Καλή Φάση

10 Χρόνια Και 41 Πρωτιές Αργότερα...

2012-05-01T09:31:00.000+01:00

Σαν σήμερα σκοτώθηκε ο Ayrton Senna da Silva.

Ήταν 1994, ήταν πάσχα και για κάποιο λόγο ο αγώνας ΔΕΝ ήταν στην ΕΤ. Έξω έτρωγαν αρνί και χωροπηδάγανε σα τα κατσίκια, μέσα προσπαθούσαμε να καταλάβουμε τι έλεγαν οι γερμανοί στο RTL γιατί σε αυτό τον αγώνα είχαν ήδη σκοτωθεί 2-3 άνθρωποι πρίν κάν ξεκινήσει..

Πράσινη σημαία, βγαίνει ο "αλυτάρχης" απο τη πίστα, μία στροφή, δύο, τρείς...Γκάπ. Τέλος.

Τρία χρόνια νωρίτερα, ο Nigel Mansell βγαίνει υποβασταζόμενος απο το αυτοκίνητο (κι εμείς μαζί του) μετά απο την έντονη αναμέτρηση στο Monaco.

Αυτά είναι που μένουν:

Το Κόμμα Σου Λαέ...

2012-04-27T09:35:00.000+01:00

Αν διαβάζοντας τον τίτλο αυτού του κειμένου σας ήρθε στο μυαλό το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας (Κ.Κ.Ε) ή αν πρώτα αναρρωτηθήκατε "Δηλαδή ποιό κόμμα;" για να δώσετε στη συνέχεια (συνομωτικά...ή και περιφρονητικά) την απάντηση "Ε, ένα είν' το κόμμα!"...Τότε το Marketing Department του Κ.Κ.Ε, έχει βγάλει την επιδότηση του...Συγγνώμη, τα κουπόνια του εννοώ*.

Το σημερινό κείμενο όμως δεν είναι για το Κ.Κ.Ε (ιδιαίτερα) αλλά για όσες πολιτικές παρατάξεις είναι καταγεγραμένες στη σχετική λίστα της Wikipedia αλλά και τις αλληλεπιδράσεις τους καθώς αντιμάχονται για να εκτοπίσουν τους αντιπάλους τους στην πίτα του (πεπερασμένου) εκλογικού σώματος και να το... σώσουν!

Πρόκειται δηλαδή για ένα χάρτη, ένα πίνακα στοιχείων και των ενώσεων τους, ο οποίος μπορεί να δώσει και μερικές ενδεικτικές απαντήσεις σε ερωτήσεις όπως:

Ποιές παρατάξεις δημιουργήθηκαν απο πολλές συνιστώσες;
Ποιές παρατάξεις παρείχαν τις περισσότερες συνιστώσες; (σε άλλες)
Ποιές είναι η πιο συχνά χρησιμοποιούμενες λέξεις στην ονοματοθεσία των πολιτικών παρατάξεων;

Για να δούμε λοίπον:

Ο χάρτης των Ελληνικών πολιτικών παρατάξεων (που είναι καταχωρημένες στη λίστα της Wikipedia) αποτελείται απο 172 πολιτικές παρατάξεις χωρισμένες σε 7 ανεξάρτητα τμήματα. Το κάθε ένα τμήμα, αποτελεί ένα σύνολο "συνδεδεμένων" παρατάξεων.

Η πιο απλή περίπτωση με την οποία μπορεί να κατανοηθεί αυτός ο διαχωρισμός είναι ο πολιτικός διαχωρισμός ανάμεσα στις παρατάξεις τις άκρας δεξιάς και τις παρατάξεις της αριστεράς. Προφανώς, δεν μπορεί να υπάρξει μια πολιτική παράταξη που να έχει μέλη και στην άκρα δεξιά και στην αριστερά και έτσι δημιουργούνται δύο ανεξάρτητα τμήματα.

Το μεγαλύτερο τμήμα (απο τα 7) αυτού του χάρτη περιλαμβάνει 101 πολιτικές παρατάξεις και έχει ώς εξής:

Περίπου 200 χρόνια (πολύ έντονης) πολιτικής ιστορίας...

Τον ίδιο χάρτη μπορείτε να δείτε σε φυσικό μέγεθος και πολύ πιο ευδιάκριτο απο εδώ.

Δυστυχώς το μέγεθος του είναι πολύ μεγάλο για το μέγεθος της προεπισκόπησης, κυρίως επειδή ήθελα να χρησιμοποιήσω μια σχετικά μεγάλη γραμματοσειρά για να διακρίνονται οι ετικέτες καθαρά ανεξάρτητα απο το μήκος τους.

Ο ίδιος χάρτης (αλλά και οι υπόλοιποι 6) βρίσκεται διαθέσιμος και σε SVG μορφή, που αν την "ανοίξετε" με τον browser σας έχετε και τη δυνατότητα να πατήσετε επάνω σε μια παράταξη και να μεταβείτε στη σχετική σελίδα της Wikipedia που παρείχε τα δεδομένα (Περισσότερες λεπτομέρειες πρός το τέλος του κειμένου).

Απο αυτές τις 101 πολιτικές παρατάξεις, οι παρατάξεις με τις περισσότερες συνιστώσες (εισροές απο άλλες παρατάξεις) έχουν ώς εξής:

14:   Συνασπισμός Ριζοσπαστικής Αριστεράς (ΣΥ.ΡΙ.ΖΑ)
10:   Αντικαπιταλιστική Αριστερή Συνεργασία Για Την Ανατροπή
6:   Συμμαχία Προοδευτικών Και Αριστερών Δυνάμεων

Εκτός απο τις παραπάνω παρατάξεις, οι υπόλοιπες έχουν απο 1-3 πολιτικές συνιστώσες.

Απο που "πηγάζουν" αυτές οι συνιστώσες; Ποιές δηλαδή παρατάξεις, έχουν συμβάλει στη δημιουργία άλλων;

9:   Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα
7:   Κομουνιστικό Κόμμα Ελλάδας & Νέα Δημοκράτια (στην ίδια θέση, έχοντας παρέχει απο 7)
4:   Ένωση Δημοκρατικού Κέντρου.

Αξίζει εδώ να σημειωθεί οτι μια παράταξη "συμβάλει" στη δημιουργία μιας άλλης με δύο τρόπους: α) Ο αρχηγός της νέας παράταξης ήταν μέλος σε άλλη και αυτονομήθηκε ή β) Αναφέρεται στο σχετικό άρθρο πως στη νέα παράταξη συμμετείχαν μέλη απο μια άλλη παράταξη.

Τι ζητάνε όλες αυτές οι παρατάξεις; Ποιά είναι η αποστολή τους; Ποιό είναι το όραμα που θέλουν να βάλουν επάνω στο προϊόν που φέρνουν σε αυτή την αγορά; Ποιές λέξεις χρησιμοποιούνται πιο συχνά στην ονοματοθεσία όλων αυτών των παρατάξεων;

Το παρακάτω πληθυσμετικετοσύγνεφο (!) δημιουργήθηκε στο Wordle εισάγοντας τη λίστα με τα ονόματα των παρατάξεων:

Ο πολιτικός χώρος της Ελλάδας έχοντας πέσει σε δημοκρατικό κόμα

Οργάνωση, Ένωση, Συμμαχία, Κίνημα, Κόμμα....και τηγανήτες τίποτα. Ακόμα, "έθνος ανάδελφον" (είμεθα).

Όσοι φτάσατε ώς εδώ, μπορείτε να συνεχίσετε να διαβάζετε για μερικές μικρές τεχνικές λεπτομέρειες αλλά και παραπομπές πρός τα δεδομένα και περισσότερες εικόνες που περιγράφουν τον πλήρη χάρτη.

Τα Δεδομένα...

Τα δεδομένα τα μάζεψα το 2010, σε μια πρώτη προσπάθεια να δημιουργήσω ένα τέτοιο χάρτη. Η συλλογή έγινε χειροκίνητα μια και το είδος των δεδομένων που αναζητούσα δεν ήταν κωδικοποιημένο αλλά ούτε και με σαφή δομή για να γίνει αυτόματα. Για να καταλάβει κανείς τι οδήγησε στη γέννηση μιας παράταξης, ποιός είναι ο αρχηγός (ή κύριες προσωπικότητες) της και απο ποιό χώρο προέρχεται πρέπει να διαβάσει το κείμενο και να το κατανοήσει, πάρα να ψάχνει για απομονωμένες λέξεις ή φράσεις. Τα δεδομένα αυτά τα ενημέρωσα πρόσφατα με όσες παρατάξεις είχαν δημιουργηθεί μέσα στα τελευταία δύο χρόνια και είχαν προστεθεί στη λίστα της Wikipedia και τα παρουσιάζω εδώ σε επιμέρους διαγράμματα που δείχνουν τις αλληλεπιδράσεις τους.

Αξίζει να σημειωθεί οτι σε αυτά τα δεδομένα, υπάρχουν κάποιες οντότητες οι οποίες δεν είναι ακριβώς πολιτικές παρατάξεις αλλά δεν μπορούσα να μην τις συμπεριλάβω. Για παράδειγμα, η οντότητα "Ελληνική Δικτατορία" δεν είναι πολιτική παράταξη αλλά αντιπροσωπεύει το (καταγεγραμμένο) γεγονός της συμμετοχής ανθρώπων που είχαν ρόλο στην Ελληνική δικτατορία σε παρατάξεις που δημιουργήθηκαν μετά τη μετα-πολίτευση.

Το ίδιο ισχύει και για τις στρατιωτικές οργανώσεις που έδρασαν κατα τον εμφύλιο (κυρίως) αλλά είχαν και πολιτική δράση όπως και οι σχετικές "νεολαίες". Τέλος, μη παραταξιακή οντότητα αποτελούν και οι "Ανένταχτοι Πολίτες".

Προσοχή: Θα ήθελα να σημειώσω οτι αν κάποιος βρεί κάποιο τραγικό ιστορικό λάθος (!) διαβάζοντας αυτά τα διαγράμματα, καλό θα ήταν εκτός απο το να αφήσει ένα ενδεικτικό σχόλιο, να ανατρέξει στη σχετική σελίδα της Wikipedia που ίσως να περιέχει το αρχικό λάθος.

Η Επεξεργασία...

...ήταν όσο απλό είναι και το να "συνδέσεις τις τελείες". Το δύσκολο σε αυτή τη περίπτωση ήταν η εξαγωγή των δεδομένων.

Τα Διαγράμματα...

Τα διαγράμματα δημιουργήθηκαν με το graphviz και είναι επίτηδες στείρα, ξερά, ασπρόμαυρα και όσο το δυνατόν πιο αντικειμενικά.

Παρ' όλα αυτά, υπάρχουν διαθέσιμα στις εξής τρείς γεύσεις:

PNG εικόνες,

SVG διαγράμματα με ενσωματομένες διευθήνσεις πρός τις σελίδες που παρείχαν τα δεδομένα; και

DOT αρχεία που περιγράφουν τα διαγράμματα.

Σημειώσεις:
*: Παρεμπιπτόντως, έχει πεί κανείς στο Marketing Department (Υπόγειο ΖΓ) οτι τελείωσε ο πόλεμος ή τους παρακολουθούν ακόμα με το περισκόπιο;

3784 Μέτρα...

2012-04-15T12:41:00.002+01:00

Η σημερινή ημέρα είναι, όπως θα έχετε καταλάβει, ξεχωριστή. Σαν σήμερα, πρίν απο 100 χρόνια, βυθίστηκε ο Τιτανικός.

Σαν σήμερα, η πορεία του μεγαλύτερου επιβατικού καραβιού που είχε κατασκευαστεί (ώς το 1912) διασταυρώθηκε με τη πορεία ενός...μέσου παγόβουνου, μέσα στη μέση του Ατλαντικού πουθενά.

Απο τα τόσα εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα τίποτα, του Ατλαντικού Ωκεανού, ο Τιτανικός συγκρούστηκε με μοναδικά υπολογισμένη χάρη (που οδήγησε στο χειρότερο σφάλμα που μπορούσε να πέσει αυτό το σκάφος) με ένα....συνηθισμένο...όγκο πάγου....Νύχτα.

Τέτοια εξαιρετικά σπάνια γεγονότα, ίσως σε κάνουν να πιστεύεις οτι κάποια πράγματα δεν είναι τυχαία.

Τη σημερινή ημέρα έχει καταγράψει στο ημερολόγιο του, ο (πάντα) έφηβος Ποσειδώνας σαν την ημέρα που άκουσε τη μάνα του να του λέει "ΜΑΖΕΨΕ ΤΟ ΔΩΜΑΤΙΟ ΣΟΥ ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ...ΒΛΕΠΕΙΣ ΤΙ ΓΙΝΕΤΑΙ ΟΤΑΝ ΤΟ ΑΦΗΝΕΙΣ ΣΥΞΥΛΟ!!!!!"....και είχε δίκιο, με "τον μοναδικά ενοχλητικό τρόπο που έχουν δίκιο οι μανάδες".

Στην παρακάτω εικόνα διακρίνονται ο Τιτανικός (269 μέτρα μήκος) και ο ναός του Παρθενώνα (70 μέτρα μήκος) στην ίδια κλίμακα (περίπου) σαν ένα μέτρο σύγκρισης.

Ο Τιτανικός, περίπου 3 φορές όσο και ο Παρθενώνας στο μήκος. Ο ναός δεν θα μπορούσε να χωρέσει στον Τιτανικό όμως αφού είναι λίγο πιο πλατύς (Τιτανικός: 28 μέτρα beam length (πλατύτερο σημείο), Παρθενώνας 30.9 μέτρα).

Η εικόνα του Τιτανικού προέρχεται απο το καταπληκτικό titanic-plan.de ενώ την εικόνα του Παρθενώνα βρήκα στο Shafe. Και τα δύο μέσω Google Images. Η επεξεργασία των εικόνων έγινε με το GIMP.

Σημείωσεις:
3784 μέτρα είναι το βάθος που βρίσκεται σήμερα το ναυάγιο του Τιτανικού.

Στον Πηγεμό Για Το...Vancouver

2012-04-11T11:20:00.000+01:00

Μές τη ζωή, δρόμοι ανοίγονται σωρό

κι όποιον γουστάρεις τον τραβάς κι όπου σε βγάλει

Μα είναι κι ένα μονοπάτι πονηρό

που πάει ντουγρού, στη κατηφόρα τη μεγάλη

Το Μονοπάτι

Στίχοι: Γιώργου & Χρήστου Γιαννακόπουλου, Αλέκου Σακελάριου

Ποιό είναι το μονοπάτι της μικρότερης απόστασης / ελάχιστης προσπάθειας, ώστε ο τρόπος ζωής στο Karachi του Πακιστάν να μετασχηματιστεί σε αυτόν του Βανκούβερ του Καναδά; Ποιός είναι ο δρόμος με τις λιγότερες μεταρρυθμίσεις;

Το σημερινό κείμενο αναφέρεται στις επιλογές και τις συνέπειες τους αλλά βγήκε λίγο μεγάλο :-/ Γι' αυτό είναι χωρισμένο σε 4 ενότητες: Στο Mουσείο, Οι αριθμοί, Οι εικόνες και...Choose life, choose a job, choose a carreer....

Μπορείτε να τις διαβάσετε ξεχωριστά ή όλες μαζί. Οι πιο ανυπόμονοι μπορείτε πάντα να αναφερθείτε στην πολύ πιο σύντομη έκδοση που υπάρχει στο BuzzData.

Πρίν συνεχίσω με τις απαντήσεις στις παραπάνω ερωτήσεις θα ήθελα να γράψω δύο λόγια για το ποιά ήταν η αφορμή που καταπιάστηκα με αυτό το θέμα στα τελευταία τρία κείμενα.

Στο Μουσείο...
Το 2008, πήγα μια βόλτα στο Βρετανικό Μουσείο. Η (μόλις) 29η φωτογραφία που έβγαλα εκεί, δεν ήταν η Ροζέτα ή τα μάρμαρα του Παρθενώνα, αλλά αυτό εδώ το πόστερ:

Το ένα απο τα δύο πόστερ του Βρετανικού μουσείου που αναφέρονταν στον πόλεμο του Ιράκ, τις επιπτώσεις του στη παράδοση της χώρας. Οι 3/5 λεζάντες των φωτογραφιών απο αριστερά πρός τα δεξιά: "Το στρατόπαιδο στον αρχαιολογικό χώρο της Βαβυλώνας", " 'Πλιατσικαδόροι' (looters) στον αρχαιολογικό χώρο της 'Isan' (;)", "Η εκκλησία Al-Askari στη πόλη Samarra, πρίν και μετά τον...βομβαρδισμό".
Οι δύο τελευταίες εικόνες στα δεξιά αναφέρονται στη βοήθεια που παρείχε το Βρετανικό Μουσείο σε Ιρακινούς αρχαιολόγους (υπο τη μορφή εκπαίδευσης) και δείγμα ενός αρχαίου ευρύματος.
Η φωτογραφία προέρχεται απο τη προσωπική μου συλλογή.

Το 2008 ο πόλεμος στο Ιράκ μέτραγε ήδη 5 χρόνια και τα μέσα είχαν φροντίσει να μας πληροφορήσουν αναλόγως για την, πάντα φρέσκια και αγέραστη αγριότητα του με βιντεσκοπημένους αποκεφαλισμούς, βιντεοσκοπημένες επιχειρήσεις αυτοκτονίας και διάφορα αναμνηστικά βίντεο απο "εκείνη τη φορά που αμολήσαμε ένα χέλφάϊ(α)ρ και έφερε κάτω το μισό σύμπαν...κατα λάθος".

Αργότερα, έκαναν την εμφάνιση τους και άλλα βίντεο, δείχνοντας ζημιές στα εκθέματα του μουσείου της Βαγδάτης[1] και αποκαϊδια στην Εθνική Βιβλιοθήκη (στην Βαγδάτη) που είχε την κακή τύχη να έχει χτιστεί απέναντι ακριβώς απο το υπουργείο άμυνας (...εδώ δεν θα τη πειράξει κανένας!).

Καθόμουν λοιπόν εκεί και χάζευα το πόστερ αυτό και το διπλανό (που δεν μπορούσα να το φωτογραφήσω) με σουρεαλιστικές σκηνές απο αδιάφορα άρβυλα να ανεβοκατεβαίνουν στα Ιρακινά "μάρμαρα" και κοντέηνερ εγκατεστημένα μέσα σε αρχαιολογικούς χώρους στη Βαβυλώνα και αναρρωτιόμουν, πώς ήταν δυνατόν, η πόλη που ήταν μια φορά κι ένα καιρό το κέντρο του κόσμου και της διανόησης να έχει φτάσει σήμερα σε αυτή την ανυπόφορη κατάσταση.

Και πώς, αν θα ήταν ποτέ δυνατόν να το βάλει νούς ανθρώπου, πώς θα μπορούσε μια λαμπερή υπερσύγχρονη πόλη του σημερινού, του τρέχοντος, του ακλονήτου, του δικού μας υπερσύγχρονου και υπερσυνδεδεμένου τωρινού τρισευτυχισμένου κόσμου να βρεθεί σε μια παρόμοια κατάσταση στο μέλλον, όταν αδιάφορα άρβυλα θα κατουρούν και θα βλαστημάνε τη τύχη τους εκεί που σήμερα άνθρωποι προσεύχονται και θυμούνται τους νεκρούς τους και κλέφτες θα εμπορεύονται πανάκριβα μνημεία που σήμερα εγκαινιάζονται;

Τράβηξα δύο άξονες κι έβαλα πάνω δεξιά τη Νέα Υόρκη και κάτω αριστερά τη Βαγδάτη. Στο περιθώριο, άφησα τη σημειώση "Αθήνα;; -->"... Quo Vadis ρε Αθήνα;

Οι Αριθμοί...

Αυτές οι σκέψεις ήταν το κίνητρο που με έκανε να ασχοληθώ με τα δεδομένα που παραχωρήθηκαν απο την EIU στο BuzzData με αφορμή τον διαγωνισμό Best City Contest 2012 αμέσως μόλις έγιναν διαθέσιμα. Απο τα πρώτα διαγράμματα που έδειχναν την απόσταση της Αθήνας απο άλλες πόλεις, μέχρι τον χάρτη και την έννοια της απόστασης που είδαμε στο προηγούμενο κείμενο και στη κατάληξη σήμερα με τα μονοπάτια και τις διαδρομές μέσα σε αυτό το χάρτη.

Έχοντας εξηγήσει την έννοια της απόστασης ώς εδώ και το πως μπορούμε να τη χρησιμοποιήσουμε για να "δούμε" πολυδιάστατες ποσότητες, είναι καιρός να κάνουμε το επόμενο...βήμα.

Μπορούμε πολύ απλά να ξεκινήσουμε απο μια πόλη και να μεταβούμε σε μια άλλη μέσω μιας σειράς όσο το δυνατόν μικρότερων αλμάτων πρός τους πιο κοντινούς προορισμούς. Για λόγους που εξηγούνται στο [2] δεν θα εξετάσουμε όλους τους προορισμούς αλλά μόνο τους 5 πιο κοντινούς για κάθε πόλη.

Τα μονοπάτια που θα προκύψουν δείχνουν τον δρόμο της μικρότερης προσπάθειας που πρέπει να καταβάλουν οι πόλεις για να μετακινηθούν στους δείκτες τις EIU πρός πιο ευνοϊκές θέσεις.

Ας δούμε μερικά μονοπάτια τα οποία προκύπτουν ξεκινόντας απο μια πολή και προσπαθόντας να φτάσουμε σε μια άλλη διανύοντας τη μικρότερη απόσταση.

Το μονοπάτι για τη διαδρομή Karachi -Vancouver έχει ώς εξής:

Karachi,

Abidjan, Colombo, Ho Chi Minh City, Hanoi, Casablanca, Cairo, Istanbul, Bogota, Quito, Asuncion, Warsaw, Santiago, Buenos Aires, Los Angeles, Chicago, Atlanta, Washington DC, Paris,

Vancouver

Συνολική απόσταση κατα μήκος του παραπάνω μονοπατιού: 71.5792 μονάδες απόστασης

Ενώ η διαδρομή Αθήνα - Vancouver έχει ώς εξής:

Athens,

Taipei, Lexington, Cleveland, Detroit, Atlanta, Washington DC, Paris,

Vancouver

Συνολική απόσταση κατα μήκος του μονοπατιού: 21.9838 μονάδες απόστασης

Παρατηρήστε εδώ οτι το Atlanta, Washington DC, Paris, Vancouver, μένει το ίδιο και στις δύο διαδρομές. Το θέμα δηλαδή είναι να προσεγγίσει μια πόλη όσο το δυνατόν πιο γρήγορα την "ευθεία οδό".

Οι αριθμοί αυτοί απο μόνοι τους δίνουν μια εικόνα για το μέγεθος της προσπάθειας που θα χρειαζόταν για να μετασχηματιστεί μια πόλη σε μια άλλη αλλά ο τρόπος που υπολογίζεται μπορεί να τοποθετήσει δύο πόλεις στην ίδια απόσταση ενώ η κατάσταση στην οποία βρίσκονται να είναι πολύ διαφορετική. Με άλλα λόγια, σε απόσταση 10 μπορεί να βρεθεί μια πόλη που διαφέρει σε 2 δείκτες αλλά και μια πόλη που διαφέρει σε 20...Ανταποκρίνονται αυτά τα στοιχεία σε συγκρίσιμους τρόπους ζωής; ...Πώς μπορεί αυτή η παρατήρηση να συμπεριληφθεί στη κατάταξη;

Αυτό μπορεί να γίνει αλλάζοντας την έννοια της απόστασης και χρησιμοποιόντας μια "μεζούρα" η οποία κατατάσει τις πόλεις με βάση το πόσους δείκτες έχουν διαφορετικούς μεταξύ τους και άρα με το πόσες μεταρρυθμίσεις "απέχουν" απο τις γειτονικές τους πόλεις.

Αυτή η έννοια της απόστασης λέγεται "Hamming" απο τον κύριο που σκέφτηκε τη δυαδική της έκδοση[3]. Μια δοκιμή θα σας πείσει: Ας υποθέσουμε οτι μια πόλη έχει δείκτες 1,1,1 και μια άλλη 2,2,2. Η απόσταση τους κατα τον Ευκλείδη είναι φυσικά 1.7320, η απόσταση τους όμως κατα Hamming είναι 3.0000 γιατί τα δύο σύνολα των αριθμών διαφέρουν και στα τρία στοιχεία τους.

Για τις παραπάνω περιπτώσεις:

Karachi - Vancouver: 30 Διαφορετικοί δείκτες
Athens - Vancouver : 26 Διαφορετικοί δείκτες

Άρα λοιπόν, παρ' όλο που η απ' ευθείας απόσταση ανάμεσα στο Karachi και το Vancouver είναι 16.5831, η άμεση κάλυψη της θα απαιτούσε την αλλαγή 30 δεικτών μονομιάς και άρα ένα πολύ μεγάλο απόθεμα πόρων [4,5]

Παρ' όλα αυτά, η μεγαλύτερη διαδρομή με συνολικό μήκος 71.5792 εμπλέκει 19 μεταβάσεις και άρα περίπου 30 / 19 = 1.57 μεταρρυθμίσεις ανα βήμα...Ένας πιο λογικός ίσως στόχος για τον εκάστοτε δήμαρχο.

Παρομοίως, η Αθήνα απαιτεί ένα συγκρίσιμο αριθμό μεταρρυθμίσεων (26) για να προσεγγίσει το Vancouver μέσω της οδού της ελάχιστης προσπάθειας και απέχοντας μικρότερη (ευθεία) απόσταση απο το Karachi (5.9160) απαιτεί 26/9 ~ 2.8888 μεταρρυθμίσεις ανα βήμα.

Οι Εικόνες...
Συνδιάζοντας τις εκφράσεις των δύο αποστάσεων μπορούμε να κινηθούμε ανάμεσα στις πόλεις, πηγαίνοντας ΚΑΙ πρός την πιο κοντινή πόλη ΚΑΙ πρός την πόλη με τις λιγότερες μεταρρυθμίσεις. Έτσι, η κατάταξη τους μπορεί να γίνει μέ βάση την απόσταση τους απο το Vancouver ή την κάθετη θέση μιας πόλης στο διάγραμμα που δείχνει απλά πόσο μακριά είναι μια οποιαδήποτε πόλη απο την πόλη με την καλύτερη βαθμολογία.

Αστική Αποστασιοποίηση.

Το γράφημα δημιουργήθηκε με το graphviz και αποτέλεσε μέρος της συμμετοχής στο διαγωνισμό BestCityContest του Buzzdata και της EIU.

Αυτή η έννοια της κατάταξης σε επίπεδα ή ζώνες αποστάσεων, μαζί με την ιδέα οτι οι δήμαρχοι των πόλεων προσπαθούν (ή τουλάχιστον θέλω να πιστεύω οτι προσπαθούν) με τις επιλογές και τη διαχείρηση που κάνουν να "σπρώξουν" τις πόλεις τους πρός ένα καλύτερο τρόπο διαβίωσης ενέπνευσαν και τη προσπάθεια να απεικονιστούν αυτά τα δεδομένα στις 3 διαστάσεις.

Οι παρακάτω εικόνες ΔΕΝ έχουν σχέση με τον μύθο του Σύσιφου (μήπως θα έπρεπε; ). Στο ρόλο του "φιλόδοξου δημάρχου" που σ(μ)πρώχνει την πόλη του πρός το πρότυπο του Vancouver είναι η αφεντιά μου....Λίγο thresholdαρισμένη και δισδιάστατη βέβαια...αλλά ίσως καλύτερα έτσι!

Το πρόβλημα με αυτές τις απεικονίσεις και ο λόγος που παρ' όλο που τις έφτιαξα δεν τις υπέβαλα στο διαγωνισμό ήταν οτι είχαν πολλά διακοσμητικά στοιχεία που δεν προσέθεταν κάτι στην εικόνα.

Μερικές μικρές τεχνικές λεπτομέρειες: Η απεικόνηση δημιουργήθηκε στο Blender. Τα γράμματα απάνω σε κάθε marker είναι billboards και ακολουθούν την κάμερα για να είναι (όσο το δυνατόν περισσότερο) ευανάγνωστα. Ο προσανατολισμός της φιγούρας του κάθε marker γίνεται αυτόματα πρός την πόλη που υποτίθεται οτι προσπαθεί να μεταβεί και αν ένα αντικείμενο μετακινηθεί απο τη θέση του, όλα τα υπόλοιπα θα αλλάξουν προσανατολισμό ανάλογα Όλες οι παρακάτω εικόνες προέρχονται απο τη προσωπική μου συλλογή.

Η ιδεατή περίπτωση θα ήταν το μέγεθος της σφαίρας και το μέγεθος της φιγούρας να ανταποκρίνονται σε κάποια ποσότητα έτσι ώστε ο θεατής με μια ματιά να απορροφά όσο το δυνατόν περισσότερες πληροφορίες.

Για παράδειγμα θα μπορούσε το μέγεθος της φιγούρας, που οδηγεί τη σφαίρα (που οδηγεί την εξέλιξη μιας πόλης), να αντικατοπτρίζει τους οικονομικούς (ή άλλους) πόρους που έχει στη διάθεση της μια πόλη και αναλόγως, το μέγεθος της σφαίρας να αντικατοπτρίζει τις υποχρεώσεις που έχει αυτή η πόλη ή η χώρα στην οποία ανήκει η πόλη (για παράδειγμα το χρέος της ή τα έξοδα συντήρησης)...

Έτσι ώστε να καταλαβαίνει κανείς, οτι ναι μέν δυο οποιεσδήποτε πόλεις βρίσκονται στο ίδιο σκαλοπάτι, αλλά η προσπάθεια για να ανέβουν στο επόμενο δεν είναι ίδια για όλες συναρτήσει άλλων παραγόντων (πολιτικών, οικονομικών, κοινωνικών ή άλλων).

Choose life. Choose a job. Choose a career...

Trainspotting - Irvine Welsh

Αν υποθέσουμε οτι όλες οι μεταρρυθμίσεις απαιτούν την ίδια προσπάθεια, τότε θα μπορούσαμε να πούμε οτι αν ο κάθε δήμαρχος εστιαζόταν κάθε χρόνο να βελτοιώσει ΕΝΑ δείκτη σε 20-30 χρόνια και το Καράτσι αλλά και η Αθήνα θα μπορούσαν να έχουν ένα πολύ διαφορετικό τρόπο ζωής απο αυτόν που έχουν σήμερα...

Υποτίθεται βέβαια οτι, οι υπόλοιπες πόλεις θα παραμείνουν σταθερές όσο μια πόλη βελτοιώνεται, κάτι που δεν μπορεί να ισχύει για μεγάλο χρονικό διάστημα. Αν όλες οι πόλεις "σκεφτούν" με τον ίδιο τρόπο, τον επόμενο χρόνο το πεδίο των αποστάσεων θα έχει αλλάξει και μακροπρόθεσμα θα πρέπει και η EIU να αλλάξει και τον τρόπο που βαθμολογεί τις πόλεις γιατί όλες θα αρχίσουν να έχουν την ίδια (πολύ καλή) βαθμολογία ή θα αρχίσουν να συγκετρώνονται τόσο πολύ γύρω απο συγκεκριμένα σημεία του πεδίου που η "μεζούρα" θα χρειαζόταν ανα-βαθμονόμηση για να γίνει πιο ακριβής.

Δυστυχώς όμως, οι δείκτες της EIU, δεν απαιτούν την ίδια προσπάθεια...Και σε αυτό το σημείο ο συλογισμός περνάει σε δύο άλλες ωραίες ερωτήσεις οι οποίες έχουν να κάνουν με το ποιά είναι η "ενέργεια" μιας πόλης για αλλαγή;;;

Και, λαμβάνοντας υπ όψην την "ενέργεια" της πόλης πώς θα μπορούσε να οριστεί το σημείο της μη αναστρέψιμης καταβολής;;; Το σημείο δηλαδή πέρα απο το οποίο, η "ενέργεια" που έχει μια πόλη δεν μπορεί να την κρατήσει ούτε κάν στην ίδια βαθμολογία και απο εκεί και πέρα αρχίζει μια φθορά, μια καταβολή, μια......κατηφόρα.

Αυτές οι ερωτήσεις περιλαμβάνουν μέσα και οικονομικούς δείκτες με τους οποίους δεν είμαι και πολύ εξοικειωμένος. 'Ολο και κάτι θα βρίσκεται στα δεδομένα της τράπεζας του κόσμου αλλά αν θέλετε, διαφωτείστε ελεύθερα στα σχόλια (!).

Τέλος και για όσους αναρρωτήθηκαν στο μεταξύ..."Καλά όλα αυτά ρε ΑΑ, αλλά δεν μας είπες, η Χαλκίδα που είναι σε όλα αυτά τα γραφήματα;;;"...

Η Χαλκίδα.......(κακοήθεις χαρακτήρες).......είναι off the scales!!!

Σημειώσεις:
[1] : Για αρκετό καιρό, παρακολουθόντας kυρίως το BBC είχα την εντύπωση πως το μουσείο της Βαγδάτης είχε λεηλατηθεί συστηματικά. Άλλη μια...Παράπλευρη Απώλεια. Παρ' όλα αυτά, το άρθρο της wikipedia, αναφέρει οτι το μουσείο είχε ήδη έτοιμο σχέδιο έκτακτης ανάγκης απο...τον προηγούμενο πόλεμο, οπότε τα σημαντικότερα αρχαία ευρήματα ήταν ήδη ασφαλισμένα όταν έφτασαν τα...χειρότερα.

[2] : Εδώ βέβαια θα πρέπει να πούμε οτι ανάλογα με το πόσο γρήγορα αυξάνεται η απόσταση μιας πόλης με τις άλλες (αθροιστική απόσταση), ίσως υπάρχει ένα φυσιολογικό κατώφλι πέρα απο το οποίο η απόστασεις αυξάνονται πάρα πολύ γρήγορα και δεν υπάρχει λόγος να θεωρηθούν κοντινές...Τέτοιο σαφές κατώφλι δεν υπήρχε στα συγκεκριμένα δεδομένα....Έτσι αντί να συμπεριλάβουμε όλες τις πόλεις, συμπεριλαμβάνουμε μόνο τις 5 πιο κοντινές (Το 5 εδώ είναι μια αυθαίρετη επιλογή).

[3] : Και στα Ελληνικά βέβαια...Χαμίνγκια Απόσταση (χωρίς αμφιβολία....και φυσικά απο εκεί βγαίνει και η Πλατεία Χάμινγκος).

[4] : Η ευθεία γραμμή είναι ο συντομότερος δρόμος, αλλά ο συντομότερος δρόμος είναι και ο πιο "ακριβός" (!)

[5] : Μέγιστη απ' ευθείας απόσταση δεικτών που μπορούν να έχουν δύο πόλεις: 25.2982

Δια-Διαστασιακή Περιήγηση...

2012-03-18T18:25:00.000Z

"... μπορούμε, με μια πολύ όμορφη τεχνική, να φέρουμε όλες αυτές τις πόλεις και τις πληροφορίες για τις μεταξύ τους αποστάσεις σε μια και μόνο, δισδιάστατη εικόνα. Αυτό όμως θα το δούμε στο επόμενο κείμενο, πολύ σύντομα!"

Κάθε φορά που προσπαθείς να βάλεις τα πράγματα σε μια σειρά, ο θεός (και συγγραφέας του "Απο την τάξη στο χάος κι εμπλοκή: Πώς να δημιουργήσετε το δικό σας σύμπαν σε 3.1415928 απλά βήματα" εκδόσεις Έρεβος), απελευθερώνει μια πιρουνοβόμβα στο δικό σου μικρό προσωπικό σύμπαν και σε κάνει να νιώθεις σα να προσπαθείς να τρέξεις τα 100 μέτρα σε 8 δευτερόλεπτα βυθισμένος σε μια πισίνα γεμάτη μέλι.

Αυτός ίσως να είναι ένας πιο περίπλοκος τρόπος για να περιγράψω τι έχει συμβεί μέσα σε αυτές τις 40 ημέρες απο το προηγούμενο κείμενο και το πώς είναι δυνατόν αυτό το διάστημα να χαρακτηριστεί "πολύ σύντομα!", αλλά πιστέψτε με, βλέποντας τα πράγματα απο τη δική μου σκοπιά, η παραπάνω εξήγηση φαντάζει απίστευτα λογική! Όπως είχε πεί και ο Προμηθέας της υπέρτατης γνώσης (γνωστός και ως Murphy) "Αν ξέρεις οτι κάτι μπορεί να πάει "στραβά" (ή τέλος πάντων, λιγότερο ευνοϊκά) και δεν προετοιμαστείς για αυτό....Τότε αυτό θα πάει στράβα (έστω και αν η πιθανότητα για αυτό το ενδεχόμενο φαινόταν πάρα πολύ μικρή)"....Αυτός...ξέρει!

Οπότε, ας δούμε λίγο πιο αναλυτικά αυτές τις δύο, φαινομενικά αθώες γραμμές της εισαγωγής, πρίν κάποιο ενδεχόμενο με πιθανότητα τόσο μικρή που δεν χωράει σε ανθρώπινο κεφάλι, αποφασίσει να καθυστερήσει αυτή τη σειρά πόστ για άλλη μια φορά (!).

Σύμφωνα λοιπόν με τα δεδομένα της Economist Intelligence Unit, οι δύο πόλεις στις οποίες ο τρόπος διαβίωσης απέχει τη "μεγαλύτερη απόσταση", είναι το Karachi - Pakistan και το Vancouver - Canada.

Εδώ βέβαια, δεν αναφερόμαστε στη γεωγραφική απόσταση, αλλά στην απόσταση όπως αυτή ορίζεται απο το διάνυσμα των 40 δεικτών που χαρακτηρίζουν κάθε πόλη. Αυτή η έννοια της απόστασης, έχει μια ιδιαίτερη σημασία και περιεχόμενο.

Για να δούμε λοιπόν: Τι πληροφορίες μπορεί να μας δώσει η έννοια της απόστασης; Ποιό είναι το μονοπάτι της "ελάχιστης προσπάθειας", ώστε το Karachi να "μετατραπεί" σε Vancouver; Ποιό είναι το μονοπάτι των λιγότερων μεταρυθμίσεων για τον ίδιο σκοπό; Ποιά είναι τα παραπάνω μονοπάτια όσο αφορά την Αθήνα;

Το κλειδί των απαντήσεων στις παραπάνω ερωτήσεις, βρίσκεται κατα ένα μεγάλο μέρος, στην έννοια της "απόστασης". Ήδη στο προηγούμενο κείμενο, είδαμε την έννοια της γνώριμης Ευκλείδιας απόστασης ανάμεσα στα σημεία ενός χώρου. Η μόνη διαφορά στη περίπτωση των δεδομένων της EIU και την "απόσταση" ανάμεσα σε δύο σημεία (για παράδειγμα, ανάμεσα στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη) είναι οτι αυτός ο χώρος δεν έχει 3 αλλά 40 διαστάσεις.

Ένα χώρο 40 διαστάσεων, είναι ίσως δύσκολο να τον φανταστεί κανείς. Με τι μοιάζει ένα σπίτι στις 40 διαστάσεις; Με τι μοιάζει ένα αυτοκίνητο; Ένα ποτήρι, ή ένας απλός κύβος (ένα παραδοσιακά τρισδιάστατο σχήμα); Τι είναι διάσταση;

Διάσταση είναι μια ιδιότητα ενός αντικειμένου που αν τη στερηθεί, τότε δεν μπορεί να οριστεί πλήρως. Είναι αδύνατον να οριστεί ένας κύβος (ένα στερεό 3 διαστάσεων: Μήκος, Ύψος, Βάθος) στις 2 διαστάσεις γιατί θα ήταν αδύνατον να εκφραστεί το βάθος του.

Η απεικόνιση ενός πολυδιάστατου χώρου είναι απο τις λίγες περιπτώσεις όπου χρειάζεται να "δούμε" ακριβώς τη μορφή αυτού του χώρου. Συνήθως, τον δουλεύουμε "στα τυφλά" με βάση κάποιους απλούς κανόνες. Για παράδειγμα, με βάση τον απλό κανόνα: "Δύο διανύσματα είναι κάθετα όταν το εσωτερικό γινόμενο τους είναι 0", μπορούμε να κατασκευάσουμε κάθετα διανύσματα στις οποιεσδήποτε Ν διαστάσεις ΧΩΡΙΣ να χρειάζεται να τις "δούμε".....Δεν είναι ανάγκη να το "δείς" για να πιστείς (!) (Για περισσότερες λεπτομέρειες και μια ωραία εισαγωγή στο θέμα τουλάχιστον για τις 4 διαστάσεις μπορείτε να δείτε εδώ)

Δυστυχώς, δεν θα κατανοήσουμε ποτέ την μαγεία ενός "τετραπλού τόλουπ" στις 6 διαστάσεις (ο Κωστάλας παραμένει αδιάβλητος σε μετασχηματισμούς (!)), ή τι αδιανόητα αεροβατικά μπορεί να σκεφτεί ο πιλότος των 9 διαστάσεων. Δεν είμαστε φτιαγμένοι για αυτούς τους χώρους. Οι αισθήσεις μας είναι περιορισμένες στις 3 (το πολύ) διαστάσεις.

Στη προσπάθεια μας λοιπόν να κατανοήσουμε ένα 40διάστατο αντικείμενο στα περιθώρια ενός δισδιάστατου χώρου (ενός φύλου χαρτιού δηλαδή) και γνωρίζοντας πως δεν μπορούμε να του στερήσουμε καμία διάσταση τι κάνουμε;

Μπορεί να μην μπορούμε να στερήσουμε μια διάσταση απο τον κύβο, αλλά μπορούμε να βρούμε ένα τρόπο ώστε η τρίτη διάσταση να εκφραστεί μέσα απο τις δύο...Μπορούμε δηλαδή να προβάλουμε τις 3 διαστάσεις σε 2 ή γενικότερα, τις πολλές διαστάσεις σε λίγες...με την προυπόθεση βέβαια οτι αποδεχόμαστε κάποιο σφάλμα....Τι είναι αυτό το σφάλμα; Για να δούμε...

Στη παρακάτω εικόνα, ποιό σχήμα είναι ένα πραγματικό εξάγωνο και ποιό σχήμα είναι ένας κύβος καθώς τον κοιτάμε απο μια γωνία του;

Μαϊμού κύβοι! Κυκλοφορούν ανάμεσα μας!!!...

Οι τρείς γραμμές στο δεξιό σχήμα έχουν προστεθεί για να τονιστεί η ομοιότητα του εξαγώνου με τον κύβο απο αυτή τη γωνία...Ουσιαστικά πρόκειται για το ίδιο ακριβώς σχήμα.

Ακριβώς αυτό....Προσπαθόντας να προβάλουμε ένα κύβο απο τις τρείς στις δύο διαστάσεις, παραμορφώθηκε τόσο πολύ, που κατάντησε ένα τιποτένιο δισδιάστατο 6γωνο.....Απ' τα ανώγια, στα κατώγια...

Η προβολή των 3 διαστάσεων στις 2 είναι υπόθεση εύκολη...κυρίως επειδή τα μάτια και ο εγκέφαλος μας, είναι φτιαγμένα για να καταλαβαίνουμε δισδιάστατα αντικείμενα και να "φανταζόμαστε" τα τρισδιάστατα. Πώς όμως θα προβάλουμε 40 διαστάσεις; Δεν είναι μια δεν είναι δύο, δεν είναι τρείς....Είναι 40!

Είτε στη μια, είτε στις δύο, είτε στις τρείς, είτε στις δεκατρείς διαστάσεις, η έννοια της απόστασης* παραμένει η ίδια. Δέκα μέτρα απόσταση στις 20 διαστάσεις είναι ακριβώς δέκα μέτρα και στις 2 διαστάσεις. Και η απόσταση, είναι απλά ένας θετικός (πάντα) αριθμός.

Για να δούμε λοιπόν, μπορούμε να φανταστούμε ένα τρόπο, ώστε να προβάλουμε τα σημεία ενός 40διάστατου αντικειμένου στις 2 διαστάσεις με όσο το δυνατόν μικρότερη παραμόρφωση;

Η απάντηση σε αυτή την ερώτηση είναι σχετική με το αντικείμενο του διαγωνισμού Best City Contest. Ο διαγωνισμός μάλιστα, μας καλεί να προβάλουμε τις 40 διαστάσεις (ή υποσύνολο αυτών, ή ακόμα και νέο σύνολο με την προσθήκη άλλων δεικτών) σε 1. Να κατατάξουμε δηλαδή τις πόλεις επάνω σε μια γραμμή.

Αυτό μπορούμε να το κάνουμε με πάρα πολλούς τρόπους. Ένας απο αυτούς είναι η τεχνική του Multidimensional Scaling. Η τεχνική αυτή λύνει την εξής ωραία σπαζοκεφαλιά: Γνωρίζοντας μόνο τις αποστάσεις ανάμεσα σε ένα σύνολο απο σημεία σε κάποιο χώρο (Μ διαστάσεων), μπορείς να βρείς τη σχετική θέση των σημείων αυτών σε ένα άλλο χώρο (Ν διαστάσεων, Ν<=Μ), έστω και με κάποιο μικρό (κατα προτίμηση) σφάλμα;

Δεν μας ενδιαφέρει δηλαδή το πώς ακριβώς είναι τοποθετημένα αυτά τα σημεία πραγματικά στον 40διάστατο χώρο τους, αν δημιουργηθεί μια δισδιάστατη απεικόνιση που διατηρεί τις σχετικές αποστάσεις των σημείων τότε αντικρίζουμε ένα (απλό) χάρτη αυτού του (σύνθετου) πολυ-διάστατου τοπίου.

Να ένας "απλός" χάρτης:

Απο που πάνε για το Vancouver;;;;

Η παραπάνω εικόνα αποτελέι τη "λύση" της προβολής των 40 διαστάσεων σε 2 με τη μέθοδο του Multidimensional Scaling. Εδώ αξίζει να σημειωθεί οτι επειδή το πρόβλημα του ακριβούς ταιριάσματος των αποστάσεων ανάμεσα σε κάθε ζεύγος σημείων μπορεί να είναι αρκετά δύσκολο (ανάλογα με την εφαρμογή), μια υποκατηγορία μεθόδων του Multidimensional Scaling προσπαθεί απλά να "ταιριάξει" την κατάταξη των αποστάσεων παρά τις απόλυτες τιμές τους (Όπου εδώ η "κατάταξη" είναι η σειρά με την οποία εμφανίζονται οι πόλεις στα διαγράμματα του προηγούμενου κειμένου). Μια τέτοια μέθοδος έχει χρησιμοποιηθεί και για τη δημιουργία αυτού του χάρτη.

Μια πρώτη παρατήρηση είναι οτι οι πόλεις που ανήκουν σε εύρωστες οικονομικά χώρες (όπως η Ευρώπη, ο Καναδάς και η Αμερική) βρίσκονται όλες μαζί σε μια κοντινή γειτονιά ενώ οι πόλεις που βρίσκονται σε λιγότερο εύρωστες χώρες είναι πιο αραιά τοποθετημένες. Αυτό σημαίνει οτι ο τρόπος ζωής σε αυτές τις περιοχές έχει χαρακτηριστεί απο τους δείκτες και τη βαθμολόγηση της EIU, ώς περίπου ίδιος. Απο εκεί και περά όμως, οι υπόλοιπες πόλεις είναι λιγότερο προβλέψιμες και μπορεί να υπερτερούν σε μια μικρή ομάδα δεικτών αλλά να υστερούν σε κάποια άλλη.

Στο μεταξύ, γράφοντας κομμάτια αυτού του κειμένου, έληξε και η προθεσμία υποβολής συμμετοχών στον διαγωνισμό Best City Contest και είναι πλεόν δυνατόν να δούμε και την πολύ ενδιαφέρουσα δουλειά που έχει γίνει και απο άλλους χρήστες.

Έτσι λοιπόν, ένα παρόμοιο χάρτη στον οποίο είναι ακόμα πιο προφανής αυτή η διαίρεση δημιούργησε ο Alexander Kosenkov για τον διαγωνισμό και μπορείτε να τον δείτε στο BuzzData.

Η δημιουργία αυτού του χάρτη κάνει λίγο πιο προφανή πια και τα υπόλοιπα ερωτήματα, όπως: Πώς θα μπορούσε το Karachi να γίνει Vancouver; (και πόσο γρήγορα;) Ποιός είναι ο δρόμος της μικρότερης προσπάθειας ώστε με μικρούς μετασχηματισμούς ο τρόπος ζωής σε μια πόλη να προχωρήσει πρός αυτόν μιας άλλης πόλης;

Μικρές υποθέσεις και δοκιμές για τις απαντήσεις στις παραπάνω ερωτήσεις, με έκαναν να συμμετέχω τελικά και εγώ στον διαγωνισμό με ότι μπορούσα να καταφέρω στον διαθέσιμο ελεύθερο χρόνο και πάντα δουλεύοντας με την έννοια της απόστασης και προσπαθόντας να δημιουργήσω μια αντικειμενική κατάταξη (αντί για μια υποκειμενική που θα ήταν βασισμένη σε κάποια αυθαίρετη (ή και δικαιολογημένη) επιλογή δεικτών).

Οι ανυπόμονοι μπορείτε να ρίξετε μια ματιά στη συμμετοχή στο PDF που υπάρχει αναρτημένο στο BuzzData αν και σκοπεύω να γράψω μερικά ακόμα λόγια για τη συμμετοχή σύντ.........

Κάποια στιγμή στο μέλλον!

Σημειώσεις:
*: Η έννοια της απόστασης παραμένει η ίδια όταν ο χώρος συμμορφώνεται με την Ευκλείδια γεωμετρία....Υπάρχουν και γεωμετρίες στις οποίες η συντομότερη απόσταση ΔΕΝ είναι η ευθεία....Γίνεται, γίνεται....Θυμίσου, δεν είναι ανάγκη να το "δείς" για να "πειστείς"...

Λόντρα, Παρίσι, Νιού Γιόρκ...

2012-02-08T09:07:00.000Z

Λόντρα Παρίσι Νιού Γιόρκ Βουδαπέστη Βιέννη
μπρός την Αθήνα καμμιά σας καμμιά σας δε βγαίνει
γιατ' είναι πάντα γεμάτες με ρόδα οι ποδιές της
κι άσπρες δαντέλες τυλίγουν τις ακρογιαλιές της.

Λόντρα, Παρίσι, Αθήνα
Στίχοι: Μίμη Τραϊφόρου

Αυτά τραγουδούσε η Σοφία Βέμπο για την Αθήνα του 1944, λίγο πρίν το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου και λίγο πριν την αρχή του δικού μας προσωπικού πολέμου, του εμφυλίου.

Πόσο όμως "απέχει" ο τρόπος ζωής στην Αθήνα σήμερα, απο τον τρόπο ζωής στο Παρίσι, τη Βουδαπέστη, τη Βιέννη και άλλες μεγάλες πόλεις το κόσμου; Ποιές δύο πόλεις βρίσκονται στα αντίποδα σημεία του τρόπου ζωής; Πώς μπορούμε να απεικονίσουμε τις διαφορές του τρόπου ζωής σε διάφορες πόλεις στον κόσμο σε μια εικόνα;

Τις απαντήσεις σε αυτές τις ερωτήσεις, μπορούν να μας δώσουν δύο σύνολα δεδομένων που δημοσιεύτηκαν πρόσφατα απο την Economist Intelligence Unit (EIU), στο BuzzData με αφορμή τον διαγωνισμό "Καλύτερη Πόλη Στον Κόσμο - 2012" (Best City In The World Contest - 2012).

Πολύ σύντομα, η EIU έχει ήδη δημιουργήσει ένα δείκτη διαβίωσης που κατατάσει τις πόλεις του κόσμου με βάση 39 παραμετρούς. Οι διαγωνιζόμενοι, καλούνται, με βάση αυτά τα δεδομένα, να δημιουργήσουν ένα νέο δείκτη του τρόπου ή της ποιότητας ζωής των πόλεων αυτών, ο οποίος πιθανότατα να συμπεριλαμβάνει πρόσθετες παραμέτρους και δεδομένα που ο τρέχων δείκτης αγνοεί.
Για αυτό το λόγο, η EIU, δημοσιεύει μέσω του BuzzData δύο πολύ χρήσιμους πίνακες με διάφορους δείκτες διαβίωσης των πόλεων καθώς επίσης και του κόστους ζωής.

Τα δεδομένα ήταν πολύ ενδιαφέροντα και μια και δυό, εκτός διαγωνισμού, σκάρωσα μερικές απεικονίσεις που μπορείτε να βρείτε στο BuzzData. Γράφω αυτό το κείμενο για να πώ δύο λόγια παραπάνω για το τι δείχνουν αυτές οι απεικονίσεις αλλά και για να παρουσιάσω μια λίγο διαφορετική έκδοση τους.

Παραθέτω εδώ αμέσως τα γραφήματα, μαζί με κάποια πολύ σύντομα επεξηγηματικά σχόλια, ενώ περισσότερες λεπτομέρειες για την επεξεργασία μπορείτε να βρείτε στο τέλος του κειμένου....Όσο για την επιλογή των γραμματοσειρών και των χρωμάτων...Θα πώ ένα μόνο πράγμα:

"Greetings Professor Falken!"

Η Αθήνα στον πιο συνηθισμένο της ρόλο, στο κέντρο της παγκόσμιας σκηνής (!)

(Όλες οι εικόνες έχουν δημιουργηθεί με αγνά υλικά και προέρχονται απο τη ψηφιακή φάρμα του ΑΑ)

Και ξεκινάμε με την Αθήνα και το γράφημα που ουσιαστικά ξεκίνησε αυτό το project. Εκ πρώτης όψεως βρίσκεται σε καλή γειτονιά. Την περιστοιχίζουν, σε κάποια απόσταση, πόλεις όπως το Λός Άντζελες, η Βοστώνη, η Βουδαπέστη και πολύ μακριά της η Τρίπολη, η Τεχεράνη και άλλες...Μας λείπει όμως εδώ, ένα μέτρο σύγκρισης...για να ξέρουμε τι εστί "κοντά" και τι "μακριά"...

Η γειτονιά του Vancouver - Canada

Να και το μέτρο σύγκρισης! Το Vancouver ήταν μέχρι πολύ πρόσφατα η κορυφαία πόλη στη κατάταξη συνθηκών διαβίωσης της EIU αλλά έχασε απο τη Μελβούρνη. Το Vancouver, μαζί με το Karachi, στο Pakistan, έχουν τη μεγαλύτερη απόσταση σε ποιότητα ζωής (όπως περιγράφεται απο τους δείκτες της EIU).

Και απο το Vancouver, στην άλλη άκρη του κόσμου (και πιθανότατα και του τρόπου ζωής). Karachi - Pakistan

Ναι και το Karachi του οποίου η άμεση γειτονιά είναι το Κατμαντού, το Κολόμπο και το Δελχί...και μάλιστα σε αρκετή απόσταση...Το Karachi έχει τη χαμηλότερη βαθμολογία στους δείκτες διαβίωσης της EIU.

Να και ένας...γεωγραφικός γείτονας... Sofia - Bulgaria

Μιά και μιλήσαμε για τα άκρα, ας αναφερθούμε και στο "μέσον". Ποιά πόλη δηλαδή είναι περίπου στο μέσο της απόστασης που ορίζεται απο το Vancouver και το Karachi? Και η πόλη αυτή είναι η Σόφια της γειτονικής Βουλγαρίας.

Προφανώς, μπορούμε να δημιουργήσουμε παρόμοιες εικόνες και για τις υπόλοιπες χώρες που περιγράφονται απο τα δεδομένα της EIU. Όμως μπορούμε, με μια πολύ όμορφη τεχνική, να φέρουμε όλες αυτές τις πόλεις και τις πληροφορίες για τις μεταξύ τους αποστάσεις σε μια και μόνο, δισδιάστατη εικόνα. Αυτό όμως θα το δούμε στο επόμενο κείμενο, πολύ σύντομα!

Για όσους έφτασαν ώς εδώ....και θέλουν να πάνε και παρακάτω....Ιδού τα ίνφοζ:

Τα Δεδομένα

Τα συγκεκριμένα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν ήταν οι δείκτες διαβίωσης της EIU. Πρόκειται για μια σειρά απο 39 δείκτες για 140 πόλεις του κόσμου, ανάμεσα τους και η Αθήνα (για την οποία γίνεται ειδική αναφορά φέτος) που προσπαθούν να ποσοτικοποιήσουν διάφορες απόψεις της διαβίωσης στις πόλεις, όπως "Απειλή στρατιωτικής σύγκρουσης","Τρομοκρατική απειλή", "Διαθεσιμότητα εστιατορίων", "Ποιότητα παροχής ηλεκτρισμού", "Ποιότητα του οδικού δικτύου", "Επίπεδο λογοκρισίας" και άλλους δείκτες. Εδώ υπάρχει ένα λεπτό σημείο που αξίζει να αναφερθεί με μεγαλύτερη λεπτομέρεια: Οι δείκτες αυτοί, βρίσκονται όλοι στην ίδια κλίμακα με τιμές στο διάστημα [1..5] που ανταποκρίνονται στους χαρακτηρισμούς (Αποδεκτό, Ανεκτό, Ενοχλητικό, Ανεπιθύμητο, Απαράδεκτο) αντίστοιχα. Τις τιμές για κάθε πόλη, τις καθορίζει μια επιτροπή αναλυτών της EIU σε συνεργασία με τοπικούς αναλυτές απο την κάθε πόλη. Οι τιμές καθορίζονται σε σχέση με τη Νέα Υόρκη. Εδώ δεν θα μας απασχολήσει το πως ακριβώς γίνεται αυτή η μέτρηση ή αν η κλίμακα των 5 τιμών είναι αρκετή. Η εκτίμηση θεωρείται αντικειμενική και η κλίμακα αρκετή.

Το πολύ καλό στοιχείο που έχουν αυτά τα δεδομένα είναι ακριβώς αυτή η κοινή κλίμακα των 5 αριθμών γιατί αυτό σημαίνει οτι ορίζουν ένα ομοιόμορφο ορθογώνιο παραλληλεπίπεδο 39 - διαστάσεων. Με άλλα λόγια, αν ο κάθε δείκτης ήταν σε μια διαφορετική μονάδα και κλίμακα (για παράδειγμα, Ευρώ, χιλιόμετρα, ώρες, pascal) το παραλληλεπίπεδο δεν θα ήταν ομοιόμορφο και θα έπρεπε και πάλι να βρούμε ένα τρόπο να αντιστοιχίσουμε όλα τα δεδομένα σε ένα κοινό χώρο πρίν μπορούμε να κάνουμε τις οποιεσδήποτε συγκρίσεις.

Η Επεξεργασία

Η επεξεργασία των δεδομένων ήταν αρκετά απλή. Υπενθυμίζεται οτι ο πρωταρχικός σκοπός ήταν να εκτιμηθεί η απόσταση του τρόπου διαβίωσης ανάμεσα στην Αθήνα και τις άλλες πόλεις για τις οποίες υπήρχαν διαθέσιμα δεδομένα, ή πιο γενικά η απόσταση στον τρόπο διαβίωσης ανάμεσα σε οποιεσδήποτε δύο πόλεις. Το σύνολο των αριθμών για κάθε πόλη δημιουργούν ένα διάνυσμα 39 διαστάσεων.

Σκεφτείτε το αυτό, σαν ένα σημείο που θα μας έδινε το GPS, μόνο που απο αυτόν τον πλανήτη που μας έρχονται τα δεδομένα, κάθε σημείο του χώρου ορίζεται απο 39 αριθμούς αντί για τους συνηθισμένους 3 (Γεωγραφικό μήκος, πλάτος, Υψόμετρο) που μας δίνει το GPS επάνω στη Γή.

Ακριβώς με τον ίδιο τρόπο που μπορούμε να υπολογίσουμε την απόσταση μεταξύ δύο σημείων που περιγράφονται απο δυο τριάδες GPS αριθμών, υπολογίζουμε και την απόσταση ανάμεσα σε δυο διανύσματα 39 διαστάσεων. Η απόσταση αυτή είναι η συνηθισμένη Ευκλείδια απόσταση.

Υπολογίζοντας λοιπόν την απόσταση ανάμεσα στα διανύσματα όλων των ζευγών των πόλεων παίρνουμε ένα πίνακα γεμάτο αριθμούς που θα τον βαφτίσουμε "Πίνακα Αποστάσεων". Αυτός ο πίνακας έχει την εξής ωραία ιδιότητα. Επιλέγοντας μια γραμμή που αντιστοιχεί σε μια πολή, μπορεί να μας "μαρτυρήσει" τις αποστάσεις αυτής της πόλης και όλων των άλλων (σε κάθε στήλη της επιλεγμένης γραμμής).

Σκεφτείτε τον Πίνακα Αποστάσεων, σαν τους πίνακες που έχουν οι χάρτες μιας χώρας που δίνουν τις αποστάσεις ανάμεσα στις κυριότερες πόλεις.

Στη συνέχεια, χωρίζουμε τις αποστάσεις σε 10 ζώνες και μετράμε πόσες (και ποιές) πόλεις βρίσκονται στη κάθε ζώνη και απεικονίζουμε το αποτέλεσμα. Αυτό γίνεται με το λεγόμενο Ιστόγραμμα.

Σκεφτείτε το Ιστόγραμμα σαν τα αποτελέσματα των εκλογών, στον οριζόντιο άξονα βρίσκονται οι πολιτικές παρατάξεις και στον κάθετο ο αριθμός ψήφων. Στη δική μας περίπτωση, στον οριζόντιο άξονα βρίσκεται η "απόσταση" και στον κάθετο το πόσες (και ποιές) πόλεις βρίσκονται στη συγκεκριμένη απόσταση απο την εξεταζόμενη πόλη.

Τα Εργαλεία

Χρησιμοποιήθηκε η γλώσσα προγραμματισμού Python μαζί με τις "προσθήκες" Python - Cairo (για τα γραφικά και τις γραμματοσειρές) και την προσθήκη Python - Scipy για την επεξεργασία των αριθμών. Όλα αυτά τα εργαλεία (υψηλής ποιότητας) μαζί με την πλήρη τεκμηρίωση τους βρίσκονται σε ελεύθερη διάθεση. Οι γραμματοσειρές που χρησιμοποιήθηκαν ήταν η πολύ ενδιαφέρουσα (και καινούρια) Averia του Dan Sayers και η καταπληκτική Mainframe απο το Blambot, επίσης ελεύθερα διαθέσιμες. Το post-processing έγινε στο GIMP (πρόγραμμα επεξεργασίας εικόνας.....ναι.....και αυτό ελεύθερο).

Οι Απεικονίσεις

Δεν ήθελα απλά να δείξω μια σειρά απο ιστογράμματα και επειδή και τα δεδομένα μιλάνε για αποστάσεις, αποφάσισα να τα παραστήσω σαν το ηλιακό σύστημα, με την εξεταζόμενη πόλη στη μέση και τις υπόλοιπες πόλεις σαν δορυφόρους γύρω της. Μετά απο μια σειρά απο πειραματισμούς κατέληξα σε δύο πρότυπα που τα ονόμασα "Πάπυρος" (!) και "DEFCON" για προφανής (ελπίζω) λόγους. Το "Πάπυρος" είναι αυτό που εμφανίζεται στο BuzzData και εδώ παρουσιάστηκε το DEFCON.

Ιντερλούδιο: Το Θαύμα Έγινε...

2011-10-29T00:39:00.000+01:00

Ομολογώ πως αυτά τα τελευταία τεχνολογιστορικά πόστ, τα κατα-ευχαριστήθηκα αλλά σε καμία περίπτωση, όταν τα έγραφα, δεν περίμενα αυτό που θα ακολουθούσε.

Το παρακάτω μηχάνημα, ένα Hewlett Packard 2116Β του 1968, εντοπίστηκε επι Ελληνικού εδάφους!

Η κεντρική μονάδα του HP 2116B και το...user interface. Απ' οτι μαθαίνουμε απο τα manual του μηχανήματος, οι 16 διακόπτες που διακρίνονται στο κάτω μέρος αντιστοιχούν (κατ' ευθείαν) στον καταχωρητή S (απο το Switch) ενώ με δύο άλλα....κομβία (!) η τιμή που καθορίζουν μπορεί να φορτωθεί και στους δύο καταχωρητές / αθροιστές Α και Β.

Λεπτομέρεια του...πληκτρολογίου!

Λεπτομέρεια της....οθόνης!

Οι τιμές των σχετικών καταχωρητών απεικονίζονται στο δυαδικό (...The Matrix - Reloaded!)

Memory Data (T) απο το Memory Address(M), Programm Counter (P) και φυσικά οι Α και Β.

Το πρόγραμμα είναι ήδη γραμμένο επάνω στην κάρτα...αρκεί να ξεφορτωθείς το περιτό χαρτί γύρω του. Κάρτες έτοιμες πρός...διάτρηση.

Μια σύντομη αναζήτηση, αποκάλυψε οτι πρόκειται για 16bit μηχάνημα γενικής χρήσης. Μάλιστα, το κομμάτι που διακρίνεται στην πρώτη φωτογραφία και περιλαμβάνει τους διακόπτες και την απεικόνιση των καταχωρητών είναι η κεντρική μονάδα επεξεργασίας και έχει χρησιμοποιηθεί και σε διάφορα άλλα μοντέλα της εταιρίας. Η συγκεκριμένη έκδοση, φαίνεται πως κάλυπτε εφαρμογές μετρήσεων όπου η κεντρική μονάδα συνδεόταν με διάφορες άλλες συσκευές εισόδου εξόδου και έπαιζε το ρόλο του ελεγκτή. Υπάρχουν διαθέσιμα σχεδόν όλα τα εγχειρίδια του και ο σχετικός εξομοιωτής της αρχιτεκτονικής και κάποιων βασικών περιφερειακών του. Αξίζει να σημειωθει, πως ο συγκεκριμένος εξομοιωτής "τρέχει" και άλλα ιστορικά συστήματα.

Οι φωτογραφίες δεν είναι και οι καλύτερες λόγω...στενότητας χώρου όπως αναφέρει στο μήνυμα του ο αποστολέας των φωτογραφιών. Το HP 2116B βρίσκεται με τα περιφερειακά του (την άλλη τη ντουλάπα δηλαδή) στον ίδιο χώρο μαζί με άλλο ένα (μεταγενέστερο) ιστορικό μηχάνημα.

Είμαι πραγματικά ενθουσιασμένος με αυτό το γεγονός και βέβαια έχουν κινηθεί ήδη οι διαδικασίες για να μάθουμε τα πώς; που; γιατί; ποιός; πώς τα προγραμμάτιζε, τι παραξενιές είχαν και άλλες πληροφορίες :-D. Περισσότερες λεπτομέρειες...προσεχώς!

Rαμμένη Oμορφα Mνήμη (και οι LOL!)

2011-10-23T20:55:00.000+01:00

Τεχνολογιστορικής φύσης και το σημερινό μας νουμεράκι αγαπητοί φίλοι της Καλής Φάσης (και του Ιδανικού Πλάτους), σχετικά με τη μνήμη που μας ταξίδεψε στο φεγγάρι και το διπλό λογοπαίγνιο με τα ακρώνυμα στον τίτλο.

Η μνήμη, είναι σημαντική έννοια. Όπως λέει και ο Bob Marley "If you know your history, then you know where you coming from". Κι αν ξέρεις απο που έρχεσαι μπορείς να αποφασίσεις και το που θα πάς. Οι άνθρωποι που ξέρουν που πηγαίνουν ακολουθούν tην πορεία τους. Οι άνθρωποι που χάνουν για κάποιο λόγο τη μνήμη τους, περιπλανώνται τυχαία μέσα στο περιβάλον τους. Η μνήμη λοιπόν, καθορίζει τη συμπεριφορά.

Κάπως έτσι λειτουργούν και οι ηλεκτρονικοί αριθμοϋπολογιστές. Το επόμενο βήμα σε ένα υπολογισμό εξαρτάται (τις περισσότερες φορές) απο το προηγούμενο και για να "θυμάται" ένας υπολογιστής απο ποιά βήματα έχει περάσει και ποιά ήταν τα ενδιάμεσα αποτελέσματα των υπολογισμών, χρειάζεται ένα τρόπο για να τα αποθηκεύει, χρειάζεται...μνήμη. Χωρίς μνήμη απο την οποία να διαβάζει ένα πρόγραμμα, ένας υπολογιστής δεν μπορεί να κάνει κανένα βήμα.

Καθώς λοιπόν οι υπολογιστές έγιναν όλο και μικρότεροι και τρύπωσαν σε κάθε πτυχή της ζωής όπου χρειάζεται ο παραμικρός υπολογισμός, εμφανίστηκε στη γλώσσα και η σχετική ορολογία. Για αρκετό καιρό για παράδειγμα κυκλοφορούσε στην Ελλάδα ένα περιοδικό με τον τίτλο RAM (Random Access Memory) ονομασμένο απο τον τύπο προσωρινής μνήμης που χρησιμοποιούν οι υπολογιστές για να αποθηκεύσουν προγράμματα, δεδομένα και πληροφορίες τουλάχιστον για όση ώρα βρίσκονται σε λειτουργία. Απο τη στιγμή που ο υπολογιστής τίθεται εκτός λειτουργίας, τα περιεχόμενα της μνήμης RAM χάνονται. Σε τι μνήμη λοιπόν βρίσκεται γραμμένο (μόνιμα) εκείνο το πρόγραμμα που θα ξεκινήσει να διαβάζει ο υπολογιστής αμέσως μόλις μπεί σε λειτουργία; Αυτό το πρόγραμμα βρίσκεται αποθηκευμένο σε ένα άλλο τύπο μνήμης ο οποίος κατα την παράδοση* ονομάζεται ROM (Read Only Memory), ή αλλιώς "Μνήμη Μόνο Για Ανάγνωση" και δεν χρειάζεται ηλεκτρικό ρεύμα για να διατηρεί τα περιεχόμενα της.

Η μνήμη των υπολογιστών έχει μακριά ιστορία μέχρι να φτάσει στη σημερινή, καθαρά ηλεκτρονική, μορφή της όπου τερατώδης χωρητικότητες της τάξης μεγέθους των GB, μπορούν να χωρέσουν σε μια τσέπη. Για αρκετό καιρό, για παράδειγμα, η μνήμη RAM αποτελούταν απο ηλεκτρομηχανικές διατάξεις όπως οι λεγόμενες "γραμμές καθυστέρησης" ενώ η μνήμη ROM βρισκόταν σε ακόμα πιο ασυνήθιστες (πια) συσκευασίες όπως για παράδειγμα, καλώδια σε βύσματα (!) μια σειρά απο απλούς διακόπτες(!!) ή σε... ψιλό-γαζί απο φερρίτες (!!!). (1)

Ο Φερρίτης είναι ένα σιδηρομαγνητικό υλικό το οποίο έχει χρησιμοποιηθεί με διάφορους τρόπους σε μνήμες υπολογιστών. Το κλασικό παράδειγμα είναι η μνήμη με δαχτυλίδια (ή πυρήνες) μαγνητικού Φερρίτη. Όταν ένα κομμάτι μαγνητικού Φερρίτη βρεθεί μέσα σε ένα μαγνητικό πεδίο θα μετατραπεί και το ίδιο σε μαγνήτη. Όταν το μαγνητικό πεδίο πάψει να υπάρχει, ο μαγνητικός Φερρίτης διατηρεί τη μαγνητισή του και συμπεριφέρεται σαν να "θυμάται" ότι κάποια στιγμή είχε βρεθεί σε κάποιο μαγνητικό πεδίο. Μνήμη!!!!

Όμως η "Rαμμένη Όμορφα Μνήμη", ένας τύπος μνήμης που όπως είπαμε αποθηκεύει δεδομένα χωρίς να χρειάζεται να τροφοδοτείται με ηλεκτρικό ρεύμα, ΔΕΝ στηριζόταν στις μαγνητικές ιδιότητες του Φερρίτη!

Σε αυτή την περίπτωση, ο απλός Φερρίτης (σίδηρος) χρησίμευε σαν πυρήνας ενός πολύ μικρού μετασχηματιστή!! Αυτός ο μετασχηματιστής αποτελούταν απο δύο ανεξάρτητα πηνία, το πρωτεύον και το δευτερεύον, τυλιγμένα επάνω στο ίδιο δαχτυλίδι Φερρίτη. Όταν εμφανιστεί κάποια τάση στο πρωτεύον πηνίο, θα εμφανιστεί εξ επαγωγής και στο δευτερεύον. Άρα λοιπόν, αν θέλαμε να αποθηκεύσουμε τον δυαδικό αριθμό 1001 θα χρειαζόμασταν 4 μετασχηματιστές απο τους οποίους μόνον του πρώτου και του τέταρτου τα δευτερεύοντα πηνία θα ήταν τυλιγμένα (πλεγμένα) επάνω στους αντίστοιχους φερρίτες! Τα "δευτερεύοντα" του δεύτερου και του τρίτου μετασχηματιστή επειδή δεν θα ήταν τυλιγμένα επάνω στους αντίστοιχους φερίτες ΔΕΝ θα μετέδιδαν οποιοδήποτε ρεύμα θα ερχόταν στις εισόδους τους(**). Κατ' επέκταση, για να αποθηκεύσουμε μια σειρά απο δυαδικούς αριθμούς θα χρειαζόμασταν ένα 'πίνακα' απο μετασχηματιστές σαν αυτόν:

Για φαντάσου ένα MP3 σε τέτοιο format (!!!!)

(Η φωτογραφία προέρχεται απο το σχετικό άρθρο της Wikipedia για το Core Rope Memory)

Σε αυτόν τον τύπο μνήμης....ήταν γ-ραμμένο, κυριολεκτικά bit πρός bit, το πρόγραμμα....που μετέφερε την αποστολή Apollo-11 στη Σελήνη!

Για να καταλάβουμε λίγο καλύτερα πόσο "ανατριχιαστικό" είναι αυτό το γεγονός αξίζει να αναλογιστούμε τη διαδικασία που υπονοείται!!! Αυτό σημαίνει οτι, κάποιος, έγραψε το πρόγραμμα ναυσιπλοϊας και ελέγχου του Apollo-11 σε κάποια γλώσσα προγραμματισμού, επιβεβαίωσε οτι λειτουργεί σωστά, μετά απο μια σειρά ελέγχων και προσαρμογής του κώδικα και αφού είχε βεβαιωθεί οτι το πρόγραμμα ΔΕΝ ΠΕΡΙΕΧΕΙ ΚΑΝΕΝΑ ΜΑ ΚΑΝΕΝΑ ΛΑΘΟΣ!!! Το μετέφρασε σε δυαδικούς αριθμούς και το "έπλεξε" επάνω στους μετασχηματιστές!!!!!!!!

Πόσο μεγάλο ήταν αυτό το πρόγραμμα; Δεν μπορούμε να ξέρουμε ακριβώς, όμως οι προδιαγραφές του υπολογιστή του Apollo 11 αναφέρουν 36kB ROM και μόλις 2kB RAM. Τριάντα - Έξι Χιλιάδες Bytes!!! Δηλαδή 36000 * 8 = 288000 bits! Σίγουρα λοιπόν, πολλές δεκάδες χιλιάδες πλεγμένα δευτερεύοντα πηνία που υποδήλωναν ένα λογικό-1 bit.

Μα καλά!!! Ποιός έκατσε και έκανε όλη αυτή τη δουλειά;;; Και μετά, ποιός έκατσε και έλεγξε οτι ο προηγούμενος έχει κάνει σωστά τη δουλειά του;;;

Τα "τσιπάκια" της ROM μνήμης του Apollo 11 και οι LOL επι το έργον!

(Η φωτογραφία προέρχεται απο το κ α τ α π λ η κ τ ι κ ο βιβλίο Nasa Mission AS-506 Apollo 11 (1969 including Saturn V, CM-107, SM-107, LM-5) που μοιάζει με Haynes Manual για κοινά οχήματα!)

Πολύ φοβάμαι, πως όλη αυτή τη δουλειά της (υ)ψιλής πλέξης, την έκαναν (οι καημένες) οι Little Old Ladies...Μια ομάδα απο γυναίκες οι οποίες έπλεκαν τη μνήμη, κάτω απο μικροσκόπια (!). Ή όπως τις είχε ονομάσει η ομάδα του MIT που ήταν υπεύθηνη για το σύστημα...οι LOL.

(Καρά-LOL!?!?)

Σημειώσεις:
1) Όπως έγραψα και νωρίτερα, μερικές καταπληκτικές ιστορίες για το υλικό και τα προγράμματα αυτών των υπολογιστών αναφέρονται στο βιβλίο του Mike Hally "Electronic Brains: Stories from the dawn of the computer age". Παρ' όλα αυτά, επειδή η μνήμη ήταν (και είναι) βασικό κομμάτι των υπολογιστών, σχετικές πληροφορίες υπάρχουν γενικά σε διάφορα βιβλία που αναφέρονται σε παλιούς υπολογιστές όπως για παράδειγμα το σύντομο αλλά περιεκτικό "The Pegasus Story: A history of a vintage British computer" του Simon Lavington όπου αναφέρονται εν τάχει εκτός απο τις μνήμες "γραμμής καθυστέρησης" και η ηλεκτροστατική μνήμη. Τέλος, παρ' όλο που αναφέρεται και στο κείμενο, θα ήθελα απλά να ξανα-βάλω εδώ το βιβλίο της Haynes για το Apollo-11, το οποίο περιέχει πραγματικά απίστευτο υλικό, απο το ένα εξώφυλλο ίσα με το άλλο! Μετά το Apollo-11 που πήρα κάποια στιγμή πριν απο περίπου 1 χρόνο, κυκλοφόρησε και το αντίστοιχο manual για το Space Shuttle, το οποίο είναι επίσης γαμμάτο!!!. Η επόμενη αγορά είναι το manual του Enterprise! :-D

*) Γράφω "κατά την παράδοση" γιατί τα σύγχρονα κυκλώματα (ή motherboard) επιτρέπουν την ενημέρωση των περιεχομένων της ROM, οπότε ο όρος πια δεν είναι και τόσο αυστηρός.

**) Προφανώς όλα τα πρωτεύοντα αντιστοιχούσαν στο λεγόμενο Address Bus ενώ τα δευτερεύοντα στο Data Bus...Τα δευτερεύοντα που δεν ήταν πλεγμένα συνέδεαν απλά τη γραμμή στο 0 (γή).

Ηλεκτρονικοί Αριθμοϋπολογιστές...

2011-10-16T02:00:00.000+01:00

Με αφορμή τον θάνατο του Dennis Ritchie, μιλήσαμε εδώ για παλιές μηχανές με ονόματα όπως PDP-11 και GE-645 (i).

Σήμερα θα δούμε άλλη μια τέτοια μηχανή, λίγο πιο παλιά απο αυτές που προγραμμάτιζε ο Dennis Ritchie, την IBM-650! Θα μας μιλήσει για αυτή, ο κύριος Νικόλαος Αποστολάτος ο οποίος ήταν μαθηματικός και επιστημονικός βοηθός στο πολυτεχνείο του Μονάχου το 1961! Η εργασία του, μια σύντομη εισαγωγή στον προγραμματισμό των ηλεκτρονικών υπολογιστών, δημοσιεύτηκε στο Τεχνικά Χρονικά, στο τεύχος Μαρτίου - Απριλίου 1961 και ήρθε στα χέρια μου μετά απο ένα μεγάλο ταξίδι.

Μέσα σε 4 περίπου σελίδες ο κ. Αποστολάτος παρουσιάζει μια γενική εισαγωγή στον προγραμματισμό και ένα συγκεκριμένο (και ίσως γνώριμο :-) ) παράδειγμα επάνω στον IBM-650.

Το άρθρο είναι....παλιό. Είναι τόσο παλιό που τα σύμβολα του δεκαεξαδικού δεν είναι αυτά που έχεις συνηθίσει (ii) :-). Παρ' όλη όμως την ηλικία του άρθρου, η τελευταία παράγραφος της εισαγωγής περιγράφει με απλά και απίστευτα ακριβή λόγια το τι θα ακολουθήσει στα επόμενα 50 χρόνια. Διαφορετική ορολογία και σίγουρα διαφορετική τεχνολογία αλλά η αρχή παραμένει ίδια:

" Ο χειρισμός της μηχανής είναι θέμα απλό και μπορεί κανείς να τον μάθει σύντομα. Εκείνο το οποίο δημιουργεί δυσκολίες είναι η κατάρτιση του προγράμματος. Γι' αυτό, αμέσως μόλις χρησιμοποιηθεί ένα πρόγραμμα δεν πρέπει να καταστρέφεται επειδή μπορεί να χρησιμοποιηθεί και πάλι με νέα δεδομένα. Ο προγραμματιστής έχει στην διάθεση του μια βιβλιοθήκη προγραμμάτων τα οποία ή έχει μόνος κατασκευάσει ή τα έχει δανειστεί απο άλλους προγραμματιστές με τους οποίους οφείλει να συνεργάζεται. Όποτε λοιπόν θελήσει [ο προγραμματιστής] να κατασκευάσει κάποιο πρόγραμμα, καταφεύγει στην βιβλιοθήκη όπου πιθανώς μπορεί να βρεί το ζητούμενο πρόγραμμα. Πολλές φορές είναι δυνατόν να κατασκευαστεί ένα πρόγραμμα συναρμολογόντας άλλα επι μέρους προγράμματα"

Σε αυτό το άρθρο, εκτός απο τον IBM-650 αναφέρεται και ένας άλλος δεινόσαυρος, ο ILLIAC! Οι υπολογιστές ILLIAC χρηματοδοτήθηκαν και κατασκευάστηκαν απο το πανεπιστήμιο του Illinois στην Αμερική και ήταν απο τους πρώτους υπολογιστές εκτός του στρατού. Παρ' όλα αυτά δεν ήταν μια νέα σχεδίαση αλλά ήταν βασισμένος σε μια έκθεση που είχε συντάξει κάποιος κύριος John Von Neuman για τον διάδοχο του (πολύ δημοφιλούς ίσως) υπολογιστή ENIAC που θα ονομαζόταν EDVAC (iii). Ο κ. Αποστολάτος όμως δεν μας λέει ποιόν ακριβώς ILLIAC εννοεί αφού απλά αναφέρει:

"Ένα άλλο συνηθισμένο σύστημα είναι το δεκαεξαδικό στο οποίο χρησιμοποιούμε τα δέκα βασικά σύμβολα του δεκαδικού και έξι νέα (όπως κάνουμε στον Illiac του πανεπιστημίου του Illinois)".

Όμως, απο τη χρονολογία του άρθρου (1961), πιθανότατα εννοεί τον ILLIAC-1 ο οποίος φαίνεται να έχει και παρόμοιο τύπο μνήμης (μαγνητικό τύμπανο) με τον IBM-650.

International Business Machines....Όνομα και πράγμα!

Η φωτογραφία δεν προέρχεται απο την προσωπική μου συλλογή (!) αλλά απο το άρθρο του κ. Αποστολάτου.

Ο IBM-650, όπως φαίνεται και στη φωτογραφία του άρθρου, αποτελείται μόλις απο 3 ντουλάπες (!). Σύμφωνα με το σχετικό άρθρο της Wikipedia, αυτές είναι: Στα αριστερά η κεντρική υπολογιστική μονάδα, στα δεξιά η μονάδα εισόδου-εξόδου που ουσιαστικά αποτελείται απο ένα μηχάνημα που τρυπάει και διαβάζει κάρτες (!) και στο πίσω μέρος του, η μεγαλύτερη ντουλάπα απο όλες.....το τροφοδοτικό!

Τα μηχανήματα εκείνης της εποχής χρησιμοποιούνταν για να λύνουν κυρίως μαθηματικά προβλήματα είτε αυτά ήταν του στρατού (τροχιές βλημάτων, πυραύλων, παιχνίδια πολέμου, κλπ), είτε ακαδημαϊκά (γενική έρευνα) είτε ιδιωτικών επιχειρήσεων και του κράτους (προβλήματα βελτιστοποίησης, καταμέτρησης, αρχειοθέτησης, λογιστηρίου, κλπ). Κάτι επεξεργασίες εικόνας και video, παιχνίδια, γραφικά, κουλτούρα, lifestyle, e-Απ'Όλα, i-Περισσότερα ήρθαν πολύ αργότερα (μόλις εχθές...σε γεωλογικό χρόνο (!)). Γι' αυτό το λόγο η ανάλυση περιλαμβάνει μόλις 4 βήματα: 1) Μαθηματική διατύπωση, 2) Aριθμητική μέθοδο, 3) Aλγόριθμο και 4) Yπολογιστικές εντολές.

Οι υπολογιστικές εντολές, είναι ακριβώς αυτό.....υπολογιστικές εντολές, ακριβώς όπως θα τις καταλάβαινε ένα μηχάνημα. Παρ' όλο που ο κ. Αποστολάτος, υπονοεί οτι οι εντολές που χρησιμοποιεί ο IBM-650 προέρχονται απο μια γλώσσα γενικού προγραμματισμού, στην πράξη μάλλον εννοεί κάποια γλώσσα μηχανής με ένα γενικό ρεπερτόριο που είχε αναπτυχθεί στα εργαστήρια της Bell και σε εκείνο το σημείο κάνει το εξής καταπληκτικό σχόλιο:

"Πολλές προσπάθειες έχουν γίνει για την εξέυρεση ενός ενιαίου τρόπου προγραμματισμού ο οποίος να ισχύει για όλες τις μηχανές Βλέπε, A.J Perlis, K. Samelson, Report on the algorithmic language ALGOL, Num. Math.1 (1959) S. 41-60".

Οι προσπάθειες....συνεχίζονται!

Ο προγραμματιστής σε αυτή τη περίπτωση λοιπόν είναι και μεταγλωττιστής ή αλλιώς compiler, ο οποίος μεταγλωτίζει τις προτάσεις απο την φυσική γλώσσα ("Θέσε τη μεταβλητή Α ίση με το μηδέν") στη γλώσσα της μηχανής ("0 400 201 203"). Υπάρχει μια διάκριση εδώ. Οι γλώσσες προγραμματισμού που επιτρέπουν σε ένα προγραμματιστή να εκφράσει ένα πρόγραμμα με όσο το δυνατόν πιο "φυσική" γλώσσα κατατάσονται στις "υψηλού επιπέδου" ενώ οι γλώσσες που αναγκάζουν τον προγραμματιστή να εκφράσει ένα πρόγραμμα όσο το δυνατόν πιο κοντά στη μορφή που θα το επεξεργαστεί η μηχανή κατατάσονται στις "χαμηλού επιπέδου". Προφανώς η γλώσσα που χρησιμοποιείται εδώ είναι ήδη "χαμηλού επιπέδου"....Εκτός και αν υπάρχει το επόμενο επίπεδο όπου ανοίγουμε τη ντουλάπα και βραχυκυκλώνουμε ακροδέκετες στις λυχνίες ή μαγνητίζουμε το τύμπανο όπως "προγραμμάτιζαν" παλιά τις λατέρνες!

Το παράδειγμα που διαλέγει ο κ.Αποστολάτος, χρησιμοποιείται μέχρι σήμερα....Να υπολογιστεί η τετραγωνική ρίζα του a > 0 με την μέθοδο των διαδοχικών προσεγγίσεων του Newton σε 6 προσεγγιστικά βήματα. Το πρόγραμμα.....που λύνει το πρόβλημα.....είναι αυτό:

100: 0 400 201 203
101: 4 201 202 301
102: 1 202 301 302
103: 4 302 203 202
104: 0 100 006 101
105: 0 410 202 202

Όπου ο πρώτος αριθμός πρίν την άνω και κάτω τελεία είναι ο αριθμός της γραμμής του προγράμματος.

Κυρίες και κύριοι...Νίκου Αποστολάτου: Ο Προγραμματισμός Των Ηλεκτρονικών Αριθμοϋπολογιστών:

Σημειώσεις:
*) Το Copyright των άρθρων ανήκει στα "Τεχνικά Χρονικά".

i): Δεν είχα την "τύχη" να δουλέψω σε τέτοια μηχανήματα όμως η τεχνική ιστορία έχει κάποιο ενδιαφέρον (Να εδώ άλλο ένα παράδειγμα). Γνωρίζοντας τη,μπορεί να καταλάβεις καλύτερα τι είναι "καινούριο" και "πρωτότυπο" αλλά και τις ανάγκες που οδήγησαν σε κάποιες λύσεις και το συγκεκριμένο πρόβλημα που προσπαθούσε να λύσει ο δημιουργός τους. Έχω την εντύπωση οτι αυτό ίσως βοηθάει στην κατανόηση και την εκτίμηση τους.

ii): Τα σύμβολα του δεκαεξαδικού συστήματος διεθνώς είναι 0,1,2,3,4,5,6,7,8,9,A,B,C,D,E,F. Το δεκαεξαδικό σύστημα είναι πολύ βολικό για να εκφράσεις αριθμούς που χρησιμοποιούνται απο υπολογιστές, η πλειονότητα των οποίων λειτουργούν στο δυαδικό σύστημα και το μικρότερο στοιχείο δεδομένων που μπορούν να καταλάβουν είναι το byte. Ένα byte αποτελείται απο 8 δυαδικά σύμβολα (00001010) ή απλά 2 δεκαεξαδικά σύμβολα (0Α). Περισσότερες λεπτομέρειες, εδώ.

iii) Το όνομα της αρχιτεκτονικής έχει μείνει μέχρι σήμερα σαν Von Neumann παρ' όλο που οι κύριοι υπεύθηνοι για την αρχιτεκτονική του συστήματος ήταν οι κύριοι John Mauchley και Presper Eckert. Εκτός απο το υλικό της Wikipedia για αυτά τα συστήματα, υπάρχει και ένα καταπληκτικό βιβλίο με περισσότερες λεπτομέρειες για τα υπολογιστικά συστήματα εκείνης της εποχής με τον τίτλο Electronic Brains: Stories from the dawn of the computer age του Mike Hally το οποίο διαβάζεται με μια ανάσα!

fclose(DennisRitchie); /* 08/10/2011 */

2011-10-13T13:17:00.000+01:00

Όταν πρίν απο μια εβδομάδα έγραφα την επικεφαλίδα στο post για τον θάνατο του Steve Jobs, δεν περίμενα με τίποτα οτι θα τα έφερνε έτσι η τύχη που μέσα σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα θα ακούγαμε για τον θάνατο του Dennis Ritchie. (Του γνωστού δυναμικού διδύμου).

Δεν μου έρχεται να ανάψω κανένα κερί δίπλα σε κανένα βιβλίο (!), με αφορμή αυτό το γεγονός. Αυτό όμως που ίσως αξίζει, καθώς αυτή η παλιά γενιά αποχωρεί, είναι να δούμε απο που ξεκίνησε και πως ήταν οι υπολογιστικές αριθμομηχανές τότε (ο όρος θα μου μείνει!).

Σήμερα, το "θράσος" περισσεύει....Terra Bytes χωρητικότητας αποθηκευτικών μέσων, Giga Bytes ενιαίας μνήμης, υπολογιστικές μονάδες που μπορούν να εκτελούν αριθμητικές πράξεις σε δισεκατομμυριοστά του δευτερολέπτου (Giga Hertz)....Δύο υπολογιστικές μονάδες σε μια συσκευασία.....Τετράκις υπολογιστικές μονάδες σε μια συσκευασία!....Κυκλώματα που μπορούν να συνδέσουν 2 συσκευασίες υπολογιστικών μονάδων με 4 μονάδες στην κάθε μια (δηλαδή 8 επεξεργαστές σε ένα υπολογιστή)....Κάρτες γραφικών που είναι οι ίδιες ένα ολόκληρο υπολογιστικό σύστημα με μνήμη (της τάξης μεγέθους των GB), παράλληλους επεξεργαστές κλπ...Φορητούς υπολογιστές, απίστευτα μικρούς υπολογιστές, υπολογιστές ειδικά για να παίζουμε παιχνίδια.....Και φυσικά την πολυτέλεια να μπορούμε να πάρουμε ένα πρόγραμμα απο ένα μηχάνημα και να το εγκαταστήσουμε σε ένα άλλο.....έτσι απλά.

Όταν ο Dennis Ritchie δημιουργούσε την C, στα εργαστήρια της Bell, οι "υπολογιστικές αριθμομηχανές" ήταν κάτι διαφορετικό...Ήταν σαν τρίφυλες ντουλάπες με ενσωματομένο γραφείο και κάθισμα (!), Παρ' όλο που είχαν πληκτρολόγια (ή μάλλον....γραφομηχανές, διακόπτες και λαμπάκια -πυρακτώσεως, όχι L.E.D ), δεν είχαν οθόνες και για τον ίδιο λόγο δεν είχαν και "κάρτες γραφικών" τουλάχιστον όπως τις ξερουμε σήμερα...Τα αποτελέσματα έβγαιναν τυπωμένα σε ένα φύλλο χαρτί απο εκτυπωτές που τύπωναν μόνο σύμβολα... Δεν είχαν ταχύτατους "σκληρούς δίσκους", αλλά μαγνητοταινίες σε καρούλια όπου αν κάτι ήταν αποθηκευμένο στο τέλος της μαγνητοταινίας, θα έπρεπε να περιμένει κανείς το μηχάνημα να διαβάσει ολόκληρη την ταινία μέχρι το επιθυμητό σημείο. Η μνήμη τους μπορεί να ήταν μερικές εκατοντάδες kilo bytes και λόγω της αρχιτεκτονικής τους να μην μπορούσαν να την προσπελάσουν ολόκληρη. Οι επεξεργαστές ότι είχαν αρχίσει να φτάνουν την τάξη μεγέθους των Mega Hertz. Ουσιαστικά, κάθε νέος τύπος ηλεκτρονικού υπολογιστή είχε τη δική του αρχιτεκτονική και τη δική του γλώσσα ("μηχανής") που μπορούσες να του μιλήσεις....Έτσι τα προγράμματα ενός μηχανήματος δεν ήταν απαραίτητο οτι θα έτρεχαν σε κάποιο άλλο λόγω μεγάλων διαφορών στις αρχιτεκτονικές τους. Ήταν μια εποχή που οι υπολογιστές είχαν ονόματα σαν τις μοτοσυκλέτες PDP-11, GE-645.

Dennis Ritchie (στα αριστερά) & Ken Thompson μπροστά απο ένα PDP-11.

(Η φωτογραφία δεν προέρχεται απο την προσωπική μου συλλογή (!) αλλά απο το Origins & History Of Unix. )

Κάπως έτσι δημιουργήθηκε η ανάγκη στις εταιρίες που κατασκεύαζαν τις υπολογιστικές αριθμομηχανές αλλά και τα προγράμματα τους για κοινούς τρόπους συνδεσμολογίας των περιφερειακών, κοινές αρχιτεκτονικές και φυσικά κοινά λειτουργικά συστήματα και τρόπους προγραμματισμού, τουλάχιστον για τη γραμμή των προϊόντων τους, ώστε και οι προγραμματιστές να γίνουν πιο παραγωγικοί αλλά και να μειωθεί το κόστος για τον πελάτη. Κάπως έτσι ο Dennis Ritchie έφτιαξε την γλώσσα C και αργότερα συνέβαλε στο λειτουργικό σύστημα Unix το οποίο είχε ήδη απο τα μέσα της δεκαετίας του 70 πολλές δυνατότητες που σήμερα θεωρούντε ώς δεδομένες (i,ii).

Εξ αιτίας του ρυθμού με τον οποίο προχωράει η τεχνολογία, ο Dennis Ritchie (και άλλοι) πρόφτασε να δεί τους υπολογιστές να μεταμορφώνονται απο αυτά τα ευαίσθητα ηλεκτρονικά κυκλώματα με ειδικές εντολές και ειδικές...συμπεριφορές σε μικρά, φορητά, πάμφθηνα, παντοδύναμα, κουτάκια μαζικής κατασκευής που μπορούν να κάθονται επάνω σε ένα γραφείο ή να χωράνε σε μια τσέπη (iii).

Αυτό πρέπει να είναι ένα καταπληκτικό συναίσθημα.

Και σήμερα; Που είναι ο Dennis Ritchie του σήμερα; Που είναι οι σημερινοί υπολογιστές ντουλάπες; Που είναι οι άνθρωποι που λύνουν προβλήματα που σήμερα φαίνονται ανυπέρβλητα ενώ αύριο θα γίνουν παιχνίδια για μικρά παιδιά; (Επίσης πολύ χρήσιμα ερωτήματα...)

Δεν ξέρω (....μας φώτισες!!!) . Όμως έχω την εντύπωση πως η δουλειά που γίνεται σε "εναλλακτικές μορφές υπολογισμού" (iv) και κάτι που σήμερα ονομάζεται "Quantum Computing" είναι πολύ πιθανό να γεννάει αυτή τη στιγμή την επόμενη υπολογιστική "επανάσταση"...

Farewell Dennis...

Σημειώσεις:
i) Και που, άλλα, πολύ δημοφιλή λειτουργικ....ο, αγνοούσε παντελώς 20 χρόνια αργότερα :-/

ii) O Dennis Ritchie, δεν ήταν ο μόνος βέβαια και το Unix δεν ξεφύτρωσε έτσι απλά. Όμως αυτό το λειτουργικό σύστημα γνώρισε μεγάλη εξάπλωση και επιρρέασε την ανάπτυξη μεταγενέστερων συστημάτων.

iii) Και με τα οποία μηχανήματα μπορεί ο καθ' ένας πια να λύσει τα πολύπλοκα προβλήματα που τον απασχολούν όπως το Farmville και τα Angry Birds (!!!).

iv) Γιατί δεν υπολογίζουν μόνο οι πύλες.....(όχι του ανεξήγητου, they don't compute anyway, αλλά οι λογικές πύλες)

Πώς Θα Ευημερήσωμεν Ταχέως;

2011-10-11T18:18:00.000+01:00

Φέτος το καλοκαίρι, μετά απο ένα δυσάρεστο γεγονός, πέσανε στα χέρια μου κάτι παλιά τεύχη απο τα "Τεχνικά Χρονικά". Ήταν μέσα σε κάτι ντουλάπια, για τα οποία είχα βρεί τόσες πολλές φορές το μπελά μου όταν ήμουν (πολύ) μικρός που αργότερα, είχα παραιτηθεί απο κάθε προσπάθεια να μάθω τι κρυβόταν εκεί μέσα.

Τελικά τα ντουλάπια, ήταν γεμάτα βιβλία. Κάποια λεξικά, κάποια μυθιστορήματα κάτι τεχνικά βιβλία και 19 τεύχη των "Τεχνικών Χρονικών" που καλύπτουν μια περίοδο ανάμεσα στο 1961 - 1963.

Τα "Τεχνικά Χρονικά" ήταν (και είναι) η επιστημονική έκδοση του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος (ΤΕΕ) και έχουν κάποιο γενικό ενδιαφέρον γιατί συνήθως δημοσιεύονται εργασίες που έχουν να κάνουν με τον Ελληνικό χώρο. Σήμερα υπάρχουν κάποια τεύχη τους online, αλλά η ύλη τους πλέον είναι περιορισμένη κυρίως στις επιστημονικές εργασίες. Τα παλιά τεύχη (απ' όσο μπορώ να καταλάβω απο το δείγμα που έχω) είχαν και ενημερωτικό χαρακτήρα. Σε κάθε τεύχος υπήρχαν άρθρα όπως "Ελληνικά τεχνικά νέα", "Τεχνικά νέα του εξωτερικού", διαφημίσεις για διάφορα σχετικά προϊόντα αλλά και άρθρα με την άποψη κάποιων ανθρώπων για θέματα της επικαιρότητας. Ήταν δηλαδή ένα έντυπο με το οποίο μπορούσαν οι μηχανικοί και λοιποί επιστήμονες της εποχής να επικοινωνούν και να ενημερώνονται για θέματα της δουλειάς τους.

Δεν βρήκα ένα τεύχος που να ήταν βαρετό...Όλα τα άρθρα, τεχνικά και μή είχαν κάτι να πούν και αυτό που βρήκα πραγματικά εντυπωσιακό ήταν η ποικιλία της θεματολογίας. Υπολογισμοί κτηρίων, προγραμματισμός των ηλεκτρονικών αριθμομηχανών (!), εξώρυξη συράγγων, αιολική ενέργεια, βαριά βιομηχανία, ενεργειακά θέματα, διαστημικά θέματα (i) (σχετικότητα και μέτρηση του χρόνου, η επιστροφή των βλημάτων στην ατμόσφαιρα) , αποτυπώσεις ανασκαφών και παλαιών κτηρίων, θέματα πολεοδομίας και αποκέντρωσης (ειδικά για την Αθήνα....απο το 1961) αλλά και παρουσιάσεις νέων (για την εποχή) υπολογιστικών ή άλλων μεθόδων. Ένας εκπληκτικός θησαυρός...

Βέβαια οι εκπλήξεις, δεν σταμάτησαν στα τεχνικά άρθρα (δυστυχώς...κατα κάποιο τρόπο). Γιατί όπως είπαμε, υπήρχαν και άρθρα με "απόψεις" μεγάλων, σε ηλικία, ανθρώπων (απ' όσο μπορώ να καταλάβω τουλάχιστον) με πολλά χρόνια εμπειρίας στη δουλειά τους που εκείνη την εποχή, περιέγραφαν καταστάσεις, έγραφαν τις ανησυχίες τους και έκαναν τις εκτιμήσεις τους για πράγματα που ακόμα και 50 χρόνια μετά, εξακολουθούν να είναι επίκαιρα.

Ένα απο αυτά τα άρθρα είναι αυτό του κ. Κ. ΦΡ. Κρίσπη, μηχανολόγου ηλεκτρολόγου και τέως προέδρου του Τ.Ε.Ε.

Πρίν παραθέσω το άρθρο, θα ήθελα απλά να πώ οτι δεν γνωρίζω σε τι κατάσταση βρισκόταν η Ελλάδα του 1950-1960. Δεν ξέρω ποιός ήταν κυβέρνηση, ποιά ακριβώς ήταν τα πραγματικά προβλήματα και ποιά ήταν η οικονομική κατάσταση. Δεν ξέρω κάν, ποιός ήταν ο κ. Κρίσπης, οπότε ίσως (!ΙΣΩΣ!) κάποιος να βγεί και να αρχίσει να μου πετάει κακάσχημους σκελετούς απο τη ντουλάπα του...Γι' αυτό, δηλώνω απο τώρα την άγνοια μου.

Απο όσο μπορώ να κρίνω απο το άρθρο, ο κ. Κρίσπης δεν προσπαθεί να χαϊδέψει τα αυτιά κανενός (ειδικά όταν ο πρόλογος στο άρθρο του είναι αυτός που είναι...). Δεν φαίνεται να έχει κομματικά κίνητρα για αυτά που γράφει. Πιθανότατα είχε πρόσβαση στα πραγματικά δεδομένα της εποχής (ειδικά αμέσως μετά τον πόλεμο) και έχει δουλέψει με αυτά. Σε κάποιο σημείο, πέφτει στην παγίδα της έπαρσης....όμως όταν είσαι 60-65 χρονών, έχεις κάνει τόση δουλειά και τη βλέπεις να αγνοείται εντελώς για υποδεέστερες λύσεις που δεν έχουν σχέση με τη πραγματικότητα, ίσως η έπαρση να είναι το μοναδικό πράγμα που σου έχει απομείνει....Την ίδια στιγμή όμως, παραδέχεται οτι σε κάποιες εκτιμήσεις έπεσε έξω. Νομίζω οτι αυτό είναι ένα σημαντικό χαρακτηριστικό.

Δεν ξέρω τι να πρωτοκρατήσω απο αυτό το άρθρο...Ίσως την ημερομηνία: Φεβρουάριος 1961...

Σημειώσεις:
i. Aς μην ξεχνάμε οτι τότε στην Αμερική, εξελισσόταν γοργά το πρόγραμμα Apollo

Uber-Cool!

2011-10-08T10:30:00.000+01:00

Αυτές τις ημέρες βρέθηκα στο Bristol όπου ένας δρόμος με έβγαλε σε ένα γεφύρι και το γεφύρι σε μια πλατεία που έκρυβε σε μια γωνιά της ένα φανταστικό μαργαριτάρι...Ιδού, το Space Signpost!!!

Η διαστημοπινακίδα...

(Φωτογραφίες απο τη προσωπική μου συλλογή)

Αυτή εδώ η καταπληκτική συσκευή λοιπόν, προβάλει μια μικρογραφία του ηλιακού συστήματος στις οθόνες της απο την οποία μπορεί κανείς να επιλέξει ένα πλανήτη. Εκείνη τη στιγμή, ο μηχανισμός στο πάνω μέρος του, αυτό το γκρί κυλινδρικό...πράγμα με τις πορτοκαλί οθόνες, αλλάζει τον προσανατολισμό του ώστε να δείχνει πρός τον επιλεγμένο πλανήτη οπουδήποτε κι αν είναι αυτός σε σχέση με τη θέση της συσκευής.... Μάλιστα, όχι μόνο δείχνει πρός την κατεύθηνση του ουράνιου σώματος, αλλά ενημερώνει συνεχώς τον προσανατολισμό του ώστε η μεταβαλόμενη απόσταση του, στην οθόνη, αλλά και η κίνηση του να σου δίνουν μια αίσθηση για τις σχετικές μεταβολές στις τροχιές. Για παράδειγμα, αν το ρυθμίσεις να δείχνει πρός τη Σελήνη, οι αλλαγές στον προσανατολισμό είναι σχετικά πιο γρήγορες απο οτι όταν δείχνει στον Πλούτωνα, όπως στην παραπάνω φωτογραφία.

Δυστυχώς τον Πλούτωνα, τον είχε πάρει απο κάτω την ημέρα της φωτογράφισης αλλά συνέχιζε ανενόχλητος το ταξίδι του περίπου τέσσερα δισεκατομμύρια, οκτακόσια είκοσι πέντε εκατομμύρια, τετρακόσιες δεκατρείς χιλιάδες, επτακόσια τριάντα τρία χιλιόμετρα μακριά....Ένα τσιγάρο δρόμος...

Δεν είναι ανάγκη όμως να σκεφτεί κανείς τόσο μακριά για να απολαύσει τα πλεονεκτήματα της θαυματουργού αυτής συσκευής. Ειδικά στην Αγγλία, μπορεί απλά να σου υπενθυμίζει που είναι ο Ήλιος.....Νάτος:

Η (όχι και τόσο) προφανής θέση του Ήλιου...

Πρίν αναχωρήσουμε απο την Millenium Square, να πούμε οτι στην άλλη άκρη της υπάρχει σημειωμένο στο έδαφος το ηλιακό ανάλημα απο τη συγκεκριμένη τοποθεσία (!) Με το κάθε σημείο του φωτισμένο με μώβ LED...Το βράδυ αναβοσβήνει με διάφορους ρυθμούς σα να διαγράφει τροχιές....Νάτο:

View Larger Map

Πολύ ωραίες ιδέες....για πλατείες...

ASSERT(isAlive(SteveJobs)): Failed (05/10/11)

2011-10-06T12:17:00.000+01:00

Το 1995, σε ένα μικρό υπόγειο σε κάποιο ξενοδοχείο στην οδό Μιχαλακοπούλου(i) στην Αθήνα είχε γίνει η έκθεση Cyberia.

Υπήρχε ένα περίπτερο της Crypto, δύο υπολογιστές συνδεδεμένοι στο internet, ένας ή δύο SGI Workstations(ii) που έτρεχαν ένα απλό VRML demo(iii), ένας υπολογιστής που έτρεχε το Air Warrior(iv) και ένα περίπτερο της εκδοτικής εταιρίας Anubis. Αυτό. "Έκθεση".

Μετά απο 4-5 ώρες απίστευτου κολλήματος στους υπολογιστές που ήταν συνδεδεμένοι στο τότε internet, αγόρασα απο το περίπτερο της Anubis ένα μικρό βιβλιαράκι με τον τίτλο "Αντίστροφη Μέτρηση" και τον υπότιτλο "Ηλεκτρονικά Εγκλήματα και ο 'υπόκοσμος' της πληροφορικής" (...Γού-α-ού). Το βιβλίο ήταν προφανώς μεταφρασμένο (αλλά με ωραίο τρόπο) και μάλιστα πολύ αργότερα βρήκα και την αγγλική (αρχική) έκδοση της οποίας πρέπει να πώ οτι το εξώφυλλο ήταν απαίσιο(v).

Εκεί μέσα, διάβασα για πρώτη φορά μεταξύ άλλων για Phreaking, Hacking, Cracking, τον Captain Crunch τη παρέα του αλλά και το περιβάλλον μέσα στο οποίο ξεκίνησαν για να κυριαρχήσουν στη συνέχεια την αγορά των "Προσωπικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών".

Το παρακάτω video είναι απο ένα παλιότερο ντοκυμαντέρ του Discovery με θέμα το hacking (απο τη σελίδα του Captain Crunch). Αξίζει να το παρακολουθήσετε ολόκληρο (50 λεπτά) καθώς έχει φανταστικές φωτογραφίες και video ειδικά στην αρχή. (...η Kevin Mitnick εποχή είναι πιο......"εμπορική" (!)).

Εναλλακτικά, μπορείτε να δείτε ένα μικρό κομμάτι απο περίπου το 17:00 - 20:00 λεπτό, όπου το μακρύ χέρι το νόμου ίσα που χαϊδεύει τρείς περίεργους τυπάδες (ποιοί να ήταν άραγε;) που σε μια δύσκολη στιγμή προσπαθούν να τηλεφωνήσουν στα φιλαράκια τους...στο Berkeley...

Farewell Steve.

Σημειώσεις:
Disclaimer: Όπως λένε και οι Locomondo: Το υλικό αυτού του πόστ σκοπεύει στην περιγραφή και όχι στην προτροπή :-)

i) Νομίζω πως τότε το ξενοδοχείο λεγόταν Holiday In (;)
ii) Αν θυμάμαι καλά, τα μηχανήματα που ήταν στην έκθεση πρέπει να ήταν σαν αυτό...αλλά πιο σκούρο.....χμμμμμ
iii) Το οτι αυτό που είδα τότε ήταν η πρώτη έκδοση της VRML το κατάλαβα αργότερα :-)
iv) Το Air Warrior ήταν ένας multiplayer εξομοιωτής πτήσης που ήταν τότε ένα απο τα πράγματα με τα οποία η Hellas On Line προσπαθούσε να πουλήσει internet....στο τότε τηλεφωνικό δίκτυο...."ΚΡρΡ, κα, ΚΡρΡ, κα κα κα κα, ΚΡρΡ, κα..(κρ...φσσ...φσσ).....Μπίιιιιιπ, στον επόμενο τόνο, η ώρα θα είναι......"
v) Το εξώφυλλο της Ελληνικής μετάφρασης ήταν ένα πολύ ωραίο σκίτσο σε πορτοκαλί αποχρώσεις, ενός νεαρού που καθόταν μπροστά σε ένα υπολογιστή. Ήταν σε κάτοψη, και ο νεαρός κοιτούσε πρός τα επάνω (πρός τον θεατή) με ένα περίεργο χαμόγελο παρανοϊκού επιστήμονα. Δυστυχώς το εξώφυλλο της Αγγλικής έκδοσης ήταν μια απλοϊκή φωτογραφία ενός τύπου που φορούσε μια μαύρη κουκούλα, μια χακί καπαρντίνα και κρατούσε ένα πληκτρολόγιο σα να ήταν όπλο....

Ιτέν, Ιτέν...Λουλουδιασμέν...

2011-09-29T00:00:00.000+01:00

Πρίν απο λίγο καιρό, είχαμε μια κουβέντα στου Ηλία για μηχανές...δίτροχες...και με "καλάθι"...μόνο που οι ρόδες είναι η μία δίπλα στην άλλη και σέρνουν το καλάθι...Γίνεται, γίνεται:

Agria Φύση...

(Οι φωτογραφίες προέρχονται απο τη προσωπική μου συλλογή)

Αυτό το εργαλείο στην Ταϊλάνδη ονομάζεται "Ιτέν". Δεν ξέρω πώς ονομάζεται σε άλλα μέρη της Ελλάδας, πάντως στα Αμπέλια του Ληλαντίου πεδίου στην Ευβοία ονομάζεται "ρεμούλκα", τουλάχιστον κατα τη περίοδο του τρύγου. Το λέω αυτό γιατί στη φωτογραφία απεικονίζεται μια απο τις διαμορφώσεις της μηχανής, αυτή του μεταφορικού μέσου. Αυτή δεν είναι η μοναδική διαμόρφωση και χρήση της.

Η ρεμούλκα, αποτελείται απο δύο μέρη. Την "μηχανή" και τη..."ρεμούλκα" (!). Η μηχανή είναι αυτό το πρασινόμαυρο σιδερικό που κάθεται ανάμεσα στις δύο ρόδες στα δεξιά της φωτογραφίας μαζί με τα χειριστήρια ενώ η ρεμούλκα ξεκινάει απο αυτό το κόκκινο δοκάρι που αναχωρεί απο τις μπροστά ρόδες πρός τις πίσω. Να εδώ και μια άλλη άποψη όπου φαίνονται τα χειριστήρια καλύτερα:

...Περισσότερη Agria Φύση!

Το κομμάτι της ρεμούλκας είναι αυτοσχέδια (Ελληνική) κατασκευή και, τουλάχιστον σε αυτή τη περιοχή, την έκαναν ελασματουργοί (...σιδεράδες) και μηχανικοί. Οι σιδεράδες φτιάχνανε το κέλυφος (...καρότσα) το οποίο μπορει να είναι και ανατρεπόμενο και οι μηχανικοί προσάρμοζαν την ανάρτηση, το διαφορικό με τους τροχούς, το κιβώτιο ταχυτήτων και τα φρένα με την αντλία και το ποδωστήριο τους (...πετάλι)...άντε και το στοιχειώδες ηλεκτρικό κύκλωμα. Όλα αυτά τα μηχανικά μέρη προέρχονταν απο διαφορετικά οχήματα.

Το κομμάτι της μηχανής (στα δεξιά) αποτελείται απο τον κινητήρα, δύο κιβώτια ταχυτήτων το διαφορικό και τα χειριστήρια. Είναι δηλαδή αυτόνομο. Αν αφαιρεθεί η ρεμούλκα, μπορεί κανείς να βάλει εμπρός τη μηχανή, να επιλέξει μια ταχύτητα στο ένα κιβώτιο ταχυτήτων που είναι συνδεδεμένο με το διαφορικό της και να φύγει..."Και τι θα κάνει με μια μηχανή στα χέρια;", καλή ερώτηση και μάλιστα εδώ θα φανεί και η χρησιμότητα του δευτέρου κιβωτίου ταχυτήτων.

Αυτό παίρνει κίνηση απο τη μηχανή και τη μεταφέρει στο πίσω μέρος της σε ένα απλό άξονα που μοιάζει με ένα, μικρό σε διάμετρο αλλά πολύ πλατύ, γρανάζι. Με αυτό τον τρόπο, η μηχανή μπορεί να μεταφέρει κίνηση στο διαφορικό της ρεμούλκας, να γυρίσει μια αντλία για να βγάλει νέρο απο το πηγάδι, να δώσει κίνηση σε ένα πριόνι ή άλλο εργαλείο και πάνω απο όλα, μπορεί να σκάψει ένα χωράφι. Το σκάψιμο του χωραφιού είναι ίσως η πιο συχνή της χρήση και ο προφανής λόγος που τα χειριστήρια είναι τόσο μακριά απο τη μηχανή και με...ιδιαίτερες δυνατότητες. Σε αυτόν τον ίδιο άξονα, προσαρμόζεται η "φρέζα", ένας άξονας γεμάτος ατσάλινα μικρά ελάσματα που καθώς περιστρέφονται σκάβουν το χώμα. Για το σκάψιμο, τα χειριστήρια περιστρέφονται γύρω απο τη μηχανή ώστε να μπορεί κανείς να διαβεί (ενώ σκάβει) απο δύσκολα σημεία μέσα σε ένα χωράφι.

Δυστυχώς, δεν είχα πρόσβαση στη φρέζα της Agria (η οποία είναι θηρίο!) αλλά μπορείτε να δείτε τον mparmpadreas (!) να σκάβει με μια παρόμοια μηχανή στο παρακάτω video:

Η μηχανή σε αυτό το video βέβαια δεν έχει τον γνήσιο κινητήρα (βλέπε πιο κάτω), αλλά κινητήρα Lombardini...(μάλλον ο γνήσιος, παρέδωσε το πνεύμα)

Εδώ τελειώνει η στεγνή περιγραφή της μηχανής και της ρεμούλκας. Η συγκεκριμένη μηχανή της φωτογραφίας όμως, έχει μερικά σημεία που αξίζει (ίσως) να τα δούμε απο κοντά.

Πρόκειται περί σπανίου, τώρα πια, δείγματος εργαλείου, ηλικίας περίπου πενήντα χρονών. Πενήντα γεματών και δουλεμένων χρόνων, όχι απλά ύπαρξης. Η "μηχανή" κατασκευαζόταν απο την Agria, Γερμανικής προελεύσεως, ενώ ο κινητήρας της απο την Ilo (επίσης Γερμανική).

Δίχρονος πετρελαικινητήρας. Σε ελεύθερη λειτουργία (...ρελαντί) μετράς τις στροφές χωρίς όργανο...Μπάτ, μπάτ, μπάτ, μπάτ, μπάτ...Άκου να πάρεις μια ιδέα:

Είναι τρελοί αυτοί οι Γερμανοί! :-)

Το θέμα βέβαια είναι, πώς τη βάζεις 'μπρός; Οι παρατηρητικοί ανάμεσα σας μπορεί να έχετε ήδη δεί τον εκκινητή (...μίζα), κάτι σαν πράσινος πυροσβεστήρας κάτω απο αυτό το μαύρο πραγματάκι που μοιάζει με θερμός (και είναι το φίλτρο αέρα) και αυτό το κλουβάκι ακριβώς πίσω απο τη μηχανή όπου κάθεται η μπατάρια. Αυτά είναι πολυτέλειες...Ίσως δεν είναι τυχαίο οτι ακριβώς απάνω απο τη μίζα, είναι η θέση της μανιβέλας...

Θα σου σπάσει τη μέση μέχρι να πάρει μπροστά (ειδικά το χειμώνα), αλλά καθώς ξεκινάει, αυτό το πρώτο αβέβαιο Μπάτ.....Μπάτ...Μπάτ, Μπάτ... είναι σα να περνάει απο μπροστά σου σαν φίλμ, όλη η εξέλιξη της καλιέργειας απο την εποχή του βοδιού (Μπάτ...) μέχρι...τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο (Μπάτ, μπάτ, μπάτ, μπάτ...). Φαντάσου να είσαι με 35 βαθμούς μέσα στο αμπέλι και να προσπαθείς να βάλεις μπροστά το Βίσμαρκ!

Υπερβάλω λίγο. Αυτός που ζεί απο τη μηχανή (ο οποιοσδήποτε, "αυτός"), τη βάζει 'μπρός σε χρόνο μηδέν. Να, δές εδώ μια μεγαλύτερη αλλά παρόμοια μηχανή, να πάρεις μια ιδέα:

Χμμμ ενδιαφέρουσα...διαμόρφωση (!)

Και δεν έχει και άλλη επιλογή βέβαια αφού αν δεν την βάλει 'μπρός, δεν θα βγεί απο το αμπέλι, κάτι που μας φέρνει ωραία-ωραία στη ρεμούλκα. Φαντάσου τη τώρα τη "μεγαλόχαρη" γεμάτη σταφύλια, μέσα στο χωράφι. Χωρίς το δικό της διαφορικό και με τους τροχούς σχεδόν χωμένους μέσα στο χώμα, η μηχανή θα έσκαβε το δικό της λάκο και θα έμεναν και τα δύο εκεί. Ενώ τώρα, με τον θαυματουργό δεύτερο άξονα και τη δύναμη της χελώνας (χελώνα-λαγουδάκι...το καλύτερο interface), η ρεμούλκα γίνεται 4x4 και βγαίνει μέχρι το δρόμο.

Άρμα, αρμάτων...

Τώρα που βγάλαμε τη ρεμούλκα απο το χωράφι, ας της ρίξουμε μια πιο προσεκτική ματιά. Όπως φαίνεται και στη πρώτη φωτογραφία, η μηχανή (...ολόκληρη η μηχανή, ολόκληρο αυτό το πρασινόμαυρο σιδερικό) στρίβει σπρώχνοντας τα χειριστήρια δεξιά και αριστερά. Άρα, η απόσταση ανάμεσα στον άξονα και το διαφορικό* αλλάζει. Εκεί λοιπόν υπάρχει ένας τηλεσκοπικός άξονας του οποίου το μήκος μεταβάλεται και καταφέρνει να μεταφέρει την κίνηση ανεξάρτητα απο τη γωνία της μηχανής....Όχι, δεν έχει προστατευτικά "στόπ" και ναί, αν το παρακάνεις θα κόψει τον άξονα.

Ο ίδιος άξονας, ή τέλος πάντων, ένα κομμάτι του, καταλήγει στο κιβώτιο ταχυτήτων της ρεμούλκας και απο εκεί στο πίσω διαφορικό. Με αυτό τον τρόπο δημιουργείται ένα πολύ ευέλικτο σύστημα σχέσεων για κάθε ανάγκη. Για παράδειγμα, για να βγεί η ρεμούλκα απο το χωράφι, ρυθμίζεται ώστε να παίρνουν κίνηση απο τη μηχανή και τα δύο διαφορικά ενώ στο δρόμο μπορεί να επιλεγεί μόνο το πίσω για τις πιο γρήγορες σχέσεις του κιβωτίου της ρεμούλκας. Να δές εδώ πώς βγαίνει απο τη λάσπη να πάρεις μια ιδέα (στο παρακάτω video, παρατήρησε και αυτό το πορτοκαλί πράγμα μπροστά στη μηχανή που μοιάζει με προφυλακτήρα, αυτό είναι αντίβαρο και η μηχανή της φωτογραφίας δεν το φοράει):

Η ρεμούλκα σε αυτό το video, φαίνεται να είναι υπολογισμένη για τη συγκεκριμένη μηχανή.

Ούτε ανοχές, ούτε πατέντες, ούτε τίποτα....αίσχος!

Τελική ταχύτητα στο δρόμο...20-30km την ώρα....άδεια...Και γεμάτη τα πάει, αλλά δεν σταματάει με το ίδιο πάθος. Οδική συμπεριφορά....Δεν υπάρχει, αυτό το όχημα δεν είναι φτιαγμένο για δρόμο. Μια και είμαστε στο κεφάλαιο της οδικής συμπεριφοράς, στα Αμπέλια, υπάρχει ένας ακόμα λόγος (εκτός απο τη...δυναμική συμπεριφορά της ρεμούλκας) για να είναι κανείς ιδιαίτερα προσεκτικός. Οι αμπολές! Η αμπολές είναι ένα πολύ μεγάλο δίκτυο απο αυλάκια που μεταφέρουν το νερό απο τον ποταμό Λήλα μέσα στα αμπέλια για πότισμα. Τρέχουν παράλληλα με το δρόμο (ή μάλλον ο δρόμος χαράχτηκε δίπλα τους) και έχουν βάθος 1.0-1.5, σε μερικές περιοχές μπορεί και 2 μέτρα. Σε κάποια σημεία, η αμπολή είναι πιο βάθια απο το πλάτος του δρόμου (!).

Οι (ίδιοι) παρατηρητικοί ανάμεσα σας ίσως να είδατε κάτι περίεργο εκεί πίσω απο το κιβώτιο ταχυτήτων της ρεμούλκας που μοιάζει με σφόνδυλο (...βολάν). Is it a bird? Is it a plane? Μηδέ που είναι bird, μηδέ που είναι και plane, αυτό είναι το χειρόφρενο (!!!). Το σύστημα των φρένων είναι βέβαια υδραυλικό αλλά για κάποιο λόγο (τεχνολογικό;) δεν είναι ΚΑΙ μηχανικό όπως είναι ας πούμε στα σημερινά αυτοκίνητα που σηκώνοντας το χειρόφρενο ενεργοποιεί τα φρένα των πίσω τροχών ένα συρματόσχοινο. Σε αυτή την κατασκευή, σηκώνοντας το χειρόφρενο, ακινητοποιείται με ένα ογκώδες φρένο ολόκληρος ο άξονας! "Και τι το χρειάζεται το χειρόφρενο;".

Πρίν απο χρόνια λοιπόν (...τουλάχιστον μέχρι το 97-98), τα "πατητήρια" του Αγροτικού Συναιτερισμού Αμπελοκτημόνων Χαλκίδας (Α.Σ.Α.Χ.) ήταν απέναντι απο το λιμάνι της Χαλκίδας και πολύχρωμες ρεμούλκες σαν αυτή της φωτογραφίας έκαναν μια ούρα που έφτανε μέχρι την είσοδο της σχολής Πεζικού (20-25 μέτρα μπορεί και πάραπάνω) περιμένοντας να ξεφορτώσουν τα σταφύλια.
Περνούσαν επάνω απο μια ζυγαριά (...πλάστιγγα), τα ζυγίζανε και μετά έρχονταν σιγά-σιγά απάνω απο μια μεγάλη κωνική τρύπα, δένανε το χειρόφρενο και σηκώνανε την ανατροπή....άλλοτε με τα χέρια, άλλοτε με κανένα γρύλο (...πολυτέλειες). Τουμπάρανε τα σταφύλια μέσα στη τρύπα και απο εκεί τα έπαιρνε ένας κοχλίας...και τα έκανε κρασί.

Μύριζε όλο το τετράγωνο μούστο και αντηχούσε απο τις μηχανές, τα παραγγέλματα και (παρ' όλη τη κούραση) τα γέλια. Δεν ξέρω αν η τσίκνα απο τις θυσίες έφτανε μέχρι τον Όλυμπο...Η μυρωδιά του μούστου απο τη Χαλκίδα όμως, σίγουρα!

Σημειώσεις:
Σήμερα απο όλη αυτή την εγκατάσταση του ΑΣΑΧ, υπάρχει μόνο ένα (διατηρητέο και καλά) κτήριο. Οι υπόλοιπες εγκαταστάσεις ισοπεδώθηκαν και έγιναν...Parking (Γιατί έλειπε ένα parking απο τη Χαλκίδα....lol). Στις καινούριες εγκαταστάσεις του ΑΣΑΧ, υπάρχει μια υδραυλική πλατφόρμα που σηκώνει ολόκληρη τη ρεμούλκα για να αδειάσει τα σταφύλια, έχει δεν έχει ανατροπή...Πρόοδος!

Χωρίς Εισαγωγή...

2011-09-19T09:16:00.000+01:00

Μπροστά στην είσοδο / έξοδο μιας τράπεζας στο κέντρο της Χαλκίδας.

Στον πρώτο όροφο του κτηρίου στα αριστερά, σχεδόν πάνω απο μια (διαφορετική) τράπεζα λειτουργεί (άλλη) μια επιχείρηση που αναλαμβάνει να μετατρέψει χρυσαφικά σε μετρητά.

(Οι φωτογραφίες προέρχονται απο τη προσωπική μου συλλογή)

Επικίνδυνο αυτοκόλητο σε καθρέφτη επικίνδυνης διασταύρωσης

Πλυμένοι - Άπλυτοι, στο ίδιο κλαρί κάθονται ρε 'πατριώτες'...

Περιοδική έκδοση για την προσωπική ασφάλεια...Με κεντρικό θέμα τις επιτροπές κατοίκων "Όταν το κράτος αδυνατεί..." και όλα όσα θέλατε να ξέρετε για τη "...χρήση του λειόκαννου όπλου για αυτοπροστασία"

Κυκλοφορεί στα περίπτερα!!!

Ήταν κι αυτός μια κάποια λύση...αλλά πήρε σύνταξη...

(Ο Γερολυμάτος συγκεκριμένα...μη τρέξει αλλού ο λογισμός σου...)

Δεν κατάφερα να τις προσπεράσω....

Project Ριτσώνα

2011-09-08T22:25:00.000+01:00

Επιστροφή στη Χαλκίδα και γραμμή για τα βουνά!
Πόσα δυστυχήματα μπορούν να χωρέσουν μέσα σε 4.5 km;

Τη Ριτσώνα, πιθανότατα να την έχετε ακουστά απο την ομώνυμη ανάβαση, ένα αγώνα αυτοκινήτων με πάνω απο 50 χρόνια ιστορία. Για τη Χαλκίδα, ήταν πάντα μεγάλο γεγονός, αφού καταφέρνει ακόμα να συγκεντρώνει πάρα πολύ κόσμο που έρχεται να δεί τους "τρελούς" να μοιράζουν κανονιές στο βουνό και να παραβγαίνουν ποιός θα το ανεβεί πιο γρήγορα.

Όμως, όταν φεύγουν οι "τρελοί" και το κοινό, ο δρόμος δίνεται και πάλι στην κανονική κυκλοφορία. Και τι δρόμος...

Κάθε μια απο τις παραπάνω εικονικές πινέζες είναι ένα πραγματικότατο εικονοστάσι. Είναι ένα, συνήθως, θανατηφόρο αυτοκινητιστικό δυστύχημα με τουλάχιστον μια απώλεια. Και όλα μαζί είναι τουλάχιστον 28 εικονοστάσια σε 4.32km απόσταση. Τα 25 που σημειώσαμε* κατά την ανάβαση και 3 που σημειώσαμε (νοητά όμως) κατα την κατάβαση και κρυβόντουσαν πίσω απο θάμνους. 28 εικονοστάσια σε 4.32km...6.5 απώλειες ανα χιλιόμετρο (υποθέτοντας 1 απώλεια ανα δυστύχημα). Και αυτά, είναι αυτά που φαίνονταν, αυτά που δεν είχαν κατατρακυλήσει μαζί με την τσιμεντένια ρίζα τους στη πλαγιά και δεν τα είχε καταπιεί ολότελα η φύση. Είναι συνήθως μεταλικά ή χτιστά. Τα χτιστά είναι συνήθως πιο παλιά...ή εξαιρετικές περιπτώσεις.

Θα μπορούσε να πεί κανείς, πως τα δυστυχήματα οφείλονται στους αγώνες. Ναί, υπάρχει μια συσχέτιση ανάμεσα στους αγώνες και τις απώλειες στη περίπτωση της Ριτσώνας, αν και δεν είναι τόσο προφανής. Προσωπικά, θυμάμαι ένα συμβάν το 1993 όταν ένα αυτοκίνητο, συνέχισε ευθεία σε μια στροφή και κόστισε δύο νεκρούς και τρείς τραυματίες. Πρόκειται για τη διπλή καταχώρηση 21-22 της εικόνας (χτιστό) σε πραγματικά ελάχιστη απόσταση απο τον τερματισμό του αγώνα. Ένας άλλος παράγοντας της συσχέτισης, θα συνέχιζε ο 'κανείς', είναι και οι επίδοξοι πιλότοι και ίσως, συγκριτικά, τέτοια ατυχήματα να είναι περισσότερα, σε σχέση με τα θανατηφόρα που έγιναν τις ημέρες των αγώνων όπου συμμετέχουν αυτοκίνητα προετοιμασμένα κατάλληλα για τα ρίσκα που παίρνουν οι οδηγοί. (Σε καμία περίπτωση δεν υπονοώ πως για τα ατυχήματα φταίνε οι αγώνες!)

Είναι γεγονός όμως, οτι ο δρόμος είναι όντως επικίνδυνος. Είναι στενός, γεμάτος στροφές και υπολογισμένος (;) για ταχύτητες...78 rpm. Επειδή γυροφέρνει το βουνό, σε κάποιες στροφές ξεσπάνε ρυάκια που διασχίζουν ανενόχλητα το δρόμο και ακολουθούν την πλαγιά όταν βρέχει. Παλιότερα, τον ίδιο δρόμο προτιμούσαν και πολλά φορτηγά λόγω απόστασης. Και σα να μην έφταναν όλα αυτά, ο δρόμος το χειμώνα πιάνει πάγο και ομίχλη...Όσο να 'ναι, θέλει τη προσοχή του.

Τώρα βέβαια, ίσως αναρρωτιέστε τι με έπιασε μές τη ντάλα του καλοκαιριού και μέτραγα εικονοστάσια στη Ριτσώνα. Είχα πολλά χρόνια να πάω πρός τα εκεί.

Καθώς ανεβαίναμε λοιπόν το βουνό, θυμήθηκα οτι όταν ήμουν (πιο) μικρός, ο πατέρας μου, μου τραβούσε τη προσοχή στα εικονοστάσια όταν πηγαίναμε απο καμιά πιο μακρινή βόλτα με το αυτοκίνητο. Τα σχόλια ήταν συνήθως: "Άλλο εδώ...το είδες;" ή "Ετούτο εδώ το θυμάσαι; Πρέπει να είναι καινούριο..." ή "Πόσα είπαμε μέχρι εδώ;"....Πέρα απο το αν μεγάλωσα με μακάβριες ασχολίες ή όχι, νομίζω οτι ο πατέρας μου προσπαθούσε να μου περάσει ένα μήνυμα. "Να προσέχεις" ή πιο συγκεκριμένα "Όταν βλέπεις εικονοστάσια, να προσέχεις λίγο περισσότερο"...διαχρονικό μήνυμα. Κάπως έτσι και επειδή ήξερα οτι στο δρόμο υπάρχουν αρκετά, είπα αυτή τη φορά να τα καταγράψω.
Υπάρχει και κάτι άλλο εδώ όμως.

Υπάρχει μια πρωτόγονη γεωγραφική βάση δεδομένων με σημεία ιδιαίτερου κινδύνου του Ελληνικού οδικού δικτύου. Αυτή η βάση, δεν είναι ηλεκτρονική, που σημαίνει οτι η αξία της δεν περιορίζεται απο τη διάρκεια των μπαταριών, ενημερώνεται (δυστυχώς) αυτόματα και είναι άμεσα προσβάσιμη.
Όπως είδαμε όμως και παραπάνω, έχει το μειονέκτημα της μη έγκαιρης προειδοποίησης. Ναί, κάποια εικονοστάσια είναι ορατά απο μακριά και θα μπορούσαν να λειτουργήσουν σαν προειδοποίηση, κάποια άλλα όμως ίσως σηματοδοτούν ένα σοβαρό κίνδυνο μόνο κατα μια διεύθυνση και δεν εμφανίζονται παρά μόνο...απο πολύ κοντά. Σήμερα, θα τα λέγαμε Points Of Interest (ή απλά POIs) και "στο ρόλο του πατ-terra" βρίσκεται κάποια συσκευή GPS.

Μέχρι λοιπόν η Τροχαία να αποφασίσει για το αν θα περιλαμβάνει στίγματα GPS στα "ελεύθερα" δεδομένα που δημοσιεύει, αναρρωτιέμαι αν "όλοι εμείς" μπορούμε να δημιουργήσουμε μια τέτοια βάση, για "όλους εμάς", απλά συλλέγοντας τις τοποθεσίες των εικονοστασιών** και καταγράφοντας την ήδη διαθέσιμη γνώση που υπάρχει διάσπαρτη στο οδικό δίκτυο. Απο μια σύντομη αναζήτηση που έκανα αυτές τις ημέρες δεν φαίνεται να υπάρχει κάτι τέτοιο***, αλλά, αν κανείς ξέρει κάποια παρόμοια προσπάθεια (συγκεκριμένα για τα εικονοστάσια), ας αφήσει περισσότερες πληροφορίες στα σχόλια.

Εκτός απο αυτό όμως.......έχει και ωραία θέα απο εκεί απάνω:

Όταν κοιτάς απο ψηλά...Η πόλη της Χαλκίδας, όπως φαίνεται απο κάποιο σημείο στον δρόμο της Ριτσώνας (Εθνική όδος Δροσιάς - Λαμίας (!)). Διακρίνονται ίχνη των δέντρων που φύτρωναν κάποτε εδώ πρίν μετατραπούν σε κάρβουνο, ενώ στο βάθος ο Νότιος Ευβοϊκός (στα δεξιά) και ο Βόρειος Ευβοϊκός κόλπος (στα αριστερά). Μέσα απο τη μπλέ θαμπάδα, ξεπροβάλει περίπου στο κέντρο της φωτογραφίας και η ψηλότερη βουνοκορφή του νησιού μας, η Δίρφυ.

Σημειώσεις:
* Γ.Κ, ευχαριστώ πολύ για τη παρέα.....και τα σχόλια! :-D

**Η συλλογή δεδομένων έγινε με την εφαρμογή MyTracks απο τη θέση του συνοδηγού.

*** Στη σύντομη αναζήτηση που έκανα, έψαξα να βρώ πρώτα έργα με την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εκεί λοιπόν βρήκα το "Community database on Accidents on the Roads of Europe" - CARE. To project είναι αρκετά παλιό (ξεκίνησε το 1993) και έχει μερικά πολύ ενδιαφέροντα στατιστικά στοιχεία (σταματάνε όμως σε επίπεδο χώρας και όχι δρόμου). Όσο αφορά την Ελλάδα, εκτός απο τα στατιστικά στοιχεία της τροχαίας (συνήθως PDF αρχεία απο σκαναρισμένες σελίδες αναφορών), βρήκα και το "Ινστιτούτο Οδικής Ασφάλειας - Πάνος Μυλωνάς", μέσω ενός άρθρου στο Autopanoarama, όπου καθώς φαίνεται πολύ πρόσφατα (μόλις τον Απρίλιο του 2011) ξεκίνησε μια προσπάθεια καταγραφής των πιο επικίνδυνων σημείων του οδικού δικτύου. Εξαιρετική πρωτοβουλία φυσικά, απο τα λίγα που διαβάζω όμως, φαίνεται πως η καταγραφή και τα αποτελέσματα είναι μια αρκετά χρονοβόρα διαδικασία. Καλό κουράγιο! Οσο αφορά προσπάθειες "χρηστών" (των δρομών αλλά και της τεχνολογίας) φαίνεται οτι κάτι είχε ξεκινήσει μέσω του (πολύ καλού) POI Index Database (και του gpsPocketPC) και υποτίθεται οτι συνεχίζεται στο site bloka.com (έλεος!). Η συλλογή αυτή όμως φαίνεται να είναι πιο φιλόδοξη και να προσπαθεί να καταγράψει κάθε είδους επικίνδυνα σημεία αντί να περιορίζεται μόνο στα εικονοστάσια που μπορούν να καταγραφούν πολύ πιο εύκολα και γρήγορα. Επίσης, πρός το παρόν, το forum του bloka.com φαίνεται να βρίσκεται εκτός λειτουργίας....Άφησα για το τέλος και άλλη μια ψυχή που μέτραγε εικονοστάσια στους δρόμους πρόσφατα, την δεσπονίδα Μαρία Καψιώτη με την εθνογραφική της προσέγγιση. Απο τους αριθμούς που παρουσιάζονται στη σύνοψη της δουλειάς της βγαίνουν ~6 εικονίσματα ανα km...

Με 2 Καβάτζες...

2011-09-04T22:28:00.001+01:00

Στο ανεξάντλητο θέμα των μαθηματικών γρίφων και το σημερινό μας...νουμεράκι, σε μια σειρά απο κείμενα με αφορμή εκείνο το θέμα με το ένθετο της Καθημερινής. Το σημερινό δεν έχει εικόνες...έχει όμως γουστόζικο προβληματάκι:

Όπως είπαμε, τα περισσότερα μαθηματικά παιχνίδια μπορούν να αντιστοιχηθούν σε πραγματικές κατάστασεις και προβλήματα. Προβλήματα παρόμοια με αυτά που είδαμε στις πίσω σελίδες των εφημερίδων, προκύπτουν συνέχεια σε πολλούς τεχνικούς τομείς όπου ο στόχος είναι να ικανοποιηθούν ταυτόχρονα μια σειρά απο περιορισμούς.

Για παράδειγμα: Θέλουμε να φτιάξουμε μια γέφυρα που να είναι μεγάλη (σε μήκος), ελαφριά, φτηνή, ανθεκτική και εύκαμπτη. Θέλουμε να φτιάξουμε ένα αεροπλάνο που να είναι μεγάλο, γρήγορο και οικονομικό. Θέλουμε να δρομολογήσουμε οχήματα μέσα απο μια σειρά στάσεων ώστε, να παρέχουμε την υπηρεσία σε όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους με τα λιγότερα οχήματα και τον μικρότερο μέσο όρο αναμονής ανάμεσα στις στάσεις.

Με τέτοιες όμορφες σπαζοκεφαλιές λοιπόν, ασχολιόταν ο (μακαρίτης) Martin Gardner γράφοντας στο Scientific American και άλλα περιοδικά απο το 1956 και για περίπου 45 χρόνια. Οι γρίφοι μαζί με τις λύσεις τους έχουν δημοσιευτεί σε μια πολύ ωραία συλλογή απο 15 βιβλία (The New Martin Gardner Library - Cambridge University Press) υπο την επιμέλεια μιας παρέας που περιλαμβάνει τους Donald Knuth και John Conway (αλλά και τους Donald Albers, Gerald Alexanderson, Richard Guy, Harold Jacobs και Peter Renz). Τα βιβλία εκδίδονται σιγά σιγά...και καταναλώνονται ακόμα πιο αργά :-)

Απο το δεύτερο βιβλίο λοιπόν (σελίδα 139) διαβάζουμε:

"An unlimited supply of gasoline is available at one edge of a desert 800 miles wide, but there is no source on the desert itself. A truck can carry enough gasoline to go 500 miles (this will be called one "load") and it can build up its own refueling stations at any spot along the way. These caches may be any size and it is assumed that there is no evaporation loss.

What is the minimum amount (in loads) of gasoline the truck will require in order to cross the desert? Is there a limit to the width of a desert the truck can cross?"

Ο στόχος λοιπόν είναι να διασχίσουμε μια έρημο που είναι 800 μίλια πλατιά, με ένα φορτηγό που μπορεί με ένα γέμισμα να διασχίσει 500 μίλια. Στο σημείο εκκίνησης υπάρχει μια αστείρευτη πηγή καυσίμου (ή μια πήγη που για τις δεδομένες συνθήκες μπορεί να θεωρηθεί αστείρευτη) και επί της διαδρομής έχουμε τη δυνατότητα να στήσουμε δεξαμενές οποιασδήποτε χωρητικότητας (οι δεξαμενές μπορούν να χωρέσουν μια άπειρη ποσότητα καυσίμου ή για τις δεδομένες συνθήκες μπορούν να θεωρηθούν...απύθμενες (!)). Ποιός είναι ο ελάχιστος αριθμός ανεφοδιασμών για να διασχίσει το φορτηγό την έρημο; Υπάρχει όριο στο πόσο πλατιά έρημο μπορεί να διασχίσει αυτό το φορτηγό;;;;

Για φαντάσου λοιπόν αναγνώστη μου, να δουλεύεις λέει σε μια πετρελαιοπηγή / διυλιστήριο στη μέση της ερήμου σε μια χώρα με ασταθές πολιτικό καθεστώς. Και να γίνει λέει μια μεγάλη πολιτική αναταραχή και να βρεθείτε αποκομμένοι απο όλους κι απο όλα. Η βοήθεια να καθυστερεί να έρθει και εσύ να βλέπεις απο τη μια μεριά οτι κάθε μέρα που θα περνάει, θα σε φέρνει όλο και πιο κοντά στη ρουλέτα του "...ποιός, ποιός, ποιός θα φαγωθεί, να δούμε ποιός, ποιός ποιός θα φαγωθεί..." και απο την άλλη, τα φορτηγά για τις ανάγκες της πετρελαιοπηγής. Πρόχειρα και τυπικά στην αποστολή τους. Η εταιρία έχει κάνει τα πάντα για να αποφύγει την πειρατεία και το παραεμπόριο. 500 μίλια με ένα γέμισμα και βάνα με ηλεκτρονικό κλείδωμα για την καταγραφή κάθε μετάγγισης. Το καύσιμο ρέει μόνο ανάμεσα στις καταγεγραμένες φορητές δεξαμενές ή...δεν ρέει καθόλου. Αν μείνεις, θα σε φάνε ή θα ψοφήσεις τελευταίος. Αν φύγεις, ίσως πεθάνεις προσπαθόντας αλλά ίσως και να καταφέρεις να διασχίσεις την έρημο.Όπως και να 'χεί....το ψυγείο και η δεξαμενή του νερού σου λένε πώς έχεις δεν έχεις 15 μέρες.....Μισό λεπτό, 500 μίλια....άρα μέχρι τα 300 πρέπει να έχουμε....οπότε τραβάμε μια δεξαμενή.......επιστροφή.....γέμισμα....Όχι....οπότε ίσως άλλη μια εδώ.....Ωχ! Σωθήκαμε!

Μα καλά τι λέω! Γίνονται αυτά τα πράγματα;;; Χώρα με έρημο, πετρέλαιο και ασταθές πολιτικό καθεστώς!!!! Να δουλεύεις σε πετρελαιοπηγή και να βρεθείς αποκομένος;;;

Qραφέξαλα, δεν το λύνω!

Σημειώσεις:

Ο κλάδος των μαθηματικών στον οποίο ανήκουν αυτοί οι γρίφοι, ονομάζεται Recreational Mathematics και δεν είναι καθόλου παίξε-γέλασε. Έχοντας διαβάσει τα δύο απο τα τρία διαθέσιμα βιβλία του Gardner, δεν βρίσκω τίποτα το "Recreational" (...Mathematics όμως σίγουρα). Με ελάχιστες εξαιρέσεις, οι γρίφοι ανταποκρίνονται σε πρακτικά προβλήματα και το γεγονός οτι δίνονται με αυτό το "παιχνιδίστικο" περιτύλιγμα ίσως τους κάνει ιδανικούς για τη διδασκαλία των μαθηματικών.
Νωρίτερα στο ίδιο βιβλίο (σελ 39) δίνεται ένα παρόμοιο ωραίο πρόβλημα που πάει κάπως έτσι:
"A group of airplanes is based on a small island. The tank of each plane holds just enough fuel to take it halfway around the world. Any desired amount of fuel can be transferred from the tank of one plane to the tank of another while the planes are in flight. The only source of fuel is on the island and for the purposes of the problem it is assumed that there is no time lost in refueling either in the air or on the ground. What is the smallest number of planes that will ensure the flight of one plane around the world on a great circle, assuming that the planes have the same constant ground speed and rate of fuel consumption and that all planes return safely to their island base?".....Εδώ σε θέλω Κάβουρα ;-)
Έγραφα στο προηγούμενο κείμενο οτι οι μαθηματικοί γρίφοι δεν δημιουργούνται για να δείχνουμε με το δάχτυλο αυτούς που δεν κατάφεραν να τους λύσουν. Δεν είσαι βλάκας αναγνώστη μου αν δεν καταφέρεις να λύσεις ένα γρίφο απο το πουθενά. Προσωπικά....ένιωσα αρκετές φορές άσχημα διαβάζοντας τα βιβλία του Gardner (ευτυχώς!) :-) . Πρέπει να το καταλάβεις αυτό απο νωρίς. Για να αρχίσεις να λύνεις γρίφους και προβλήματα πρέπει πρώτα να δείς ΠΩΣ λύνονται τα προβλήματα, τι σημαίνουν τα προβλήματα και κυρίως τον τρόπο σκέψης. Πως περνάς απο τη διατύπωση στις σχέσεις, πως απλοποιείς τις σχέσεις, σε τι είδους πρόβλημα παραπέμπουν αυτές οι σχέσεις; Τι σημαίνουν οι εξισώσεις σε σχέση με τη πραγματικότητα; Είναι λίγο δύσκολο (όσο ίσως το να μάθεις να περπατάς, το έχεις ξεχάσει πόσο δύσκολο ήταν γιατί το είχες πάρει σαν......παιχνίδι -και βέβαια, δεν ήξερες τι θα πεί χρόνος και άγχος (άλλη κουβέντα αυτή)) αλλά για φαντάσου...Να σχεδιάσεις, λέει, μια μέρα ένα ολόκληρο αεροπλάνο! Μια γέφυρα! Το επόμενο Internet! Ένα κομμάτι του ISS....Ωραία πράγματα αναγνώστη μου...

...Τα Πάντα Προτεραιότης!

2011-08-30T22:40:00.009+01:00

'Εγραψα νωρίτερα, για ένα πρόβλημα που βρήκα στο ένθετο "Ερευνητές" της Καθημερινής το οποίο ήταν λίγο στραβά δοσμένο, ειδικά για τους (πολύ) νέους για τους οποίους μάλλον προορίζεται το ένθετο και να που σήμερα έπεσα απάνω σε ένα παρόμοιο δοσμένο με το σωστό τρόπο σε ένα έντυπο που προορίζεται για πιο ηλικιωμένους (ξερνάω) αναγνώστες . Νάτο:

Σκούρα τα πράγματα...

Δεν συνηθίζω να λύνω τους γρίφους των εφημερίδων ή τουλάχιστον, δεν το κάνω φανατικά. Το συγκεκριμένο όμως μου την είχε στημένη σήμερα, μια μέρα μετά το επίμαχο πόστ, στις τελευταίες σελίδες του {i}. Το {i} εκτός απο 9ο γράμμα του Αγγλικού αλφαβήττου είναι και μια παραφυ(λλ)άδα της Αγγλικής εφημερίδας The Independent. Δεν θα εξάρω τα απίθανα χαρακτηριστικά του {i} ούτε το καταπληκτικό layout, την ενδιαφέρουσα επιλογή θεμάτων και τη γεμάτη γεύση του γιατί κοστίζει 20p και...'nough said.

Στο συγκεκριμένο γρίφο λοιπόν, ο εκφωνητής, μας υποψιάζει απο την αρχή οτι η προτεραιότητα των πράξεων δεν ισχύει κατα τα γνωστά:

"...The calculations should be performed from left to right and top to bottom (rather than strict mathematical order that would have multiplication performed before addition for instance)."

Και σίγουρα, για αυτό τον γρίφο, θα χρειαστούμε λίγο περισσότερη βοήθεια (ή λίγο περισσότερη δουλειά) καθώς, έχουμε 7 αγνώστους, 6 εξισώσεις και τη (σημαντική) πληροφορία οτι όλοι οι άγνωστοι είναι διαφορετικοί μεταξύ τους και περιορισμένοι στο διάστημα [1,9] (εκτός των 1, 4 που δίνονται).

Όπως και στο προηγούμενο πρόβλημα, έχουμε κι εδώ δύο επιλογές. Η μία είναι να δοκιμάσουμε μία μία και τις 5040 διαφορετικές μεταθέσεις των πιθανών λύσεων {2,3,5,6,7,8,9} στα τετράγωνα και η δεύτερη (σε αυτή τη δύσκολη περίπτωση) είναι να κάνουμε αυτό το ψάξιμο ανάμεσα στις λύσεις λίγο πιο έξυπνο.

Ένας τρόπος που μπορεί να γίνει αυτό στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι να εκμεταλευτούμε τη πληροφορία οτι όλοι οι αριθμοί είναι ακέραιοι μεταξύ των [1,9] και το γεγονός οτι οι 4 στις 6 εξισώσεις περιέχουν ουσιαστικά, ένα γινόμενο. Δηλαδή, αυτές οι εξισώσεις είναι της μορφής Γ * Δ = Ε με το Γ να αναλύεται επι μέρους σε (Α+Β). Ποιοί αριθμοί μέσα στο [1,9] είναι διαιρέτες των λύσεων; Για να δούμε:

56: 7,8
40: 5,8
20: 4,5

Επίσης ας αριθμήσουμε και τους αγνώστους απο αριστερά πρός τα δεξιά και απο πάνω πρός τα κάτω σαν Χ1,Χ2,Χ3,Χ4,Χ5,Χ6,Χ7. Οι συνήθεις ύποπτοι.

Ο Χ3 εχει προδοθεί ήδη απο τους συνεργάτες του:

(1-Χ3)*4 = -20 =>
(1-Χ3)=-20/4 =>
Χ3= 5+1 =>
Χ3 = 6

Η μεσαία γραμμή γίνεται τώρα (6 + Χ4) * Χ5 = 40. Κανονικά εδώ θα βάζαμε την υπόθεση στο αρχείο, όμως τώρα, δύο περιπτώσεις υπάρχουν ή 5*8=40 ή 8*5=40, οπότε ή 6+Χ4=8 ή 6+Χ4=5. Προφανώς 6+Χ4=8 γιατί οι λύσεις πρέπει να είναι θετικές. Άρα ο Χ4=2 και ο Χ5=8. Επίθεση στη δεύτερη στήλη, (Χ1-2)*Χ6=56, (Χ1-2)=7 ή (Χ1-2)=8...Χμμμ, ελεύθεροι λόγω έλλειψης στοιχείων...Όχι τόσο γρήγορα όμως!!!...Η πρώτη γραμμή κελάηδησε στην ανάκριση: (1-Χ1)=-7 ΚΑΙ (Χ1-2)=8 ή (1-Χ1)=-8 ΚΑΙ (Χ1-2)=7...Προφανώς η δεύτερη εκδοχή (και πάλι λόγω της προδιαγραφής για θετικές λύσεις)...Άρα Χ1=9 και (1-9) * Χ2 = -56 άρα Χ2=7 και παρομοίως Χ6=8. Μετά απο αυτό οι Χ5 και Χ7 πανικοβλήθηκαν και παραδόθηκαν μόνοι τους: Χ5=5 και Χ7=3. Για να το κλείσουμε λοιπόν [1,9,7,6,2,5,4,8,3] αντιστοιχούν στα Χ1,Χ2,Χ3,Χ4,Χ5,Χ6,Χ7,Χ8,Χ9

Υπάρχει μια συγκεκριμένη ευχαρίστηση όταν ανακαλύπτεις κάτι ή όταν λύνεις ένα γρίφο. Αν δεν γεννιόμαστε με αυτή την περιέργεια και χαρά τότε ίσως την αποκτάμε μεγαλώνοντας, χωρίς να το καταλαβαίνουμε, μέσα απο το παιχνίδι (και πιθανότατα την τσαλακώνουμε όταν πάμε στο σχολείο). Οι μαθηματικοί γρίφοι και τα μαθηματικά παιχνίδια δεν δημιουργούνται για να δείχνουμε με το δάχτυλο αυτούς που δεν μπόρεσαν να τα λύσουν (ή που δεν ήξεραν ΤΟ ΚΟΛΠΟ για να τα λύσουν....μεγάλη υπόθεση το "κόλπο"...μακάρι όλα τα προβλήματα σε μια ζωή να λύνονταν με..."κόλπο"). Τα περισσότερα μαθηματικά παιχνίδια ανταποκρίνονται σε πραγματικές κατάστασεις, πραγματικά προβλήματα, πολλές φορές πολύ δύσκολα. Έχει λοιπόν την αξία του αυτό το παιχνίδι.

Προτεραιότης, Προτεραιοτήτων...

2011-08-29T14:00:00.001+01:00

Ιδού η απορεία...

Κάποιο βράδυ της περασμένης εβδομάδας, έπεσε στα χέρια μου ένα ένθετο της εφημερίδας "Η Καθημερινή" με τίτλο "Οι Ερευνητές" το οποίο προορίζεται μάλλον για το πιο νεαρό κοινό της εφημερίδας.

Έχοντας λοιπόν πάθει overdose χαλάρωσης, στερητικό σύνδρομο (πρός κατατονία) απο την μακροχρόνια έλλειψη δικτύωσης και υπο την στήριξη σημαντικών ποσοτήτων πεπονιού και αδιάφορης κουβεντούλας, άρχισα να το ξεφυλλίζω.

Κι εκεί (λίγο μετά το εξώφυλλο) που αναρρωτιόμουν σιωπηλά γιατί το έκανα αυτό στον εαυτό μου, έρχομαι αντιμέτωπος με τις σπαζοκεφαλιές της σελίδας 17...Έλατε κι εσείς:

Mind The Gap(s)

Θεσπέσια! Σκέφτομαι και βουτάω το πατροπαράδοτο bic απο τον standard εξοπλισμό γραφείου, τη φρουτιέρα στη μέση του τραπεζιού. Μισό λεπτό όμως, κάτι δείχνει να μην πηγαίνει καλά εδώ...

Όπως αναφέρεται και στην εισαγωγή της άσκησης "Συμπλήρωσε τα κενά", το αντικείμενο είναι να τοποθετήσουμε τους 5 αριθμούς (2,4,5,12 και 32) στα κενά τετράγωνα του πίνακα έτσι ώστε να επαληθεύονται όλες οι εξισώσεις χωρίς καμία άλλη ένδειξη.

Εδώ βέβαια, υπάρχουν δύο προσεγγίσεις. Η μια, είναι να δοκιμάσουμε μια, μια και τις 120 μεταθέσεις που υποννοεί το πρόβλημα και η άλλη είναι να λύσουμε τις εξισώσεις και να προκύψει η σωστή θέση των αριθμών απο μόνη της σε πολύ συντομότερο χρόνο!

Έτσι όμως όπως έχει δοθεί το πρόβλημα, καμία απο τις παραπάνω προσεγγίσεις δεν θα έχει το επιθυμητό αποτέλεσμα για εκπαιδευμένους ανθρώπους 12-112 ετών. Ο λόγος είναι μια μικρή λεπτομέρεια που ονομάζεται "προτεραιότητα των μαθηματικών πράξεων".

Σύμφωνα λοιπόν με αυτή, όταν βρεθούμε στην άγρια φύση αντιμέτωποι με μια παράσταση που οδηγεί σε ένα αποτέλεσμα, τότε:

ΠΡΩΤΑ επεξεργαζόμαστε τους πολλαπλασιασμούς και τις διαιρέσεις; και
ΜΕΤΑ τις προσθέσεις και τις αφαιρέσεις
Αν δε η παράσταση περιέχει παρενθέσεις τότε εφαρμόζουμε τους παραπάνω δύο κανόνες σε όλες τις παρενθέσεις ΠΡΙΝ απο οποιαδήποτε άλλη πράξη! Είναι δηλαδή οι παρενθέσεις, αυτοτελείς μικρότερες παραστάσεις που πρέπει να υπολογιστούν ξεχωριστά απο τις μεγαλύτερες παραστάσεις στις οποίες ανήκουν.

Η προτεραιότητα των πράξεων είναι απο τα πρώτα πράγματα που διδάσκονται "Οι Ερευνητές" στο σχολείο, στο μάθημα των μαθηματικών. Με αυτό τον τρόπο 1 + 5/5 = 2 (ευτυχώς).

Οπλισμένοι με αυτό το κομματάκι γνώσης, πάμε τώρα να λύσουμε την πρώτη στήλη του προβλήματος, που ουσιαστικά, είναι λυμένη απο μόνη της αφού περιέχει μόνο ένα άγνωστο...Και πάει κάπως έτσι:

Χ1 - 8 / 6 = 4 =>
Χ1 = 4 + 8 / 6 =>
Χ1 = 32 / 6

Ο Χ1 λοιπόν, έχει προκύψει πολύ κοντά στο 5 της εκφώνησης αλλά προφανώς το 32 / 6 δεν είναι ο αριθμός 5. Άντε, αφού βρήκαμε τον Χ1, πάμε και για τον Χ2, δηλαδή για την πρώτη γραμμή του προβλήματος αφού τώρα είναι κι αυτή ουσιαστικά λυμένη:

32 / 6 - Χ2 / 7 = 4 =>
-Χ2 / 7 = 4 - 32 / 6 =>
Χ2 = (24 / 6 - 32 / 6) / (-1 / 7) =>
Χ2 = (-8 / 6) / (-1 / 7) =>
Χ2 = -56 / -6 =>
Χ2 = 56 / 6

Μάλιστα! Τώρα σίγουρα κάτι δεν πάει καλά, γιατί το 56/6 δίνει 9.3333333333... και αυτός ο αριθμός δεν είναι ούτε κάν κοντά σε κανένα δεδομένο της εκφώνησης...

Εδώ λοιπόν, ο μικρός μας "Ερευνητής" πιθανότατα έχει ιδρώσει, αλλά, δεν το βάζει κάτω...λίγο απογοητευμένος, αλλά αποφασισμένος να δώσει μια λύση στο πρόβλημα με κάθε (νόμιμο ΚΑΙ ηθικό) μέσο, αποφασίζει να καταφύγει στη "χαζή" λύση...Να δοκιμάσει δηλαδή τους αριθμούς έναν, έναν. Και το πιάνει απο την αρχή:

Χ1 - 8 / 6 = 4 Για X1=32

32 - 8 / 6 = 4 =>
192 / 6 - 8 / 6 = 4 ...ΤΖΙΦΟΣ!

Ανάστατος ο μικρός και αποφασισμένος "Ερευνητής", αρχίζει να αμφιβάλει για τον εαυτό του...ξανακάνει τις πράξεις απο την αρχή...Τζίφος και πάλι! Δεν έχει κάνει κανένα λάθος, μα δεν έχει βρεί και καμιά λύση...Όλα είναι σωστά και όλα είναι λάθος!!! Αποφασίζει να πάρει τη βοήθεια του κοινού και ρωτάει τους γονείς του οι οποίοι, λίγο η καλοκαιρινή αύρα, λίγο το πεπόνι, δεν έχουν και πολύ κουράγιο για τέτοια πράγματα βραδιάτικα και του λένε να το μαρκάρει και να ρωτήσει το δάσκαλο απο Σεπτέμβρη (!)

Αποκαρδιομένος και ηττημένος αποφασίζει να παίξει την τελευταία πράξη στο προσωπικό του καλοκαιρινό δράμα καθώς ακόμα και οι γρύλοι γύρω του γρυλίζουν κάτι που ακούγεται σαν το Ρέκβιεμ!...Αποφασίζει...αντίθετα στις αρχές του.....Να κοιτάξει το λυσάριο!!!

"Reality" Check...

Κοιτάει λοιπόν στην επόμενη σελίδα (όπου οι λύσεις παραδίνονται ανάποδα...και καλά για πιο δύσκολα) και παρατηρεί -μεταξύ άλλων- οτι ο Χ1 είναι το 32 και ο Χ2 είναι το 4 (!!!!)....

Τριπάρει! Βουτάει το bic, καρφώνει τη γιαγιά στο μάτι πίνει 4 depon, 2 μπύρες, 5 καφέδες με 12 ζάχαρες, βάζει το ραδιόφωνο στα 32 κι αρχίζει να ουρλιάζει οτι η μόνη αλήθεια βρίσκεται στους Sex Pistols!!!

Και δεν έχει άδικο...Γιατί οι λύσεις αυτές, είναι μέν οι σωστές ΜΟΝΟ ΑΝ τοποθετηθούν παρενθέσεις στις σωστές θέσεις...Για παράδειγμα:

(Χ1 - 8) / 6 = 4 =>
Χ1 - 8 = (4/1)/(1/6) =>
Χ1 - 8 = 24 =>
Χ1 = 24 + 8 =>
Χ1 = 32

Πράγμα το οποίο δεν εννοείται πουθενά στην άσκηση, ούτε κάν σαν ένα ύποπτο σχόλιο οτι ίσως "κάποιο ζαλισμένο ρομποτάκι, έχει πάθει κάποια βλάβη και όλο δίνει λάθος αποτελέσματα, μπορείτε να βρείτε το σφάλμα και να λύσετε το πρόβλημα;;;;;;;;"

Λεπτομέρειες θα μου πείτε....Τρίχες...Qραφέξαλα...Μέχρι όμως να πάμε και στην αμέσως επόμενη σπαζοκεφαλιά, όπου οι μικροί μας "Ερευνητές" καλούνται να χρωματίσουν ένα σκουλικάκι ανάλογα με τα αποτελέσματα των πράξεων που βρίσκονται τυπωμένες στο κορμί του...Οι οποίες "παραδόξως" ερμηνεύονται με τον σωστό τρόπο (!!!!) Δηλαδή το 13 - 2 * 6 = 1...ΚΑΙ ΟΧΙ 66!!

Τελικά, τι να υποθέσει ο μικρός "Ερευνητής"; Πώς θα κρίνει τη κατάσταση; Τι είναι σωστό και τι λάθος;

P.S. Sorry Alexis, i couldn't let this one go

Καλοτάξιδο...

2011-08-27T14:32:00.003+01:00

Κατεβήκαμε για λίγες μέρες στη Χαλκίδα κι έτρεχα πάλι να μαζέψω τις φωτογραφίες...Έχω αφήσει πολλές και στη Χαλκίδα (αλλά και στην Αθήνα) κι εύχομαι κάθε φορά να τις προλάβω. Μερικές γίνονται πια αφορμή για μια βόλτα απο παλιά γνώριμα μέρη...που έχουν βέβαια γίνει πια αγνώριστα...

Άλλες πάλι, στέκονται εκεί, ακίνητες, στο ίδιο σημείο, για τόσο πολύ καιρό που πλέον ο εγκέφαλος τις ερμηνεύει σαν "υπόβαθρο" και δεν τους δίνει και πολύ σημασία. Γίνονται έτσι τόσο αδιάφορες, σαν μια οροσειρά που μοιάζει με 4 καμήλες που κοιτάνε απορημένες μια καμηλοπάρδαλη...Αν ζούσες απέναντι απο την οροσειρά, δεν θα σου έκανε και τόσο μεγάλη εντύπωση.

Να εδώ μια τέτοια περίπτωση:

Καλοτάξιδο...

Θυμηθείτε βέβαια οτι η ίδια πόλη μας έχει δώσει τα φωτιστικά του Γιάννη Σκιά, την διαιτολόγο Ιωάννα Κατσαρόλη......και έπεται συνέχεια.

Μ Ε Τ Α Κ Ο Μ Ι Σ Η . . .

2011-07-28T10:57:00.002+01:00

Εύχομαι μέσα απο τα βάθη της καρδιάς μου, κάποια στιγμή η τεχνολογία να στείλει τη λέξη "μετακόμιση" στο "Μουσείο άχρηστων πλέον εννοιών". Ίσως με μια εφαρμογή επιλεκτικής αναδίπλωσης του χώρου, στην οποία ο χώρος της προηγούμενης κατοικίας θα μετασχηματίζεται στον χώρο της επόμενης κατοικίας ίσως με μια απλή "χωρική σημείωση" ("tagάρισμα") των περιεχομένων μεταξύ δύο τοποθεσιών...Ίσως ακόμα και με μια σειρά επίπλων φιλικών πρός τη μετακόμιση (αλλά συνάμα και την αισθητική) τα οποία με δύο απλές κινήσεις θα μετατρέπονται σε κιβώτια μεταφοράς και θα έχουν διπλά τοιχώματα που θα γεμίζουν με ήλιο για να παίρνουν λίγο απο το βάρος των περιεχομένων...

Όπως και αν γίνει αυτό στο μέλλον, είμαι διατεθιμένος να ενστερνιστώ και να διαδώσω την ιδέα με όποιες δυνάμεις θα έχω διαθέσιμες...

Μέχρι τότε όμως, όταν κάποιος έρχεται αντιμέτωπος με μια μετακόμιση, πολύ φοβάμαι οτι θα πρέπει να αντιστέκεται στην επιθυμία του εγκεφάλου του να ξεφύγει, καλπάζοντας μέσα σε απέραντα λιβάδια δημιουργικότητας και φαντασίας, διάσπαρτα με ιδέες όπως "Χωρικό Ταγκάρισμα", "Επιλεκτική Αναδίπλωση του Χώρου" και "Optimal Packing" και να αντιμετωπίζει την χαοτική και κλειστοφοβική πραγματικότητα ενός ανάστατου χώρου γεμάτου πρόχειρα πακεταρισμένα έπιπλα, διπλωμένες καρέκλες, σάκους και βαλίτσες με ρούχα και κουτιά με κρυπτικά ονόματα όπως "/bedroom/bedside_L/", "/kitchen/utensils.bin" και το επίκαιρο σε κάθε μετακόμιση: "/lost+found".

Η λέξη μετακόμιση περιγράφει μόνο μέρος μιας επίπονης και χρονοβόρας διαδικασίας όπως άλλωστε και οι υπόλοιπες λέξεις με την ίδια αρχή. Ας τις δούμε μαζί: Μετακόμιση, Μετανάστευση, Μεταμόσχευση, Μεταπολεμική (περίοδος), Μετατροπή, Μετάφραση, Μεταδεδομένα και άλλες. Εξαίρεση, θα ήθελα να πιστεύω, αποτελεί η λέξη Μετάκαυση...για προφανείς λόγους.

Της μετακόμισης έπεται η αναδόμηση ενώ προηγείται (συνήθως) ο ενθουσιασμός.

Καθώς λοιπόν ολοκληρώνεται η διαδικασία της αναδόμησης και ο ενθουσιασμός, σε συνθήκες υψηλής κούρασης, μεταστοιχειώνεται σε ελπίδα (απελευθερώνοντας...12 ηλεκτρόνια), δεν μπορώ παρά να παρατηρήσω κάποιες τάσεις έτσι τουλάχιστον όπως διαμορφώνονται μετά απο την εμπειρία 4 μετακομίσεων. Τα χτυπήματα έγιναν τρία...Και πάνε κάπως έτσι:

Τελευταίο πλάνο, προηγούμενη κατοικία, δεν μάθαμε ποτέ, τι κρύβει αυτό το συρτάρι...
(Όλες οι φωτογραφίες προέρχονται απο τη προσωπική μου συλλογή)

Εδώ είναι προφανές οτι ο καλλιτέχνης μιλάει για τα αδιέξοδα της ζωής και για εκείνες τις φορές που τα πράγματα δεν προχωράνε σύμφωνα με...το σχέδιο. Το συρτάρι είναι προφανώς Fail...το χάσμα ανάμεσα στα ντουλάπια...άποψη.

Και προχωράμε έτσι στο επόμενο δείγμα:

Πρός -->; το μυαλό του John Malkovich...Πρώτο πλάνο, επόμενη κατοικία

Τι να πεί κανείς για αυτή τη σκάλα; Τι μπορεί κανείς να προσθέσει σε αυτό το μνημείο στις ανεκπλήρωτες φιλοδοξίες;

Το μόνο που έχω να προσθέσω εγώ είναι οτι...είναι η δεύτερη φορά που μένουμε σε σπίτι με μη χρηστική εσωτερική σκάλα...Την πρώτη φορά, μετατράπηκε σε βιβλιοθήκη και πιθανότατα την ίδια χρήση θα έχει και ετούτη εδώ που είναι και πιο κομψή και στενή.

Και παρ' όλο που είχα προηγούμενη εμπειρία...ετούτη εδώ η σκάλα, κατάφερε να με εντυπωσιάσει! Είναι μια σκάλα...έμπειρη, όπως δείχνουν τα σκαλοπάτια της:

Σκάλα σκάλα σ' ανεβαίνω, σκάλα θα σε κατεβώ...
(...η ζωή μου αντί για κύκλος, τριγωνάκι σκαληνό - Νίκος Παπάζογλου)

Νομίζω πως είναι λίγο απίθανο αυτή η λέπτυνση στη μέση του σκαλοπατιού να είναι κατασκευαστική άποψη. Το ξύλο, δεν φαίνεται να είναι πλανισμένο σε εκείνο το σημείο και ο ευκολότερος (και φτηνότερος) τρόπος για να φτιάξεις ένα σκαλοπάτι είναι να τοποθετήσεις απλά τη σανίδα...Οπότε, η πιο πιθανή εξήγηση είναι μάλλον αυτή της...φυσικής φθοράς. Πόσες άραγε διαδρομές να έχει υποστηρίξει αυτή η σκάλα μέχρι να φτάσουν τα σκαλοπατάκια της να απεικονίζουν τη χωρική κατανομή της χρήσης τους;!;

Σε αυτή τη σκάλα, αφιερώνω το τραγούδι "Σκαλί, καλέ μου, σκαλί", όπως το τραγουδάει ο ειδικός επι του θέματος βάρδος...Ο Γιάννης ο Κατέβας.

...και μή χειρότερα...

Τα Ετερώνυμα...

2011-07-10T00:55:00.005+01:00

Το Plymouth είναι μια ήσυχη μικρή πόλη της Νοτιοδυτικής Αγγλίας. Είναι τόσο ήσυχη που όταν είχα πρωτο-έρθει, δυσκολευόμουν να κοιμηθώ τα βράδια απο την ησυχία (true story). Και αυτή η κατάσταση, επικρατεί το χειμώνα. Το καλοκαίρι, που φεύγουν οι φοιτητές, η ζωή είναι πιο ήσυχη.

Όταν φεύγουν οι φοιτητές, έρχονται οι παραθεριστές. Συνήθως, οικογένειες και συνταξιούχοι που πίνουν τσάϊ, διαβάζουν Εστία και πίνουν τσάϊ (...όχι απαραίτητα με αυτή τη σειρά). Έτσι, υπο κανονικές συνθήκες, η παρουσία άνω των δύο αστυνομικών που κάνουν χαμογελαστοί την περιπολία τους, θεωρείται Πολίς Μπρουτάλιτη!

Φανταστείτε λοιπόν, την έκπληξη των κατοίκων, όταν σήμερα το πρωί αντίκρυσαν ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις στο κέντρο της πόλης!

Οι αστυνομικοί διακρίνονται εδώ σε μικρές ομάδες με τα κίτρινα φωσφοριζέ πανωφόρια. Δύο ομάδες απο τη μια μεριά του δρόμου και δύο απο την άλλη. Όλες οι φωτογραφίες προέρχονται απο τη προσωπική μου συλλογή.

Και δεν ήταν μόνο οι πεζοί αστυνομικοί, αλλά και οι έφιπποι...να εδώ δύο:

Ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις.

Αξίζει να παρατηρήσετε σε αυτή τη δεύτερη φωτογραφία: α) Τον κύριο ο οποίος (μαζί με έμενα και άλλους έκπληκτους γύρω μας), τραβάει φωτογραφία τα άλογα (τέτοια έκπληξη)
β) Την κωδική ονομασία του οργάνου της τάξης, τυπωμένη με καθαρά και μεγάλα γράμματα επάνω στο πανωφόρι του.

Μετά την πρώτη έκπληξη και πριν επανέρθουμε στους φυσικούς ρυθμούς της Σαββ ατιάτικης ρουτίνας, έκανε την εμφάνιση της...ισχυρότερη αστυνομική δύναμη (!!!)

Ισχυρότερες αστυνομικές δυνάμεις.

Αξίζει να παρατηρήσετε σε αυτή τη φωτογραφία: α) Τις 6 κλούβες που παρκάρουν στη πλατεία, β) Τα δύο όργανα που με κοιτάνε που τα φωτογραφίζω.

Εκείνη τη στιγμή, άρχισα να αναρρωτιέμαι τι συμβαίνει, τι έχει συμβεί ή τι πρόκειται να συμβεί (;!;!)

Τελικά, στρίβει έξω, οτι μέσα στη ντάλα του Αγγλικού καλοκαιριού (του ποιού;) αποφάσισαν να οργανώσουν πορεία τα μέλη της οργάνωσης "Unite Against Fascism" (ακρο-αριστερή οργάνωση) και τα μέλη της οργάνωσης "English Defence League" (ακρο-δεξιά οργάνωση)...την ίδια μέρα!

Και απ' οτι διαβάζω στο άρθρο της Wikipedia για την EDL, δεν είναι η πρώτη φορά που έχει συμβεί αυτό και μάλλον αυτή η εμπειρία δικαιολογεί πλήρως τις...δυνάμεις.

Τα μέλη της EDL, δεν τα είδα, αλλά καθώς προχωρούσα πρός το κέντρο της πόλης, είδα τα μέλη της UAF...Να 'τα:

Το μέτωπο της πορείας της UAF

Αξίζει να παρατηρήσετε σε αυτή τη φωτογραφία: α) Οι αστυνομικοί, δείχνουν στο μέτωπο της πορείας πρός τα πού να στρίψει. β) Στα δεξιά της εικόνας διακρίνεται ξεκάθαρα ένας αστυνομικός να μιλάει στον ασύρματο και ακριβώς απο πάνω και δεξιά είναι ένας νεαρός με φοσφοριζέ κίτρινο - κόκκινο πανωφόρι. Αυτού του νεαρού το πανωφόρι γράφει "Police & Public Communication" (!!!!) γ) Υπάρχουν διάφοροι περαστικοί οι οποίοι δεν έχουν πολυ-καταλάβει τι γίνεται και χαζεύουν απλά τον κόσμο να περνάει για να συνεχίσουν τη βόλτα τους.

Μετά απο λίγο, πέρασε και η ουρά της πορείας...Να 'τη:

The (back) end...

Αξίζει να παρατηρήσετε σε αυτή τη φωτογραφία: α) Τις κάμερες στη γωνία του κτηρίου στα αριστερά, απο τις οποίες, η μία βλέπει την πορεία που έρχεται και η άλλη κοιτάει πρός την πλατεία. Αυτές είναι οι αόρατες αστυνομικές δυνάμεις! Για την κάμερα με το μεγάφωνο απο πάνω, τα έχουμε ξαναπεί. β) Την αστυνομία που υπάρχει στο πίσω μέρος της πορείας. γ) Τον κύριο που παίζει φλάουτο (!) μπροστά απο τη κολώνα με τις διαφημίσεις, κοντά στα δέντρα δ) Το ηλικιωμένο ζευγάρι στα αριστερά που διασχίζει τη πορεία κρατημένο χέρι-χέρι (και μετά μου λές για το φιλί στο Βανκούβερ!) δ) Όλο τον υπόλοιπο κόσμο που δεν ακολουθεί την πορεία.

Σύμφωνα με το BBC, στην πορεία της UAF, συμμετείχαν 400 άνθρωποι ενώ στη πορεία της EDL συμμετείχαν περίπου 100. Περισσότερες λεπτομέρειες και σχόλια απο τις πορείες και κάτι μικροσυμβάντα υπάρχουν και εδώ.

Αυτή δεν ήταν η μόνη πορεία που έχει τύχει να παρακολουθήσω στο Plymouth. Η προηγούμενη ήταν πρίν απο μερικά χρόνια και είχε οργανωθεί απο εργαζόμενους στο αγγλικό Ε.Σ.Υ (National Health System, NHS). Εκείνη η πορεία (περίπου 300 άνθρωποι) είχε γίνει σε κεντρικό δρόμο του Plymouth. Μπροστά πήγαιναν δυο πεζοί αστυνομικοί και ένα αυτοκίνητο που έκοβε τη κυκλοφορία στις διασταυρώσεις, πίσω τους ερχόταν η πορεία, πίσω της ήταν άλλοι 2-3 αστυνομικοί και απο πίσω ερχόταν κανονικά η κυκλοφορία(!)

Μυστήρια πράγματα...

Σημειώσεις:
*) Για την αστυνομία στη περιοχή έχω ξαναγράψει εδώ και εδώ.

Revolutionist In Peace...Gill Scott Heron

2011-05-30T11:23:00.007+01:00

Τον Gill Scott Heron τον άκουσα για πρώτη φορά πρίν απο χρόνια στον 'Εν Λευκώ'. Δεν θυμάμαι αν ήταν στη βραδινή εκπομπή του συχωρεμένου του Κώστα Γεωργίου (που είναι πολύ πιθανό) ή σε κάποια απο τις ενδιαφέρουσες εκπομπές της (τότε) απογευματινής ζώνης αλλά θυμάμαι οτι το κομμάτι ήταν το Inner City Blues και οτι δεν το είχα προσέξει απο την αρχή αλλά απο το σημείο που ο GSH αρχίζει να απαγγέλει ένα χείμαρο απο εικόνες συνοδευόμενος απο ένα εξ' ίσου ποιητικό σαξόφωνο.

Ευτυχώς, στο τέλος ο εκφωνητής επανέλαβε τον τίτλο και τον καλλιτέχνη και πρόλαβα να το σημειώσω. Όταν βρήκα το "δίσκο" και κοίταξα την ημερομηνία (1981), σκέφτηκα οτι για να είχε αυτός ο τύπος τέτοιο ήχο και προσωπικότητα το 1981, φαντάσου που θα έχει φτάσει σήμερα! Εκεί ήρθε η δεύτερη έκπληξη, γιατί δεν φαινόταν να είχε βγάλει τίποτα εκεί γύρω στο 2000-2001.

Δεν έδωσα ιδιαίτερη σημασία, γιατί οτι μπορούσα να βρώ απο την παλιότερη ιστορία του ήταν το ένα καλύτερο απο το άλλο...Τραγούδια όπως το The Revolution Will Not Be Televised (There will be no pictures of pigs shooting down [their] brothers in the instant replay...γραμμένο για τελείως διαφορετικές καταστάσεις αλλά τόσο επίκαιρο...η σημείωση μέσα στις αγκύλες είναι δική μου για λόγους..."επικαιροποίησης"), Small Talk at 125th and Lenox, We Almost Lost Detroit (γραμμένο για ένα παρ' ολίγον ατύχημα σε κάποιο πυρηνικό σταθμό στο Detroit το 1966 και με μια σκοτεινή ιστορία: "What would Karen Silkwood say, If she was still alive? That when it comes to people's safety, Money wins out every time."), Home Is Where The Hatred Is (you keep saying, kick it, quit it, kick it, quit it, God, but did you ever try to turn your sick soul inside out so that the world, so that the world can watch you die), Get Out Of The Ghetto Blues και άλλα...Δεν έχουν μόνο δυνατούς στίχους αλλά μεταδίδουν εικόνες και περιστάσεις.

Κράτησα το Message To The Messangers ξεχωριστά, ένα φανταστικό κομμάτι / μήνυμα προς μια πιο φρέσκια γενιά καλλιτεχνών μεγαλωμένων κάτω απο διαφορετικές κοινωνικές συνθήκες που χρησιμοποίησαν τη τέχνη τους για να μιλήσουν για όπλα, ναρκωτικά και αλαζονία στο νεότερο κοινό τους...

Because if you're gonna be speakin' for a whole generation
And you know enough to try and handle their education
Be sure you know the real deal about past situations
It ain't just repeatin' what you heard on the local TV stations
...Sometimes they tell lies and put 'em in a truthful disguise
But the truth is that's why we said it wouldn't be televised

Ολόκληρο το ποίημα βρίσκεται διαθέσιμο εδώ. Δεν έχει σημασία η ετικέτα της τέχνης (ποτέ δεν έχει έξω απο τον επιχειρηματικό κόσμο), όσο το οτι προσπαθεί να απευθυνθεί σε σκεπτόμενους (ελπίζει κανείς) ανθρώπους και να τους κάνει να συνειδητοποιήσουν τη θέση τους.

Αργότερα, στην Αγγλία, βρήκα το "The Vulture" και το "The Nigger Factory" (σε ένα βιβλίο), δύο μυθιστορήματα που είχε γράψει ο ίδιος σε νεαρή ηλικία. Αυτό που μου έκανε εντύπωση, ήταν η ροή του λόγου, ο τρόπος που έγραφε και (για άλλη μια φορά) οι εικόνες που μετέδειδε...Παραθέτω εδώ ένα απόσπασμα απο το "The Vulture":

"Smoky and i were cruising down the West Side Highway, caught in a mid stream of rush-hour New York traffic. The real crush was opposite us, where motorists were sardined together trying to escape uptown to the suburbs and to Jersey by way of the George Washington Bridge. Smoky handled the big black Cadillac easily, weaving in and out of traffic like a puppet master with the huge car as a mechanical extension of himself. His eyes, hidden behind thick sunglasses and his hunched posture as he sort of drooped over the steering wheel, displayed his relaxation
[...]
The days seemed to disappear. Before their arrival could be announced, their departure was already a matter of fact. I saw pictures of Santa Claus on a broomstick. George Washington and Abe Lincoln rode in on a one-horse open sleigh. Suddenly before you could say April Fool, spring was back. Small girls appeared with ropes to jump and colourful hula hoops to spin around nothing waists. Little boys popped up with new skates and bicycles to ride. The grass sent up tiny buds, like periscopes, to scout around for Jack Frost and see if he had really gone back north. Before the arrival of the scouts, everything was only an underground rumour."

(Για να δούμε τώρα, σε πόσο καιρό θα γίνουν comics αυτά τα έργα;)

Προσωπικά, αισθάνομαι οτι ψυχαγωγήθηκα απο τη δουλειά του, μέχρι εκεί που μπορώ να την καταλάβω και θα συνιστούσα το έργο του και σε μελοντικές γενιές...μείον, φυσικά, τις...ουσίες. Δυστυχώς, ο Gill Scott Heron, αναμετριόταν με τον εθισμό του στα ναρκωτικά και αυτός ήταν και ο λόγος που εκεί στις αρχές του 2000, δεν είχε δημιουργήσει κάτι νέο.

Δεν ήθελα να κλείσω αυτή τη μικρή αναφορά με κατήφεια και είχα αποφασίσει να βάλω εδώ το "Black Men And Monster Movies", την εισαγωγή σε ένα απο τα live του Gill Scott Heron με τον τίτλο "Genius In Concert" (όλος ο "δίσκος" αυτός είναι φανταστικός) αλλά δυστυχώς δεν φαίνεται να υπάρχει στο youtube.

Αντί αυτού λοιπόν, βρήκα ένα παρόμοιο κομάτι απο κάποια άλλη συναυλία...

So long Gill and thanks for all the poetry....

Το Μεγάλο...

2011-05-10T17:09:00.009+01:00

Απο τη συλλογή Το Κουτί Με Τις Τρελές

...Μπέρδεμα (!)

.

Οδική Αγγειογραφία...

2011-05-03T23:04:00.005+01:00

Blood on the streets runs a river of sadness.
Blood in the streets, it's up to my thigh.
The river runs down the legs of the city;
The women are crying red rivers of weeping.
Peace Frog - Jim Morison (...and the rest of the Doors Of Perception)

Δουλεύοντας πρόσφατα επάνω σε μια ιδέα με Ελληνικά ανοικτά δεδομένα, έγινε σχετικά πιο εύκολο να απεικονίσω ολόκληρο το οδικό δίκτυο. Είπα λοιπόν να παρουσιάσω αυτή την εικόνα στο δικό της χώρο, ανεξάρτητα απο οτιδήποτε (θα / αν) ακολουθήσει, αφού εκτός απο την εντυπωσιακή της όψη απαντάει και σε μια ερώτηση που θα βρίσκεται στη βάση κάθε ανάλυσης του δικτύου: "Τι έκταση περιγράφεται στο αρχείο 'Οδικό Δίκτυο' ;"

Για να δούμε:

Όλοι (σχεδόν) οι δρόμοι που περιλαμβάνονται στο αρχείο 'Οδικό Δίκτυο' χωρίς τη χρήση καμίας χαρτογραφικής προβολής. Οι δρόμοι περιγράφουν το υπόστρωμα πάνω στο οποίο 'μεγάλωσαν' με πολύ μεγάλη λεπτομέρεια...αλλά αυτό είναι αναμενόμενο, ή τουλάχιστον πιο αναμενόμενο απο την αντίστοιχη εικόνα που δημιούργησαν μερικές χιλιάδες τυχαία συμβάντα πυρκαγιών. Τα δεδομένα προέρχονται απο το geodata.gov.gr και η απεικόνιση έχει γίνει με ένα μικρό πρόγραμμα που δημιουργήθηκε για το συγκεκριμένο σκοπό σε Python.

Όπως φαίνεται λοιπόν, καλύπτεται σχεδόν ολόκληρη η χώρα και υπάρχουν όντως ελάχιστες καταγραφές απο το Άγιο Όρος.
Δυστυχώς όμως φαίνεται να υπάρχουν σφάλματα όσο αφορά το ύψος όλων των καταγραφών που κυμαίνεται ανάμεσα στα 16 μέτρα (μικρότερη τιμή) και 55 μέτρα (μεγαλύτερη τιμή). Αυτό είναι λίγο 'ύποπτο' για την εγκυρότητα αυτών των υψών απο τη στιγμή που στο αρχείο περιλαμβάνονται τα Γρεβενά που βρίσκονται σε περίπου 600 μέτρα υψόμετρο*

Η πρώτη προσπάθεια απεικόνισης ήταν καθαρά ασπρόμαυρη. Δρόμοι λευκοί, ζωγραφισμένοι με το ίδιο πάχος, σε μαύρο φόντο. Καθώς όμως κοιτούσα απο κοντά τις αμέτρητες διακλαδώσεις των δρόμων, ο παραλληλισμός με το κυκλοφορικό σύστημα ήταν αναπόφευκτος.

Κάπως έτσι προέκυψε αυτή η "Οδική Αγγειογραφία". Το σύνολο δηλαδή των δρόμων που περιγράφονται στο αρχείο "Οδικό Δίκτυο", εκτός απο τις θαλάσσιες ferry διαδρομές, ζωγραφισμένοι με κόκκινο χρώμα και με μια διαβάθμιση στο πάχος τους ανάλογα με την κατηγορία τους ώστε οι εθνικές οδοί να παρουσιάζονται σαν αρτηρίες και οι μικροί δρόμοι των πόλεων να παρουσιάζονται σαν τριχοειδή αγγεία.

Δύο δίκτυα, τόσο όμοια όσο και διαφορετικά. Το κυκλοφορικό σύστημα μεταφέρει το αίμα που εξυπηρετεί μια σειρά απο ζωτικές λειτουργίες για ένα οργανισμό ενώ το Οδικό Δίκτυο μιας χώρας διευκολύνει την κυκλοφορία οχημάτων που συμβάλουν στην ανάπτυξη της..

Σε κάποιους απο αυτούς τους δρόμους βέβαια, το χώμα βάφεται κόκκινο...κάθε χρόνο. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία της τροχαίας, πέρυσι (2010), συνέβησαν 1162 θανατηφόρα τροχαία δυστυχήματα στο οδικό δίκτυο που κόστισαν (με ένα πολύπλοκο τρόπο) 1281 ανθρώπους. Κατα μέσο όρο, το κυκλοφορικό σύστημα ενός ενήλικα περιέχει περίπου 5 λίτρα αίμα. Δηλαδή ούτε λίγο ούτε πολύ, 1281 * 5 = 6405 λίτρα αίμα(**).

Ένας δρόμος, με πλάτος 6 μέτρα όπου το αίμα θα μπορούσε να τρέξει σε 10 εκατοστά βάθος, θα είχε μήκος 6405 / 6 * 0.1 = 10675 μέτρα...Δέκα χιλιόμετρα... a river of sadness.

*: Περισσότερες πόλεις της Ελλάδας ταξινομημένες καθ' ύψος.
**: Το γρήγορο πέρασμα απο λίτρα σε κυβικά μέτρα γίνεται εδώ παρατηρόντας οτι η πυκνότητα του αίματος είναι πολύ κοντά στη πυκνότητα του νερού, στους 4 βαθμούς κελσίου (και 1 ατμόσφαιρα πίεσης) όπου 1000 λίτρα νερού θα καταλάμβαναν χώρο ενός κυβικού μέτρου.