جهڙا خوشين جا ڀرپور سال هئا جو بيڪ وقت اولاد، والدين، پنهنجي دل گھريي زال ۽ پنهنجن ننڍن ڀينرن ۽ ڀائرن سان گڏ رهڻ جو موقعو ۽ قرب حاصل هيس. جڏهن سندس شادي ٿي هئي گھر ۾ سواءِ سندس هڪ ڀيڻ جي ٻيا سڀ ڀيڻ ڀائر (پنج ڀينر ۽ چار ڀائر) گھر ۾ هئا جن کي هن جي گھرواري، يعني سندن ڀاڄائي، بيحد قرب ۽ پيار ڏنو. انهيءَ عرصي ۾ منهنجي ٻن ڌيئرن جي شادي به ٿي. بيشڪ انهن ڏينهن ۾ اسان جي گھر ۾ بهترين، قرب، پيار ۽ خوشين سان ڀرپور ماحول هو جنهن جو گھڻي ڀاڱي ڪريڊٽ عبدالماجد جي گھرواري نرگس کي ٿو وڃي.<br />1977 واري طغياني دؤر ۾، جولاءِ يا آگسٽ ۾ عبدالماجد جي بدلي لاڙڪاڻي مان حيدرآباد ڪيائون ۽ اهڙي طرح اهو سنهري دؤر، جنهن ۾ منهنجي خاندان جي ٽن پيڙهين جي فردن خوشين سان ڀرپور ماحول ۾ گڏ وقت گھاريو، سو پورو ٿيو. الله جا لک احسان آهن جنهن بعد ۾ ٻچن کي گھڻيون ئي خوشيون ڏيکاريون، پر اهڙو وقت وري نه آيو.<br />عبدالماجد ان کانپوءِ جا ٽي ورهيه حيدرآباد ۾ انڪم ٽيڪس کاتي جي مختلف عهدن تي گذاريا. اتي سندس رهائش پنهنجي چاچي غوث بخش جي جاءِ جي هڪ حصي ۾ رهي. جولاءِ 1978 ۾ جڏهن حيدرآباد ۾ انڪم ٽيڪس جو نئون زون ٺاهيو ويو ته اتي ايم اي مجيد کي ڪمشنر ڪري رکيائون جيڪو ڀُٽي صاحب جي دؤر ۾ ڪي ايم سي جي ايڊمنسٽريٽر جي اهم عهدي تي فائز رهي چڪو هو. مسٽر مجيد مرحوم بيحد محنتي ۽ قابل آفيسر هو. هن کي نئين زون کي اسٽيبلش ڪرڻ لاءِ مستعد، محنتي ۽ ڄاڻو آفيسرن جي گُھرج هئي. هن حيدرآباد جي چارج وٺڻ کان اڳ ئي زونل آفيس لاءِ موزون آفيسرن جي ڳولا شروع ڪئي. کيس عبدالماجد جي باري ۾ ٻڌايو ويو. عبدالماجد تن ڏينهن ۾ پنهنجي بالا آفيسرن جي نامناسب روش سبب موڪل تي ويل هو. نئين ڪمشنر خاص گھرائي چيس ته کيس سندس ضرورت آهي ۽ هو ساڻس گڏ هن جي اسپيشل اسسٽنٽ طور ڪم ڪري ته جيئن نئين زون جي تعمير ڪجي. هڪ سال تائين عبدالماجد سندس اسپيشل اسسٽنٽ طور ڪم ڪيو جنهن مان مرحوم مِرزا عبدالمجيد صاحب، عبدالماجد جي ڪارڪردگي ۽ اخلاق مان ايترو متاثر ٿيو جو سروس ۾ باوجود کانئس گھڻو سينئر هجڻ جي، آخر تائين عبدالماجد سان سندس تعلقات بيحد دوستانه ۽ محبت وارا رهيا. حيدرآباد ۾ پوسٽنگ دؤران هن تاريخ ۾ ايم اي به مڪمل ڪئي.<br />1980 آگسٽ ڌاران عبدالماجد جي پوسٽنگ ڪراچي ۾ ٿي جتي هو تقريبًا پوڻا ٽي ورهيه رهيو. ڊسمبر 1980 ۾ سندس ٽيون ۽ سڀني مان ننڍو پُٽ عبدالباري ڄائو. 1981 جي آخر ۾ عبدالماجد ۽ سندس گھرواري انگلينڊ ۽ آمريڪا مختصر عرصي لاءِ گھمڻ ويا ۽ واپسي تي عُمري جي سعادت حاصل ڪيائون.</div>http://imbhurgri.blogspot.com/2014/01/blog-post_2.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-7636583752498367235Wed, 01 Jan 2014 11:28:00 +00002014-02-07T08:38:56.772-08:00ماجد ڀرڳڙيعبدالماجد، سنڌي ڪمپيوٽنگ جو باني، منهنجو وڏي ۾ وڏو فرزند آهي. هُو 8 فبروري 1948 تي پيدا ٿيو جڏهن مون لاڙڪاڻي ۾ نئين نئين وڪالت شروع ڪئي هئي. جيتوڻيڪ ادا وڏي، غلام صديق، جي شادي کي ڪافي عرصو ٿيو هو پر هو اولاد جي نعمت کان محروم هئا. عبدالماجد اهڙي طرح بابي سائين جي پٽن جو پهريون اولاد هو، تنهنڪري سندس ولادت والد صاحب لاءِ ته خصوصًا بيحد خوشي جو باعث هئي. ڇٺيءَ جي موقعي تي ڳوٺن ۾ معمول هوندو هو ته پٽڙو ڀت ٺهرائي مهمانن کي کارائيندا هئا پر مون ان موقعي تي پنهنجي خوشي جي اظهار لاءِ گوشت جو پلاءُ رڌائي مهمانن جي تواضع ڪئي.<br /><div><a name='more'></a>جڏهن عبدالماجد جي عُمر تقريبًا ٽي ورهيه ٿي ۽ منهنجي گھر منهنجو ٻيو نمبر اولاد منهنجي نياڻي رضيه سلطانه پيدا ٿي، ته ادي وڏي ۽ سندس گھروارِي زور ڀريو ته عبدالماجد اسان کي ڏيو جو اسان جو اولاد ڪونهي. مان ته پيءُ هوس، پر شاباش هجي منهنجي گھروارِيءَ کي جنهن شادي جي ڇهن ورهين بعد پيدا ٿيل پنهنجي سِڪيلڌي پُٽ کي ادا وڏي وارن کي ڏيڻ جي هامي ڀري. هي اهو وقت هو جو پاڻ کان وڏن جو چيو موٽائڻ بيحد ڏکيو هوندو هو. ايئن اسان پنهنجو دل گھريو فرزند ادا وارن جي حوالي ڪيو. عبدالماجد ننڍو هو تنهنڪري هو ادا وارن کي ئي پنهنجا والدين سمجھڻ لڳو پر ٻاراڻي اوسٿا ۾ جيڪو وقت اسان سان گھاريو هئائين سو به وساري ڪونه سگھيو هو تنهنڪري اسان کي به بابا ۽ امان ڪوٺيندو هو.<br />ادا وڏي جي تعليم کاتي ۾ ملازمت هئي ۽ بدلين سانگي کين مختلف هنڌن تي رهڻو پوندو هو. ساڻن گڏ عبدالماجد به پنهنجو ننڍپڻ ٽنڊي جان محمد، حيدرآباد، ميرپور ماٿيلي، سکر، نوشهري فيروز ۽ شهدادپور ۾ گذاريو. جڏهن عبدالماجد ستن ورهين جو ٿيو تڏهن ادا وڏي جي گھر به اميدواري ٿي ۽ الله پاڪ کيس هڪ فرزند (عبدالجليل عرف زاهد بلوچ) عطا ڪيو. پوءِ ادا وارن چيو ته هاڻي بيشڪ عبدالماجد اوهان وٽ رهي. پوءِ هن تي به اها ڳالهه حتمي طرح واضح ٿي ته سندس والدين اسان هئاسي، پر ادا وارن سان سندس محبت هميشہ قائم رهي. ان بعد هو اسان وٽ لاڙڪاڻي ۾ ئي رهيو جتي هن پنهنجي پرائمري تعليم پي وي اسڪول ۽ بعد ۾ شاه محمد اسڪول ۾ مڪمل ڪئي.<br />سيڪنڊري تعليم لاءِ مون کيس ميونسپل هاءِ اسڪول ۾ داخل ڪرايو جنهن جو هيڊماستر سنڌ جو برک تعليمدان مرحوم فتح محمد قريشي هو. سال کانپوءِ، سن 1959 ۾ قريشي صاحب جي جاءِ تي مرحوم اميرالدين جوڻيجو هيڊماستر مقرر ٿيو ته هوڏانهن وري ادا غلام صديق جي پوسٽنگ گورمينٽ هاءِاسڪول لاڙڪاڻي ۾ هيڊماستر طور ٿي. عبدالماجد کي ادا ميونسپل هاءِ اسڪول مان ڪڍرائي گورمينٽ هاءِ اسڪول ۾ داخل ڪرايو ته جيئن هن جي تعليم تربيت سندن زير نگراني ٿئي. ڪجھ عرصي بعد ادا کي بدلي ڪري ٽريننگ ڪاليج فارمين لاڙڪاڻي ۾ پرنسپال ڪري رکيائون ۽ سندس جاءِ تي جناب واحد بخش شيخ هيڊماستر ٿيو. عبدالماجد سيڪنڊري تعليم جا باقي پنج سال گورمينٽ هاءِ اسڪول ۾ ئي گذاريا جتان 1963 ۾ ميٽرڪ پاس ڪيائين.<br />جيتوڻيڪ ميٽرڪ ۾ سائنس کنئِي هُئائين پر پوءِ مونکي چيائين ته هو ڪاليج ۾ آرٽس ۾ داخلا ٿو وٺڻ چاهي جنهن تي مون چيومانس ته تعليم جي معاملي ۾ بيشڪ پنهنجي شوق ۽ مرضي تي هلي. کيس ميٿميٽڪس سان ڪافي شغف هو تنهنڪري آرٽس ۾ ميٿيميٽڪس جو مضمون کنيائِين. عين ممڪن آهي ته لاڙڪاڻي گورمينٽ ڪاليج جي تاريخ ۾ هو پهريون ۽ آخري آرٽس جو شاگرد هجي جنهن ميٿيميٽڪس کنئي. 1965 ۾ انٽر آرٽس ڪرڻ کانپوءِ مون کيس بي اي آنرز ڪرڻ لاءِ سنڌ يونيورسٽي موڪليو.<br />عبدالماجد جي مرضي هئي ته هو ميٿيميٽڪس ۾ بي اي آنرز ۽ پوءِ ايم اي ڪري پر سنڌ يونيورسٽي ۾، جتي هن داخلا پئي ورتي، اهو ممڪن ڪونه هو. ان جو سبب اهو هيو ته يونيورسٽي تڏهن عمارتي ٽرانزشن واري دؤر مان گذري رهي هئي جو ان جو اڌ حصو، يعني آرٽس ۽ ايڊمنسٽريشن جا بلاڪ حيدرآباد ۾ هئا ۽ باقي اڌ، يعني سائنس بلاڪ ۽ هاسٽلون، ڄامشوري منتقل ٿي چڪا هئا. اهڙين حالتن ۾ اهو ناممڪن هو ته هڪ شاگرد ساڳـئي ڏينهن آرٽس ڪلاس حيدرآباد ۾ اٽينڊ ڪري ۽ وري ميٿيميٽڪس جي ڪلاس لاءِ ڄامشوري وڃي. ان صورتحال پيش نظر عبدالماجد ميٿيميٽڪس جي بجاءِ عمومي تاريخ يعني General History ۾ بي اي آنرز ڪرڻ جو فيصلو ڪيو. ڪجھ مهينا ته هو هاسٽل ۾ رهيو پر پوءِ سندس چاچي مرحوم عنايت الله جي بدلي ڄامشوري ۾ اريگيشن کاتي جي اگزيڪٽو انجنيئر طور ٿي ته سندس چوڻ تي عبدالماجد هاسٽل ڇڏي وٽس رهڻ شروع ڪيو.<br />هن 1968 ۾ فرسٽ ڊويزن ۾ بي اي آنرز پاس ڪئي. پوءِ ايم اي ۾ داخلا وٺڻ بجاءِ فيصلو ڪيائين ته سال کن پڙهائي ۾ وقفي بعد CSS جي لاءِ تياري ڪندو ۽ LL.B. ۾ به داخلا وٺندو. باقي رهي ايم اي، تنهن باري ۾ چيائين ته بعد ۾ فيصلو ڪندو. 1969 ۾ منهنجي ننڍي گھرواري جي علاج جي سلسلي ۾ کيس ڪوئيٽه وڃي رهڻو پيو جتي سندس ملاقات ڪشميري خاندان جي هڪ ڇوڪري نرگس سان ٿي جنهن سان کيس پيار ٿي ويو. اسان جو اصل تعلق ته هڪ ننڍڙي ڳوٺ سان هو جتي اسان ڀرڳڙين جا ئي گھر هئا. اسان جون مِٽيون مائٽيون به پاڻ ۾ ٿينديون هيون ۽ عبدالماجد جي شادي متعلق به اسان جي اهڙي ئي سوچ هئي. پر هن يار جو نينهن جو ناتو اهڙو اڙيو جو چيائين ته شادي ڪندس ته صرف پنهنجي دل گھريي پسند سان.<br />عشق پر زور نهين هئي يه وه آتش غالب<br />ڪه لگائي نه لگي اور بجھائي نه بجھي<br />آخر اسان والدين هنن جي پِيار آڏو آڻ مڃي؛ 14 نومبر 1970 تي خير سان سندن شادي ٿي ۽ نرگس، اسان جي نُنهن بڻجي، اسان سان گڏ اچي رهڻ شروع ڪيو. ايئن سڪ ۽ پريت جو اهو سلسلو شروع ٿيو جيڪو وهم ۽ گمان ۾ به ڪونه هو. عبدالماجد جي نرگس سان شادي نه صرف سندس لاءِ بلڪِ اسان جي پوري خاندان لاءِ بيحد مبارڪ ثابت ٿي. نرگس پنهنجي مڙس سان ته بي انت محبت ڪئي پر ان محبت جي ڪري پوري خاندان جي هر فرد سان بي لوث پيار ۽ ايثار جو بيمثال نمونو پيش ڪيو. اها ڇوڪري جنهن کي خاندان ۾ ڪو آجيان ڪرڻ لاءِ تيار نه هو ۽ اهو محض ان ڪري جو هو ڌارئي هئي، تنهن پنهنجي خلوص سان پنهنجي لاءِ سڀني جي دلين ۾ اها جاءِ پيدا ڪئي جو هو پوري خاندان جي محبوب ترين شخصيت بڻجي وئي. هن خصوصًا مون کي ۽ منهنجي گھرواري کي پنهنجي والدين وانگر سمجھيو ۽ اسان کي اهو پيار ڏنائين جيڪو هڪ مثالي اولاد کان ئي ملي سگھي ٿو. عبدالماجد تمام پيار ڪرڻ وارو ۽ خيال رکڻ وارو پٽ آهي، پر اسان ته سندس والدين هئاسي، پر نرگس رشتي ۾ هڪ نُنهن هوندي به عبدالماجد کان وڌيڪ اسان کي پيار ڪيو ۽ اسان جو خيال رکيائين.<br />عبدالماجد پوءِ لاڙڪاڻي ۾ رهندي CSS جي امتحان جي "تياري" به شروع ڪئي ۽ ساڳـئي وقت هتان جي لا ڪاليج ۾ به داخلا ورتائين. ٻڌائيندو هو ته ڪاليج ۾ ڪلاسن ۽ ليڪچرن جو حال مڙيوئي ڪو هوندو هو، تنهنڪري ايل ايل بي جي امتحان جي تياري به گھر تي ئي ڪيائين. بهرحال سال 1971 ۾ سندس توجه بظاهر پڙهائي تي پر دراصل گھڻي ڀاڱي پنهنجي نئين ازدواجي زندگي مان مزا ماڻڻ تي صرف ٿيندو رهيس. جيڪا ٿوري ڪا گھڻي توجه امتحانن جي تياري تي ڏنائين سا به پنهنجي سمجھدار گھرواري جي زوربار تي.<br />29 آڪٽوبر تي CSS جا امتحان شروع ٿيڻا هئس جنهن لاءِ سينٽر ڪراچي هو پر مون ڏٺو پئي ته سندس وڃڻ جا اهڃاڻ نظر ڪين پئي آيا. سندس گھرواري اميد سان هئي ۽ ويم جا ڏينهن ويجھا هئس. مون پڇيو مانس ته جواب ڏنائين ته، "امتحان جي مڪمل تياري ڪري ڪونه سگھيو آهيان، تنهنڪري امتحان ۾ ويهڻ جو ارادو ڪونه اٿم." اهو به چيائين ته سندس مرضي هئي ته ايل ايل بي ڪري مون سان گڏجي وڪالت شروع ڪري. مونکي سندس تجويز ان ڪري به نه آئڙي جو احساس هئم ته هن وڪالت ۾ دلچسپي جو اظهار محض اعلىٰ ملازمتن جي مقابلي واري امتحان لاءِ جوڳي محنت ڪرڻ کان لنوائڻ ڪري پئي ڪيو. مون ان تي پنهنجي ناراضگي جو به اظهار ڪيو پر هن امتحان ۾ ويهڻ کان نابري واري. انهيءَ جو ٻيو ناگزير سبب اهو هو ته سندس گھرواري جي ويم جا ڏينهن مٿان هئا ۽ اهڙي وقت ۾ هو کانئس پري رهڻ نه پيو چاهي.<br />تن ڏينهن ۾ ويم به اسپتال جي بجاءِ گھر ۾ ٿيندا هئا. ڊاڪٽر اشرف عباسي صاحبه اسان جي گھر جي زائفن جي فزيشن هئي ۽ هو اسان جي گھر ويم ڪرائڻ آئي هئي. 28 آڪٽوبر 1971 تي ٽن پهرن ڌاري عبدالماجد جو پهريون اولاد، سندس پٽ عبدالمصور تولد ٿيو. عبدالماجد جو امتحان ٻئي ڏينهن تي شروع ٿيڻو هو. هاڻي سندس گھرواري، سندس والده ۽ ٻين عبدالماجد کي چيو ته هاڻي ويم ته خيريت سان ٿي ويو آهي، هو مون کي ناراض نه ڪري ۽ امتحان لاءِ ڪراچي وڃي. سندن بيحد اصرار تي هن هامي ڀري. ٽرين جو وقت نڪري چڪو هو، بسون تن ڏينهن گھٽ هلنديون هيون ۽ جيڪي هلنديون به هيون سي گھڻو وقت وٺنديون هيون. سِج لٿي ڌاران، عبدالماجد مون کان موڪلائڻ بنان ئي، ڪار ۽ ڊرائيور ساڻ ڪري سکر روانو ٿي ويو. اتي پنهنجي چاچي غوث بخش مرحوم جي گھر رات جي ماني کائي روانو ٿيو. فجر جون ٻانگون پئي آيون جو ڪراچي وڃي پهتو. اهڙين حالتن ۾ هن CSS جو امتحان ڏنو. وري جو وچ ۾ هڪ ٻن ڏينهن جو وقفو مليس ته ترت ٽرين ذريعي لاڙڪاڻي اچي رسيو ته جيئن پنهنجي گھرواري ۽ پنهنجي نوزائيده پٽ کي ڏسي وڃي.<br />1972 ۾ وڪالت جي امتحان جي پهرئين سال جو امتحان ڏنائين، جنهن جو احوال، بعد ۾، هيئن ڪندو هو:<br />پاڪستان ٻه اڌ ٿي چڪو هو ۽ مشرقي پاڪستان وارو حِصو دنيا جي نقشي تي بنگلاديش ٿي اڀريو. تن ڏينهين مان ۽ نرگس گڏجي دنيا جا شاهڪار ناول پڙهندا هُئاسي جيڪي ڏاڍو لُطف ڏيندا هُئا. ڪائونٽ ٽالسٽائي جو "اينا ڪيرينينا"، وڪٽر هيوگو جو "لا مِزراَبل"، اليگـزينڊر ڊُوما جا "ڪائونٽ آف مانٽي ڪرسٽو"، "ٿِري مَسڪيٽِيئرز" ۽ ان سلسلي جا ٻيا ناول، مارگريٽ مِچل جو، آمريڪي خانه جنگي جي پس منظر تي لکيل، "گان ود دي ونڊ"، جيمز مشنر جو "هوائي" ۽ ٻيا ڪيترا ئي ناول گڏجي پڙهياسي.<br />جڏهن ايل ايل بي جي امتحان جا ڏينهن ويجھا آيا، ته اهي "غير نصابي" مطالعا ۽ ٻيا وِندر وِروند وارا ڪم ڪنهن حد تائين ڇڏي، امتحان جي تياري لاءِ ڪجھ وقت ڪڍڻو پيو. پوءِ جڏهن امتحان شروع ٿيا ته هڪڙي ڏينهن امتحان لاءِ تياري ڪندو هوس ۽ ٻئي ڏينهن پرچو ڏيئي موٽي ايندو هوس ته باقي وقت نرگس سان ناول ۽ افسانا پڙهندي، رانديون رهندي، چاهيون پينئدي، وِندر وروند ۾ گذرندو هو. ان ڏينهن تي نصابي ڪتابن جو مُنهن ڏِسڻ به گناه ڪبيرو ڪري ليکيندو هوس. ٻئي ڏينهن صبوح جو وري پوءِ وڪالت جا ڪتاب ۽ ڪاپيون نڪرنديون هيون ۽ اهو ڏينهن، ايندڙ ڏينهن واري پرچي جي تياري ۾ گذرندو هو.<br />عبدالماجد جي ان امتحان ۾ پوري سنڌ ۾ فرسٽ پوزيشن آئي. انهيءَ سال ئي CSS جي امتحان جو نتيجو نڪتو ۽ عبدالماجد پاس ٿيو ۽ کيس انٽرويو لاءِ سڏ ٿيو. چٽاڀيٽي واري ان امتحان جي فائينل پوزيشن پيپر ۽ انٽرويو جي گڏيل مارڪن تي متعين ٿيندي هئي. ضروري نه هو ته هر پاس ٿيل اميدوار کي نوڪري به ملي. نوڪريون اميدوارن جي امتحان ۾ بيهڪ يعني پوزيشن، سندن ترجيحات، ڪوٽا ۽ ڪجھ خاص حالتن ۾ سروس ڪميشن جي خصوصي سفارش جي آڌار تي ڪامياب اميدوارن منجھ ورهائبيون هيون. ان انٽرويو جو احوال عبدالماجد جي پنهنجي زباني ٻڌو:<br />مان ته ان آسري ۾ هوس ته امتحان جي پيپرن جي مشرقي پاڪستان ۾ گم ٿيڻ وارن افواهن ۾ صداقت هوندي ۽ بقول شخصي "عزت سادات" بچي ويندي يعني منهنجي امتحان ۾ هيڻي ڪارڪردگي تي پردو پئجي ويندو. پر منهنجي اميد برآور ڪانه ٿي ۽ جڏهن سڌ پيم ته نتيجو شايع ٿيو آهي ته ڏڪندڙ هٿن سان اخبار کوليم. پنهنجو نمبر پاس ٿيل اميدوارن جي لسٽ ۾ ڏسي خوشگوار حيرت ٿيم. جلد ئي سروس ڪميشن طرفان خط مليو ته فلاڻي تاريخ تي ڪراچي انٽرويو لاءِ پهچ.<br />گرمين جا ڏهاڙا هئا، مشرقي پاڪستان واري سانحي کانپوءِ ڀُٽو صاحب باقي رهيل کهيل پاڪستان کي پنهنجن پيرن تي بيهارڻ جي ڪوششن ۾ جنبيل هيو ۽ انهيءَ سلسلي ۾ ئي سڪي جي ڊيويلوئيشن ڪئي هئائون. اميدوار انٽرويو جي تياري لاءِ اخبارن، خصوصًا ڊان، ۽ بين الاقوامي مخزنن جهڙوڪ ٽائم، نيوزويڪ، ايڪانامسٽ ۽ ريڊرز ڊائجسٽ وغيره جو باقاعدگي سان مطالعو ڪرڻ، ۽ ريڊيو ۽ ٽي وي ذريعي ڏيهي توڙي پرڏيهي معاملن متعلق اپ ٽو ڊيٽ معلومات رکڻ، لازمي سمجھندا هئا. منهنجو حال ديگر هو. هڪ ته مون کي پيپرن جي مشرقي پاڪستان ۾ غدر بود يعني گم ٿيڻ جي نه رڳو قوي اميد هئي بلڪِ ان لاءِ دعائون به گھريون هئم. ٻيو اهو به ذهن ۾ هو ته نتيجو نڪتو به ته منهنجي پاس ٿيڻ جا امڪان مڙيوئي ڪي آهن سو تياري ڇا جي لاءِ؟ دراصل مان ذهني طور تي وڪالت لاءِ تيار هوس ۽ جيستائين ايل ايل بي جي ٻئي يعني آخري سال جو امتحان ڏيئي ان ميدان ۾ قدم رکان ۽ غمِ روزگار جي جھميلن ۾ اڙجي وڃان، مون چاهيو پئي ته اهو وقت پنهنجي زال سان وِندر وروند ۾ ئي گھاريان. CSS جي انٽرويو جي تياري لاءِ نه خواهش هئي ۽ نه وقت سو ڪٿان پئي ٿي؟<br />بهرحال، مقرره تاريخ تي ڪراچي پهچي ويس. پهرين ته عقلي ۽ نفسياتي Intelligence ۽ Psychological ٽيسٽون ٿيون. مان سمجھان ٿو ته جيئن ان ۾ پڙهائي يا تياري جو ڪو عمل دخل ڪونه هو، نتيجو سٺو ئي رهيو هوندو. اميدوارن جي IQ جي جاچ لهڻ لاءِ 100 ملٽيپل چوائس (Multiple Choice) سوالن وارو پرچو ڏنائون (جنهن ۾ هر سوال جا هڪ کان وڌيڪ جواب ڏنل هوندا آهن، جن مان صحيح جواب چونڊڻو هوندو آهي) ۽ اهو اهڙي طرح ترتيب ڏنل هو جو مقرره وقت ۾ سڀيئي سوال حل ڪرڻ ممڪن ئي نه هو ته جيئن هر اميدوار جي ٻئي جي ڀيٽ ۾ پوزيشن جو تعين ڪري سگھجي. جڏهن مان پيپر مان فارغ ٿيس ته ٻيا جيڪي اميدوار آيل هئا تن کان پڇيم ته گھڻا سوال ڪيو؟ هر ڪنهن اهو جواب ڏنو ته سوالن جي ڳڻپ ڪرڻ جي فرصت ڪٿي هئي؟ اها ڳالهه صحيح هئي، پر مون کين چيو ته مون صرف اهي سوال ڳڻيا جيڪي مون کان رهجي ويا ۽ تن جو انگ، جي صحيح ٿو ياد پويم ته، ڇهن يا ستن کان وڌيڪ نه هو. اتي اندازو ٿيم ته جنهن حد تائين IQ يعني Intelligence Quotient جو تعلق آهي مان جي ٻين کان اڳڀرو نه ته هرو ڀرو پوئتي به نه آهيان.<br />پبلڪ سروس ڪميشن هڪڙي ڏينهن ۾ اٺن (8) اميدوارن کي انٽرويو ڪندي هئي. انٽرويو واري ڏينهن مان به پهتس ته انتظار واري ڪمري ۾ مون کان علاوه ٻيا ست ڄڻا به موجود هئا جن سان سرسري عليڪ سليڪ ٿي. شايد هڪ يا ٻه ڇوڪريون به هيون پر مون کان علاوه ٻه ڄڻا سنڌي هئا جڏهن ته باقي سڀ غالبًا ڪراچي سان واسطو رکندڙ اردو ڳالهائيندڙ هئا. منهنجي ڪنهن سان به اڳ جي واقفيت ڪانه هئي. سڀ نوجوان انگريزي طرز جي فل سوٽن ۾ ملبوس هئا (جيتوڻيڪ گرميءَ جي مُند هئي) ۽ مون کي عام قميص ۽ پتلون پاتل هئي. هڪدم احساس ٿيم ته مون موقعي جي مناسبت سان لباس نه پهريو آهي ۽ خيال ايندي هڪ قسم جي احساس ڪمتري ذهن جي ڪنهن گوشي ۾ ڪر موڙيو. مٿان جو وري انهن سڀني جا ڪرنسي ڊيويليوئيشن ۽ ٻين گرما گرم ڏيهي ۽ پرڏيهي معاملن تي بحث مباحثا ٻڌم ته پنهنجي علمي اڻهوند جو ويتر وڌيڪ احساس ٿيم جنهن رهيل سهيل ڪسر پوري ڪري ڇڏي.<br />خير منهنجو وارو آيو ۽ سڏ ٿيم ۽ وڃي سروس ڪميشن جي ميمبرن جي رعبدار جٿي آڏو حاضر ٿيس. هاڻي اچي هر پاسي کان، واري وٽي سان، سوالن جو وسڪارو شروع ٿي ويو ۽ نتيجو اهو نڪتو جو 80 سيڪڙو سوالن جي ته مونکي ٻِيٽ ئي ڪانه پئي. ڀلا تياري ڪئي هجيم ته منهن ڏيان! پر جن سوالن جو جواب نه پئي آيم، تن جو آڏو ابتو جواب ڏيڻ بجاءِ، پنهنجي ڪم علمي جو اعتراف ڪندي، اهو ئي چوندو رهيس ته، "سائين، مون کي ڄاڻ ڪانهي." سروس ڪميشن جو چيئرمين رٽائرڊ جسٽس فيض الله ڪُنڊِي هو، جنهن مزو وٺندي منهنجا اهي "I do not know, sir." جا بار بار ورجايل جواب به پئي ٻڌا ته پنهنجي سامهون پيل ڪاغذ، جيڪي شايد ذهني ۽ نفسياتي ٽيسٽون ورتيون هئائون تن ۾ منهنجي نتيجي بابت هئا، تن کي به پئي جاچيائين. نيٺ مون کي چيائين، "نوجوان تون اخبارن جو مطالعو ڪندو آهين؟ ٽي وي ۽ ريڊيي تي ملڪي ۽ غيرملڪي حالات تي تبصرا ٻڌندو آهين؟" مون جواب ڏنو، "نه سائين." بجاءِ خفي ٿيڻ جي، جيڪو اهڙي اميدوار سان شايد ٿيڻ گھرجي، مُشڪندي چيائين، "ته پوءِ تون هن چٽاڀيٽي واري امتحان (Competitive Exam.) جي انٽرويو ۾ بنا مناسب تياري جي ڪيئن آيو آهين؟" سندس ان ڳالهه جو مون وٽ ڪو جواب ڪونه هو ۽ مان چپ رهيس. انٽريو اڌ ڪلاڪ پنجٽيهه منٽ کن هليو هوندو جنهن کان پوءِ مون کي وڃڻ جي اجازت ڏنائون.<br />ڪجھ مهينن کان پوءِ رزلٽ نڪتو ۽ مان پاس ٿيس ۽ انڪم ٽيڪس سروس، جنهن کي تڏهن پاڪستان ٽيڪسيشن سروس سڏيو ويندو هو، تنهن لاءِ مون کي چونڊيو ويو. گروپ ۾ جيڪي ٻيا 7 ڄڻا هئا تن مان 5 ڄڻا، جيڪي سڀيئي اردو ڳالهائيندڙ هئا، جيستائين مون کي ڄاڻ آهي، ڪنهن به سروس لاءِ ڪونه چونڊيا ويا. مون کان علاوه جيڪي ٻه سنڌي ڳالهائيندڙ، جن سان بعد ۾ به منهنجي دعا سلام ۽ نيازمندي رهي، سي هئا مرحوم روشن علي شاه ۽ آفتاب قريشي. روشن علي شاه خيرپور ميرس جو هو ۽ کيس سيڪريٽيريٽ سروس ۾ رکيائون، ۽ محترم آفتاب قريشي کي انهيءَ سال ڪلاس ٽو يعني هاڻوڪي 16 گريڊ جي سروس ڏنائون. آفتاب قريشي بعد ۾ PCS جو امتحان ڏنو ۽ پراونشل سِول سروس جوائن ڪيائين.<br />جڏهن عبدالماجد کي فيڊرل گورمينٽ طرفان نوڪري تي چڙهي ٽريننگ لاءِ فنانس سروسز اڪيڊمي والٽن، لاهور ۾ رپورٽ ڪرڻ جو خط مليو ته مون کيس چيو ته هو نوڪري جوائن ڪرڻ بجاءِ مون سان گڏجي وڪالت ڪري. چيائين ته، "توهان ئي ته چوندا هيو ته اعلىٰ سرڪاري نوڪري جو امتحان ڏي." مون چيومانس، "هاڻي به ته مان ٿو چوانءِ ته وڪالت ڪر." پر پوءِ چيائين، "جيڪڏهن هاڻي نوڪري تي نه چڙهيس ته هي موقعو هٿان هليو ويندو. ۽ اڃا سيڪنڊ ايل ايل بي جو امتحان به رهيل آهي. اجازت ڏيو ته نوڪري جوائن ڪيان ۽ جي ان ۾ دل ڪانه لڳم ته پوءِ وڪالت ته ڪاڏي ڪانه ٿي وڃي، نوڪري ڇڏي توهان سان اچي وڪالت ڪندس." پوءِ مون به زور نه ڀريو مانس ۽ هن 13 نومبر 1972 تي پاڪستان ٽيڪسيشن سروس جوائن ڪئي.<br />انهن ڏينهن ۾ اعلىٰ سرڪاري ملازمتن ۾ CSS جي امتحان ذريعي ڀرتي لاءِ جيڪو ڪوٽا سسٽم هو اهو سنڌين لاءِ بيحد هاڃيڪار هو. ان وقت پنجاب صوبي جي ڪوٽا الڳ هوندي هئي، ڪراچي شهر جي الڳ ۽ باقي سنڌ، بلوچستان، فرنٽيئر، آزاد ڄمون ڪشمير وغيره لاءِ گڏيل ڪوٽا الڳ هئي. ان سسٽم هيٺ سنڌ جي اميدوارن کي سروس ۾ مناسب نمائندگي بِلڪُل ڪانه ملندي هئي ۽ تمام ٿورا سنڌي آفيسر سول، پوليس يا فارن سروس ۾ اچي سگھندا هئا جيڪي پرائم سروسز ليکبيون هيون. مثلًا 1972 ۾ جڏهن عبدالماجد جوائن ڪيو، جيڪي سنڌي آفيسر ٽاپ جي پنجن پوزيشنن ۾ آيا سي هئا شجاع شاه (ڪسٽمز)، ممتاز احمد شيخ، اقبال احمد جماڻي، ظهير علي شاه ۽ عبدالماجد. پوين چئن آفيسرن کي انڪم ٽيڪس گروپ مليو. ان سال سِول سروس، فارن سروس، پوليس سروس ۽ اڪائونٽس گروپ ۾ هڪڙو به سنڌي آفيسر اچي نه سگھيو. سنڌين جي سروس ۾ شديد اقليت واري گنڀير صورتحال جو تدارڪ ڀُٽي صاحب اچي ڪيو جنهن سنڌ جي ڪوٽا (بشمول ڪراچي) فرنٽيئر، بلوچستان ۽ ڄمون آزاد ڪشمير کان جدا ڪئي ۽ وري سنڌ اندر اربن يعني شهري ۽ رورل يعني اندرون سنڌ لاءِ علحده ڪوٽا مقرر ڪيائين. ان جو نتيجو اهو نڪتو جو 1973 ۾ سنڌين کي وفاقي نوڪرين ۾ خاطر خواه نمائندگي ملي ۽ ڪافي سنڌي آفيسر (جن ۾ اهي به هُئا جيڪي مقابلي جي امتحان ۾ پاس نه ٿي سگھيا هئا) اعلىٰ فيڊرل سروسز لاءِ چونڊيا ويا ته جيئن سنڌ سان ماضي ۾ ٿيل ناانصافي جو ڪنهن حد تائين ازالو ٿي سگھي. ايئن پاڪستان جي تاريخ ۾ پهريون ڀيرو سنڌين کي سول، پوليس، فارن، اڪائونٽس، ڪسٽمز ۽ انڪم ٽيڪس سروسز ۾ نوڪريون تناسب جي حساب سان مليون جنهن لاءِ سنڌي قوم ڀُٽي صاحب جو جيترو به ٿورو مڃي سو گھٽ آهي.<br />ڊسمبر 1972 ۾ ئي شايد ايل ايل بي جي ٻئي سال جو امتحان به ڏنائين. پي سي ايس جي امتحان لاءِ به فارم ڀريو هئائين پر هاڻي ان جو ارادو ترڪ ڪري ڇڏيائين. لاهور ۾ پنهنجي ٻارن کان سواءِ دل ڪونه پئي لڳس. اڪيڊمي جي هاسٽل ۾ صرف آفيسرن جي رهڻ جو انتظام هو ۽ فيملي جي رهائش لاءِ ڪو بندوبست ڪونه هو. اڪيڊمي سان لڳو لڳ ڪسٽمز سروس جو ٽريننگ اسڪول هو. عبدالماجد اتان جي آفيسر عملي کي ذاتي حيثيت ۾ وڃي گذارش ڪئي ته اسڪول ۾ کيس ڪا جاءِ رهائش لاءِ ڏني وڃي. انهن عبدالماجد کي غيرسرڪاري طرح هڪ ڊي ٽائپ جاءِ رهڻ لاءِ ڏيڻ جي هامي ڀري جنهن کان پوءِ جنوري 1973 هي پنهنجا ٻار وٺي ويو ۽ والٽن لاهور ۾ رهڻ لڳو.<br />اڪيڊمي جو ڊائريڪٽر مسٽر رشيد نالي هڪ سينئر گورمينٽ آفيسر هو، تنهن هڪ ڏينهن ڪلاس وٺندي آفيسرن کي چيو ته فردهوف شوان (Frithjof Schuon) جو ڪتاب Understanding Islam اسلام جي باري ۾ لکيل ڪتابن منجھان هڪ بهترين ڪتاب آهي. هن آفيسرن کي مشورو ڏنو ته اهو ڪتاب، جيڪو اڪيڊمي جي لائبرري ۾ موجود هو، سو هو ضرور پڙهن. پتو نه آهي ته آفيسرن مان گھڻن اهو ڪتاب ڏٺو يا پڙهيو، پر عبدالماجد جي مستقبل تي ان "اتفاقيه" ذڪر جو گهرو اثر پوڻو هو جنهن جو کيس ان وقت ڪو اندازو ڪونه هو. مسٽر رشيد ته سگھو ئي بدلي ٿي ويو ۽ هن جي جاءِ تي مسٽر مظفرحسن کي ڊائريڪٽر ڪري رکيائون. عبدالماجد ان ڪتاب جو جزوي مطالعو ڪيو ۽ حيرت زده رهجي ويو ته هڪ يورپين "عيسائي" ليکڪ کي اسلام متعلق ڪيئن ايتري گهري ڄاڻ هئي. اها خبر عبدالماجد کي تقريبًا تيرهن ورهيه پوءِ پوڻي هئي ته فردهوف شوان جو اسلامي نالو عيسىٰ نورالدين احمد هو ۽ هو هڪ صوفي سلسلي جو بزرگ هو</div>http://imbhurgri.blogspot.com/2014/01/blog-post_1.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-7061862081579985918Mon, 30 Dec 2013 20:53:00 +00002014-02-07T08:38:56.826-08:00سچ جا رسالا<div style="text-align: center;">ڪافي 121</div><div style="text-align: center;">اهو بَر ڀِي بازر آههِ، جتي ديرو دوستَ جو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڏونگرُ ڏولِي ڀائيان، سپيريان جي ساءِ!</div><div style="text-align: center;">چُمنديس چَپَن سان ميان، سندِي جانب جاءِ.</div><div style="text-align: center;">محبت محبوبن جي، ڪاري هينيڙي کي هاءِ هاءِ.</div><div style="text-align: center;">ويٺي ڪانگَ اُڏايان، لَکين لالن لاءِ.</div><div style="text-align: center;">مون کي ڪيچَ وَڻن ۾، نيئي پانڌيَڙا پَهچاءِ.</div><div style="text-align: center;">ساٿِي سُپرين سان، هِيءَ گداگر گڏاءِ.</div><div style="text-align: center;">�سَچُو� سَڄَڻن کي ميان، پاند ڳچيءَ ۾ پاءِ.</div><div style="text-align: center;"><a name='more'></a><br /></div><div style="text-align: center;">* ڪافي 122</div><div style="text-align: center;">ڙي جيڏيون، هاڻي گھوريو، هوتن رِيءَ سارو شهر ڀنڀور!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">لائيندا وو لطف سان، هِن ڏکيءَ کي ڏور.</div><div style="text-align: center;">هَيءِ هالاڻي اُن جي، شعُلي وڌڙو شور.</div><div style="text-align: center;">مِنت نه منهنجيءَ موٽيا، زاري نه آهي زور.</div><div style="text-align: center;">دَرَسَن ساڻ دفع ٿيو، سندو هِنيڙي هور.</div><div style="text-align: center;">�سچو� سندن راهَ تي، هِڪَ جفا ٻيو جور.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">*هيءَ ڪافي 122، سسئي داستان نائون ۾</div><div style="text-align: center;">ڪافي 8 طور شامل آهي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 123</div><div style="text-align: center;">حال معلوم تو کي هٖي ئي، آءٌ تا وسِ نه ويٺياس!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پرين تنهنجي پار ڏي، قاصد مُنجان ڪيئِي-</div><div style="text-align: center;">ايڏانهن منهن ڪيو بيٺِياس.</div><div style="text-align: center;">ڇڏي وڃ نه ڇپرين، مُنج دلاسا ڪي ڏيئي-</div><div style="text-align: center;">تنهنجي محبت مارياس.</div><div style="text-align: center;">چئي ٻڌايان سرتين، هن سٻاجھا سي ئي-</div><div style="text-align: center;">آءٌ تا وار نه وسرياس.</div><div style="text-align: center;">پاڻئون پري نه ڪري، آءٌ پٺيءَ اوهان جي پيئي-</div><div style="text-align: center;">تنهنجي پَکي نِي پيٺياس.</div><div style="text-align: center;">ساٿي ڏيج �سچو� اِهي، نياپا تون نيئِي-</div><div style="text-align: center;">آءٌ تا گَھڻو اُڪنڊياس.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 124</div><div style="text-align: center;">منهنجو پَنڌڙو پَههُ آهي، ڀَلو سرتيون سانولَ ساڻ!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سو تا ڇِنَڻ جيهو، اَصل کَون ناهي-</div><div style="text-align: center;">آهي سَڱ ته پُنهونءَ ساڻ.</div><div style="text-align: center;">ايندو، اَٿم آسَرو، آسَر هَڏ نه لاهي-</div><div style="text-align: center;">ٿيندو مُئيءَ جو مِهماڻ.</div><div style="text-align: center;">ڇڏي شهر ڀنڀور کي، ڪيچ ويندي هيءَ ڪاهي-</div><div style="text-align: center;">لڳم ٻاروچي جو ٻاڻ.</div><div style="text-align: center;">* هِيءَ ڪَميڻِي ڪوڙِي، سڱ ساڻن ساهي-</div><div style="text-align: center;">پر پرين ڏسندا پاڻ.</div><div style="text-align: center;">�سچو� ڄاڻ صحيح ڪري، توڙي باب سَندن هِيءَ ناهي-</div><div style="text-align: center;">ته ڀي نيندا سٻاجھا ساڻ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">*ڪافي نمبر 665، سُر بروو 210، �رسالو سچل سائين� مرتب علي قلي بيگ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�*ڪافي 125</div><div style="text-align: center;">منصور سوريءَ تي چڙهيو، هر ڪنهن چيو ٿي واه واه،</div><div style="text-align: center;">عاشق اتي ئي سر ڏنو، اناالحق ٿيو سڀ ساه ساه.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">عشق اچي نعرو هنيو، ٿيس سڀائي باه باه.</div><div style="text-align: center;">نظر مون کي هادي آيو، ٿيو سوئي الا الله.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">عاشقن سُرڪي جا پيتي، ٿي سڀائي هو هوا،</div><div style="text-align: center;">منصور، شمس تبريز پارن، هٿ ڪياؤن جاه جاه.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ويا سمنڊ ۾ ڏيئي ٽٻي، سارو لڌائون سُڌ سماءُ،</div><div style="text-align: center;">الف سان جي گم هئا ٿيا، ڪُل شيءِ هرجاءِ جاءِ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�سچو� ڏسڻ سان سُرخ ٿيو ۽ تخت تي هو شاه شاه،</div><div style="text-align: center;">رچي اُتاهون لعل ٿيو، سارو اهو هو خود خداءِ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">*ڪافي 125 کان 129 تائين پنج</div><div style="text-align: center;">ڪافيون، علي قلي بيگ صاحب جن جي مرتب ڪيل �رسالو سچل سائين� تان کڻي هتي شامل ڪيون ويون آهن. ٻنهي رسالن کي ڀيٽڻ بعد اهي</div><div style="text-align: center;">ڪافيون شامل ڪيون ويون آهن، جي رسالي ۾ اڳ ۾ موجود نه هيون.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�ڀيروي، ڪافي 82، صفحو 78 �رسالو سچل سائين� مرتب علي قلي بيگ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">* ڪافي 126</div><div style="text-align: center;">عشق لڳي تان ڪر آمين، نا منجھ ڪفر نا منجھ دين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سٽون سورن جون ڪهڙيون پڙهين ٿو،</div><div style="text-align: center;">ورهُ نه پُڇندئي وَلَاَالضالِينَ.</div><div style="text-align: center;">ديد ڏِسي ڪي ديد اڙائين،</div><div style="text-align: center;">نينهن نه پُڇندئي نابين.</div><div style="text-align: center;">جلوهه عشق جو عرش ڪُرس تي،</div><div style="text-align: center;">سرزمين ڇا زير زمين.</div><div style="text-align: center;">دل سان ذرو درد قبوليم،</div><div style="text-align: center;">ڪشف قبور ڪرامت ڪين.</div><div style="text-align: center;">شُبها شَڪَ سڀوئي لاٿم،</div><div style="text-align: center;">پاڻ سڃاڻڻ سان يقين.</div><div style="text-align: center;">طالب ڪي تاويل گھرن ٿا،</div><div style="text-align: center;">ڪن تمنا تي تمڪين.</div><div style="text-align: center;">هادي عبدالحق �سچوءَ� کي،</div><div style="text-align: center;">توڙؤن هئي تا ڪئي تلقين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">*(سر آسا، ڪافي 3، صفحو 26، ايضا)</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">* ڪافي 127</div><div style="text-align: center;">سارو ئي سر آهي، ڪاٿي سچل، ڪاٿي ذات سچل دي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">مؤج درياء حُباب کڙا ڪيا، ڄاڻج ڪو شڪ ناهي.</div><div style="text-align: center;">آهي اونهون اسرار الاهي، ڇا منجھارؤن ڇاهي.</div><div style="text-align: center;">پنهنجي پاڻ پسڻ جي ڪارڻ، ٺاهَ لکين ٿو ٺاهي.</div><div style="text-align: center;">عاشق، عشق، معشوق اهوئي، ڏانوءُ ڏاڍو ڪيو ڏاهي.</div><div style="text-align: center;">�الاالله� اثبات مڙو ئي، �لا� کي ڇڏ تون لاهي.</div><div style="text-align: center;">�لي مع الله� سمجھ اشارت، فيل لنگھيو منجھ پاهي.</div><div style="text-align: center;">واٽ اهائي وحدت واري، ڪامل ايندا ڪاهي.</div><div style="text-align: center;">سوئي اندر سوئي ٻاهر، ڪئين چوان ائين ناهي.</div><div style="text-align: center;">ڳالهه �سچل� جي سالڪ سمجھين، لوڪ جي ليکي ڇاهي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">*(بروو، ڪافي 44، صفحو 149، ايضا)</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">� ڪافي 128</div><div style="text-align: center;">تون رَب ڏاڍو بي پرواه،</div><div style="text-align: center;">آءٌ تا ڊڄان تنهنجي ڊاء.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ذڪريا ڪرٽ وجهايئي، سِسِي ساه منجھا.</div><div style="text-align: center;">هو مڪي جو ڪوڏيو، تنهنکي ڏنئي ڪين ڪهڪاءُ.</div><div style="text-align: center;">حسن ۽ حسين مارايئي، ڏئي جيءَ جفا.</div><div style="text-align: center;">ڪربل منجھ قتل ڪرايئي، ترس نه پيڙئي ڪا.</div><div style="text-align: center;">ظلمي آهين، رحمي آهين، جا وڻئي سا واه.</div><div style="text-align: center;">�سچوءَ� تيز تي سڀ هنئين، جيڪا رَبَ رضا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">*سر بلاولي، ڪافي 88، صفحو 51، رسالو سچل سائين� مرتب علي قلي بيگ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">* ڪافي 129</div><div style="text-align: center;">ڪرن مڙيئي قتل عام،</div><div style="text-align: center;">پاڻ ڪريان جي پڌرو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">جدا جماعت کان، آهيان پاڻ امام.</div><div style="text-align: center;">دم نه اڳيون دين ٿيو، ڪفر نڪو اسلام.</div><div style="text-align: center;">فارغ هئڻ فرض کؤن، سُنتَ کي به سلام.</div><div style="text-align: center;">�سچوءَ� آيو سچ ۾، ناهي حلال حرام.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">*ڀيروي ڪافي 186، صفحو 89، ايضا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 130</div><div style="text-align: center;">ويندي تا وڻڪار،</div><div style="text-align: center;">جيڏيون هي لڳ هوت بلوچ جي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪيئن وِهان هتهين، آهي منهنجو ڪم ڪوهيار.</div><div style="text-align: center;">** ساه منهنجو سرتيون، آهي پرين جي پار.</div><div style="text-align: center;">هِيءَ دل ديواني ڪري، هو ٿيا پاڻ قرار.</div><div style="text-align: center;">جات جَتن جِي جيڏيوُن، جِيءَ وڌو آهي جار.</div><div style="text-align: center;">�سچو� نه وسار ساه کون، دوستَن جي دربار.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">** ڪافي نمبر 270، سر بروو، صفحو 211، �رسالو سچل سائين� مرتب علي قلي بيگ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 131</div><div style="text-align: center;">عين اَٿَوَ اِنسانُ، ڀول مَتان ڀُلي ڪائي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">دَلقُ درويشِي، پهري آيو، صورت هِن سلطان.</div><div style="text-align: center;">آهي جَڳَ ۾، سُڻو ڙِي جيڏيُون، صاحب جو سيلان.</div><div style="text-align: center;">ڏِسي تَماشو يارَ سڄَڻ جو، هَر همَہ حيران.</div><div style="text-align: center;">واه عجائب جيهو ڪيائِين، �سچو� ري سامان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">* ڪافي 132</div><div style="text-align: center;">ٻاروچي لَؤن لائِي، ميان، ڪوهياري لَؤن لائِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڳالهه نه ڳَرهڻ جھڙي، ڏاڍِي سور سلائِي.</div><div style="text-align: center;">سَرتيون مون سان سورَ ۾، ڀينَر ڪانهي ڀائِي.</div><div style="text-align: center;">هِيرَ وڻي سا هانوَ کي، ڏَنهن عجيبن آئي.</div><div style="text-align: center;">سِرُ ڏيڻ سيڻَن کي، �سَچُو� آهي سَچائِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">* هيءَ ڪافي 132، سُر سسئي داستان پنجون ۾ اڳ</div><div style="text-align: center;">ڪافي 5 طور پڻ شامل ٿيل آهي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 133</div><div style="text-align: center;">صحيح سُڃاڻج ساري، خود آهين وي خُدائِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">لکين سِتارا گم ٿيا، روزَ ڪَئِي روشنائِي.</div><div style="text-align: center;">ڪوڙين قطرا ڪارونڀارَ، ڪِي سَمونڊَ سمائِي.</div><div style="text-align: center;">سُڌِ تِنهين سِرَ انهيءَ جِي، مٿي جنهن جي آئِي.</div><div style="text-align: center;">تخت هَزارو اوري رهيو، پَري رهي بُلي شاهي.</div><div style="text-align: center;">�سَچُو� سَچي ڳالهڙِي، پاڻَ پِريَن پُرجھائي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 134</div><div style="text-align: center;">وَس ڪا آهي ويچاري! - هُئَڻ هن جو هوتَ، ناهي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اُٺَن اُوٺارن تَؤن، سائين الا، صَدقي آءٌ سَو واري.</div><div style="text-align: center;">چايم ڏاڍي چاه مان، سائين الا، بِرهُ بلوچي باري.</div><div style="text-align: center;">هيڏي هوڏي جان ڏسان، سائين الا، اَندر ٻاهر آري.</div><div style="text-align: center;">ٻانهون ٻانهِن جان ٻڌي، سائين الا، زار ڪريان ٿي زاري.</div><div style="text-align: center;">�سچو� سهي جي ڪرين، سائين الا، حَق حقيقت ساري.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 135</div><div style="text-align: center;">تون آءُ اسان وٽ يار: تنهنجي اَچَڻَ ڪاڻ-</div><div style="text-align: center;">جِيئڙو جُکي ٿو، ساهڙو سِڪي ٿو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">بَس نه وَهڻ کَؤن ڪَرن، هي نيڻن سَندا نارَ.</div><div style="text-align: center;">ماٺ ڪندي ئِي چاڙهيا، بِره اسان تي بار.</div><div style="text-align: center;">پِرين پاڙج پانهنجا، جي ڪيَئي قولَ قرار.</div><div style="text-align: center;">چُمِي چَشمن تي کَنيم، تنهنجو عشق اَلہ توهار.</div><div style="text-align: center;">باه جيهو آءٌ ڀائيان، جو دمُ توهَئون ڌار.</div><div style="text-align: center;">راتو ڏينهان تانهنجي آهي، �سَچُوءَ� سار سنڀار.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 136</div><div style="text-align: center;">دردمندن جي دل جو، ميان، شوقِي وو يارُ شڪاري!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">يار سُهڻي جون ڏسو ڏهاڙي، ڪَن ٿيون خون خماري.</div><div style="text-align: center;">سوز وارن کي سيني اندر، ماري قيبر ڪاري.</div><div style="text-align: center;">چشمان چوٽَڪ ڏاڍو لائن، ڪجليان هَن قهاري.</div><div style="text-align: center;">ٻانهون سي ٻڌيم اڳيون انهن جي، زاري سَوَ لکَ زاري.</div><div style="text-align: center;">دل اسان جي وو لُٽ نِيَن ٿيون، ٻَئِي چشمان چاري.</div><div style="text-align: center;">پاڻان ڄاڻي ظاهِر ڪيائين، هوءِ هوءِ حُسن هزارِي.</div><div style="text-align: center;">جِيءُ �سَچوءَ� جو جار وڌائون، ڏيئي پاڻ ڏيکاري.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 137</div><div style="text-align: center;">سِگھا اِيندا، سِگھا ايندا، پانڌي پِرين جي ڪِي تا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سڪائِيءَ سان سرتيون الا، ڏکَ ڀائِي اَچِي ٿيندا، ڀَلِي اِيندا.</div><div style="text-align: center;">دردمنديءَ جي دل کي، ميان، دوست دلاسا ڏيندا، ڀلي اِيندا.</div><div style="text-align: center;">ڪين ڇَڏيندا ڇَپَرين، ميان، نال نماڻِي نِيندا، ڀلي اِيندا.</div><div style="text-align: center;">پَکا پکن سا مُهان، ميان، آڻي پاڻَ اڏيندا، ڀلي اِيندا.</div><div style="text-align: center;">سو ڏينهن ٿيندو ڪهڙو، جو �سچو� نانءُ سَڏيندا، ڀلِي اِيندا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 138</div><div style="text-align: center;">تنهنجي محبت موهيو، رَمزن ريهيو ريهيو، هِي تا ساهُ -</div><div style="text-align: center;">آڻئِي الله!</div><div style="text-align: center;">طرف تنهنجي راتو ڏينهان، چِتِ هَڻيرو چاهُ-</div><div style="text-align: center;">آڻئِي الله!</div><div style="text-align: center;">آهي اسان سان سُپرين، حبَ سندَوَ هَمراهُ-</div><div style="text-align: center;">آڻئِي الله!</div><div style="text-align: center;">پيو پناري تانهنجي ميان، هي ڏوهاري ڏاهُ-</div><div style="text-align: center;">آڻئِي الله!</div><div style="text-align: center;">واڪا ڪَيون ٿو وهي، دل اندر درياهُ-</div><div style="text-align: center;">آڻئِي الله!</div><div style="text-align: center;">ڪشي ڪَري ڪپڙا، �سچو� مَليندا پاهَ-</div><div style="text-align: center;">آڻئِي الله!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 139</div><div style="text-align: center;">هوتَ ڪڏهن نه هلايُوَ، پانڌي پنهنجي پارَ ڏنهن اسان ڏي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">طرف توهان جي مُڪوسين قاصد، سو ڀي وَهندو ڪين ورايُو!</div><div style="text-align: center;">نياپو منهنجي نيهن جو، جيڪَر ساٿِيءَ نه سڻايُوَ.</div><div style="text-align: center;">هو جو ڪَيو هووَ وعدو، سو تا ياد نه آيُوَ.</div><div style="text-align: center;">�هر دم هونداسين اَسين توئي سان�، فائق هِيئن فرمايُوَ.</div><div style="text-align: center;">تنهن ڏينهن لاڪُون يارَ �سچوءَ� کي، باري برهُ بڇايُوَ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 140</div><div style="text-align: center;">ڪالهه قاصدَ اوڏانهون آيا، اِها ڪَيئُون آگاهي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�پار ڀنڀور جي هئا اچَڻ جا، ساٿَ ڌڻيءَ کي سعيا�-</div><div style="text-align: center;">چڱِي ڏنائون گواهِي.</div><div style="text-align: center;">مُنهن محبوبن جو ٿيو اسان ڏي، پيا سي پَنڌ سَجايا-</div><div style="text-align: center;">ڪيها رَهبر ڪريان راهِي!</div><div style="text-align: center;">يارَ مُسافر ڪِيُم اُداسِي، ڏور جنين ڏينهن لايا-</div><div style="text-align: center;">آڻي تون ميڙ اِلاهي!</div><div style="text-align: center;">پاندُ ڳچيءَ پائي اڳيون پِرين جي، اسان ڏوهَ سڀئِي بخشايا-</div><div style="text-align: center;">ٿيا سي پاڻَ صلاحي.</div><div style="text-align: center;">�سچو� اُتاهون اَچِي رَهِي هِت، ويڙها سي يار وَسايا-</div><div style="text-align: center;">غَم لَٿِي گُمراهِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 141</div><div style="text-align: center;">هاري سو پاتُئِي هار، تا آءٌ ڄام چنيسر آوڙان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">جنهن دوستَ کسايو دَم ۾، سَٽ اُهو سِينگار.</div><div style="text-align: center;">هَٿَئون پَئِي تنهنجي آهي، روئين ڇو زارو زار.</div><div style="text-align: center;">داڻو هُيَڙو درد جو، جنهن ڪيو بهشتَؤن بيزار.</div><div style="text-align: center;">ڏوهُ ته تنهنجو ڪونه هو، پرَ نِينهن ڪيو نروار.</div><div style="text-align: center;">پَلنگئون پئينءَ پَٽ تي، ڪَري گوندَرَ گفتار.</div><div style="text-align: center;">�سچو� سهي جي ڪَرين، هِيءُ هو عشقَ جو اسرار.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 142</div><div style="text-align: center;">هارَ چنيسر ڄام، ليلان کسايو دَستَؤن پنهنجي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڌاڳو مَڻيون هو ڪَسوٽِي، جو دل جو ٿِي پيو دام.</div><div style="text-align: center;">نَظَر وڌئِي تا غيرَ تي، تيلهان تون ٿِيئن تمام.</div><div style="text-align: center;">ڀُلِي ڀولِي ۾ پئينءَ، هار ڀانيُئِي آرام.</div><div style="text-align: center;">تنهن ڏينهن آندئي پاڻَ سان، سورن جو سر انجام.</div><div style="text-align: center;">�سچو� رَه صَبر ۾، عِشقُ ٿِيئي انعام.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 143</div><div style="text-align: center;">ڪِيئن چَوين ٿو، ڪِيئن چَوين ٿو!</div><div style="text-align: center;">لوڪ ناهي ٻيو؛ ڪِيئن چوين ٿو؟</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">لوڪُ سَڀوئِي اُهو آهي، ڪيئن ٻيائِيءَ مَنجھِ پَوين ٿو؟</div><div style="text-align: center;">اَڄاڻ بنائي پاڻ بيهاريُئي، غمزي انهيءَ ۾ ڇو نه گوين ٿو؟</div><div style="text-align: center;">ساڻ سچي تا �سچو� گذارين، راند روئڻ جِي ڪيهِي رَوين ٿو؟</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 144</div><div style="text-align: center;">ڀُل وڃي ٿو، لوڪ ساروئِي ڀُل وڃي ٿو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�مان�، �تون� ويندي، اُهوئِي ٿيندو، ڀولُ اهوئِي جيڪو ڀَڃي ٿو.</div><div style="text-align: center;">اهو اُهوئِي سَرتيون آهي، نه تا اها ڪوئِي ڳالههِ مَڃي ٿو.</div><div style="text-align: center;">اندر ٻاهر اُهوئِي آهي، �سچو� هِي سِرُ صحيح سڃي ٿو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 145</div><div style="text-align: center;">سُهڻو سڱ ٿيو، ڪاڪيون ڙِي، ڪيچَ ڌڻين سان، شالَ مولو ميڙيندو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اڳئين کَؤن ڀي اڳرو، ڀائن تان وره ويو!</div><div style="text-align: center;">آريءَ جي اولاد سان، ڏاڍو پيچُ پيو.</div><div style="text-align: center;">بيڪَسِيءَ جي دائري، تنهن کي نِيهَن نيو!</div><div style="text-align: center;">صدقي تَن سيرن تؤن، �سَچوءَ� ساه ڪيو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 146</div><div style="text-align: center;">شال مون سان وريون وريون،</div><div style="text-align: center;">ڪانگ ڪَرين مِٺيون ڳالهِيون!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">جدائِيءَ جون جان جسم تي، ڪيون پورن پَريون پَريون.</div><div style="text-align: center;">دردَ سَڄَڻ جي دل منهنجيءَ کي، زور ڪيون ذريُون ذريُون.</div><div style="text-align: center;">ڏکن واريون ڳالهيون، اسان ڀي دل پائي ڌريون ڌريون.</div><div style="text-align: center;">وايون وصل جون يار، �سچو� تون، متان ڪرين ڍريون ڍريون.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 147</div><div style="text-align: center;">مون کي متان تون ڇڏين،</div><div style="text-align: center;">سونها ڙي سَڄَڻ جا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">مَ ڄاڻان ڏينهن اُهو تا، ٿيندو اَلاجي ڪَڏهين.</div><div style="text-align: center;">نانءَ موليٰ جي محبوبن سان، نئِي غلام کي گَڏين.</div><div style="text-align: center;">حاضر ٿِئين حضور ۾، نانءُ �سَچوُ� ڪري سَڏين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 148</div><div style="text-align: center;">اهو آهي آهي، يار ساڳيو ساڳيو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اوهين ڄاڻو ساڻ يقيني، ٻيو سو ناهي ناهي.</div><div style="text-align: center;">ميخاني وچ مست هميشہ، ڪيئن سو ڪعبي ڪاهي ڪاهي.</div><div style="text-align: center;">لوڪ سارو ٿي هِت جو آيو، سَڀ حجابان لاهي لاهي.</div><div style="text-align: center;">ظاهر باطن آهي اُهوئي، جان جثو وري ڇاهي ڇاهي.</div><div style="text-align: center;">نانءُ �سچوءَ� جو آيو صفت ۾، ڏانءُ ڪيو ڪيهو ڏاهي ڏاهي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 149</div><div style="text-align: center;">هيءَ پورهيت پاڻِيءَ ڍوئِي، خان ٻاروچا تنهنجِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">حاضر خدمت اَچي اوهان جي، حال چونديس روئِي.</div><div style="text-align: center;">ساٿي اسان جي سُڌ لَهَڻَ سان، سوال پورو ڪَر سوئِي.</div><div style="text-align: center;">ڪِيئن وساري ويهان اوهان کي، ڪئِي تا هِهڙي توئي.</div><div style="text-align: center;">طوطيءَ جي ڳچيءَ سو سَلامن، �سچوءَ� مُڪا پڻ پوئي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 150</div><div style="text-align: center;">واتِ مون کي آهي وائِي، خان ٻاروچا تنهنجي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پرين نَه مُڪَوَ طرف اسان جي، لِکي ڪتابَتَ ڪائِي.</div><div style="text-align: center;">ڀيرو ڪندين وري ڀنڀور ڏي، اِها اَڌَرَ مون آئي.</div><div style="text-align: center;">حالَ منهنجي جي خَبَر نه ڪنهن کي، چڱي سَڄَڻ تو لائِي.</div><div style="text-align: center;">اِهو آسرو مون کي آهي، ٿيندين اَچِي ڏکَ ڀائي.</div><div style="text-align: center;">اڄ صبح تا اڱڻ �سچوءَ� جي، جانِي اِيندين شالَ جائِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 151</div><div style="text-align: center;">سُڻ منهنجڙو حال،</div><div style="text-align: center;">دلبر ديس وسَئي، گھوريو ڙي پَرڏيهه تو تؤن!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">مون کؤن پَري نه ٿئين، سائين مَڃ سُوال.</div><div style="text-align: center;">منهنجو توسان تا آهي ئِي، خاصو يارَ خيال.</div><div style="text-align: center;">روئان واٽڙين تي، ڪَريو ههڙو حال.</div><div style="text-align: center;">واڳان وطن پانهنجي، ڦيري آءُ فِي الحال.</div><div style="text-align: center;">تو کؤن ڳجھو ناه ڪو، عاشقَ جو اَحوال.</div><div style="text-align: center;">ڪَر �سچو� کي سپرين، کڻِي نيڻ نهال.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 152</div><div style="text-align: center;">قاصدَ وري ويندين،</div><div style="text-align: center;">ديس ٻاروچل جي، ميان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">خَبَر خوشيءَ جي وٺي اُتاهُون، سِگھو اسان ڏي ڪِي اِيندين.</div><div style="text-align: center;">دردمندِيءَ جي دِل کي، هاڻي ڏاها دلاسو ڏِيندين.</div><div style="text-align: center;">سپيرين جي ڳالههِ ڳُجھيءَ جو، وڃي سو واقف ٿِيندين.</div><div style="text-align: center;">سوزَ فراقَ جي، يار �سچوءَ� جو، تون هِي نياپو نيندين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 153</div><div style="text-align: center;">آئين قاصدَ ڪالهه،</div><div style="text-align: center;">پرينءَ جي پار ڏنهن، آندئِي جي سَنِهيا سَل اُهي ئِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">هاريا هِنَ جي حالَ جِي، ڪا هُئِي هُت قِيل مَقالَ؟</div><div style="text-align: center;">پاڄِيءَ کي پَرديسَ ۾، سِڪندي ٿِيڙا سال.</div><div style="text-align: center;">پِريَن ڪِي مون پُڇِيو، ڪا خَبرَ ڏي خوشحالَ!</div><div style="text-align: center;">ڪِي ڪَڍندا هجر فراق کي، ڪِي ورندا واوَ وصالَ!</div><div style="text-align: center;">�سَچُوءَ� سندي ساهَ جِي، ڪا هئي هُت کين سنڀالَ!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 154</div><div style="text-align: center;">عاشقَ ڪر آرام،</div><div style="text-align: center;">پِرينءَ گھڻو پُڇيو تُنهنجو، خوشيءَ ۾ رَهُ، ري!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">طرف تنهنجي آهِ، اَچڻَ جو، اسان جو اَنجام.</div><div style="text-align: center;">رَهبَر عاشِقَ کي وَڃِي، سَوَ لَک ڏيج سَلامُ.</div><div style="text-align: center;">اڳنان آهي تانهنجو، سُرهائِي سَر انجام.</div><div style="text-align: center;">جيڪي چَيُوَ، تانهنجو آهي، ڪُلِي قبول ڪَلام.</div><div style="text-align: center;">�سچو� تنهنجي ساه کي، آههِ محبت بخش مدام.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 155</div><div style="text-align: center;">يار منهنجي کي ڪريو، مِنَت وڃِي ڪائِي!</div><div style="text-align: center;">پَرڏيهه وڃ نه مون پِرين، يارَ تو سان مون تا لائِي.</div><div style="text-align: center;">اَندر منهنجو اَڌ ٿيو، ڪري وڃڻ جِي ٿو وائِي!</div><div style="text-align: center;">ڏسو اوهين ٿيون، دل ڏاڍي سان، اديون آ مون اٽڪائِي.</div><div style="text-align: center;">چڱا مِڙيائي ميان اِئين چون ٿا، �لائِي ته توڙ نڀائِي.�</div><div style="text-align: center;">هِجَر منجھارؤن ٿِيندي وصالت، اِها ڳالهه �سچُوءَ� آزمائي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 156</div><div style="text-align: center;">هاڻي مون کي پِريَن پوءِ،</div><div style="text-align: center;">جيڏيون جِيَڻ جنجال ٿيو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ويٺِي واٽڙين تي، هِيءَ راتو ڏينهان روءِ.</div><div style="text-align: center;">ويهڻ هن جو وهه ٿيو، هو لَڏي ويڙا لوءِ.</div><div style="text-align: center;">دردمندِي دانهون ڪري، آهي هوتَن رِيءَ هوءِ هوءِ.</div><div style="text-align: center;">ڪاڪِيون مُون ڏي ڪيچ کَؤن، شالَ قاصد اچي ڪوءِ.</div><div style="text-align: center;">�سچوءَ� ڪندي سال ٿيا، وَريتِيون ووءِ ووءِ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 157</div><div style="text-align: center;">يار ساٿيو ڙي ميان، يار پانڌيو ڙي ميان، ڀلوڙي ميان،</div><div style="text-align: center;">دوستَن جي ڪَلَ مون کي ڪا ڏيجو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">هِيءَ نماڻِي در وڪاڻِي، نالِ نباهي نيجو.</div><div style="text-align: center;">ڪِيمَ وساريو، مئي نه ماريو، ڇوري تا نه ڇڏيجو.</div><div style="text-align: center;">ڏيو دلاسا ڪڏهن اِيندا، لوءِ ئَون تا نه لڏيجو.</div><div style="text-align: center;">جنهين ويلي هلو اِتاهون، �سَچوُ� نانءُ سَڏيجو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 158</div><div style="text-align: center;">ساجن اِنهيءَ سير، اِيندئِي ڙي اَڃا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سي ئِي پَهتِيون پِرينءَ سان، جي گھِڙيون انهيءَ گھير.</div><div style="text-align: center;">سپيريان جي سيرَ ۾، هيجَؤن هِينئڙو هير.</div><div style="text-align: center;">ٻَڌي نچج نيهَن جي، ڇاتِيءَ ڇاتِيءَ ڇيرَ.</div><div style="text-align: center;">�سچو� سائين جي پُڇين، ڦَندَ سَڀئِي ڦير.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 159</div><div style="text-align: center;">�توکي عاشق پنهنجو ڄاڻان، تو کي سَونِ ۾ سُڃاڻان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�اسين تا توسان آهيون سدائِين، وجِھج ڪِين وڃاڻا.</div><div style="text-align: center;">�اُهي تا آهن نظر اسان کي، اَچِي جي در وڪاڻا�،</div><div style="text-align: center;">دستَؤن ڪري ڏِنو هِي مان کي، يارَ دارونءَ جا داڻا.</div><div style="text-align: center;">سَهجِ �سَچُو� تون ساڻ يقيني، محبوبن جا ماڻا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 160</div><div style="text-align: center;">هوتَ اسانجڙو حال، تون پاڻَهِين ٿو ڄاڻين!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اوهان ٻاجھون وو سپرين، ميان اَلا، ساعت ڀايان سال-</div><div style="text-align: center;">وري اَچج آرياڻِي.</div><div style="text-align: center;">راتو ڏينهان روح کي، ميان الا، سندُو خواب خيال-</div><div style="text-align: center;">هِيءَ اَٿَوَ نِماڻِي.</div><div style="text-align: center;">معلوم تو کي مون پِرين، ميان الا، عاجز جو اَحوال-</div><div style="text-align: center;">تون سانول سُڃاڻِي.</div><div style="text-align: center;">ڇڏين ويندين وو ڇَپَرين، ميان الا، تو لڳ ڪيم ڪشال-</div><div style="text-align: center;">تون هِيئن ڪِيئن هوتياڻِي!</div><div style="text-align: center;">سوز اوهان جي وو سُپرين، ميان اَلا، بِره ڪئِي بيحال-</div><div style="text-align: center;">ته ڀِي عذر نه آڻي.</div><div style="text-align: center;">لاه فراق وو فقير کَؤن، ميان الا، �سچو� مڃ سوال-</div><div style="text-align: center;">هيءَ هادي لئي هاڻِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 161</div><div style="text-align: center;">منهنجي اڱڻ اَڄ آءُ،</div><div style="text-align: center;">پرديسيڙا ڙي يارَ!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">والي شالَ وصال جو، ڪو وري لڳي واءُ.</div><div style="text-align: center;">اچي هَڏ نه هِتَهين، سانوَلَ تو ريءَ ساءُ.</div><div style="text-align: center;">ميان مشتاقن جو، اَچي صاحب لهه سَماءُ.</div><div style="text-align: center;">دانهون ڪري دردَ ۾، جا ڦٽي فراقاءُ.</div><div style="text-align: center;">ٿيون مَدايون ڪيتريون، سائين �سچوُءَ� کانءُ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 162</div><div style="text-align: center;">اوڏاهون قاصد جي آيا، تَن هُلائي هِيءَ وائِي:</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">هاڻي هوتياڻِن جي، هُئِي تو ڏي تياري،</div><div style="text-align: center;">واٽان پُڇي تانهنجون، ٿو اَصل کان آري،</div><div style="text-align: center;">ڌاري، سنديَوَ حال جِي، هت معلوم سَڀائِي.</div><div style="text-align: center;">اهو رکج آسرو، جو اَڄ تو ڏي اِيندا،</div><div style="text-align: center;">ڏيئي ٻانهون ڳل تو وري، پرين پَرچائيندا،</div><div style="text-align: center;">هيڪَند ٿيندينءَ هوتَ سان، تون جاڳندي جائي.</div><div style="text-align: center;">مارئِي ماندِي نه ٿِيءُ، ڇو گوندر گذارين،</div><div style="text-align: center;">واٽان اَچَڻ ان جون، ٿِي نِت نِتِ نهارين،</div><div style="text-align: center;">جھڙي تون هِت آهين، آهين هُت ڀِي اُهائي.</div><div style="text-align: center;">ويو وڇوڙيو وچ مَؤن، تون گڏيئن سائينءَ ساڻ،</div><div style="text-align: center;">توسان آهن سُپرين، پَري ڀاءِ نه پاڻ،</div><div style="text-align: center;">�سچو� ٿِيندين سيگھڙي، اها وائِي سوائي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 163</div><div style="text-align: center;">ڪيچي ڏٺم اَڄ اِتي،</div><div style="text-align: center;">اوهين تا ڇا ٿا ڀانيو!</div><div style="text-align: center;">سال لنگھِي ويا ڪيترا، ڪاڪيون ريءَ ڪِتي.</div><div style="text-align: center;">اڄ تا وينديَس ڪاڏي ڪِينڪي، هُوُ سو، تا منهنجو هتي.</div><div style="text-align: center;">منزل محبن جي جتي هوندي، ميان، هونديون سَرهايون تتي.</div><div style="text-align: center;">موڳائيءَ جي مونجھ ۾، سائين الا، ڪانه ڏِسي گَپَ ۾ گِتي.</div><div style="text-align: center;">سودو سيڻن سان حال ٿيندو، ميان �سَچُو� تا سِرَ ڏتي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 164</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اَڄ اوڏاهين سي آيون، مون ڏي خَبران خير جون!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ٻيو تا توسان دوستَ وي، ڪون برابَر ڀايون.</div><div style="text-align: center;">لِکي مَؤن معلوم ٿيو، هاڻي پير ايڏاهِين ٿا پايُون.</div><div style="text-align: center;">سَنڀري تو کي ميان ڏيهه سنديءَ، لک ٿورا ٿا لايون.</div><div style="text-align: center;">سورن واريون سڀئي ساعتون، تو تان لکَ لنگھايون.</div><div style="text-align: center;">توکي ٿينديون هاڻي حاصل، �سَچَو� ري سَرهايون.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 165</div><div style="text-align: center;">منهنجِي حجت تو سان ناهه، توکي مولو ميڙي يار!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">مون هِن نماڻِيءَ کي، آسَر سَندُوَ آههِ.</div><div style="text-align: center;">اندر ٻاهِر تا تنهنجِي، جانبَ آهي جاءِ.</div><div style="text-align: center;">ڏونگَر ڏورڻ آئيا، ساڄَڻ تنهنجي ساءِ.</div><div style="text-align: center;">�سَچُو� آهي سِڪَ ۾، لالَن تنهنجي لاءِ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 166</div><div style="text-align: center;">پُڇن ڪوه طبيبَ، او، سوزَ واريون سَرتيون، ڀلو الَو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پيدا ٿيندا پاڻهين، ڪول آَيَس قَريبَ.</div><div style="text-align: center;">ڏِيَن ڏيکاري ڏِيلَئون، اچانڪ عجيبَ.</div><div style="text-align: center;">�سچو� وَسَن سي سدا، هِنَڙي منجھ حَبيبَ!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 167</div><div style="text-align: center;">الا باري بِره ڍولَڻ جي، دل ديواني منهنجي ڪيئي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اوري اَٽَڪَ نه رهِي، خاص پِرين پکِيئِي.</div><div style="text-align: center;">پياريائون پُر ڪَري، ٻي سڀ وائِي ويئِي.</div><div style="text-align: center;">راتيان ڏانهان روحَ ۾، �ٿيَا ٿيَا� آهي ٿيئي.</div><div style="text-align: center;">اکيون دل �سَچُوءَ� جيون، پاڻ سکِيون ڪِيَئون ٻيئي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 168</div><div style="text-align: center;">يارَلايو رنگ، ڏِس تون، جي هُيَئين ڪنهن حالَ ۾!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">محڪم رهين احوالَ ۾، قائيل نه ٿي تون قالَ ۾.</div><div style="text-align: center;">خيالَ ٻاجھون خاص تنهنجي، هُئي جِيَڻ جَنجالَ ۾.</div><div style="text-align: center;">جي هُئين ڪو دَم اِتي، تا هُج تون خاص خيالَ ۾.</div><div style="text-align: center;">اَصل ۾ يڪتا ٿِئين، عاشِقَ چَئون اَمثالَ ۾.</div><div style="text-align: center;">محبت مگر مرشد سندي، آڻين اِنهي اَحوالَ ۾.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">� ڪافي 169</div><div style="text-align: center;">�تو ڪِيئن اُهي وسري ويا، جن کي تو ٿي ڪارون ڪيون؟�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پانڌِيءَ پِرينءَ جي پار ڏنهُن، آندِي خبر اها يار ڏنهن؛</div><div style="text-align: center;">آيو اصل اسرار ڏنهن، دوست سندي دربار ڏنهُن.</div><div style="text-align: center;">ڪيئن تون پئين ٻيءَ ڳالهه ۾، هي جيءَ وجھين جنجالَ ۾؛</div><div style="text-align: center;">چئه، آهين ڪهڙي خيال۾؟- ره تو هميشہ حالَ ۾.</div><div style="text-align: center;">کانئن پاسي ڏينهڙا پَيَئه، سي ڳُڻَ سَندن وسِري ويئه!</div><div style="text-align: center;">سچا سخن سانڀَڻ ٿِيئه، سڏ کين ڪڏهن نا ڪَيئه.</div><div style="text-align: center;">�ڳالهيون سَڄڻ جون ياد ڪر، دل سامڻ ٿي عاشق اَپر،</div><div style="text-align: center;">�تا تو اچي نازڪ نظر، هَيءِ هَيءِ متان ٿئين بيخبر.�</div><div style="text-align: center;">�جيڪس فراق جي فال هُئي، ڪا کين تنهنجِي ڳالهه هُئي،</div><div style="text-align: center;">�تو گڏُ جِيڻ جي جال هُئي: اَڄ تو نه تن سنڀال هُئِي!�</div><div style="text-align: center;">�اِتي وِساريئي ڪيئن ويهي، جي ڏيههَ هئا تنهنجا ڏيهِي؛</div><div style="text-align: center;">�توکي آئِي مَصلحت ڪيهِي؟ - هاڻِ پاڻَ ايندا اڄُ پيهِي.�</div><div style="text-align: center;">��سچو� متان دلگير ٿئين�، اَڄ پاڻ فرمايئون ائين،</div><div style="text-align: center;">�طالب وڃي تَسلا ڏئين، معافي مَدايون ڪيون مئين!�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�مرتب پاران ڪافي 169 ۽ ڪافي 170 رسالي ۾ �ڪلام� جي عنوان سان ڏنل هيون، پر اسان اُنهن جو عنوان ڪافي رکيو آهي، ڇوته ڪلام شاعريءَ جي ڪا الڳ صِنف ڪانهي پر شاعريءَ جي هر صِنف کي ڪلام چئي سگھجي ٿو. ٻيو عرض ته اهڙي ئي سٽاءَ واريون: يعني ٿلهه ۽ هر بند جي آخري سِٽ جو ٿلههَ سان هم ڪافيه هجڻ بجاءِ، هر بند جي سِٽن جو هڪ ٻئي سان هم ڪافيه هجڻ، اهڙيون ڪافيون رسالي ۾ ٻيون پڻ ملن ٿيون. مثال طور ڏسو: سسئي داستان ڇهون، ڪافي 6.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 170</div><div style="text-align: center;">وعدا اُهي اَڄ ياد پئا، مون سان قريبن جي ڪيا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڳالهيون ڳجھيون اُهي يارَ جون، اصلون ٻُڌيم اِسرار جون،</div><div style="text-align: center;">سي ٿيون عطا اعتبار جون، دل ۾ رهيون دلدار جون.</div><div style="text-align: center;">واليءَ اهو وعدو ڪيو، جو ڪَم چَيوسين سو ٿيو،</div><div style="text-align: center;">�هڪ ٻول توسان، نا ٻيو، وِسِري نه مون کَون سو ويو.�</div><div style="text-align: center;">فائِق وري فرمائيو، �تو سِرُّ اسان جو سائيو،</div><div style="text-align: center;">�اهو ڏسڻ مون آئيو، دل ساڻ سو مون لائيو.</div><div style="text-align: center;">��سَچُو� سدا سَرهو رهين، هِن ٻولَ اسان جي تي ٻَهين.</div><div style="text-align: center;">�تون ٺاه تا هِن تي ٺهين، سِر بار برهي جو سَهين!�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">* ڪافي 171</div><div style="text-align: center;">دمَ دمَ جا ديدار، وو، اَپر اَسان جي نارَ تي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">بَگا ڏاندَ ٻَڌائون ٻيئي، تَن جِي ڳالهه ڪريان آءَ ڪيهِي،</div><div style="text-align: center;">وهَن ڌارو ڌارَ، ڳاڌِيءَ جي ڳٽڪارَ تي.</div><div style="text-align: center;">ڀاروني هِڪڙي چَڪريون ٻيئِي، آرا انهن جا آهن اِهي ئي،</div><div style="text-align: center;">وهن بارو بارَ، وو، لَٺَ واريءَ للڪارَ تي.</div><div style="text-align: center;">ڦرهيون ونگڙون آهن اوڀاريون، ارِڙيون سونهَن مالَهه موچاريون،</div><div style="text-align: center;">جھَلڻ جا جھَلڪار، وو، لوٽِن واريءَ ڌڌڪارَ تي.</div><div style="text-align: center;">ڍڍي چونڪ جوئر جا نِسري، ڳنا تنهن جا ماکِي مِصري،</div><div style="text-align: center;">کِيرن جا به خمار، وو، آهن پيهي واريءَ پُونجار تي.</div><div style="text-align: center;">ڪانگَن ڪانگيرو، وهِيَن واهيرو، ڪَٻَرن، ڳيرن ڪيو اچي گھيرو،</div><div style="text-align: center;">ڳوڙهن جا وسڪارَ، وو، جھِرڪين جي جنسار تي.</div><div style="text-align: center;">آيو نيسَر پاڙڇ ۾ پاڻِي، مرشد اچي ٿِيڙمَ ساڻِي،</div><div style="text-align: center;">سا جوئر پَچايم جار، وو، آهن ڪَم �سَچل� جا ڪلتار تي.</div><div style="text-align: center;">*هيءَ ڪافي 171 اصل ۾ �سنڌي روجھن بابت بيت� جي آخر ۾ ڏنل هئي. پر جيئن ته هن ڪافي جو مواد نه ته روجھن بابت آهي، نه ئي وري اهڙي ماحول جي عڪاسي ڪندڙ يا ان سان مناسبت رکندڙ ئي آهي، ان لاءِ هِن ڪافيءَ جو ھِت �متفرق ڪلام� ۾ شامل هئڻ مناسب ڄاتم.</div>http://imbhurgri.blogspot.com/2013/12/blog-post_30.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-8246378187047177081Sat, 28 Dec 2013 20:51:00 +00002014-02-07T08:38:56.882-08:00سچ جا رسالا<div style="text-align: center;">ڪافي 61</div><div style="text-align: center;">اَڄ ڪِي صبح اچن ٿا، نروار چئو نجومي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">مون ھِت نماڻِيءَ جو پِرين، حال ڪِي پُڇَنَ ٿا.</div><div style="text-align: center;">ھِن پارَ ڏي اچڻ جو، چئو ڪِي سڄڻ چَوَن ٿا؟</div><div style="text-align: center;">پِرين آھن پنڌَ ۾، ڪِي ويڙھِي پنھنجي وَسَن ٿا؟</div><div style="text-align: center;">�سَچُوءَ� جِي ڀِي سُڌِ لَھَڻ لئه، قاصد ھيڏي ڪَڍن ٿا؟</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;"><a name='more'></a>ڪافي 62</div><div style="text-align: center;">دوستَ کي دانھون، سُڻِي، مَنَ مھرَ ڪا مون ڏي پَوي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">دردمَندِ جي دَرَ اُتي، ٿو ڪانگ لاکيڻو لَوي.</div><div style="text-align: center;">پيغامَ پِرين پارَ جا، چَشمن اُتي ويھون چَوي.</div><div style="text-align: center;">سِرَ ڀَري اَسين ايڏھن اَچون، يا ڪِي اوري ايندؤ اَوھِي.</div><div style="text-align: center;">�سَچُو� آھي اُڪَنڊيو گھڻو، ٿو راند روئڻ جي رَوي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 63</div><div style="text-align: center;">ڳالھ پنھنجي حال جي، توريءَ وڃي ڪنھِن کي چوان؟</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">جوش تنھنجا جان ۾، نت نت آھن مون کي نوان.</div><div style="text-align: center;">کيئن جي پڇان پوءِ ٿي خبر، پانڌي اول پيرين پوان.</div><div style="text-align: center;">پاڻون آيا ھِن پور ھي، ڪِي ھِن مڪا مون ڏي اَوان؟</div><div style="text-align: center;">�سَچُو� مٽيان آءُ ڪينڪي، ھي سور سُکَن سان سنوان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 64</div><div style="text-align: center;">مڪاسين قاصد ڪالھ، اِجھي ڄاڻج آيا آيا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">آھي تياري ايڏنھن اسان جي، آھيون سو منجِھ خيال.</div><div style="text-align: center;">اُڪَنڊ تنھنجي اَصل اسان جي، آھي سا جيءَ ۾ جان.</div><div style="text-align: center;">عاشق توتي ڪَرم ڪيوسي، سڻي سندءِ اَحوال.</div><div style="text-align: center;">پنھنجي لطف سان ھاڻ لاٿاسين، تو تُون ڪُل ڪَشالَ.</div><div style="text-align: center;">اچي لھون ٿا اِجھا تنھنجڙي، �سچو� ري رات سنڀال.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 65</div><div style="text-align: center;">آھي ھھڙو حال ويچاريءَ جو، سھڻا ڪر ڪو ڪرم ستاريءَ جو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">لئه پنھل جي ڪانگ اُڏايان، ڪوٺيو پوٿيدار پٽايان،</div><div style="text-align: center;">وَرُ وري ورَ واريءَ جو.</div><div style="text-align: center;">حال ڏسي پنھنجو ڀال ڀلائج، پِرَ پڄاڻو ورہ ورائج،</div><div style="text-align: center;">ڪج ڊڀ دارون دک واريءَ جو.</div><div style="text-align: center;">درد فراق جا دونھان دکَن ٿا، مَچ مگَرھن مچ مچن ٿا،</div><div style="text-align: center;">شل ورُ وري ويچاريءَ جو.</div><div style="text-align: center;">سڪ �سچل� جي توکي ساري، ڪيچي ايندم نرتَون نھاري،</div><div style="text-align: center;">ساہ سڪي سڪ واريءَ جو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 66</div><div style="text-align: center;">جيءُ نچ آيا، ڀلي ڪري آيا، ساٿي سڄڻ جي ڏيھ ڏنھن!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">مون تا ڄاتو واٽ واھو، پر مون ڏي سي ھوت ھلايا.</div><div style="text-align: center;">ڏينھن پڄاڻو پانڌي پرين جا، ساڻ غريب گـڏايا.</div><div style="text-align: center;">پاڻ مٿائن ڪريان قرباني، لکين ٿورا جَنِ لايا.</div><div style="text-align: center;">اَول دلاسا ڏيڻي انھن ھي، پوءِ پيغام سڻايا.</div><div style="text-align: center;">طرف تنھنجي اھي عجيبن، سچا سخن فرمايا.</div><div style="text-align: center;">�اُڻ تڻ اھائي آھِ اسان کي، ڏکيا تو ڏينھن لنگھايا.�</div><div style="text-align: center;">�پيا اسان وٽ ھاڻي تنھنجا، �سچو� ڙي پنڌ سجايا.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 67</div><div style="text-align: center;">پانڌي اوڏاھون اَڄ آيو، پِريان سندي پار ڏنھن.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">طرفان تنھنجي ھونِ اَچَڻ جو، ساٿ ڌڻِين کي سعيو.</div><div style="text-align: center;">گھڻو پڇن ھُـت پِرن توئي کي، گھمين تون ھِـت اجايو.</div><div style="text-align: center;">آھي توئي ڏي سڻ ري عاشق، روح سَندن جو رايو.</div><div style="text-align: center;">پاڄاڻيءَ جو ھنن پيغامن، وري سو ورہ وڌايو.</div><div style="text-align: center;">ٻڌي نياپا ٻانھون ٻڌي ٻئي، آڻي �سچوءَ� سر نوايو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 68</div><div style="text-align: center;">اَڄ اوڏانھون آيا، گـڏيا سي قاصد مون کي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">وري ورڻ جا ھئا ڀنڀور ڏي، ساٿَ ڌڻِين جا سعيا.</div><div style="text-align: center;">اَڄ صبح اَچي ويجھا سي وھنَندءِ، ڏور جنين ڏينھن لايا.</div><div style="text-align: center;">گوشي گـڏجِي ڪندءِ سي ڳالھيون، جَن جا تو پنڌ پُڇايا.</div><div style="text-align: center;">خيال سڄوئي ھيڏي ھُئڙن، ڏکيا تو ڏينھن لَنگھايا.</div><div style="text-align: center;">طرف تنھنجي اڳي ڀي رھَبَر، ڪئين تنھن ھوتَ ھلايا.</div><div style="text-align: center;">نِيھَن جا نياپا ڏنا جَنين ھي، �سچو� سي ساہَ سيبايا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 69</div><div style="text-align: center;">نوان نِياپا آيا، مون ڏي محبن جا، ميان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">قاصِدن، وو ميان، ھيڏي اَچَڻ جا، روز سي رستا لايا.</div><div style="text-align: center;">طرف ڀنڀور جي، سُڻ تون عاشَق، پنھونءَ ٿي پنڌ پڇايا.</div><div style="text-align: center;">تو تا طالب يار سڄڻ رِيءَ ، گوندر ڏينھن گنوايا.</div><div style="text-align: center;">اڱڻ تُنھنجي اَڄ سي ايندا، تو جن لئه ورہ وَسايا.</div><div style="text-align: center;">جي ئِي گذاريئه يار جانب ريءَ، اُھي سي ڏينھن اَجايا.</div><div style="text-align: center;">ھئا پِرين کي پار تنھنجي، ميان �سچُو� اَچڻ جا سعيا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">70</div><div style="text-align: center;">اِھو نياپو آندو، پانڌيءَ پرينءَ جي پارَ ڏنھن.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">آھي تياري ايڏھن اَسان جي، متان ٿئين تون ماندو.</div><div style="text-align: center;">عاشق توکي آڻي اَسان سان، حُـب ڪندي ھيڪاندو.</div><div style="text-align: center;">اسين به اوڙڪ اِينداسي ايڏنھن، ٿيج نه ورہ کون واندو.</div><div style="text-align: center;">ملڻ محبن جو آھي اِھوئي، پِرت جو پاڇانـدو.</div><div style="text-align: center;">طرفون اَسان جي سُڻ �سچُو� وي، لاھِين تون سڀ سياندو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 71</div><div style="text-align: center;">آءٌ اَدا ڙي پانڌي، دوست دلاسو ڪو ڏنو؟</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سُڻ تون ساٿي، آھيان، ادا، آءٌ محب بنا ھـت ماندي.</div><div style="text-align: center;">اڱڻ اسان جي ڪڏھن اِيندا، اِھا خبر تو ڪا آندي.</div><div style="text-align: center;">دل اَسان جِي دوستن ٻاجھون، ناھي ورہ کَون واندي.</div><div style="text-align: center;">سِگھَڙِي ساٿِي ڙي مانَ ٿيان، ڪا ھوتن سان ھيڪاندي.</div><div style="text-align: center;">ساران سنڀاران �سچُو� وي لَھندءِ، آھين جَنين جي تون باندي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 72</div><div style="text-align: center;">منھنجو ڪِي ھُـت پڇيائون، سچ چئه ادا ڙي ساٿيو؟</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">گوشي ويھي گَـڏ اَوھان سان، منھنجي ڳالھ ڪا ڪيائون؟</div><div style="text-align: center;">سَليو سنيھا ساڻ سلامن، ھِنَ ڏاہَ ڏي ڏنائون؟</div><div style="text-align: center;">پيغام پرت وارا، چئو جي مون ڏي چيائون.</div><div style="text-align: center;">دلاسي جِي دردمندِ ڏي، ڪا اڄ خبر لکيائون؟</div><div style="text-align: center;">�سچوءَ� ڪاڻ تا گھڻيرو، ھِن ڏيھِ ٿي ڏٺائون.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 73</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سِگھَڙي پِريَن جي پار جِي، ڪانگا خبر ڪا مون ڏئين.</div><div style="text-align: center;">دوست جي ني ديس ڏي، ڪيئن ڪالھ تون اَڏري وئين!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اَول اسان جي حال جا، نازڪ نوان نياپا نِئين،</div><div style="text-align: center;">ساري سنيھا سوز جا، ھَي ھَي سڀئي لائج ھِئين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ماري ميان مشتاقِ کي، ڪيئن يارَ تون ياڪِي ٿئين،</div><div style="text-align: center;">پُورن مَنجھِين پرديس جي، ٻاجھون اَوھان آھيون اِئين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">آءٌ جي مُئي تا گھوريس، جانِي سدائين تون جئين،</div><div style="text-align: center;">�سچو� سِڪي ساري توکي، تون ڀي تھين سان ھو ائين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 74</div><div style="text-align: center;">ڪانگي قريبن ڏنھن، خبر آندي وٺِي وھندو وري.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">خطَ منجھَون معلوم ٿِي، ساري خبر کِيئن جي کري.</div><div style="text-align: center;">�دوستَ دلاسا لکيا تا �تو اسان ريءَ ڪيئن سَري�</div><div style="text-align: center;">� آءٌ تا گھڻو تو ساريان، ڳالھيون ڪرين ڪھڙيون چَـري�</div><div style="text-align: center;">�سچُو� توسان آھي منھنجِي، اُھا ذوق مَون دل جي ذري.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 75</div><div style="text-align: center;">ڳالھ ڪريان ٻي ڪيھِي، تنھنجي مڌُگن ماري آھيان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پرين وڙئون پانھنجي، ميان الا، آءُ پکي ھِن پيھِي.</div><div style="text-align: center;">پاڙي ساڻ پرين جي، ميان الا، ورہُ وھايم ويھِي.</div><div style="text-align: center;">پلئه لڳي پِرين جي، ميان الا، جيھِي سا آھي تيھِي.</div><div style="text-align: center;">ڳالھ ڏَسيائون سا تا ناھي، ميان الا،�سچُو� سلڻ جيھِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 76</div><div style="text-align: center;">ڪيھِي چال چلي ٿو، اڙي جيڏيون يار منھنجو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">� وَنَفَخۡتُ فِيه مِن رّوحِي �، ساري ڳالھ سَلي ٿو.</div><div style="text-align: center;">� اَنا عَبۡدَہٗ ، وَرسُولَہٗ �،مُلن گھَر مِلي ٿو.</div><div style="text-align: center;">ڪاٿئين تعظيمان ڏئي، ڪاٿئين کِل کلي ٿو.</div><div style="text-align: center;">ڪاٿئين سکيون سُپرين، ڪاٿئين جوشن منجھ جلي ٿو.</div><div style="text-align: center;">� سچو � سَڀ ڪنھن صورتين ، ھھڙِي ھـلت ھلي ٿو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 77</div><div style="text-align: center;">ڇاکي ڏونگَر ڏوريان، مَن وسي يار مُنھنجو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پرين آھي پاڻ سان، تَڪَ ٻئا ڇو توريان؟</div><div style="text-align: center;">راتو ڏينھان روح ۾، آرياڻي ٿي اوريان.</div><div style="text-align: center;">سَڀ ڪنھن پارين سُپرين، آءٌ گھَڻوئي گھُوريان.</div><div style="text-align: center;">ھوتَ ھميشہ حاضري، وندر ڪنھن لَڳه ووڙيان؟</div><div style="text-align: center;">�سچو� سچي ڳالھڙي، چِت اِھائي چوريان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 78</div><div style="text-align: center;">ھوت اَچي ھَـٿ ڏيندو، ڀَلو جيڏيون، مون ھِن نماڻيءَ کي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پِرين وڙئون پانھنجي، ڇَپر تا نه ڇڏيندو.</div><div style="text-align: center;">ڏسندو اکڙين سان، نال نماڻِي نيندو.</div><div style="text-align: center;">پاڻَون پاسي نه ڪري، گولِي ساڻ گڏيندو.</div><div style="text-align: center;">پانڌن پچارون ڪيون، آرياڻي اَڄُ ايندو.</div><div style="text-align: center;">اڱَڻ آسَروند جي، پَکا پاڻ اَڏيندو.</div><div style="text-align: center;">ڪيچن سندو قافلو، لوئَون تا نه لڏيندو.</div><div style="text-align: center;">ساجن سَنگت پانھنجيءَ، �سچو� شالَ سڏيندو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 79</div><div style="text-align: center;">ڪيچ منھجڙو ڪَم، ني، آھي، ڀلو ڀينر ڙي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ويا ڪيچيڙا نڪري، گوليءَ ڏيئي غم، ني.</div><div style="text-align: center;">دعا ڪريجو جيڏيون، جانِيءَ ٿيان جَم، ني.</div><div style="text-align: center;">ڪنھين ڇِنَ نه ڇڏيان، دوستيءَ وارو دم، ني.</div><div style="text-align: center;">قيامَتَ تائين ڪينڪي، ٿيندي طلب تَم، ني.</div><div style="text-align: center;">پير نه ڇڏيان پرينءَ جو، توڙي ٿئي چيھاڙيون چَم، ني.</div><div style="text-align: center;">جھُڙ نه ڀائنجو جيڏيون، اِھو اکين جو آگَمُ، ني.</div><div style="text-align: center;">سِڪئون �سچو� پِرين ڏي، راتو ڏينھان رم، ني.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 80</div><div style="text-align: center;">توکي جاني نه جڳائي ٿو، رُسَڻ نماڻين سان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">جيھِي تيھِي تانھنجي، آءٌ اصلَ کَون آھيان،</div><div style="text-align: center;">اوھان جي تا اَچڻ جو، آسَرُ ھَـڏِ نه لاھيان،</div><div style="text-align: center;">سِرَ تي نينھُن فراقَ جا، ھي مينھڙا وسائي ٿو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پَري ڪر نه پاڻ کَون، ڏي دلبَر دلاسو،</div><div style="text-align: center;">تورِيءَ سُجھي ڪونڪو، مون کي پِرين ٻيو پاسو،</div><div style="text-align: center;">جيھي تيھي اَصل کَون، ھيءَ سَندَو سڏائي ٿو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سکن مٿي ڏکَـڙا، ٿي محب مَٽايان،</div><div style="text-align: center;">غم خوشيءَ کان اَڳُرو، آءٌ ڀليڙو ڀايان،</div><div style="text-align: center;">مُنھن مُقابل تانھجي، اھو گوندر گڏائي ٿو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اَڱَڻ نماڻِيءَ جي تون، اَچِج اَلله ڪاڻ،</div><div style="text-align: center;">ھيڪر ھوتَ ڪَريج تون، ڀيرو منھنجي ڀاڻ،</div><div style="text-align: center;">سوز تنھنجو سُپرين، ھِـت سانولَ سِجائي ٿو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">وٺي ويٺِي آھي اھو وعدو ويچاري،</div><div style="text-align: center;">ڳچيءَ پائي ڪپڙو، ھيءَ ڪري ٿي زاري،</div><div style="text-align: center;">�سچو� سگ اوھان جو، ھِـتِ پانڌي پُڇائي ٿو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 81</div><div style="text-align: center;">خبر ڪا مون ڏيو ساٿيو، سائين، عجيبن جي اَچڻ جِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪيچيڙن جو قافلو، وچينءَ رات ويو.</div><div style="text-align: center;">اِئين نه ڇڏيو ڇَپَرين، ھيءَ تا نال نِيو.</div><div style="text-align: center;">توڙي وِرہ وھاريو، ڪنديس ڪونه ٻيو.</div><div style="text-align: center;">وندر سنديءَ واٽ تي، مون صدقي سِرُ ڪيو.</div><div style="text-align: center;">ڇـڏ ساھا سنبر، �سچو�، ڙي، جي تو پور پيو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 82</div><div style="text-align: center;">جاني تو نه جڳائي، رُسَڻ نِماڻِيءَ سان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">دوست اوھان جي دَرَ تي، ويٺي ورہ وسائي.</div><div style="text-align: center;">ٻاھر ٻانِھي تانھنجي، سانولَ ھيءَ سڏائي.</div><div style="text-align: center;">اَچڻ لاءِ اوھان جي، پانڌي روز پُڇائي.</div><div style="text-align: center;">فالان فلَڪ فراق جون، وو، وَريتِن کان وجھائي.</div><div style="text-align: center;">سُوال �سچوءَ� جو سپرين، عجز ساڻ اَگھائي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 83</div><div style="text-align: center;">کنيو نيڻَ نِھار، ڙي، ميان، ڀلو منھنجا يار ڙي ميان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">مون مَنُ گـڏي گوندرين، ٿئين ڪيچ قرار.</div><div style="text-align: center;">ڏکيا سُکيا ڏينھڙا، گـڏ غريب گـذار.</div><div style="text-align: center;">دلبر پنھنجي دل کَون، ويچارِي نه وسار.</div><div style="text-align: center;">منھن نه مون ٻئي پارَ ڏي، پنھنجي ڪَڍ قطار.</div><div style="text-align: center;">�سچو� آھين اسان جو، ھنجون ھَـڏ نه ھار!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 84</div><div style="text-align: center;">سِڪَ ھُئي جنھن جي سِر، وو، دوست آيو اسان جي در!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پِرين وَڙَئون پانھنجي، ڪَئي ويچاريءَ ڏي ور.</div><div style="text-align: center;">ھيءُ سِرُ ڪيان صدقي، گھوٽ اچي مون گھَر.</div><div style="text-align: center;">ڏٺم ھِن اکين سان، پِرين موچاريءَ پَرِ.</div><div style="text-align: center;">جاءِ ڪيائون جيءَ ۾، نَھر يا ھَـڏ نه نَرِ.</div><div style="text-align: center;">قُربَ ڪارڻ سُڻ �سچوءَ� ري، ڪوشش ڪائي ڪَرِ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 85</div><div style="text-align: center;">ڏنو ھِي پانڌيءَ پيغام: � تنھنجي اَڱَـڻ اَڄ يار اَچي ٿو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">عاشق عجيبن جو، توکي سَوَ لک آھي سَلام.</div><div style="text-align: center;">سڀ قبوليو سُپرينءَ، جيڪو ڪَيُوَ ڪلام.</div><div style="text-align: center;">پڪو آھي پِرينءَ جو، تو سان اَڄُ اَنجام.</div><div style="text-align: center;">روءُ نه رت اَکين مَون، عاشقَ ڪر آرام.</div><div style="text-align: center;">�سچو� گـڏجن، پوءِ ڀي، آہِ نه طَلب تمام.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 86</div><div style="text-align: center;">ھوتَ پارئون مون کي ھاڻي، ڏنا نِينھن نياپا ھي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ھٿئون پَئي پانھنجي ميان، عذر ٻيا ڪيھا آڻي.</div><div style="text-align: center;">اوتين ڪھڙيءَ ڳالھ کَون، پِنبِڻين مَون پاڻي.</div><div style="text-align: center;">ويٺينءَ ڪيئن ڀنڀورَ ۾، سُورَ ھئُئِي جي ساڻِي.</div><div style="text-align: center;">�سچو� توکي ساہَ کَون، آھي اوڏو آرياڻِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 87</div><div style="text-align: center;">ڪيچَؤن آيم ڪالھ، سي تا سُڻو سَنيھا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڳالھيون ڪندي گُـذريئِي، سوَ راتيون توکي سالَ.</div><div style="text-align: center;">اُڪنڊ اسان ڏي ڪانه تو، ڏينھن اِتي جاليئي جال.</div><div style="text-align: center;">ڪنھن جي ڪارڻ تو ڪيا، لَڪَ روئِي سڀ لالَ!</div><div style="text-align: center;">ڪيَئي نه قطري جيتري، ساعت ھِڪ سنڀالَ!</div><div style="text-align: center;">ٻُڌي ڏوراپا مون ٿيو، جيَڻ منجھ جنجالَ.</div><div style="text-align: center;">جن لَئي ڏونگر ڏوريان، تن ڀِي ھِھڙا حالَ.</div><div style="text-align: center;">سي سڀ تنھنجا اگھيا، جي ڪيئي ڪالَ ڪشالَ.</div><div style="text-align: center;">ٻڌندو ٻاروچو وري، �سچوءَ�جا ڀي سوالَ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 88</div><div style="text-align: center;">مون ڪَر تا ڪِين پُڇيائون، ھاڻي ڪانگَل ڪَلَ ڪاڏي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڏوٺَ ڏوراپا وو ڪيترا، ميان اَلا، سي سخت مڪائون،</div><div style="text-align: center;">- ھِت حالَ اسان جا ھي.</div><div style="text-align: center;">سگھا ايندا وو سُپرين، ميان اَلا، ڪي تا پاڻ اتيائون،</div><div style="text-align: center;">- جڏو جيءُ جيارن جي.</div><div style="text-align: center;">ڏاھا ڏيھ وو پِرين جي، ميان اَلا، آھيان اٻاڻڪو آئون،</div><div style="text-align: center;">- منھنجو ھِي نياپو نِي.</div><div style="text-align: center;">طَعنا طَرفَون وو تانھنجي، ميان الا، ھِن ڏکِيءَ کي ڏنائون،</div><div style="text-align: center;">- سائين سڀ قبوليِم سي.</div><div style="text-align: center;">سي نه وِسارج سُپرين، ميان الا، ساڻ �سَچوءَ� ، سَمجھائون،</div><div style="text-align: center;">- اُھي قولَ ڪيا ھي ڪِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 89</div><div style="text-align: center;">يار منھنجو يار، ڪَئِي ڪَئِي صورت سير ڪَري ٿو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪاٿئين ٻُڍڙو پِير ٿيو، ڪاٿئين ٻولي ٻار.</div><div style="text-align: center;">ڪاٿئين بيراڳي ڦِري، ڪاٿَئين ڪَيُس قرارُ.</div><div style="text-align: center;">ڪاٿئين وظيفن ۾، ڪاٿئين خم خمار.</div><div style="text-align: center;">ڪاٿئين آھي بادشاہ، ڪاٿئين چوبدار.</div><div style="text-align: center;">ڪاٿئين پيرين پنڌ ڪري، ڪاٿئين گھوڙي جو ھسوار.</div><div style="text-align: center;">ڪاٿئين�اَحد�ٿيو�اَحمد�، ڪاٿئين �عبَدالحق� اظھار.</div><div style="text-align: center;">آھي دلَبَر دوست جو، �سَچُو� سَڀ سِينگارُ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 90</div><div style="text-align: center;">ڳالھ ڪَريان آءٌ ڪيھي، حالَ پنھنجي جي، ڙِي جيڏيون!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪالھ ڪالھوڻي سُپرين، ويا وٽَئون مُون ويھِي.</div><div style="text-align: center;">ڇڏي شھر ڀنڀور کي، ويا پھاڙين پيھِي.</div><div style="text-align: center;">ڪري پريشان ويا، درد منديءَ جي ديھِي.</div><div style="text-align: center;">آءٌ اُنھن جي آھيان، جيھِي جي تيھِي.</div><div style="text-align: center;">مارڻ پوءِ جيارڻ، رَسمَ اُنھن جِي ايھِي.</div><div style="text-align: center;">�سچو� سوز فِراق جا، بارَ کڻَن ڪي نِيھِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 91</div><div style="text-align: center;">ھوتَ ڏَھون ھاڻي آيُون، مون ڏي خوشخبران ھي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اَچِي اَڏيون ٿا اوڏڙيون، جارِ اَوھانجڙي جايون.</div><div style="text-align: center;">ڇڏي شھر ڀنڀور کي، پير وري اِيڏي پايون.</div><div style="text-align: center;">ٿيون جِيارن جيڏيون، اِھي ويچاريءَ کي وايون.</div><div style="text-align: center;">�سچوءَ� سَنديون دانھڙيون، دوستَ وري وَرنايُون.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 92</div><div style="text-align: center;">ھوتَ اوھان تي آءِ، ميان، سارو نَنگُ نِماڻِيءَ جو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سائينءَ ڪارڻ سُپرين، پير اڱڻ منھنجي پاءِ، ميان.</div><div style="text-align: center;">پِرين وَڙَئون پانھنجي، لَئُن نماڻِيءَ سان لاءِ، ميان.</div><div style="text-align: center;">ماڻھو شھر ڀنڀور جا، ساہَ نَه اَچَن ساءِ، ميان.</div><div style="text-align: center;">ڏسنديس آءٌ اکَـڙين سان، جانبَ تنھنجِڙي جاءِ، ميان.</div><div style="text-align: center;">ڪارِي ڳُـڻَن تانھنجي، �سَچوءَ� کي ھاءِ واءِ، ميان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 93</div><div style="text-align: center;">ھوتَ اَچَڻ جِي ڪا ڪَرِ ميان: پانڌي روز پُڇايان ٿي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">راتو ڏينھان روحَ کي، سِڪَ اَوھانجِڙي سَرِ، ميان-</div><div style="text-align: center;">تو لئه ھِت ڪانگ اُڏايان ٿي.</div><div style="text-align: center;">سِر توئِي تَون صَدقي، گھوٽَ اچين جي گھَرِ، ميان-</div><div style="text-align: center;">گھُوريو پاڻُ گھُمايان ٿي.</div><div style="text-align: center;">اينديس اَھڙي حالَ سان، دوستَ اَوھانجڙي دَرِ، ميان-</div><div style="text-align: center;">ڳچيءَ پَلئه پايان ٿي.</div><div style="text-align: center;">پِرين پارئون تانھنجي، ٿِي ويچاريءَ جِي وَرِ، ميان-</div><div style="text-align: center;">ويٺي ڏکَ وسايان ٿي.</div><div style="text-align: center;">سارو مطلب مون ٿئي، پِرين اَچي ڪَنھنِ پَرِ ميان-</div><div style="text-align: center;">ھِت پوٿِيون پٽايان ٿي.</div><div style="text-align: center;">�سچوءَ� اُتي سپرين، دست مُبارڪُ ڌَرِ، ميان-</div><div style="text-align: center;">سَنديوَ يار سَڏايان ٿي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 94</div><div style="text-align: center;">ھِنيڙي ڳالھيون ياد، آريءَ ٻاروچي جيون!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ويا ويساھي نِڪري، عشق ڏيئي اِمداد.</div><div style="text-align: center;">ڀينر ٻاجھون جيڏيُون، عُمر مِڙيئي بَرباد.</div><div style="text-align: center;">دردمندن جِي دلڙي، شالَ ڪندا سي شاد.</div><div style="text-align: center;">�سچوءَ� سَندي سَرتيون، پُنِي سَڀ مُراد.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 95</div><div style="text-align: center;">آءُ ڪوھيارلَ ڪائِين، وري ويڙھو وسائِج، ميان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ٻانھون ٻانھَن جان ٻڌي، ميان اَلا، پاند ڳچيءَ ۾ ٿي پائين-</div><div style="text-align: center;">مون تَؤن چت نه چائج، ميان.</div><div style="text-align: center;">مونھَون مدايون ٿيڙيُون، ميان اَلا، ٿيَس اِيلازَڻ آئين-</div><div style="text-align: center;">پِرين پاڻ پسائِج، ميان.</div><div style="text-align: center;">آءٌ ڪنيزڪ تانھنجي، ميان اَلا، تون تا منھنجڙو سائِين-</div><div style="text-align: center;">ٻيو عيب نه لائِج، ميان.</div><div style="text-align: center;">ڏيئِي حالُ حلاجَ جو، ميان اَلا، �سَچوءَ� کي سمجھائِين-</div><div style="text-align: center;">سارو سِرُ سُڻائِج، ميان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 96</div><div style="text-align: center;">آءُ اَچي رَہُ رات ، ڀَلو منھنجا يارَ وي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">راتو ڏينھان روحَ کي، آھِ اوھانجِڙي تاتِ.</div><div style="text-align: center;">مَشر آھي مُلڪَن ۾، سَنديَـوَ ڏاڍي ذاتِ.</div><div style="text-align: center;">اَچَڻ ريءَ اوھان جي آھي، ھِينيڙي کي ھيھات.</div><div style="text-align: center;">�سچوءَ� کي تِنھن سِرَ جِي، ڪاڏھون ٿيندي ڏات.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 97</div><div style="text-align: center;">آءٌ ويڙھي تون تا وس، وي،</div><div style="text-align: center;">ڀَـلو، پُنھَلَ يار ميان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پِرين مون کي پانھنجو، ڏاھا ڏي ڪو ڏَسُ، وي.</div><div style="text-align: center;">نِماڻِيءَ جو حالـڙو، پِريَم اَچِي پَسُ، وي.</div><div style="text-align: center;">ڪاھي اِيندي ڪيچَ ڏي، گولِي وٺِي گَس، وي.</div><div style="text-align: center;">پَوي پاڄياڻيءَ جو، توکي مانَ تَرس، وي.</div><div style="text-align: center;">ويھڻ آھي ڀنڀور ۾، بنا عشق عبث، وي.</div><div style="text-align: center;">سوز اوھان جو سُپرين، �سچوءَ� آھ سرس، وي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 98</div><div style="text-align: center;">اَچي لايو ڪِيئن، سڄڻ، تو تا نِينھن نماڻِيءَ سان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ماريَس انھيءَ مامِري، ھوتَ ڪندين ڪو ھيئن.</div><div style="text-align: center;">سا تا ڪيئي پانھنجي، جاني وڻيئِي جيئن.</div><div style="text-align: center;">جھڙي پُنھل تو ڪَئي، آءُ پُڻ ڪريان تيئن!</div><div style="text-align: center;">ڪان وٺندِي ڪڏھِين، نالو سَندو نيھَن.</div><div style="text-align: center;">وري وھاريو ويجھڙو، �سچو� پنھنجي سِيئن.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 99</div><div style="text-align: center;">اِھو ڏونگـرُ ڏھاڻين، مون ڏوراپو ٿو ڏئي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ھاري ھِھڙا ھوت تون، ٿي ويجھا وسارين.</div><div style="text-align: center;">ھيڏي ھوڏي ٿي گھمين، تون نال نه نھارين.</div><div style="text-align: center;">ڀنڀورئون بيزار ٿي، چي سانول سنڀارين!</div><div style="text-align: center;">پاڻ �سچو� تون پاڻھين، وڃي ساڻن سلھاڙين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 100</div><div style="text-align: center;">وسئون تا نه وساريو، ڀلو يارَ ڙي،</div><div style="text-align: center;">آءٌ اوھانجڙي آھيان، ڀلو ميان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سِڪائيءَ ڏي سُپرين، کڻي نيڻ نھار.</div><div style="text-align: center;">ھيڏي نه ڇـڏين؛ پنھنجي ڪَڍ قطار.</div><div style="text-align: center;">توکي ڏسان مون ڏَسين، پِرين ڪھڙي پار.</div><div style="text-align: center;">�سچو� صَبر ۾ رھِي، گوندر ڏينھن گذار.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 101</div><div style="text-align: center;">هُئِي نه مون ڪَلَ ڪائِي، سِرُ اِنهيءَ جي ڙي جيڏيون!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اڳ نه سُيَم ڪڏهين، هِيءَ وراڻي واري وائِي.</div><div style="text-align: center;">ڳالهه نه ڳَرهڻ جھڙي، سائيُن جا سمجھائِي.</div><div style="text-align: center;">ڏوهَ ثوابَ جي ڳالهڙي، سڀ ويساهَ وڃائِي.</div><div style="text-align: center;">سائِي حقيقت حالَ جي، سِر اَچانڪ آئِي.</div><div style="text-align: center;">�سچو� سانڀِج ڳالهڙي، پرينءَ جا پُرجھائِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 102</div><div style="text-align: center;">رهبر روز بروز، اَچن مون ڏي يار جا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪنهن کي سَليان سَرتيون، سُپيريان جو سوز!</div><div style="text-align: center;">اَندر منجھ عجيب جي، ڪَيڙو سِڪ سروز.</div><div style="text-align: center;">هيڪَند ڪارڻ ٿِي ڪريان، خاطر اندر خوض.</div><div style="text-align: center;">شال ڪنهين تي نه ٿئي، سندو جانب جوز.</div><div style="text-align: center;">�سچو� اجھو آئِيو، آرياڻي اِمروز.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 103</div><div style="text-align: center;">طعنا سِرَ تي سهندي آنۡ،</div><div style="text-align: center;">سَرتيون ساري لوڪ جا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ٻاجهون ٻاروچل جي، راتيون هِت ڪا رهندي آنۡ.</div><div style="text-align: center;">ڪاف منجھارئون ڪاڪيون، لَعلن لوري لهندي آنۡ.</div><div style="text-align: center;">پَسڻ بنا پرينءَ جي، ٺاهه نه ٻئي ڪنهن ٺهندي آنۡ.</div><div style="text-align: center;">ڀينر هِن ڀنڀورَ ۾، ريءَ ٻاروچي نه ٻهندي آنۡ.</div><div style="text-align: center;">�سچو� سَچيءَ سِڪ کَون، ڪيچين ڪَڍ ڪهندي آنۡ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 104</div><div style="text-align: center;">دل جيون ڳالهيون، ميان، آءُ تا توسان اوريان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڳُجھيون ڳالهيون ڪريان ڪَن سان، تَڪَ ويٺي ٿِي توريان.</div><div style="text-align: center;">سَڳو تنهنجي سِڪ جو ميان، ساه اندر ٿي سوريان.</div><div style="text-align: center;">سڪ اوهان جي سَر ٿي ميان، ڏيهه ساروئِي ڏوريان.</div><div style="text-align: center;">راتو ڏينهان ڪاڻ اوهان جي، چت ۾ چرخو چوريان.</div><div style="text-align: center;">اڱڻ �سچوءَ� جي آءُ تون پيارا، پاڻُ گھڻو ئِي گھوريان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 105</div><div style="text-align: center;">هينئن نه مون کي ماريو، اوڙڪَ اَوهانجڙي آهيان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ٻانهي آهيان وو تنهنجي ٻاروچا، پورهيت پنهنجي پاريو-</div><div style="text-align: center;">سَڱ نه ٿي ڪو ساهيان.</div><div style="text-align: center;">آسَروندِي وو آهيان ميان، واڳ مُئيءَ ڏي واريو-</div><div style="text-align: center;">لالچ نه ٿي لاهيان.</div><div style="text-align: center;">ڏاڍا ڏونگر لَڪِيو، ميان، توهَ پنهنجي سان تاريو-</div><div style="text-align: center;">ڇَپَر اڳيون نا ته ڇاهيان.</div><div style="text-align: center;">آءٌ اوهانجڙي وو آهيان ميان، وسئون ڪيم وساريو-</div><div style="text-align: center;">جوڙَ اوهان جڙي آهيان.</div><div style="text-align: center;">سانول اِنهيءَ وو سڌ ۾ ميان، ڳالهين تنهنجِن ڳاريو-</div><div style="text-align: center;">ڪيچَ وڻن ڏي ڪاهيان.</div><div style="text-align: center;">آءٌ اُڪَنڍِي وو هوتَ اوهان جي، �سچو� ڪِي سانول ساريو-</div><div style="text-align: center;">ڳاهُ بِرهَ جو ٿي ڳاهيان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 106</div><div style="text-align: center;">رهو مون وٽ رات، اَڙي پانڌيو پرينِ جا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">آءٌ اوهان تَون صدقي، جا وائي مِٺيَوَ وات.</div><div style="text-align: center;">پَسان اَکَڙين سان، ٻاروچاڻِي ذاتِ.</div><div style="text-align: center;">راتو ڏينهان روح کي، تن جِي آهي تاتِ.</div><div style="text-align: center;">هُئي هميشه ساٿيو، �سچو� سَندوَ ساٿ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">* ڪافي 107</div><div style="text-align: center;">تون آءُ آرياڻي اوري،</div><div style="text-align: center;">تنهنجي دامن لڳڙي آهيان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سِر پنهنجو سَرتيون، آءٌ گھَرئون آيَس گھوري.</div><div style="text-align: center;">ڪامِل ڪڏهن ڪينڪي، آءٌ ڏونگر سگھان ڏوري.</div><div style="text-align: center;">ڪا جا تندُ طلب جي، چِت وئين تون چوري.</div><div style="text-align: center;">نيو نماڻِي پاڻَ سان، تِرُ نه رهي هِت توري.</div><div style="text-align: center;">�سچو� سَگ اوهان جو، ڪيئن پُڄي تنهنجي ٿوري.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">* هيءَ ڪافي 107، سسئي داستان نائون ۾ اڳ ئي</div><div style="text-align: center;">ڪافي 13 طور اڳ شامل ٿيل آهي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 108</div><div style="text-align: center;">مون کي تايو طبيبن، ميان،</div><div style="text-align: center;">ٻَن ٻُڪِيون وجھان تَن جون!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">نَظَر ساڻُ نِهال ڪيو، هاريون حَبيبن، ميان.</div><div style="text-align: center;">آزارئون آزاد ڪيو، اَچي عجيبن، ميان.</div><div style="text-align: center;">دل کي دلاسو ڏنو، ڪاڪيون قَريبن، ميان.</div><div style="text-align: center;">ڏيندا �سچو� سپرين، گوش ڀِي غريبن، ميان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 109</div><div style="text-align: center;">نينهن ڏاڍي سان لايو سي،</div><div style="text-align: center;">آءٌ تا هاڻِي ڪيئن ڪريان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">عشق سَولو سَرتيون، هِت ڀينر ڀايوسي.</div><div style="text-align: center;">پُڇي اسان جا پَکڙا، اَديون اجھو آيو سي.</div><div style="text-align: center;">ڀينَر شهر ڀنڀور جي، هِت طعنن تايو سي.</div><div style="text-align: center;">جو ڏنائون جيڏيون، سو پَلئه پايو سي.</div><div style="text-align: center;">سوئِي �سچو� سِر تي، هاڻي چُمي چايو سي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 110</div><div style="text-align: center;">اسين آهيون! ڇا اسين آهيون؟</div><div style="text-align: center;">ٻيلي، نٿا ڄاڻون، ڇا اسين آهيون!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ذري باران برساتيون لايون، ذري ٻَرن ٿيون وڏيون باهيون.</div><div style="text-align: center;">ذري پڙهون ٿا نمازان روزا، ذري لوچَ مٿي تَون لاهِيون.</div><div style="text-align: center;">ذري چئون ٿا �آهيون اَسين ئي�، ذري چئون ٿا �اصل ناهيون�.</div><div style="text-align: center;">ذري آرام آهي هِن دل کي، ذري وهايُون نيڻَئون واهيون.</div><div style="text-align: center;">ذري چئون ٿا �اسان پاڻ سڃاتو�، ذري چئون ٿا �اسين ڇاهيون�.</div><div style="text-align: center;">�سچو� اصلئون سوئي آهين، ٺاهُ هتي ٻيو ڪيهو ٺاهيون!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 111</div><div style="text-align: center;">محبت مست مجنون ڪيا، ڪَئين خاصا خماري، لو....</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اصل کَون عاشقن آهي، مٿي سُوريءَ سواري، لو....</div><div style="text-align: center;">هِتَئون مُنهن سا نه موڙيندي، هوندي جا وره وارِي، لو....</div><div style="text-align: center;">سڻو جا مير محبت جِي، ڪُٺَن کي ڪوٺَ ڪاري، لو...</div><div style="text-align: center;">جنين کي جوشَ جاڳايو، تنين ڪهڙي تياري، لو...</div><div style="text-align: center;">ڇَڏي هِي عيش عالمَ جا، هليا سي هيڪ واري، لو...</div><div style="text-align: center;">پياسي هوُءِ حيرتَ ۾، ڇڏيئون سُڌ سارَ ساريِ، لو...</div><div style="text-align: center;">بِرهَ جي بابَ ڏس تن کي، سڀا وائِي وساري، لو....</div><div style="text-align: center;">سدا تن کي آ ساجَن جي، اَچڻ جِي انتظاري، لو....</div><div style="text-align: center;">�سچيڏنا� سَمجھ ڪِي هتَهين، مَتان ٿِئين هُت مياري، لو...</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 112</div><div style="text-align: center;">ڪڏهن اَلاجي اِيندا، يار سانگيڙا، ميان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سِگھي اَچڻ جون ڪانگ اسان کي، اَچِي واڌايون ڏيندا.</div><div style="text-align: center;">ڏيئِي دلاسا دل منهنجيءَ کي، نال نماڻِي نيندا.</div><div style="text-align: center;">اِهي اُميدان آهن اسان کي، هِڪُ ٿَڪِيءَ سان ٿيندا.</div><div style="text-align: center;">ڪين ڏسندا ڏوهه اسان جا، بَديون سڀ بخشيندا.</div><div style="text-align: center;">آهي اوسيڙو اکڙين کي، گولِي ساڻ گڏيندا.</div><div style="text-align: center;">ڪيچَ وڻن کَون پَٽي پَکَڙا، آڻي هِتِ هوتَ اڏيندا.</div><div style="text-align: center;">جيهو تيهو �سچوُ� سَندان آ، پانهِجو ڪِينَ ڇڏيندا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 113</div><div style="text-align: center;">سرتيون ڏِين صلاحان، �چت تَون چرخي لائين�:</div><div style="text-align: center;">آءٌ ڪَتيان ڪِي ڪانگ اُڏايان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">راتيون ڏينهان روئان اُنهن لڳ، پرين جي ٿِيَم پَراهان.</div><div style="text-align: center;">دل جمعيت تڏهن ڪِي ٿيندي، جڏهن اِيندا ڪي هوتَ اڳاهان.</div><div style="text-align: center;">اَديون اُنهِيءَ جي ويٺي اَچَڻ جون، روز نهاريان ٿِي راهان.</div><div style="text-align: center;">والِي ورائي وري ڀَنڀور ڏي، سُڻي اسان جون آهان.</div><div style="text-align: center;">ڪيون قبوليت سَڀئِي �سَچُوءَ� جون، سائين عَرضَ اِلاهان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 114</div><div style="text-align: center;">آ اَچِي ڏس حالُ مُهنجو، آءُ اَچِي سُڻ عرض هي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">نينهَن تا مون کي نيو، طاقت نه ڪاتَنِ کي رَهِي،</div><div style="text-align: center;">مشتاق جي مارڻ سَندو، آهي اوهان کي غَرض هي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڏاها وڃِي ٻئا ڇو پُڇان، مون تا پروڙي ڳالهڙِي،</div><div style="text-align: center;">درد ٻيو مون کي نه آهي، محب تنهنجو مَرض هِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">دل کَسي مون کَون وئين، موٽي نه آئين ڇا چوان،</div><div style="text-align: center;">سُڌ لَهو ساجَنَ اَچِي، آهي اوهان تي قَرض هِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">آءُ اچِي امام ٿِي، توتي اَسان نِيتِي نماز،</div><div style="text-align: center;">سِرُ ڪَرڻ صدقي اَوهان تَون، آهي �سچُوءَ� تي فرض هي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 115</div><div style="text-align: center;">هِڪي ڏهاڙي پير مغان، مون کي ڳالهه ڳجھي فرمائي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سَلَڻ جھڙي ناهي سا، جا آڻ پرين پُرجھائِي.</div><div style="text-align: center;">عامَ نه مَڃَن ان کي، جا صاحبن سَمجھائِي.</div><div style="text-align: center;">مَٽَ منجھارئون مَئي جي، تنهن ساقيءَ سُرڪَ چکائِي.</div><div style="text-align: center;">پيالي مَون پرواز ٿيو، واءِ وئِي ٻِي وائي.</div><div style="text-align: center;">�عبد� ڄاتو ٿي جنين، تن بازي هِت هارائي.</div><div style="text-align: center;">�حق� کَون �حق� نصِيب ٿيو ٿي، مدعا �سچوءَ� سَنڀائي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 116</div><div style="text-align: center;">هوتَ غريبِ نماڻِي، اِتي ڪيئن وساريئي، ميان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اڱڻ آسَروَند جي، آءُ تون پاڻئون ڄاڻي-</div><div style="text-align: center;">هوت هَڻِي ڇو ماريُئي، ميان!</div><div style="text-align: center;">وندر جي وڻن ۾، حب منجھَون هوتياڻِي-</div><div style="text-align: center;">مون تا گھڻو نهاريئي، ميان!</div><div style="text-align: center;">ٿورا گھڻا ڏينهڙا، هن عاجز سان آرياڻِي-</div><div style="text-align: center;">مانَ گڏُ گُذاريئي، ميان!</div><div style="text-align: center;">اٿي هَلي هيڪلِي، پرت منجھؤن پاڄياڻي-</div><div style="text-align: center;">جڏهن سانول ساريَئِي، ميان!</div><div style="text-align: center;">ڇڏي وئين ڇَپَرين، ڪَيئي پُنهون ڄام پُڄاڻِي-</div><div style="text-align: center;">هيءَ ڪيئن آزاريَئِي، ميان!</div><div style="text-align: center;">�سچو� سگ اوهان جو، سائينءَ لڳ سُڃاڻِي-</div><div style="text-align: center;">پنهنجي ڪَڍَ قطاريئي، ميان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 117</div><div style="text-align: center;">آءٌ ڪا رهندِ هوتن رِيءَ، هُنديَس سانولَ ساڻ!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">لَئن لَئن منجھ لڳي رهيو، ٻاروچي جو ٻاڻ.</div><div style="text-align: center;">وندر سنديءَ واٽ تي، پرزا ڪنديَس پاڻ.</div><div style="text-align: center;">ڏير ڏيئي ويا ڏکَ جو، هِن ڏکيءَ کي ڏاڻ.</div><div style="text-align: center;">درد مندي دانهون ڪري، چيٽڪ ڪَيڙُس چاڻ.</div><div style="text-align: center;">مانَ اَچِي ٿئي ڪَڏهين، هِنَ مُئِيءَ جو مهماڻ.</div><div style="text-align: center;">�سچو� سگ اوهان جو، سو تا پنهنجو ڄاڻ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">* ڪافي 118</div><div style="text-align: center;">ڙِي جيڏيون، هوتَن رِيءَ،</div><div style="text-align: center;">آءٌ ڪنديَس ڪوه رهِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اندر وره وٿاڻ ڪيائون، لَئُن لَئُن منجھ لَهِي.</div><div style="text-align: center;">ڇڏي شهر ڀنڀور کي، هِيءَ ويندِي ڪيچ ڪَهِي.</div><div style="text-align: center;">ڪونهي ڪوهيارلَ رِيءَ، سَرتيون هِت سَهي.</div><div style="text-align: center;">قول پاڙيندو پانهنجو، ڪَيو ٻاروچَلَ ٻَهِي.</div><div style="text-align: center;">�سچو� گڏيم ساٿيڙا، پَنڌَن منجھ پَهِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">*هيءَ ڪافي 118، سسئي داستان پنجون ۾ اڳ ئي</div><div style="text-align: center;">ڪافي 12 طور شامل ٿيل آهي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 119</div><div style="text-align: center;">پرين نا ٻئي پار، ميان، جانبَ تنهنجي جان ۾، آخوند ري!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سبق ڏئين نه سور جو، کتابي نه کار.</div><div style="text-align: center;">حرف صحيح ڪر هيڪڙو، وَرَقَ سڀئي وار.</div><div style="text-align: center;">نينهن وارن کي ناحقي، مُلا هِيئن مَ مار.</div><div style="text-align: center;">راتو ڏينهان آهي توئي کي، ڪتابَن جي ڪار.</div><div style="text-align: center;">ٻاجھَون نالي نينهَن جي، �سچو� سبق وسار.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 120</div><div style="text-align: center;">پرجھي پاڻ نه ڄاڻان، ڪير آهيان، يارَ ڙي ميان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">مورَتَ موڳائِي ڪئِي، صورَتَ تا نه سُڃاڻان.</div><div style="text-align: center;">ڪَنهنِ تا ڳالهَيئون، ڪاڪيون، ٿياسي هِت نماڻا.</div><div style="text-align: center;">جان جثو دل سڀوئي، آڏا ٿِيَم آڏاڻا.</div><div style="text-align: center;">ڏنم ڏاڍي ڏک سان، عشق جا اوراڻا.</div><div style="text-align: center;">خام خيالَ نِي، �سچو� ري، اِنهيءَ فِڪر اُڏاڻا.</div>http://imbhurgri.blogspot.com/2013/12/blog-post_28.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-3593417422647170492Fri, 27 Dec 2013 20:49:00 +00002014-02-07T08:38:56.936-08:00سچ جا رسالا<div style="text-align: center;">بيت سنڌي روجھن بابت</div><div style="text-align: center;">1</div><div style="text-align: center;">روجھُون رڻُ يادِ ڪيون، اُڀيون رتُ رئَن؛</div><div style="text-align: center;">ھر ڪنھن ويلَ ھُئَن، اِھڙن اوراتَن ۾.</div><div style="text-align: center;">2</div><div style="text-align: center;">روجھُون رڻُ ڦِٽو ڪري، لاھِ لھِي آيون؛</div><div style="text-align: center;">ٿِين تار نه تَرايون، جو مُند نه اُٺَن مِينھڙا.</div><div style="text-align: center;"><a name='more'></a>3</div><div style="text-align: center;">مُندين مِينھن اُٺانِ، وري روجھُنِ رڻُ ڦِٽو ڪيو؛</div><div style="text-align: center;">ڏولائيءَ جا ڏينھڙا، گھڻا گھر ڏٺانِ؛</div><div style="text-align: center;">اُنھيءَ کَؤن اَرمانِ، لحظيٖ مَنجھ لھي ويون.</div><div style="text-align: center;">4</div><div style="text-align: center;">مُندين مينھُن پيونِ، تَرايون تارِ ٿيون؛</div><div style="text-align: center;">وڃڻُ مٿين ماٿرين، ٿاڪن تي ٿيونِ؛</div><div style="text-align: center;">وِسري ڪينَ ويونِ، سورڻُ ريجاڻِن جو.</div><div style="text-align: center;">5</div><div style="text-align: center;">ھنيَڙو ڇـڏي ھُتِ، ٿيون روانيون روجھون؛</div><div style="text-align: center;">ڏکيا اَوسَر ڏينھڙا، ٿيون گُـذارِن ھِت؛</div><div style="text-align: center;">اَٺئي پَھر چِت، وطن تَن نه وسري.</div><div style="text-align: center;">6</div><div style="text-align: center;">رڻُ ڇڏي روجھُون، ڪا ڏس چِتائي ھَليون؛</div><div style="text-align: center;">جيلھان مُند اُٺا نه مِينھڙا، تيلھان ٿيون ڪوجھون؛</div><div style="text-align: center;">لُڪَنِ جون لوجھُون، جَرين جالِڻَ ھَليون.</div><div style="text-align: center;">7</div><div style="text-align: center;">ماٿَر مينھن پِيانِ، روجھان موٽي آئيون؛</div><div style="text-align: center;">اَوسَر سَندا ڏينھڙا، وسري سڀ ويانِ؛</div><div style="text-align: center;">ٿاڻا ٿَر ٿيانِ، ڦَٽيون ڦوڙيون گَڏيون.</div><div style="text-align: center;">8</div><div style="text-align: center;">جڏھن ٿيا اَبَر، تڏھن روجھُن ڳاٽَ مٿي ڪيا؛</div><div style="text-align: center;">موليٰ وڇڙيون ميڙيون ، جن ٿي گـذاريا اوسَر؛</div><div style="text-align: center;">پھاڙيءَ جي پاندَ ۾، گڏجي ڪَن گُـذر؛</div><div style="text-align: center;">ٿيون سڀيئي سَر، لَنگھيَن ڏکيا ڏينھڙا.</div><div style="text-align: center;">9</div><div style="text-align: center;">جي ڦَٽيون جي ڦوڙيون، اُٺي اَچي گَڏ ٿيون؛</div><div style="text-align: center;">اوسَر ڪَيون ھُيون، اورَنِيون اوريون؛</div><div style="text-align: center;">لَکين ڪِروڙيون، رڻُ سڀوئي روجھيون.</div><div style="text-align: center;">10</div><div style="text-align: center;">روجھڙين اُتاءُ، لنگھيا اَوسَر ڏينھڙا؛</div><div style="text-align: center;">موليٰ آندا مِينھڙا، پنھنجي مھر مٿاءُ؛</div><div style="text-align: center;">جي ھيون ويچاريون وِڇـڙيون، ھڪڙيون ٻيَن کاءُ؛</div><div style="text-align: center;">ويُن ڏولُ وِچاءُ، اُٺي اَچي گـڏيُون.</div><div style="text-align: center;">11</div><div style="text-align: center;">آسَروند آھين، روجھون راڻيون رڻ ۾؛</div><div style="text-align: center;">اُڀيون پيون اُڀ ڏي، ٿيون وائِڙيون واجھَائين؛</div><div style="text-align: center;">رڙيون ڪيو رڻَ ۾، ٿيون بُوندون بَرسائين؛</div><div style="text-align: center;">تنھن ڪُنڊ ٿيون ڪاھِين، جنھن ڪُنڊَ وَسَن مِينھڙا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">12</div><div style="text-align: center;">�سچو� رک سَماءُ، ٿو ماڻھو روجھن سان گڏين؛</div><div style="text-align: center;">ھاڻي صبر مَنجھِ ئِي آءُ، ڪمائي پوري ڪري.</div><div style="text-align: center;">13</div><div style="text-align: center;">آيون وَس ڇڏي، مُندين اُٺَن مينھڙا؛</div><div style="text-align: center;">موليٰ سندي مِھر آھ، جي وڇڙيون گـڏ گـَڏي؛</div><div style="text-align: center;">لٿيون لاھَ لڏي، روجھون ريجاڻِن تي.</div><div style="text-align: center;">14</div><div style="text-align: center;">رڻَئُون روجھيُون آيون، وين اوسَر ڏينھن؛</div><div style="text-align: center;">مندين اُٺن مينھن، ڪيئون رُخ ريجان تي.</div><div style="text-align: center;">15</div><div style="text-align: center;">رڻئُون آيون روجھون، جو سنڀاليائون ديسُ؛</div><div style="text-align: center;">مُندين اُٺَن مينھڙا، وسري وين پرديسُ؛</div><div style="text-align: center;">جي ھيون اُٺيٖ ريءَ اُديسُ، سيٖ پُڻ سرھيون ساہَ ۾.</div><div style="text-align: center;">16</div><div style="text-align: center;">جي اوسَر ڏسِي روجھيون، رڻَ چـڙھي ويئيون؛</div><div style="text-align: center;">تن کي وڃي اُتھَين، پَلڪان ڪي پيئون؛</div><div style="text-align: center;">پوءِ مُندين اُٺن مينھڙا، سَبزيون سڀ ريئيون؛</div><div style="text-align: center;">ڍوَ واري ڍيئيون، ڍليون گـاھَ گُـلن تي.</div><div style="text-align: center;">17</div><div style="text-align: center;">رڻِ چـڙھي روجھان، ويون وري ڪَٺُ ڪري؛</div><div style="text-align: center;">سَبز سِيڻيون آئون ساوڙيون، سَڀڪا چاڪُ چَري؛</div><div style="text-align: center;">پُري آئيون پِيئي تي، پَھاڙؤن پَري؛</div><div style="text-align: center;">ويَن ڏولائي ڏينھڙا، سَڀڪا ڀَلُ ڀَري؛</div><div style="text-align: center;">�سچو� مون نه سَري، ريءَ ميلائيٖ سَڄَڻين.</div><div style="text-align: center;">18</div><div style="text-align: center;">جي رڻ چَـڙھيون روجھَڙيون، ڪيون ڏولاون ڏکِيون؛</div><div style="text-align: center;">جبلن سَندي جھولِئين، بِـرُ ھيون بُکيون؛</div><div style="text-align: center;">ٿيون ھاڻي سڀ سُکيون، جو مُندين اُٺَن مينھڙا.</div><div style="text-align: center;">19</div><div style="text-align: center;">ھِنيون لاھي ھَليون، روجھان رڻُ چتاءِ؛</div><div style="text-align: center;">موٽي مِھر موليٰ جي ٿين، جو اُٺن مينھن مَٿاءِ؛</div><div style="text-align: center;">ڏولائي جا ڏينھڙا، لاٿا پاڻَ خداءِ؛</div><div style="text-align: center;">وري پنھنجي ديس ڏي، وريون جاءِ بجاءِ؛</div><div style="text-align: center;">واري وسَ وساءِ، ڪا رازقَ روجھڙيَن تي.</div><div style="text-align: center;">20</div><div style="text-align: center;">روجھون وٺي واٽَ، ھليون تَرايَن تل تي؛</div><div style="text-align: center;">گولاڙن جي گَس تان، چَٽن مِٺي ماٽ؛</div><div style="text-align: center;">لاھي اُڃ اُساٽَ، راھِي ٿيون رڻَ راہَ ڏي.</div><div style="text-align: center;">21</div><div style="text-align: center;">روجھون ريجاڻن تي، لنگھي لَس ويون؛</div><div style="text-align: center;">بوندون جِـت بارانَ جون، پَھاڙين پيون؛</div><div style="text-align: center;">رڻَ ۾ سي رھيون، جن پنڌُ نه ڪيو پھاڙ جو.</div><div style="text-align: center;">22</div><div style="text-align: center;">راھي ٿيون رڻ راہ ڏي، لاھي اوسٽَ اڃ؛</div><div style="text-align: center;">پھاڙيءَ مان پُڃَ، روجھن ڪيا رڄَ تي.</div><div style="text-align: center;">23</div><div style="text-align: center;">راھِي ٿيون رڻ راہ ڏي، لاھي اُڃ اُساٽ؛</div><div style="text-align: center;">اَچي وُٺُن اوچتو، وڏَڦـڙو ۾ واٽَ؛</div><div style="text-align: center;">رعد جي رڙين تي، ٽَھي ڏنائون ٽاٽَ؛</div><div style="text-align: center;">پُڳيون منجھ پھاٽَ، لَٿَن سِڪَ �سچو� چَوي.</div><div style="text-align: center;">24</div><div style="text-align: center;">وٺِي وٽَ پَھاڙَ جي، ھليون منجھان ھيجَ؛</div><div style="text-align: center;">رِسي مَٿي ريجَ، پانڌوڙيَن پِيا ڪيا.</div><div style="text-align: center;">25</div><div style="text-align: center;">رڻَ چـڙھي روجھون ويون، ڏسي اوسَر ۽ اولا؛</div><div style="text-align: center;">اُٺا مينھن مِھر جا، مِھر ڪئي مَوليٰ؛</div><div style="text-align: center;">روجھيون ريجھيون، ڏسي ڪري ريجڪ رسيلا؛</div><div style="text-align: center;">واحد وسيلا، پٽَن تي پڌرا ڪيا.</div><div style="text-align: center;">26</div><div style="text-align: center;">روجھُن زارو زار، اُڀي رنو رڻَ ۾؛</div><div style="text-align: center;">رڙيون سُڻي رُليُن جون، سعيو ڪيو ستارَ؛</div><div style="text-align: center;">ساري ساز سُرودَ سان، سارنگ لَـڌين سارَ؛</div><div style="text-align: center;">روجھن ساڻ رھاڻ لئه، کِنوڻين ڪَئي کيڪارَ؛</div><div style="text-align: center;">ٽھي ھليون ٽيلن تي، سُڻي گوڙ گجڪارَ؛</div><div style="text-align: center;">وسي وسَ وڏي ڪَئي، وسڻ جي وسڪارَ؛</div><div style="text-align: center;">تانگھيون تارَئون تار ٿيون، ترايون تلھارَ؛</div><div style="text-align: center;">سَچي لَـڌڙي سارَ، سِگھي سڪَ وارئين.</div><div style="text-align: center;">27</div><div style="text-align: center;">ڦوڙائي جون ڦَٽيون، ڦوڳيون ٿيون ڦولھِين؛</div><div style="text-align: center;">اَبر سندي آسَري، ٽَڪَر ٿيون ٽولھين؛</div><div style="text-align: center;">ڳوليو ٿيون ڳولھين، ترايون تَر ڀَريون.</div><div style="text-align: center;">28</div><div style="text-align: center;">� مندائتا موٽيا �، روجُھون چَوَن روئِي؛</div><div style="text-align: center;">�قسمتَ قيدالماءِ� کي، ڪونَ جھَلي ڪوئِي؛</div><div style="text-align: center;">� سائين سِگھوئي، ڪَندو وسَ ولھِن تي!�</div><div style="text-align: center;">29</div><div style="text-align: center;">�مندائتا موٽيا،� روئِي چَون روجھون؛</div><div style="text-align: center;">�ڪميڻيون ڪوجھيون، قادرَ تنھنجيون آھيون!�.</div><div style="text-align: center;">30</div><div style="text-align: center;">پانڌوڙيون پھاڙَ جون، رڻين ڪوہ رھن؛</div><div style="text-align: center;">لوچي سي لَھَن، جن �سچو� ٻَڌو سندرو.</div><div style="text-align: center;">31</div><div style="text-align: center;">ماٿَر مٿاھان پنڌڙا، پانڌوڙيون پُرن؛</div><div style="text-align: center;">سانگن مٿي سَرڙا، چَريو سي چَرن؛</div><div style="text-align: center;">ورِي ٿيون ورن، �سچل� سي ساڻيھ تي.</div><div style="text-align: center;">32</div><div style="text-align: center;">ڇڏي رڻ راھِي ٿِي، روھَن مٿي روجھ؛</div><div style="text-align: center;">ٻيلي پَئي ٻوجھ، چَرڻ جِي تنھن چِت ۾.</div><div style="text-align: center;">33</div><div style="text-align: center;">روھَن اَندر روجھڙيُون، ڪيون ڏکيون ڏولاون؛</div><div style="text-align: center;">�سچل� سي ساون، سُکيون ڪيون سُکديسَ ۾.</div><div style="text-align: center;">34</div><div style="text-align: center;">پَلر پَھاڙين پَلٽيا، واحد ڪَين وسَ؛</div><div style="text-align: center;">لنگھي ويون لَسَ، روجھون راجاڻَن تي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">دوھا</div><div style="text-align: center;">شَي آھيان ڪاڪيون ڪھڙِي، جا سمجھي نه ڄاڻان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">بعضي ڀايان پُتلي، يا آھيان گُڏيءَ ڏور،</div><div style="text-align: center;">يا گوءِ آھيان ھٿ يارَ جي، يا وانگيءَ وانگر زور.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">يا تا محل آھيان، جنھن ۾ شھنشاھ،</div><div style="text-align: center;">ٻوليون ڪري ڪيتريون، ٿو درنئون داناھ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">يا تا گھوڙو آھيان، جو ھَلائي ھَسوار،</div><div style="text-align: center;">يا تا موج درياھَ جِي، جا ٻوڙي ٿي ٻاھار.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">يا مِھنديءَ گل تا آھيان، جنھن اندر لالائِي،</div><div style="text-align: center;">يا آھيان گل گلاب جو، جنھن سِر ۾ سرھائي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">يا تا چشمو آھيان، جو اَبر ڀَريو آب،</div><div style="text-align: center;">تنھن ۾ سايو سج جو، يا پاڇوئي مَھتابُ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">يا تا پاڇوئي حق جو، آءٌ اَصل کَون آھيان،</div><div style="text-align: center;">جنھن ۾ ڳالھ ناہِ تا، سو ڀي تا ناھيان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڳالھ �سَچوءَ� تا سَمجھِي، کَون ھاديءَ اِھائِي،</div><div style="text-align: center;">تا غير خدا جو ناھيين، آھين صاحب سدائي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ھدايت 1</div><div style="text-align: center;">رمزان سي ھاديءَ جون، ميان،جيڪي چيائون مون کي سي سَلَڻ ناھن،</div><div style="text-align: center;">ھوءِ ھوءِ - ڌريون آھن دل تي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڳالھيون ڪري ڳُجھ جون، ٿا صاحبَ سَمجھائِين،</div><div style="text-align: center;">� لااِلهٰ � کَون اڳنان ٿا ھادِي ھلائِين،</div><div style="text-align: center;">سَمجھڻ � سَمع بَصَر� جو ٿا فائِقَ فَرمائِين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">� خوديون خاص نه ڀائنجو ھِي نِت نِت نمازان،</div><div style="text-align: center;">ڄاڻو ڀَلي ڳالھڙِي ھِي سوز و گدازان،</div><div style="text-align: center;">اَٿَـو �اَناالحقَ� جا اِھي عِبرت آوازان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�ھَي ھَي ھِڪڙي ڏينھنڙي، ٿا ھادي اِئين چَون،</div><div style="text-align: center;">جَن نه سمجھِي ھِـت ڳالھڙِي، سي سُڀان گھڻو رون،</div><div style="text-align: center;">جَن سُڃاتو ھتھين، سي ھُـت ڀِي اِئين ھُـون.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�جيڪي ڀَليون ڳالھڙيون، اُنھن پُڄَڻ پَري آھ،</div><div style="text-align: center;">ڪوڙا قصا ڪُھ پئا يار- سُڃاڻ سَواءِ،</div><div style="text-align: center;">پُرجھَڻ آھي پاڻ کي، ٻي ڀَلي بات نه ڪاءِ.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ھاديءَ حـقيقت جي، يار، موٽِي ھيئن چيو:</div><div style="text-align: center;">� آقا آھي ھيءَ ادا آھي ڪونه ٻيو،</div><div style="text-align: center;">جي ئِي لنگھيا سَڀَ کَؤن، يارُ مقصد تن ٿيو،</div><div style="text-align: center;">سائين ساڳيو سو اَٿَو، جو وجودؤن ويو.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ھدايت 2</div><div style="text-align: center;">مرشِدَ ھادي رھنما، ٿا سَمجھائِن اِئين:</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�ھُو تُون ڄاڻج پاڻ کي، متان ھيءُ ٿئين،</div><div style="text-align: center;">�وحدت جي چوگان ۾، اِھا گوءِ نِئين،</div><div style="text-align: center;">��سچو� ساڻ يقين جي، ھِي حال ڏي ھِئين.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ھدايت 3</div><div style="text-align: center;">ھادي ويڙھي آيو، ھاڻي سائينءَ ھِيئن سمجايو،والِي ويڙھي آيو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�ڪڏھن ٿيو ڪونڪو، عاشقِن آرام، ميان،</div><div style="text-align: center;">راتو ڏينھان تن اُتي محبت جو ماتام، ميان،�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">خاڪَون ھَلج خاص ٿي ڪر پاڻِيءَ کَؤن پرواز، ميان،</div><div style="text-align: center;">چـڙيءَ چَنبو ماريُئي، ٿي شاھِين ۽ شھباز، ميان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�جيڪو اَصل آھي، ٿيو ھاڻي سو سلطان، ميان،</div><div style="text-align: center;">گھوڙي چڙھندِڙ گم ٿيو، پيو گھوڙو ۾ جولان، ميان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">� گرد ڳجھو ڪيو طالبو، اھو گھوڙي جو ھسوار، ميان،</div><div style="text-align: center;">گھوڙي وارو گم ٿيو، اُڀريو گرد غبار، ميان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">آيو بحر جوش ۾، تڏھن موج پَئي ٻاھار، ميان،</div><div style="text-align: center;">ھَي ھَي آيو نانءُ ۾، ٿيو ساوڻ جو سينگار، ميان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�لُـڙَ منجھَون ٿيو اَڇو ڪارو، اَصل سو درياہ، ميان،</div><div style="text-align: center;">بيحد رنگ گھڻا ٿيا ٻاھر، ھرڪو ٿيو گمراہ، ميان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�سانوڻ لٿو، ھڪ ٿِي تڏھن پاڻي موٽيو پوءِ، ميان،</div><div style="text-align: center;">ڪارو اڇو لُـڙ ٿيو، اھو سارو سمونڊوءِ ، ميان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�نانءَ لَھِي ويا ٻاھريان، اھو باقي رھيو نام، ميان،</div><div style="text-align: center;">ڪوران، ڪَسيان، واھڙان، ھت ڪلي ٿيا گمنام، ميان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�ھِت سَڀيئِي درياھ ٿيو، ٻيو ڪوڙا لٿا نانءَ ، ميان،</div><div style="text-align: center;">اول آخر ھڪ ٿيو، ويا وچائون گنان ، ميان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�اصل جيڪي ھوس آءٌ آھيان ھِت ڀي سو، ميان،</div><div style="text-align: center;">آخر ٿيندس وڃي اُھوئي، ھڏ آھِيان ڪونه ٻيو، ميان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�اکيون اکڙين ۾ رکي، تون پنھنجو پاڻ سُڃاڻ، ميان،</div><div style="text-align: center;">پوي نظر جت تانھنجي، تت پنھنجو چشم چال، ميان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�اکيون اکڙين ۾ رکين، تا ھِت ھُت �تون� ھين آءٌ، ميان،</div><div style="text-align: center;">جي خبر اکين جي لَھيين ، تا تون نرالو نانءُ ، ميان.�</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اکين مون معلوم ٿئي، اِھو صورت جو سينگار، ميان،</div><div style="text-align: center;">�سچو� سارو سچ ٿيو، ٻيو ناھي تفاوت وار، ميان.</div>http://imbhurgri.blogspot.com/2013/12/blog-post_27.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-3226788605823594000Thu, 26 Dec 2013 20:54:00 +00002014-02-07T08:38:56.986-08:00سچ جا رسالا<div style="text-align: center;">داستان ستون</div><div style="text-align: center;">1</div><div style="text-align: center;">چڙهيو سَر ڇانڀين، لَنوين جي لاتيون ڪري؛</div><div style="text-align: center;">ته �سنيها سانڀين، جي ٿا مُڪَئي سَڄڻان.�</div><div style="text-align: center;">2</div><div style="text-align: center;">ٽڪيو تي ٽارِيءَ، لَنوين جي لاتيون ڪري؛</div><div style="text-align: center;">ڏئي سان زاريءَ، اُڀي سنيها سَڄڻان.</div><div style="text-align: center;">3</div><div style="text-align: center;">پارانڀا پويون، وجھي ڳوري ڳچيءَ ڪانگ جي؛</div><div style="text-align: center;">ڪڍي آبُ اکين مان، نيهين نِچويون؛</div><div style="text-align: center;">لڙڪن سان لويون، ٿي هئين لائيس هٿڙا.</div><div style="text-align: center;">4</div><div style="text-align: center;">چڙهيو ڏار ڏئي، سنيها جي سڄڻان؛</div><div style="text-align: center;">ٿو ڄَڻ روح رڳُن مَون، نياپن ساڻ نِئي؛</div><div style="text-align: center;">جثو جاءِ ٿئي، سڻين پارانڀا پِرينءَ جا.</div><div style="text-align: center;">5</div><div style="text-align: center;">اَڄ ڪانگل آيو، ماٺ ڪندي مونجھ مَون؛</div><div style="text-align: center;">سو تا منهنجي ساهَ کي، سرتيون سيبايو؛</div><div style="text-align: center;">هيڏي هَلايو، اڄُ محبوبن مِهر سان.</div><div style="text-align: center;">6</div><div style="text-align: center;">اَڄ ڪانگا چئه ڪِيئن، سَرها ڏٺئِي سُپرين؟</div><div style="text-align: center;">حالَ اسان هِت هِهڙا، ڪي هُت ڀي هُئا هِئين!</div><div style="text-align: center;">جھامَ ڏئٖي جھُڙ جِئين، تِيئن ٿِي اوتَ اکين جِي.</div><div style="text-align: center;">7</div><div style="text-align: center;">ڏاها ٿيءُ نه ڏورِ، ويههُ مون کي ٿي ويجھڙو؛</div><div style="text-align: center;">ڪر ڪالهوڪِي ڳالهڙِي، جان هُئين رات حضور؛</div><div style="text-align: center;">دوستَ اڳين دستور، ڪِي تعِظيمان توکي ڏنيون؟</div><div style="text-align: center;">8</div><div style="text-align: center;">زاغ زبانون ڪڍي، اِهائِي وائِي؛</div><div style="text-align: center;">�پِريان سندي پار جِي، آهه تو کي واڌائي؛</div><div style="text-align: center;">�پڇي حقيقت حالَ جِي، هُت ساجن سَڀائِي؛</div><div style="text-align: center;">�ته ڪِي عاشق خوش اسان جو، ڪَل ڏئين ڪائِي!�</div><div style="text-align: center;">مون سان بيحد ڀلائِي، ڪَئي پرينءَ پارؤن تانهنجي.</div><div style="text-align: center;">9</div><div style="text-align: center;">الله لڳ اُڏام، تون موٽي محبوبن ڏي؛</div><div style="text-align: center;">وڃِي ڏيج پِرينءَ کي، اِهو پاڄِيءَ جو پيغام؛</div><div style="text-align: center;">ڪري قدمن تي پَئي، سَوَ لَک ڏيج سلامَ؛</div><div style="text-align: center;">آهي اوهان ريءَ سپرين، هِت مِڙيوئِي ماتام؛</div><div style="text-align: center;">�اچڻ جو اَنجام، ڪَر سِگھو طرف �سچوءَ� جي.�</div><div style="text-align: center;">10</div><div style="text-align: center;">نا ته مرِي ويندو هيءُ، الله لڳ اَچيج تون؛</div><div style="text-align: center;">تو توَن آهي هن جو، جانِي، صدقي جيءَ؛</div><div style="text-align: center;">لاههِ فراق فقير کَون، والِي ويجھو ٿيءُ؛</div><div style="text-align: center;">تون پڻ ان جو ٿيءُ، جو نوڪر تنهنجي نانوَ جو.</div><div style="text-align: center;">11</div><div style="text-align: center;">سَڀئِي ڏيج ساري، سنيها کي سَڄَڻان؛</div><div style="text-align: center;">�اوهان ٻاجھون سُپرين، هُت گوندرَ گذاري؛</div><div style="text-align: center;">�گھَڙِي نا گھاري، ميان محبوبن ري.�</div><div style="text-align: center;">12</div><div style="text-align: center;">پَکِي سوئي پَرَ، اَڄ اُڏاڻو اوڏهين؛</div><div style="text-align: center;">رسيو وڃي اُتهين، سو پانڌي منجھ پَهَر؛</div><div style="text-align: center;">آڏو عجيبن جي، ڪيائين سڀ خَبَر؛</div><div style="text-align: center;">�هُت عاشِقَ کي اَوهان بنا، هِنيڙي منجھ حَشَر؛</div><div style="text-align: center;">�ٿو اوتي اکڙين مَون، باراني بَحَر؛</div><div style="text-align: center;">�هاڻي ڏيو دلاسو دلبر، متان عاشق اُت مَري وڃي.�</div><div style="text-align: center;">13</div><div style="text-align: center;">ڏار چڙهيو ڏاهو، ٿو ڏئيم دلاسان دل کي؛</div><div style="text-align: center;">ته �صبح سانباهو، هو اَچڻ جو عجيبَ کي.�</div><div style="text-align: center;">14</div><div style="text-align: center;">پکيڙا پُويانءِ، لَڙهان موتين سَنديُون؛</div><div style="text-align: center;">آءُ اُڏامِي اوڏڙو، تا جھوليءَ ۾ جھوليانءِ؛</div><div style="text-align: center;">سَڀَئي کنڀ کٿوريءَ ۾، لاکيڻان لويانءِ؛</div><div style="text-align: center;">پوءِ سارو سَمهويانءِ، هِڪ هِڪ ڪري هَٿَن سان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 1</div><div style="text-align: center;">آيا ڏٺوَ، آيا ڏٺوَ، چئه ڪي پانڌِي آيا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پرينءَ کي هِن پارَ ڏي، سَلِ ڪي ساٿِي، سَعيا!</div><div style="text-align: center;">طرف اسان جي ڪَههُ ڙي ڪانگلَ، ها روح سندن جا رايا!</div><div style="text-align: center;">وري سگھو ميان ونءُ اوڏاهين، جو سُورن اَسين ستايا.</div><div style="text-align: center;">�سچو� ساري مِيان گھڻو سنڀارَ، سَڄَڻ ڀِي ڪي ئي سِڪايا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 2</div><div style="text-align: center;">چَشمن يارَ جي مون تي، چئه جا چوٽَ چلائِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">درد مندن جِي دل اَچانڪ، آڻي عشق آڙائِي.</div><div style="text-align: center;">اَسان نماڻن تي روز ازل کَون، چَؤ، تَنهن جي حُسن هلائِي.</div><div style="text-align: center;">ٻنِهي اکڙين سيف ستم جِي. چَو جا آڻي چمڪائِي.</div><div style="text-align: center;">بَڙڇِي بِرهَ جِي سِيني اَندر، �سچو� هِن خيالُ کُپائِي؛</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 3</div><div style="text-align: center;">منهنجي زاري زاري، سُهڻا سائين تو سان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">معلوم تو کي ڳالهه اسان جي</div><div style="text-align: center;">يارَ سڄَڻ سا ساري ساري.</div><div style="text-align: center;">هِيءَ تا هيڻِي واءُ وهيڻِي،</div><div style="text-align: center;">بِره اوهان جو باري باري.</div><div style="text-align: center;">دوستَ هِئين ۾ يار سمائين،</div><div style="text-align: center;">گھوٽَ نه وجھج گھارِي گھاري.</div><div style="text-align: center;">اَصلَ لاڪون آهي اوهان سان،</div><div style="text-align: center;">يار اسان جِي ياري ياري.</div><div style="text-align: center;">طرفون تنهنجي يارَ �سچوءَ� کي،</div><div style="text-align: center;">آهه ڳچيءَ ۾ ڳاري ڳاري.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 4</div><div style="text-align: center;">يارَ تو سان، ڪي تا ڏينهڙا لَنگھايَم!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">راتيان ڏينهان سِر تي ڪيئي، ڏکَ جا مينهڙا وسايَم.</div><div style="text-align: center;">پُڄاڻا اوهان جي ڏاها، ڏاڍا سي پور پِرايَم.</div><div style="text-align: center;">سِڪ تنهنجي سُپرين، سارا ئِي سورَ سَلايَم.</div><div style="text-align: center;">پِرين تنهنجي پارَ جا، ڏيهاڙي سي پنڌڙا پُڇايَم.</div><div style="text-align: center;">�سڇو� سي ئي آيا جَن لئه، فالان ٿي روز وجھايَم.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 5</div><div style="text-align: center;">ساٿِي منهنجي يارَ کي،</div><div style="text-align: center;">ساري ڏيج سلام!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پِرت منهنجي روز اَزل کان، تو سان مُحب مُدام.</div><div style="text-align: center;">چئِي مَڪا هُئوَ يارَ سَڄڻ، ميان، اَچڻ جا اَنجامَ.</div><div style="text-align: center;">اَوهان جي نِي يارَ اَچڻ جا، هُلَ پَون هَنگامَ.</div><div style="text-align: center;">�سچوءَ� جيها ڪيترا، تنهنجي در غُلامَ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 6</div><div style="text-align: center;">تو سان يارَ سڄڻَ، منهنجي پِرت اَصل کَون پيئي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اَصل اسان جو عشق توئي سان،</div><div style="text-align: center;">ڪوڙيين آهن ڳالهيون ڪيئِي.</div><div style="text-align: center;">ڪڏهن مُڪو- ڪونه اسان ڏي،</div><div style="text-align: center;">ڏکين نياپو ڏيئي.</div><div style="text-align: center;">اَسين توئِي سان هِڪ ٿينداسين،</div><div style="text-align: center;">وچون وائِي هِجر جِي ويئي.</div><div style="text-align: center;">سي ئِي سانڀِج ڳالهيون اَسان جون،</div><div style="text-align: center;">جانِي ڪيڙم تو سان جي ئِي.</div><div style="text-align: center;">جي ئِي ڪَيا هَم قولَ توئِي سان،</div><div style="text-align: center;">�سچو� پاڙيندس سي ئِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 7</div><div style="text-align: center;">ويهي هِت ڪِيئن وسارين؟</div><div style="text-align: center;">پِرين تو کي پاڻَ پُڇَڻ ٿا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�جيهو تيهو آهه اسان جو�، چئه جو دوستَ چون ٿا.</div><div style="text-align: center;">ڪڏهن ماندو متان ٿئين تون، تنهنجي اڱَڻ اَچَن ٿا.</div><div style="text-align: center;">جڏهين ٿين ٿيون هُت پچاران، تڏهن هِت پورَ پَون ٿا.</div><div style="text-align: center;">پِرين تو کَون پَري نه آهن، ويڙهي ڄَڻُ ته وسَن ٿا.</div><div style="text-align: center;">ماندو مَتان ٿين، خوش ٿِي �سچو�، هو اَڄُ گوش گذارن ٿا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 8</div><div style="text-align: center;">مانَ پِريَن کي پوي، ڪنِ فرياد اَسان جِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">عشقَ جو ماريون سُڻو سَڀيئِي،</div><div style="text-align: center;">اديون ڙِي ناهِيو اوي.</div><div style="text-align: center;">هن نماڻِيءُ جو يارَ سَڄڻَ کي،</div><div style="text-align: center;">حالُ وڃي ڪو چوَي.</div><div style="text-align: center;">هِيءَ تا تَنِ رِيءَ راتو ڏينهان،</div><div style="text-align: center;">راند روئڻ جي روي.</div><div style="text-align: center;">در دوسَن جي ڪيئي آهن،</div><div style="text-align: center;">سچوءَ� جيها سَوي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 9</div><div style="text-align: center;">ساٿِي تون يارَ مُنهنجي کي،</div><div style="text-align: center;">نيئِي پَهچاءِ سَنيهو هي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ته �قيد الماء� جي قسمت، وڌِي، دوري تو کَون مون کي.</div><div style="text-align: center;">�سي پاڙج واعدا پنهنجا، ڪيا هُيئي يارَ جانِي جي.</div><div style="text-align: center;">�ڪتابَن ۾ وڌم مُنهن ٿي، ته ٿي خورسَندگي حاصل،</div><div style="text-align: center;">�لڳي دل اوچتِي تو سان، وساري بِره بي تي ثي.</div><div style="text-align: center;">�مون کي تو تا فراقِي ڪيو، اِها فرياد ڪنهن کي ڏيان؟</div><div style="text-align: center;">�هو جي ڳالهيون ڪِيُئي سانولَ، �سچوءَ� کي ياد آهن سي.</div>http://imbhurgri.blogspot.com/2013/12/blog-post_26.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-5763598546446344766Thu, 26 Dec 2013 20:47:00 +00002014-02-07T08:38:57.033-08:00سچ جا رسالا<div style="text-align: center;">داستان ستون</div><div style="text-align: center;">1</div><div style="text-align: center;">چڙهيو سَر ڇانڀين، لَنوين جي لاتيون ڪري؛</div><div style="text-align: center;">ته �سنيها سانڀين، جي ٿا مُڪَئي سَڄڻان.�</div><div style="text-align: center;">2</div><div style="text-align: center;">ٽڪيو تي ٽارِيءَ، لَنوين جي لاتيون ڪري؛</div><div style="text-align: center;">ڏئي سان زاريءَ، اُڀي سنيها سَڄڻان.</div><div style="text-align: center;"><a name='more'></a>3</div><div style="text-align: center;">پارانڀا پويون، وجھي ڳوري ڳچيءَ ڪانگ جي؛</div><div style="text-align: center;">ڪڍي آبُ اکين مان، نيهين نِچويون؛</div><div style="text-align: center;">لڙڪن سان لويون، ٿي هئين لائيس هٿڙا.</div><div style="text-align: center;">4</div><div style="text-align: center;">چڙهيو ڏار ڏئي، سنيها جي سڄڻان؛</div><div style="text-align: center;">ٿو ڄَڻ روح رڳُن مَون، نياپن ساڻ نِئي؛</div><div style="text-align: center;">جثو جاءِ ٿئي، سڻين پارانڀا پِرينءَ جا.</div><div style="text-align: center;">5</div><div style="text-align: center;">اَڄ ڪانگل آيو، ماٺ ڪندي مونجھ مَون؛</div><div style="text-align: center;">سو تا منهنجي ساهَ کي، سرتيون سيبايو؛</div><div style="text-align: center;">هيڏي هَلايو، اڄُ محبوبن مِهر سان.</div><div style="text-align: center;">6</div><div style="text-align: center;">اَڄ ڪانگا چئه ڪِيئن، سَرها ڏٺئِي سُپرين؟</div><div style="text-align: center;">حالَ اسان هِت هِهڙا، ڪي هُت ڀي هُئا هِئين!</div><div style="text-align: center;">جھامَ ڏئٖي جھُڙ جِئين، تِيئن ٿِي اوتَ اکين جِي.</div><div style="text-align: center;">7</div><div style="text-align: center;">ڏاها ٿيءُ نه ڏورِ، ويههُ مون کي ٿي ويجھڙو؛</div><div style="text-align: center;">ڪر ڪالهوڪِي ڳالهڙِي، جان هُئين رات حضور؛</div><div style="text-align: center;">دوستَ اڳين دستور، ڪِي تعِظيمان توکي ڏنيون؟</div><div style="text-align: center;">8</div><div style="text-align: center;">زاغ زبانون ڪڍي، اِهائِي وائِي؛</div><div style="text-align: center;">�پِريان سندي پار جِي، آهه تو کي واڌائي؛</div><div style="text-align: center;">�پڇي حقيقت حالَ جِي، هُت ساجن سَڀائِي؛</div><div style="text-align: center;">�ته ڪِي عاشق خوش اسان جو، ڪَل ڏئين ڪائِي!�</div><div style="text-align: center;">مون سان بيحد ڀلائِي، ڪَئي پرينءَ پارؤن تانهنجي.</div><div style="text-align: center;">9</div><div style="text-align: center;">الله لڳ اُڏام، تون موٽي محبوبن ڏي؛</div><div style="text-align: center;">وڃِي ڏيج پِرينءَ کي، اِهو پاڄِيءَ جو پيغام؛</div><div style="text-align: center;">ڪري قدمن تي پَئي، سَوَ لَک ڏيج سلامَ؛</div><div style="text-align: center;">آهي اوهان ريءَ سپرين، هِت مِڙيوئِي ماتام؛</div><div style="text-align: center;">�اچڻ جو اَنجام، ڪَر سِگھو طرف �سچوءَ� جي.�</div><div style="text-align: center;">10</div><div style="text-align: center;">نا ته مرِي ويندو هيءُ، الله لڳ اَچيج تون؛</div><div style="text-align: center;">تو توَن آهي هن جو، جانِي، صدقي جيءَ؛</div><div style="text-align: center;">لاههِ فراق فقير کَون، والِي ويجھو ٿيءُ؛</div><div style="text-align: center;">تون پڻ ان جو ٿيءُ، جو نوڪر تنهنجي نانوَ جو.</div><div style="text-align: center;">11</div><div style="text-align: center;">سَڀئِي ڏيج ساري، سنيها کي سَڄَڻان؛</div><div style="text-align: center;">�اوهان ٻاجھون سُپرين، هُت گوندرَ گذاري؛</div><div style="text-align: center;">�گھَڙِي نا گھاري، ميان محبوبن ري.�</div><div style="text-align: center;">12</div><div style="text-align: center;">پَکِي سوئي پَرَ، اَڄ اُڏاڻو اوڏهين؛</div><div style="text-align: center;">رسيو وڃي اُتهين، سو پانڌي منجھ پَهَر؛</div><div style="text-align: center;">آڏو عجيبن جي، ڪيائين سڀ خَبَر؛</div><div style="text-align: center;">�هُت عاشِقَ کي اَوهان بنا، هِنيڙي منجھ حَشَر؛</div><div style="text-align: center;">�ٿو اوتي اکڙين مَون، باراني بَحَر؛</div><div style="text-align: center;">�هاڻي ڏيو دلاسو دلبر، متان عاشق اُت مَري وڃي.�</div><div style="text-align: center;">13</div><div style="text-align: center;">ڏار چڙهيو ڏاهو، ٿو ڏئيم دلاسان دل کي؛</div><div style="text-align: center;">ته �صبح سانباهو، هو اَچڻ جو عجيبَ کي.�</div><div style="text-align: center;">14</div><div style="text-align: center;">پکيڙا پُويانءِ، لَڙهان موتين سَنديُون؛</div><div style="text-align: center;">آءُ اُڏامِي اوڏڙو، تا جھوليءَ ۾ جھوليانءِ؛</div><div style="text-align: center;">سَڀَئي کنڀ کٿوريءَ ۾، لاکيڻان لويانءِ؛</div><div style="text-align: center;">پوءِ سارو سَمهويانءِ، هِڪ هِڪ ڪري هَٿَن سان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 1</div><div style="text-align: center;">آيا ڏٺوَ، آيا ڏٺوَ، چئه ڪي پانڌِي آيا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پرينءَ کي هِن پارَ ڏي، سَلِ ڪي ساٿِي، سَعيا!</div><div style="text-align: center;">طرف اسان جي ڪَههُ ڙي ڪانگلَ، ها روح سندن جا رايا!</div><div style="text-align: center;">وري سگھو ميان ونءُ اوڏاهين، جو سُورن اَسين ستايا.</div><div style="text-align: center;">�سچو� ساري مِيان گھڻو سنڀارَ، سَڄَڻ ڀِي ڪي ئي سِڪايا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 2</div><div style="text-align: center;">چَشمن يارَ جي مون تي، چئه جا چوٽَ چلائِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">درد مندن جِي دل اَچانڪ، آڻي عشق آڙائِي.</div><div style="text-align: center;">اَسان نماڻن تي روز ازل کَون، چَؤ، تَنهن جي حُسن هلائِي.</div><div style="text-align: center;">ٻنِهي اکڙين سيف ستم جِي. چَو جا آڻي چمڪائِي.</div><div style="text-align: center;">بَڙڇِي بِرهَ جِي سِيني اَندر، �سچو� هِن خيالُ کُپائِي؛</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 3</div><div style="text-align: center;">منهنجي زاري زاري، سُهڻا سائين تو سان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">معلوم تو کي ڳالهه اسان جي</div><div style="text-align: center;">يارَ سڄَڻ سا ساري ساري.</div><div style="text-align: center;">هِيءَ تا هيڻِي واءُ وهيڻِي،</div><div style="text-align: center;">بِره اوهان جو باري باري.</div><div style="text-align: center;">دوستَ هِئين ۾ يار سمائين،</div><div style="text-align: center;">گھوٽَ نه وجھج گھارِي گھاري.</div><div style="text-align: center;">اَصلَ لاڪون آهي اوهان سان،</div><div style="text-align: center;">يار اسان جِي ياري ياري.</div><div style="text-align: center;">طرفون تنهنجي يارَ �سچوءَ� کي،</div><div style="text-align: center;">آهه ڳچيءَ ۾ ڳاري ڳاري.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 4</div><div style="text-align: center;">يارَ تو سان، ڪي تا ڏينهڙا لَنگھايَم!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">راتيان ڏينهان سِر تي ڪيئي، ڏکَ جا مينهڙا وسايَم.</div><div style="text-align: center;">پُڄاڻا اوهان جي ڏاها، ڏاڍا سي پور پِرايَم.</div><div style="text-align: center;">سِڪ تنهنجي سُپرين، سارا ئِي سورَ سَلايَم.</div><div style="text-align: center;">پِرين تنهنجي پارَ جا، ڏيهاڙي سي پنڌڙا پُڇايَم.</div><div style="text-align: center;">�سڇو� سي ئي آيا جَن لئه، فالان ٿي روز وجھايَم.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 5</div><div style="text-align: center;">ساٿِي منهنجي يارَ کي،</div><div style="text-align: center;">ساري ڏيج سلام!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پِرت منهنجي روز اَزل کان، تو سان مُحب مُدام.</div><div style="text-align: center;">چئِي مَڪا هُئوَ يارَ سَڄڻ، ميان، اَچڻ جا اَنجامَ.</div><div style="text-align: center;">اَوهان جي نِي يارَ اَچڻ جا، هُلَ پَون هَنگامَ.</div><div style="text-align: center;">�سچوءَ� جيها ڪيترا، تنهنجي در غُلامَ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 6</div><div style="text-align: center;">تو سان يارَ سڄڻَ، منهنجي پِرت اَصل کَون پيئي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اَصل اسان جو عشق توئي سان،</div><div style="text-align: center;">ڪوڙيين آهن ڳالهيون ڪيئِي.</div><div style="text-align: center;">ڪڏهن مُڪو- ڪونه اسان ڏي،</div><div style="text-align: center;">ڏکين نياپو ڏيئي.</div><div style="text-align: center;">اَسين توئِي سان هِڪ ٿينداسين،</div><div style="text-align: center;">وچون وائِي هِجر جِي ويئي.</div><div style="text-align: center;">سي ئِي سانڀِج ڳالهيون اَسان جون،</div><div style="text-align: center;">جانِي ڪيڙم تو سان جي ئِي.</div><div style="text-align: center;">جي ئِي ڪَيا هَم قولَ توئِي سان،</div><div style="text-align: center;">�سچو� پاڙيندس سي ئِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 7</div><div style="text-align: center;">ويهي هِت ڪِيئن وسارين؟</div><div style="text-align: center;">پِرين تو کي پاڻَ پُڇَڻ ٿا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">�جيهو تيهو آهه اسان جو�، چئه جو دوستَ چون ٿا.</div><div style="text-align: center;">ڪڏهن ماندو متان ٿئين تون، تنهنجي اڱَڻ اَچَن ٿا.</div><div style="text-align: center;">جڏهين ٿين ٿيون هُت پچاران، تڏهن هِت پورَ پَون ٿا.</div><div style="text-align: center;">پِرين تو کَون پَري نه آهن، ويڙهي ڄَڻُ ته وسَن ٿا.</div><div style="text-align: center;">ماندو مَتان ٿين، خوش ٿِي �سچو�، هو اَڄُ گوش گذارن ٿا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 8</div><div style="text-align: center;">مانَ پِريَن کي پوي، ڪنِ فرياد اَسان جِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">عشقَ جو ماريون سُڻو سَڀيئِي،</div><div style="text-align: center;">اديون ڙِي ناهِيو اوي.</div><div style="text-align: center;">هن نماڻِيءُ جو يارَ سَڄڻَ کي،</div><div style="text-align: center;">حالُ وڃي ڪو چوَي.</div><div style="text-align: center;">هِيءَ تا تَنِ رِيءَ راتو ڏينهان،</div><div style="text-align: center;">راند روئڻ جي روي.</div><div style="text-align: center;">در دوسَن جي ڪيئي آهن،</div><div style="text-align: center;">سچوءَ� جيها سَوي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 9</div><div style="text-align: center;">ساٿِي تون يارَ مُنهنجي کي،</div><div style="text-align: center;">نيئِي پَهچاءِ سَنيهو هي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ته �قيد الماء� جي قسمت، وڌِي، دوري تو کَون مون کي.</div><div style="text-align: center;">�سي پاڙج واعدا پنهنجا، ڪيا هُيئي يارَ جانِي جي.</div><div style="text-align: center;">�ڪتابَن ۾ وڌم مُنهن ٿي، ته ٿي خورسَندگي حاصل،</div><div style="text-align: center;">�لڳي دل اوچتِي تو سان، وساري بِره بي تي ثي.</div><div style="text-align: center;">�مون کي تو تا فراقِي ڪيو، اِها فرياد ڪنهن کي ڏيان؟</div><div style="text-align: center;">�هو جي ڳالهيون ڪِيُئي سانولَ، �سچوءَ� کي ياد آهن سي.</div>http://imbhurgri.blogspot.com/2013/12/blog-post_4919.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-3957357950461841940Thu, 26 Dec 2013 20:46:00 +00002014-02-07T08:38:57.083-08:00سچ جا رسالا<div style="text-align: center;">داستان ڇهون</div><div style="text-align: center;">1</div><div style="text-align: center;">آءُ ڪانگا ڪارون، تو سان ڪيان ڪيتريون؛</div><div style="text-align: center;">جو پَهچائين پيغامَ ٿو، پريان جي پارون؛</div><div style="text-align: center;">کي �سچوءَ� سَنڀارون، ٿو ڏاها ڏهاڙي ڏئين.</div><div style="text-align: center;">2</div><div style="text-align: center;">ڪارون ڪِيئن نه ڪريانس، جو ٿو ڏئي سَنيها سَڄڻان؛</div><div style="text-align: center;">پُئي پَرَ پَکيءَ جا، ساڻ جواهِرَ جَڙيانس؛</div><div style="text-align: center;">موتين ۽ لَعلن سان، ڀينَر کنڀ ڀريانس؛</div><div style="text-align: center;">پيرين دست ڌريانس، جو آه نياپا ڏيندڙ نِيهَن جا.</div><div style="text-align: center;"><a name='more'></a>3</div><div style="text-align: center;">پَکِي سو ئي پَرَ، ٿو اُڏري پار پِرينءَ جي؛</div><div style="text-align: center;">خوشيءَ جِي به خَبَر، مانَ وٺِي اچي ڪا اُوڏهون.</div><div style="text-align: center;">4</div><div style="text-align: center;">چڙهيو لامَ لَنئي، اَڄ ٿو ڪانگل قريبَ جو؛</div><div style="text-align: center;">سنِيها سَڄڻان، سي چهنب ساڻ چَئي؛</div><div style="text-align: center;">پورن منجھ پَئي، ٿو ساهُ منهنجو سَرتيون.</div><div style="text-align: center;">5</div><div style="text-align: center;">چڙهيو لنئي لاَم، ٿو ٻوليون ٻاجھاريون ڪري؛</div><div style="text-align: center;">ڏئي سَنيها سَڄَڻان، ٽُريو مَٽي ٽامَ؛</div><div style="text-align: center;">ماريون ماري مامَ، جا ٿو ڏئي لِڪائي لوڪَ کَون.</div><div style="text-align: center;">6</div><div style="text-align: center;">پِريان جا پيغامَ، ٿو ڏئي مِڙيئي مامَ ۾؛</div><div style="text-align: center;">سَوين مُنجَن سَلامَ، جو ڏاهو ڏاهَپَ سان ڏئي.</div><div style="text-align: center;">7</div><div style="text-align: center;">ڇِپيو رهي ڇانڀين، ٿو ڏئي سنيها سَڄَڻان؛</div><div style="text-align: center;">آيل اولانڀين، ٿو ڳالهائي ڳُجھ ۾.</div><div style="text-align: center;">8</div><div style="text-align: center;">سِگھو اُڏامِي آءُ، تون پَکيڙا پِريَن جا؛</div><div style="text-align: center;">سڀ کنڀ ڪريان تانهنجا، ساڻ جواهر جَڙاءُ؛</div><div style="text-align: center;">عِطر کٿوري اوتيان، ٻيا ماڻِڪ تو مَٿاءُ؛</div><div style="text-align: center;">ساري سنيهاءُ، ڪي آڻي ڏيج عجيبَ جا.</div><div style="text-align: center;">9</div><div style="text-align: center;">ماريون مامَ منجھي ڪِي ٿو ٽرُيو ٽاريءَ تي چَوي؛</div><div style="text-align: center;">سَڄڻ ڏانهَن سنجھٖي، ڏاهو ڏکجِي آئيو.</div><div style="text-align: center;">10</div><div style="text-align: center;">آڻي ڪانگ ڏنوس، ڪو عريضو عجيب جو؛</div><div style="text-align: center;">ڀينَر سَڀ ڀنوس، ڳاريندي ڳوڙهن سان.</div><div style="text-align: center;">11</div><div style="text-align: center;">مون ڏي ڪالهه مُڪو، دلبَرَ دلاسَن جو؛</div><div style="text-align: center;">سندو رازَ رقعو، سو پڻ واچيو وهسان.</div><div style="text-align: center;">12</div><div style="text-align: center;">واچيندي وياس، هاريون پنهنجي حالَ کَون؛</div><div style="text-align: center;">نامي تنهن نِياس، پاڻ لکيو جو سَڄڻين.</div><div style="text-align: center;">13</div><div style="text-align: center;">ڪانگا ڪتابَتَ، ساري سارج ساهَ سان؛</div><div style="text-align: center;">اِها اَمانَتَ، ٻئي ڪنهن عامَ نه آڇئين.</div><div style="text-align: center;">14</div><div style="text-align: center;">کٿرريءَ ۾ کَنڀَ، لويان لاکيڻي سَڀَئِي؛</div><div style="text-align: center;">جو ڳالهيون ٻُڌي تانهِجيون، ڇَپَرؤن وهن ڇَنڀَ؛</div><div style="text-align: center;">تا پُڻ اُتي ٿَنڀَ، ويهو ٿو وايو ڪري.</div><div style="text-align: center;">15</div><div style="text-align: center;">اَڄ نه انهيءَ ڏارَ، لامين لَنوين ڪانگڙو؛</div><div style="text-align: center;">جيڪس پِريان پارَ، ڏسندي سو ڏکَ ڀَريو.</div><div style="text-align: center;">16</div><div style="text-align: center;">زاغَ نه ٿيءُ زبون، ونءُ اُڏامِي اوڏهين؛</div><div style="text-align: center;">نه ته خاصو مُنهجو خون، پوندو ڳچِيءَ تانهنجي.</div><div style="text-align: center;">17</div><div style="text-align: center;">ڪاغذ قريبَن جو، اڄ مون کي آئيو؛</div><div style="text-align: center;">ساجن ڪيو سعيو، اَچڻ جو هن پارَ ڏي.</div><div style="text-align: center;">18</div><div style="text-align: center;">لِڪو ۾ لامين، ٿو لاکِيڻو لاتيون ڪَري؛</div><div style="text-align: center;">ٽهڪندو ٽامين، ڏئٖي سنيهو سَڄَڻان.</div><div style="text-align: center;">19</div><div style="text-align: center;">چڙهيو مَٿي ڇانڀَ، ايئن چوي ٿو جيڏيون؛</div><div style="text-align: center;">�ڪج سِيني ۾ سانڀَ، ساري سَنيهن جِي.�</div><div style="text-align: center;">20</div><div style="text-align: center;">ساري ڳالهه سَچِي، ڪانگي ڪئي قريبَ جِي؛</div><div style="text-align: center;">ريهي دل رچِي، تنهن نازڪ نياپَن سان.</div><div style="text-align: center;">21</div><div style="text-align: center;">آڻيو ڏنا ڪَر، ساٿِي يارَ سَنيهڙا؛</div><div style="text-align: center;">منهنجي پارؤن پَکِيَڙا، وڃ دوسياڻي در؛</div><div style="text-align: center;">جو سِڪَ آهي مون سَر، ميان محبوبَن جِي.</div><div style="text-align: center;">22</div><div style="text-align: center;">ڏنا ڪَر آڻي، سدا سِڪَ سَنيهڙا؛</div><div style="text-align: center;">هِينئڙو مون هاڻي، آهه �سچو� سوداءُ ۾.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 1</div><div style="text-align: center;">مانَ پرينءَ پَهچائِي، هِي نياپو ڪو نيئِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڳچِيءَ پائي ڪپڙو، پاڄياڻي پَرچائي،</div><div style="text-align: center;">حال ڏسي وڃ هيئي.</div><div style="text-align: center;">پرين ڏسج پاڻ ڏي، چِتُ نه وڃُ مون تَون چائي،</div><div style="text-align: center;">يارَ اسان کان پيئي.</div><div style="text-align: center;">الله ڪارڻ آءُ تون سائين، ٻانهِي ٿِي ٻاڏائي،</div><div style="text-align: center;">بخش اسان کي پيئي.</div><div style="text-align: center;">اوهان ٻاجھون سُپرين، ويٺي سو ورهَ وسائي،</div><div style="text-align: center;">ڪانگ اڏائي ڪيئي.</div><div style="text-align: center;">در اوهان جي جي دلبر سائين، �سچو� ٿو سگ سڏائي،</div><div style="text-align: center;">ٻَڌِي ٻانهُون ٻيئِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 2</div><div style="text-align: center;">هِنيون هوتَن هٿ آهي آهي،</div><div style="text-align: center;">ڪيرُ چوي تا ناهٖي ناهٖي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">فَهَمُ فراستَ، عقل ارادتَ، نيهَن بِنا ناهٖي ناهٖي.</div><div style="text-align: center;">مست ٿيا مخمور اٿاهِين، ڪَل نه پَئِي ڪنهن ڏاهي ڏاهي.</div><div style="text-align: center;">ڏوڙا طالِعَ ٿين اُنهن جا، يارُ جنِهان نون چاهي چاهي.</div><div style="text-align: center;">وسُ مِڙيوئيي يارَ سَڄَڻ جو، هيءَ نماڻي ڇاهي ڇاهي.</div><div style="text-align: center;">سَڱ سِياپو يارَ سَڄَڻ سان، ڪير �سچيڏنا� ساهي ساهي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 3</div><div style="text-align: center;">آءُ اسانوٽ يارَ تون، آهي هِت اَسان جو حالُ هِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اُٻاڻِڪو آهيان گھڻو تو ريءَ پِرين پرديسَ ۾،</div><div style="text-align: center;">آءُ مِڙيوئِي، معلومُ ڪر، عاشق سَندو اَحوالُ هِي.</div><div style="text-align: center;">آههِ اوسيڙو اوهان جو، شب روز اکڙين ۾ ميان،</div><div style="text-align: center;">جانِي سَندءِ مون جاڳندي، آهه خواب ۾ به خيالُ هِي.</div><div style="text-align: center;">دوست تُنهنجي درَ اُتي، دونهين وجھي ويهِي رهان،</div><div style="text-align: center;">منهن ڏيکارج محب مون کي، نه ته آهه ويهڻ هت وبال هِي.</div><div style="text-align: center;">دردمَند جي در پيهِي، آءُ دوستَ دل خوشحال ڪَر،</div><div style="text-align: center;">صدقٖي ڪريان سِرُ ساهَ سان، ڇا مِلڪ ۽ ٻيو مالُ هِي.</div><div style="text-align: center;">ويٺي نهاريان واٽَڙِي، تنهنجي اَچڻَ جي لئه ميان،</div><div style="text-align: center;">لَههُ سُڌِ سَنديَم ساجن اچي، نه ته آه جِيڻ جنجال هِي.</div><div style="text-align: center;">پاڻون پَري نه ڪريو مون کي، ڪي دوستَ دلداريون ڏيو،</div><div style="text-align: center;">هوءَ تون سَدائِين ساڻ مون، آهي �سچو� جو سوالُ هِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 4</div><div style="text-align: center;">آيو مُنهنجي گھر يار،</div><div style="text-align: center;">جنهن جي ڪارڻ مون ٿي ساٿي سَنڀايا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">در پيهي مون آئيو، اڄ دوست مِٺو دلدار.</div><div style="text-align: center;">سوئِي گڏيو سُپرين، هو جنهن جو جيءَ کي جار.</div><div style="text-align: center;">بلڪل ڪيائون پانهنجو، ڏنائون قول قرار.</div><div style="text-align: center;">معاف ڪيائون مِهَر سان، مون تي هُئو ميار.</div><div style="text-align: center;">�سچو� سرهائِيءَ ۾، ڇڏ روئڻ زارو زارُ.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 5</div><div style="text-align: center;">راتِ پرينءَ ڪاٿٖي پيئي، اڙي ساٿِي سُڌ ڏيجو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">پُڄاڻان پِرينءَ جي، حالُ اسان هِت هيئِي،</div><div style="text-align: center;">ساڻو ٿَڪيءَ هِڪ ٿيجو!</div><div style="text-align: center;">پَسَڻ ڪارڻ پرينءَ جي، ڪانگ اُڏايم ڪيئي،</div><div style="text-align: center;">نالِ وٺي هيءَ نيجُو!</div><div style="text-align: center;">عرضُ آرياڻيءَ کي، نانءَ ڌڻيءَ هِي نيئِي،</div><div style="text-align: center;">ٻانهون ٻَڌِي چڱيا چيجو!</div><div style="text-align: center;">�سچو� پاران ساٿيو، کين ڏوراپا ڏيئي،</div><div style="text-align: center;">پيرين پانڌيو وڃي پيجو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 6</div><div style="text-align: center;">دوست دلاسا ڏيئِي، ڏک ڏوڙو ورِي ڏيندئِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">متان ويهين ماٺ ڪري، يار سَڄَڻ سان تو پيئِي،</div><div style="text-align: center;">سان نيڻن دل نيندئِي.</div><div style="text-align: center;">مون تا ڏٺا ڪيترا، ماريا سي ڪَجلين ڪيئِي،</div><div style="text-align: center;">اَڄ صبح تو وٽ اِيندئِي.</div><div style="text-align: center;">�سچو� آڏو سَڄڻان، ٻانهون ٻڌي آءُ ٻيئي،</div><div style="text-align: center;">سڀُ بديون بخشيندئِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 7</div><div style="text-align: center;">هِيئن مَ وڃُ تون ماريون، هوتَ نماڻِيءَ کي، ميان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">سِڪ تُنهنجيءَ سُپرين، ڪوڪان هِن ڪي ڪاريون!</div><div style="text-align: center;">پِرين پَري ڇو وڃين، ٻارڻ دل ۾ ٻاريون؟</div><div style="text-align: center;">ٻاجھَ ٻاروچا تو پوي، سُڻِي ضعيف جون زاريون.</div><div style="text-align: center;">جايون ساري جيءَ ۾، ورهه اَوهان جي واريون.</div><div style="text-align: center;">ميان مشتاقن جون، سَههُ آرياڻِي آريون.</div><div style="text-align: center;">سک اُتي ٿيو سُپرين، ڏک هِتي ڏيهاڙيون.</div><div style="text-align: center;">راتو ڏيهان ٿو روئي، �سچو� تو کي ساريون.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 8</div><div style="text-align: center;">سَڄَڻَ تُنهنجو بِرهه باري، اَسان جِي ساڻ تو ياري،</div><div style="text-align: center;">آءٌ تا ٻانهِي تون تا سائِين، ٻڌي ٻانهان ڪِيم زاري.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اَچانڪ لَنئه جا تو لائِي، پئِي، تا ڪَلَ نه مون ڪائِي.</div><div style="text-align: center;">وڻيئي جائِي ڪَيئِي سائِي، پاتِي سُون ڳل ڳچيءَ ڳاري.</div><div style="text-align: center;">وڌو سين طلبَ ۾ توئِي، نه هو هِت حال مون ڪوئِي،</div><div style="text-align: center;">چوان هِي حال ڪنهن روئِي، معلوم آهي تو کي ساري.</div><div style="text-align: center;">آلانڀِيون عشقَ جي لايون، ويون وسري سَڀئِي وايون،</div><div style="text-align: center;">اسان جي طرف ڏي آيون، ڪئِي سڀ لوڪَ بيزاري.</div><div style="text-align: center;">لِکان ڪيئن ڳالهه هِن دمَ جي، ڏاڍي آهي راهَ هِن غم جِي،</div><div style="text-align: center;">ملامَتَ ڪُل عالم جِي، اَسان تا اَصل اِختياري.</div><div style="text-align: center;">�سچو� ڪَر سَوَ شڪرانا، پُڇي تا بِرهُ بيگانا!</div><div style="text-align: center;">توڙي هِت سي ٿيا ديوانا، مليوسين دوست هِڪواري.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 9</div><div style="text-align: center;">يارَ مرشِد تنهنجون ديدان،</div><div style="text-align: center;">مشتاقن کي مارنِ ٿيون!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڇڪٖي ته هڻڻ ٿيون ڇوهَ منجھاران،</div><div style="text-align: center;">ڪانُ بٿيءَ جو بَڇائن ٿيون.</div><div style="text-align: center;">ڏسڻ سان ڏور وجھن ٿيون،</div><div style="text-align: center;">دام دلينِ جو دٻائن ٿيون.</div><div style="text-align: center;">شهبازن جان ڪَرن ستونا،</div><div style="text-align: center;">گھورَ اُنهيءَ سان گھائِن ٿيون.</div><div style="text-align: center;">جاڏي چَڙهن تاڏي بِرهه بُراقان،</div><div style="text-align: center;">پير رڪيب نه پائن ٿيون.</div><div style="text-align: center;">�سچو� جھڙا سَوين هزارين،</div><div style="text-align: center;">ڪي ئِي ڪُرنش منجھ ڪنبائِن ٿيون.</div>http://imbhurgri.blogspot.com/2013/12/blog-post_948.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-1786125194908867569Thu, 26 Dec 2013 20:43:00 +00002014-02-07T08:38:57.132-08:00سچ جا رسالا<div style="text-align: center;">داستان پنجون</div><div style="text-align: center;">1</div><div style="text-align: center;">ڏار چڙهِي ڏاهي، ڪِي جو چيو چُهنب سان؛</div><div style="text-align: center;">اِهو مون آهي، آڌرُ ڙِي اَرواح کي.</div><div style="text-align: center;">2</div><div style="text-align: center;">ڏاهو ڏار چڙهِي، لَسين ٿو لاتيون ڪري؛</div><div style="text-align: center;">ڪو نئون سبق پڙهي، اَڄ پڻ آيو اوڏنهون.</div><div style="text-align: center;"><a name='more'></a>3</div><div style="text-align: center;">ڏاهو مَٿي ڏارَ، عجب اڄ لاتيون ڪري؛</div><div style="text-align: center;">ٿو "سچو" ڏئي سنڀارَ، پريان سندي پارَ جِي.</div><div style="text-align: center;">4</div><div style="text-align: center;">ڏاهو ڏار چڙهِي ڪري، ڪِي ٿو چهنب ساڻ چوي؛</div><div style="text-align: center;">اَديون سڀ اُهي، آهيو ٻُڌڻَ واريون.</div><div style="text-align: center;">5</div><div style="text-align: center;">چهنبَ ساڻ چوي، ڪِي پيو ڪانگل ڪاڪيون؛</div><div style="text-align: center;">پورن مَنجھ پَوي، ٿو سُڻِي ساهُ سنهيڙو.</div><div style="text-align: center;">6</div><div style="text-align: center;">مُحبن ڏنهن مَسين اڄ پڻ ڪانگل آئيو؛</div><div style="text-align: center;">لاتيون واهَ لَسين، ڏاهو ڏار چڙهِي ڪري.</div><div style="text-align: center;">7</div><div style="text-align: center;">لاتيون ڪنديئي، ڪانگو هيٺ ڪري پيو؛</div><div style="text-align: center;">هَي هَي هَنڌيئِي، ساٿيءَ ساه مٿي ويو!</div><div style="text-align: center;">8</div><div style="text-align: center;">ڪَهيو هِيئن ڪانگي، آئون چيائين چهنبَ سان؛</div><div style="text-align: center;">ته 'سڄڻ ڪنهن سانگي، وري ايندءِ اُتهِين.'</div><div style="text-align: center;">9</div><div style="text-align: center;">چُهنب ساڻ چئِي، ڪا جا ڪانگل ڳالهڙي؛</div><div style="text-align: center;">ساري آتڻ سان انهيءَ، ڪَهڙي ڏِسُ ڪَئِي؛</div><div style="text-align: center;">پُورن منجھ پئِي، سڀ ڪنهن اَئٽ ڦٽو ڪيو.</div><div style="text-align: center;">10</div><div style="text-align: center;">ڏاهي چڙهي ڏار تي، ڪا جا لتِي لاتِ؛</div><div style="text-align: center;">ڏک ڏنائين سڀ کي، وائِي آڻي واتِ؛</div><div style="text-align: center;">پَيون ۾ هيهاتِ، آتڻ واريون اُتهين.</div><div style="text-align: center;">11</div><div style="text-align: center;">ڏاهو چڙهي ڏارَ تي، ڪري هيءُ مذڪور؛</div><div style="text-align: center;">سنيهَن ۾ سورُ، چوي ٿو چهنب سان.</div><div style="text-align: center;">12</div><div style="text-align: center;">سُڻو سنِيها سَرتيون، ٿو چڙهيو ڏارَ ڏئي؛</div><div style="text-align: center;">سارو ساهُ نئي، ٿو نازڪ نِياپَن سان.</div><div style="text-align: center;">13</div><div style="text-align: center;">ڏاهو ڏارَ مٿي چڙهيو، ٿو ڪري بِرهَ بيانُ؛</div><div style="text-align: center;">آتڻ تي احسانُ، ڪري ڪلامن ساڻ ٿو.</div><div style="text-align: center;">14</div><div style="text-align: center;">ڏاهيون سڀ ڏسو، جو آيو ڪانگ قريبَ ڏنهُن؛</div><div style="text-align: center;">وڃي جان جثو، نيو نياپَن ساڻ ٿو.</div><div style="text-align: center;">15</div><div style="text-align: center;">وتيون ۾ ويڙهي، ٿو ڪاريون ڪانگ وهائي؛</div><div style="text-align: center;">روحُ نئين ريڙهي، سڀ ڪنهن جو سرتيون.</div><div style="text-align: center;">16</div><div style="text-align: center;">ريڙهيون روح نئين، پَسو سَڀ جو پاڻ ڏي؛</div><div style="text-align: center;">سنيها جي سَڄَڻان، سي چڙهيو ڏار ڏئي؛</div><div style="text-align: center;">آتَڻ ۾ افسوس ٿيو، تنهن جي پيرَ پِئي؛</div><div style="text-align: center;">ڪَتي سگھي ڪانڪا، کَؤن وهلور وِهي؛</div><div style="text-align: center;">ڪهڙِيءَ طرح ٿئي، وري سَنباهو سَرتئين!</div><div style="text-align: center;">17</div><div style="text-align: center;">ويس تَندُ ڇڄِي، پَهو پٽِ ڪري پيو؛</div><div style="text-align: center;">سُڻِي سَنيها نيهن جا، پَئِي جھوريءَ منجھ جھڄِي؛</div><div style="text-align: center;">اِنهيءَ ڀَتِ ڀڄِي، پيسَ روئندي ڪپڙا.</div><div style="text-align: center;">18</div><div style="text-align: center;">ويڙهي وتندي ئِي، ڪانگي قهر ڪمائيو؛</div><div style="text-align: center;">ڪاڪيون ڪتندي ئي. پَيم پورُ پريان جو.</div><div style="text-align: center;">19</div><div style="text-align: center;">صدقي ساهُ ڪريان، هِنَ ڪانگِي تَون ڪاڪيون؛</div><div style="text-align: center;">جي ڏئي سنيها سَڄَڻان، سي سانڀي ساه ڌريان؛</div><div style="text-align: center;">ڀلي پيرَ ڀَريان، اُنَهيءَ ويلي اوڏهِين.</div><div style="text-align: center;">20</div><div style="text-align: center;">آڻي ڪانگَ ڏنياس، ڪتابَت قرَيب جِي؛</div><div style="text-align: center;">پَهو ڪتيندي پَٽ پِيُس، ڇوهون تَند ڇُٽياس؛</div><div style="text-align: center;">ڀيڄون ڀيڄ ٿياس، روئندي چولي چِڪَ ۾.</div><div style="text-align: center;">21</div><div style="text-align: center;">هَلِي ڪانگي هِڪَ، ڪا جا ڪَيس ڳالهڙِي؛</div><div style="text-align: center;">تنهن مامَ ٻُڌڻ سان روئندي، چولِي ڪيائين چِڪَ؛</div><div style="text-align: center;">سَنيهي مَون سِڪَ، پاڻهِي ڪيائين پڌري.</div><div style="text-align: center;">22</div><div style="text-align: center;">ڏاهي چڙهي ڏارَ تي، ڪا ٻولي هيءَ ٻولِي؛</div><div style="text-align: center;">سا ٻُڌي روئِي رتَ سان، چِڪَ ٿيس چولِي؛</div><div style="text-align: center;">ڄڻ هنيڙي ۾ هولِي، تنهن آڻي هِندن جي هنئي.</div><div style="text-align: center;">23</div><div style="text-align: center;">سَڄڻ ڏنهُن سَنيههَ، تنهن آڻي آتڻ ۾ ڏنا؛</div><div style="text-align: center;">ڄڻ ڏنائين سَڀن کي، ڇُريءَ ٻاجھون ڇيههَ؛</div><div style="text-align: center;">ڏک ڀَريائين ڏيهه، ماريو اِنهيءَ مام سان.</div><div style="text-align: center;">24</div><div style="text-align: center;">سُڻو سَنيهه سَڀي، ماريون مَحبوبن جا؛</div><div style="text-align: center;">لَکن مَڻجھ لَڀي، ڪا سوُرائِتي سارَ سان.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 1</div><div style="text-align: center;">آءٌ تا ڪالَهه اُڏامِي، وڃي پَيَس پِرين وٽ!</div><div style="text-align: center;">هت قبوليم تَنهن جِي حلقه بگوش غلامِي.</div><div style="text-align: center;">مِهر مٿو ئِي ناه ڪو، عاشقَ ٿِج تون آرامِي.</div><div style="text-align: center;">اصل لاڪُون اُن جو، هِي پاڄِي آهي پيغامِي.</div><div style="text-align: center;">ويَس برابر اوڏهِين، ويٺيس ڪين وسامِي.</div><div style="text-align: center;">مونکي ڪيائون پنهنجو، "سچو" يار سلامِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 2</div><div style="text-align: center;">ڪڏهن اِيندين هِڪُ ٿِيندين،</div><div style="text-align: center;">نت نهاريُون سنديَئِي واٽڙيُون!</div><div style="text-align: center;">سانَولَ ڪنهين سانگَ سان، اڱڻ اسان جي ايندين.</div><div style="text-align: center;">اِهو اٿئون آسرو، بَديون تا بخشيندين.</div><div style="text-align: center;">ڪَنهين ڏينهن هِن ڏکيءَ کي، دوست دلاسو ڏيندين.</div><div style="text-align: center;">پِرين نيندين پاڻَ سان، ڇَپَر تا نه ڇڏيندين.</div><div style="text-align: center;">ٿوري گھڻي ڏينهَڙي، گولِي ساڻ گَڏيندين.</div><div style="text-align: center;">پَکا پَکن سامُهون، اوري آڻي اڏيندين.</div><div style="text-align: center;">سو ڏينهُن ٿيندو ڪهڙو، "سچو" ڪري سڏيندين!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 3</div><div style="text-align: center;">مَنُ موهي منهنجا جانِي،</div><div style="text-align: center;">گھڻا لايَئِي ڏينهڙَا!</div><div style="text-align: center;">صورتُ تنهنجي سُپرين، مورت ڪئِي مَستانِي.</div><div style="text-align: center;">پِرين اوهان جي پار جو، گوندر ٿيو گُذرانِي.</div><div style="text-align: center;">روز اَزل کَون ڏٺُوَ اسان کي، نيهن پنهنجو نِيشانِي.</div><div style="text-align: center;">اڱڻ اسان جي آءُ پيارا، محب ڪريان مهمانِي.</div><div style="text-align: center;">پيريءَ جا "سچو" ڏينهن وسارج، ٿيئِي جَمالُ جوانِي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 4</div><div style="text-align: center;">يارَ سڄڻ ڪيئن سَرِي، تو کي اَسان ٻاجھون!</div><div style="text-align: center;">اسان نِماڻَن ڏي سهڻا سائين، دوستَ نِهارج وري.</div><div style="text-align: center;">توکي قدر ناهي ڪو، ڀَلو، چيٽڪ ڪِيڙس چَري.</div><div style="text-align: center;">اَچي "سَچوءَ" جِي ايڏهين، سَندي دزَ ذرِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 5</div><div style="text-align: center;">ياد مون کي اَڄُ پيون،</div><div style="text-align: center;">مِٺيون ڳالهيون سُهڻا تُنهنجيون!</div><div style="text-align: center;">رهيون آهن روحَ منهنجي ۾، ڪين وسرِي سي ويون.</div><div style="text-align: center;">ويٺا ڏسون ٿا واٽ اوهان جي، دوسَت دلاسو ڪو ڏيون.</div><div style="text-align: center;">"سچو" آهي سَگ تنهنجي جو، ميان نالِ نِباهي سو نِيون.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 6</div><div style="text-align: center;">مون سان تو ڪَيون ڪيون، سُهڻا اُهي ڳالِهيون ڳالِهيون!</div><div style="text-align: center;">سي نه وڃن وسري، ڀلو ميان،</div><div style="text-align: center;">چڱيون اَوهان جي چَيون چَيون.</div><div style="text-align: center;">اوهان ٻاجھوُن سُپرين، ميان،</div><div style="text-align: center;">نِيهن وهايون نَيون نَيون.</div><div style="text-align: center;">لِڪُون ڪيون سين لوڪَ کَون، ڀلو ميان،</div><div style="text-align: center;">پَڌر اُهي اَڄ پَيون پَيون.</div><div style="text-align: center;">ڳجھيون سي ڳالهيون يارَ "سچوءَ" کَون،</div><div style="text-align: center;">ڪين وسري سي ويون ويون.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 7</div><div style="text-align: center;">آءٌ تا تنهنجڙِي آهيان، يار مون کي ڇو ٿو ڇَڏين!</div><div style="text-align: center;">تون تا منهنجو آهين اَصل کَون، ڪنهن نه ٻَئي در ڪاهيان،</div><div style="text-align: center;">هوتَ اِيندي هِت ڪڏين.</div><div style="text-align: center;">آءٌ نماڻي عيبن هاڻِي، سَگَ نه ساڻُوَ ساهيان،</div><div style="text-align: center;">پَکا اوري آڻي اَڏين.</div><div style="text-align: center;">توڙي سُڃاڻِين توڙي نه ڄاڻِين، لالچ تا ٻِي نه لاهِيان،</div><div style="text-align: center;">ساڻ گولِيءَ پاڻ گَڏين.</div><div style="text-align: center;">آءٌ تا ٻانهي تون تا سائين، آءٌ غريب سا ڇاهيان،</div><div style="text-align: center;">نانءُ "سچو" ڪري سڏين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 8</div><div style="text-align: center;">انهن جادوگر چشمن بيران ڪيو سين!</div><div style="text-align: center;">اِنهن نيڻن سندي نازن حيران ڪيو سين!</div><div style="text-align: center;">راتو ڏينهان دل کي هيءَ آهي پريشانِي،</div><div style="text-align: center;">اُنهن غَمزن ڳُجھن رمزن ديوان ڪيوسين.</div><div style="text-align: center;">هَي هَي هيءَ فرياد وي يارو، ڪنهن کي سُڻايان،</div><div style="text-align: center;">خونِن هِن خمارن، مَستان ڪيوسين.</div><div style="text-align: center;">ميدانَ منجھ "سچو" تَهه دليون آيو آهي،</div><div style="text-align: center;">اِنهن تارن سَندي تِيرن نيشان ڪيوسين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 9</div><div style="text-align: center;">زاريون ڪَيو زار زار، ميان،</div><div style="text-align: center;">ويٺي روئان، ٻَڙي جيڏيُون!</div><div style="text-align: center;">ڪيئن ڪريان ڪاڏي وڃان،</div><div style="text-align: center;">ياڪِي سو ٿيڙم يارُ، ميان.</div><div style="text-align: center;">راتو ڏينهان ڳالهه اِنهيءَ جو،</div><div style="text-align: center;">جيڏيون ڙي جِيءَ کي جار، ميان.</div><div style="text-align: center;">پاتو اَٿم لَڳه پرينءَ جي،</div><div style="text-align: center;">ڳَلِ هَنجُن جو هارُ، ميان.</div><div style="text-align: center;">عاشقن کي سوز "سچو" ڙي،</div><div style="text-align: center;">آهي سَدا سِينگار، ميان.</div>http://imbhurgri.blogspot.com/2013/12/blog-post_1855.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0tag:blogger.com,1999:blog-7467919202153848804.post-529799843282832743Wed, 25 Dec 2013 20:40:00 +00002014-02-07T08:38:57.183-08:00سچ جا رسالا<div style="text-align: center;">داستان چوٿون</div><div style="text-align: center;">1</div><div style="text-align: center;">ڪاغَذ لکي ڪالَ، مُڪم جو محبوبَ ڏي؛</div><div style="text-align: center;">ڳالهيون سنديون حالَ، ٿِينديون پڙهڻ مان پڌريون.</div><div style="text-align: center;">2</div><div style="text-align: center;">آيو راتِ رقمُ، مون ڏي محبوبن جو،</div><div style="text-align: center;">ته �دوستيءَ وارو دم، ڪڏهن تون نه وسارئين.�</div><div style="text-align: center;"><a name='more'></a>3</div><div style="text-align: center;">لکيو موٽي مُون، ڪاغذ قريبن ڏي،</div><div style="text-align: center;">�اَٿَمَ تون هِي تون، ٻئي جو ناهم آسرو.�</div><div style="text-align: center;">4</div><div style="text-align: center;">حَبِيبن ڏانهُن هِيئن، اَديون لِکجي آئِيو،</div><div style="text-align: center;">ته �تون مون سان جيئن، آءٌ تيئن تو سان آهيان.�</div><div style="text-align: center;">5</div><div style="text-align: center;">نَئون لِکيو آيوم، پِريان سندي پار ڏنهن؛</div><div style="text-align: center;">سو لُونءَ ڀَريو لايومِ، وٺِي حال هيانوَ سان.</div><div style="text-align: center;">6</div><div style="text-align: center;">جيڪر لِکي موڪليان، هَي خط هزارين؛</div><div style="text-align: center;">پڙهي مانَ مهنجا پِرين، هِي سگ سنڀارين؛</div><div style="text-align: center;">شَل وار نه وسارين، اِهو اَٿَم آسرو!</div><div style="text-align: center;">7</div><div style="text-align: center;">لکي خط مُنجان، هِي پِريان سندي پارَ ڏي؛</div><div style="text-align: center;">ته �منهنجون لک هُجان توسان آهن تو جيئن.�</div><div style="text-align: center;">8</div><div style="text-align: center;">پانڌي پَهچائي، ورُ عَريضو عجيبَ ڏي؛</div><div style="text-align: center;">قاصِد ڪونچائي، متان سورَ وجھين ساهَ کي.</div><div style="text-align: center;">9</div><div style="text-align: center;">چَئو ڪِيم تِکو، مون کي پارئون پرينءَ جي؛</div><div style="text-align: center;">سرتيون سڀ سِکو، جيڪر لائڻ لُونءَ ڙي.</div><div style="text-align: center;">10</div><div style="text-align: center;">ليلائيندو آئيو، پانڌي اَڄُ پَراءِ؛</div><div style="text-align: center;">ورتس دردَ ڌُراءِ، جو مَت وڃائي آئِيو.</div><div style="text-align: center;">11</div><div style="text-align: center;">اَڳيَئون مُحب مَٺِي، متان ڪا منهنجي ڪَرين؛</div><div style="text-align: center;">وهندو ورُ وٺي، ساٿِي خبر کِيئنِ جي.</div><div style="text-align: center;">12</div><div style="text-align: center;">وڃِي ڏيهه ڏٺو، ڪِي تو سندو سڄڻين!</div><div style="text-align: center;">چڱِيءَ طرح چِٺو، پانڌِي ڏنُئِي پِرينءَ کي؟</div><div style="text-align: center;">13</div><div style="text-align: center;">سوزَ ڀري سِٽِ جا هُئِي، سا ساٿِي ڪين سِکيو؛</div><div style="text-align: center;">ته مٿان ڏئِي، لَهسَ لِکيو، جو پڻ مُڪو سڄڻين.</div><div style="text-align: center;">14</div><div style="text-align: center;">سندو رازَ رقعو، آيو جو عجيبَ ڏنهُن؛</div><div style="text-align: center;">سا سِٽَ پڙهندي سَرتيون، ڳالهائڻ چُڪو؛</div><div style="text-align: center;">عاشقَ جي ارواح کي، ڄڻ لڳو تِير تُڪو؛</div><div style="text-align: center;">مون ڏي مُحب مُڪو، ڄڻ ساٿِي سلامَن جو.</div><div style="text-align: center;">15</div><div style="text-align: center;">حَبيبَن هيڪارَ، آئين ورِي موٽئيين؛</div><div style="text-align: center;">ٻاٻِيهَلَ ٻيهارَ، اَچي ويهه اَکين تي.</div><div style="text-align: center;">16</div><div style="text-align: center;">وري ڪانگ وريو، پريان سندي پارَ ڏنهن؛</div><div style="text-align: center;">لامين لڳِي لُونءَ جو، تنهن ڏاڍو سُر ڀريو؛</div><div style="text-align: center;">ڪاڪيون ڪنِ ڪريو، جو ٿو ڏئٖي سنيهو سَڄَڻان.</div><div style="text-align: center;">17</div><div style="text-align: center;">سنيها ساري، منهنجا چَوي محبوبَ کي؛</div><div style="text-align: center;">�پرين تُنهنجي پارَ جِي مدت مون ماري؛</div><div style="text-align: center;">�مُنج ڏهاڙي مون مَڻين، اهو ڏاهو ڏياري؛</div><div style="text-align: center;">�مَرُ سِگھَڙو سَنڀاري، ڏئي سِڪ سَنِيهڙا.�</div><div style="text-align: center;">18</div><div style="text-align: center;">سنيهو سان سُورَ، چوي ٿو چهنبَ سان؛</div><div style="text-align: center;">پَون پاڙيچن پُور، ٻولِي ٻُڌي تَنهن جِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 1</div><div style="text-align: center;">آءُ ڪانگا ڪا پِرين جي ڳالهه ڪَر</div><div style="text-align: center;">وعدو ڪَيُئِي ڪالههَ سو پَرحال ڪر!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪِيئن ڏٺو تو دوست منهنجو ديس ۾،</div><div style="text-align: center;">خوش ڏٺو هو ئي يار ڪهڙي ويس ۾؟</div><div style="text-align: center;">سا خَبر مون سان ورِي في الحال ڪر.</div><div style="text-align: center;">ڪِي پُڇيائون خَبر منهنجي حالَ جي،</div><div style="text-align: center;">ڪي ڪَيَئي آگاهه هِن احوالَ جِي،</div><div style="text-align: center;">سو مون سان ڏاها اِهو اَحوال ڪَر.</div><div style="text-align: center;">هت فراقَ آهي ماريو، مان ٻيو ڇا چوان،</div><div style="text-align: center;">سور منهنجي ساههَ کي نِت نِت نوان،</div><div style="text-align: center;">آءُ ادا خاطر منهنجِي خوشحال ڪَر.</div><div style="text-align: center;">ڪِي اُڏاڻو هُئين پِرينءَ جي پارَ ڏي،</div><div style="text-align: center;">ڪِي نياپا هِي نِيا هُئٖي يار ڏي؟</div><div style="text-align: center;">ڪا مَدد مُنهنجِي ادا الحال ڪر.</div><div style="text-align: center;">دوستن جي منجھ حضور حاضر ٿئين،</div><div style="text-align: center;">زاغ زاريءَ مَون نياپا هي نِئين،</div><div style="text-align: center;">لڳه سائينءَ سارو، �سچوءَ جو سوال ڪَر.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 2</div><div style="text-align: center;">اي پِرين تُون پاڙ پنهنجا، قولَ جي تو ڪالهه ڪيا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">مَنجھ جدائِيءَ تانهنجي، هِت اَسان هِي حال ڪيا.</div><div style="text-align: center;">مون تا مِلڻَ لئه تانهنجي، ڪوڙين ڪهڙا ٿٖي خيال ڪيا.</div><div style="text-align: center;">حالَ مُنهنجي کي ڏسي، ڪيئن ڀلا تو ڀالَ ڪيا.</div><div style="text-align: center;">سڏ �سچوءَ� سڪ سوزَ مون، جاني اوهان کي جالَ ڪيا.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 3</div><div style="text-align: center;">مُنهنجو هاڻي مون وٽ اِيندو، هاريون واقف حالَ جو!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪينَ ڇڏيندو ڇَپَرين، نال نِماڻِي نيندو.</div><div style="text-align: center;">شالَ مقام مُئِيءَ جو، ٿَر وڃِي نِي ٿيندو.</div><div style="text-align: center;">درسن سندو دائما، ڏاڻ ڏکيءَ کي ڏيندو.</div><div style="text-align: center;">�سچو� پار پرينءَ جي، وره وارو ڪو ويندو.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 4</div><div style="text-align: center;">هِن غريب جو حالُ، توکي مَعلوم آهي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">صدقي ڪنديَس سِر سائِن تَون، ٻيو سڀ مِلڪ ۽ مالُ.</div><div style="text-align: center;">دوستَ اَوهان ريءَ ديس ۾، جيَڻ آهي جنجالُ.</div><div style="text-align: center;">چَئي ٻُڌايان ڪيترو، آرياڻِي اَحوالُ.</div><div style="text-align: center;">مَڃ �سچوءَ� جو سُپرين، سائينءَ لڳ سوال.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 5</div><div style="text-align: center;">پرديسِي گَڏيا دوستَ لَٿو هِجر هلاڪِي،</div><div style="text-align: center;">آيا اڱڻ مُنهنجي، جن ڪيو هو فراقِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">جَن ڪاڻِ سڪيَس سالَ، ويٺي واٽڙين تٖي،</div><div style="text-align: center;">مون ساڻ اَچِي پاڻ، ٿيا محب ملاقِي.</div><div style="text-align: center;">پَرديس لَڳه مون ٿٖي، پانڌي روز پُڇايا،</div><div style="text-align: center;">مون کي ڪانه پَئي خَبرَ، اَچِي سي ٿيم اوطاقِي.</div><div style="text-align: center;">پيغامَ پَهرِيئون پانڌن هَٿ پاڻ مُڪائون ٿي،</div><div style="text-align: center;">هاڻي هِڪُ ٿيا مون سان، جي يارَ هئا ياڪِي.</div><div style="text-align: center;">آهي سَگ �سچو� دوست جي در جو اصلَ کَون،</div><div style="text-align: center;">تنهن ڏيَڻ ڏوراپو، ناهي مَستُ ميثاقِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 6</div><div style="text-align: center;">تون تا وسين مُنهنجي مَن،</div><div style="text-align: center;">ميان تو کي چَئِي ٻڌايان ڇا!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">هوتَ سنديَوَ آءٌ حاضرِي، ٻيون سي ڏنَڙم ٻَن.</div><div style="text-align: center;">مقصد منهنجو تون ٿِئين، ٻيا ڪَعبي نيتَ ڪَن.</div><div style="text-align: center;">آءٌ گھڻو گھورِي تَن جِي، ڪيو سِرُ صدقي جن.</div><div style="text-align: center;">عرضَ اِلاهُون عاجزن، ڪوهُ نه ڪرين ڪَن.</div><div style="text-align: center;">اَکيُن عامُ نه آوُڙي، تو کي جانِي ڏِٺو جَن،</div><div style="text-align: center;">آهي �سچوءَ� کي سدا طَلَبَ توهان جِي تَن.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 7</div><div style="text-align: center;">يارَ اسان کي ٿيون مارين،</div><div style="text-align: center;">تنهنجيون اَلغرضايون!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">انهُون دانهُن تي، سائين هِي ڪميڻيون ڪارين.</div><div style="text-align: center;">باهيُون تنهنجي بِرهَ جيون، ٻارڻَ دل ۾ ٻارين.</div><div style="text-align: center;">کِيئَن جو ڏنئون خَبران: �سچو� تو هُتِ سارين.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 8</div><div style="text-align: center;">جڏهن پِريَن پاتيم جھاتِي،</div><div style="text-align: center;">تڏهن حاجَت ناهي حج جي!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">اَچڻ ساڻُ اُنهن جي يارو، عشقَ ڪئِي اثباتِي.</div><div style="text-align: center;">سڀ ڪُجھ ٿيڙم حالَون محرم، وسريَم ذڪر ذاتِي.</div><div style="text-align: center;">چوريءَ چوريءَ يار سَڄَڻ سان، ڏس �سچو� دل ڦاٿِي.</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڪافي 9</div><div style="text-align: center;">دوست تُنهنجي در جي، هيءَ ڳالهه آءٌ ڪنهن سان ڪريان!</div><div style="text-align: center;"><br /></div><div style="text-align: center;">ڇڏ پِرين پَرڏيههُ تون، ميان، ڏکَ اَوهان ٻاجھون ڏريان.</div><div style="text-align: center;">دوستَ رهه هِن ديس ۾، ميان، سرُ منجھُون سوُرن ڀَريان.</div><div style="text-align: center;">لَڪَ سَڀَئِي ويٺٖي لنگھيَس، ميان، پَوريم اوريان پَريان.</div><div style="text-align: center;">ساڻ چرخي چتَ جي، ميان، ورهَ جا ڌاڳا وريان.</div><div style="text-align: center;">سِرُ �سَچو� چَوي پانهنجو، ميان، دوست تو آڏو ڌريان.</div>http://imbhurgri.blogspot.com/2013/12/blog-post_25.htmlnoreply@blogger.com (رشيد سمون)0